Op 23 maart 1929 verscheen in het Belgisch Staatsblad de officiële oprichtingsakte van de NV Radio Broadcasting Company (R.B.C.), verleden voor notaris Torfs in Antwerpen. De vennootschap werd gevestigd in Tongeren met een startkapitaal van 1,5 miljoen frank, bedoeld voor de exploitatie van radio-omroep, elektriciteit en de toen opkomende televisietechniek. Deze Staatsbladpublicatie legt de zeggenschap vast bij negen beheerders, waaronder staatsminister Alois Van de Vyvere en de Antwerpse ondernemersfamilie De Beukelaer. 

De Radio Broadcasting Company (RBC) ontstond uit de technische visie van de familie Delvoie, die vanaf 1928 de productie startte in een Tongerse gieterij met lokaal opgeleid personeel, terwijl kapitaalkrachtige investeerders zoals de familie De Beukelaer in 1929 de officiële financiële basis legden. 

HET BLIJKT uit eene akte in dato 28 Februari 1929, verleden voor Mter Torfs, notaris te Antwerpen, dat er eene naamlooze maatschappij is gesticht onder de benaming van «Radio Broadcasting Company (verkort R.B.C.) met zetel te Tongeren en ten doel hebbende het uitbaten van alle nijverheids-, handels- en financiële zaken en ondernemingen, inzonderheid die welke verband houden met electriciteit, radio-omroep en radio-nijverheid, televisie, mecaniek en telemecaniek. Duurtijd: 30 jaar. Het maatschappelijk kapitaal bedraagt 1.500.000 fr.

Vlaamsche Radio

Sinds lang reeds was de E. H. Delvoie, bestuurder der Ambachtschool van Tongeren in onderhandeling met vooraanstaande personen van ons land, tot het stichten van een Katholieken Radio. De vergunning werd in 1928 toegestaan en zoo kwam tot stand de kath. Vlaamsche Radio, die in den loop van Oktober zijn uitzendingen zal beginnen en waarvan de inrichtingskosten vier miljoen beloopen.  Aan M. Arthur Meulemans, onzen talentvollen toondichter, werd verleden week de muzikale leiding aangeboden. 't Groot orkest dat 's Zondags spelen zal, bestaat uit een dertigtal prijzen van het Conservatorium, terwijl een kleiner orkest in de week concerten zal ten beste geven. Limburg wenscht den heer Meulemans van harte proficiat voor deze vleiende onderscheiding. In den beheerraad als vertegenwoordigers onzer provincie zetelen de 2. E. H. Delvoie en M. Jan Gruyters, Bestendig Afgevaardigde, van Hasselt.

10.000 RADIO APPARATEN -R. B. C. tot heden verkocht zonder Reclame. 

WAAROM?

Omdat de R. B. C. de fijnste RADIO Is tot heden gekend.

Vraagt gratis PROEFNEMING aan alle ELECTRICIENS.

Dit verbindt U tot niets.

RADIO-BROADCASTING Tongeren

Telefoon 360

Tongeren

Davidsfonds. Iedereen in onze stad weet dat de E. Heer DELVOIE directeur der Ambachtschool een der pionniers geweest is der Radio, dat hij hierdoor betrekkingen heeft met de grootste uitvinders onzer eeuw, en dat hij ook op Internationale congressen gezaghebbend het woord weet te voeren. Thans houdt hij zich bijzonder onledig met televisie d.w.z. zien op grooten afstand.

't Was dan een zeer goed gedacht van het bestuur van het Davidsfonds den E. H. Delvoie uit te nodigen. hierover een voordracht te geven, waaruit de leden groot nut zouden trekken. Alhoewel het domein, waarop de begaafde spreker zich Dinsdag avond heeft moeten bewegen zeer ingewikkeld is, is hij er toch in geslaagd zijn talrijke toehoorders over deze laatste uitvindingen, een klaar en duidelijk gedacht te geven. Iedereen begreep hoe lichtstralen 't zij duistere of klare door draad en thans ook draadloos kunnen over geseind worden, zoodat photos op verre afstand op 5 minuten tijds kunnen worden weergegeven. Om nu tot de televisie te komen moet men ertoe geraken dit procédé sneller uit te voeren en toe te passen zoodat ditzelfde photozicht in een zestiende van een seconde kan worden weergegeven. Reeds zijn er goede proefnemingen op kleine schaal gebeurd en de toekomst laat ons hopen dat de Heer, de Schepper van al dat wonderbare in de natuur, ons nog zal toelaten dit te mogen zien.

Dat was het slot dier heerlijke voordracht, die gepaard ging met talrijke en documentaire zichten, voor-dracht waarvoor de E. H. Kapelaan Mercken den begaafden leeraar hartelijk dankte in naam van alle aanwewezigen, en tevens de hoop uitdrukte den E. H. Delvoie nogmaals te mogen hooren wanneer nieuwere en betere uitvindingen zouden gevonden wezen.

't Handgeklap dat deze twee sprekers ten deele viel, bewees dat het publiek verrukt en verrijkt in kennissen den zaal van den Volksbond mocht verlaten.

HET RADIOTOESTEL R.B.C.

type 331

IS HET TOESTEL VOOR IEDEREEN HET MOET HET UWE WORDEN

2500 fr.

(kompleet)

R.B.C. type 331

RECHTSTREEKS OP HET LICHTNET

Radio Broadcasting Co. (R.B.C.) Naamloze Vennootschap in Tongeren

Aandeelhouders worden verzocht de gewone algemene vergadering bij te wonen, die zal plaatsvinden op donderdag 24 september om 14.00 uur in het pand aan de Rue des Chevaliers 7 in Tongeren.

AGENDA:

1. Verslag van de raad van bestuur;

2. Rapport van de commissaris;

3. Goedkeuring van de balans en de winst- en verliesrekening per 30 juli 1931;

4. De directie en de commissaris dienen een ontslagbrief te ontvangen.

Aandeelhouders die de vergadering willen bijwonen, worden verzocht hun aandelen uiterlijk vijf werkdagen vóór de datum van de vergadering op het statutaire adres te deponeren.

Voor Radio Broadcasting Co., een naamloze vennootschap,

De algemeen directeur, Em. DELVOIE, Igr.

Groote Radio-expositie R. B. C. Het Huis Rompen, Statielaan, 1. te Tongeren.

Houdt op dezen oogenblik en tot op Zondag 31 dezer, eene prachtige expositie der R.B.C. fabricatie, Het is waarlijk bewonderenwaardig te bestatigen, hoe de Tongersche Radio Fabriek R.B.C. zich heeft kunnen opwerken tot de degelijkste fabriek van ons land. Heel leerrijke demonstraties worden er gegeven over de fabricatie der luidsprekers en over het bouwen der toestellen. Een bezoek aan deze expositie dringt zich op, aan al wie belang hecht aan mekanische en electrische inrichtingen en die de vooruitgang van eigenlandsche fabrikanten waardeert.

De relatie tussen de productie in Tongeren en het commerciële hart in Antwerpen onmiddellijk werd verbroken. De familie De Beukelaer trok zich terug uit de actieve leiding.

De burgemeester en schepenen van de stad Tongeren maken bekend dat een onderzoek van Commodo en Incommodo is geopend aangaanden de aanvraag van de Naamloze Vennootschap Radio Broadcasting Company te Tongeren, strekkende bemachtigd te worden tot het oprichten van een werkplaats voor het bewerken van metalen in het groot en eener inrichting voor het verven met perslucht op perceel nr. 223 x sectie A.

De personen die hiertegen bezwaar zouden hebben, zijn verzocht hetzelve binnen de veertien dagen te rekenen van heden aan het stadsbestuur in te dienen. Het onderzoek zal gesloten zijn den 1 juni 1932 om 12 uur middags.

