Notariusz jest powołany do dokonywania czynności, którym strony są obowiązane według przepisów prawa lub pragną im nadać formę aktu notarialnego (w szczególności wszelkich rodzajów umów dotyczących przeniesienia własności nieruchomości, spółdzielczych własnościowych praw, prawa użytkowania wieczystego, darowizn tych praw, umów deweloperskich czy przedwstępnych); poświadczeń, testamentów, pełnomocnictw, ustanowienia służebności/hipotek, depozytów, aktów poddania egzekucji komorniczej oraz dokonywania innych czynności według przepisów odrębnych (takich jak akty poświadczenia dziedziczenia, akty powołania zarządy sukcesyjnego czy protokoły z zebrań organów osób prawnych).
Czynności notarialne, dokonane przez notariusza zgodnie z prawem, mają charakter dokumentu urzędowego. Urzędowa moc dokumentu oznacza, że bardzo trudno podważyć jego prawdziwość w przeciwieństwie do dokumentu pisemnego (prywatnego), który nie korzysta z takiego prawnego przywileju. Dlatego warto również sporządzać u notariusza wszelkiego rodzaju porozumienia, ugody, oświadczenia, protokoły czy inne umowy - aby zwiększyć ich moc dowodową na potrzeby ewentualnych postępowań lub sporów czy w celu okazania ich organom innych państw.
Oryginał aktu notarialnego jest przechowywany w kancelarii. Strony zaś otrzymują jego wypisy (które są pełnym powtórzeniem i mają moc oryginału), lecz sam ogarniał aktu nie może by wydawany poza kancelarią oraz podlega ochronie jako dokument państwowy, co jest szczególnie ważne choćby w przypadku testamentów - przy czym po 10 latach lub zaprzestaniu prowadzenia kancelarii, oryginał jest składany w archiwum właściwego Sądu). Nie dotyczy to poświadczeń, które nie są aktami notarialnymi, ale klauzulami dołączonymi do dokumentu (stąd strona nie może uzyskać ich faktycznego duplikatu w przyszłości), a wypisy aktów notarialnych mogą być wydawane stroną co do zasady w każdym czasie i w dowolnej ilości.
Czynności notarialnych dokonuje się w języku polskim, jednak notariusz może korzystać z uczestnictwa tłumacza przysięgłego danego języka.
Czynności notarialnych notariusz dokonuje co do zasady w kancelarii notarialnej. Czynność notarialna może być dokonana także w innym miejscu, jeżeli przemawia za tym charakter czynności lub szczególne okoliczności (zwykle takie jak stan zdrowia strony, który uniemożliwia jej stawienie się w kancelarii bądź czynności z udziałem tak wielu stron, że nie jest możliwe racjonalne/komfortowe dokonanie czynność w samej kancelarii).
Notariusz jest zobowiązany odmówić dokonania czynności notarialnej sprzecznej z prawem. A także gdy poweźmie wątpliwość czy strona czynności notarialnej ma zdolność do czynności prawnych albo czy znajduje się w stanie umożliwiającym świadome lub swobodne powzięcie decyzji oraz wyrażenie woli.
Jeżeli akt notarialny zawiera przeniesienie, zmianę lub zrzeczenie się prawa ujawnionego w księdze wieczystej albo ustanowienie prawa, które może być ujawnione w księdze wieczystej bądź obejmuje czynność przenoszącą własność nieruchomości, chociażby dla tej nieruchomości nie była prowadzona księga wieczysta - notariusz sporządzający akt notarialny, nie później niż w dniu jego sporządzenia, składa odpowiedni wniosek o wpis w księdze wieczystej za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego postępowanie sądowe dla danego stanu faktycznego.
Informacje pisemne i inne dokumenty wydaje się osobom, na których żądanie zostały dokonane czynności notarialne; jeżeli z treści stosunku prawnego to wynika, wydaje się je stronie, której czynność notarialna dotyczy. Notariusz w przypadkach prawem przewidzianych przesyła Sądom i innym organom państwowym informacje pisemne o sporządzonych dokumentach i wypisy tych dokumentów.
Informacji ustnych o dokonanych czynnościach notariusz może jedynie udzielić instytucjom i osobom, które mają prawo otrzymać wypisy dokumentów stwierdzających te czynności.
Notariusz jest obowiązany zachować w tajemnicy okoliczności sprawy, o których powziął wiadomość ze względu na wykonywane czynności notarialnej. Z obowiązku tego może zostać zwolniony jedynie w szczególnych sytuacjach na podstawie konkretnych przepisów prawa.