SỐNG ĐỨC TIN

Mỗi Ngày ghi nhớ các Lời Chúa trong tháng 10, 2026

1. "Ðây Ta khiến sông bình an chảy vào nó". (Is 66, 12)

Nếu các con không hoá nên như trẻ nhỏ, các con sẽ không được vào Nước Trời. (Mt 18, 3)

2. "Thiên thần của Ta đi trước mặt ngươi". (Xh 23, 20)

"Các thiên thần của họ trên trời hằng chiêm ngưỡng thánh nhan Cha Thầy, Ðấng ngự trên trời". (Mt 18, 10)

3. "Giờ đây mắt con nhìn thấy Chúa. Bởi đó chính con trách thân con". (G 42, 5-6)

"Các con hãy vui mừng vì tên các con đã được ghi trên trời". (Lc 10, 20)

4. "Vườn nho của Chúa các đạo binh là nhà Israel". (Is 5, 7)

"Thiên Chúa bình an sẽ ở cùng anh em". (Pl 4, 9)

"Ông sẽ cho người khác thuê vườn nho". (Mt 21, 41)

5. "Tin Mừng do tôi rao giảng không phải thuộc về loài người, nhưng là do Ðức Giêsu Kitô mạc khải". (Gl 1, 12)

"Ai là anh em của tôi?" (Lc 10, 29)

6. "Người đã mạc khải cho tôi biết Con của Người, để tôi rao giảng Người cho dân ngoại". (Gl 1, 16)

"Martha rước Người vào nhà mình. Maria đã chọn phần tốt nhất". (Lc 10, 42)

7. "Họ kiên trì cầu nguyện cùng Bà Maria, Mẹ Chúa Giêsu". (Cv 1, 14)

"Này Trinh nữ sẽ thụ thai và sinh một Con trai". (Lc 1, 31)

8. "Anh em đã lãnh nhận Thánh Thần bởi giữ luật hay bởi vâng phục đức tin?" (Gl 3, 2)

"Các con hãy xin thì sẽ được". (Lc 11, 9)

9. "Những ai cậy dựa vào đức tin, sẽ được chúc phúc với Abraham, con người tin tưởng". (Gl 3, 7)

"Nếu Ta nhờ ngón tay Thiên Chúa mà trừ quỷ, ắt là nước Thiên Chúa đã đến giữa các ngươi rồi". (Lc 11, 20)

10. "Tất cả anh em đều là con cái Thiên Chúa". (Gl 3, 26)

"Phúc cho dạ đã cưu mang Thầy". (Lc 11, 27)

11. "Chúa mời đến dự tiệc của Người và lau sạch nước mắt trên mọi khuôn mặt". (Is 25, 6)

"Tôi có thể làm được mọi sự trong Ðấng ban sức mạnh cho tôi". (Pl 4, 13)

"Các ngươi gặp bất cứ ai, thì hãy mời vào dự tiệc cưới". (Mt 22, 9)

12. "Chúng ta không phải là con của nữ tỳ, nhưng là con của người vợ tự do". (Gl 4, 31)

"Không ban cho dòng giống này điềm lạ nào ngoài điềm lạ của tiên tri Giona". (Lc 11, 29)

13. "Cắt bì là vô giá trị, nhưng chỉ có đức tin hoạt động bởi đức mến". (Gl 4, 31)

"Hãy bố thí, thì mọi sự sẽ nên trong sạch cho các ông". (Lc 11, 41)

14. "Những ai thuộc về Ðức Kitô, thì đóng đinh xác thịt cùng với các dục vọng vào thập giá". (Gl 5, 24)

"Khốn cho các ngươi, hỡi những người biệt phái, và khốn cho các ngươi, hỡi những tiến sĩ luật". (Lc 11, 46)

15. "Ngài đã chọn chúng ta trong Người trước khi tạo dựng thế gian". (Ep 1, 4)

"Sẽ bị đòi nợ máu của các tiên tri đã đổ ra, kể từ máu của Abel cho đến máu của Giacaria". (Lc 11, 50)

16. "Chúng tôi trước kia đã trông cậy vào Ðức Kitô, và anh em được ghi dấu Thánh Thần". (Ep 1, 13)

"Mọi sợi tóc trên đều các con cũng đã được đếm cả rồi". (Lc 12, 7)

17. "Thiên Chúa tôn Ðức Kitô làm đầu toàn thể Hội Thánh là thân thể Ngài". (Ep 1, 22-23)

"Trong giờ ấy, Thánh Thần sẽ dạy các con phải nói thế nào". (Lc 12, 12)

18. "Ta đã cầm tay hữu của Cyrô để bắt các dân suy phục trước mặt nó". (Is 45, 1)

"Tôi hằng nhớ đến đức tin, đức cậy và đức mến của anh em". (1Tx 1, 3)

"Cái gì của Cêsarê thì hãy trả cho ông Cêsarê, và cái gì của Thiên Chúa thì hãy trả cho Thiên Chúa". (Mt 22, 21)

19. "Người làm cho chúng ta sống lại trong Ðức Kitô, và đồng ngự trị trên nước trời". (Ep 2, 6)

"Những của ngươi tích trữ sẽ để lại cho ai?" (Lc 12, 20)

20. "Chính Người là sự bình an của chúng ta, Người đã làm cho đôi bên nên một". (Ep 2, 15)

"Phúc cho đầy tớ nào khi chủ về còn thấy tỉnh thức". (Lc 12, 37)

21. "Hiện nay mầu nhiệm của Ðức Kitô đã được mạc khải, các Dân ngoại được đồng thừa tự lời hứa". (Ep 3, 6)

"Người ta đã ban cho ai nhiều, thì sẽ đòi lại kẻ ấy nhiều". (Lc 12, 48)

22. "Anh em đâm rễ sâu và lập nền kiên cố trong đức mến, để anh em được sung mãn trong mọi sự viên mãn của Thiên Chúa". (Ep 3, 19)

"Thầy không đến để đem bình an, nhưng đem sự chia rẽ". (Lc 12, 51)

23. "Chỉ có một thân thể, một Chúa, một đức tin và một phép rửa". (Ep 4, 5)

"Các ngươi biết tìm hiểu diện mạo trời đất? Còn về thời đại này, sao các ngươi không tìm hiểu?" (Lc 12, 56)

24. "Ðức Kitô là đầu, nhờ Người mà toàn thân thể được lớn lên". (Ep 4, 15)

"Nếu các ngươi không ăn năn hối cải, thì tất cả các ngươi cũng sẽ bị huỷ diệt như vậy". (Lc 13, 5)

25. "Nếu các ngươi hà hiếp các cô nhi quả phụ, Ta sẽ nổi giận các ngươi". (Xh 22, 22)

"Anh em đã bỏ tà thần trở về với Thiên Chúa để phụng sự Người và để trông đợi Con của Người". (1Tx 1, 9)

"Ngươi hãy yêu mến Chúa là Thiên Chúa ngươi, và yêu thương kẻ khác như chính mình ngươi". (Mt 22, 37)

26. "Anh em hãy sống trong tình thương như Ðức Kitô". (Ep 4, 32)

Chẳng lẽ người con cháu ông Áp-ra-ham này lại không được cởi xiềng xích trong ngày sa-bát sao? (Lc 13, 16)

27. "Mầu nhiệm này thật lớn lao; trong Ðức Kitô và trong Hội Thánh". (Ep 5, 21-32)

"Hạt cải mọc lên và trở thành một cây to". (Lc 13, 19)

28. "Anh em đã được xây dựng trên nền tảng các tông đồ và các tiên tri". (Ep 2, 20)

"Người chọn mười hai vị mà Người gọi là tông đồ". (Lc 6, 13)

29. "Anh em hãy mặc lấy mã giáp của Thiên Chúa để có thể đứng vững". (Ep 6, 14)

"Không lẽ một tiên tri phải giết chết ngoài thành Giêrusalem?" (Lc 13, 33)

30. Đấng đã thực hiện nơi anh em một công việc tốt lành, cũng sẽ đưa công việc đó tới chỗ hoàn thành cho đến ngày Đức Ki-tô quang lâm. (Pl 1, 10)

"Trong ngày Sabbat, ai trong các ông có con lừa hay con bò rơi xuống giếng mà không kéo nó lên sao?" (Lc 14, 5)

31. "Ðối với tôi, sống là Ðức Kitô, còn chết là một mối lợi". (Pl 1, 21)

"Hễ ai nhắc mình lên, sẽ phải hạ xuống, và ai hạ mình xuống, sẽ được nhắc lên". (Lc 14, 11)

Radio 1480 AM - Sống Đức Tin - Phát Thanh Hằng Tuần Từ 8-9 giờ Tối Mỗi Thứ Năm

261008 Radio 261001 Radio 260924 Radio 260917 Radio 260910 Radio 260903 Radio 260827 Radio
260820 Radio 260813 Radio 260806 Radio 260730 Radio 260723 Radio 260716 Radio 260709 Radio

260702 Radio 260625 Radio 260618 Radio 260611 Radio 260604 Radio 260528 Radio 260521 Radio

260514 Radio 260507 Radio 260430 Radio 260423 Radio 260416 Radio 260409 Radio 260402 Radio

260326 Radio 260319 Radio 260312 Radio 260305 Radio 260226 Radio 260219 Radio 260212 Radio

260205 Radio 260129 Radio 260122 Radio 260115 Radio 260108 Radio 260101 Radio

251225 Radio 251218 Radio 251211 Radio 251204 Radio 251127 Radio 251120 Radio
251113 Radio 251106 Radio 251030 Radio 251023 Radio 251016 Radio 251009 Radio
251002 Radio 250925 Radio 250918 Radio 250911 Radio 250904 Radio 250828 Radio
250821 Radio 250814 Radio 250807 Radio 250731 Radio 250724 Radio 250717 Radio
250710 Radio 250703 Radio 250626 Radio 250619 Radio 250612 Radio 250605 Radio
250529 Radio 250522 Radio 250515 Radio 250508 Radio 250501 Radio 250424 Radio
250417 Radio 250410 Radio 250403 Radio 250327 Radio 250320 Radio 250313 Radio
250306 Radio 250227 Radio 250220 Radio 250213 Radio 250206 Radio 250130 Radio
250123 Radio 250116 Radio 250109Radio 250102 Radio

241226 Radio 241219 Radio 241212 Radio
241205 Radio 241128 Radio 241121 Radio 241114 Radio 241107 Radio 241031 Radio 241024 Radio
241017 Radio 241010 Radio 241003 Radio 240926 Radio 240919 Radio 240912 Radio 240905 Radio
240829 Radio 240822 Radio 240815 Radio 240808 Radio 240801 Radio 240725 Radio 240718 Radio
240711 Radio 240704 Radio 240627 Radio 240620 Radio 240613 Radio 240606 Radio 240530 Radio
240523 Radio 240516 Radio 240509 Radio 240502 Radio 240425 Radio 240418 Radio 240411 Radio
240404 Radio 240328 Radio 240321 Radio 240314 Radio 240307 Radio 240229 Radio 240222 Radio
240215 Radio 240208 Radio 240201 Radio 240125 Radio 240118 Radio 240111 Radio 240104 Radio
231228 Radio 231221 Radio 231214 Radio 231207 Radio 231130 Radio 231123 Radio 231116 Radio
231109 Radio 231102 Radio 231026 Radio 231019 Radio 231012 Radio 231005 Radio 230928 Radio
230921 Radio 230914 Radio 230907 Radio 230831 Radio 230824 Radio 230817 Radio 230810 Radio
230803 Radio 230727 Radio 230720.2 Radio 230720.1 Radio 230713 Radio 230706 Radio

(HT 21-6-2026)

NHỮNG CÂU CHUYỆN ĐẦY Ý NGHĨA

1. Người mù thắp đèn lồng

Anh học trò nọ đang gấp rút về nhà lúc nửa đêm, nhìn thấy một người mù đang thắp đèn lồng, anh này cảm thấy rất kì lạ, bèn tiến đến hỏi: “Anh là một người mù, vậy tại sao còn thắp đèn lồng?”

Người mù nói: “Tôi nghe người ta nói, mỗi lần đến tối nếu không có đèn lồng, mọi người sẽ không nhìn thấy gì cả, sẽ biến thành một người mù giống như tôi. Vì vậy, mỗi buổi tối tôi đều thắp đèn lồng”.

Anh học trò ngạc nhiên nói: “Hóa ra anh làm vậy vì muốn mang lại ánh sáng cho mọi người!”.

Người mù thành thật trả lời: “Thật ra phải nói là tôi vì chính mình thì đúng hơn!”.

Người học trò càng mơ hồ, không hiểu là thế nào, người mù vội giải thích: “Tôi là một người mù, không nhìn thấy gì cả, nhưng tôi thắp đèn lồng chiếu sáng đường đi lối về giúp mọi người, cũng đồng thời giúp họ nhìn thấy tôi, như thế họ sẽ không vì không nhìn thấy mà đụng tôi té ngã nữa”.

Với người mù đó, thắp đèn chiếu sáng cho mọi người chính là thắp sáng cho bản thân, điều đó cũng gần với việc quan tâm người khác thật ra là quan tâm chính mình. Trong cuộc sống, nhiều lúc con người ta rất ích kỉ, luôn không muốn cho đi bất kì thứ gì hoặc giả có cũng là rất ít. Tuy nhiên, họ không biết rằng, thật ra cho đi vì người khác, cũng là vì chính bản thân mình, cho nhiều bao nhiêu sẽ được nhận lại bấy nhiêu.

2. Câu chuyện về trái khổ qua

Ở ngôi chùa nọ, có một lần chúng đệ tử cùng nhau xuống núi hành hương. Lúc này, sư phụ mang đến một trái khổ qua và nói: “Mang trái khổ qua này theo bên mình, nhớ là ngâm nó vào mỗi con sông thánh mà các con đi qua. Hơn nữa, nhớ mang chúng vào thánh điện nơi các con thờ phụng, đặt lên bàn cúng bái, thờ cúng nó, lúc quay về, thì đem theo cùng về”.

Chúng đệ tử đi viếng qua rất nhiều sông thánh và thánh điện, cũng luôn theo lời sư phụ dặn dò mà làm. Sau khi quay về, họ đem trái khổ qua đưa lại cho sư phụ. Và rồi, sư phụ lại bảo họ đem khổ qua nấu chín, lúc ăn tối sẽ dùng. Đến bữa cơm tối, sư phụ cắn một miếng khổ qua, sau đó nhẹ nhàng nói: “Kì lạ thật! Ngâm qua nhiều sông thánh như thế, tiến vào nhiều thánh điện như thế, trái khổ qua vậy mà vẫn không trở nên ngọt.”

Chúng đệ tử nghe xong, lập tức đều tỉnh ngộ. Đắng là bản chất của khổ qua, nó sẽ không vì ngâm nước thánh hay vào thánh điện mà thay đổi. Cuộc sống của con người cũng giống như vậy, sẽ không vì bạn đạt được địa vị gì, giành được học vị gì hay là tôn thờ một vị thần nào đó mà thay đổi.

Con người sống ở đời, không nên trông mong cuộc sống sẽ không có "bi ai thống khổ", mà việc thật sự nên làm là luôn luôn sẵn sàng chịu khổ, việc nên trông mong là bản thân có thể từ cái khổ đó mà trưởng thành, thấu hiểu… như vậy cái “khổ” đó sẽ không còn nữa.

3. Người khác là tấm gương phản chiếu của chính mình

Tô Đông Pha và thiền sư Phật Ấn là bạn tốt của nhau. Có một hôm, ông ấy và thiền sư Phật Ấn cùng nhau đàm thiền. Tô Đông Pha muốn đùa giỡn một chút với đại sư nên nói: “Đại sư, ngài xem, tôi ngồi ở chỗ này nhìn giống cái gì?”.

“Nhìn giống một pho tượng Phật”, đại sư Phật Ấn nói.

Tô Đông Pha chế giễu cười nói: “Nhưng tôi lại thấy ngài giống một đống phân trâu”. Đại sư Phật Ấn chỉ mỉm cười không nói gì.

Sau khi về nhà, Tô Đông Pha đem chuyện này kể lại cho Tô tiểu muội nghe. Tô tiểu muội chỉ nhẹ nhàng nói: “Vì bản thân là Phật nên nhìn người khác cũng sẽ thấy giống Phật, còn như bản thân là phân trâu, nhìn người khác đương nhiên sẽ thấy giống phân trâu”.

Người khác chính là tấm gương phản chiếu bản thân. Bạn dùng ánh mắt như thế nào nhìn họ, cũng chính là dùng ánh mắt đó nhìn bản thân.

Chúng ta đối với cuộc sống này, đối với người khác nên có suy nghĩ tích cực, khoan dung và lạc quan hơn. Khi bạn bao dung người khác cũng chính là đang bao dung chính mình, làm cho nhân cách của mình thêm “đẹp”, thêm đáng quý, cũng như cách mà đại sư Phật Ấn đã làm vậy.

4. Cùng một sự việc, mỗi người lại có cách nhìn khác nhau

Hai người phụ nữ ngồi trò chuyện với nhau, trong đó có một người nói: “Con trai bà thế nào rồi!”.

“Đừng nhắc nữa, thiệt là xui xẻo, đứa con này làm tôi lo lắng chết đi được!”, người còn lại trả lời.

Người phụ nữ nói tiếp: “Nó thiệt là quá xúi quẩy, lấy phải một người vợ cực kì lười biếng, không nấu cơm, không quét dọn, không giặt quần áo, không chăm con, cả ngày chỉ ngủ. Bữa sáng, con tôi còn đem tới tận giường kìa!”.

“Vậy thế còn con gái bà thì sao?”, người kia lại hỏi tiếp.

“Nó thì tốt số rồi”. Người phụ nữ cười tươi nói: “Nó được gả cho một tấm chồng tốt, trước giờ không phải làm việc nhà, một tay đều do chồng nó lo hết, nấu cơm, giặt đồ, quét dọn, chăm trẻ, hơn nữa mỗi sáng còn đem thức ăn sáng tới tận giường cho nó ăn đó!”.

Qua câu chuyện này, chúng ta có thể thấy rằng, cùng một trường hợp, nhưng khi đứng từ những góc độ khác nhau để nhìn nhận, xem xét, thì sẽ có cách nhìn không giống nhau. Do vậy, chúng ta nên tránh cách nhìn phiến diện, một chiều, vì điều này sẽ tạo nên rất nhiều hiểu lầm không đáng có.

Đối với bất kì việc gì, chúng ta cũng nên có cái nhìn khách quan, đứng ở lập trường của người khác mà xem xét, hoặc đổi một góc độ khác mà nghĩ, khi đó, mọi chuyện sẽ có chiều hướng tích cực hơn.

(HT 7-6-2026)

Hạnh Các Thánh (thay thế trang Góc Phụng Vụ)

Lịch sử việc sùng kính Thánh Tâm Chúa Giêsu

Nguồn: https://tgpsaigon.net/bai-viet/lich-su-viec-sung-kinh-thanh-tam-chua-giesu-39715

Việc sùng kính Thánh Tâm Chúa Giêsu có từ thế kỷ 11, nhưng đến thế kỷ 16, đó vẫn là lòng sùng kính riêng tư, thường liên kết với lòng sùng kính Năm Dấu Thánh Chúa Giêsu. Lễ Thánh Tâm Chúa Giêsu đầu tiên được cử hành ngày 31-8-1670 ở Rennes, Pháp, nhờ nỗ lực của Lm. Jean Eudes (1602-1680). Tại Rennes, lòng sùng kính Thánh Tâm Chúa Giêsu lan rộng, nhờ thị kiến của Thánh nữ Margaret Maria Alacoque (1647-1690) mà lòng sùng kinh Thánh Tâm Chúa Giêsu mới lan rộng toàn cầu.

Trong những lần thị kiến, Chúa Giêsu hiện ra với Thánh nữ Margaret Maria, Thánh Tâm Chúa Giêsu là trung tâm điểm. Lần hiện ra “quan trọng” nhất xảy ra vào ngày 16-6-1675, trong tuần bát nhật lễ Mình Máu Thánh (the octave of the Feast of Corpus Christi), là nguồn gốc lễ Thánh Tâm Chúa Giêsu. Trong lần thị kiến đó, Chúa Kitô yêu cầu Thánh nữ Margaret Mary xin được mừng kính lễ Thánh Tâm Chúa Giêsu vào thứ Sáu sau tuần bát nhật lễ Mình Máu Thánh, để đền tạ những sự xúc phạm của con người đối với sự hy sinh của Chúa Giêsu. Thánh Tâm Chúa Giêsu không đơn giản là trái tim bình thường mà còn là Tình yêu Ngài dành cho nhân loại.

Lòng sùng kính Thánh Tâm Chúa Giêsu trở nên phổ biến sau khi Thánh nữ Margaret Mary qua đời năm 1690, nhưng vì Giáo Hội còn nghi ngờ tính hợp lệ đối với thị kiến của Thánh nữ Margaret Mary, mãi đến năm 1765 thì lễ Thánh Tâm Chúa Giêsu mới chính thức được cử hành ở Pháp. Gần 100 năm sau, tức năm 1856, ĐGH Piô IX yêu cầu các giám mục Pháp mở rộng lễ này ở mức toàn cầu. Lễ Thánh Tâm Chúa Giêsu được cử hành vào thứ Sáu sau tuần bát nhật lễ Mình Máu Thánh, hoặc 19 ngày sau Chúa Nhật Hiện Xuống, như Chúa Giêsu mong muốn.

Đôi nét về tiểu sử Thánh Margaret Mary Alacoque (1647-1690)

Thánh Margaret Mary được Chúa chọn để dấy động trong Giáo Hội một nhận thức về tình yêu Thiên Chúa được biểu tượng qua trái tim Chúa Giêsu.

Ngài sinh trưởng ở L'Hautecour, Burgundy, nước Pháp. Sau khi cha chết vào lúc tám tuổi, ngài được gửi vào trường Nữ Tu Thánh Clara Khó Nghèo ở Charolles. Ngài phải nằm liệt giường vì bệnh thấp khớp cho đến năm mười lăm tuổi, và lúc ấy ngài đã có lòng sùng kính Thánh Thể đặc biệt.

Ngài từ chối việc lập gia đình và gia nhập dòng Thăm Viếng ở Paray-le-Monial và khấn trọn vào năm tiếp đó. Một nữ tu dòng Thăm Viếng "không cần phải trở nên phi thường," nhưng người nữ tu trẻ tuổi này thật khác lạ. Một chị đệ tử sinh (thích chỉ trích) cũng phải công nhận Margaret là người khiêm tốn, đơn sơ và thành thật, nhưng trên tất cả Margaret hiền lành và kiên nhẫn khi bị sửa sai và chỉ trích.

Khi hai mươi tuổi, ngài được thị kiến Ðức Kitô, và từ ngày 27 tháng Mười Hai 1673, cho đến một năm rưỡi sau đó, ngài nhận được một chuỗi những thụ khải. Qua đó, Ðức Kitô cho biết thánh nữ được chọn là khí cụ của Người để lan truyền việc sùng kính Thánh Tâm Chúa, và qua tình yêu của chính mình, thánh nữ sẽ đền bù cho sự lạnh nhạt và vô ơn của thế gian -- qua sự thường xuyên và quý trọng việc Rước Lễ, nhất là trong các thứ Sáu đầu tháng, và qua một giờ cầu nguyện mỗi tối thứ Năm để tưởng nhớ sự thống khổ và cô đơn của Chúa khi trong vườn Cây Dầu. Chúa cũng yêu cầu thiết lập một ngày lễ để kính Thánh Tâm Chúa.

Như tất cả các thánh khác, Margaret đã phải trả giá cho sự thánh thiện của mình. Một số các sơ trong dòng chống đối ra mặt. Các thần học gia được triệu tập để tuyên bố những gì ngài được thụ khải chỉ là ảo tưởng và họ đề nghị ngài ăn uống điều độ hơn. Sau này một cha giải tội của nhà dòng, Chân Phước Claude de la Colombiere, dòng Tên, nhận ra giá trị thực của điều thụ khải và đã hỗ trợ ngài. Bất kể sự chống đối mãnh liệt, Ðức Kitô kêu gọi ngài hãy hy sinh để đền bù cho những thiếu sót của các sơ trong dòng, và để sứ điệp của Chúa được lan rộng.