Tongeren, 18 mei 1932 De burgemeester Paul Neven en schepenen 

De personen en instellingen die aangeschreven werden om al dan niet bezwaar in te dienen :

• Naamlooze Maatschappij Fonderies du Geer et du Nord Tongeren

• Van Herckenrode-Slegers Lucien Frans Gerard, mijningenieur, Bilzen.

• Delvoie-Lamotte Josephus Hubert Dominique, de weduwe en kinderen, rentenierster te Tongeren en Paul Hubert Emiel Delvoie, bestuurder van de Ambachtsschool, Hasseltsestraat Tongeren.

• Naamlooze Maatschappij “Raffinerie Tirlemontaise” Tienen.

• Steyns-Malmendier Frans Lodewijk,  schoenfabrikant, Tongeren.

• Clemens-Renaers Theodoor, sigarenmaker, Henisweg Tongeren

• Moreas-Thielen Jan Arnold, werkman, Henisweg Tongeren

• Guffens-Clemens Martin Jozef Gregoor, dagloner, Henisweg Tongeren.

• Van Eyck-Horsmans Martin Willem, bediende, Henisweg Tongeren.

• Pulinx-Pulinx Martin André, baanwerker, Henisweg Tongeren

• De Marto-Purnal Frederik Hubert en kinderen, assurantieagent Tongeren.

• Cancillier-Fredrigo Guiseppe, mozaïkbewerker, Henisweg Tongeren.

• Schoubben-Velaers Frans, sigarenmaker, Henisweg Tongeren

• Vansloun-Tulleners Andries Leonard, staatsbediende, Tongeren.

• Peeters-Peeters Jean Albert, nijveraar, Henisweg Tongeren

• Nationale Maatschappij Spoorwegen, Tongeren.

Bij het sluiten van Commodo en Incommodo was er geen enkel bezwaar ingediend. Het schepencollege van Tongeren maakte het technisch bundel over aan de provincie Limburg, die op haar beurt een advies vroeg aan de arbeidsinspectie in Antwerpen. In deze administratie vonden we volgende tekst:

• De inrichting heeft voor doel het vervaardigen van radiotoestellen. Te dien einde is er eene werkplaats opgericht waar de volgende machienen voorhanden zijn, drie verschillende draaibanken, twee boormachienen, een vijlmachien, een schaafmachien, een pers van 1 ton en eenige kleine andere machienen. Al deze machienen worden bewogen door een electromotor van 5 P.K.

• Het verven met de pistool geschiedt in een afzonderlijk lokaal. Dit lokaal bevat een luchtcompressor bewogen door een electromotor van 2 P. K. De lucht wordt samengeperst in een reservoir van 54 L. inhoud, voorzien van manometer en veiligheidsklep. Daarna wordt de lucht gezuiverd in een toestel dat cokes bevat. Vervolgens komt de lucht in de verfspuit waar de verfstof zich er eenig mee verbindt. De verfstof bestaat uit vernis, cellulose of aluminium bevattende. De verdunning geschiedt bij middel van acetoon.

• Eene hoeveelheid van hoogstens 300 L. benzine wordt in de inrichting gebergd en dient voor eigen gebruik.

• Een electromotor van 3, 5 P. K. zal gebezigd worden voor de inwerkingstelling van twee persen, een van 20 Ton en een van 12 Ton.

Elektro-dynam. R.B.C., Type WA (universel) 1250fr, Type G.C. 220V of 110V 850fr.

De eenige Vlaamsche Luidspreker

• RADIO BROADCASTING Co NV. in TONGEREN

Buitengewone Algemene Vergadering KENNISGEVING VAN BIJEENKOMST

Aandeelhouders worden verzocht de buitengewone algemene vergadering van onze vereniging bij te wonen, die zal plaatsvinden op woensdag 29 juni 1932 om 15.00 uur in Tongeren, 7, rue des Chevaliers.

AGENDA:

1. Vermindering van het aandelenkapitaal tot een bedrag van 1,5 miljoen frank tot 1 miljoen frank, omzetting van de aandelen in sociale aandelen met waardebepaling, en verhoging van het aandelenkapitaal tot een bedrag van 1 miljoen tot 4,5 miljoen frank door de creatie van 7.000 preferente aandelen van 500 frank per stuk, die bij winstuitkering recht geven op een dividend van 5 procent en een superdividend.

2. Mogelijke uitgifte van zevenduizend preferente aandelen van 500 frank per stuk en onmiddellijke vrijgave van maximaal een vijfde van deze aandelen, waarbij deze aandelen vanaf 1 juli 1932 de hierboven bepaalde rechten en voordelen genieten in verhouding tot het aantal vrijgegeven aandelen.

3. Mogelijk een verlaging van het aandelenkapitaal tot één miljoen frank en een omzetting van de aandelen in aandelen zonder waardeaanduiding.

4. Wijzigingen in diverse artikelen van de statuten om deze in overeenstemming te brengen met de genomen besluiten. Aandeelhouders die deze vergadering willen bijwonen, worden verzocht hun aandelen vóór 25 juni op het statutaire adres te deponeren.

Namens Radio Broadcasting Co., NV., de algemeen directeur, E, DELVOIE.

6de Radio Salon: Het hoog bezoek van Z. Exc. Minister Dierckx aan de R.B.C.-stands

De heer Minister van P.T.T. heeft de stands der R.B.C.-fabrieken, N.V. te Tongeren, door zijn bezoek vereerd. Hij werd er bijzonder geïnteresseerd door de prachtige radiocentrale, die er onder meer tentoongesteld wordt. Ing. Delvoie, bedrijfsleider der R.B.C., vestigde de aandacht van den heer Minister op het radio-distributie-bedrijf, dat, pas in voege in België, met reuzenschreden vooruit gaat.

De R.B.C.-fabrieken hebben op dat nieuwe gebied van het radiobedrijf niet willen ten achter blijven tegenover vreemde firma's. Zij is er in gelukt een model-centrale te bouwen, die aan alle eischen der techniek en der praktijk ten volle beantwoordt.

Het K.F.-systeem, dat in deze model-centrale toegepast werd, is in hoofdzaak hierop gebaseerd, dat eenerzijds, eender welke versterker op eender welke groep van het distributienet, en anderzijds, eender welke ontvanger op eender welken versterker kan geschakeld worden. Dit heeft voor gevolg dat, op ieder oogen-blik, voor elk der doorgegeven programma's, de aanpassing, naar de vraag der luisteraars, zeer gemakkelijk gebeurt en dat de versterkers aldus steeds met hun grootst mogelijke rendeering gebruikt worden.

De heer Minister wenschte de R.B.C.-leiders geluk voor deze prachtige en volmaakte uitvoering van een zeer ingewikkeld en nieuw probleem van het radiobedrijf. Hij vroeg nog verderen uitleg over de tentoongestelde ontvangtoestellen en electrodynamische luidsprekerssystemen, waarover R.B.C. met zooveel redenen fier is.

R.B.C. bewijst alweer, bij dit prachtig radiosalon, aan de spits der Belgische Radiofabrieken te willen blijven. Al wie belang hecht aan den vooruitgang der radio, zal dan ook een bezoek brengen aan de stands 63 tot 65 der R.B.C.-fabrieken.

Allo! Allo!!

Radio Broadcasting Co

verleent een buitenkansje aan alle radioliefhebbers die het RadioSalon, niet hebben kunnen bezoeken, te Brussel, vanaf Zaterdag, 17 September aanst. tot Zondag, 25 September

GROOTE TENTOONSTELLING

der RBC-producten,

HUIS ROMPEN Statielaan, 2 TONGEREN 

R.B.C. Superbandfilters 33- Het reuzensukses van het Radio Salon.

