"Hanenwandeling door De Haan" - Nu ook als audiotour!
In Groot De Haan blinkt Wenduine sinds vele jaren uit met zijn reuzen. Zij zijn ook de gastheren voor de jaarlijkse Reuzenstoet aldaar. De Haan Centrum kon dus niet achterwege blijven. Er werd een grote haan (met sierlijke staartpluimen) gecreëerd, maar die geraakte niet in het gemeentelijk patrimonium.
Tot in 1992 'Kotje' zijn eerste pasjes zette.
Toenmalig schepen van Burgerstand, Maria Hennon-Gheyle, las de akte voor en tekende die mee:
“Ten jaere 1992, den vijfden der maend Juli om 11.00 ure, is door Ons, ambtenaar van den Burgerlijke Stand van De Haan vaststelling gedaan van de geboorte van een Reus van het mannelijk geslacht.
Hij luistert naar de naam Carolus Tuytens, in den volksmond genaamd 'Kotje' Hij was een douanier die tussen 1840 en 1860 alhier in de 'commiezekoten' verbleef.
Peter: Ivan Cattrysse, Burgemeester.
Meter: Paula Van Canneyt, Vroedvrouw “
Verder lezen we :
Zijn eerste verschijning was indrukwekkend: de montage van zijn drie delen - onderstel, romp en hals met hoofd - bereiken een hoogte van ongeveer 4 meter 60 (na rekening te hebben gehouden met de elektriciteitsdraden die zijn wegen dwarsen). Hoofd en armen kunnen ook in beweging worden gezet.
Uit allerlei voorgaande publicaties onthouden we dat 'Kotje' een aangespoelde douanier was, afkomstig van Brugge. Tijdens zijn 'Haanse periode' gaf hij ook les in een soort avondschool in de duinen, vermoedelijk bij zijn woonplaats, de douanehuisjes. Hij hielp de kennis uit het lager onderwijs te behouden en zelfs wat verder uit te diepen; kostprijs: 1 Frank schoolgeld per maand.
De 'commiezekoten' zouden er reeds gestaan hebben voor de Belgische onafhankelijkheid (1830) en konden huisvesting bieden aan een achttal gezinnen. Te situeren ten Oosten van het Zeepreventorium (ten Westen van de badplaats) in de duinen, waar nu nog enkel een kasseiweggetje als toegangsweg is van overgebleven. Wie nu daar voorbij wandelt, kan ook genieten van het prachtige panorama.
Voor WO I vormden ze – hoog op de duinen - een baken voor de schepen op zee. De villa’s in de concessie kwamen er immers pas vanaf 1900, die op de zeedijk pas vanaf 1923.
Op 1 april 1949 werd de Haanse douanebrigade 'wielrijders' afgeschaft, de huisjes werden door burgers bewoond tot ze bouwvallig werden en omstreeks 1961-1962 afgebroken.
Hun houten wachthuisje met windhaan op het dak was bij de aanleg van de nieuwe zeedijk al veel eerder verdwenen.
Tekst: Paul Top (Met dank aan Hervé Wouters)
Kotje met zijn allereerste begeleiders (1992)