Cho đến năm 1683, sự chống đối chấm dứt khi Mẹ Melin được chọn làm Bề Trên và bổ nhiệm Sơ Margaret Mary làm phụ tá. Sau này sơ làm Giám Ðốc Ðệ Tử Viện, và được mục kích lễ Thánh Tâm Chúa được nhà dòng cử mừng một cách riêng tư vào năm 1686, và hai năm sau, một nhà nguyện được xây cất ở Paray-le-Monial để kính Thánh Tâm Chúa.

Sơ Margaret Mary từ trần ngày 17-10 và được phong thánh năm 1920. Chính ngài cũng như Thánh Gioan Eudes và Chân Phước Claude La Colombiere được gọi là "Các Thánh của Thánh Tâm"; bảy mươi lăm năm sau, năm 1765, việc sùng kính Thánh Tâm được chính thức công nhận và được chấp thuận bởi Ðức Giáo Hoàng Clêmentê XIII.

Lời Bàn

Thời đại vật chất-khoa học của chúng ta không thể "chứng minh" những thụ khải riêng tư. Các thần học gia, nếu bị ép buộc, cũng xác nhận là chúng ta không phải tin vào điều thụ khải. Nhưng không thể khước từ sứ điệp mà Thánh Margaret Mary đã loan báo: Thiên Chúa yêu thương chúng ta với một tình yêu nồng nàn. Thánh nữ luôn nhấn mạnh đến việc đền bù qua sự cầu nguyện, và nhắc đến sự phán xét sau cùng. Những điều ấy đủ để xoá tan tính cách dị đoan và hời hợt của việc sùng kính Thánh Tâm trong khi vẫn duy trì được ý nghĩa sâu xa của Kitô Giáo.

Lời Trích

Ðức Kitô nói với Thánh Margaret Mary: "Ðây là Trái Tim đã quá yêu thế gian đến nỗi không còn giữ lại chút gì, cho đến khi kiệt quệ và héo hon, để chứng minh tình yêu của trái tim Thầy. Ðền đáp lại, Thầy chỉ nhận được sự vô ơn bạc nghĩa, qua sự bất kính và phạm thượng của chúng, và qua sự lạnh nhạt và khinh miệt của chúng trong bí tích tình yêu này... Thầy đến trong trái tim mà Thầy đã ban cho con để qua sự nhiệt thành của con, con sẽ đền bù cho những xúc phạm đến Thầy vì những tâm hồn thờ ơ và lười biếng đã làm ô danh Thầy trong Bí Tích Thánh Thể" (lần thụ khải thứ ba).

(Tổng hợp từ TTCG & nguoitinhuu)

_______________________________________________________________________________________

SỐNG ĐỨC TIN

NHỮNG CÂU CHUYỆN ĐẦY Ý NGHĨA

1. Người mù thắp đèn lồng

Anh học trò nọ đang gấp rút về nhà lúc nửa đêm, nhìn thấy một người mù đang thắp đèn lồng, anh này cảm thấy rất kì lạ, bèn tiến đến hỏi: “Anh là một người mù, vậy tại sao còn thắp đèn lồng?”

Người mù nói: “Tôi nghe người ta nói, mỗi lần đến tối nếu không có đèn lồng, mọi người sẽ không nhìn thấy gì cả, sẽ biến thành một người mù giống như tôi. Vì vậy, mỗi buổi tối tôi đều thắp đèn lồng”.

Anh học trò ngạc nhiên nói: “Hóa ra anh làm vậy vì muốn mang lại ánh sáng cho mọi người!”.

Người mù thành thật trả lời: “Thật ra phải nói là tôi vì chính mình thì đúng hơn!”.

Người học trò càng mơ hồ, không hiểu là thế nào, người mù vội giải thích: “Tôi là một người mù, không nhìn thấy gì cả, nhưng tôi thắp đèn lồng chiếu sáng đường đi lối về giúp mọi người, cũng đồng thời giúp họ nhìn thấy tôi, như thế họ sẽ không vì không nhìn thấy mà đụng tôi té ngã nữa”.

Với người mù đó, thắp đèn chiếu sáng cho mọi người chính là thắp sáng cho bản thân, điều đó cũng gần với việc quan tâm người khác thật ra là quan tâm chính mình. Trong cuộc sống, nhiều lúc con người ta rất ích kỉ, luôn không muốn cho đi bất kì thứ gì hoặc giả có cũng là rất ít. Tuy nhiên, họ không biết rằng, thật ra cho đi vì người khác, cũng là vì chính bản thân mình, cho nhiều bao nhiêu sẽ được nhận lại bấy nhiêu.

2. Câu chuyện về trái khổ qua

Ở ngôi chùa nọ, có một lần chúng đệ tử cùng nhau xuống núi hành hương. Lúc này, sư phụ mang đến một trái khổ qua và nói: “Mang trái khổ qua này theo bên mình, nhớ là ngâm nó vào mỗi con sông thánh mà các con đi qua. Hơn nữa, nhớ mang chúng vào thánh điện nơi các con thờ phụng, đặt lên bàn cúng bái, thờ cúng nó, lúc quay về, thì đem theo cùng về”.

Chúng đệ tử đi viếng qua rất nhiều sông thánh và thánh điện, cũng luôn theo lời sư phụ dặn dò mà làm. Sau khi quay về, họ đem trái khổ qua đưa lại cho sư phụ. Và rồi, sư phụ lại bảo họ đem khổ qua nấu chín, lúc ăn tối sẽ dùng. Đến bữa cơm tối, sư phụ cắn một miếng khổ qua, sau đó nhẹ nhàng nói: “Kì lạ thật! Ngâm qua nhiều sông thánh như thế, tiến vào nhiều thánh điện như thế, trái khổ qua vậy mà vẫn không trở nên ngọt.”

Chúng đệ tử nghe xong, lập tức đều tỉnh ngộ. Đắng là bản chất của khổ qua, nó sẽ không vì ngâm nước thánh hay vào thánh điện mà thay đổi. Cuộc sống của con người cũng giống như vậy, sẽ không vì bạn đạt được địa vị gì, giành được học vị gì hay là tôn thờ một vị thần nào đó mà thay đổi.

Con người sống ở đời, không nên trông mong cuộc sống sẽ không có "bi ai thống khổ", mà việc thật sự nên làm là luôn luôn sẵn sàng chịu khổ, việc nên trông mong là bản thân có thể từ cái khổ đó mà trưởng thành, thấu hiểu… như vậy cái “khổ” đó sẽ không còn nữa.

3. Người khác là tấm gương phản chiếu của chính mình

Tô Đông Pha và thiền sư Phật Ấn là bạn tốt của nhau. Có một hôm, ông ấy và thiền sư Phật Ấn cùng nhau đàm thiền. Tô Đông Pha muốn đùa giỡn một chút với đại sư nên nói: “Đại sư, ngài xem, tôi ngồi ở chỗ này nhìn giống cái gì?”.

“Nhìn giống một pho tượng Phật”, đại sư Phật Ấn nói.

Tô Đông Pha chế giễu cười nói: “Nhưng tôi lại thấy ngài giống một đống phân trâu”. Đại sư Phật Ấn chỉ mỉm cười không nói gì.

Sau khi về nhà, Tô Đông Pha đem chuyện này kể lại cho Tô tiểu muội nghe. Tô tiểu muội chỉ nhẹ nhàng nói: “Vì bản thân là Phật nên nhìn người khác cũng sẽ thấy giống Phật, còn như bản thân là phân trâu, nhìn người khác đương nhiên sẽ thấy giống phân trâu”.

Người khác chính là tấm gương phản chiếu bản thân. Bạn dùng ánh mắt như thế nào nhìn họ, cũng chính là dùng ánh mắt đó nhìn bản thân.

Chúng ta đối với cuộc sống này, đối với người khác nên có suy nghĩ tích cực, khoan dung và lạc quan hơn. Khi bạn bao dung người khác cũng chính là đang bao dung chính mình, làm cho nhân cách của mình thêm “đẹp”, thêm đáng quý, cũng như cách mà đại sư Phật Ấn đã làm vậy.

4. Cùng một sự việc, mỗi người lại có cách nhìn khác nhau

Hai người phụ nữ ngồi trò chuyện với nhau, trong đó có một người nói: “Con trai bà thế nào rồi!”.

“Đừng nhắc nữa, thiệt là xui xẻo, đứa con này làm tôi lo lắng chết đi được!”, người còn lại trả lời.

Người phụ nữ nói tiếp: “Nó thiệt là quá xúi quẩy, lấy phải một người vợ cực kì lười biếng, không nấu cơm, không quét dọn, không giặt quần áo, không chăm con, cả ngày chỉ ngủ. Bữa sáng, con tôi còn đem tới tận giường kìa!”.

“Vậy thế còn con gái bà thì sao?”, người kia lại hỏi tiếp.

“Nó thì tốt số rồi”. Người phụ nữ cười tươi nói: “Nó được gả cho một tấm chồng tốt, trước giờ không phải làm việc nhà, một tay đều do chồng nó lo hết, nấu cơm, giặt đồ, quét dọn, chăm trẻ, hơn nữa mỗi sáng còn đem thức ăn sáng tới tận giường cho nó ăn đó!”.

Qua câu chuyện này, chúng ta có thể thấy rằng, cùng một trường hợp, nhưng khi đứng từ những góc độ khác nhau để nhìn nhận, xem xét, thì sẽ có cách nhìn không giống nhau. Do vậy, chúng ta nên tránh cách nhìn phiến diện, một chiều, vì điều này sẽ tạo nên rất nhiều hiểu lầm không đáng có.

Đối với bất kì việc gì, chúng ta cũng nên có cái nhìn khách quan, đứng ở lập trường của người khác mà xem xét, hoặc đổi một góc độ khác mà nghĩ, khi đó, mọi chuyện sẽ có chiều hướng tích cực hơn.

(HT 31-5-2026)

SỐNG ĐẶC TÍNH CÔNG GIÁO TRONG THÁNH NHẠC PHỤNG VỤ

Lm. Giuse Martinô Hồ Quốc Vinh

Ngoài ra, cũng cần lưu ý phân định xem bài thánh ca có thể sử dụng tốt nhất trong lúc nào của phụng vụ. Thông thường người nhạc sĩ sẽ phân loại các tác phẩm của mình ở nhiều chủ đề và đề nghị chúng được sử dụng trong phần nào của thánh lễ vì họ biết rõ đứa con tinh thần của họ. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng có nhiều bài thánh ca có thể chỉ sử dụng trong một hoàn cảnh duy nhất (chẳng hạn, nhiều bài hát ca đoàn đem vào hát trong giờ chầu thánh thể, trong khi bài hát nói rất rõ tới việc hiệp lễ…) nhưng nhiều bài thánh ca khác thì có thể được sử dụng trong nhiều hoàn cảnh khác nhau (một bài về các thánh tử đạo có thể được sử dụng như ca nhập lễ, hoặc ca tiến lễ, hoặc ca kết lễ). Nhiều tác phẩm sáng tác được xếp vào phần ca nguyện-hiệp lễ có phần khá tự do, đến nỗi khi đọc văn bản lên, người ca trưởng đôi khi băn khoăn xem nó được sử dụng lúc nào trong thánh lễ. Việc phân định xem bài thánh ca có thể được sử dụng trong những phần khác nhau trong thánh lễ không chỉ giới hạn đơn thuần do chính nhạc sĩ phân loại mà thôi, nhưng người ca trưởng nào cẩn thận kĩ lưỡng cũng cần phân định một lần nữa qua bộ lọc là những gì học hỏi được và nhờ kinh nghiệm của chính mình. Nhờ lưu tâm tới những điều này chứ không quá bừa bãi trong việc lựa chọn các bài hát mà góp phần tạo nên ý thức về chiều kích nghi thức cho cộng đoàn, vì phụng vụ là việc thờ phượng chính thức của Giáo hội, nên thánh nhạc kèm theo cần phải nghiêm túc và có sự đầu tư kĩ lưỡng.

2. Thẩm định về mục vụ - Chiều kích bối cảnh văn hóa - Đặc tính phổ quát

Theo sau thẩm định về khía cạnh phụng vụ là thẩm định về phần mục vụ, người viết thấy thẩm định này có thể giúp những người làm thánh nhạc lưu ý xem xét về bối cảnh chung của cộng đoàn, và những điều này có thể nói lên đặc tính phổ quát của một Giáo hội duy nhất, vừa có tính đa dạng của các cộng đoàn phụng vụ trong khi vẫn duy trì sự hiệp nhất chung. Hướng dẫn Mục vụ Thánh nhạc số 66 lưu ý: “Bối cảnh văn hóa là khung cảnh mà chiều kích nghi thức và chiều kích thiêng liêng được thể hiện. Nên xem xét những nhân tố như tuổi tác, di sản tinh thần, nền tảng văn hóa và sắc tộc của một cộng đoàn phụng vụ nhất định. Khi chọn lựa các bài hát để cộng đoàn có thể tham gia ca hát, cần phải tìm hiểu xem những cách thức nào cộng đoàn thấy là thích hợp nhất để họ hợp lòng hợp ý với hành động phụng vụ”.

- Xác định đối tượng tham dự:

Một bài thánh ca được ủ ấp đầu tiên trong tâm hồn người nhạc sĩ. Chính những người nhạc sĩ Công giáo chân chính cần xác định tác phẩm mình viết cho đối tượng nào, bằng thủ pháp nào, thể loại âm nhạc nào trước khi cho ra đời một tác phẩm thánh nhạc. Ngoài ra, người ca trưởng khi chọn bài cũng cần quan tâm tới điều này, và ca viên cũng như nhạc công khi trình tấu cũng cần lưu ý đến đối tượng tham dự thánh lễ sẽ nghe chúng ta hát.

Lấy ví dụ, những bài thánh ca chúng ta chọn trong thánh lễ cho giới trẻ hay thiếu nhi sẽ khác với một thánh lễ cách chung dành cho các bà các ông trung niên hay đứng tuổi. Cách hát trình tấu cũng vậy mà khác nhau, dĩ nhiên có thể vui tươi hơn, nhưng đừng xập xình ồn ào. Bạn không thể đòi hát suốt thánh lễ thiếu nhi những bài bình ca hay thánh ca đa âm tiếng Latin như trong thánh lễ dành cho người lớn - cho dẫu chúng rất trang trọng và tuyệt vời. Giáo hội luôn đề cao bình ca (điều này hoàn toàn đúng cho đến nay!) nhưng nếu chỉ quan tâm tới yếu tố âm nhạc mà thôi thì chưa đủ. Phải quan tâm đến cả ba yếu tố là phụng vụ, âm nhạc và mục vụ cùng một lúc như đã nói. Đơn giản là trẻ chưa cảm nhận được những tâm tình ấy, và mặc dù chúng ta cần phải giáo dục thẩm mỹ về âm nhạc phụng vụ với các bài hát bình ca như thế, rất tốt, nhưng thi thoảng cũng chỉ nên hát một hay hai bài như vậy trong thánh lễ mà thôi, các bài khác nên là những bài đơn sơ phù hợp và quen thuộc với trẻ nhỏ để các em hát theo, để việc hát cộng đồng được ưu tiên. Tuy nhiên, nếu cùng một bài thánh ca Latin hay hợp xướng đa âm trang trọng ấy mà được phục vụ trong một thánh lễ cho người lớn, có thể họ sẽ biết ơn ca trưởng và ca đoàn biết bao! Người lớn, ngược lại, (dĩ nhiên cũng không phải tất cả), có những người rất trân quý và cảm nhận được giá trị của các bài bình ca hay thánh ca đa âm. Những môi trường trí thức, và cả những bạn trẻ nữa, họ mê say những thể loại âm nhạc có khả năng nuôi dưỡng tâm hồn họ bằng sự phong phú, tươi mới và sâu sắc so với những bài thánh ca bình dân tôn giáo vốn là thể loại thánh nhạc quen thuộc, thông thường hay duy nhất họ thấy. Và có khi vì đã nghe nhiều bài thánh ca bình dân tôn giáo kém chất lượng (cả về nhạc, về lời và hòa âm) mà có một số người đâm ra dị ứng với các bài thánh ca bình dân cách chung. Một ví dụ khác nữa là thánh nhạc dành cho người trẻ.

(còn tiếp)

_______________________________________________________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Ở đây, chúng ta lại trở về với vai trò trung tâm của đời sống bí tích trong việc thực hành tính hiệp hành: sự hiệp thông và sứ mạng, tức là việc lớn lên trong Đức Kitô, nên đồng hình đồng dạng với trái tim Người, trước hết diễn ra nhờ hồng ân ân sủng đến với chúng ta qua việc lắng nghe Lời Chúa và đón nhận Chúa trong Bí tích Thánh Thể. Văn kiện Chung kết nhiều lần nhấn mạnh đến nhu cầu hoán cải tâm hồn: “cuộc hoán cải hiệp hành mời gọi mỗi người mở rộng không gian của trái tim mình” để các mối dây hiệp thông của chúng ta có thể vượt ra ngoài nhóm nhỏ những người vốn dễ tạo sự đồng cảm với mình (x. Văn kiện Chung kết, số 110). Tính hiệp hành đòi hỏi khổ chế, khiêm nhường, kiên nhẫn và sự sẵn sàng tha thứ cũng như đón nhận sự tha thứ. Tính hiệp hành cũng đón nhận với lòng biết ơn và khiêm tốn sự đa dạng của các ân huệ và sứ vụ mà Chúa Thánh Thần phân phát để phục vụ một Chúa duy nhất (x. 1 Cr 12,4–5). Điều đó phải được thực hiện không vì tham vọng, ghen tị, hay khát vọng thống trị và kiểm soát, nhưng với cùng một tâm tình như Đức Kitô, “Đấng đã tự hủy mình ra không, mặc lấy thân nô lệ” (Pl 2,7) (Văn kiện Chung kết, số 43).

Tính hiệp hành, hay nói cách khác, chính là đời sống Kitô hữu, cốt ở việc để Chúa thánh hóa và cứu độ chúng ta, để chúng ta có thể “nhận biết Người trong chân lý và phụng sự Người trong sự thánh thiện” (Văn kiện Chung kết, số 16; trích Lumen Gentium, số 9). Đó không phải là sản phẩm của nỗ lực riêng của chúng ta, nhưng là hoa trái của ân sủng nhưng không mà chúng ta lãnh nhận. Chúng ta phải hoàn toàn cậy dựa vào Chúa và loại bỏ mọi chướng ngại mà tội lỗi đặt ra trước sự lan tỏa của tình yêu Đức Kitô nơi chúng ta, bằng cách thường xuyên lao mình vào vòng tay chữa lành của lòng thương xót Thiên Chúa. Tất cả những điều ấy có thể được nói ngắn gọn như sau: nếu chúng ta muốn sống tính hiệp hành - nếu chúng ta muốn vun đắp sự hiệp thông, tham gia và sứ mạng, và chạm đến cuộc sống của con người bằng ngọn lửa tình yêu Thiên Chúa, thì chúng ta phải trở nên các thánh. Đó chính là cốt lõi. Một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội đầy các thánh, nghĩa là đầy những tội nhân hoàn toàn cậy dựa vào lòng thương xót của Chúa và để cho ngọn lửa tình yêu Đức Kitô thiêu đốt mọi sự ngăn cách họ với Người. Đức Phanxicô đã nhấn mạnh chiều kích này khi trích dẫn ca tiếp liên lễ Hiện Xuống: “Xin uốn lòng chai đá, sưởi ấm chốn lạnh lùng, dẫn người lạc bước.”

Tôi nhấn mạnh rất nhiều đến nhu cầu hoán cải, cũng là một cách nói khác về nhu cầu của ân sủng, Lời Chúa, bí tích Hòa giải và Thánh Thể - bởi vì tôi lo ngại rằng chính sự nhấn mạnh này, vốn hiện diện xuyên suốt trong Văn kiện Chung kết, lại thường bị lãng quên. Chúng ta dễ bị cám dỗ nghĩ rằng tất cả những điều nói về hoán cải, ân sủng và các bí tích chỉ là một thứ đạo đức nhàm chán mà chúng ta phải chịu đựng trước khi bước vào cái gọi là “nội dung hiệp hành thực sự”. Nhưng ngay từ đầu hành trình Thượng Hội đồng, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã cảnh báo mọi người về cám dỗ giản lược tính hiệp hành vào những gì chúng ta làm và những gì chúng ta thay đổi. Ngài đã lặp đi lặp lại điều này nhiều lần: thật là một ảo tưởng khi nghĩ rằng Giáo hội sẽ phát triển chỉ nhờ việc cải tổ cơ cấu hay ban hành những hướng dẫn và chương trình mới. Đức Giáo hoàng Phanxicô giải thích rằng: “Hoán cải là một câu chuyện không bao giờ kết thúc.” “Điều tệ hại nhất có thể xảy đến cho chúng ta là nghĩ rằng mình không còn cần phải hoán cải nữa, dù với tư cách cá nhân hay cộng đoàn.” Thật vậy, “hoán cải là luôn học lại cách đón nhận sứ điệp Tin mừng một cách nghiêm túc và đem nó vào đời sống. […] Trước Tin mừng, chúng ta luôn như những trẻ nhỏ cần được học hỏi. Ảo tưởng cho rằng mình đã học biết mọi sự khiến chúng ta rơi vào kiêu ngạo thiêng liêng.” Ngài kết luận: “Suy tư hiện nay của chúng ta về tính hiệp hành của Giáo hội là hoa trái của xác tín rằng tiến trình hiểu biết sứ điệp của Đức Kitô không bao giờ chấm dứt, nhưng luôn không ngừng thách đố chúng ta.” Nếu không có một sự thay đổi trong cách nghĩ, nếu không rời xa lòng kiêu ngạo và mọi thói quen xấu phát sinh từ đó, thì mọi nỗ lực cải thiện trên bình diện thực hành của chúng ta sẽ trở nên vô ích.

(còn tiếp)

(HT 24-5-2026)

Sống đặc Tính Công giáo

Trong Thánh Nhạc Phụng Vụ

LM Giuse Martinô Hồ quốc Vinh

- Liên kết chặt chẽ với tác động phụng vụ:

Thánh nhạc không chỉ cần sự thánh thiện trong lời ca nhưng còn thánh thiện trong khả năng nó liên kết chặt chẽ với tác động phụng vụ, vì “Thánh nhạc càng liên kết chặt chẽ với hoạt động phụng vụ bao nhiêu thì càng thánh hơn bấy nhiêu”[10]. Hầu hết các ca đoàn đều ý thức lo liệu kết thúc bài hát khi tác động phụng vụ đã hoàn tất, tuy nhiên, chủ tế cũng cần trân trọng bầu khí chung của cộng đoàn. Chuyện này xem ra rất nhỏ, nhưng cũng là dịp để sống đặc tính công giáo trong lĩnh vực thánh nhạc và phụng vụ, hiểu theo nghĩa cả hai lĩnh vực này là việc chung của toàn thể cộng đoàn trong phụng vụ chứ không phải là việc của một thành phần nào duy nhất, cho dù dĩ nhiên, luật phụng vụ vẫn cho thấy quyền chủ tọa cộng đoàn của vị chủ tế và việc hát lễ được đảm nhận bởi ca đoàn. Cụ thể, nếu ca đoàn còn đang dang dở lời hát mà chưa kết thúc (vì còn ở phần phiên khúc, nhất là những phiên khúc kết không trọn hay kết nửa thì càng cần phải quay về điệp khúc) thì vị chủ tế nên tôn trọng, cùng lắng nghe và hiệp ý với ca đoàn và cộng đoàn để ca tụng Chúa bằng chính bài hát đang được cất lên như một lời cầu nguyện chung của cộng đoàn thay vì tỏ thái độ bực mình ra mặt xem ra lại gây chia trí, hay buộc ca đoàn phải ngừng ngay bài hát lập tức một cách nghiêm khắc khi đọc ngay vào micro khi hành vi phụng vụ vừa dứt bất kể những ngoại lệ. Điều này dễ làm buồn lòng các ca đoàn và nhiều khi có khả năng gây đổ vỡ tương quan trong khi thánh lễ cũng chỉ được nhanh hơn một vài phút. Một vài ca đoàn khá áp lực khi dâng lễ với các vị linh mục luôn vội vã trong mọi sự, bởi nếu không biết “im ngay lúc cần thiết” thì sẽ bị làm “mất mặt” cho mà coi… Thực ra, thánh lễ không phải là “sàn diễn” duy nhất của vị chủ tế hay các thừa tác viên có chức thánh. Nó là việc phụng tự chung của toàn thể cộng đoàn, hình ảnh hữu hình của Giáo hội Công giáo. Tuy nhiên, ngược lại, chính ca đoàn cũng cần kết thúc việc ca hát vừa phải, tránh việc quá rề rà hay tác động phụng vụ đã gần xong mà lại cố hát thêm một đoạn khác nữa. Thực tế, cũng có nhiều ca đoàn không muốn lưu tâm tới sự hòa hợp của mọi yếu tố trong cử hành phụng vụ mà chỉ chăm chút cho việc ca hát mà thôi (kể cả bỏ rước lễ để hát!) nên nhiều khi làm các cha cũng dễ bực bội, nhất là khi nhắc nhở hoài mà không nghe! Nên tránh tình trạng để linh mục và cộng đoàn phải chờ đợi quá lâu chỉ vì đó là một dịp lễ lớn (quan thầy), khi ca đoàn đã dày công tập luyện nên phải hát cho bõ công một cách quá mức. Đã đành, vị chủ tế nên đợi chờ cho tất cả mọi sự cùng hoàn thành tốt đẹp, nhưng nếu là một điệp khúc ngắn gọn cần hát cho xong thì khác, còn tiếp tục hát quá lê thê dài dòng sau đó, thì lại là chuyện khác!