INGANG VRIJ

RADIO BROADCASTING Co S.A. in TONGEREN

(vastgesteld op 28-2-1929, besluit van het Belgisch Staatsblad, nr. 3287 van 22-3-1929)

OPROEPING

Aandeelhouders worden verzocht de buitengewone algemene vergadering bij te wonen, die zal plaatsvinden op vrijdag 10 februari om 14.00 uur in het pand aan de Rue des Chevaliers 7 in Tongeren.

AGENDA:

1. Omzetting van de 3000 aandelen, die momenteel het aandelenkapitaal vertegenwoordigen, in 3000 sociale aandelen zonder waardeaanduiding;

2. Verhoging van het kapitaal van 1.500.000 frank naar 4.000.000 frank.

• Tot 500.000 frank in 1500 aandelen zonder vastgestelde waarde, volledig volgestort, als vergoeding voor inbreng:

• Tot 2.000.000 frank door de uitgifte van 6.000 aandelen zonder waardeaanduiding, tegen een koers van 333,33 frank per aandeel, waarvan tot 50% direct betaald moet worden;

3. De creatie van 5250 oprichtersaandelen zonder vastgestelde waarde, waarvan er één wordt uitgegeven voor elke twee nieuwe aandelen die in contanten worden ingeschreven. De overige 2250 aandelen worden verdeeld volgens specifieke overeenkomsten tussen verschillende partijen. Deze aandelen geven de houder tevens recht op één stem per stuk op de algemene vergadering;

4. Wijzigingen in de statuten met betrekking tot:

• De beslissingen die zijn genomen met betrekking tot de verhoging.

• De vervanging van woorden aandelen door maatschappelijke aandelen zonder nominale waarde.

• Distributie:

  • a) In geval van winst. Art. 32. Verwijder paragraaf 2, punten 2, 3 en 4, en vervang deze door:

    • 2. Vijftien ten honderd voor de beheerders en toezichters, derwijze onder hen te verdelen, dat ieder toezichter. zoude ontvangen het derde deel der zoveelste aan een beheerder toekomende;

    • 3. Het saldo zal, op voorstel van den beheerraad, verdeeld worden tusschen de aandeelhouders in de volgende verhoudingen:

    • 70% voor de houders van maatschappelijke aandelen zonder nominale waarde, prorata temporis en evenredig het afgeloste bedrag.

    • 30% voor de houders van stichters-aandelen.

    • Het saldo kan ook, op voorstel van den beheerraad en met goedkeuring der algemene vergadering, in zijn geheel of gedeeltelijk op een voorzienigheid fonds worden gebracht of op het volgende dienstjaar worden overgedragen.

  • b) In geval van liquidatie, artikel 35. Vervang de woorden al de aandelen door al de maatschappelijke aandelen zonder nominale waarde.

D. De uitbreiding van het bedrijfsdoel, in de volgende bewoordingen toe te voegen aan artikel 3, lid 1. En radio, zoowel als alle andere geluidsverspreiding tevens televisie enz... het plaatsen en exploiteren van de netten en installaties, die daarbij te pas komen, en de handel in, verhuur enz.., van alle toestellen die gebruikt worden of kunnen worden voor de ontvangst en de verspreiding van ethergolven en verder alle zaken die daarmee in verband kunnen staan.

E. Diverse tekstwijzigingen.

• 5. De bevoegdheid wordt verleend aan de raad van bestuur voor de uitvoering van genomen beslissingen, met name met betrekking tot de kapitaalverhoging.

• 6. Mogelijke benoeming van nieuwe bestuurders en commissarissen.

Aandeelhouders die deze vergadering willen bijwonen, worden verzocht hun effecten uiterlijk vijf dagen vóór de vastgestelde datum op het statutaire adres te deponeren.

Namens de NV R.B.C.. De algemeen directeur: Em. DELVOIE.

1. Algemene Gegevens

• Datum vergadering: 10 februari 1933.

• Locatie: Ridderstraat 7, Tongeren (het huis van Emile Delvoie).

• Notaris: Mr. Auguste Van Ormelingen (Tongeren).

• Publicatie: Bijlagen bij het Belgisch Staatsblad, 25 februari 1933.

2. Belangrijkste Besluit: Enorme Kapitaalsinjectie

De kern van deze documenten is een substantiële verhoging van het kapitaal om de groei van het bedrijf te financieren:

• Het kapitaal wordt verhoogd van 1.500.000 frank naar 4.000.000 frank.

• Dit gebeurt door de uitgifte van nieuwe aandelen. Een deel hiervan is bestemd voor "inbreng in natura" (bijv. apparatuur of licenties) en een groot deel voor contante inschrijving.

• Er worden tevens 5.250 stichtersaandelen gecreëerd.

3. Strategische Visie: Televisie en Innovatie

Een zeer opmerkelijk punt in deze akte is de uitbreiding van het maatschappelijk doel (Article 3). De tekst wordt aangepast om de toekomst veilig te stellen:

"In radio, zoowel als alle andere geluidsverspreiding tevens televisie en zoo voorts..."

Het is fascinerend om te zien dat de R.B.C. in 1933 al officieel de intentie vastlegt om zich bezig te houden met televisie, een technologie die toen nog in de experimentele kinderschoenen stond. Ze wilden niet alleen uitzenden, maar ook handelen in, verhuren van en installeren van alle toestellen die "ethergolven" konden ontvangen.

4. Wijziging in het Bestuur

De vergadering benoemt twee nieuwe invloedrijke bestuurders uit Nederland (Den Haag), wat wijst op internationale belangstelling of kapitaal:

1. Alwin Foyer: Industrieel uit Den Haag.

2. Louis Geradt: Bankier uit Den Haag.

Zij voegen zich bij de bestaande kern van oprichters zoals Jules Hamal (Luik) en Emile Delvoie (Tongeren).

5. Modernisering van de Structuur

• Aandelen zonder nominale waarde: De oude aandelen met een vaste guldens- of frankwaarde worden omgezet in "maatschappelijke aandelen zonder nominale waarde". Dit gaf het bedrijf meer financiële flexibiliteit.

• Winstverdeling: De statuten worden verfijnd: 15% van de winst gaat naar de beheerders en toezichthouders, 70% naar de gewone aandeelhouders en 30% naar de houders van stichtersaandelen.

1. Algemene Gegevens

• Datum vergadering: 15 juni 1933 (direct volgend op de vorige akte).

• Locatie: Ridderstraat 7, Tongeren.

• Notaris: Mr. Auguste Van Ormelingen.

• Publicatie: Bijlagen bij het Belgisch Staatsblad, 5 juli 1933, nummer 9881.

2. Belangrijkste Besluit: Vertrek uit Tongeren

Het eerste agendapunt dat unaniem werd goedgekeurd, is zeer ingrijpend:

• Verplaatsing van de maatschappelijke zetel: De zetel van de vennootschap wordt verplaatst van Tongeren naar Leuven (Louvain).

• Dit duidt er vaak op dat het bedrijf dichter bij een academisch centrum (de universiteit voor technische expertise) of een centralere geografische locatie in België wilde opereren.

3. Afsplitsing: Creatie van een nieuwe vennootschap

Het meest technische en strategische besluit is de overdracht van een deel van de activiteiten (Punt 3 van de dagorde):

• R.B.C. besluit een deel van haar activa en passiva die betrekking hebben op de fabricage van en handel in radio-elektrische toestellen over te dragen naar een nieuwe naamloze vennootschap.

• Kapitaal van de nieuwe firma: 1.000.000 frank.

• Vergoeding: R.B.C. ontvangt voor deze inbreng 900.000 frank aan volledig volgestorte aandelen in die nieuwe vennootschap.

4. Strategische Betekenis: "Holdingsstructuur"

Door deze operatie verandert de aard van de oorspronkelijke R.B.C.:

• De oorspronkelijke vennootschap (nu in Leuven) lijkt meer een moederbedrijf of holding te worden die de intellectuele eigendom en de uitzendrechten beheert.

