Wat zal je leren?
Wat is het verschil tussen het weer en het klimaat?
Wat is het klimaat?
Hoe kan het klimaat worden weergegeven?
Klimatogram
Windster
Wat is het verband tussen klimaat en vegetatie?
Welke factoren bepalen het klimaat?
Bekijk onderstaand beeldfragment over de verschillen tussen weer en klimaat. Bekijk daarna de samenvattende tabel.
Ken jij het verschil tussen weer en klimaat? Test het uit via bovenstaande quiz.
Het klimaat is de gemiddelde toestand van de atmosfeer over een lange periode voor een groot gebied. Het klimaat wordt berekend uit jarenlange waarnemingen (30 jaar).
Klimatologen berekenen gemiddelde waarden met de weergegevens van (de laatste) 30 jaar. Om een goed beeld te geven van het huidige klimaat berekent het KMI de normaalwaarden voor de periode 1981-2010. De precieze berekenwijze kan je terugvinden op het tabblad 'Hoe bereken je het klimaat?'.
Op de website van het KMI vind je de klimaatatlas terug. https://www.meteo.be/nl/klimaat/klimaatatlas
Van weerwaarnemingen komt men tot een klimatogram. Een klimatogram is een veel gebruikte grafische voorstelling waarop je de gemiddelde temperatuur- en neerslaggegevens van een bepaalde plaats kan aflezen. Aan de hand van die normaalwaarden kan je zien of de waarnemingen van een bepaalde dag sterk afwijken van de gemiddelde waarden. Dit zorgt voor de bekende uitdrukking ‘normaal voor de tijd van het jaar’ in heel wat weerberichten.
Ook de overheersende windrichting wordt berekend met de gegevens van 30 jaar. De resultaten worden verwerkt in een windster, een aparte grafische voorstelling. In een stervormige figuur wordt de meest voorkomende windrichting voor een bepaalde plaats weergegeven.
In de kennisclip wordt uitgelegd hoe je een klimatogram correct kan lezen. Je kan de theorie ook terugvinden in de kijkwijzer ‘Hoe lees ik een klimatogram?’. Na het bekijken van de kennisclip kan je enkele oefeningen maken.
Aan de hand van bovenstaande websites kan je meerdere klimatogrammen terugvinden van steden over heel de wereld en ook van jouw eigen gemeente.
In de kennisclip wordt uitgelegd hoe je een windster correct kan lezen.
Temperatuur- en neerslaggegevens bepalen het klimaat. Het klimaat kan je niet rechtstreeks zien in het landschap. Wel past de plantengroei in het landschap zich aan aan het klimaat. Planten hebben naast voedingsstoffen ook warmte en vocht nodig om te groeien. De hoeveelheid neerslag en de temperatuur zijn dus bepalend voor de natuurlijke plantengroei of vegetatie van een gebied.
Hieronder zie je een overzicht aan welke voorwaarden de gemiddelde maandtemperatuur en de maandneerslagsom moeten voldoen om plantengroei mogelijk te maken. In de maanden waarin de temperatuur voldoende hoog is en waarin er voldoende neerslag valt, kunnen planten groeien. Deze maanden noemen we groeimaanden.
Deze voorwaarden betekenen voor Ukkel het volgende.
Ukkel heeft 6 maanden met een gemiddelde maandtemperatuur groter dan of gelijk aan 10°C, namelijk mei, juni, juli, augustus, september en oktober. In deze maanden is de temperatuur gunstig voor de groei van planten. Alle maanden zijn natte maanden in Ukkel. Je ziet dit meteen terug doordat de blauwe neerslagbalkjes boven de temperatuurcurve uitstijgen. Natte maanden zijn gunstig voor de groei van planten. Dit betekent dat er in totaal 6 groeimaanden zijn, meer bepaald de maanden mei, juni, juli, augustus, september en oktober. In deze maanden zijn zowel de temperatuurgegevens als de neerslaggegevens gunstig voor plantengroei.
Klimaten kan je verder nog determineren aan de hand van een determineertabel. Zo kan je het klimaattype voor een gebied of land bepalen. De determineertabel vind je terug bij het tabblad 'Kijkwijzers'.
Je kan aan de hand van de kennisclip bekijken hoe het determineren met een determineertabel in zijn werk gaat.
Opdracht 1: Neem de PowerPoint door. In de PowerPoint vind je verschillende opdrachten terug, zoals het lezen van klimatogrammen, determineren van klimaat en vegetatie, het beschrijven en benoemen van vegetatietypes,... Daarna kan je de opdrachten verbeteren. Voor extra uitleg kan je de video bekijken waarin de opdrachten volledig worden uitgelegd.
Opdracht 2: Vul in de werkbundel het kruiswoordraadsel aan.
Er zijn verschillende factoren die het klimaat van een bepaald gebied beïnvloeden, meer bepaald de breedteligging, de hoogte, de invloed van de zee,...
Bestudeer aan de hand van onderstaand document de verschillende factoren die het klimaat beïnvloeden.
Wil jij meer te weten komen over de verandering van het klimaat? Druk dan op deze knop!