Ngoài ra, cũng cần lưu ý phân định xem bài thánh ca có thể sử dụng tốt nhất trong lúc nào của phụng vụ. Thông thường người nhạc sĩ sẽ phân loại các tác phẩm của mình ở nhiều chủ đề và đề nghị chúng được sử dụng trong phần nào của thánh lễ vì họ biết rõ đứa con tinh thần của họ. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng có nhiều bài thánh ca có thể chỉ sử dụng trong một hoàn cảnh duy nhất (chẳng hạn, nhiều bài hát ca đoàn đem vào hát trong giờ chầu thánh thể, trong khi bài hát nói rất rõ tới việc hiệp lễ…) nhưng nhiều bài thánh ca khác thì có thể được sử dụng trong nhiều hoàn cảnh khác nhau (một bài về các thánh tử đạo có thể được sử dụng như ca nhập lễ, hoặc ca tiến lễ, hoặc ca kết lễ). Nhiều tác phẩm sáng tác được xếp vào phần ca nguyện-hiệp lễ có phần khá tự do, đến nỗi khi đọc văn bản lên, người ca trưởng đôi khi băn khoăn xem nó được sử dụng lúc nào trong thánh lễ. Việc phân định xem bài thánh ca có thể được sử dụng trong những phần khác nhau trong thánh lễ không chỉ giới hạn đơn thuần do chính nhạc sĩ phân loại mà thôi, nhưng người ca trưởng nào cẩn thận kĩ lưỡng cũng cần phân định một lần nữa qua bộ lọc là những gì học hỏi được và nhờ kinh nghiệm của chính mình. Nhờ lưu tâm tới những điều này chứ không quá bừa bãi trong việc lựa chọn các bài hát mà góp phần tạo nên ý thức về chiều kích nghi thức cho cộng đoàn, vì phụng vụ là việc thờ phượng chính thức của Giáo hội, nên thánh nhạc kèm theo cần phải nghiêm túc và có sự đầu tư kĩ lưỡng.

(Còn tiếp)

__________________________________________________________________________________

“Anh Em Hãy Yêu Thương Nhau”:

Tính Hiệp Hành Trong Đời Sống Giáo Phận

Văn kiện tiếp tục nói rằng: “Chúa Kitô hằng sống là nguồn tự do đích thực, là nền tảng của niềm hy vọng không làm thất vọng, là sự mặc khải về dung mạo đích thực của Thiên Chúa và về vận mệnh cuối cùng của con người (Văn kiện Chung kết, số 14). Chính vì thế, Giáo hội hiện hữu “để làm chứng trong thế giới về biến cố mang tính quyết định nhất của lịch sử: sự Phục sinh của Đức Giêsu” (Văn kiện Chung kết, số 14). Tuy nhiên, “để bước vào đức tin Phục sinh và trở thành chứng nhân của đức tin này, mỗi người cần phải nhận ra sự trống rỗng nội tâm mình, đó là bóng tối của sự sợ hãi, hoài nghi và tội lỗi” (Văn kiện Chung kết, số 14). Chỉ khi ý thức sâu xa về sự nghèo khó tuyệt đối và nhu cầu của bản thân, chúng ta mới có thể nhận ra rằng mình đang được tìm kiếm, được gọi đích danh, được trao ban ơn tha thứ và được sai đi đến với anh chị em mình. Vì thế, không thể sống tính hiệp hành nếu không bước vào một hành trình sám hối và hoán cải, điều mà chính Thượng Hội đồng Giám mục đã nêu gương khi khai mạc bằng một nghi thức sám hối.

Như Đức Phanxicô dạy chúng ta trong thông điệp Dilexit Nos rằng nơi Đức Kitô, Thiên Chúa chọn gặp gỡ chúng ta trong sự hạ mình và bé nhỏ, và nhờ đó chỉ cho chúng ta con đường của hiền lành, dịu dàng và tự hạ. Nếu không có sự khiêm nhường ấy, nếu không từ bỏ lòng kiêu ngạo và cái tôi của mình, Đức Kitô sẽ không thể tỏ mình ra cho chúng ta và cho người khác (x. Dilexit Nos, số 202). Kiêu ngạo và tội lỗi là những chướng ngại ngăn cản tình yêu của Đức Kitô tỏa sáng nơi chúng ta và chạm đến tha nhân. Chính vì thế, nếu không có ân sủng của sự tha thứ, nếu không mang tội lỗi của mình đến với Đức Kitô trong tòa giải tội để xin lòng thương xót và sự chữa lành của Người, chúng ta sẽ không thể sống sự hiệp thông và sứ mạng mà Chúa mời gọi. Điều này hết sức quan trọng. Như Văn kiện Chung kết khẳng định một cách rõ ràng rằng hiệp thông, tham gia và sứ mạng là một ân sủng, một hồng ân từ trên cao (x. Văn kiện Chung kết, số 142). Nếu không có hồng ân ấy, mọi nỗ lực của chúng ta trong việc thực thi tính hiệp hành sẽ trở nên vô ích.Trước hết và trên hết, tính hiệp hành là một “cuộc hoán cải liên lỉ”; đó là việc “lớn lên trong tình yêu cho đến tầm vóc viên mãn của Đức Kitô” (Ep 4,13), và mở lòng đón nhận các ân huệ của Chúa Thánh Thần để làm chứng cho đức tin cách sống động và tràn đầy niềm vui (x. Văn kiện Chung kết, số 142). Vì thế, không có gì quan trọng hơn để sống tính hiệp hành cho bằng việc “từng bước học hỏi và áp dụng thái độ của Chúa Giêsu vào đời sống mình, nghĩa là để Chúa Thánh Thần uốn nắn trái tim chúng ta nên giống trái tim của Người (x. Văn kiện Chung kết, số 51).

Ở đây, chúng ta lại trở về với vai trò trung tâm của đời sống bí tích trong việc thực hành tính hiệp hành: sự hiệp thông và sứ mạng, tức là việc lớn lên trong Đức Kitô, nên đồng hình đồng dạng với trái tim Người, trước hết diễn ra nhờ hồng ân ân sủng đến với chúng ta qua việc lắng nghe Lời Chúa và đón nhận Chúa trong Bí tích Thánh Thể. Văn kiện Chung kết nhiều lần nhấn mạnh đến nhu cầu hoán cải tâm hồn: “cuộc hoán cải hiệp hành mời gọi mỗi người mở rộng không gian của trái tim mình” để các mối dây hiệp thông của chúng ta có thể vượt ra ngoài nhóm nhỏ những người vốn dễ tạo sự đồng cảm với mình (x. Văn kiện Chung kết, số 110). Tính hiệp hành đòi hỏi khổ chế, khiêm nhường, kiên nhẫn và sự sẵn sàng tha thứ cũng như đón nhận sự tha thứ. Tính hiệp hành cũng đón nhận với lòng biết ơn và khiêm tốn sự đa dạng của các ân huệ và sứ vụ mà Chúa Thánh Thần phân phát để phục vụ một Chúa duy nhất (x. 1 Cr 12,4–5). Điều đó phải được thực hiện không vì tham vọng, ghen tị, hay khát vọng thống trị và kiểm soát, nhưng với cùng một tâm tình như Đức Kitô, “Đấng đã tự hủy mình ra không, mặc lấy thân nô lệ” (Pl 2,7) (Văn kiện Chung kết, số 43).

Tính hiệp hành, hay nói cách khác, chính là đời sống Kitô hữu, cốt ở việc để Chúa thánh hóa và cứu độ chúng ta, để chúng ta có thể “nhận biết Người trong chân lý và phụng sự Người trong sự thánh thiện” (Văn kiện Chung kết, số 16; trích Lumen Gentium, số 9). Đó không phải là sản phẩm của nỗ lực riêng của chúng ta, nhưng là hoa trái của ân sủng nhưng không mà chúng ta lãnh nhận. Chúng ta phải hoàn toàn cậy dựa vào Chúa và loại bỏ mọi chướng ngại mà tội lỗi đặt ra trước sự lan tỏa của tình yêu Đức Kitô nơi chúng ta, bằng cách thường xuyên lao mình vào vòng tay chữa lành của lòng thương xót Thiên Chúa. Tất cả những điều ấy có thể được nói ngắn gọn như sau: nếu chúng ta muốn sống tính hiệp hành - nếu chúng ta muốn vun đắp sự hiệp thông, tham gia và sứ mạng, và chạm đến cuộc sống của con người bằng ngọn lửa tình yêu Thiên Chúa, thì chúng ta phải trở nên các thánh. Đó chính là cốt lõi. Một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội đầy các thánh, nghĩa là đầy những tội nhân hoàn toàn cậy dựa vào lòng thương xót của Chúa và để cho ngọn lửa tình yêu Đức Kitô thiêu đốt mọi sự ngăn cách họ với Người. Đức Phanxicô đã nhấn mạnh chiều kích này khi trích dẫn ca tiếp liên lễ Hiện Xuống: “Xin uốn lòng chai đá, sưởi ấm chốn lạnh lùng, dẫn người lạc bước.”

(Còn tiếp)

(HT 17-5-2026)

Sống đặc Tính Công giáo

Trong Thánh Nhạc Phụng Vụ

LM Giuse Martino Hồ quốc Vinh

Đây vẫn là một bài toán khó, một hiện trạng đáng trăn trở và cần tìm cách chấn chỉnh trong nền thánh nhạc Việt Nam, cho dù rất phổ thông đến mức quen thuộc và hiển nhiên đối với đa số mọi người. Cần nhớ rằng Tòa thánh đã trả lời cho Đức cha Phaolô Nguyễn Văn Hòa và yêu cầu cần phải chính xác từng chữ, vì “nếu mỗi âm điệu đều đòi hỏi phải sửa đổi đôi chút bản văn, cho dù là những lời rất đơn giản, thì tình trạng của các bản văn phụng vụ chính thức này cuối cùng sẽ ra sao? Bản văn phụng vụ chắc chắn sẽ lộn xộn. Các nhạc sĩ công giáo Việt Nam khi được các Đức Giám mục yêu cầu sáng tác các âm điệu cho các bản văn phụng vụ, thì cũng được yêu cầu chấp nhận hy sinh cần thiết trong việc soạn các âm điệu theo các chuẩn mực của Giáo hội liên quan đến vấn đề”. Có lẽ cần phải chịu khó đợi cho tới khi bản dịch mới của các sách phụng vụ chính thức chăng?

- Về bản văn được thích ứng: Hiện nay đa số các tác giả sáng tác và người hát đều hát những ca khúc bình dân lấy cảm hứng từ Kinh thánh, phụng vụ hoặc tâm tình sống đạo của mình. Các bài thánh ca “bình dân” hay ca khúc “phổ thông”, tuy quen gọi như vậy, vẫn luôn cần xứng hợp với vẻ trang trọng của phụng vụ. Có nhiều bài thánh ca dạng này được sáng tác tuy đơn sơ mà sâu sắc, có khả năng gợi lên tâm tình cầu nguyện rất tốt. Ngược lại, có những bài có nhiều khuyết điểm về cả lời ca, giai điệu, hòa âm và khúc thức (cấu trúc tác phẩm), hình như không thích hợp với tâm tình thờ phượng mà chỉ diễn tả nỗi lòng cá nhân quá thuần túy. Có một số bài khác nên là một bản nhạc hát ngoài phụng vụ, vì lời ca thích hợp với sinh hoạt giới trẻ hơn được dùng để thờ phượng và bầu khí trang nghiêm của phụng vụ. Có một số ít nơi vẫn còn giữ việc sáng tác và hát những đối ca Nhập lễ và Hiệp lễ theo lời mà chính Sách lễ đề nghị. Thật ra, cả hai kiểu đều được. Đừng chỉ chọn một thứ và loại trừ thứ còn lại. Điều gì Giáo hội đã cho phép, ta không nên khó hơn Giáo hội. Dẫu rằng những bài thánh ca bình dân có sức thu hút và gần gũi hơn với cảm thức của đa số quần chúng, thì cũng không có gì gọi là cố ý “làm nổi”, “trình diễn”, “phô trương” hay “khoe khoang” chỉ vì ca đoàn chọn hát các bản văn phụng vụ này bằng những hình thể truyền thống hơn và ít thấy, thay vì các bài thánh ca bình dân hai đoạn quen thuộc với cảm thức chung hiện nay. Trái lại, nên có sự phong phú trong thể loại các tác phẩm thánh nhạc để làm cho bầu khí của phụng vụ luôn tươi mới. Những lễ trọng, nên tập những bài hát chỉn chu một chút, để tạo bầu khí trang trọng và sốt sắng. Cộng đoàn cần được làm quen với việc thay đổi này chứ không phải ngỡ ngàng và xầm xì khi ca đoàn hát những bài có phong cách bình ca hay đa âm thay vì những bài ca bình dân hằng ngày. Dĩ nhiên, việc hát cộng đồng luôn được ưu tiên và đề cao, các bài thánh ca bình dân luôn có thể được ưu tiên vì khuyến khích tinh thần hát cộng đồng, nhưng không phải hát cộng đồng có nghĩa là cộng đồng phải hát hết mọi phần trong thánh lễ. Có lúc chúng ta hát những bài quen thuộc, có lúc chúng ta thinh lặng, hiệp ý và cầu nguyện với những bài thánh ca chưa quen thuộc. Hơn nữa, tìm cách huấn luyện cho cộng đoàn (thường phù hợp hơn với những nhóm nhỏ, yêu thích truyền thống hay quen thuộc với phong cách hát bình ca) để có thể có khả năng hát những bài có phong cách bình ca, đây chẳng phải là điều tốt lắm sao?

- Liên kết chặt chẽ với tác động phụng vụ:

Thánh nhạc không chỉ cần sự thánh thiện trong lời ca nhưng còn thánh thiện trong khả năng nó liên kết chặt chẽ với tác động phụng vụ, vì “Thánh nhạc càng liên kết chặt chẽ với hoạt động phụng vụ bao nhiêu thì càng thánh hơn bấy nhiêu”. Hầu hết các ca đoàn đều ý thức lo liệu kết thúc bài hát khi tác động phụng vụ đã hoàn tất, tuy nhiên, chủ tế cũng cần trân trọng bầu khí chung của cộng đoàn. Chuyện này xem ra rất nhỏ, nhưng cũng là dịp để sống đặc tính công giáo trong lĩnh vực thánh nhạc và phụng vụ, hiểu theo nghĩa cả hai lĩnh vực này là việc chung của toàn thể cộng đoàn trong phụng vụ chứ không phải là việc của một thành phần nào duy nhất, cho dù dĩ nhiên, luật phụng vụ vẫn cho thấy quyền chủ tọa cộng đoàn của vị chủ tế và việc hát lễ được đảm nhận bởi ca đoàn. Cụ thể, nếu ca đoàn còn đang dang dở lời hát mà chưa kết thúc (vì còn ở phần phiên khúc, nhất là những phiên khúc kết không trọn hay kết nửa thì càng cần phải quay về điệp khúc) thì vị chủ tế nên tôn trọng, cùng lắng nghe và hiệp ý với ca đoàn và cộng đoàn để ca tụng Chúa bằng chính bài hát đang được cất lên như một lời cầu nguyện chung của cộng đoàn thay vì tỏ thái độ bực mình ra mặt xem ra lại gây chia trí, hay buộc ca đoàn phải ngừng ngay bài hát lập tức một cách nghiêm khắc khi đọc ngay vào micro khi hành vi phụng vụ vừa dứt bất kể những ngoại lệ. Điều này dễ làm buồn lòng các ca đoàn và nhiều khi có khả năng gây đổ vỡ tương quan trong khi thánh lễ cũng chỉ được nhanh hơn một vài phút. Một vài ca đoàn khá áp lực khi dâng lễ với các vị linh mục luôn vội vã trong mọi sự, bởi nếu không biết “im ngay lúc cần thiết” thì sẽ bị làm “mất mặt” cho mà coi… Thực ra, thánh lễ không phải là “sàn diễn” duy nhất của vị chủ tế hay các thừa tác viên có chức thánh. Nó là việc phụng tự chung của toàn thể cộng đoàn, hình ảnh hữu hình của Giáo hội Công giáo. Tuy nhiên, ngược lại, chính ca đoàn cũng cần kết thúc việc ca hát vừa phải, tránh việc quá rề rà hay tác động phụng vụ đã gần xong mà lại cố hát thêm một đoạn khác nữa. Thực tế, cũng có nhiều ca đoàn không muốn lưu tâm tới sự hòa hợp của mọi yếu tố trong cử hành phụng vụ mà chỉ chăm chút cho việc ca hát mà thôi (kể cả bỏ rước lễ để hát!) nên nhiều khi làm các cha cũng dễ bực bội, nhất là khi nhắc nhở hoài mà không nghe! Nên tránh tình trạng để linh mục và cộng đoàn phải chờ đợi quá lâu chỉ vì đó là một dịp lễ lớn (quan thầy), khi ca đoàn đã dày công tập luyện nên phải hát cho bõ công một cách quá mức. Đã đành, vị chủ tế nên đợi chờ cho tất cả mọi sự cùng hoàn thành tốt đẹp, nhưng nếu là một điệp khúc ngắn gọn cần hát cho xong thì khác, còn tiếp tục hát quá lê thê dài dòng sau đó, thì lại là chuyện khác!

(Còn tiếp)

________________________________________________________________________________________

“Anh Em Hãy Yêu Thương Nhau”:

Tính Hiệp Hành Trong Đời Sống Giáo Phận

Thượng Hội đồng Giám mục khẳng định rất mạnh mẽ điểm thứ hai này: “Trong một Giáo hội hiệp hành, thẩm quyền đưa ra quyết định của giám mục, giám mục đoàn và Giám mục Rôma là bất khả xâm phạm, bởi vì nó xuất phát từ cơ cấu phẩm trật của Giáo hội do Đức Kitô thiết lập, để phục vụ sự hiệp nhất và tôn trọng sự đa dạng hợp pháp” (LG 13). Văn kiện tiếp tục, “Không thích hợp khi đặt yếu tố tham vấn và yếu tố quyết định trong tiến trình đi đến quyết định đối nghịch với nhau: trong Giáo hội, yếu tố quyết định được thực hiện với sự trợ giúp của mọi người và không bao giờ tách rời khỏi những người, do trách nhiệm mục tử của mình, có quyền đưa ra quyết định theo chức vụ” (số 92). Không có sự cạnh tranh hay xung đột giữa giai đoạn tham vấn và giai đoạn quyết định của những người có thẩm quyền thích hợp. Toàn bộ ý nghĩa của sự hoán cải theo tinh thần hiệp hành là thiết lập những thực hành phân định chung, bảo đảm rằng “các quyết định được đưa ra là hoa trái của sự vâng phục của tất cả đối với điều Thiên Chúa muốn cho Giáo hội của Người” (số 90). Thực vậy, thẩm quyền trong Giáo hội hiện hữu để lắng nghe và đón nhận Đức Kitô cùng thánh ý của Người (số 91). Nếu phải tóm lược cái nhìn của tính hiệp hành về việc phân định trong Giáo hội, chúng ta có thể diễn đạt bằng câu châm ngôn sau: không có gì mà không có Giám mục, không có gì mà không có hàng giáo sĩ, và không có gì mà không có Dân Thiên Chúa (số 88).

Xin kết thúc phần này bằng việc quy tụ những điểm chính của những suy tư ở trên. Tính hiệp hành là một cách sống và hành động giúp Giáo hội thực thi sự hiệp thông và sứ mạng mà Thiên Chúa mời gọi, bằng cách đề xuất những thái độ và thực hành cụ thể để hiện thực hóa những cam kết ấy trong mọi lãnh vực đời sống Giáo hội. Trên hết, Văn kiện Chung kết nhấn mạnh rằng trung tâm của tính hiệp hành “là lời kêu gọi hướng đến niềm vui và sự canh tân Giáo hội qua việc bước theo Chúa, qua sự dấn thân phục vụ cho sứ vụ của Người, và qua việc tìm kiếm những phương cách để trung thành với Người (số 3). Đó là lời mời gọi dành cho tất cả các Kitô hữu, không loại trừ ai, bởi vì tất cả chúng ta đều là những môn đệ được Chúa tuyển chọn và trao quyền để trở thành “chủ thể tích cực của sứ mạng loan báo Tin Mừng” (số 4).

Phần III: Sống tính hiệp hành trong đời sống giáo phận như thế nào?

Trong hai phần trước của loạt bài này, tôi đã suy tư về lý do tại sao Đức Phanxicô nhấn mạnh đến tính hiệp hành và bản chất của tính hiệp hành là gì. Giờ đây, đã đến lúc suy nghĩ về cách chúng ta phải sống tính hiệp hành trong đời sống giáo phận. Văn kiện Chung kết mời gọi chúng ta xác định các đường lối cụ thể và các tiến trình đào tạo để đạt được một sự hoán cải hiệp hành hữu hình trong các bối cảnh khác nhau của Giáo hội (Văn kiện Chung kết, số 9). Xin lưu ý đến từ bối cảnh. Trong thời gian diễn ra Thượng Hội đồng, đã có sự “nhìn nhận và trân trọng tính đặc thù của bối cảnh nơi mỗi Giáo hội địa phương, cùng với lịch sử và truyền thống riêng của mình” (Văn kiện Chung kết, số 124). Vì thế, không thể đưa ra một khuôn mẫu đồng nhất áp dụng cho mọi nơi để hướng dẫn tất cả các Giáo hội địa phương về cách thực hiện Văn kiện Chung kết. Thay vào đó, văn kiện cung cấp một danh sách những nguyên tắc định hướng mà chúng ta cần theo để đáp ứng những nhu cầu đặc thù của các cộng đoàn Giáo hội địa phương. Như Đức Phanxicô giải thích trong lời giới thiệu cho văn kiện của Thượng Hội đồng rằng mỗi Giáo hội địa phương cần tìm ra những giải pháp phù hợp hơn với văn hóa, truyền thống và nhu cầu mục vụ tại địa phương (x. Văn kiện Chung kết, số 14).