• De nieuwe vennootschap wordt de operationele en commerciële tak die zich specifiek richt op de productie en verkoop van radio-apparatuur.

5. Gevolmachtigden

De heren Emile Delvoie (de ingenieur uit Tongeren) en Alwin Foyer (de investeerder uit Den Haag) worden afgevaardigd om namens R.B.C. te verschijnen bij de oprichtingsakte van deze nieuwe vennootschap. Dit bevestigt de nauwe band tussen de technische man uit Tongeren en het Nederlandse kapitaal.

R.B.C. type CLASSIC 33 Superbandfilter - 7 lampen voor gelijk- en wisselstroom.

Volmaakte selectiviteit - klankreine weergave en storingsvrij.

R.B.C. NV Henisstraat 31, TONGEREN

ALLO! ALLO!

RADIO BROADCASTING Co.

Verleent een buitenkansje aan alle radioliefhebbers die het Radio-Salon, niet hebben kunnen bezoeken, te Brussel, vanaf Zaterdag, 17 September aanst. tot Zondag, 25 September

GROOTE TENTOONSTELLING van R. B. C. PRODUKTEN,

HUIS ROMPEN Statielaan, 2 -TONGEREN

R.B.C. Superbandfilters 33- Het reuzensukses van het Radio Salon.

INGANG VRIJ

Door de economische crisis verhuisde de zetel naar Leuven om zware verliezen op te vangen. In Leuven focuste men op radiodistributie, terwijl de productie in Tongeren bleef onder een nieuwe zustermaatschappij. Ondanks de financiële problemen bleef het bedrijf pionieren met nieuwe technieken en deelnames aan radiosalons. 

Onze Limburgsche radio nijverheid,

Wij vernamen dezer dagen uit Brussel dat Ingenieur Delvoie, afgevaardigde beheerder Radio Broadcasting Co. N.V. te Tongeren Woensdag, tot voorzitter benoemd werd van het verbond der Belgische Radio-nijveraars. Dit verbond verenigt. 35 Belgische fabrieken van radiotoestellen of van radiomateriaal.

Opening der handelsfoor van Deurne.

De stand van RADIO BROADCASTING CORPORATION N.V., Tongeren. Radio's R.B.C. trekt bijzonder de aandacht, Eveneens werd ons medegedeeld, dat deze Firma voor de buitenmuziek zorgt. Vertegenwoordiger voor Antwerpen en de beide Vlaanderen M. Pletinck, Kleine Beerstraat, 33, Antwerpen.

Brief van de gemeente Herverlee aan hun inwoners voor bezwaren tegen het aanleggen van radiodistributie door Radio Broadcasting Co. 

1. De Financiële Realiteit: Kapitaalvermindering

Het belangrijkste besluit in deze akte is de vermindering van het maatschappelijk kapitaal:

• Het kapitaal wordt teruggebracht van 4.000.000 frank naar 2.835.000 frank.

• De reden: Het aanzuiveren van een verlies van maar liefst 1.165.000 frank.

Dit verlies kwam niet onverwacht als we kijken naar de balans uit uw vorige vraag (waar enorme investeringen in het netwerk en de centrale stonden). Het bedrijf had simpelweg te veel geld uitgegeven aan technologie en infrastructuur (zoals de "radio-distributie" en "televisie-studies") voordat er voldoende inkomsten tegenover stonden. Door het kapitaal te verminderen, kon het verlies boekhoudkundig worden "weggestreept" om de balans weer gezond te maken.

2. Verschuiving in het Aandelenbezit

De lijst met aanwezige aandeelhouders toont wie er op dit moeilijke moment nog aan boord is:

• Charles Nagant (Luik): Hij is nu een van de grootste spelers met 2.020 gewone aandelen en 1.000 stichtersaandelen.

• De familie Delvoie (Tongeren): Priester Emile en ingenieur Emile behouden een aanzienlijk belang (ca. 2.400 aandelen samen), wat hun blijvende betrokkenheid bij hun levenswerk bevestigt.

• Opvallend: De grote Nederlandse investeerders (Foyer en Geradt) worden in deze specifieke lijst van aanwezigen niet met hun volledige pakket genoemd, wat kan duiden op een verschuiving van de macht terug naar de Belgische kern.

3. Statutenwijziging (Artikel 5)

In het document wordt expliciet vermeld dat de tekst van de statuten wordt aangepast: de woorden "vier millioen franks" worden officieel vervangen door "twee millioen achthonderd vijf en dertig duizend franks". Dit was een formele vereiste om weer conform de wet te handelen.

4. De "Sanering" van 1934

Het jaar 1934 was een crisisjaar, niet alleen voor dit bedrijf maar voor de hele wereldeconomie (de naweeën van de Grote Depressie). Voor een innovatief bedrijf als R.B.C. was het overleven geblazen. De kapitaalvermindering was een klassieke "sanering": het bedrijf maakte zichzelf kleiner en lichter om een faillissement te voorkomen.

R.B.C. bood met haar radiodistributie in Leuven een storingsvrij alternatief voor eigen toestellen, waarbij abonnees voor één frank per dag via een kabelnetwerk toegang kregen tot vier zenders.

Deze innovatieve service diende als cruciale overlevingsstrategie die de oorlog overleefde en de basis legde voor de moderne kabeldistributie.

1. Kern van de Besluitvorming: Kapitaalvermindering

Het hoofddoel van deze vergadering was een ingrijpende balanssanering.

• De Operatie: Het maatschappelijk kapitaal werd verlaagd van 2.835.000 frank naar 2.100.000 frank.

• Doel: Een vermindering van 735.000 frank (exact het verlies dat we op de vorige balans zagen). Dit geld werd gebruikt om de opgestapelde verliezen af te schrijven ("amortissement de pertes") en een reservefonds aan te leggen.

• Statutenwijziging: Artikel 5 van de statuten werd officieel aangepast om dit nieuwe, lagere kapitaal te reflecteren.

2. De Machtverhoudingen (Wie trok aan de touwtjes?)

De documenten geven een zeldzaam gedetailleerd overzicht van de aanwezige aandeelhouders. Er waren twee soorten effecten: maatschappelijke aandelen (parts sociales) en oprichtersaandelen (parts de fondateur).

Aandeelhouder / Maatschappelijke aandelen / Oprichtersaandelen / Totaal stemmen

Louis Geradts / 2.400 / 2.150 / 4.550

Emile Delvoie (Ingenieur) / 1.391 / 850 / 2.241

Emile Delvoie (Abbaye/Abt) / 190 / 154 / 344

Overige bestuurders* / 80 / 0 /80

TOTAAL AANWEZIG / 4.061 / 3.154 / 7.215

*De overige bestuurders (Nagant, Maglinse, Hamal, Stevens) bezaten elk slechts een symbolische 20 aandelen om hun mandaat te mogen uitoefenen.

3. Opvallende Observaties

• Dominantie van de familie Delvoie & Geradts: Louis Geradts was de absolute grootmachthebber. Interessant is dat zijn stemrecht werd beperkt door artikel 24 van de statuten: hij mocht niet meer dan 1/5e van de uitgegeven aandelen of 2/5e van de aanwezige stemmen vertegenwoordigen. Zonder die regel had hij de volledige controle.

• De rol van de "Abt": Er wordt melding gemaakt van M. l'abbé Emile Delvoie uit Tongeren. Dat een geestelijke een van de grootste aandeelhouders was van een commerciële radio-omroep in de jaren '30, benadrukt de verzuiling en de sterke band tussen de kerk en de vroege media in België.

• Formele procedure: De vergadering vond plaats voor notaris Alban Rooman in Leuven (Boulevard de Tirlemont 168). De publiciteit voor deze vergadering werd breed gevoerd in het Belgisch Staatsblad, Le Messager de Bruxelles en La Cote libre.

