Geschiedenis

De historiek van onze fanfare, of hoe het allemaal begon...

Fanfares die de naam "De Eendracht" of op zijn frans "L' Union" dragen, zijn meestal ontstaan in de periode 1830 - 1850. Historisch gezien komt dit omdat met het ontstaan van het jonge Koninkrijk België, en dus vlak na de revolutie en de afscheuring van Nederland, een samenwerking noodzakelijk was tussen liberalen en katholieken, ook wel unionisme genoemd.

Toen de Belgische staat eenmaal haar plaats gevonden had in het toenmalige Europa, groeiden de ideologische tegenstellingen tussen beide partijen en brokkelde dit unionisme af. De liberalen en de katholieken kwamen lijnrecht tegenover elkaar te staan. Rond 1845 werd zo de eerste liberale partij gesticht. Door een sterk anti clericaal beleid van progressieve liberale strekkingen komt het uiteindelijk in de periode 1853 - 1857 ook bij de gematigde unionisten tot een definitieve breuk.

Zo ook geschiedde het bij de maatschappijen. Oorspronkelijk zou in Koningshooikt vroeger maar één maatschappij geweest zijn, De Fanfare St. Cecilia, welke ontstaan zou zijn in 1842/1844. Als in 1857 ook in Lier een liberale partij gesticht wordt, kan dit zijn invloed gehad hebben op, of een gevolg zijn van, spanningen tussen beide partijen in deze streek. Hierdoor viel St. Cecilia uit elkaar waarna, op latere datum, terug fanfares gevormd werden. Dit kan voor "De Fanfaren De Eendracht" 1864 zijn. Voor "De Vrije burgers" is dit 1881.

In "Harmonies, Fanfares en Brassbands in de Provincie Antwerpen" wordt vermeld dat onze fanfare in 1848 het licht gezien heeft. Dit jaartal is echter enkel gebaseerd op een vermelding in de "Annuaire générale du spectacle, de la musique et du Cinéma", uitgave van 1924.

Het vaandel dat we in 1889 gekregen hebben en ook de daarop volgende vlaggen staan onderaan.


1889: dit is de datum dat we ons vaandel kregen

1920: ?

1939: 50 jaar na 1889, een jubileum en datum dat de huidige vlag gemaakt werd?

1970: 50 jaar na 1920, datum dat de huidige vlag gemaakt werd?

Merk op dat op de vlag "Fanfare DE EENDRACHT" staat, niet "Koninklijke Fanfare DE EENDRACHT". Onze fanfare verkreeg de naam "Koninklijke" in 1972.

Ten slotte is er dan nog het artikel uit "Opsinjoorken", een "vroolijk gazetje" uit Mechelen. In het kort gaat dit over een journalist die samen met zijn gezel een daguitstap maakt van Mechelen over O.L.V. Waver tot in het toenmalige Konings-Hoyckt. Hij beschrijft hierin de geschiedenis van koningshooikt, het ontstaan of samensmelten van twee gehuchten en alles en iedereen die leeft of werkt in Koningshooikt (of beter Konings-Hoyckt). Zo zijn er ook enkele passages over onze fanfares. Er zijn er twee, zo wordt geschreven. Namelijk St-Cecilia en de Vrije Burgers. St-Cecilia zou in 1895 "haar feest van 50 jarig bestaan vieren", maar dit wordt betwijfeld door de auteur, en wel om de volgende reden; De maatschappij was namelijk lang "kleurloos". Maar met Joannes Franciscus De Bie als voorzitter kwam hier langzamerhand verandering in. Toen deze in 1875 stierf, nam zijn zoon, Ernest, deze taak op hem en de maatschappij werd nog "kielkleuriger". Uiteraard waren er toen ook al verkiezingen en om stemmen te winnen, sponsorde de voorzitter de speelreizen die de fanfare in binnen en buitenland deed. Dit werd uiteindelijk te kostelijk en de voorzitter gaf zijn ontslag, spijtig genoeg niet zonder een en ander achter te houden zoals eenige speeltuigen, de lantaarnen en den prachtigen ouden standaard" Dien tegevolge moest er dus een nieuwe standaard komen, waarschijnlijk vandaar de standaard die hierboven staat met als jaartal 1889.

Uit bovenstaande is in elk geval de oorzaak terug te vinden voor het afscheuren van de Vrije Burgers. Door het steeds meer liberale karakter van de maatschappij vonden de meer Katholieke leden het noodzakelijk zelf een maatschappij op te richten. Zo geschiedde ook, 21 januari 1881 zag deze het levenslicht met het motto "eikels worden boomen" om dit nog te benadrukken.

Naarmate ons onderzoek vordert komt hier zeker nog informatie bij.




Geraadpleegde bronnen:

  • Opsinjoorken - Een uitstapje naar Konings-Hoykt, langs O.L.V. Waver
  • Mechelen, 15 Mei 1890, 11 pagina's
  • Annuaire générale du spectacle, de la musique et du Cinéma,
  • Wauthoz-Legrand, Brussel 1924
  • Vermote G. en Baeten C., Harmonies, Fanfares en Brassbands in de Provincie Antwerpen,
  • Snoeck-Ducaju & zoon, Gent 1992, 248 pagina's.
  • Beyst R., een nieuwe kijk op het voormalig Booms muziekleven, 2002.

(artikel uit het on-line jaarboek 2000 - 2001 van de heemkundige kring van Boom)

  • Stadsarchief Lier
  • verscheidene internetpagina's