Nguyên tắc đầu tiên và quan trọng nhất cần ghi nhớ để sống tính hiệp hành là: mỗi bước đi mới là một cuộc trở về nguồn.” Đó là một kinh nghiệm được canh tân về cuộc gặp gỡ của các môn đệ với Đấng Phục sinh, Đấng ôm lấy chúng ta trong lòng thương xót và lôi kéo chúng ta đến với vẻ đẹp của Người, từ đó tạo nên sự hiệp nhất và hài hòa giữa những khác biệt (Văn kiện Chung kết, số 1). Văn kiện tiếp tục nói rằng: “Chúa Kitô hằng sống là nguồn tự do đích thực, là nền tảng của niềm hy vọng không làm thất vọng, là sự mặc khải về dung mạo đích thực của Thiên Chúa và về vận mệnh cuối cùng của con người (Văn kiện Chung kết, số 14). Chính vì thế, Giáo hội hiện hữu “để làm chứng trong thế giới về biến cố mang tính quyết định nhất của lịch sử: sự Phục sinh của Đức Giêsu” (Văn kiện Chung kết, số 14). Tuy nhiên, “để bước vào đức tin Phục sinh và trở thành chứng nhân của đức tin này, mỗi người cần phải nhận ra sự trống rỗng nội tâm mình, đó là bóng tối của sự sợ hãi, hoài nghi và tội lỗi” (Văn kiện Chung kết, số 14). Chỉ khi ý thức sâu xa về sự nghèo khó tuyệt đối và nhu cầu của bản thân, chúng ta mới có thể nhận ra rằng mình đang được tìm kiếm, được gọi đích danh, được trao ban ơn tha thứ và được sai đi đến với anh chị em mình. Vì thế, không thể sống tính hiệp hành nếu không bước vào một hành trình sám hối và hoán cải, điều mà chính Thượng Hội đồng Giám mục đã nêu gương khi khai mạc bằng một nghi thức sám hối.

(Còn tiếp)

(HT 10-5-2026)

Sống đặc Tính Công giáo

Trong Thánh Nhạc Phụng Vụ

LM Giuse Martino Hồ quốc Vinh

- Về bản văn cố định: Xin đưa ra hai trường hợp để cùng nhìn nhận. Cách đây mấy chục năm, các nhà thờ vui vẻ hát những bộ lễ với phần lời chỉ dựa ý của bản văn trong Sách lễ, hiện tượng này khoảng từ năm 2005 đã dần được lưu ý và giảm bớt. Tuy vậy, thi thoảng vài nơi vẫn còn chứ chưa mất hẳn. Tuy nhiên, ngoài bộ lễ Séraphim rất quen thuộc, nên thay đổi các bộ lễ khác nữa (miễn là những bộ lễ đã Imprimatur) để làm cho bầu khí phụng vụ không nhàm chán, ngay cả vẫn có thể tập bộ lễ Latin, điều mà Giáo hội khuyến khích. Những thánh thi truyền thống như Tantum Ergo ở nhiều nơi vẫn được luân phiên hát bằng tiếng Việt và Latin, lúc thì bằng tân nhạc, lúc thì bình ca, đều rất tốt đó thôi! Việc hát trong thánh lễ các bản văn bộ lễ (nói riêng) hay các bản văn cố định (nói chung) không chỉ bằng tiếng Việt mà còn bằng tiếng Latin hay các ngôn ngữ khác (cho lễ tiếng nước ngoài hay cho các cộng đồng dân tộc thiểu số) nói lên tính Công giáo rất rõ. Tuy nhiên, điều đáng trăn trở hiện nay là các bài Thánh vịnh đáp ca. Thực ra, cách hát đáp ca theo kiểu xướng mỗi ngày thường trong thánh lễ (tốt hơn, có thể kèm theo đàn organ đệm cho long trọng) đã là đủ và đúng, lại thường bị các ca đoàn coi là nhàm chán trong các thánh lễ long trọng hơn. Trong khoảng mấy chục năm gần đây, có các nhạc sĩ đã tìm hiểu và đưa ra những lối hát thánh vịnh vừa tôn trọng bản văn thánh vịnh, vừa có thể hát trôi chảy và nghệ thuật các bản văn ấy, chẳng hạn như lối ngâm tụng theo ba dấu nhạc mà rất nên áp dụng. Bởi lẽ thánh vịnh đáp ca thuộc về bản văn cố định, kiểu viết dưới dạng ca khúc với điệp khúc là đáp ca và phiên khúc là các câu xướng tuy tiện lợi cho người tập và người hát nhưng có nguy cơ lại gây biến dạng Lời Chúa rất nhiều, trong một vài trường hợp thì thật nghiêm trọng. Một số thánh vịnh đáp ca được dệt nhạc khi hát lên thì thính giả chỉ nghe được âm chứ không nghe được lời (có thể vì nhiều lý do như người hát không rõ, tiếng đàn lấn át…) nhưng còn một phần vì nội dung bị chỉnh sửa rất nhiều, có lúc đâm ra tối nghĩa, vì các tác giả phải lo nắn nót lời hát sao cho phù hợp với nét nhạc. Nếu vị nhạc sĩ là một tay bút kinh nghiệm và cố gắng hết sức để tránh xa rời bản văn thì thật là tốt, bằng không thì thật đáng lo. Trong số các bản văn cố định cho tới nay được tôn trọng thì riêng thánh vịnh đáp ca chưa có được điều này đúng mực, trong khi đáng lẽ “thánh nhạc phải làm cho nghi thức được tỏ lộ cùng với sự tham dự đích thực của cộng đoàn và các tác viên cộng đoàn, mà không làm lu mờ ngôn từ và hành vi phụng vụ” (như đã trích dẫn phía trên). Trong khi đa số các ca đoàn thì chẳng mấy ai quan tâm, miễn cứ thấy có “Chúa chăn nuôi tôi, hay Chúa là mục tử” thì cứ mặc định là thánh vịnh 22 dùng hát vào phần thánh vịnh đáp ca, hay cứ miễn thấy có ý thánh vịnh 127 là cứ hát vào các lễ hôn phối… Đây vẫn là một bài toán khó, một hiện trạng đáng trăn trở và cần tìm cách chấn chỉnh trong nền thánh nhạc Việt Nam, cho dù rất phổ thông đến mức quen thuộc và hiển nhiên đối với đa số mọi người. Cần nhớ rằng Tòa thánh đã trả lời cho Đức cha Phaolô Nguyễn Văn Hòa và yêu cầu cần phải chính xác từng chữ, vì “nếu mỗi âm điệu đều đòi hỏi phải sửa đổi đôi chút bản văn, cho dù là những lời rất đơn giản, thì tình trạng của các bản văn phụng vụ chính thức này cuối cùng sẽ ra sao? Bản văn phụng vụ chắc chắn sẽ lộn xộn. Các nhạc sĩ công giáo Việt Nam khi được các Đức Giám mục yêu cầu sáng tác các âm điệu cho các bản văn phụng vụ, thì cũng được yêu cầu chấp nhận hy sinh cần thiết trong việc soạn các âm điệu theo các chuẩn mực của Giáo hội liên quan đến vấn đề”. Có lẽ cần phải chịu khó đợi cho tới khi bản dịch mới của các sách phụng vụ chính thức chăng?

(Còn tiếp)

__________________________________________________________________________________

“Anh Em Hãy Yêu Thương Nhau”:

Tính Hiệp Hành Trong Đời Sống Giáo Phận

Một Giáo hội hiệp hành dành thời gian cho việc lắng nghe lẫn nhau, đối thoại và phân định cộng đoàn để có thể đạt tới sự đồng thuận. Điều này bắt nguồn từ Bí tích Thánh tẩy chung của chúng ta. Bí tích ấy trao ban cho mọi thành phần trong Giáo hội một phẩm giá bình đẳng, đòi hỏi chúng ta phải học biết tính tương hỗ và sự đáp trả qua lại (Văn kiện Chung kết, số 36). Hơn nữa, một Giáo hội hiệp hành tin tưởng rằng, khi bước đi trên con đường hoán cải và phân định cách cẩn trọng, Giáo hội có thể “nghe điều Thần Khí nói với các Hội thánh” (Kh 2,6) bằng cách bám rễ trong kinh nghiệm của Dân thánh của Thiên Chúa. Việc lắng nghe kinh nghiệm này rất quan trọng, bởi nhờ Chúa Thánh Thần, Dân thánh của Thiên Chúa có một cảm thức đặc biệt đối với chân lý của Tin mừng, điều mà Giáo hội gọi là sensus fidei (cảm thức đức tin) (Văn kiện Chung kết, số 22). Tuy nhiên, như Văn kiện Chung kết nhấn mạnh, tiến trình lắng nghe Dân Thiên Chúa không được “đồng hóa với dư luận xã hội” (số 22). Trái lại, tiến trình ấy luôn đòi hỏi sự phân định của các mục tử và đòi hỏi nơi tất cả những ai tham gia một sự thanh luyện và hoán cải liên tục. Đó là một hành trình đòi hỏi “sự tự do nội tâm, lòng khiêm nhường, việc cầu nguyện, sự tin tưởng lẫn nhau, sự cởi mở với điều mới mẻ và sự quy phục thánh ý Thiên Chúa. Phân định không bao giờ là sự khẳng định quan điểm cá nhân hoặc nhóm, và cũng không là sự giải quyết đơn giản bằng cách tổng hợp các ý kiến cá nhân (Văn kiện Chung kết, số 82). Sau cùng, sự phân định trong Giáo hội mà tính hiệp hành mời gọi là “một thực hành thiêng liêng đặt nền trên một đức tin sống động” (số 82), và điều đó chỉ có thể thực hiện được “khi nhìn nhận tính ưu tiên tuyệt đối của ân sủng” (số 44). Nếu việc lắng nghe lẫn nhau và phân định chung không trở thành “một nơi chốn và hình thức gặp gỡ Thiên Chúa” (số 44), thì rất nhanh chóng nó sẽ chỉ còn là một phương tiện tổ chức thuần túy. Nhưng điều chúng ta cần không phải là một chiến lược tổ chức mới. Điều chúng ta cần là một Giáo hội có khả năng hơn trong việc nuôi dưỡng mối tương quan với Chúa và với tha nhân. Vấn đề không nằm ở chiến lược hay hiệu quả cơ cấu. Các mối tương quan và sự gắn kết chính là cách thức mà Thiên Chúa Cha đã mặc khải chính mình nơi Chúa Giêsu và trong Chúa Thánh Thần. Vì thế, chúng là thành phần thiết yếu của đời sống và chứng tá Kitô giáo. Tính hiệp hành đề xuất những thái độ và thực hành cụ thể giúp chúng ta làm nảy sinh những mối tương quan mới, xuất phát từ một sự canh tân trong ân sủng (Văn kiện Chung kết, số 50).

Điều này dẫn chúng ta đến đặc điểm cuối cùng của một Giáo hội hiệp hành, đó là khái niệm đồng trách nhiệm. Đồng trách nhiệm bao hàm hai chiều kích: vừa mở rộng sự tham gia của toàn thể Dân Thiên Chúa vào tiến trình đưa ra các quyết định, vừa tôn trọng sự khác biệt về đặc sủng, khả năng và vai trò của mỗi người, bao gồm cả quyền giảng dạy và cai quản của các mục tử (Văn kiện Chung kết, số 87).

Thượng Hội đồng Giám mục khẳng định rất mạnh mẽ điểm thứ hai này: “Trong một Giáo hội hiệp hành, thẩm quyền đưa ra quyết định của giám mục, giám mục đoàn và Giám mục Rôma là bất khả xâm phạm, bởi vì nó xuất phát từ cơ cấu phẩm trật của Giáo hội do Đức Kitô thiết lập, để phục vụ sự hiệp nhất và tôn trọng sự đa dạng hợp pháp” (LG 13). Văn kiện tiếp tục, “Không thích hợp khi đặt yếu tố tham vấn và yếu tố quyết định trong tiến trình đi đến quyết định đối nghịch với nhau: trong Giáo hội, yếu tố quyết định được thực hiện với sự trợ giúp của mọi người và không bao giờ tách rời khỏi những người, do trách nhiệm mục tử của mình, có quyền đưa ra quyết định theo chức vụ” (số 92). Không có sự cạnh tranh hay xung đột giữa giai đoạn tham vấn và giai đoạn quyết định của những người có thẩm quyền thích hợp. Toàn bộ ý nghĩa của sự hoán cải theo tinh thần hiệp hành là thiết lập những thực hành phân định chung, bảo đảm rằng “các quyết định được đưa ra là hoa trái của sự vâng phục của tất cả đối với điều Thiên Chúa muốn cho Giáo hội của Người” (số 90). Thực vậy, thẩm quyền trong Giáo hội hiện hữu để lắng nghe và đón nhận Đức Kitô cùng thánh ý của Người (số 91). Nếu phải tóm lược cái nhìn của tính hiệp hành về việc phân định trong Giáo hội, chúng ta có thể diễn đạt bằng câu châm ngôn sau: không có gì mà không có Giám mục, không có gì mà không có hàng giáo sĩ, và không có gì mà không có Dân Thiên Chúa (số 88).

(Còn tiếp)

(HT 3-5-2026)

SỐNG ĐẶC TÍNH CÔNG GIÁO TRONG THÁNH NHẠC PHỤNG VỤ

Lm. Giuse Martinô Hồ Quốc Vinh

Có lẽ, con đường trung đạo, hay khuynh hướng chiết trung vẫn là điều rất cần thiết trong mọi sự. Nó là biểu hiện của nhân đức tiết độ. Nó không chỉ cần thiết trong mọi lĩnh vực như thần học, linh đạo, phụng vụ, nhưng trong lĩnh vực thánh nhạc nữa. Cần nhớ rằng Thánh truyền của Giáo hội là một “truyền thống sống động”. Vừa là “truyền thống” nên Giáo hội lưu giữ kho tàng đức tin, vừa “sống động” đủ để Giáo hội cho thấy thế giới hôm nay vẫn cần đến kho tàng ấy là dường nào. Giáo hội vừa cần phong cách “bảo thủ” để trung thành với Lời Chúa và Huấn quyền, vừa cần phong cách “cấp tiến” để thích nghi với thế giới hôm nay. Giáo hội là cả hai, vì Giáo hội là công giáo. Giáo hội “trung thành và thích nghi” để có tinh thần “tự do và trung thành trong Đức Kitô”. Đây là điều khó, nhưng cân bằng giữa hai thái cực này mới là thế đứng lành mạnh cho Giáo hội. Một ví dụ rất cụ thể là vấn đề đã xảy ra và được giải quyết trong Công đồng Giêrusalem được nói đến trong Cv 15.

Nhưng trong lĩnh vực thánh nhạc, làm sao để để sống niềm xác tín này? Xin đề nghị vài điểm để phân định dựa vào Hướng dẫn Mục vụ Thánh nhạc của Ủy ban Thánh nhạc, ở phần Tiêu chuẩn để thẩm định bài hát (số 116-125). Nói cách tổng quát về ba tiêu chuẩn thẩm định bài hát, tài liệu viết: “Khi thẩm định sự thích hợp của âm nhạc trong phụng vụ, ta sẽ phải xét đến các đặc tính: phụng vụ, mục vụ và âm nhạc. Nhưng cơ bản, ba thẩm định này chỉ là ba khía cạnh của một lượng giá để có thể trả lời câu hỏi: “Tác phẩm âm nhạc này có thích hợp với cuộc cử hành phụng vụ cụ thể này không?” Cả ba thẩm định này phải được xét cùng lúc với nhau, không được áp dụng theo một thẩm định này mà loại bỏ hai thẩm định kia".

II. Nội Dung

1. Thẩm định về phụng vụ - Ý thức về chiều kích nghi thức - Đặc tính thánh thiện

Người viết bài cảm thấy tiêu chuẩn thẩm định về phụng vụ có thể được đối chiếu tương ứng với chiều kích nghi thức và diễn tả đặc tính thánh thiện của âm nhạc phụng vụ. Hướng dẫn Mục vụ Thánh nhạc số 64 nói rằng: “Chiều kích nghi thức của thánh nhạc liên quan đến những cách thức mà thánh nhạc “liên kết với hoạt động phụng vụ” để thánh nhạc hài hòa với cấu trúc phụng vụ và diễn tả được hình ảnh nghi thức. Thánh nhạc phải làm cho nghi thức được tỏ lộ cùng với sự tham dự đích thực của cộng đoàn và các tác viên cộng đoàn, mà không làm lu mờ ngôn từ và hành vi phụng vụ”.

- Thể loại của bản văn:

Có hai loại bản văn phụng vụ, đó là bản văn cố định (các lời cầu nguyện của chủ tế, bộ lễ, Thánh vịnh Đáp ca, các lời tung hô, các lời đối đáp giữa linh mục hoặc phó tế với cộng đoàn, kinh Tiền tụng, kinh nguyện Thánh Thể, kinh Lạy Cha...) và bản văn được thích ứng (Ca Nhập lễ, Ca Tiến lễ, Ca Hiệp lễ và Ca Kết lễ). Ý thức về hai thể loại bản văn này cần được tuân thủ cách chung khá chính xác, dù không phải là không có những ngoại lệ trong thực hành hiện nay, và dĩ nhiên, điều này rất không nên có.

(còn tiếp)

________________________________________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Tại đây, Văn kiện Chung kết nhấn mạnh một hình ảnh đẹp về Giáo hội như một mái nhà: “một bí tích của cuộc gặp gỡ và ơn cứu độ, một trường học của hiệp thông dành cho tất cả con cái của Thiên Chúa” (Văn kiện Chung kết, số 115). Giáo hội cũng là Dân Thiên Chúa đang cùng Đức Kitô bước đi: trong đó, mọi người đều được mời gọi trở nên những người hành hương của hy vọng.

Một Giáo hội hiệp hành là một cộng đoàn gồm những con người cùng bước đi với nhau, bởi vì Giáo hội bước theo dấu chân của Chúa Giêsu. Toàn bộ Tin mừng là câu chuyện của những cuộc gặp gỡ. Chúa Giêsu là hiện thân cho sự gần gũi, lòng trắc ẩn, sự dịu dàng và niềm thao thức đối với từng con người, điều mà Giáo hội được mời gọi noi theo và làm chuẩn mực cho đời sống của mình. Đức Phanxicô đã nhấn mạnh điều này trong bài giảng khai mạc Thượng Hội đồng: chúng ta được “mời gọi trở nên những chuyên gia trong nghệ thuật gặp gỡ”. Chúng ta không được trở thành những “chuyên gia tổ chức sự kiện hay lý thuyết hóa các vấn đề”, nhưng phải học biết dành “thời gian để gặp gỡ Chúa và gặp gỡ nhau; thời gian dành cho cầu nguyện và chầu Thánh Thể […], để lắng nghe điều mà Chúa Thánh Thần muốn nói với Giáo hội; thời gian nhìn vào mắt nhau và lắng nghe những gì người khác muốn nói giúp xây dựng sự đồng cảm, nhạy bén trước những thao thức của anh chị em mình, và để mình được phong phú nhờ sự đa dạng của các đặc sủng, ơn gọi và thừa tác vụ. Như chúng ta biết, mỗi cuộc gặp gỡ đều đòi hỏi sự cởi mở, can đảm và sẵn sàng để cho sự hiện diện và câu chuyện của người khác chất vấn chúng ta […]. Kinh nghiệm gặp gỡ làm chúng ta thay đổi; nhiều khi, nó mở ra những khả thể mới mẻ và bất ngờ.” Hơn nữa, một Giáo hội hiệp hành phải biết lắng nghe con người, bởi vì Giáo hội được mời gọi trở nên một “chuyên gia về nhân loại” (Gaudium et Spes, số 1) theo gương Ngôi Lời nhập thể. Bất cứ điều gì “là của con người” đều phải vang vọng trong lòng Giáo hội (GS 1). Là Kitô hữu, chúng ta được mời gọi lắng nghe anh chị em mình trong đức tin và mọi người mà Thiên Chúa đặt trên đường đời chúng ta, để như Công đồng Vaticanô II đã dạy, “vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo âu” của con người trong thời đại hôm nay trở thành của chính chúng ta, và tìm được sự an ủi cùng câu trả lời từ nơi Thiên Chúa đang hiện diện giữa chúng ta (GS 1).

Tóm lại, một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội cùng bước đi với con người, gặp gỡ họ và lắng nghe họ, một Giáo hội thể hiện “phong cách của Thiên Chúa.” Như Đức Phanxicô thường nói, đó là phong cách của sự gần gũi, lòng trắc ẩn và sự dịu dàng.

Một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội dấn thân cho sứ mạng, bởi vì sau khi phục sinh, Chúa Giêsu đã ban bình an của Người cho các môn đệ và sai họ đi loan báo Nước Thiên Chúa, bằng cách trao ban cho mọi người, không loại trừ ai, lòng thương xót và tình yêu của Chúa Cha (Văn kiện Chung kết, số 140). Bình an của Đức Kitô ngự trị trong lòng chúng ta nhờ Chúa Thánh Thần, và Kinh thánh diễn tả sự bình an ấy như là sự viên mãn của sự sống, như sự thành toàn mọi hy vọng và khát mong của con người, điều chỉ có thể đến từ Đức Kitô và nơi một mình Người mà thôi. Đó là “sự hòa hợp với Thiên Chúa, với anh chị em, và với công trình tạo dựng,” sự hòa hợp mà chúng ta được dựng nên để sống và lòng chúng ta hằng khát khao (Văn kiện Chung kết, số 140).

(còn tiếp)

(HT 26-4-2026)

SỐNG ĐẶC TÍNH CÔNG GIÁO TRONG THÁNH NHẠC PHỤNG VỤ

Lm. Giuse Martinô Hồ Quốc Vinh

Mỗi người chúng ta khi đọc, có lẽ cũng sẽ thấy một trong hai phong cách trên có những điểm hay. Chúng ta có thể chọn cho mình một trong hai phong cách trên mà bản thân ưa thích hơn. Đó là điều bình thường. Nhưng không chỉ ở vấn đề sở thích cá nhân, thực ra nhìn nhận cách tổng quan, cả hai phong cách “bảo thủ” hay “cấp tiến” đều có những ưu điểm và khuyết điểm riêng của nó. Đừng “bảo thủ” quá, vì sẽ biến Giáo hội thành viện bảo tàng cũ kĩ không hơn và không còn sức sống hấp dẫn và vì vậy, làm người tín hữu khó cảm nhận được vẻ tươi mới, thức thời của sứ điệp Lời Chúa vẫn đang “nhập thể” trong xã hội hôm nay. Nếu là nhạc sĩ, ca trưởng hay những người biết nghe nhạc thường sẽ biết thưởng thức rồi khen ngợi vì có khả năng cảm thụ các tác phẩm âm nhạc bình ca, thánh ca đa âm hay các tác phẩm thánh nhạc phối cho khí nhạc. Tuy nhiên, nếu không phải là những người chuyên nghe nhạc, đại đa số quần chúng lại cảm thấy xa lạ và khó cảm thụ một dòng nhạc của những vùng văn hóa khác họ, những tâm tình của con người ở những thời đại khác họ, cách xa họ về không gian và thời gian như vậy. Vì vậy mà những hình thức âm nhạc có phần “xa lạ” đó không làm cho người ta thấu hiểu, cảm nhận và nội tâm hóa sứ điệp mà bài thánh ca muốn gửi trao. Thánh nhạc dường như thiếu đi khả năng thấm nhập và hướng dẫn, chiếu rọi cho đời sống khi người ta đương đầu với những vấn đề thời đại hôm nay. Khuynh hướng hoài cổ và “bảo thủ” trong mức độ vừa phải là một nỗ lực gìn giữ kho tàng đức tin và gia sản thánh nhạc, rất tốt, tuy nhiên “bảo thủ” một cách cực đoan cũng không tốt và không đúng. Ngược lại, cũng đừng “cấp tiến” quá khi âm nhạc phụng vụ phải nỗ lực và hấp tấp chạy theo mọi xu hướng thời đại mà lãng quên những nét đẹp của gia sản thánh nhạc trong quá khứ. Thái độ này sẽ làm đánh mất vẻ đẹp độc đáo và riêng biệt của nền thánh nhạc Công giáo, điều mà thế gian không thể có và người ta mong tìm thấy trong phụng vụ và thánh nhạc của Giáo hội. Thật vậy, bình ca Latin cho tới nay vẫn là đặc sản của Giáo hội Công giáo, và nền âm nhạc đa âm châu Âu đã sinh chồi đơm hoa từ trong các nhà thờ, đan viện và nhà dòng, đó là điều không thể chối cãi. Nếu không trân quý kho tàng vô giá này, chúng ta đã tự đánh mất những di sản quá khứ đẹp đẽ nhất của nền thánh nhạc trong Giáo hội. Trong khi chúng ta cho rằng dòng nhạc bình ca chán ngắt, thánh ca đa âm thì chẳng hiểu gì, thì có biết bao người ngoài Giáo hội thực sự đã tìm thấy đức tin và lòng sốt sắng khi nghe những âm điệu đó. Kinh nghiệm của chính Thánh Augustinô là một ví dụ, chính ngài kể ra trong cuốn Tự thuật (Confessiones) khi nghe những giai điệu bình ca ngân vang trong Giáo hội của Chúa. Những người nghe những tác phẩm của các bậc thầy âm nhạc như Palestrina, Handel, Bach sẽ nhận ra nét cao quý và diệu kì của âm nhạc, một món quà vô cùng tuyệt diệu Chúa ban cho nhân loại.