Financiële Analyse 1937, Radio Broadcasting Company.

1. Evolutie van de Balans (30 juni 1937)

In vergelijking met 1935 zien we een bedrijf dat probeert de tering naar de nering te zetten, maar nog steeds worstelt met de lasten uit het verleden.

• Kapitaal en Reserves: Het maatschappelijk kapitaal staat nu vast op 2.100.000 frank (het niveau na de sanering van 1935). Opvallend is dat er een "Prélèvement" (opname) van 100.000 frank is gedaan uit het reservefonds om de verliezen te dekken.

• Activa (Bezit): * Réseau, centrale, études: De waarde van de zendinfrastructuur en technische studies is gestegen naar 2.056.016,09 frank (bruto), maar er is nu ook een forse afschrijving van 256.254,81 frank op toegepast. Dit toont aan dat het materiaal veroudert of dat de boekhoudkundige voorzichtigheid is toegenomen.

  • Voorraden: Er is een post "Marchandises" van 77.106,90 frank, wat suggereert dat R.B.C. mogelijk ook handelde in radiotoestellen of onderdelen.

• Passiva (Schulden): De hypotheekschuld is licht gestegen naar 142.400 frank, wat wijst op een aanhoudende behoefte aan externe financiering.

2. De Resultatenrekening: Een Broos Evenwicht

De "Compte de pertes et profits" laat zien dat de bloeding is gestelpt, maar dat er nog geen sprake is van echte bloei:

• Recettes (Inkomsten): De diverse ontvangsten bedragen 658.744,10 frank. Dit is aanzienlijk, maar niet genoeg om alle kosten te dekken.

• Solde (Verlies): Het jaar sluit af met een overgedragen verlies van 204.664,83 frank. Hoewel dit veel minder is dan de miljoenenverliezen van vóór 1935, is het bedrijf nog steeds niet winstgevend.

3. Bestuurlijke Continuïteit

De kern van het bestuur blijft nagenoeg ongewijzigd, wat duidt op een loyale groep investeerders die de rit uitzitten:

• Réélection: Emile Delvoie en Charles Nagant werden herkozen als bestuurders.

• Raad van Bestuur: De bekende namen keren terug: Generaal Maglinse (voorzitter), de ingenieurs Delvoie en Du Croo, en de industriëlen Hamal, Nagant, Stevens en Geradts.

Radio Broadcasting Company NV te Leuven Verlies 1937-38: 211.662,18 fr

De overgang van boekjaar 1938 naar 1939 markeert het einde van de RBC als financieel gezonde onderneming. Hoewel de operationele inkomsten stegen, werd de firma verstikt door een structurele schuldenlast en hoge technische afschrijvingen. De beslissing in juni 1939 om het maatschappelijk kapitaal te halveren en uit te keren aan de aandeelhouders, terwijl het bedrijf kampte met een gecumuleerd verlies van 224.670 frank, kan historisch geïnterpreteerd worden als een bewuste liquidatie van activa. De lage cashpositie en de zware hypotheek op het onroerend goed maakten de firma uiterst kwetsbaar voor de economische ontregeling die de oorlogsjaren met zich mee zouden brengen. 

Hoewel het bedrijf in 1939 nog probeerde de risico's voor aandeelhouders te beperken door een enorme kapitaaluitkering, zorgde de Duitse inval van 1940 voor het genadeschot. De combinatie van fysieke netwerkschade, een onvermijdelijke daling in abonnementen en een explosie van oninbare vorderingen (bijna 180.000 frank aan openstaande schulden van abonnees) bracht de firma in een uitzichtloze positie. In oktober 1940 bedroeg het gecumuleerde verlies reeds 308.773,08 frank, wat de commerciële toekomst van de Leuvense kabeldistributie op dat moment uiterst onzeker maakte. 

De balans van Radio Broadcasting Cy (R.B.C.) in Leuven, per 30 juni 1941, toont een verlies van 375.023,20 frank, inclusief het voorgaande verlies van 308.773,08 frank.

Financiële Analyse 1942, Radio Broadcasting Company. 

Staatsblad verklaring van de gebruikte termen

De jaarrekening van 1942 laat zien dat de Radio Broadcasting Company (R.B.C.) erin geslaagd is de vrije val van de voorgaande jaren te stuiten. Voor het eerst wordt een operationeel overschot gerapporteerd, waardoor het gecumuleerde verlies daalt tot 313.799,75 frank. Deze stabiliteit is echter misleidend: de firma overleeft door onderhoud uit te stellen — wat resulteert in een groeiende kasreserve — en door een aanzienlijke claim voor oorlogsschade (170.610 frank) als actiefpost op te voeren. Het fysieke kabelnetwerk is inmiddels voor meer dan 60% afgeschreven, wat duidt op een technologische veroudering die de levensvatbaarheid van de firma na de oorlog ernstig zal bemoeilijken. 

RADIO BROADCASTING Cy. te LEUVEN. 

-De gewone algemeene vergadering heeft plaats op 23 September 1943. te 14 uur, Bogaardenstraat, 72, te Leuven.

-Dagorde: 

1. Verslag van den beheerraad en van kommissaris; 

2. Bilan en winst- en verliesrekening op 30-6-43: 

3. Ontlasting aan beheerders en kommissaris; 

4. Statutaire benoemingen. 

- De titels moeten ten maatschappelijken zetel neergelegd worden. 

In het vierde oorlogsjaar laat de Radio Broadcasting Company (R.B.C.) een opvallend krachtig herstel zien. Dankzij een recordomzet van ruim 866.000 frank slaagt de firma erin haar historische verlieslast met twee derde te verminderen tot 104.346,38 frank. De behoefte aan radioconsumptie tijdens de bezetting zorgde voor een constante instroom van abonnementsgelden, terwijl de oorlogsschaarste de firma dwong om investeringen in het netwerk te staken. Hierdoor ontstond een ongewoon grote kasreserve van bijna 219.000 frank. Hoewel de technische infrastructuur (netwerk en centrale) boekhoudkundig inmiddels voor bijna twee miljoen frank is afgeschreven, bewijst de balans van 1943 dat de radiodistributie in Leuven commercieel springlevend was op de vooravond van de bevrijdingsstrijd. 

De balans van oktober 1945 toont de paradox van de bevrijding voor de Radio Broadcasting Company (R.B.C.). Terwijl de firma een recordomzet van ruim 1,15 miljoen frank realiseert door de enorme vraag naar radio-informatie in een vrij land, wordt zij financieel verstikt door de Operatie Gutt. Deze monetaire sanering van de Belgische regering, bedoeld om de naoorlogse inflatie te beteugelen, leidde ertoe dat 134.900 frank aan bedrijfstegoeden werd bevroren onder de post "geblokkeerde fondsen".

Hierdoor ontstond een acuut liquiditeitsprobleem: het werkkapitaal dat nodig was voor de wederopbouw zat vast, terwijl de schulden aan leveranciers explodeerden tot bijna 290.000 frank om het vernielde netwerk te herstellen. Het gecumuleerde verlies steeg hierdoor opnieuw tot 368.777,11 frank. Bovendien verloor de maatschappij met het overlijden van voorzitter Henri-Victor Maglinse haar boegbeeld. RBC Leuven moest de transitie van een verouderd draadomroepmodel naar de moderne naoorlogse communicatiemarkt dus inzetten met een fysiek gehavend netwerk en een geblokkeerde bankrekening.

