Geschiedenis Chiro

Halverwege de 19e eeuw werden in verschillende parochies in Vlaanderen patronaten opgericht. Deze organisaties organiseerden op zondag ontspanning en godsdienstige vorming voor de plaatselijke jeugd. Er was nog geen sprake van een nationale of zelfs regionale samenwerking en elk patronaat deed zowat zijn eigen ding. De leiding bestond in die tijd uit patronaatsheren en -dames.

Na de Eerste Wereldoorlog kwam er meer en meer samenwerking tussen de patronaten. De samenwerking werd wat bemoeilijkt daar er vele soorten patronaten waren en men op de ene plek er modernere ideeën op na hield dan op de andere.

In 1934 start E.H. Jos Cleymans met een grote vernieuwing. Hij was op dat moment algemeen secretaris van het Jeugdverbond voor Katholieke Actie en wordt algemeen beschouwd als de stichter van Chiro zoals we die nu kennen. Hij voerde de kentekens Chi en Ro in, de Christus-Koninggedachte, spelen in openlucht en meer godsdienst-beleving in plaats van onderricht. Hij richtte ook een structuur op met een nationaal verbond, regio-verbonden, gewesten en groepen.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog bleef de Chirowerking op een laag pitje bestaan, hoewel vele proosten en leiders onder de wapens moesten. De bijeenkomsten en manifestaties werden onder het mom van zuiver godsdienstige manifestatie gehouden om de Duitse bezetter te misleiden.

De vlam werd zo levend gehouden en na de oorlog begon Chiro overal door te breken. In 1946 volgde de officiële erkenning en het aantal groepen groeide van 200 tot 500. Er werd een visie ontwikkeld en de groepen werden onderverdeeld in vaste leeftijdsgroepen.

In de jaren 60 werd de Chirowerking open gegooid. De aspirantenwerking werd uitgewerkt en de leiders werden aangemoedigd tot het oprichten van andere lokale jeugdwerkingen, zoals jeugdhuizen, jongerengemeenschappen, …

Ook de maatschappelijke verandering was in de Chiro voelbaar. Er werd gedemocratiseerd en de leiders kregen dus meer inspraak in hun eigen vereniging en voor het eerst werden gemengde groepen gestart. Dit werd zelfs sterk verdedigd.

Tijdens de jaren 70 werd het gedachtegoed van ’68 door de Chiro omarmd. De Chiro werd een maatschappijkritische beweging. Spelenderwijs werd er meegewerkt aan een betere maatschappij. Er werd een nieuw uniform ingevoerd en het leidingsblad Dubbelpunt werd geboren. De Chiro werd een vzw. De leidingsploeg was ondertussen aangegroeid tot 8000 leden.

Door de economische crisis en het opkomend individualisme kwam de Chiro, zoals veel jeugdbewegingen, onder druk te staan. Het ledenaantal daalde met 20.000 en een honderdtal groepen moesten stoppen wegens te weinig leiding, leden of beide. Als antwoord hierop werd de afdelingswerking centraal geplaatst en werd er gewerkt aan een betere bekendmaking en uniforme bekendmaking van Chiro. Zo kon in de tweede helft van de jaren tachtig weer een groei van het aantal leden en groepen worden vastgesteld.

Tijdens de jaren 90 werd de evolutie uit de jaren zeventig en 80 verder gezet. Chiro groeide uit tot een opener meer pluralistische beweging, en dit zonder de christelijke waarden te verloochenen.

In het begin werden de afdelingsnamen vooral gekozen in de geest van de opvoeding die moest worden gegeven.

Jongens : strijdvaardig, dapper en sterk.

Meisjes : dienstbaarheid, zuiverheid, schoonheid.

1940-’50:

jongens: Burchtknapen, Knapen en Kerels

meisjes: Zonnekinderen, Zonnemeisjes en Kristimeisjes

1950-’60:

Zonnemeisjes worden Kroonmeisjes

Zonnekinderen worden Zonnemeisjes

Jongknapen, Sterretjes en Aspiranten komen erbij

1960-’70:

Sterretjes/Jongknapen worden speelclub

Zonnemeisjes/Burchtknapen worden kwiks/rakkers

Kroonmeisjes/Knapen worden tippers/toppers

Kristimeisjes/Kerels worden tiptiens/kerels

Aspiranten