Thực ra, cuộc chiến đấu không ngừng nghỉ giữa hai thái cực “bảo thủ” và “cấp tiến” vẫn luôn diễn ra trong dòng lịch sử Giáo hội, đặc biệt từ đầu thời hiện đại đến nay. Điều chúng ta nói chỉ là một phần của bức tranh lớn hơn trong đời sống Giáo hội, về phụng vụ (khuynh hướng yêu mến phụng vụ trước cải cách hoặc sau Vatican II) hay về thần học (“bảo tồn” hay “nhập thể”) hay nhiều lĩnh vực khác nữa… Vấn đề xảy ra khi người ta đi tới mức cực đoan, điều thường thấy nơi những người làm việc trong lĩnh vực thánh nhạc, (rộng hơn, là phụng vụ hay thần học nữa, như đã nói). Nhiều người đi tới thái cực “bảo thủ” cách cực đoan khi hoàn toàn phủ nhận những điểm tốt nơi những gì mới mẻ, trong khi ngược lại, nhiều người đi tới thái cực “cấp tiến” cách cực đoan khi hoàn toàn phủ nhận những nét đẹp điều hay nơi những gì cổ kính. Những thứ cực đoan chủ nghĩa như vậy đều phá hủy hơn xây dựng, chia rẽ hơn hiệp nhất, và là biểu hiện chưa cảm nhận và sống được tính Công giáo của Giáo hội và không nhận ra được Thiên Chúa là Đấng có “nét đẹp luôn cổ kính vừa hiện đại, đã có tự ngàn đời mà mãi hoài mới mẻ khiến con phải say mê” cũngnhư Thánh Augustinô đã nói.

(còn tiếp)

_______________________________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội mang tính tương quan, bởi vì các mối tương quan là điều thiết yếu cho sự phát triển trọn vẹn của con người. Giáo hội được mời gọi trở nên phong phú trong các tương quan liên vị, phát xuất từ tình yêu hỗ tương, là điều làm nên điều răn mới mà Chúa Giêsu để lại cho các môn đệ. Nhờ đó, chúng ta làm chứng cho sức mạnh của các mối tương quan bắt nguồn từ việc tuôn đổ Chúa Thánh Thần, là hoa trái của lòng quảng đại và tình yêu của Thiên Chúa Ba Ngôi dành cho nhân loại (Văn kiện Chung kết, số 34).

Tại đây, Văn kiện Chung kết nhấn mạnh một hình ảnh đẹp về Giáo hội như một mái nhà: “một bí tích của cuộc gặp gỡ và ơn cứu độ, một trường học của hiệp thông dành cho tất cả con cái của Thiên Chúa” (Văn kiện Chung kết, số 115). Giáo hội cũng là Dân Thiên Chúa đang cùng Đức Kitô bước đi: trong đó, mọi người đều được mời gọi trở nên những người hành hương của hy vọng.

(còn tiếp)

(HT 19-4-2026)

SỐNG ĐẶC TÍNH CÔNG GIÁO TRONG THÁNH NHẠC PHỤNG VỤ

Lm. Giuse Martinô Hồ Quốc Vinh

Giáo hội là công giáo, bởi vì của tất cả mọi người, dù “Do Thái hay Hy Lạp, nô lệ hay tự do, đàn ông hay đàn bà; nhưng tất cả anh em chỉ là một trong Đức Kitô” (Gl 3,28). Tuy nhiên, đặc tính rất đẹp và lý tưởng này dễ tuyên xưng, nhưng không dễ để sống, cách riêng trong lĩnh vực thánh nhạc.

I. Dẫn nhập

Trong mỗi thánh lễ Chúa nhật và lễ trọng, chúng ta tuyên xưng đặc tính Công giáo (catholica) của Giáo hội được nói đến trong kinh Tin kính Nicea-Constantinople. Đây là một trong bốn đặc tính của Giáo hội, cho thấy Giáo hội mang tính phổ quát, hoàn vũ và toàn vẹn. Giáo hội là công giáo, bởi vì của tất cả mọi người, dù “Do Thái hay Hy Lạp, nô lệ hay tự do,đàn ông hay đàn bà; nhưng tất cả anh em chỉ là một trong Đức Kitô” (Gl 3,28). Tuy nhiên, đặc tính rất đẹp và lý tưởng này rất dễ tuyên xưng, nhưng không dễ để sống, cách riêng trong lĩnh vực thánh nhạc. Có một vài biểu hiện để chúng ta dễ thấy điều này. Xin tạm chia thành hai phong cách, có thể gọi là “bảo thủ” và “cấp tiến” dễ đối nghịch nhau để dễ trình bày.

1. Phong cách “bảo thủ”

Yêu thích và đề cao bình ca, nhạc thánh ca đa âm một cách độc đoán. Họ loại trừ mọi nhạc cụ và chỉ chấp nhận đàn organ mà thôi, vì thấy rằng chơi các nhạc cụ xập xình khác làm giảm giá trị của thánh nhạc. Họ chê bai các bài ca bình dân tôn giáo một cách cực đoan vì cho rằng chúng không đủ chỉn chu và trang trọng xứng hợp với phụng vụ. Họ ao ước không khí trầm tĩnh và cao siêu thanh thoát của phụng vụ, vì đó là nơi người ta cầu nguyện. Họ ao ước loại bỏ mọi yếu tố đời có nguy cơ làm thế tục hóa phụng vụ, tránh những thứ biến thánh nhạc thành giả tạo, rỗng tuếch và bất xứng. Họ hoài cổ và mong muốn những truyền thống xưa được gìn giữ, những bản nhạc xưa được hát lên và phụng vụ xưa được đề cao.

2. Phong cách “cấp tiến”

Yêu thích và đề cao một cách độc đoán các bài thánh ca bình dân tôn giáo, thậm chí các bài thánh ca chỉ hợp với sinh hoạt ngoài phụng vụ. Họ loại trừ hoàn toàn mọi cung cách cổ kính của thánh nhạc, chơi các nhạc cụ trong thánh lễ như các sự kiện đời. Họ chủ trương không cần Imprimatur bài hát làm gì cho vất vả, họ chê bai bình ca và nhạc thánh ca đa âm vì cho rằng chúng lỗi thời, chán ngắt. Họ chủ trương Tin mừng cần phải “vào đời”, “nhập thể”, để đối thoại được với con người, nhất là giới trẻ. Họ muốn tránh những thứ biến thánh nhạc thành thứ ngâm nga, buồn tẻ, cũ kĩ. Họ thức thời và mong muốn nói với người nghe sứ điệp của Tin mừng, vốn không ở đâu xa xôi nhưng là gần gũi với tâm thức và thị hiếu âm nhạc của con người thời nay.

(còn tiếp)

______________________________________________________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Nếu Giáo hội đã thực sự sống sự hiệp thông và lòng nhiệt thành truyền giáo mà Chúa mời gọi các môn đệ của Người, và thể hiện những nguyên tắc ấy trong mọi cơ cấu cũng như thực hành của mình, thì chúng ta đã không cần phải nói nhiều về tính hiệp hành. Nhưng thực tế không phải như vậy. Chúng ta thường không để giáo huấn của Giáo hội định hình đời sống cá nhân và đời sống cộng đoàn của mình. Thay vì trở thành một sự hiệp thông trong đó mọi người cùng tham gia vào sứ mạng loan báo Tin mừng, nhiều khi chúng ta sống đức tin với cùng một não trạng cá nhân chủ nghĩa, thờ ơ, khép kín và thiếu dấn thân như môi trường văn hóa chung quanh chúng ta (Văn kiện Chung kết, số 48). Chúng ta cũng bị cám dỗ thực thi vai trò lãnh đạo với thái độ gia trưởng hoặc độc tài (Văn kiện Chung kết, số 62), đặt nặng quyền lực và địa vị (Văn kiện Chung kết, số 74), thay vì coi đó là một hình thức phục vụ Dân thánh của Thiên Chúa (Văn kiện Chung kết, số 33). Văn kiện Chung kết nhắc nhở rằng “nhiều sự dữ đang hoành hành trong thế giới hôm nay cũng hiện diện trong Giáo hội” (Văn kiện Chung kết, số 55). Chúng ta cũng cảm nghiệm nỗi đau do những rào cản chia rẽ, những bất đồng đầu độc các mối tương quan, và cám dỗ thường xuyên loại trừ những người khác biệt với mình (chẳng hạn, không ít giáo xứ gặp khó khăn trong việc giúp các cộng đoàn nói tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha sống đức tin chung với nhau). Trên hết, chúng ta ý thức sâu sắc rằng “cuộc khủng hoảng lạm dụng, với nhiều hình thức bi thảm khác nhau, đã gây nên những đau khổ khôn kể và vẫn còn tiếp diễn cho các nạn nhân và những người sống sót, cũng như cho các cộng đoàn của họ” (Văn kiện Chung kết, số 55).

Thật vậy, không thể hiểu được sự kiên quyết nhấn mạnh của Đức Giáo hoàng về tính hiệp hành nếu không đặt nó trong bối cảnh lịch sử gần đây của các vụ bê bối và lạm dụng (Văn kiện Chung kết, số 46). Trong nhiều phương diện, sự nhấn mạnh ấy nhằm sửa chữa não trạng tự cho mình vượt trội hơn người khác và khuynh hướng bao che, là những điều đã tạo điều kiện cho việc lạm dụng xảy ra. Giáo hội phải nhìn nhận những khuyết điểm của mình, khiêm tốn cầu xin sự tha thứ, chăm sóc các nạn nhân, trang bị các công cụ phòng ngừa và cố gắng xây dựng lại sự tin tưởng lẫn nhau trong Chúa (Văn kiện Chung kết, số 55). Giáo hội phải lắng nghe những ai đã bị tổn thương bởi các thành viên của mình, hoặc đang chịu cảnh bị gạt ra bên lề hay bị loại trừ, bởi vì “việc mang lấy gánh nặng của những mối tương quan bị tổn thương là một phần trong sứ mạng của Giáo hội. Văn kiện Chung kết giải thích, “Giáo hội thực hiện điều này, để Chúa, Đấng Hằng Sống, sẽ chữa lành cho họ. Chỉ bằng cách này Giáo hội mới có thể “như là bí tích, nghĩa là dấu chỉ và phương tiện hiệp thông mật thiết với Thiên Chúa và hợp nhất mọi người” (LG 1) (Văn kiện Chung kết, số 56).

Vì thế, điều mà hoàn cảnh hiện nay đòi hỏi, đó là sự cộng tác và sự cộng tác chặt chẽ hơn trong sứ mạng truyền giáo giữa mọi thành phần trong Giáo hội thực sự kêu gọi chúng ta cải tổ một số phương diện trong cách thức Giáo hội vận hành. Đức Phanxicô khuyến khích chúng ta tự hỏi: “Liệu chúng ta có thực sự là những cộng đoàn mở ra và bao gồm mọi người hay không? Với tư cách linh mục và giáo dân, chúng ta có cộng tác với nhau trong việc phục vụ Tin mừng không? Và chúng ta có tỏ mình là những người đón tiếp không chỉ bằng lời nói, nhưng bằng những cử chỉ cụ thể đối với những người ở gần cũng như ở xa, và với tất cả những ai đang chao đảo giữa những thăng trầm của cuộc sống hay không?” Mọi người đã lãnh nhận Bí tích Thánh tẩy đều nên tự hỏi: “Tôi có thể làm gì cho Giáo hội?” Giữa những khó khăn hiện tại, Đức Phanxicô dạy rằng Kitô hữu không được mời gọi than phiền về Giáo hội, nhưng tái dấn thân cho Giáo hội, để tất cả có thể tham gia vào đời sống và sứ mạng của Giáo hội với lòng nhiệt thành và khiêm tốn.

Đức Phanxicô giải thích: “Với lòng nhiệt thành, bởi vì chúng ta không thể đứng ngoài như những khán giả thụ động; với sự khiêm tốn, bởi vì sự dấn thân trong cộng đoàn không bao giờ có nghĩa là chiếm vị trí trung tâm, tự cho mình là hơn người và ngăn cản người khác đến gần.” Đó chính là ý nghĩa của một Giáo hội hiệp hành: mọi người đều có phần của mình; không ai thay thế người khác hay đứng trên người khác. Không có Kitô hữu hạng nhất hay hạng hai; tất cả đều đã được kêu gọi.

Sau khi đã trình bày những nền tảng thần học của tính hiệp hành, tôi xin hoàn tất phần mô tả bằng cách trình bày những thái độ và thực hành làm nên một Giáo hội hiệp hành. Điều này sẽ mở đường cho vấn đề sẽ được bàn đến trong phần tiếp theo của loạt bài gồm ba phần này: làm thế nào chúng ta có thể sống tính hiệp hành trong đời sống giáo phận.

Văn kiện Chung kết nêu bật sáu đặc điểm làm cho Giáo hội trở nên hiệp hành. Thứ nhất, một Giáo hội hiệp hành là một Giáo hội mang tính tương quan, gần gũi với con người, bởi vì đó là “nhà và gia đình của Thiên Chúa” (Văn kiện Chung kết, số 28). Thứ hai, đó là một Giáo hội cùng nhau bước đi “với Đức Kitô và hướng về Nước Thiên Chúa, trong hiệp thông với toàn thể nhân loại” (số 28). Thứ ba, đó là một Giáo hội hướng về sứ mạng; và thứ tư, là một Giáo hội quy tụ ở mọi cấp độ để “lắng nghe lẫn nhau, đối thoại và phân định cộng đoàn” (số 28). Thứ năm, đó là một Giáo hội tìm kiếm “sự đồng thuận như một biểu lộ của Đức Kitô đang hiện diện” (số 28). Và thứ sáu, đó là một Giáo hội đưa ra “các quyết định theo tinh thần đồng trách nhiệm trong sự khác biệt” (số 28). Sau đây, chúng ta sẽ lần lượt triển khai sáu đặc điểm này.

(còn tiếp)

(HT 12-4-2026)

CẦU NGUYỆN BẰNG ĐÔI MẮT CỦA CHÚNG TA

Tác giả: Michel Chambon

Để đánh thức đôi mắt, để khám phá lại sự hiện diện của Thiên Chúa trong cuộc sống, chỉ cần mười phút chiêm niệm mỗi ngày, trong vài tuần. Mỗi ngày, bạn có thể sử dụng một tác phẩm nghệ thuật mới được Giáo hội công nhận về giá trị tâm linh và nghệ thuật. Rất nhiều tác phẩm được cung cấp miễn phí. Dù bạn là ai, mỗi tác phẩm đều có điều gì đó vén mở một chân trời mới để cho bạn khám phá.

Sau Lễ Hiện Xuống, khi Giáo Hội mừng kính Đức Maria, Mẹ Giáo Hội, tôi chiêm ngắm một ảnh thánh của Chính Thống giáo về lễ Hiện xuống. Phía trên, một luồng sáng rực rỡ chiếu xuống mười hai tông đồ đang ngồi theo hình bầu dục. Phía dưới là Chúa Kitô Vua, tay cầm một tấm vải.

Mười hai tông đồ ngồi ở giữa Chúa Cha trên trời và Chúa Con hiện ra trên mặt đất. Các tông đồ dường như đưa chân về phía Chúa Kitô bên dưới trong khi những lưỡi lửa từ trên cao đổ xuống trên họ. Chỉ trong một hình ảnh, nghệ thuật cho phép chúng ta thấy Chúa Cha sai Chúa Thánh Thần đến, và Chúa Con rửa chân.

Trong đức tin Kitô giáo, toàn thể con người, từ đầu đến chân, được đổi mới. Được kết nối giữa Chúa Cha và Chúa Con, các tông đồ được lôi kéo vào Ba Ngôi. Đây không chỉ là một biểu tượng; đó là kế hoạch dành cho cuộc đời chúng ta.

Mỗi hình ảnh từ truyền thống Kitô giáo đều ẩn chứa hàng ngàn chân lý thầm lặng muốn cho chúng ta thấy. Mỗi tác phẩm nghệ thuật đều ẩn chứa vô vàn sắc thái, chỉ chờ thời gian và sự kiên nhẫn. Bạn chỉ cần nhìn ngắm. Không cần những bài diễn văn dài dòng, những lời lẽ hùng hồn, sự tập trung cao độ, hay sự cô quạnh khắc khoải phiền muộn. Chỉ cần nhìn ngắm, và khi làm như vậy, hãy làm mới tầm nhìn của bạn và hiện diện trước mặt Thiên Chúa.

Dĩ nhiên, lời cầu nguyện của đôi mắt cũng có thể mang nhiều hình thức thị giác khác. Tuy tôi khuyên bạn nên sử dụng các tác phẩm nghệ thuật được công nhận theo truyền thống Kitô giáo, nhưng cũng là đúng khi bạn sử dụng bất cứ những gì thực sự đẹp đẽ vốn làm chứng cho Chúa Ba Ngôi sáng tạo. Ngắm nhìn cảnh hoàng hôn, một quang cảnh ngoạn mục, hay một chiếc bàn được bày biện tinh tế, tất cả đều có thể là lời cầu nguyện của đôi mắt. Miễn là chúng ta đừng quên Đấng Sáng Tạo, Kiến Trúc Sư Tối Cao, thì mọi hình thức chiêm niệm bằng đôi mắt đều có giá trị.

Vẻ đẹp là cửa sổ nhìn vào Thiên Chúa. Chúng ta chỉ cần để đôi mắt dẫn lối, để khám phá lại một loại huyền nhiệm nhờ thị giác. Học lại cách chiêm niệm chính là học cách nhìn thấy Thiên Chúa một lần nữa, trong cuộc sống thường nhật, bên cạnh ta, dù ta ở bất cứ nơi đâu.

Để bắt đầu nhận ra Thiên Chúa đang đến với chúng ta qua những cách thức lặng lẽ, chỉ cần một chút sáng tạo và sự chú tâm là đủ. Trong một thế giới trôi qua vội vã mà ánh mắt chúng ta chưa bao giờ nhìn thấy đúng như thật, nơi màn hình và mạng xã hội nhanh chóng thu hút ánh nhìn của chúng ta, và nơi chúng ta liên tục bị tấn công bởi quảng cáo và ngôn ngữ hình tượng gợi tình, việc chúng ta lấy lại khả năng nhìn ngắm, chiêm niệm và thực sự được đánh động bởi những gì mình thấy, đó là điều cấp thiết.

Dĩ nhiên, có những cách cầu nguyện bằng mắt phức tạp và tinh tế hơn, chẳng hạn như đọc và suy ngẫm các đoạn Tin mừng hoặc những giáo huấn của Giáo hội. Dĩ nhiên, cũng có cả ngàn hình dạng xấu xí và kinh dị chung quanh chúng ta. Nhưng điều đó không có nghĩa là Thiên Chúa vắng mặt.

Để bước đi với Ngài, bất kể hoàn cảnh thế nào, chúng ta phải bắt đầu từ những điều cơ bản nhất: đơn giản là mở mắt ra. Cửa sổ này chỉ mong được mở ra, hoặc được phủi bụi nhẹ nhàng. Thiên Chúa luôn ở trong tầm mắt, bất chấp mọi thứ, bạn chỉ cần ngắm nhìn.

(hết)

______________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Tuy nhiên, chúng ta cần cải tổ một số cơ cấu tổ chức và thực hành của mình mà không làm phương hại đến cơ cấu nền tảng do Thiên Chúa thiết lập cho Giáo hội. Thật vậy, việc tái khám phá vai trò của mỗi Kitô hữu trong kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa theo các ân ban và bậc sống riêng, đòi hỏi chúng ta phải nghiêm túc nhìn lại các cộng đoàn của mình, để xem có những trở ngại nào đang ngăn cản Giáo hội đáp lại trọn vẹn lời mời gọi của Chúa. Như Joseph Ratzinger đã giải thích trong tác phẩm Called to Communion: “Sự canh tân không hệ tại ở việc liên tục nhào nặn lại ‘Giáo hội của chúng ta’ theo thị hiếu riêng, hay tự mình phát minh ra Giáo hội, nhưng là không ngừng loại bỏ những cấu trúc phụ thuộc do chúng ta dựng lên, để ánh sáng tinh tuyền từ trên cao có thể chiếu rọi, ánh sáng ấy cũng là bình minh của tự do đích thực.”[4] Sau cùng, Văn kiện Chung kết khẳng định: “Tính hiệp hành là một hành trình canh tân tâm linh và cải tổ cơ cấu để làm cho Giáo hội có tính tham gia và truyền giáo nhiều hơn, để Giáo hội có thể bước đi với mọi người và chiếu tỏa ánh sáng của Đức Kitô (Văn kiện Chung kết, số 28).

Bằng việc đặt nền tảng trên Kinh thánh, lịch sử Giáo hội và suy tư của Huấn quyền về bản chất cũng như sứ mạng của Giáo hội, Văn kiện Chung kết giúp chúng ta nhận ra rằng nói đến tính hiệp hành là nói đến những chiều kích trung tâm và trường tồn của căn tính người môn đệ Đức Kitô bằng một khái niệm mới. Sau cùng, tình yêu và hiệp thông chính là trung tâm của đời sống Kitô hữu. Thánh Gioan viết trong thư thứ nhất của ngài, “Anh em thân mến, chúng ta hãy yêu thương nhau, vì tình yêu bắt nguồn từ Thiên Chúa; ai yêu thương thì đã được Thiên Chúa sinh ra và biết Thiên Chúa. Ai không yêu thương thì không biết Thiên Chúa, vì Thiên Chúa là tình yêu” (1 Ga 4,7).

Một lần nữa, Văn kiện Chung kết nhấn mạnh mối liên hệ giữa tính hiệp hành và khái niệm hiệp thông, đã giải thích rằng: Tính hiệp hành được hiểu “là cách sống và hoạt động [modus vivendi et operandi] đặc thù của Giáo hội là Dân Thiên Chúa, biểu lộ và hiện thực hóa cách cụ thể căn tính hiệp thông của mình trong việc bước đi cùng nhau, quy tụ thành cộng đoàn, và tham gia tích cực vào sứ vụ loan báo Tin mừng của tất cả các thành viên trong Giáo hội” (Văn kiện Chung kết, số 31; trích Tính hiệp hành trong đời sống và sứ mạng của Giáo hội, số 6). Việc nhìn nhận hiệp thông và sứ mạng như hai yếu tố cốt yếu của đời sống Kitô giáo xuất phát trực tiếp từ Tin mừng. Chính Chúa Giêsu đã cầu nguyện để các môn đệ được “nên một, như Cha ở trong Con và Con ở trong Cha, để họ cũng ở trong chúng ta, hầu cho thế gian tin rằng Cha đã sai Con” (Ga 17,21). Như thế, Người đã liên kết hai chiều kích thiết yếu của đời sống Kitô hữu mà tính hiệp hành muốn làm nổi bật: hiệp thông và sứ mạng.

Nếu Giáo hội đã thực sự sống sự hiệp thông và lòng nhiệt thành truyền giáo mà Chúa mời gọi các môn đệ của Người, và thể hiện những nguyên tắc ấy trong mọi cơ cấu cũng như thực hành của mình, thì chúng ta đã không cần phải nói nhiều về tính hiệp hành. Nhưng thực tế không phải như vậy. Chúng ta thường không để giáo huấn của Giáo hội định hình đời sống cá nhân và đời sống cộng đoàn của mình. Thay vì trở thành một sự hiệp thông trong đó mọi người cùng tham gia vào sứ mạng loan báo Tin mừng, nhiều khi chúng ta sống đức tin với cùng một não trạng cá nhân chủ nghĩa, thờ ơ, khép kín và thiếu dấn thân như môi trường văn hóa chung quanh chúng ta (Văn kiện Chung kết, số 48). Chúng ta cũng bị cám dỗ thực thi vai trò lãnh đạo với thái độ gia trưởng hoặc độc tài (Văn kiện Chung kết, số 62), đặt nặng quyền lực và địa vị (Văn kiện Chung kết, số 74), thay vì coi đó là một hình thức phục vụ Dân thánh của Thiên Chúa (Văn kiện Chung kết, số 33). Văn kiện Chung kết nhắc nhở rằng “nhiều sự dữ đang hoành hành trong thế giới hôm nay cũng hiện diện trong Giáo hội” (Văn kiện Chung kết, số 55). Chúng ta cũng cảm nghiệm nỗi đau do những rào cản chia rẽ, những bất đồng đầu độc các mối tương quan, và cám dỗ thường xuyên loại trừ những người khác biệt với mình (chẳng hạn, không ít giáo xứ gặp khó khăn trong việc giúp các cộng đoàn nói tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha sống đức tin chung với nhau). Trên hết, chúng ta ý thức sâu sắc rằng “cuộc khủng hoảng lạm dụng, với nhiều hình thức bi thảm khác nhau, đã gây nên những đau khổ khôn kể và vẫn còn tiếp diễn cho các nạn nhân và những người sống sót, cũng như cho các cộng đoàn của họ” (Văn kiện Chung kết, số 55).