De balans van 1946 markeert de definitieve overgang van RBC Leuven naar de naoorlogse economie. De maatschappij profiteert van een enorme honger naar radiodistributie, wat resulteert in een recordomzet van bijna 1,8 miljoen frank en een sterke daling van het historische verlies naar 110.697 frank. Om deze groei te faciliteren en het tijdens de oorlog vernielde netwerk te vervangen, is de firma echter een agressieve schuldenpolitiek gaan voeren. Met meer dan 2,7 miljoen frank aan openstaande kredieten is de financiële structuur van de onderneming fundamenteel veranderd: van een voorzichtige beheerder naar een expansief nutsbedrijf dat zwaar leunt op vreemd vermogen 

Het document toont een bedrijf dat de economisch turbulente periode vlak na de Tweede Wereldoorlog stabiel is doorgekomen. Door gebruik te maken van de wettelijke mogelijkheden tot herwaardering van de activa (waarschijnlijk om de impact van de muntontwaarding op te vangen), presenteerde de vennootschap een gezonde balans met een positief resultaat. 

1. Context: De Naoorlogse Vermogensheffing

Het document verwijst naar het Koninklijk Besluit van 28 november 1945. Dit was een van de ingrijpende maatregelen van de Belgische regering (onder minister van Financiën Camille Gutt) om de enorme staatsschuld na de bezetting af te lossen.

Bedrijven werden verplicht een aanzienlijk percentage van hun kapitaal af te staan aan de staat. Dit kon op twee manieren:

• Aandelenoverdracht: Nieuwe aandelen uitgeven en deze direct aan de staat geven.

• Rechtstreekse regeling: De belasting in contanten betalen zonder het kapitaal te verwateren.

2. De Beslissing van R.B.C.

In deze publicatie staat dat het aanbod voor een "rechtstreekse regeling" door het Ministerie van Financiën is aanvaard.

• Betekenis: De vennootschap heeft ervoor gekozen (en had de middelen) om de belasting cash te betalen in plaats van de staat medeaandeelhouder te maken.

• Gevolg: Zoals vermeld in de tekst, blijft het aantal aandelen hierdoor onveranderd. De bestaande aandeelhouders behielden dus hun volledige controle en hun relatieve aandeel in het bedrijf.

3. Juridische Bevestiging

Het document is ondertekend door de "rekenplichtige" en de "procuratiehouder" (gevolmachtigde) van de N.V. Het werd op 6 oktober 1949 neergelegd bij de griffie van de rechtbank van koophandel in Leuven, wat de finale afwikkeling van deze fiscale last markeert.

1951 was voor R.B.C. Leuven een jaar van expansie en bestuurlijke consolidatie. De balans overschreed de grens van 12 miljoen frank, gedreven door substantiële nieuwe investeringen. Het herstel van Louis Geradts in de beheerraad suggereert dat de top van het bedrijf na een jaar van onduidelijkheid weer volledig voltallig en stabiel was. Het bedrijf blijft een schoolvoorbeeld van een solide naoorlogse KMO die haar winsten consequent herinvesteert in vernieuwing.  

1. De exacte datering De datum 8 januari 1952 is het moment waarop de ambtenaar de fiche volledig had ingevuld en ondertekend. Het document vormt daarmee de bevriezing van de situatie van de RBC aan het begin van het jaar 1952. Het laat zien dat men toen al zeer diepgaand onderzoek deed naar de levensvatbaarheid van het bedrijf.

2. De financiële bewijslast Op deze pagina (waar de datum 8-1-52 staat) zien we de cruciale berekeningen:

• Eigen middelen: De staat stelde vast dat het bedrijf een netto actief had van ruim 3,5 miljoen frank. Dit was belangrijk omdat de overheid alleen oorlogsschade uitkeerde aan bedrijven die zelf ook over voldoende kapitaal beschikten om te overleven.

• Leningen: Er wordt bevestigd dat de RBC al voor 500.000 frank aan kredieten had opgenomen om de eerste dringende herstellingen uit te voeren.

3. De koppeling met de ronde stempel (juli 1952) Het tijdsverloop tussen januari (opmaak) en juli (officiële stempel) is typerend voor de bureaufase van die tijd. Het dossier moest waarschijnlijk langs verschillende diensten voor verificatie voordat de ronde stempel van de "Directeur Provincial" er in juli op werd gezet als teken van definitieve aanvaarding van de gegevens.

4. Waarom dit de "ruggengraat" van je dossier is Omdat dit document al in januari 1952 werd opgesteld, diende het als het fundament voor alles wat daarna kwam:

• De afwijzing van 1953 was gebaseerd op deze cijfers.

• De succesvolle herziening in 1954 gebruikte dit document als startpunt om aan te tonen hoeveel de situatie sindsdien was verslechterd.

1. Context en Afzender De brief is een officieel afschrift van correspondentie, opgesteld op briefpapier van de Beroepsvereniging der Radiodistributie (B.V.R.). De vereniging werd opgericht in 1936 en behartigde de belangen van bedrijven die radio-uitzendingen via kabels naar huishoudens distribueerden (de voorloper van de kabeltelevisie).

2. Geadresseerde De brief is gericht aan de Provinciale Directie voor Oorlogsschade in Antwerpen (Frankrijklei 71). Dit duidt erop dat het verzoek te maken heeft met schade die is opgelopen tijdens of direct na de Tweede Wereldoorlog.

3. Inhoud en Strekking De directeur van de B.V.R., R. Delaruelle, bevestigt en ondersteunt een verzoek van de N.V. Radiodistributie Merksem. De kernpunten zijn:

• Schadevergoeding: De firma uit Merksem vraagt om een schadevergoeding.

• Wettelijke basis: De schrijver benadrukt dat radiodistributiebedrijven werken onder strikte ministeriële en koninklijke besluiten (gedateerd november 1934).

• Verplichtingen: De vergunninghouders (concessiehouders) hadden de wettelijke plicht om constant en gelijktijdig ten minste twee programma's van het Belgisch Nationaal Instituut voor Radio Omroep (NIR) door te geven.

4. Doel van de brief De brief dient als bewijslast of ondersteuning ("de redenen bevestigen") voor het dossier van de firma uit Merksem. Door te wijzen op de wettelijke verplichtingen die de overheid aan deze bedrijven oplegde, probeert de vereniging de legitimiteit van de claim op schadevergoeding bij de Directie voor Oorlogsschade te versterken. Als de overheid hen verplichtte een dienst te leveren, is de overheid ook moreel of juridisch verantwoordelijk voor de compensatie van schade die deze dienstverlening heeft verstoord.

5. Formele details

• Datum: 12 april 1950.

• Ondertekening: Ondertekend door de Ondervoorzitter van de B.V.R. voor "gelijkluidend afschrift".

• Referentie: 720 RV.

« Radio Broadcasting Company », in verkorting « R. B. C. », naamloze vennootschap, te Leuven, Bogaardenstraat, 70.

Handelsregister van Leuven, n° 3003.

—

Bijeenroeping.

De heren aandeelhouders worden verzocht deel te nemen aan de buitengewone algemene vergadering die zal gehouden worden te Sint-Gillis-bij-Brussel, ter studie van notaris Wagemans, Zwitserlandstraat, 15, de 26 November 1952, te 15 uur, ten einde te beraadslagen over volgende dagorde :

DAGORDE :

1° Afschrijving van het verlies voorkomend in de balans afgesloten op 30 Juni 1952 voor een bedrag van 387,680 fr. 52 c., door affectatie voor hetzelfde bedrag van de meerderwaarde van herschatting;

2° Eenmaking der maatschappelijke aandelen en der stichtersaandelen door schepping van 1,500 nieuwe maatschappelijke aandelen zonder waardevermelding, alle volledig afbetaald, in te wisselen op voet van 2 nieuwe maatschappelijke aandelen voor een ondeelbare groep van 14 oude maatschappelijke aandelen en 7 stichtersaandelen;

3° Verhoging van het kapitaal voor een bedrag van 1,950,000 fr. om het te brengen van 1,050,000 frank op 3,000,000 frank, door inlijving van de meerderwaarde van herschatting (1947) voor hetzelfde bedrag, zonder uitgave van nieuwe maatschappelijke aandelen;

4° Verlenging van de duur der vennootschap voor een nieuwe termijn van dertig jaren;

5° Wijziging aan de hierna vermelde artikels der standregelen :

Artikel 2. Om er de overplaatsing van de maatschappelijke zetel naar Leuven vast te stellen en er het tweede lid weg te laten.

