Nghệ thuật trang trí không gian sống vào những ngày đầu năm luôn trải qua những biến chuyển không ngừng để phù hợp với thời đại. Dù vậy, mục đích cốt lõi của việc treo tranh Tết vẫn được giữ nguyên, đó là mong cầu bình an và mang lại không khí vui tươi cho gia đình. Hiện nay, thị trường phân hóa rất rõ rệt thành hai dòng sản phẩm chính là cổ truyền và đương đại. Việc hiểu rõ điểm khác biệt giữa chúng sẽ giúp bạn dễ dàng đưa ra quyết định mua sắm phù hợp với sở thích cá nhân.
Dòng sản phẩm truyền thống mang đậm dấu ấn thủ công mỹ nghệ của các nghệ nhân xưa. Chúng thường được sản xuất tại các làng nghề nổi tiếng, truyền từ đời này sang đời khác. Kỹ thuật chủ yếu là khắc gỗ mộc bản, sau đó dùng sức người để in từng lớp màu lên giấy. Mỗi tấm ván khắc là một tác phẩm điêu khắc độc lập. Quá trình này đòi hỏi sự tỉ mỉ tột độ và kinh nghiệm dày dặn, bởi chỉ một chút sai lệch cũng có thể làm hỏng toàn bộ đường nét.
Trái ngược hoàn toàn, các sản phẩm mang phong cách hiện đại lại là kết tinh của công nghệ kỹ thuật số tiên tiến. Tác giả thường thiết kế nội dung trên máy tính thông qua các phần mềm đồ họa chuyên dụng. Sau khi hoàn thiện, file gốc sẽ được đưa qua hệ thống máy in công nghiệp khổ lớn. Nhờ máy móc hỗ trợ, tốc độ sản xuất được đẩy lên rất cao, hàng loạt bản sao có chất lượng đồng đều được tạo ra chỉ trong thời gian ngắn. Kỹ thuật này loại bỏ hoàn toàn yếu tố thủ công rườm rà.
Sự khác biệt về kỹ thuật dẫn đến sự thay đổi lớn về vật liệu sử dụng. Những bức họa cổ truyền luôn gắn liền với các chất liệu có nguồn gốc từ thiên nhiên. Giấy in thường là giấy điệp, được làm từ vỏ con điệp nghiền nát trộn với hồ nếp, tạo nên độ óng ánh tự nhiên cực kỳ bắt mắt. Màu sắc cũng được chiết xuất hoàn toàn từ rễ cây, tro bếp, hoa cỏ hoặc sỏi đá. Những vật liệu này tuy thô mộc nhưng lại cực kỳ an toàn, thân thiện với con người và có khả năng chống phai màu rất tốt theo thời gian.
Với dòng tác phẩm đương đại, chất liệu lại vô cùng phong phú và mang tính ứng dụng cao. Phổ biến nhất hiện nay là vải canvas, một loại vải dệt từ sợi cotton hoặc linen có độ bền vật lý cực tốt. Bên cạnh đó, các vật liệu như gỗ ép phủ melamine, mica, kính cường lực tráng gương cũng được sử dụng rộng rãi. Mực in đều là mực UV công nghiệp, cho ra dải màu siêu thực, sắc nét đến từng chi tiết nhỏ. Khung viền cũng được làm từ nhựa composite tổng hợp thay vì gỗ tự nhiên để giảm trọng lượng.
Nội dung của những bức họa dân gian thường bám sát vào đời sống nông nghiệp và các tín ngưỡng cổ xưa của người Việt. Bạn sẽ dễ dàng bắt gặp hình ảnh cậu bé ôm gà, ôm lợn, đàn lợn âm dương, hay những sinh hoạt đời thường như đánh ghen, hứng dừa. Những hình ảnh này tuy mộc mạc, nét vẽ có phần góc cạnh, cường điệu nhưng lại chứa đựng tính trào phúng, châm biếm sâu sắc hoặc những lời chúc tốt đẹp, thực tế về sự no đủ, phồn thực.
Ngược lại, thế giới nội dung của các tác phẩm hiện đại lại bay bổng và phá cách hơn rất nhiều. Chủ đề không còn bị giới hạn trong lũy tre làng mà mở rộng ra phong cảnh thiên nhiên kỳ vĩ, hoa cỏ nhiệt đới, kiến trúc đô thị, hay thậm chí là những hình khối trừu tượng ảo diệu. Thông điệp truyền tải cũng mang tính cá nhân hóa cao hơn, tập trung vào việc thể hiện cái tôi, gu thẩm mỹ độc đáo của gia chủ thay vì chỉ phục vụ mục đích tâm linh, tín ngưỡng như trước đây.
Vì mang đậm vẻ đẹp hoài cổ, những tác phẩm nghệ thuật truyền thống thường khá kén không gian trưng bày. Chúng phát huy tối đa vẻ đẹp khi được đặt trong những ngôi nhà gỗ cổ, phòng thờ trang nghiêm, hay những căn hộ được thiết kế theo phong cách Đông Dương (Indochine). Nếu đặt chúng vào một không gian quá Tây âu hoặc ngập tràn thiết bị thông minh, sự lệch pha về phong cách sẽ làm giảm đi giá trị của cả hai bên.
Dòng sản phẩm hiện đại lại có khả năng thích nghi tuyệt vời với mọi loại hình kiến trúc. Nhờ sự đa dạng về phong cách từ Bắc Âu (Scandinavian), tối giản (Minimalism) cho đến sang trọng (Luxury), bạn có thể dễ dàng tìm thấy một mảnh ghép hoàn hảo cho căn hộ chung cư hay nhà phố của mình. Chúng không chỉ đóng vai trò làm điểm nhấn mà còn giúp cân bằng bố cục, che đi những khuyết điểm trên bức tường một cách đầy tinh tế.
Việc lựa chọn phụ thuộc hoàn toàn vào gu thẩm mỹ, cấu trúc ngôi nhà và thông điệp bạn muốn gửi gắm. Nếu bạn là một người hoài cổ, luôn trân trọng những giá trị văn hóa cha ông để lại và sở hữu một không gian sống đậm chất Á Đông, những tác phẩm dân gian thủ công sẽ là ưu tiên số một. Chúng sẽ mang lại sự ấm cúng, linh thiêng cho những ngày đầu năm.
Nhưng nếu bạn là người trẻ tuổi, yêu thích sự phá cách, năng động và sống trong một môi trường hiện đại, những tranh Tết in kỹ thuật số sắc nét sẽ làm bạn hài lòng hơn. Bất kể bạn chọn phong cách nào, miễn là tác phẩm đó khiến bạn cảm thấy hạnh phúc, thư thái khi ngắm nhìn, thì đó chính là mảnh ghép hoàn hảo nhất để khởi đầu một năm mới rực rỡ và thành công.
#tranh_tết, #trang_trí_tết, #tranh_mùa_xuân, #artnam