Створана ў Canva
НАША КАМАНДА
Дзiяна Г. - капiтан каманды В-Х_Н
Анастасiя М. - журналiст
Марыя I. - генератар iдей
Мацвей Б. - кантэнт-мэнэджар
Павел П. - кантэнт-мэнэджар
Сямен Х. - фотакарэспандэнт
Ян М. - фотакарэспандэнт
НАШ ДЭВIЗ
Няма Радзімы без бацькоўскай хаты;
Бусліны клёкат – гэта родны дом;
Ты будзеш жыць шчасліва і багата ,
Калі над хатай – буслава гняздо.
П.Панчанка
КААРДЫНАТАРЫ
Настаўнік англійскай мовы
ДУА “Гімназія №4 імя Д.У. Казакевіча г. Гродна”,
г. Гродна, Рэспубліка Беларусь
irinakhomchik@gmail.com
Настаўнік беларускай мовы і літаратуры
ДУА "Гімназія №4 імя Д.В. Казакевіча г. Гродна",
г. Гродна, Рэспубліка Беларусь
avgustinovich_1976@mail.ru
ЭТАП 1
Аўтар тэксту - Уладзімір Караткевіч.
Нарыс "Зямля пад белымі крыламі".
Выканаўцы: Дзiяна Г., Анастасiя М., Марыя I., Мацвей Б., Павел П., Сямен Х., Ян М.
Выканаўца: Марыя I.
Як размаўляць па-беларуску прыгожа?
Беларуская мова — адна з самых прыгожых і мілагучных моў свету. Яна гучыць мякка, спакойна і вельмі душэўна. Калі чалавек размаўляе па-беларуску прыгожа, яго хочацца слухаць, бо ў словах адчуваюцца цеплыня, павага і любоў да роднай зямлі. Але прыгожа гаварыць — гэта не толькі правільна вымаўляць словы. Важна яшчэ ўмець адчуваць мову, карыстацца багатымі выразамі і гаварыць шчыра.
Каб навучыцца прыгожа размаўляць па-беларуску, трэба часцей чуць жывую беларускую мову. Для гэтага можна слухаць песні, глядзець перадачы, чытаць кнігі і вершы беларускіх пісьменнікаў. Асабліва прыгожа гучаць творы Янкі Купалы, Якуба Коласа, Уладзіміра Караткевіча. Яны паказваюць, наколькі багатай і вобразнай можа быць беларуская мова.
Замест чужых слоў лепш ужываць сапраўдныя беларускія: «дзякуй», «калі ласка», «вядома», «шаную», «прывітанне». Так мова становіцца чысцейшай і прыгажэйшай. Таксама трэба сачыць за інтанацыяй: гаварыць спакойна, выразна і ветліва. Добрыя словы заўсёды ўпрыгожваюць чалавека.
Важна не баяцца размаўляць па-беларуску. Нават калі чалавек робіць памылкі, гэта нармальна. Толькі праз практыку можна навучыцца гаварыць свабодна і ўпэўнена. Калі штодня выкарыстоўваць беларускую мову ў размове з сябрамі, у школе ці дома, яна паступова стане роднай і натуральнай.
Мы лічым, што беларуская мова — гэта сапраўдны скарб нашага народа. У ёй жыве гісторыя, культура і душа Беларусі. Таму кожны чалавек павінен берагчы сваю мову, любіць яе і старацца гаварыць па-беларуску прыгожа. Менавіта праз мову мы паказваем павагу да сваёй краіны і сваіх продкаў.
ЭТАП 2
Квэст-гульня для 5-ых класаў “З ЛЮБОЎЮ ДА РАДЗІМЫ”
Як праявіць любоў да роднай Беларусі?
Любоў да Радзімы – гэта не проста прыгожыя словы на ўроку ці песня на свяце. Гэта тое, што мы робім кожны дзень, нават калі ніхто не бачыць. Мы лiчым, што любіць Беларусь – значыць бачыць яе не толькі на карце, але і ў звыклых рэчах: у гуках роднай мовы, у паху хвоі пасля дажджу, у добрай усмешцы суседа. І кожны з нас, нават у дванаццаць гадоў, можа праявіць гэтую любоў.
Па-першае, любоў пачынаецца са слова. Калі мы вучым беларускую мову не для адзнакі, а каб размаўляць з бабуляй, чытаць казкі Коласа ці спяваць народную песню, мы адчуваем сувязь з продкамі. Гэта як атрымаць ліст з мінулага. На ўроках мы стараемся не баяцца памыляцца, бо ведаем: кожнае сказанае па-беларуску слова – гэта маленькі крок да таго, каб мова жыла і гучала.
Па-другое, любіць Беларусь – значыць берагчы яе прыроду. Наша зямля называецца сінявокай не проста так. Калі мы не кідаем смецце ў лесе, падкормліваем птушак зімой, эканомiм ваду або саджаем кветкі каля школы, мы раем справу для роднага краю. Нават калі здаецца, што гэта дробязь, усе разам такія дробязі ратуюць рэкі, лясы і паветра. Прырода – гэта наш агульны дом, і яго трэба шанаваць.