Thật vậy, không thể hiểu được sự kiên quyết nhấn mạnh của Đức Giáo hoàng về tính hiệp hành nếu không đặt nó trong bối cảnh lịch sử gần đây của các vụ bê bối và lạm dụng (Văn kiện Chung kết, số 46). Trong nhiều phương diện, sự nhấn mạnh ấy nhằm sửa chữa não trạng tự cho mình vượt trội hơn người khác và khuynh hướng bao che, là những điều đã tạo điều kiện cho việc lạm dụng xảy ra. Giáo hội phải nhìn nhận những khuyết điểm của mình, khiêm tốn cầu xin sự tha thứ, chăm sóc các nạn nhân, trang bị các công cụ phòng ngừa và cố gắng xây dựng lại sự tin tưởng lẫn nhau trong Chúa (Văn kiện Chung kết, số 55). Giáo hội phải lắng nghe những ai đã bị tổn thương bởi các thành viên của mình, hoặc đang chịu cảnh bị gạt ra bên lề hay bị loại trừ, bởi vì “việc mang lấy gánh nặng của những mối tương quan bị tổn thương là một phần trong sứ mạng của Giáo hội. Văn kiện Chung kết giải thích, “Giáo hội thực hiện điều này, để Chúa, Đấng Hằng Sống, sẽ chữa lành cho họ. Chỉ bằng cách này Giáo hội mới có thể “như là bí tích, nghĩa là dấu chỉ và phương tiện hiệp thông mật thiết với Thiên Chúa và hợp nhất mọi người” (LG 1) (Văn kiện Chung kết, số 56).

Vì thế, điều mà hoàn cảnh hiện nay đòi hỏi, đó là sự cộng tác và sự cộng tác chặt chẽ hơn trong sứ mạng truyền giáo giữa mọi thành phần trong Giáo hội thực sự kêu gọi chúng ta cải tổ một số phương diện trong cách thức Giáo hội vận hành. Đức Phanxicô khuyến khích chúng ta tự hỏi: “Liệu chúng ta có thực sự là những cộng đoàn mở ra và bao gồm mọi người hay không? Với tư cách linh mục và giáo dân, chúng ta có cộng tác với nhau trong việc phục vụ Tin mừng không? Và chúng ta có tỏ mình là những người đón tiếp không chỉ bằng lời nói, nhưng bằng những cử chỉ cụ thể đối với những người ở gần cũng như ở xa, và với tất cả những ai đang chao đảo giữa những thăng trầm của cuộc sống hay không?” Mọi người đã lãnh nhận Bí tích Thánh tẩy đều nên tự hỏi: “Tôi có thể làm gì cho Giáo hội?” Giữa những khó khăn hiện tại, Đức Phanxicô dạy rằng Kitô hữu không được mời gọi than phiền về Giáo hội, nhưng tái dấn thân cho Giáo hội, để tất cả có thể tham gia vào đời sống và sứ mạng của Giáo hội với lòng nhiệt thành và khiêm tốn.

(còn tiếp)

(HT 5-4-2026)

CẦU NGUYỆN BẰNG ĐÔI MẮT CỦA CHÚNG TA

Tác giả: Michel Chambon

Trong Kitô giáo thời trung cổ, các vị thánh và thiên thần đôi khi được miêu tả với đôi mắt to. Đôi mắt này hướng về vinh quang của Thiên Chúa và phản chiếu ánh sáng của Ngài. Tương tự như vậy, các tu viện đã và vẫn rất coi trọng việc chiêm ngắm.

Nếu cầu nguyện đòi hỏi sự tham gia của toàn bộ cơ thể, thì đôi mắt là đồng minh đắc lực. Đôi mắt kết nối chúng ta với ánh sáng chân chính. Không giống như các giác quan khác, thị giác mở ra cho chúng ta thời gian và không gian. Bằng thị giác, chúng ta cảm nhận được khoảng cách giữa bản thân và thế giới, chúng ta bước vào chiều sâu bao quanh mình. Ánh sáng cũng cho chúng ta biết bây giờ là mấy giờ trong ngày. Chúng ta nhìn thấy độ tuổi của một người. Về bản chất, nhìn ngắm không phải là một hành động hời hợt bên ngoài.

Thị giác là một giác quan độc đáo. Nó là một cảm quan chủ yếu trong sự hiện hữu của chúng ta và trong mối tương quan của chúng ta với Thiên Chúa. Nhờ đôi mắt, chúng ta nhận biết và đánh giá con người và vạn vật. Đôi mắt của chúng ta không chỉ là cửa sổ nhìn ra thế giới mà còn là cửa sổ nhìn ra vẻ đẹp của mọi thụ tạo, vốn là chứng tá cho Đấng Sáng Tạo.

Truyền thống Chính Thống giáo, vốn từ lâu đã được hưởng lợi từ di sản nghệ thuật và công nghệ của Đế chế La Mã, đã hiểu sâu sắc giá trị của các Icôn - tranh ảnh thánh - để làm sáng tỏ những mầu nhiệm đức tin. Không có những bài giảng dài dòng hay lý thuyết trừu tượng, chỉ cần một vài hình dạng và màu sắc, được miêu tả một cách chọn lọc cẩn thận, để thể hiện cốt lõi đức tin Kitô giáo.

Tranh ảnh thánh là một tuyên ngôn thị giác mạnh mẽ. Phủ đầy ánh sáng, chúng truyền tải hàng thế kỷ suy tư và giáo huấn Kitô giáo. Trước tranh ảnh thánh, tất cả chúng ta đều bình đẳng. Chỉ cần một chút chú ý và mở lòng là có thể được đánh động. Với nét mộc mạc trang nghiêm, tranh ảnh thánh nói với đôi mắt ta. Mọi chi tiết đều quan trọng.

Trong một thế giới đang chật vật cầu nguyện, cầu nguyện bằng đôi mắt là một con đường dễ dàng dành cho tất cả mọi người. Cầu nguyện bằng đôi mắt có thể bắt đầu một cách đơn giản, bằng cách ngồi xuống một lúc cùng với điện thoại của bạn và nhìn vào một tranh ảnh thánh hoặc một bức họa nổi tiếng của truyền thống Kitô giáo.

Chỉ cần một chút dữ liệu, bạn chỉ mất vài giây trực tuyến để khám phá một bức tranh của Caravaggio, một biểu tượng Hy Lạp, một thủ bản minh họa Kitô giáo, hay nghệ thuật đương đại lấy cảm hứng từ Tin mừng. Sau đó, hãy nhìn ngắm. Hãy chiêm ngắm nó với tấm lòng rộng mở và chú ý, và để bản thân được xem xét lại.

Trước mắt ta, hình ảnh bắt đầu phát huy tác dụng. Các chi tiết hiện ra, sự cân bằng đối xứng làm ta kinh ngạc, và các hình khối bắt đầu nói với giác quan và cảm xúc của chúng ta. Với bức tranh nổi tiếng “Người con hoang đàng” của Rembrandt, ta không cần phải là một chuyên gia nghệ thuật hay một nhà thần học mới có thể cảm nhận được sự dịu dàng trong vòng tay ôm ấp của người cha.

Hình dáng đôi tay người cha ôm lấy đứa con lạc lối, mái đầu trần của đứa con tựa vào ngực cha, hay ánh mắt xa xăm, trầm ngâm của người anh trai, tất cả những yếu tố này mời gọi ta bước vào mối thân tình của Thiên Chúa và cho ta chạm đến mầu nhiệm lòng thương xót của Thiên Chúa, bằng đôi mắt của mình.

(còn tiếp)

_______________________________________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Điểm thứ hai này mang tính thiết yếu: tính hiệp hành không phải là cứu cánh tự thân. Như Đức Giáo hoàng Lêô XIV gần đây đã giải thích, đó là “một con đường hiệp thông hướng tới sứ mạng”. Vì thế, tính hiệp hành hoàn toàn phục vụ cho việc loan báo Tin mừng cho mọi người nam nữ của thời đại hôm nay. Khi nhấn mạnh đến sự hiệp thông, tính hiệp hành cho thấy rằng những mối dây gắn bó mật thiết với Thiên Chúa và với nhau không tồn tại chỉ vì chính chúng, nhưng vì Thiên Chúa quy tụ một dân thuộc về Người để dân ấy có thể vươn tới mọi người và chạm đến tất cả bằng Tin mừng cứu độ. Do đó, sự hiệp nhất mà Chúa Thánh Thần kiến tạo là để phục vụ sứ mạng. Mọi người đã lãnh nhận Bí tích Thánh tẩy, không loại trừ ai, đều được kêu gọi trở thành môn đệ thừa sai, nghĩa là “những sứ giả vui tươi của những lời mời gọi đầy thách đố, những người gìn giữ sự thiện hảo và vẻ đẹp tỏa sáng nơi một đời sống trung thành với Tin mừng” (EG 168). Điều đó không có nghĩa là tất cả chúng ta đều sẽ đáp trả trọn vẹn ơn gọi Thiên Chúa ban. Tuy nhiên, sự thật vẫn là: mỗi chi thể của Thân Thể Đức Kitô đều được Thiên Chúa mời gọi trở nên bí tích cứu độ cho toàn thế giới. Như Văn kiện Chung kết khẳng định: “Mọi tín hữu đều được kêu gọi đóng góp vào động lực này qua việc đón nhận các đặc sủng mà Chúa Thánh Thần ban phát dồi dào cho mỗi người, và dấn thân dùng các đặc sủng ấy để phục vụ Nước Thiên Chúa, với lòng khiêm nhường và năng lực sáng tạo phong phú.” (Văn kiện Chung kết, số 25).

Đáp lại lời mời gọi của Chúa để trở nên “muối cho đời” (Mt 5,13) và “ánh sáng cho thế gian” (Mt 5,14) đòi hỏi một sự hoán cải kép. Một mặt, mọi Kitô hữu cần lắng nghe lời mời gọi của Chúa Giêsu dành cho các môn đệ: “Hãy theo Thầy” (x. Mc 1,17) và “hãy đi rao giảng Nước Thiên Chúa” (x. Mt 9,2), như một lời được gửi đến chính mình. Tất cả những ai đã lãnh nhận Bí tích Thánh tẩy đều đã nhận lãnh Chúa Thánh Thần; vì thế, chúng ta phải thực hiện lời nhắn nhủ đầy ý nghĩa của Thánh Phêrô trong thư thứ nhất của ngài: “Ơn riêng Thiên Chúa đã ban, mỗi người trong anh em phải dùng mà phục vụ kẻ khác. Như vậy, anh em mới là những người khéo quản lý ân huệ thiên hình vạn trạng của Thiên Chúa” (1 Pr 4,10). Mặt khác, các mục tử của Giáo hội cần “mở rộng các khả năng tham gia và thực thi tinh thần đồng trách nhiệm trong sự khác biệt của tất cả những người đã được rửa tội, nam cũng như nữ.” (Văn kiện Chung kết, số 36). Thật vậy, vai trò của các mục tử là nhận ra, phân định và quy tụ trong sự hiệp nhất những hồng ân mà Chúa Thánh Thần tuôn đổ trên các cá nhân và cộng đoàn, để những hồng ân ấy được sử dụng cho ích chung (Văn kiện Chung kết, số 69). Ở đây, cần nhấn mạnh rằng tính hiệp hành không đối nghịch với quyền bính mà Bí tích Truyền Chức thánh trao ban cho các mục tử. Trái lại, Văn kiện Chung kết nhìn nhận quyền bính ấy “là một hồng ân đặc biệt do Thánh Thần của Đức Kitô, Đấng là Đầu, để xây dựng toàn Thân thể” (Văn kiện Chung kết, số 33; trích Tính hiệp hành trong đời sống và sứ mạng của Giáo hội, số 67). Văn kiện tiếp tục khẳng định: “Tính hiệp hành đưa ra khuôn khổ giải thích phù hợp nhất để hiểu chính thừa tác vụ có tính phẩm trật, đồng thời cung cấp bối cảnh đúng đắn để hiểu mệnh lệnh mà Đức Kitô trong Chúa Thánh Thần ủy thác cho các mục tử.” (Văn kiện Chung kết, số 33). Tính hiệp hành giúp chúng ta nhận ra rằng các thừa tác viên có chức thánh phục vụ Dân thánh của Thiên Chúa bằng cách thông ban cho họ ân sủng các Bí tích, giảng dạy và gìn giữ đức tin chân chính, cũng như thăng tiến sự hiệp thông trong Giáo hội ở mọi cấp độ (Văn kiện Chung kết, số 33).

Tuy nhiên, chúng ta cần cải tổ một số cơ cấu tổ chức và thực hành của mình mà không làm phương hại đến cơ cấu nền tảng do Thiên Chúa thiết lập cho Giáo hội. Thật vậy, việc tái khám phá vai trò của mỗi Kitô hữu trong kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa theo các ân ban và bậc sống riêng, đòi hỏi chúng ta phải nghiêm túc nhìn lại các cộng đoàn của mình, để xem có những trở ngại nào đang ngăn cản Giáo hội đáp lại trọn vẹn lời mời gọi của Chúa. Như Joseph Ratzinger đã giải thích trong tác phẩm Called to Communion: “Sự canh tân không hệ tại ở việc liên tục nhào nặn lại ‘Giáo hội của chúng ta’ theo thị hiếu riêng, hay tự mình phát minh ra Giáo hội, nhưng là không ngừng loại bỏ những cấu trúc phụ thuộc do chúng ta dựng lên, để ánh sáng tinh tuyền từ trên cao có thể chiếu rọi, ánh sáng ấy cũng là bình minh của tự do đích thực.” Sau cùng, Văn kiện Chung kết khẳng định: “Tính hiệp hành là một hành trình canh tân tâm linh và cải tổ cơ cấu để làm cho Giáo hội có tính tham gia và truyền giáo nhiều hơn, để Giáo hội có thể bước đi với mọi người và chiếu tỏa ánh sáng của Đức Kitô (Văn kiện Chung kết, số 28).

Bằng việc đặt nền tảng trên Kinh thánh, lịch sử Giáo hội và suy tư của Huấn quyền về bản chất cũng như sứ mạng của Giáo hội, Văn kiện Chung kết giúp chúng ta nhận ra rằng nói đến tính hiệp hành là nói đến những chiều kích trung tâm và trường tồn của căn tính người môn đệ Đức Kitô bằng một khái niệm mới. Sau cùng, tình yêu và hiệp thông chính là trung tâm của đời sống Kitô hữu. Thánh Gioan viết trong thư thứ nhất của ngài, “Anh em thân mến, chúng ta hãy yêu thương nhau, vì tình yêu bắt nguồn từ Thiên Chúa; ai yêu thương thì đã được Thiên Chúa sinh ra và biết Thiên Chúa. Ai không yêu thương thì không biết Thiên Chúa, vì Thiên Chúa là tình yêu” (1 Ga 4,7).

Một lần nữa, Văn kiện Chung kết nhấn mạnh mối liên hệ giữa tính hiệp hành và khái niệm hiệp thông, đã giải thích rằng: Tính hiệp hành được hiểu “là cách sống và hoạt động [modus vivendi et operandi] đặc thù của Giáo hội là Dân Thiên Chúa, biểu lộ và hiện thực hóa cách cụ thể căn tính hiệp thông của mình trong việc bước đi cùng nhau, quy tụ thành cộng đoàn, và tham gia tích cực vào sứ vụ loan báo Tin mừng của tất cả các thành viên trong Giáo hội” (Văn kiện Chung kết, số 31; trích Tính hiệp hành trong đời sống và sứ mạng của Giáo hội, số 6). Việc nhìn nhận hiệp thông và sứ mạng như hai yếu tố cốt yếu của đời sống Kitô giáo xuất phát trực tiếp từ Tin mừng. Chính Chúa Giêsu đã cầu nguyện để các môn đệ được “nên một, như Cha ở trong Con và Con ở trong Cha, để họ cũng ở trong chúng ta, hầu cho thế gian tin rằng Cha đã sai Con” (Ga 17,21). Như thế, Người đã liên kết hai chiều kích thiết yếu của đời sống Kitô hữu mà tính hiệp hành muốn làm nổi bật: hiệp thông và sứ mạng.

(còn tiếp)

(HT 22-3-2026)

Kinh Truyền Tin: Lịch Sử và Ý Nghĩa

Kinh Truyền Tin được Giáo Hội sử dụng trong việc cầu nguyện nhằm kỷ niệm mầu nhiệm Nhập Thể của Ngôi Hai Thiên Chúa và tỏ lòng sùng kính Đức Mẹ Maria trong lịch sử cứu độ. Kinh Truyền Tin từ lâu đã trở thành một phần của đời sống đức tin của mỗi Kitô hữu. Trên khắp thế giới, ba lần mỗi ngày, các tín hữu dừng lại những việc họ đang làm và bắt đầu những lời cầu nguyện đơn giản nhưng vô cùng đẹp đẽ: “Ðức Chúa Trời sai thánh thiên thần truyền tin cho Rất Thánh Ðức Bà Maria.”

Nhưng tại sao chúng ta lại đọc kinh Truyền Tin? Điểm lại lịch sử Giáo hội cho thấy lòng sùng kính này không xuất hiện tình cờ, ngẫu nhiên, hay bất thình lình, nhưng đã phát triển qua nhiều thế kỷ.

Tiếng Chuông Hiệu

Hầu hết các nhà sử học Giáo hội đều đồng ý rằng kinh Truyền Tin có thể bắt nguồn từ nước Ý vào thế kỷ 11, khi các đan sĩ đọc ba kinh Kính mừng trong các buổi cầu nguyện ban đêm, vào hồi chuông cuối cùng trong ngày. Theo thời gian, các linh mục cũng khuyến khích các tín hữu kết thúc mỗi ngày sống bằng cách đọc ba kinh Kính Mừng. Trong các ngôi làng, cũng như trong các tu viện, chuông được rung vào cuối ngày để nhắc nhở giáo dân về thời gian cầu nguyện đặc biệt này. Việc thực hành này nhanh chóng lan sang các vùng khác của các tôn giáo tự xưng theo Đức Kitô, kể cả nước Anh.

Vào cuối thế kỷ 11, người Norman (là tộc người ở miền bắc nước Pháp) xâm lược và chiếm đóng nước Anh. Để đảm bảo quyền kiểm soát dân chúng, người Norman rung chuông giới nghiêm vào cuối mỗi ngày để nhắc nhở người dân địa phương phải trở về nhà, không được tụ tập trên các con đường. Mặc dù không nhằm mục đích khuyến khích việc cầu nguyện, nhưng chiếc chuông này vẫn được kết hợp với giờ cầu nguyện buổi tối, trong đó có việc đọc kinh Kính Mừng. Sau khi yêu cầu về giờ giới nghiêm kết thúc, chuông tiếp tục được rung vào cuối mỗi ngày và thuật ngữ chuông giới nghiêm được phổ biến rộng rãi, mặc dù ở một số khu vực, nó được gọi là chuông “Ave” hoặc “Gabriel”.

Vào khoảng năm 1323, Tổng Giám Mục Canterbury John de Stratford đã khuyến khích những người trong Giáo phận của mình đọc kinh Kính mừng vào buổi tối. Ngài viết rằng: “Cha khuyên các con mỗi ngày, khi nghe ba đoạn kinh ngắn bị ngắt quãng, cùng với tiếng chuông, khi bắt đầu giờ giới nghiêm, thì các con hãy sốt sáng nhất có thể và quỳ gối mọi lúc mọi nơi.” (Publication of the Catholic Truth Society, 1895).

Trong khi đó, vào khoảng năm 1318 ở Ý, người Công giáo bắt đầu đọc kinh Kính Mừng khi thức dậy vào buổi sáng. Có thể thói quen này bắt nguồn từ các tu sĩ, những người đã đưa kinh Kính Mừng vào những lời cầu nguyện mà họ đọc trước mỗi khi làm việc. Việc thực hành này nhanh chóng lan rộng, và bằng chứng được tìm thấy ở Anh rằng vào năm 1399, Tổng Giám Mục Thomas Arundel đã ra lệnh rung chuông nhà thờ lúc mặt trời mọc trên khắp đất nước. Đồng thời, ngài yêu cầu giáo dân đọc 5 kinh Lạy Cha và 7 kinh Kính Mừng mỗi sáng.

Việc đọc kinh Truyền Tin vào buổi trưa dường như bắt nguồn từ thực hành đạo đức lâu đời về việc cầu nguyện và suy niệm cuộc Khổ Nạn của Chúa Giếu vào giữa trưa mỗi thứ Sáu. Năm 1456, Giáo hoàng Calixtô III ban hành việc rung chuông nhà thờ mỗi ngày vào buổi trưa và người Công giáo đọc ba kinh Kính mừng. Ngài cũng kêu gọi các tín hữu thực hành cầu cầu nguyện vào buổi trưa để cầu nguyện cho hòa bình trước cuộc xâm lược châu Âu vào thế kỷ 15 của người Thổ Nhĩ Kỳ. Chuông rung vào buổi trưa được gọi là chuông "hòa bình" hay chuông "Thổ Nhĩ Kỳ". Năm 1481, Giáo hoàng Xíttô IV được Nữ hoàng Elizabeth của Anh, vợ của Vua Henry VII, thỉnh cầu ban ân xá cho những ai đọc ít nhất một kinh Kính Mừng vào lúc 6 giờ sáng, trưa và 6 giờ chiều.

Kinh Truyền Tin Hôm Nay

Vào cuối thế kỷ XVI, kinh Truyền Tin đã trở thành kinh nguyện mà chúng ta biết ngày nay: ba kinh Kính Mừng, với những câu thưa ngắn ở giữa và kết thúc bằng một lời cầu nguyện. Kinh Truyền Tin được xuất bản lần đầu tiên dưới hình thức mang tính giáo lý vào khoảng năm 1560 ở Venice. Việc sùng kính này nhắc nhở chúng ta về việc Thiên Thần Gabriel truyền tin cho Đức Mẹ Maria, lời xin vâng của Đức Mẹ, việc Nhập Thể của Ngôi Hai Thiên Chúa và cuộc Khổ Nạn - Phục Sinh của Chúa Giêsu.

Lời kinh này được lặp đi lặp lại như một lời mời thánh thiện, kêu gọi chúng ta cầu nguyện và suy niệm. Trong nhiều thế kỷ, kinh Truyền Tin luôn được đọc trong khi quỳ gối, nhưng Giáo hoàng Bênêđictô XIV đã ra chỉ thị rằng khi đọc kinh Truyền Tin nên đứng vào tối thứ Bảy và cả ngày Chủ nhật. Ngài cũng cũng chỉ dẫn rằng kinh Lạy Nữ Vương Thiên Đàng được đọc thay cho kinh Truyền Tin trong mùa Phục Sinh. Qua nhiều năm, nhiều tín hữu đã hướng tâm tình của việc đọc kinh Truyền Tin theo: Chúa Phục Sinh vào buổi sáng, cuộc Khổ Nạn vào buổi trưa về cuộc Khổ Nạn và Mầu Nhiệm Nhập Thể vào buổi tối.

Người ta nói rằng trong nhiều thế kỷ, những người lao động trên cánh đồng đã dừng việc lao động của mình và cầu nguyện khi họ nghe thấy tiếng chuông Truyền Tin. Thực hành đạo đức này được mô tả trong bức tranh nổi tiếng năm 1857 của Jean-François Millet vẽ cảnh hai công nhân trên cánh đồng khoai tây dừng lại để đọc kinh Truyền Tin. Cũng có câu chuyện kể rằng các con vật cũng sẽ tự động ngừng cày và đứng yên khi nghe tiếng chuông.

