CM211 Assignment 2 – Extended Written “Argument”
Name: Retire Puapii
Student ID: S90307940
Te karanga nei tetai vaike a Araura....’e ngara ia Ripo te vaanga akari’...Te akaroa. ..E mama teia no matou e noo ki te enua ko Manuae...te porokiroki nei ki tana vai potiki me roto tangata āke aia auraka rava aia e ngaropoina i te mato i pao ia mai ei aia koia oki te metua vaine i ngake mai iaia ka ianangaro au i te atui i teia reo poroki ki runga i te reo o Araura i teia tuatau.... i ꞌakaꞌupoko ei au taaku akatakaꞌanga i taku patoa i teia ra..Eaa te reo o Araura i teia tuatau? Me kore kua ngaro ai nei te reo tupuna o Araura?
Akiukiu anaunau
A te mamao,
E mamao ua, e ārea ua
Pureva metuakore
Namunamu kiri tangata
Te vaa o te taae
Iaku i tomo mai ei ki roto i teia apii kua papu iaku e te reo o Araura te vai nei no te mea te autara ia nei e te akatutu ia nei na roto i te koni e te rutu o te tokere inara kia kimikimi oonu atu au na roto i te apii anga i to tatou reo kua manga ereni te tiunu o tooku manako no te mea e au akapapu anga tetai no te reo o Araura i teia tuatau. Te aue nei e kua maketu tooku vareua i teia tei tupu ki te reo o Araura. Mamae otototo tikai tooku ngakau no te mea kua ngaro te rito o te reo o Araura. Te akakite akaou nei au e ko te reo o Araura i teia tuatau kua ngaro e ko te reo i teia tuatau koia oki e reo papaā. Ei akapapu i taaku i kite.
Ø Te mea mua no runga i te au Papa Kiriti no runga i te au pitiniti i Araura kua kiriti ia teia ki roto i te reo papaā e tae uatu ki te au papa i runga i te aranui no te okooko kua na reira rae te akaaereꞌanga kua kiriti ia te reira ki roto i te reo papaā.
Ø Te rua no runga i te au poaki akamaaraꞌanga kua kiriti ia te reira ki roto i te reo papaā. 90% tei kitea mai e au kua kiriti ia ki roto i te reo papaā,9% āpaāpa te kiritianga. E 1% kua kiriti ia ki roro io te reo maori ua. Ko te mea umere taaku i kite mai kua ngaro keana te reo i te mataiti tai tauatini e iva anere ere. No te mea te rai anga o te au poaki akamaara me kore i pātū ia aia no roto i te mataiti, tai tautini iva anere e torungauru ere.
Ø E puapii au te au tamariki e aere mai nei ki te apii ko to ratou reo mua koia oki e reo papaā. Ko te au metua kare e inangaro ana i te apii i to tatou reo. Riri uatu ei taua ma te aue no te tuatau ki mua, i te oraanga o te tangata i Araura.
Te maketuketu nei a roto i tooku ngakau i te mopiri ki te tumu enua te toke tei akaputa ia mai ei a Arautra e tae mai ki teia ra.
Kare au e rauka
Ngoku ei tooku purotu
No roto i te kutikuti o te rangi
E Rongo e...Ka turuturu o te kauariki ki runga....
Kaore! e kaore! e kaore! au e akatika e kia riro mai te reo papaā ei akatere mai i tooku kaveinga e ope uake ōku pukera.
Te vai nei tetai itipoepoe te ka rauka i te akaara mai i te vaanga akari a Ripo kia ara akaou, koia oki ko au e apii nei i teia apii reo e pera ki tooku au taeake i roto i teia apii te ka rauka i te turu mai iaku i te moupiri, mou marie, utututu, tiaki e te akono i te reo o Araura kia tupu ruperupe e rau te tuatau.
Tetai ravenga i te ꞌakaāra i reo koia oki i te apii. Kia akamanaꞌia tetai ture iti i roto i te au apii katoatoa i Araura kia apii ia to tatou reo mei te apii tuatai, ki te apii tuarua e tae uatu ki te apii tua toru.
Taku manu nui..
Taku manu rai
Taku manu ka rere ki tonga. Ki tokerau
Oki mai......oki mai....
Te pau akaou nei au i teia uianga, Te rito o te reo tupuna o Araura kua ngaro....
Ka akapeea i reira..
Ka akakoi te toki ka akaāra ki tua o te ra ...ieeekoko......