Artikel 4. Om het in overeenstemming te brengen met de verlenging van de duur der vennootschap.

Artikel 5. Om het in overeenstemming te brengen met de beslissingen betreffende de eenmaking der titels en de verhoging van het kapitaal.

Artikel 6. Om er de vorming van het kapitaal samen te vatten.

Artikels 10 en 20. Om er de opstelling om te vormen en vervallen schikkingen weg te laten.

Artikel 13. Om er in het tweede lid de woorden « ... hun stem uitbrengen bij brief of bij telegram. Zij mogen insgelijks... » weg te laten.

Artikel 21. Om er de borgtocht der beheerders en toezichters respectievelijk op zes en drie maatschappelijke aandelen vast te stellen.

Artikel 23. Om er de datum der jaarlijkse algemene vergadering op de derde Donderdag der maand October vast te stellen, het woord « ... Tongeren... » te vervangen door het woord « ... Leuven... » en er vervallen schikkingen weg te laten.

Artikel 24. Om er de woorden « ... en stichtersaandelen... » te vervangen door het woord « ... aandelen... ».

Artikel 25. Om er de schikkingen betreffende de vertegenwoordiging der aandeelhouders in de algemene vergaderingen om te vormen.

Artikel 26. Om het in overeenstemming te brengen met de eenmaking der titels en de schikkingen van artikel 76 der samengeschakelde wetten op de handelsvennootschappen.

Artikel 31. Om er de woorden « ... en voor de eerste maal de dertigste Juli 1930 » weg te laten.

Artikel 32. Om er het vijfde, zesde en zevende lid sub 3 te vervangen door volgende tekst :

« 3° Het saldo zal, op voorstel van de beheerraad verdeeld worden tussen de maatschappelijke aandelen, gebeurlijk prorata temporis et liberationis. »

Artikels 37, 38 en 39. Om ze weg te laten, hun schikkingen voor het ogenblik vervallen zijnde;

6° Toekenning van macht aan de beheerraad voor de uitvoering van de genomen besluiten.

Om toegelaten te worden tot de vergadering, zullen de heren aandeelhouders en gevolmachtigden de schikkingen der artikels 24 en 25 der standregelen moeten naleven.

Neerlegging der titels aan toonder ten minste vijf dagen vóór de vergadering, in de maatschappelijke zetel of bij de Kredietbank te Leuven, of bij een harer agentschappen.

De volmachten waarvan de tekst mag gevraagd worden op de maatschappelijke zetel, zullen er ten minste drie dagen vóór de vergadering moeten neergelegd worden.

(N. 11945.)

De beheerraad.

1. Context en Chronologie Deze brief van 27 april 1953 is de directe opvolger van de lobbybrief van de Beroepsvereniging (januari 1952). We zien hier dat de Commissie voor Uitzonderlijke Voorrangen de druk van de firma uit Leuven begint te voelen. De firma heeft namelijk zelf "aangedrongen" op uitsluitsel.

2. Betrokken partijen

• Afzender: Opnieuw L. Colmant, Afdelingshoofd en Secretaris van de Commissie.

• Ontvanger: Dezelfde Heer Grusenmeyer A. van het Ministerie van Economische Zaken.

• De dupe: De Radiobroadcasting Company N.V. te Leuven, die blijkbaar ongeduldig wordt over de voortgang van hun dossier (nr. 2.051.078).

3. De kern van het probleem: Bureaucreatieve vertraging De brief legt een pijnlijke vinger op de zere plek:

• De Heer Grusenmeyer werd al op 30 december 1952 aangeduid als "eerste verslaggever" voor dit dossier.

• Vier maanden later (april 1953) heeft hij zijn besluiten nog steeds niet ingediend.

• De secretaris verzoekt hem nu "zo spoedig mogelijk" zijn rapportage in te leveren bij het secretariaat.

4. Administratieve betekenis Deze brief laat zien dat de "uitzonderlijke voorrang" in de praktijk verre van snel verliep. Voordat de commissie een besluit kon nemen, was men afhankelijk van individuele adviseurs/verslaggevers op verschillende ministeries die blijkbaar overbelast waren of het dossier lieten liggen.

1. De Inhoudelijke Match In het document van 24 juni 1953 (dat we eerder zagen) werd besloten dat de RBC geen uitzonderlijke voorrang kreeg. Deze brief is de formele uitvoering van dat besluit. Er staat letterlijk in dat de aanvraag is gerangschikt in:

"de derde categorie van rangorde (artikel 52, § 1, 3° van de gecoördineerde wetten)."

2. De Ontbrekende Datum verklaard Vaak werden dit soort brieven als doorslag of sjabloon bewaard in het dossier. De eigenlijke datum van verzending zou normaal gesproken kort na de zitting van 24 juni liggen (vermoedelijk eind juni of begin juli 1953).

3. De Rol van de RBC-Directie Onderaan zie je de ruimte voor de adressering aan de "Heer Beheerder-Directeur van de N.V. Radio Broadcasting Company". Dit document was voor de RBC het koude douch-moment: ze kregen te horen dat ze op de lange baan werden geschoven.

4. De link naar 1954 Dit document is essentieel om de "vechtlust" van de RBC in 1954 te begrijpen. Omdat ze deze brief ontvingen (waarin stond dat ze in Categorie III zaten), wisten ze dat ze met zwaarder geschut moesten komen (de televisie-plannen en de precaire financiën) om alsnog die Prioriteit I binnen te halen.

1. De Vragenlijst van de Commissie 

Dit is een brief van 5 augustus 1954, ondertekend door adjunct-adviseur A. Grusenmeyer. De toon is zakelijk maar dwingend.

• De kern: De staat herinnert de RBC eraan dat ze in 1953 in de lage 'categorie III' waren geplaatst. Om te heroverwegen of ze naar een hogere prioriteit mogen, eist de staat 6 harde bewijzen: abonneecijfers, uitbreiding van het gebied, personeelssterkte, zakencijfer, winstcijfer en openstaande schulden.

2. Het Antwoord van de RBC

Dit is het zeer gedetailleerde antwoord van de RBC van 11 augustus 1954. Dit is het meest onthullende document van je hele dossier:

• Abonnees: Ze geven toe dat ze 400 klanten verloren (van 5178 naar 4774) na een tariefverhoging in 1952, wat de precaire situatie onderstreept.

• Investeringen: Ondanks de oorlogsschade hebben ze in twee jaar tijd meer dan 1,2 miljoen frank geïnvesteerd in uitbreidingen in Kessel-Lo en Heverlee.

• De Financiële Noodkreet: Op de tweede en derde pagina wordt de situatie pijnlijk duidelijk. De schuldenlast bedraagt ruim 1,5 miljoen frank (bij de Kredietbank en de Nationale Maatschappij voor Krediet aan de Nijverheid).

• De "Televisie-troef": De brief eindigt met een sterk argument. Ze leggen uit dat ze voor "zeer belangrijke problemen" staan: de bedeling van de Televisie. Ze willen hun netwerk uitbreiden van 4 naar 6 (of meer) programma's, maar zeggen letterlijk: "Met dergelijke schulden is alle mogelijkheid om krediet te bekomen bij bankinrichtingen uitgesloten."

• Conclusie: Ze smeken bijna om een gunstige regeling van de oorlogsschade om hun voortbestaan en de komst van televisie te garanderen.

3. De Oorspronkelijke Afwijzing

Dit document van 24 juni 1953 verklaart waarom de RBC in 1954 zo hard moest vechten.