Giống như một sứ giả trên trời, kinh Truyền Tin kêu gọi con người tạm dừng những công việc thường ngày ở trần gian và hướng tâm tình của mình về Thiên Chúa, về Đức Mẹ và về cõi vĩnh hằng. Như Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI đã chia sẻ trong một Thánh Lễ Truyền Tin: “Lời loan báo của Thiên thần đã được gửi cho Mẹ. Mẹ đã đón nhận nó, và khi Mẹ đáp lại từ sâu thẳm trái tim mình… thì lúc đó Ngôi Lời vĩnh cửu bắt đầu hiện hữu như một con người trong thời gian…”

____________________________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Bí tích Rửa tội là nền tảng của toàn bộ đời sống Kitô hữu, và việc suy tư về tính hiệp hành mời gọi chúng ta tìm lại chiều sâu và vẻ đẹp của những gì xảy ra với mỗi người khi chúng ta được rửa tội. Văn kiện chung kết giải thích rằng Bí tích Rửa tội, “dẫn đưa mọi người vào hồng ân cao cả nhất, đó là trở thành con cái Thiên Chúa, tức là được tham dự vào mối tương quan của Chúa Giêsu với Chúa Cha trong Chúa Thánh Thần. Không có gì cao trọng hơn phẩm giá phát xuất từ Bí tích Rửa tội vốn được trao ban cách bình đẳng cho mọi người, qua đó chúng ta được mời gọi mặc lấy Đức Kitô và được tháp nhập vào Người như những cành nho gắn liền với cây nho duy nhất” (Văn kiện chung kết, số 21). Hơn nữa, hành trình hiệp hành mời gọi chúng ta khám phá lại rằng trong Bí tích Thánh Thể, chúng ta tìm thấy “nguồn mạch và đỉnh cao của toàn bộ đời sống Kitô hữu” (LG 11). Cộng đoàn Thánh Thể là một sự hiện thực hóa tiêu biểu của tính hiệp hành, vì trong đó chúng ta thấy sự hiệp nhất và hòa hợp có được nhờ việc được nuôi dưỡng bởi Lời Chúa và đón nhận sự hiện diện của Người một cách bí tích. Đó là một sự hiệp nhất không phủ nhận nguồn gốc, đặc sủng và vai trò khác nhau của chúng ta; trái lại, biến đổi chúng ta thành một thân thể duy nhất của Đức Kitô (Văn kiện chung kết, số 26–7). Các kết luận của Thượng Hội đồng nhấn mạnh khẳng định này bằng cách dẫn chúng ta đến các giáo huấn của Thánh Phaolô: “Bởi vì chỉ có một tấm Bánh, và tất cả chúng ta chia sẻ cùng một Bánh ấy, nên tuy nhiều người, chúng ta cũng chỉ là một thân thể (1 Cr 10, 17). Văn kiện giải thích thêm rằng, Giáo hội được nuôi dưỡng bởi Bí tích Mình và Máu Chúa,”, “được thiết lập thành thân thể của Người (x. LG 7): “Anh em là thân thể Đức Kitô và mỗi người là một bộ phận (1 Cr 12, 27)’” (Văn kiện chung kết, số 16). Cuối cùng, tính hiệp hành cũng khuyến khích chúng ta suy niệm về Bí tích Thêm sức và mầu nhiệm Lễ Ngũ tuần, mà ân sủng của các Bí tích ấy được thông truyền một cách hiệu quả cho những người lãnh nhận. Như Văn kiện chung kết giải thích: Thánh Thần mà Chúa Giêsu được tràn đầy (x. Lc 4,1), Đấng đã xức dầu và sai Người đi loan báo Tin mừng (x. Lc 4,18), cũng chính là Thánh Thần được tuôn đổ trên các tín hữu như dấu ấn của sự thuộc về Thiên Chúa và như việc xức dầu để thánh hóa. Vì lý do này, Bí tích Thêm sức làm cho ân sủng Lễ Hiện Xuống trở nên hiện diện trong đời sống của người đã lãnh Bí tích Rửa tội và của cộng đoàn. Bí tích này là một hồng ân có giá trị lớn lao để tái hiện phép lạ của một Giáo hội được thúc đẩy bởi ngọn lửa sứ vụ, có can đảm để ra đi đến vào các nẻo đường của thế giới, và có khả năng làm cho mình được nhận hiểu bởi mọi dân tộc và mọi nền văn hóa (Văn kiện chung kết, số 25).

Điểm thứ hai này mang tính thiết yếu: tính hiệp hành không phải là cứu cánh tự thân. Như Đức Giáo hoàng Lêô XIV gần đây đã giải thích, đó là “một con đường hiệp thông hướng tới sứ mạng”. Vì thế, tính hiệp hành hoàn toàn phục vụ cho việc loan báo Tin mừng cho mọi người nam nữ của thời đại hôm nay. Khi nhấn mạnh đến sự hiệp thông, tính hiệp hành cho thấy rằng những mối dây gắn bó mật thiết với Thiên Chúa và với nhau không tồn tại chỉ vì chính chúng, nhưng vì Thiên Chúa quy tụ một dân thuộc về Người để dân ấy có thể vươn tới mọi người và chạm đến tất cả bằng Tin mừng cứu độ. Do đó, sự hiệp nhất mà Chúa Thánh Thần kiến tạo là để phục vụ sứ mạng. Mọi người đã lãnh nhận Bí tích Thánh tẩy, không loại trừ ai, đều được kêu gọi trở thành môn đệ thừa sai, nghĩa là “những sứ giả vui tươi của những lời mời gọi đầy thách đố, những người gìn giữ sự thiện hảo và vẻ đẹp tỏa sáng nơi một đời sống trung thành với Tin mừng” (EG 168). Điều đó không có nghĩa là tất cả chúng ta đều sẽ đáp trả trọn vẹn ơn gọi Thiên Chúa ban. Tuy nhiên, sự thật vẫn là: mỗi chi thể của Thân Thể Đức Kitô đều được Thiên Chúa mời gọi trở nên bí tích cứu độ cho toàn thế giới. Như Văn kiện Chung kết khẳng định: “Mọi tín hữu đều được kêu gọi đóng góp vào động lực này qua việc đón nhận các đặc sủng mà Chúa Thánh Thần ban phát dồi dào cho mỗi người, và dấn thân dùng các đặc sủng ấy để phục vụ Nước Thiên Chúa, với lòng khiêm nhường và năng lực sáng tạo phong phú.” (Văn kiện Chung kết, số 25).

(còn tiếp)

(HT 8-3-2026)

NĂM PHỤNG VỤ CỦA GIÁO HỘI

Tác giả: Giám mục Louis Nguyễn Anh Tuấn

Phụng tự của Hội thánh diễn tiến theo năm phụng vụ, nhờ đó chúng ta được gặp gỡ toàn bộ mầu nhiệm Nhập thể của Chúa, sứ vụ trần thế, cuộc Khổ Nạn đau thương, và cuộc Phục sinh vinh hiển của Người. Các mùa trong năm phụng vụ có những màu sắc riêng, tượng trưng cho những khía cạnh khác nhau trong đời sống của Đức Kitô và của Hội thánh (x. GLHTCG, 1169-1171).

Mùa Vọng là thời gian bốn tuần trước lễ Giáng sinh. Khác với thế giới chung quanh thường bắt đầu các lễ hội Giáng sinh từ nhiều tuần trước ngày lễ, mùa Vọng mời gọi chúng ta cầu nguyện với lời Kinh thánh loan báo sự Giáng sinh của Đức Kitô và chuẩn bị tâm hồn để đón Người đến trong cuộc đời chúng ta. (Từ Advent mà ta dịch là mùa Vọng, nghĩa đen là sự kiện “[Người] đang đến”). Màu tím đặc trưng của mùa Vọng diễn tả màu trời sắp rạng đông. Áo lễ phụng vụ màu hồng giữa mùa tím, có thể được mặc vào Chúa nhật thứ Ba mùa Vọng, ánh lên niềm vui khi đại lễ Giáng sinh đã đến gần.

Giáng sinh được mừng không chỉ ngày 25 tháng Mười Hai mà suốt cả tám ngày (bát nhật) và kéo dài hơn nữa. “Mười hai ngày mùa Giáng sinh” trải từ 25 tháng Mười Hai đến ngày 06 tháng Một, ngày lễ Hiển Linh tưởng niệm sự kiện các Nhà Đạo sĩ viếng thăm Đấng Kitô Hài Nhi. Màu trắng là màu của mùa Giáng sinh, vị tư tế cũng thường mặc lễ phục màu vàng.

Mùa Thường niên bắt đầu sau ngày lễ Chúa Giêsu Chịu Phép Rửa, thường là ba tuần sau ngày lễ Giáng sinh. “Thường” trong chữ Thường niên ở đây không có nghĩa là tầm thường hay nhạt nhẽo; đúng hơn, nó có nghĩa là “được ghi nhận (trong trật tự)”. Các Chúa nhật mùa Thường niên được ghi nhận theo số thứ tự – chẳng hạn, Chúa nhật 15 Thường niên. Màu xanh lá là màu của lễ phục trong suốt các tuần lễ mùa Thường niên.

Mùa Chay là thời gian bốn mươi ngày sám hối, Kitô hữu chuẩn bị sẵn sàng cho việc cử hành long trọng Mầu nhiệm Vượt Qua, Tuần Thánh và Tam Nhật Thánh, trong đó chúng ta tưởng niệm tham dự vào việc Chúa chịu chết trên Thập giá và Phục sinh từ trong cõi chết. Tím là màu của sự sám hối, lễ phục tím được mặc suốt mùa Chay. Vào Chúa nhật thứ tư mùa Chay có thể mặc áo màu hồng, dấu hiệu nhắc báo những ngày phụng vụ quan trọng sắp đến. Áo đỏ được mặc vào ngày Chúa nhật Lễ Lá và Thứ Sáu Tuần Thánh vì người ta công bố cuộc Khổ Nạn của Chúa. Áo đỏ cũng được mặc vào những ngày lễ các thánh tử đạo, những người đã đổ máu đào giống như Đức Kitô để làm chứng cho đức tin.

Mùa Phục sinh trải dài năm mươi ngày gồm cả những ngày lễ Chúa nhật kính Lòng Chúa Thương Xót và lễ trọng Chúa Lên Trời. Màu trắng có khi là màu vàng là màu áo lễ được mặc trong mùa Phục sinh.

Chúa nhật lễ Hiện Xuống được cử hành năm mươi ngày sau lễ Phục sinh. Lễ Hiện Xuống tưởng niệm biến cố Chúa Thánh Thần hiện xuống trên các thánh Tông đồ và Đức Mẹ năm mươi ngày sau Phục sinh (x. Cv 2,1-13). Màu đỏ là màu của lễ Hiện Xuống, vì Chúa Thánh Thần hiện xuống như các “lưỡi lửa” trên các Tông đồ (Cv 2,3).

Sau lễ Hiện Xuống Hội thánh bước vào thời gian các tuần lễ mùa Thường niên, trải từ các tháng mùa hè đến cuối tháng Mười Một. Màu xanh lá là màu áo lễ của mùa này vì tượng trưng cho nhân đức hi vọng hay đức cậy. Trong suốt các tuần lễ này chúng ta tiếp tục học nơi Chúa ý nghĩa của cuộc sống người môn đệ bước đi theo sau Người. Tuần lễ này đến tuần lễ khác, chúng ta được nuôi dưỡng bởi Bí tích Thánh Thể để được nâng đỡ và củng cố sức khỏe tâm linh đi đường, và được gia tăng niềm hi vọng hăm hở tiến bước đến ngày được phục sinh cuộc sống mới. Có một số những ngày lễ xen vào lịch phụng vụ mùa Thường niên, như lễ trọng Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời, lễ Các Thánh, và ngày lễ cầu cho các Linh hồn đã qua đời. Màu áo lễ của những lễ này là máu trắng, mặc dù vào ngày lễ Các Linh Hồn có thể mặc áo màu tím hoặc đen.

Ngày lễ trọng Chúa Kitô Vua Hoàn vũ là Chúa nhật cuối cùng của một năm phụng vụ. Lễ phục của ngày này màu trắng hoặc vàng, vì lễ trọng này cử hành vương quyền của Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta và là Đấng Cứu Độ chúng ta. Người cai trị cả trên trời dưới đất, vương quyền Người là vạn đại trường tồn. Dẫu chúng ta đang phải chiến đấu trong cuộc sống trần gian này chống lại ác thần, nhưng chúng ta nhận biết Chúa sẽ lại đến trong vinh quang và sẽ biến đổi mọi sự nên mới mẻ.

______________________________________________________________________

“ANH EM HÃY YÊU THƯƠNG NHAU”: TÍNH HIỆP HÀNH TRONG ĐỜI SỐNG GIÁO PHẬN

Tiến sĩ Alessandro Rovati trình bày một phân tích về những giải thích của Huấn quyền thông thường liên quan đến bản chất của tính hiệp hành, những lý do vì sao cần nhấn mạnh đến tính hiệp hành trong bối cảnh hiện nay, cũng như một số thực hành thích hợp trong đời sống giáo phận. Đặc biệt, bài viết tập trung vào những đóng góp phong phú của Đức Giáo hoàng Phanxicô và những kết quả do Thượng Hội đồng Giám mục về tính hiệp hành công bố.

Tính hiệp hành là gì?

Tính hiệp hành là “sự diễn tả bản chất, hình thức, phong cách và sứ mạng của Giáo hội”. Các thuật ngữ “tính hiệp hành” (synodality) và “hiệp hành” (synodal) bắt nguồn từ thực hành lâu đời và liên tục của Giáo hội về việc tập hợp lại trong các công nghị (Văn kiện Chung kết, số 28). Dù mang nhiều hình thức khác nhau trong dòng lịch sử, các cuộc quy tụ ấy vẫn thống nhất ở một điểm căn bản là Giáo hội cùng nhau quy tụ để đối thoại, phân định và đưa ra quyết định. Chứng từ sớm nhất về tính hiệp hành xuất phát từ chính Kinh thánh. Trong sách Công vụ Tông đồ, chúng ta thấy bằng chứng về cách cộng đoàn của các Tông đồ sống tinh thần chung để chuyển trao và làm chứng cho Tin mừng của Đức Giêsu Kitô. Các ngài thực hiện điều ấy nhờ tin vào “sự hiện diện của Chúa Phục sinh” qua hồng ân của Chúa Thánh Thần, và không ngừng “lắng nghe tiếng nói của Chúa Thánh Thần và phân định con đường phải đi”

Theo đó, “tính hiệp hành” là một thuật ngữ mới nhằm diễn tả và gợi mở những cách thế cụ thể để thể hiện một thực tại vốn nằm ở trung tâm của đức tin Kitô giáo, đó là sự hiệp thông. Văn kiện Chung kết triển khai thêm ý tưởng này khi giải thích rằng khái niệm hiệp thông đã được Giáo hội sử dụng ngay từ thuở ban đầu để diễn tả cốt lõi mầu nhiệm và sứ mạng của mình (Văn kiện Chung kết, số 31). Đây là một thực tại được Công đồng Vaticanô II đặc biệt nhấn mạnh, và chúng ta được mời gọi ngày càng đào sâu nhận thức về thực tại ấy cũng như sống thực tại ấy cách cụ thể hơn. Thật vậy, ý tưởng về tính hiệp hành được bén rễ trong giáo huấn của Công đồng Vaticanô II và là một hành vi tiếp nhận Công đồng, khai thác tầm nhìn của Công đồng và làm cho tầm nhìn ấy trở nên sinh động trong bối cảnh hôm nay (Văn kiện Chung kết, số 5). Cụ thể, một trong những mục tiêu chính của Thượng Hội đồng là “đưa vào thực hành những gì Công đồng đã dạy về Giáo hội như là mầu nhiệm và Giáo hội như là Dân Thiên Chúa, được kêu gọi nên thánh qua một cuộc hoán cải liên tục xuất phát từ việc lắng nghe Tin mừng” (Văn kiện Chung kết, số 5).Vì điều này có ý nghĩa nền tảng đối với tính hiệp hành, chúng ta hãy đào sâu hơn những gì Công đồng Vaticanô II, dựa trên kho tàng Kinh thánh và Truyền thống sống động của Giáo hội đã dạy về bản chất và sứ mạng của Giáo hội.

(còn tiếp)

(HT 22-2-2026)

THẦN HỌC VỀ THÂN XÁC VÀ HOẠT ĐỘNG TÍNH DỤC
Tác giả: Giám mục Louis Nguyễn Anh Tuấn
Thứ hai, ý nghĩa của sự đơn độc nguyên thủy của con người còn được hiểu như là cá nhân từng con người là độc đáo nhưng còn có cái gì đó chưa ổn.
”Con người ở một mình thì không tốt” (x. St 2,18).
Chính Thiên Chúa thấy điều đó trước hết. Con người cần một “trợ tá” tương xứng với mình để có thể “biết” mình đầy đủ hơn.
Con người không là một vật nhưng là một chủ thể sống tương quan. Là một chủ thể liên vị, nhận thấy rằng mình không giống các loài vật vì mình được mời gọi bước vào một “giao ước tình yêu” với chính Thiên Chúa. Chính mối quan hệ tình yêu với Chúa đó xác định sự “đơn độc” của Ađam hơn bất cứ điều gì khác.
Khi nếm vị ngọt tình yêu ấy, Ađam cũng ước mong toàn thể con người mình được cùng sẻ chia giao ước tình yêu này với một ngã vị khác giống như mình vậy. Đó là lý do tại sao “con người ở một mình thì không tốt”. Bởi thế, từ trong nỗi cô đơn của mình, con người đã khám phá ra được ơn gọi hai mặt của mình: tình yêu đối với Thiên Chúa và tình yêu đối với người thân cận (Mc 12,29-31).
Sự đơn độc là khám phá đầu tiên của ngã vị tính mà tương quan là một yếu tố cấu thành của nó. Là tinh thần, nhưng ngã vị lại được “kinh nghiệm” nơi thân xác. Như đức Gioan-Phaolô nói «thân xác diễn tả ngã vị (con người)».
2. Sự hợp nhất nguyên thủy: hiệp thông các ngôi vị
Thấy “con người ở một mình không tốt”, Thiên Chúa ra tay. Ngài cho Ađam đi vào một giấc ngủ mê , và tạo dựng nên Eva, người đàn bà, từ chiếc xương sườn của ông. Tỉnh dậy, Ađam khám phá một “ai đó” mới lạ vừa giống vừa khác bên cạnh mình, và kêu lên thảng thốt:
“Phen này, đây là xương bởi xương tôi, thịt bởi thịt tôi!” (St 2,23), biểu lộ sự kinh ngạc tột cùng và say mê.
Ađam bị mê hoặc bởi xác thân của nàng, bởi lẽ, như đức Giáo hoàng cho thấy, cái “phen này” là một thân xác biểu lộ một con người ngã vị. Mọi con vật ông đã đặt tên là những thân xác, nhưng không phải là nhân vị.
Trong tiếng Hípri, “thịt” và “xương” (basar) chỉ toàn thể con người. Bởi thế, việc tạo dựng người nữ từ một trong những chiếc xương của người nam là cách diễn tả bóng bẩy của sự kiện cả hai tham dự cùng một nhân tính. Cả hai đều là những nhân vị được tạo dựng theo hình ảnh của Thiên Chúa.
Cả hai “đơn độc” trong thế giới theo nghĩa họ khác biệt với các loài vật (sự đơn độc nguyên thủy). Cả hai được kêu gọi để sống trong một giao ước tình yêu .
«Bởi thế, người đàn ông lìa cha mẹ mà gắn bó với vợ mình, và cả hai thành một xương một thịt» (St 2,24).
Kinh nghiệm kết hợp này giúp con người chiến thắng nỗi cô đơn. Sự kết hợp nên “một xương một thịt” nơi con người thuộc một thế giới khác hẳn với sự giao cấu của các loài vật.
Vậy sự khác biệt chủ yếu ở điểm nào?
Phải nói là, trông bên ngoài tức chỉ nhìn trên bình diện sinh học, thì hai bên giống nhau, thế nhưng sự kết hợp tình dục nơi con người không chỉ là một thực tại sinh học. Đó còn là một thực tại tâm linh và thần học. Thân xác con người là để mạc khải và thông dự vào huyền nhiệm tình yêu thần linh.
«Trong hôn nhân, ái ân trở thành dấu chỉ và bảo đảm của sự hiệp thông tinh thần».
Loài vật không có khả năng «hiệp thông tinh thần» này vì chúng không phải loài thuộc linh (spiritual). Phận “cát bụi” hay vật chất của loài vật không được “thần hứng” (in-spired) nghĩa là không có hơi thở Thần Khí. Chúng không được tạo dựng theo hình ảnh của Thiên Chúa.
Kết hợp nên “một xác thịt” không chỉ muốn nói đến sự giao cấu của hai thân xác (như các loài vật) nhưng là «một biểu lộ ‘bí tích’ của sự hiệp thông các ngôi vị». Thân xác con người là bí tích. Thân xác con người khiến mầu nhiệm Thiên Chúa vô hình, Đấng là chính sự Hiệp Thông các Ngôi Vị (Cha, Con, và Thánh Thần) và bản thể Ngài là Tình Yêu , trở nên hữu hình.
Thiên Chúa không thể ban cho ái tình một mục đích và một phẩm giá nào cao cả hơn thế. Sự kết hợp vợ chồng nhằm một cách nào đó trở thành biểu tượng của đời sống nội tại Ba Ngôi Thiên Chúa!
Nếu chúng ta mà hiểu được chân lí độc đáo này và suy tư về điều ấy, chúng ta sẽ không bao giờ nhìn tính dục con người theo cùng một cung cách như trước.
Xin hãy nhớ rằng: Thiên Chúa không bị phân giới tính. Hình bóng ở thế gian thì mờ nhạt so với những thực tại trên trời. Thế nhưng, Thiên Chúa tạo dựng nên con người chúng ta lại có giới tính và kêu gọi ta đi vào hiệp thông để nên như là một mạc khải đệ nhất, theo nghĩa nguyên thủy và căn bản, cho mầu nhiệm riêng Người, ở trong thế giới tạo thành này.
Đây chính là điều mà đức Giáo hoàng muốn nói khi ngài mô tả hôn nhân như là «bí tích đệ nhất».
Toàn thể thực tại đời sống hôn nhân dĩ nhiên là một bí tích. Nhưng “mầu nhiệm cao cả” này không nơi nào thể hiện rõ ràng hơn khi hai người vợ và chồng nên một “xác thịt”.

____________________________________________________________________

Tình phụ tử của Linh mục
Tác giả: Lm. An-tôn Trần Văn Phú

Tình phụ tử của Chúa được tỏ bày ở giữa trần gian qua tác vụ linh mục. Đức Thánh Giáo Hoàng Gio-an Phao-lô II nói: “Trong Giáo Hội và cho Giáo Hội, như những dấu chỉ bí tích, các linh mục đại diện cho Chúa Giêsu Kitô là Đầu và Mục Tử, các linh mục công bố Lời Chúa một cách chính danh, các linh mục lặp lại những cử chỉ tha thứ và ban ơn cứu độ, nhất là qua các bí tích Rửa Tội, Thống Hối và Thánh Thể, các linh mục đem sự chăm sóc đầy tình thương của Ngài, sự chăm sóc đến nỗi trao hiến trọn vẹn chính mình của Ngài, ra thi thố cho đoàn chiên mà các linh mục quy tụ lại làm một và dẫn đến Chúa Cha nhờ Chúa Kitô trong Chúa Thánh Thần” (Pastores Dabo Vobis, số 15). Thánh Giáo hoàng Gio-an Phao-lô II khẳng định rằng: “Chính trong toà giải tội, tình phụ tử thiêng liêng của người linh mục được thể hiện một cách đầy đủ” (John Paul II, Gift and Mystery, tr. 86). Như thế, trung thành với việc cử hành Thánh Lễ và thường xuyên hiện diện nơi toà giải tội cho thấy người linh mục ý thức một cách nghiêm túc về tình phụ tử của linh mục.