Па-трэцяе, патрыятызм жыве ў звычайных учынках. Гэта сумленна рабіць хатняе заданне, памагчы аднакласніку, не абражаць іншых, паважаць старэйшых і памятаць пра тых, хто абараняў нашу зямлю. Калі мы слухаем аповеды дзядулі пра вайну, чытаем кнігу пра гісторыю роднага горада або проста саступаем дарогу пажылому чалавеку – мы таксама любiм Беларусь. Бо краіна складаецца з людзей, і кожны добры ўчынак робіць яе лепшай.
Любоў да Радзімы не вымяраецца гучнымі словамі. Яна вымяраецца ціхімі, але шчырымі справамі. Мы ведаем, што яшчэ шмат чаго не ведаем, але гатовы вучыцца, слухаць, клапаціцца і не праходзіць міма. Калі кожны з нас будзе рабіць хоць невялікую, але добрую справу для Беларусі, наша краіна заўсёды будзе моцнай, прыгожай і шчаслівай. І ўсё гэта пачынаецца менавіта з нас.
ЭТАП ЗАКЛЮЧНЫ
Мы доўга думалi над гэтым пытаннем, чыталi, і вось што зразумелi.
Спачатку мы думалi: можа, трэба нарадзіцца ў Беларусі? Але потым зразумелi: нарадзіцца — гэта толькі пачатак. Быць сапраўдным беларусам — значыць адчуваць сэрцам, што гэта твая Радзіма, і рабіць усё, каб яна стала лепшай. Сапраўдны беларус — гэта не той, хто ідэальна ведае правілы. Гэта той, хто любіць, шануе і дзейнічае.
Па-першае, трэба любіць родную мову. Не абавязкова гаварыць толькі па-беларуску. Але трэба вучыць хоць некалькі слоў штодзень: дзякуй, калі ласка, добры дзень. Трэба слухаць беларускія песні і спрабаваць спяваць, чытаць казкі і вершы, нават калі спачатку цяжка. Бо мова жыве, пакуль мы на ёй гаворым.
Па-другое, трэба паважаць традыцыі і гісторыю. Трэба слухаць гісторыі бабуль і дзядуль — гэта жывая гісторыя! Трэба ведаць, як святкавалі Каляды, Купалле, Дажынкі. Трэба ведаць, дзе знаходзяцца нашы замкі і хто іх будаваў. Бо хто не памятае мінулага — не мае будучыні.
Па-трэцяе, трэба берагчы прыроду. Беларусь — сінявокая, зялёная, прыгожая. І мы павінны яе берагчы: не кідаць смецце ў лесе, эканоміць ваду і электрычнасць, сажаць дрэвы і кветкі, падкормліваць птушак зімой. Прырода — гэта наш агульны дом. Яго трэба трымаць у чысціні.
Таксама трэба быць добрым і сумленным. Сапраўдны беларус — гэта перш за ўсё добры чалавек. Трэба дапамагаць тым, каму цяжка. Не абражаць, не крыўдзіць, не хлусіць. Усміхацца і вітацца з суседзямі. Бо дабрыня — гэта мова, якую разумее кожны.
Трэба вучыцца і працаваць сумленна. Рабіць хатняе заданне не для адзнакі, а для сябе. Не баяцца цяжкасцей, не здавацца. Мець мары і ісці да іх. Бо працавітасць — гэта наш нацыянальны характар.
Трэба ведаць і ганарыцца сваім краем. Ведаць, дзе ты жывеш: вёска, горад, вобласць. Ведаць імёны вядомых беларусаў: Скарына, Купала, Багдановіч, Быкаў. Цаніць наша мастацтва, музыку, літаратуру. Бо ганарыцца — не значыць хваліцца. Ганарыцца — значыць памятаць і шанаваць.
Трэба не баяцца быць сабой. Любіць іншыя культуры, але не забываць сваю. Гаварыць па-беларуску, нават калі гэта незвыкла. Не смяяцца з тых, хто спрабуе, а падтрымліваць. Бо быць сабой — гэта самая вялікая адвага.
Сапраўдны беларус — гэта не супергерой. Гэта звычайны чалавек, які стараецца. Галоўнае — не спыняцца. Кожны маленькі крок набліжае нас да вялікай мэты.
Мы вырашылi пачаць з малога. Вось што мы будзем рабіць кожны тыдзень: вывучаць пяць новых беларускіх слоў, прачытаць адзін верш ці казку па-беларуску, зрабіць адну добрую справу для прыроды, запісаць адну гісторыю ад бабулі ці дзядулі, пагаварыць з сябрам пра Беларусь. Калі кожны з нас будзе рабіць хоць бы гэта — наша краіна стане лепшай!
Што мы зразумелi ў выніку? Быць сапраўдным беларусам — гэта не абавязак. Гэта выбар. Выбар любіць, памятаць, клапаціцца, ствараць. Гэта значыць гаварыць з павагай, слухаць з увагай, дзейнічаць з любоўю, верыць у лепшае. Радзіма пачынаецца не з карты. Яна пачынаецца з сэрца.