บทที่ 1
ระบบทางเทคโนโลยี
บทที่ 1
ระบบทางเทคโนโลยี
วิเคราะห์ระบบทางเทคโนโลยีและระบบย่องของเทคโนโลยี และอธิบายความสัมพันธ์ของระบบย่อย
วิเคราะห์ระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อน
นักเรียนรู้จักระบบเทคโนโลยีในชีวิตประจำวัน
1.1 ระบบคืออะไร?
1.2 ระบบทางเทคโนโลยี
1.3 ระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อน
1.4 การทำงานผิดพลาดของระบบ
ระบบ (System) เป็นกลุ่มขององค์ประกอบต่าง ๆ ที่ทำงานร่วมกัน เพื่อจุดประสงค์ในสิ่งเดียวกัน ระบบอาจประกอบด้วยบุคลากร เครื่องมือ วัสดุ วิธีการ การจัดการ ซึ่งทั้งหมดนี้จะต้องมีระบบในการจัดการเพื่อให้บรรลุจุดประสงค์เดียวกัน คำว่า "ระบบ" เป็นคำที่มีการเกี่ยวข้องกับการทำงานและหน่วยงานและนิยมใช้กันมาก เช่น ระบบธุรกิจ (Business System) ระบบสารสนเทศ (Management Information System) ระบบการเรียนการสอน (Instructional System) ระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์ (Computer Network System) เป็นต้น
เมื่อทำการศึกษาระบบใดระบบหนึ่ง นักวิเคราะห์ระบบจะต้องเข้าใจการทำงานของระบบนั้นให้ดี โดยการศึกษาว่า ระบบทำอะไร (What) ทำโดยใคร (Who) ทำเมื่อไร (When) และทำอย่างไร (How) นักวิเคราะห์ระบบ (System Analyst หรือ SA) ซึ่งได้แก่ บุคคลที่มีหน้าที่วิเคราะห์และออกแบบระบบจะต้องเข้าใจการทำงานของระบบนั้น ๆ ว่าเป็นอย่างไรและอะไรคือความต้องการของระบบ
ได้มีผู้ที่ให้ความหมายและคำอธิบาย ของคำว่า “ระบบ” ไว้หลายท่านด้วยกัน เช่น บานาธี (Banathy. 1968) ให้ความหมายของระบบว่าเป็นการรวบรวมสิ่งต่าง ๆ ทั้งหลายที่มนุษย์ได้ออกแบบ และคิดสร้างสรรค์ขึ้นมา เพื่อจัดดำเนินการให้บรรลุผลตามเป้าหมายที่วางไว้
กูด (Good. 1973) ให้ความหมายของระบบว่า หมายถึง การจัดการส่วนต่าง ๆ ทุกส่วนให้เป็นระเบียบโดยแสดงความสัมพันธ์ซึ่งกันและกันของส่วนต่าง ๆ และความสัมพันธ์ของแต่ละส่วนกับส่วนทั้งหมดอย่างชัดเจน
เซมพรีวิโว (Semprevivo. 1976) อธิบายว่า ระบบ คือ องค์ประกอบต่าง ๆ ที่ทำงานเกี่ยวโยงสัมพันธ์กันเพื่อให้เกิดผลอย่างใดอย่างหนึ่ง กล่าวได้ว่า ระบบคือ การปฏิสัมพันธ์ขององค์ประกอบทั้งหลายในการปฏิบ้ติหน้าที่และการดำเนินงาน
ดังนั้นสามารถสรุปได้ว่า ระบบ หมายถึง การทำงานร่วมกันของส่วนประกอบแต่ละส่วนอย่างมีความสัมพันธ์กันอย่างต่อเนื่องเพื่อนำไปสู่ความสำเร็จตามเป้าหมายที่ได้วางไว้
คำว่า “ระบบ” เป็นคำที่มีการเกี่ยวข้องกับการทำงาน ในหน่วยงานนิยมใช้กันมาก เช่น ระบบธุรกิจ (Business System) ระบบสารสนเทศ (Management Information System) ระบบการเรียนการสอน (Instructional System) ระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์ (Computer Network System) เป็นต้น
ระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อน
ความเข้าใจเกี่ยวกับระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อนช่วยให้เราเข้าใจระบบการทำงานของเทคโนโลยี สามารถวิเคราะห์สาเหตุของปัญหาและนำไปสู่การแก้ไขข้อผิดพลาด เพื่อให้เทคโนโลยีนั้นทำงานได้ตามวัตถุประสงค์ เช่น เครื่องปรับอากาศจะมีระบบย่อยหลายส่วนทำงานร่วมกัน ทั้งระบบการทำความเย็น ระบบกรองอากาศ ระบบรีโมทควบคุม หากเครื่องทำงานผิดปกติหรือไม่สามารถทำให้อุณหภูมิห้องลดลงได้ตามต้องการ เราสามารถตรวจสอบระบบการทำงานเพื่อแก้ไขปัญหาเบื้องต้นได้ โดยการตรวจสอบระบบย่อยแต่ละส่วน เช่น อาจตรวจสอบระบบการกรองอากาศ หากพบว่ามีฝุ่นอุดตัน สามารถแก้ไขเบื้องต้นได้ด้วยการทำความสะอาดแผ่นกรองอากาศ นอกจากนี้ การเข้าใจการทำงานของระบบยังช่วยให้เราสามารถดูแลรักษาเพื่อยืดอายุการใช้งานเทคโนโลยีได้อีก ผู้เรียนสามารถเรียนรู้เนื้อหาในหัวข้อที่ 1 ดังต่อไปนี้
ระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อน
ตัวอย่างระบบการทำงานของเครื่องปรับอากาศ
ระบบการทำงานของเครื่องปรับอากาศ
เครื่องปรับอากาศ เป็นเครื่องใช้ไฟฟ้าที่ใช้ปรับอุณหภูมิของอากาศในอาคาร บ้านเรือน เพื่อให้มนุษย์ได้อาศัยอยู่ในที่ที่ไม่ร้อนหรือไม่เย็นจนเกินไป หรือใช้รักษาอุณหภูมิของอากาศให้คงที่ โดยใช้หลักการการถ่ายเทความร้อน กล่าวคือ เมื่อความร้อนถ่ายเทออกไปข้างนอก อากาศภายในห้องจะมีอุณหภูมิลดลง และยังสามารถลดความชื้นที่มีอยูในอากาศ เมื่อวิเคราะห์ระบบการทำงานของเครื่องปรับอากาศอย่างละเอียด จะพบว่าเครื่องปรับอากาศมีระบบย่อยอื่น ๆ อีกหลายระบบทำหน้าที่แตกต่างกันไปและทำงานสัมพันธ์กัน ซึ่งมีระบบย่อย 4 ระบบ คือ ระบบอัดความดัน (compressor system) ระบบคอยล์ร้อน (condenser system) ระบบลดความดัน (expansion system) ระบบคอยล์เย็น (evaporator system) ซึ่งทำงานสัมพันธ์กัน ดังนั้นมาทำความเข้าใจเกี่ยวกับความสัมพันธ์ของระบบย่อยต่าง ๆ ในวีดิทัศน์นี้กัน
การทำงานที่ผิดพลาดของระบบ
สื่อและแหล่งเรียนรู้
ในหัวข้อระบบทางเทคโนโลยีที่ซับซ้อน ถ้าผู้เรียนยังมีข้อสงสัย สามารถศึกษาเพิ่มเติมได้ในเอกสารดังต่อไปนี้ ซึ่งประกอบได้ด้วย
1.ระบบเทคโนโลยีที่ซับซ้อน (ดาวน์โหลดได้ที่นี่)
2. การวิเคราะห์ระบบทางเทคโนโลยที่ซับซ้อน (ดาวน์โหลดได้ที่นี่)
ความหมายของเทคโนโลยี
เครื่องปรับอากาศทำงานอย่างไร
ส่วนประกอบของรถยนต์
การผลิตขวดแก้ว