• In 1953 oordeelde de Commissie nog dat de RBC geen "uitzonderlijk belang" had voor een onmiddellijke vergoeding. Ze werden in 'categorie III' geplaatst (de wachtkamer).

• Deze brief is de reden waarom Grusenmeyer in 1954 opnieuw op bezoek kwam en waarom de RBC al die cijfers moest aanleveren.

Wat betekent dit voor jouw archief?

Deze reeks foto's is de "smoking gun". Het laat zien dat de Radio Broadcasting Company een riskante maar succesvolle strategie volgde:

1. In 1953 werden ze afgewezen voor snelle hulp.

2. In 1954 gooiden ze hun slechtste financiële cijfers op tafel, gecombineerd met de belofte van "Nationale Televisie".

3. Dit werkte: de staat was zo onder de indruk van de noodzaak voor televisiedistributie dat ze hun eerdere besluit (van juni 1953) herriepen en de prioriteit verhoogden.

Conclusie: Zonder deze specifieke briefwisseling uit augustus 1954 (waarin ze de televisiedistributie als troefkaart inzetten) had het bedrijf de financiële crisis waarschijnlijk niet overleefd en was de uitbetaling van 1955 er nooit gekomen.

1. Doel van het onderzoek: Het verslag opent met de aanleiding: een onderzoek naar de "economische en financiële toestand" van de Radio Broadcasting Company (RBC) in Leuven. Men wilde nagaan of het bedrijf inderdaad recht had op de hoogste prioriteit (Prioriteit I) voor de heropbouw na de oorlogsschade.

2. Bedrijfsactiviteiten en Infrastructuur Het verslag geeft een uniek kijkje in de keuken van de RBC in 1954:

• Activiteit: Het bedrijf houdt zich bezig met het uitzenden van programma's ("radio-distributie") via een netwerk in de regio Leuven.

• Techniek: Men beschikt over een ontvangststation en versterkerstations die verbonden zijn met 12.000 abonnees via 300 kilometer aan bovengrondse lijnen.

• Televisie: Zeer belangrijk is de vermelding dat het bedrijf zich voorbereidt op "télévision par fil" (televisie via de kabel), een revolutionaire technologie voor die tijd.

3. De Financiële Cijfers: De onderzoekers hebben de boekhouding diepgaand geanalyseerd. De conclusie is bikkelhard: de situatie is "beangstigend" (précaire).

• Verliezen: Het bedrijf draait structureel verlies (387.680 fr. in 1952).

• Schulden: De schulden aan banken en de overheid (sociale zekerheid/belastingen) zijn opgelopen tot boven de 1,5 miljoen frank.

• Oorlogsschade: Het bedrijf wacht nog op de definitieve uitbetaling van hun claim voor de vernielde apparatuur in Leuven en de gebouwen in Tongeren.

4. Personeel en Sociale Impact: Het verslag eindigt met de sociale kant van het bedrijf:

• Er werken op dat moment 20 personen (bedienden en werklieden).

• De onderzoekers concluderen dat het bedrijf levensvatbaar is, mits de oorlogsschadevergoeding snel wordt uitgekeerd om de schulden te saneren en nieuwe investeringen in televisie mogelijk te maken.

5. Eindconclusie van de Controleurs De heren sluiten af met een krachtig advies: Gunstig advies voor Prioriteit I. Ze stellen dat het bedrijf van "onbetwistbaar economisch belang" is voor de regio Leuven en voor de technologische vooruitgang in België.

Conclusie voor je dossier

Dit verslag is de "bewijslast" die alle voorgaande brieven die we hebben gezien, verklaart. Het is geen droge administratieve tekst, maar een bedrijfsdoorlichting die de overgang van radio naar televisie beschrijft en de wanhopige financiële situatie van de RBC blootlegt.

Zonder dit bezoek en dit positieve verslag van 17 augustus 1954 zou de staat nooit de uitzonderlijke voorrang hebben verleend. Het is het fundament waarop de miljoenenuitbetalingen van 1955 en 1958 zijn gebouwd.

1. Administratieve Identificatie Het document brengt alle relevante nummers samen:

• Dossiernummer Oorlogsschade: 2.051.078.

• Aanvraag Prioriteit: 5724/II/364.

• Datum van het onderzoek: De aantekeningen lopen tot oktober 1954.

2. De kerngegevens: Waarom voorrang? In de kolom "Voorwerp en redenen van de aanvraag" staat een zeer belangrijke samenvatting van de motivatie van het bedrijf:

• Modernisering: De noodzaak om verouderde apparatuur te vervangen.

• Nationale Televisie: Er staat expliciet dat de firma betrokken is bij de "bedeling van de nationale televisie". Dit was in 1954 dé technologische prioriteit van de Belgische staat.

• Financiële nood: De opmerking dat de toestand van het bedrijf "precair" is (gebaseerd op het verslag van 17 augustus dat we eerder zagen).

3. Het Oordeel van de Inspectie Het document bevat de bevindingen van de inspecteur (H. Van Tichelen). Hij bevestigt dat de onderneming van "onbetwistbaar economisch belang" is. Dit is de juridische 'sleutel' die nodig was om de wet op de uitzonderlijke voorrang toe te passen.

4. Besluitvorming in de marge Rechtsonder zie je de handgeschreven besluitvorming:

• Er wordt verwezen naar het gunstig advies van 15 september.

• De uiteindelijke goedkeuring voor "Prioriteit I" (de hoogste graad) door de commissie.

Conclusie voor je dossier

Dit document fungeerde als de "samenvatting voor de beslisser". Waar de andere brieven de formele communicatie waren, was dit het werkdocument waarop de ambtenaren hun handtekening baseerden. Het bevestigt definitief dat de overstap van de RBC naar televisie-activiteiten de hoofdoorzaak was waarom de staat zo snel over de brug kwam met het geld voor de oorlogsschade in Leuven.

1. De Kern: De "Groene Kaart" voor RBC In deze brief, geschreven door afdelingschef L. Colmant, geeft de Commissie voor Uitzonderlijke Voorrangen de directe opdracht aan de Provinciale Dienst voor Oorlogsschade om over te gaan tot het "definitief onderzoek" van de aanvraag.

2. Belangrijke elementen in de brief

• De Status: De brief bevestigt dat er een gunstige beslissing is getroffen inzake de "uitzonderlijke voorrang" voor RBC. Dit was de hoogste prioriteitsstatus die een bedrijf kon krijgen om sneller aan herstelkapitaal te komen.

• Bijlagen als bewijs: Er wordt verwezen naar twee ingesloten exemplaren van de beslissing en een "degelijk aangevulde inlichtingenfiche". Dit betekent dat RBC al haar administratieve huiswerk zeer grondig had gedaan.

• Referenties: De brief koppelt het algemene dossiernummer (2.051.078) aan het specifieke voorrangsnummer (5724/II/364).

3. De tijdlijn wordt nu volledig sluitend Dankzij de brieven die je hebt gedeeld, kunnen we de cruciale 'prioriteitsweek' van RBC nu exact reconstrueren:

1. 4 november 1954 (deze brief): De Commissie beslist dat RBC voorrang krijgt en stuurt het dossier naar de provinciale directie.

2. 9 november 1954: RBC stuurt een brief (de gele brief) om te vragen waar ze nu precies moeten zijn om die voorrang te verzilveren.

3. 13 november 1954: De Commissie antwoordt formeel dat het dossier nu inderdaad bij de Provinciale Directeur in de Wetstraat 35 ligt.

4. Waarom is dit belangrijk? Zonder deze specifieke brief en de status van "uitzonderlijke voorrang" had het waarschijnlijk nog jaren geduurd voordat de beslissing van 1955 (de 1,1 miljoen frank) was gevallen. RBC wist hiermee succesvol "voor te dringen" in de enorme wachtrij van tienduizenden oorlogsschadedossiers in België.