ชื่อ-สกุล นางสาวประรารักษ์ เทพนิมิตร
ตำแหน่ง ครู วิทยฐานะ ครูชำนาญการ
กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย
โรงเรียนประสาทรัฐประชากิจ จังหวัดราชบุรี
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาราชบุรี
สอนรายวิชา ภาษาไทย ชั้นม.2/4-ม.2/5 และ ชั้นม.3/1-ม.3/4
ครูที่ปรึกษานักเรียน ชั้นม.3/4
ประเด็นที่ท้าทายในการพัฒนาผลลัพธ์การเรียนรู้ของผู้เรียน ของผู้จัดทำข้อตกลง ซึ่งปัจจุบันดำรงตำแหน่งครู วิทยฐานะ ครูชำนาญการ ต้องแสดงให้เห็นถึงระดับการปฏิบัติที่คาดหวังของวิทยฐานะชำนาญการ คือ การแก้ไขปัญหา การจัดการเรียนรู้และพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียนให้เกิดการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้นหรือมีการพัฒนามากขึ้น (ทั้งนี้ ประเด็นท้าทายอาจจะแสดงให้เห็นถึงระดับการปฏิบัติที่คาดหวังในวิทยฐานะที่สูงกว่าได้)
ประเด็นท้าทาย เรื่อง การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนการแต่งคำประพันธ์ประเภทโคลงสี่สุภาพด้วยการจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐาน Activity based Learning รายวิชาภาษาไทยของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3
1. สภาพปัญหาการจัดการเรียนรู้และคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน
จากการสอนเกี่ยวกับการแต่งคำประพันธ์ประเภทโคลงสี่สุภาพ นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ทำให้ผู้สอนมองเห็นสภาพปัญหาของผู้เรียนหลากหลายแง่มุม ซึ่งพบว่าการจัดการเรียนการสอนรายวิชาภาษาไทยในเรื่องดังกล่าว ยังไม่ประสบความสำเร็จและบรรลุเป้าหมายที่คาดหวังไว้ นักเรียนจำฉันทลักษณ์และ สัมผัสของโคลงสี่สุภาพไม่ได้ ขาดความรู้เรื่องคำสัมผัส อีกทั้งนักเรียนยังใช้คำได้ไม่หลากหลาย เนื่องจากมีคลังคำศัพท์น้อยและประสบการณ์ในการแต่งโคลงสี่สุภาพน้อย ยังไม่สามารถร้อยเรียงคำ ให้ต่อเนื่องตั้งแต่ต้นจนจบได้และยังแต่งได้ไม่ถูกต้อง ตามฉันทลักษณ์และขาดความไพเราะผู้สอนได้ศึกษาค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐาน (Activity based Learning) โดยนำมาประยุกต์ใช้ในการจัดการเรียนการสอนการแต่งคำประพันธ์ ซึ่งเทคนิค ดังกล่าวมีลักษณะที่น่าสนใจ กล่าวคือ ขั้นนำ ผู้สอนให้โอกาสการเรียนรู้และชี้แนะการเรียนรู้ให้กับนักเรียน ขั้นประสบการณ์ ผู้สอนให้สถานการณ์การเรียนรู้ โดยให้ผู้เรียนมีโอกาสที่จะสังเกต สำรวจ ประสบการณ์เพื่อ พัฒนาความเข้าใจของตนเอง ขั้นกิจกรรม ผู้เรียนทุกคนมีส่วนร่วมอย่างแข่งขันในกิจกรรมที่แตกต่างกัน ขั้นสร้างความรู้ ผู้เรียนทุกคนสร้างความรู้ของตัวเองโดยขึ้นอยู่กับประสบการณ์ ขั้นแลกเปลี่ยนเรียนรู้ นักเรียน ในกลุ่มพูดคุยร่วมกันแลกเปลี่ยนความคิด ขั้นประเมินผล เป็นการประเมินตนเอง ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของ กระบวนการเรียนรู้และการจัดการเรียนการสอน ผู้สอนจึงสนใจที่จะนำวิธีการจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐาน (Activity based Learning) มาใช้ใน การจัดการเรียนการสอนการแต่งคำประพันธ์ประเภทโคลงสี่สุภาพ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนประสาทรัฐประชากิจ เพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนด้านการแต่งคำประพันธ์ประเภทโคลงสี่สุภาพ ที่ได้รับการจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐาน (Activity based Learning) ทั้งนี้เพื่อนำผลการจัดการเรียนรู้ ดังกล่าวมาพัฒนาและใช้เป็นแนวทางในการจัดการศึกษาวิชาภาษาไทยให้มีประสิทธิภาพต่อไป
