Male države J. Evrope

Vatikan

Nalazi se u središnjem delu Rima, na desnoj obali reke Tibar.Opasan je zidinama i obuhvata baziliku Sv. Petra, Apostolsku palatu i Vatikanske vrtove. Trg Sv. Petra je deo Vatikana, ali je otvoren za javnost i, osim u prisustvu Pape, u nadležnosti je italijanske policije.Najmanja je država na svetu (o,44 km2)Vatikan je izborna monarhija, a na snazi je apostolski ustav od 01.01.1968. godine.Današnji Vatikan je naslednik Papske države koja je nastala u 8. veku.Vatikan ima svoj bankarski sistem, telefonski sistem, poštanski ured, dnevni list "Osservatore Romano" i radio stanicu "Radio Vatican".Bazilika Sv. Petra, papina stona crkva (P = 15160 m2). sagrađena je na mestu Petrovog groba po nacrtima Donata Bramantea (1506. god. započeta gradnja). U unutrašnjosti se nalaze Berninijev bronzani baldahin nad papskim oltarom, Mikelanđelova skulptura "Pijeta" kao i grobovi mnogih Papa.Sikstinska kapela, crkva uz baziliku, građena u vreme pape Siksta IV. Ukrašena je freskama među kojima su i Mikelanđelove "Stvaranje sveta" i "Strašni sud". U njoj se biraju pape. Pogled na Vatikan sa Bazilike Sv. Petra

Švajcarska garda ("Čuvari zidina")

Bazilika Sv. Petra

Berninijev bronzani baldahin

Sikstinska kapela

Plafon Sikstinske kapele ("Stvaranje sveta")

San Marino

Nalazi se u brdovitoj unutrašnjosti Apeninskog poluostrva, oko 15km od Jadranskog mora i Riminija.Obuhvata pobrđe oko markantnog krečnjačkog brda Monte Titano (739m), na razvođu reka Marekija i Konka.Osnovao ga je klesar Marin sa ostrva Rab 301. godine.Većinsko stanovništvo su Sanmarinci ( 86 % ).Veća mesta su : San Marino, Seravale, Borgo MađoreParlamentarna je republika.Svakoh 6 meseci Veliko veće između svojih članova izabere dva vladajuća kapetana (Capitani Reggenti), koji zajedno nastupaju kao šef države. Niko ne može biti ponovo izabran dok ne prođu 3 godine od poslednjeg mandata.Glavni izvor prihoda je turizam (60 % ), a od prodaje popštanskih markica prikupi se 10 % prihoda.Najznačajnija privredna delatnost je šoping turizam.Nema rudnih bogatstava ni energetskih izvora.Ima 252 km puteva, nema železnicu.Između gradova San Marino i Borgo Mađore postoji žičara (1,5 km duga)Klima je sredozemna. San Marino tvrđava

Monte Titano

Poluostrvo Monako i grad Monte Karlo Kneževina Monako

Nalazi se na Azurnoj obali, na Sredozemnom moru. Zauzima malo poluostrvo i 3 km dugu i 150 m širok pojas obale.Klima je sredozemna. Nema površinskih voda (reka, jezera)U Monaku živi približno 33000 stanovnika, ali državljanstvo Monaka ima svega njih 5100, jer je dobiti državljanstvo veoma teško.Najgušće naseljena država na svetu.Osnovala ga je plemićka porodica Grimaldi, koja i danas vlada Monakom.Monako je nasledna kneževina i u slučaju da knez nema muškog naslednika, nakon njegove smrti pripojiće se Francuskoj.Izvršnu vlast dele knez i četvoročlani Savet vlade, koji čine ministar i tri savetnika.Državljani Monaka i stranci sa stalnim boravištemu Monaku ne plaćaju porez na dohodak ni porez na dobit.Glavne industrijske grane su kozmetička i farmaceutska (parfemi).Najveću dobit ostvaruje na turizmu i kockarnicama.

Postoje tri grada koja su srasla u jedan. To su Monako Vil, Monte Karlo i Kondamin.

Monako Vil delimično zidinama opasan grad na 60 m visokom stenovitom poluostrvu. U njemu se nalaze Kneževa palata i čuveni Okeanografski muzej sa velikim akvarijumom.

Monte Karlo je grad poznat po svojim kockarnicama, kao i trkama Formule 1koje se voze po ulicama grada.

Kneževa palata

Kneževa palata noću

Monako

Najčuveniji kazino na svetu "Monte Karlo" u Monte Karlu

Kazino "Monte Karlo"

Monte Karlo i Monako noću

Malta

Prostire se na maloj grupi ostrva (Malta, Gozo i Komino) u središnjem delu Sredozemnog mora. Sva ostrva su izgrađena od krečnjaka.Klima je sredozemna. Nema rečnih tokova.Više od polovine površine zemljišta je ogoljeno, a na drugoj preovlađuje žbunasto rastinje.Maltežani čine 94 % stanovništva, najbrojnija manjina su Englezi (2%).Veća naselja su : Birkirkara (najveći grad, 22000 stanovnika), Kormi, Mosta, Zabar, Slijema, Valeta (glavni grad, 7500 stanovnika).Maltu su zbog geografskog položaja kroz istoriju osvajali mnogi napadači. Oko 1000. god.p.n.e. zauzeli su je Feničani, oko 800. p.n.e. Kartaginjani. Od 218. p.n.e. pripadala je Rimu. Vandali su je zauzeli 439. god., 494. god. Goti, 533. god. je pripala Vizantiji, 870. god. su je zauzeli Arapi,a 1090.god.Normani. Španski kralj Karlo I darovao je Maltu viteškom redu Sv. Jovana (otud ime malteški vitezovi).

Najvažniji izvor prihoda je turizam.

Ostrvo Malta

Malta noću, La Valeta

La Valeta

Kneževina Andora

Nalazi se na Pirinejim, između Francuske i Španije.Leži u Valovu reke Andora (neki je još zovu i Valira).Najviši vrh je Koma Pedrosa (2946m)Klima je planinska sa obilnim snežnim padavinama.U dolinama su pašnjaci, na padinama hrastove i borove šume (šume čine 22% teritorije).broj stanovnika je naglo porastao nakon 1963. godine zbog doseljenika iz Francuske, Španije i Portigala. Tako da većinsko stanovništvo čine doseljenici.Nacionalna struktura : Španci (39%), Andorci (38%), Portugalci (10%), Francuzi (6%), ostali (7%)Ima 1 grad i 6 sela.Veća naselja su : Andora La Vela (glavni grad, 23000 stanovnika), Les Eskaldesu i Enkampu.Dugo je bila zabačen planinski predeo u kojem se stanovništvo uglavnom bavilo poljoprivredom.Izgradnjom prevoja Port d'Envalira u 20. veku, zatim dobijanjem električne energije, razvojem trgovine i turizma omogućen je privredni uspon.Trgovina se razvila tokom Drugog svetskog rata zbog šverca.Najviše je prihoda od turizma, energetike, trgovine i industrije (ind. odeće, metalna ind. i duvanska ind.).Nema železnicu ni aerodrom. Andora

Andora zimi