ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ
«Τας δε βεβήλους καινοφωνίας περιΐστασο» [Β’Τιμ. 2, 16]
Η καινοφωνία [καινούργια διδασκαλία] είναι αρρώστια, η μάλλον χειρότερη από αρρώστια»
Οὐκ ἀρνησόμεθά σε, φίλη Ὀρθοδοξία·
οὐ ψευσόμεθά σου πατροπαράδοτον σέβας·
ἐν σοὶ ἐγεννήθημεν, καὶ σοὶ ζῶμεν, καὶ ἐν σοὶ κοιμηθησόμεθα·
εἰ δὲ καλέσει καιρός, καὶ μυριάκις ὑπὲρ σοῦ τεθνηξόμεθα.
Οἱ Προφῆται ὡς εἶδον, οἱ Ἀπόστολοι ὡς ἐδίδαξαν, ἡ Ἐκκλησία ὡς παρέλαβεν, οἱ Διδάσκαλοι ὡς ἐδογμάτισαν, ἡ Οἰκουμένη ὡς συμπεφώνηκεν, ἡ χάρις ὡς ἔλαμψεν, ἡ ἀλήθεια ὡς ἀποδέδεικται, τὸ ψεῦδος ὡς ἀπελήλαται, ἡ σοφία ὡς ἐπαρρησιάσατο, ὁ Χριστὸς ὡς ἑβράβευσεν, οὕτω φρονοῦμεν, οὕτω λαλοῦμεν, οὕτω κηρύσσομεν Χριστόν τὸν ἀληθινὸν Θεὸν ἡμῶν καὶ τοὺς Αὐτοῦ Ἁγίους ἐν λόγοις τιμῶντες, ἐν συγγραφαῖς, ἐν νοήμασιν, ἐν θυσίαις, ἐν ναοῖς, ἐν εἰκονίσμασι… Αὕτη ἡ πίστις τῶν Ἀποστόλων, αὕτη ἡ πίστις τῶν Πατέρων, αὕτη ἡ πίστις τῶν Ὀρθοδόξων, αὕτη ἡ πίστις τὴν Οἰκουμένην ἐστήριξεν
Δεν είναι δηλαδή η ΜΙΚΡΟΔΟΜΗ (η λέξη), αλλά η μακροδομή (το κείμενο). Αλλά πάλι πρέπει να θυμόμαστε ότι όσο η λέξη είναι προϊόν αφαίρεσης από το κείμενο, τόσο και το ίδιο το κείμενο είναι προϊόν αφαίρεσης από τα κείμενα, που είναι η μόνη γλωσσική πραγματικότητα, αφού δεν υπάρχει κείμενο in abstracto παρά μόνο κείμενα, ανάλογα με την περίπτωση και το είδος τής επικοινωνίας. (Ο κόσμος μας είναι τα κείμενά μας Μπαμπινιώτης )
Αλλά και σε ό,τι αφορά στη γλώσσα, οι Τρεις Πατέρες τόνισαν την ηθική διάστασή της. Να μην μολύνουμε την γλώσσα, καθώς με αυτήν προσευχόμαστε στον Θεό. “Είναι το χέρι με το οποίο αγγίζουμε τα γόνατα του Θεού”, αναφέρει ο Χρυσόστομος. Θέλει λοιπόν χαλιναγώγηση, ενώ χρειάζεται προσοχή να μην πληγώνουμε τους συνανθρώπους μας στην επικοινωνία με τα λόγια μας. Η σιωπή είναι και αυτή χρήσιμη. Γι’ αυτό και χρειάζεται ο έλεγχος του λογισμού, της σκέψης, καθώς μόνο ό,τι αντιλαμβανόμαστε με τη σκέψη μας μπορούμε και να το εκφράσουμε. (Η συμβολή των Τριών Ιεραρχών στα Ελληνικά Γράμματα, στην Παιδεία και την Γλώσσα. Μπαμπινιώτης )
Πάλιν ὁ δεινός καί ἀρχέκακος ὄφις, τήν ἑαυτοῦ κεφαλήν καθ ̓ἡμῶν διαιρών, ὑποψιθυρίζει τά τῆς ἀληθείας ἀντίθετα. Μᾶλλον δέ τήν μέν κεφαλήν τῷ τοῦ Χριστοῦ σταυρῷ συντριβείς, τῶν δέ κατά γενεάς πειθομένων ταῖς ἀπολουμέναις ὑποθήκαις αὐτοῦ κεφαλήν ἑαυτοῦ ποιούμενος ἕκαστον καί οὕτω πολλάς ἀντί μιᾶς κατά τήν ὕδραν ἀναδούς κεφαλάς, δι ̓ αὐτῶν ἀδικίαν εἰς τό ὕψος λαλῶν οὐκ ἀνίησιν. Οὕτως Ἀρείους, οὕτως Ἀπολιναρίους, οὕτως Εὐνομίους καί Μακεδονίους, οὕτω πλείστους ἑτέρους προσαρμοσάμενος τῷ αὐτοῦ προσφύντας ὁλκῷ, διά τῆς ἐκείνων γλώττης τόν οἰκεῖον κατά τῆς ἱερᾶς Ἐκκλησίας ἐπαφῆκεν ἰόν, ἀντ ̓ ὀδόντων ἰδίων τοῖς ἐκείνων λόγοις χρησάμενος καί περιπείρας τούτους τῇ τῆς εὐσεβείας ἀρχῇ, οἷόν τινι ρίζῃ νεαρῶς καλόν τεθηλότος φυτοῦ καί καρποῖς ὡραιοτάτοις βρίθοντος, οὐ μήν τούτῳ καί λυμήνασθαι ἴσχυσε ̇ καί γάρ ὑπ ̓ αὐτῶν τῶν δηχθέντων αὖθις συνετρίβη τάς μύλας, ὑπό τῶν ὡς ἀληθῶς κεφαλήν ἑαυτῶν ποιησαμένων Χριστόν.
Δεινή ενέδρα ευρημένη από τον άρχοντα του σκότους , προετοιμασμένη κρυφίως με τόσην επιτυχία , ώστε να δύναται να εξαπατά και δι’ ακοής εκείνους οι οποίοι δεν είναι πολύ γυμνασμένοι προς διάκριση καλού και κακού.
Συνέχεια ΕΙΣΑΓΩΓΗ