จากวิธีการจัดการเรียนการสอนในลักษณะดังกล่าว ข้าพเจ้าได้ยึดหลักการจัดการเรียนการสอนที่สอดคล้องกับนโยบายของการศึกษาในยุคปัจจุบันโดยพิจารณาผลสัมฤทธิ์ของผู้เรียน ศึกษาหลักสูตรฐานสมรรถนะ คุณลักษณะอันพึงประสงค์ สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน ทักษะในศตวรรษที่ 21 และสาระสำคัญตามมาตรฐานตำแหน่ง ลักษณะงานที่ผู้สอนต้องถือปฏิบัติทั้ง 3 ด้าน ได้แก่ 1. ด้านการจัดการเรียนรู้
2. ด้านการส่งเสริมและสนับสนุนการจัดการเรียนรู้ 3. ด้านการพัฒนาตนเองและวิชาชีพตามหลักเกณฑ์ ว.PA มาเป็นกรอบแนวคิดสำหรับแก้ไขปัญหา มุ่งพัฒนาการสอนและผู้เรียนเป็นสำคัญ
2. วิธีการดำเนินการให้บรรลุผล
2.1 เลือกหัวข้อเรื่องและเทคนิควิธีการจัดการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับหลักสูตรและบริบทต่างๆของผู้เรียนผู้สอนสำรวจปัญหาและความต้องการของผู้เรียนสะท้อนความคิด มาเป็นเป้าหมายการเรียนรู้ที่จะแก้ไขและพัฒนาผู้เรียน โดยมีการวิเคราะห์หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด จนกระทั่งได้ข้อสรุปประเด็นท้าทาย ดังนี้
“การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนการแต่งคำประพันธ์ประเภทโคลงสี่สุภาพด้วยการจัดการเรียนรู้แบบกิจกรรมเป็นฐาน Activity based Learning รายวิชาภาษาไทยของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3” ซึ่งสอดคล้องกับมาตรฐาน ท 4.1 เข้าใจธรรมชาติของภาษาและหลักภาษาไทย การเปลี่ยนแปลงภาษาและพลังภาษา ภูมิปัญญาทางภาษาและรักษาภาษาไทยไว้เป็นสมบัติของชาติ ตัวชี้วัดที่ 3 ข้อที่ 6 แต่งโคลงสี่สุภาพ
2.2 ศึกษาเอกสาร ตำรา แนวคิดที่เกี่ยวกับหลักการแต่งโคลงสี่สุภาพให้บรรลุเป้าหมาย
2.3 จัดทำแผนการจัดการเรียนรู้และออกแบบกิจกรรมการเรียนการสอน โดยใช้หลักการพัฒนาทักษะเชื่อมโยงความสัมพันธระหว่างถ้อยคำกับชีวิต
2.4 จัดการเรียนการสอนตามแผนการจัดการเรียนรู้
2.5 บันทึกผลการเรียนรู้ของผู้เรียน ที่เกิดขึ้นจากการกิจกรรมการเรียนรู้ และสะท้อนผลการเรียนรู้ให้ผู้เรียนทราบ หากมีนักเรียนที่ไม่ผ่านเกณฑ์การประเมิน ให้ใช้กิจกรรมเพื่อนช่วยเพื่อน และการสอนซ่อมเสริม และทำการทดสอบใหม่จนนักเรียนมีผลการเรียนรู้ผ่านเกณฑ์ที่กำหนด
2.6 นำปัญหาที่พบมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ภายในกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย
3. ผลลัพธ์ที่คาดหวัง
3.1 เชิงปริมาณ
ร้อยละ 80 ผู้เรียนสามารถอธิบายรูปแบบฉันทลักษณ์ของโคลงสี่สุภาพได้
ร้อยละ 75 ของผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ที่เรียนวิชาภาษาไทยสามารถแต่งบทประพันธ์ประเภทโคลงสี่สุภาพได้
ร้อยละ 75 ของผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ที่เรียนวิชาภาษาไทยมีความคิดสร้างสรรค์ สามารถเลือกใช้ถ้อยคำแต่งบทประพันธ์ ประเภท โคลงสี่สุภาพได้อย่างสละสลวย
3.2 เชิงคุณภาพ
ผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ที่เรียนวิชาภาษาไทยสามารถอธิบายรูปแบบฉันทลักษณ์ของโคลงสี่สุภาพได้และรู้จักเลือกใช้ถ้อยคำที่มีความสละสลวยมาเรียงร้อยบทประพันธ์ อีกทั้งสามารถสะท้อนความคิดสื่อออกมาในรูปแบบโคลงสี่สุภาพได้อย่างน่าสนใจ