Qua việc chu toàn những bổn phận thánh thiêng, người linh mục công bố cho thế giới biết rằng, Thiên Chúa vẫn luôn hoạt động và vận hành sự chuyển động của con người và vũ trụ; Thiên Chúa vẫn tiếp tục đến với con người, đối thoại và mời gọi họ tham dự vào sự sống thần linh của Người. Nhiều người Công giáo quên chân lý này về người linh mục như dấu chỉ và khí cụ của sự tác động thần linh. Trái lại, thế gian và thế lực sự dữ hiểu được vai trò linh thánh của người linh mục. Chính vì lý do này, người linh mục cần ý thức rằng, nếu thế lực đen tối muốn xoá bỏ dấu vết sự hiện diện đầy ân sủng của Thiên Chúa, họ tấn công và loại bỏ linh mục trước tiên. Linh mục là người đầu tiên phải chịu sự bách hại. Lịch sử hơn hai mươi thế kỷ của Giáo Hội đã chứng minh điều này. Ngày nay linh mục không bị tấn công bởi bạo lực nhưng có nguy cơ bị tha hoá và thao túng bởi trào lưu tục hoá và hưởng thụ. Nếu như máu các anh hùng tử đạo làm nảy sinh các Ki-tô hữu, thì trái lại, những tấm gương mù gương xấu của các linh mục tục hoá có thể bóp nghẹt sự sinh trưởng của hạt giống đức tin nơi người tín hữu. Đây là sự thất bại trong tình phụ tử của linh mục: Không có khả năng sản sinh sự sống mới trong ân sủng.

Tình phụ tử của người linh mục được hiện thực hoá qua tác vụ giảng dạy và chăm sóc đàn chiên. Nhân loại làm sao có thể trở về với đạo thật nếu không có người chỉ cho họ chính lộ? Giữa một thế giới bị khấy động bởi các tà đạo, linh mục Công giáo chỉ cho nhân loại biết đạo thật, biết tôn giáo đích thật mang lại ơn cứu độ cho con người. Thế nên, bổn phận của người linh mục là chỉ cho người khác biết về sự thật toàn diện về ơn công chính hoá Ki-tô giáo, về sự thật toàn diện về thực tại làm cho con người hạnh phúc.

Linh mục chăm sóc đàn chiên, không phải là dẫn đàn chiên tới sự thoả mãn những nhu cầu vật chất. Người linh mục dẫn đàn chiên tới nhưng nguồn nước hằng sống của sự thật luân lý, đó là, tới “nguồn nước an toàn” (Tv 23,2). Nếu như luật tự nhiên có là đủ để định hướng toàn bộ hành vi của con người tới mức độ hoàn thiện thì không cần đến sự trợ giúp của ân sủng thiêng liêng. Tuy nhiên, khi con người phạm tội, họ mất khả năng hành động theo những thúc đẩy của luật tự nhiên. Linh mục Công giáo thực thi sứ vụ mục tử như một người “cha” khi ngài giảng dạy sự thật về điều thiện hảo của con người.

Tóm lại, linh mục đóng vai trò là một nguyên lý được sản sinh để sản sinh những sự sống mới của ân sủng thông qua việc thực thi những tác vụ thánh mà không một tạo vật nào có thể thay thế được. Sự thật này được hoạ sĩ người Tây Ban Nha Alonzo Cano phác hoạ trong bức tranh tuyệt tác của mình về việc thánh Gio-an Tông đồ trao Mình Thánh cho Đức Trinh Nữ Ma-ri-a. Thánh Gioan Maria Vianney nói rằng: “Nếu bạn đi xưng tội với Đức Mẹ hay các thiên thần, các ngài có giải tội cho bạn được không? Các ngài có ban Mình và Máu Chúa cho bạn được không? Chắc chắn là không. Đức Mẹ không thể làm cho Con Mẹ ngự xuống trong Bánh thánh được. Hai trăm thiên thần hiện diện cùng lúc cũng không thể giải tội cho bạn được. Chỉ có linh mục, dù đơn sơ đến mấy, mới có thể làm được như thế. Chỉ có linh mục mới có quyền nói với bạn: hãy về bình an, ta tha tội cho con” (Thánh Gioan Maria Vianney, Giáo lý về Chức linh mục).

Ôi! Linh mục thật cao cả biết bao! Với hồng ân vô giá của tình phụ tử, linh mục hiện thân nguyên lý của sự sống thiêng liêng, thế nên, không bao giờ là sai lầm khi người Công giáo gọi linh mục là “cha”.

(hết)

(HT 15-2-2026)

TÌM HIỂU VỀ PHỤNG VỤ TRONG ĐỜI SỐNG HỘI THÁNH

Tác giả: Giám mục Louis Nguyễn Anh Tuấn

Từ phụng vụ có nghĩa là gì?

Việc phụng tự công giáo được gọi là phụng vụ. Từ liturgia (phụng vụ) nguyên thủy có nghĩa là “công vụ” hay là “việc phục vụ nhân danh hay cho dân chúng” (GLHTCG, 1069). Trong thế giới cổ đại, việc vị hoàng đế xây dựng một chiếc cầu, một con đường, hay một cảng biển được gọi là một công vụ, vì đó là một công việc phúc lợi lớn cho nhân dân của đế quốc. Dacaria, tư tế và là cha của thánh Gioan Tẩy Giả, được mô tả là ông đang trong thời gian “phục vụ” ở Đền Thờ (Lc 1,23); từ ngữ Hi lạp được sử dụng ở đây là leitourgia, từ đó mà có từ liturgia (La tinh).

Ngày nay, đặc biệt trong Hội Thánh, liturgia có hai nghĩa cả hai đều liên hệ đến công việc. Trước hết, chỉ đến sự tham gia của mọi tín hữu Kitô vào công trình cứu chuộc của Đức Kitô và kế đến, chỉ công trình liên tục của Đức Kitô, với Hội Thánh và nhờ Hội Thánh, cứu chuộc chúng ta. Chẳng hạn, từ liturgia được dùng trong Thư gửi tín hữu Hípri để mô tả công trình cứu độ hay tác vụ của Chúa Giêsu trên Thập Giá: «Hiện nay, Đức Giêsu được một tác vụ cao trọng hơn, bởi vì Người là trung gian của một giao ước tốt đẹp hơn; giao ước này căn cứ vào những lời hứa tốt đẹp hơn» (Hr 8,6).

Hành động phụng vụ được Hội Thánh đảm nhận thể hiện trong các bí tích làm cho Hội Thánh hiện diện trong thế gian và biểu thị Hội Thánh như «dấu chỉ hữu hình của sự hiệp thông giữa Thiên Chúa và con người nhờ Đức Kitô» (GLHTCG, 1071). Trong mỗi Thánh Lễ, Chúa Giêsu Kitô là vị Thượng tế, Người «hành động qua các bí tích do chính Người thiết lập để thông truyền ân sủng của Người» (GLHTCG, 1084). Phụng vụ công giáo liên quan tới sự tham gia của người tín hữu, nhưng tại trung tâm điểm của phụng vụ đó là hành động của Chúa Giêsu Kitô, Thượng tế:

Vì thế, Phụng vụ đáng được xem là việc thực thi chức năng tư tế của chính Chúa Kitô, trong đó công cuộc thánh hóa con người được biểu hiện nhờ những dấu chỉ khả giác đồng thời được thực hiện cách hữu hiệu với cách thế riêng biệt của mỗi dấu chỉ, và việc phụng tự công cộng toàn vẹn cũng được thực thi bởi Nhiệm Thể Chúa Kitô, nghĩa là bởi Đầu cùng với các chi thể. Do đó, vì là công việc của Chúa Kitô Tư Tế và Thân Thể Người là Giáo Hội, nên tất cả các cử hành phụng vụ đều là hành vi linh thánh trổi vượt, không một hành vi nào khác của Giáo Hội có hiệu lực bằng, xét cả về danh hiệu lẫn đẳng cấp (Sacrosanctum Concilium, 7).

Tại sao phụng vụ của Hội Thánh được gọi là một sự cử hành?

Phụng vụ là việc thực hành chính thức một nghi lễ trang trọng. Các phụng vụ của Hội Thánh là những hành động long trọng của Đức Kitô toàn thể, tức là toàn thể Thân Mình Đức Kitô. Khi nói Thân Mình Đức Kitô, chúng ta không chỉ bao gồm những thành viên của Hội Thánh đang sống trên trần gian, mà còn bao gồm cả Hội Thánh vinh hiển, tức là các thánh và các thiên thần, những đấng luôn luôn thờ phượng trước ngai của Thiên Chúa trên thiên đàng (x. GLHTCG, 1137-1138). Nhờ quyền năng của Chúa Thánh Thần, khi chúng ta cử hành các bí tích là chúng ta tham dự phụng vụ trên trời (x. GLHTCG, 1139). Phụng vụ dưới đất của Hội Thánh là một sự tham dự được hưởng nếm trước phụng vụ trên trời. Cử hành các bí tích là nơi trời với đất gặp gỡ, vì nhờ bí tích chúng ta được lôi kéo vào sự hiện diện mầu nhiệm của Thiên Chúa. Hội Thánh sẽ cử hành các bí tích cho tới khi Chúa lại đến trong vinh quang (x. GLHTCG, 1090).

Ai cử hành phụng vụ thánh?

Phụng vụ là sự cử hành của toàn thể Hội Thánh, các thành viên được kết hợp với Chúa Kitô, Đầu của Hội Thánh. Nghi lễ của Hội Thánh được diễn công khai mở ra cho mọi người muốn tham dự. Những tín hữu đã rửa tội, được chia sẻ chức tư tế cộng đồng của Đức Kitô Thượng tế, được qui tụ thành cộng đoàn cử hành. Do bí tích Rửa tội và những bổn phận phát sinh từ đó, Dân Thiên Chúa phải tham dự các cử hành phụng vụ một cách trọn vẹn, ý thức và tích cực. Dân Thiên Chúa không phải là những khán giả đứng ngoài, nhưng là những người tham dự vào các hành động linh thánh (GLHTCG,1141).

Một số tín hữu được Chúa kêu gọi đặc biệt sống đời phục vụ cộng đoàn. Những người sống đời thánh hiến qua bí tích Truyền Chức Thánh được trao năng quyền “hành động trong cương vị của Đức Kitô là Đầu (in persona Christi-Capitis) để phục vụ mọi chi thể của Hội Thánh” (GLHTCG,1142).

__________________________________________________________________

Tình phụ tử của Linh mục

Tác giả: Lm. An-tôn Trần Văn Phú

Trong Tân Ước, nhiều lần Chúa Giê-su gọi Thiên Chúa là Cha. Người đồng đời dạy các môn đệ gọi Thiên Chúa là Cha (xem Mt 6,9-13). Như thế, chúng ta không thể phủ nhận việc các Ki-tô hữu gọi Thiên Chúa là Cha. Khi bàn về Mầu Nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi, Thánh Tô-ma A-qui-nô nhấn mạnh rằng, Chúa Cha là nguyên lý không thể được sinh sản (xem Thánh Tôma Aquinô, Summa Theologiae, q. 33, a.1). Nghĩa là Chúa Cha không được sinh ra bởi bất cứ hữu thể nào vì chính Người là nguyên lý của các hữu thể khác. Như thế, tất cả tình phụ tử đều xuất phát từ tình phụ tử của Thiên Chúa. Đặc biệt, tình phụ tử của linh mục tham dự cách loại biệt vào tình phụ tử của Thiên Chúa. Và như thế, tình phụ tử của linh mục đóng vai trò như nguyên lý của việc thánh hoá nhân loại. Trong trật tự thiêng liêng, các linh mục tồn tại như khí cụ sống động được chỉ định bởi Thiên Chúa để qua đó những người khác, cụ thể, “các thánh” được sản sinh. Việc đón chào những thành viên mới này dẫn tới việc hình thành một cộng đoàn. Trong cộng đoàn này, người linh mục là trung tâm của sự sinh trưởng cộng đoàn hữu hình của Giáo Hội giống như người cha tự nhiên hiện diện trong gia đình (x. Romanus Cessario, The Grace to Be a Priest, tr. 33-34).

Trong Tông huấn Pastores Dabo Vobis, Đức Thánh Giáo Hoàng Gio-an Phao-lô II khẳng định: “Chính trong lòng Giáo Hội xét như là mầu nhiệm hiệp thông giữa Thiên Chúa Ba Ngôi trong nỗi day dứt thi hành sứ vụ mà mọi căn tính Ki-tô hữu được mạc khải và đồng thời căn tính loại biệt của linh mục và của thừa tác vụ linh mục cũng được mạc khải. Quả vậy, linh mục, nhờ vào sự thánh hiến đã lãnh nhận qua bí tích Truyền Chức thánh, được sai đi bởi Chúa Cha, nhờ Chúa Giê-su Ki-tô, và một cách đặc biệt được nên đồng hình dạng với Ngài, Đấng là Đầu và Mục Tử của dân Ngài, để sống và hoạt động, trong sức mạnh của Chúa Thánh Thần, nhằm phục vụ Giáo Hội và cứu độ thế giới” (Pastores Dabo Vobis, số 12).

Hơn thế nữa, linh mục tham dự vào tình phụ tử của Thiên Chúa đóng vai trò như nguyên lý của sự sống mới của ân sủng. Người linh mục được thánh hiến để phục vụ Giáo Hội và ơn cứu độ thế giới. Chỉ có Ngôi Lời nhập thể mới dẫn đưa nhân loại tới sự sống mới của ơn cứu độ. Thần Khí của chính Đức Ki-tô đã đưa dẫn vào trong thừa tác vụ những con người được chọn giữa các anh em. Với cử chỉ đặt tay (x. Cv 6,6; 1 Tm 4,14; 5,22; 2 Tm 1,6) là cử chỉ chuyển ban ơn Thần Khí, những con người ấy được mời gọi và được trang bị để tiếp nối cùng một thừa tác vụ hoà giải, chăn dắt đoàn chiên của Thiên Chúa và giảng dạy (x. Cv 20,28; 1 Pr 5,2; {Pastores Dabo Vobis, số 15}).

Tình phụ tử của Chúa được tỏ bày ở giữa trần gian qua tác vụ linh mục. Đức Thánh Giáo Hoàng Gio-an Phao-lô II nói: “Trong Giáo Hội và cho Giáo Hội, như những dấu chỉ bí tích, các linh mục đại diện cho Chúa Giêsu Kitô là Đầu và Mục Tử, các linh mục công bố Lời Chúa một cách chính danh, các linh mục lặp lại những cử chỉ tha thứ và ban ơn cứu độ, nhất là qua các bí tích Rửa Tội, Thống Hối và Thánh Thể, các linh mục đem sự chăm sóc đầy tình thương của Ngài, sự chăm sóc đến nỗi trao hiến trọn vẹn chính mình của Ngài, ra thi thố cho đoàn chiên mà các linh mục quy tụ lại làm một và dẫn đến Chúa Cha nhờ Chúa Kitô trong Chúa Thánh Thần” (Pastores Dabo Vobis, số 15). Thánh Giáo hoàng Gio-an Phao-lô II khẳng định rằng: “Chính trong toà giải tội, tình phụ tử thiêng liêng của người linh mục được thể hiện một cách đầy đủ” (John Paul II, Gift and Mystery, tr. 86). Như thế, trung thành với việc cử hành Thánh Lễ và thường xuyên hiện diện nơi toà giải tội cho thấy người linh mục ý thức một cách nghiêm túc về tình phụ tử của linh mục.

(còn tiếp)

(HT 8-2-2026)

Tại sao khi cử hành Thánh lễ, chúng ta pha nước vào rượu, xông hương và rửa tay?

Tác giả: Lm. Giuse Đào Hữu Thọ

1. Ý nghĩa việc pha nước vào rượu

Việc hòa nước vào rượu không phải là thói quen của người Do Thái, nhưng là của người Hy Lạp mà thời của Đức Giê-su, người Do thái thường làm. Vào thế kỷ thứ II, thánh Giustinô (Apologia I, 65.67), thánh Irênê (Adv. Haer. V, 1.2) đã nói về việc pha nước vào rượu. Nhóm Ngộ Đạo Thuyết(Gnosis) chủ trương thế giới hữu hình bắt nguồn từ ác thần, thế giới vô hình bắt nguồn từ Thiên Chúa. Vì vậy, thuyết này chống đối việc uống rượu, do đó tạo phong trào dùng nước thay rượu trong Thánh lễ. Thánh Cyprianô nhấn mạnh đến việc hòa nước vào rượu: “Nếu ai chỉ dâng rượu, thì chỉ có Máu Đức Kitô mà không có chúng ta; nếu như chỉ có nước, thì chỉ có chúng ta mà không có Đức Kitô”. Từ đó người ta tìm khá nhiều biểu trưng để giải thích việc hòa nước vào rượu này. Nói chung việc pha nước vào rượu mang một số ý nghĩa sau:

+ Mục đích nguyên thủy nhằm giảm nồng độ cồn của rượu, vì người xưa có thói quen làm rượu nguyên chất và rượu mạnh để có thể giữ được lâu, vì thế mỗi khi uống, người ta phải pha thêm nước vào.

+ Biểu tượng máu và nước chảy ra từ cạnh sườn Chúa (Ga 19,34).

+ Sự kết hợp bản tính Thiên Chúa và bản tính nhân loại, như lời nguyện đọc thầm khi pha nước vào rượu: “Nhờ dấu chỉ nước hòa rượu này, xin cho chúng con được tham dự vào thần tính của Đấng đã đoái thương thông phần nhân tính của chúng con”. Kinh này do Đức Giáo hoàng Lêô I soạn để làm lời nguyện nhập lễ trong lễ Giáng Sinh, là lễ mừng sự hiệp nhất giữa bản tính Thiên Chúa và bản tính nhân loại nơi Chúa Kitô.

+ Sự kết hợp giữa chúng ta, như nước lã, chẳng có giá trị gì với Chúa Giêsu, như rượu, với ý nghĩa, mặc dù chúng ta chẳng có giá trị gì, như nước lã, nhưng nếu biết kết hợp với Chúa Giêsu, như rượu, các công việc tầm thường của chúng ta sẽ mang lại giá trị cứu độ.

+ Biểu tượng cho việc kết hiệp giữa Đức Kitô và Giáo hội. Thánh Cyprianô giải thích: “Khi nước được hòa với rượu trong chén thánh, đấy là muôn dân được kết hợp với Chúa Kitô, đấy là Giáo Hội được liên kết với Đấng Giáo Hội tin”.

+ Trong Thánh lễ không phải chỉ có Đức Giêsu được dâng lên, mà có cả Hội Thánh cũng được dâng lên.

+ Biểu tượng cho việc kết hiệp thiên tính và nhân tính của Đức Giêsu.

Hòa bao nhiêu nước thì đủ? Bên Đông, Giáo hội Giacobite quy định, lượng nước phải bằng lượng rượu; có lẽ đây là thói quen của Giáo hội tiên khởi! Giáo hội bên Tây, Công Đồng Tribur năm 895, đòi buộc trong chén thánh phải có 2/3 là rượu và 1/3 là nước. Vào thế kỷ thứ XIII, chỉ đòi buộc nhiều rượu hơn nước là đủ. Tuy nhiên, Giáo hội không nói rõ bao nhiêu rượu phải có trong chén thánh!

2. Ý nghĩa việc xông hương

Hương tượng trưng cho lễ vật và lời cầu nguyện của chúng ta. Hương được đốt cháy và tỏa hương thơm nhờ than hồng, thì lễ vật và lời cầu nguyện của chúng ta cũng cần được tình yêu nồng nàn đốt cháy, tỏa hương thơm và có thể bay lên trước tòa Chúa. Hương còn có giá trị thanh tẩy và thánh hóa. Khi xông hương cho lễ vật và mọi người, chúng ta xin Chúa thánh hóa lễ vật và mọi người để tất cả thành của lễ thanh sạch đáng được Chúa chấp nhận.

3. Ý nghĩa việc rửa tay

Sau khi dâng bánh rượu, hay sau khi xông hương, linh mục rửa tay. Trước kia, rửa tay là việc làm không thể thiếu, vì sau khi nhận nhiều loại lễ vật khác nhau, vị chủ tế cần phải rửa tay cho sạch để bắt đầu dâng lễ. Ngày nay, tuy việc nhận của lễ không đáng kể gì, ngoài ra cả những khi không nhận của lễ, linh mục cũng vẫn rửa tay. Theo Quy chế tổng quát Sách lễ Rôma, số 28, linh mục đọc thầm Thánh vịnh 50,4: “Lạy Chúa, xin rửa con sạch hết lỗi lầm, tội con phạm, xin Ngài thanh tẩy”.

Sau khi rửa tay, linh mục trở lại giữa bàn thờ, mở rộng đôi tay kêu mời giáo dân cầu nguyện: “Anh chị em hãy cầu nguyện để hy lễ của tôi cũng là của anh chị em được Thiên Chúa là Cha toàn năng chấp nhận”.

Lời cầu nguyện này cũng nhắc nhở mọi người, việc cử hành Thánh lễ không phải là việc riêng của linh mục nhưng là của toàn thể cộng đoàn, “lễ vật của tôi cũng là của anh chị em”, và vì thế tất cả cần hiệp nhất với nhau, có như thế Thánh lễ, lễ vật mới được “Thiên Chúa là Cha toàn năng chấp nhận”.

________________________________________________________________________

Tình phụ tử của Linh mục

Tác giả: Lm. An-tôn Trần Văn Phú

Tình phụ tử thiêng liêng không xuất phát cách tự nhiên từ nơi người linh mục và cũng không đương nhiên được ban tặng như một đặc quyền thông qua Bí tích Truyền Chức Thánh, nhưng là một hồng ân vô giá của Thiên Chúa. Như thế, chúng ta chỉ có thể hiểu được tình phụ tử đích thực của linh mục khi chúng ta đặt nó vào trong mối tương quan với Mầu Nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi. Các Nghị Phụ Thượng Hội Đồng đã viết: “Căn tính linh mục, cũng như bất cứ căn tính nào của người Ki-tô hữu, bắt nguồn từ Mầu Nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi là Mầu nhiệm được mạc khải, được chuyển đạt cho loài người nơi Chúa Ki-tô, đồng thời trong Ngài và nhờ hoạt động của Chúa Thánh Thần, tạo thành Giáo Hội với tư cách là “hạt mầm và khởi đầu” của Nước Trời” (Pastores Dabo Vobis, số 12).

Trong Tân Ước, nhiều lần Chúa Giê-su gọi Thiên Chúa là Cha. Người đồng thời dạy các môn đệ gọi Thiên Chúa là Cha (xem Mt 6,9-13). Như thế, chúng ta không thể phủ nhận việc các Ki-tô hữu gọi Thiên Chúa là Cha. Khi bàn về Mầu Nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi, Thánh Tô-ma A-qui-nô nhấn mạnh rằng, Chúa Cha là nguyên lý không thể được sinh sản (xem Thánh Tôma Aquinô, Summa Theologiae, q. 33, a.1). Nghĩa là Chúa Cha không được sinh ra bởi bất cứ hữu thể nào vì chính Người là nguyên lý của các hữu thể khác. Như thế, tất cả tình phụ tử đều xuất phát từ tình phụ tử của Thiên Chúa. Đặc biệt, tình phụ tử của linh mục tham dự cách loại biệt vào tình phụ tử của Thiên Chúa. Và như thế, tình phụ tử của linh mục đóng vai trò như nguyên lý của việc thánh hoá nhân loại. Trong trật tự thiêng liêng, các linh mục tồn tại như khí cụ sống động được chỉ định bởi Thiên Chúa để qua đó những người khác, cụ thể, “các thánh” được sản sinh. Việc đón chào những thành viên mới này dẫn tới việc hình thành một cộng đoàn. Trong cộng đoàn này, người linh mục là trung tâm của sự sinh trưởng cộng đoàn hữu hình của Giáo Hội giống như người cha tự nhiên hiện diện trong gia đình (x. Romanus Cessario, The Grace to Be a Priest, tr. 33-34).

Trong Tông huấn Pastores Dabo Vobis, Đức Thánh Giáo Hoàng Gio-an Phao-lô II khẳng định: “Chính trong lòng Giáo Hội xét như là mầu nhiệm hiệp thông giữa Thiên Chúa Ba Ngôi trong nỗi day dứt thi hành sứ vụ mà mọi căn tính Ki-tô hữu được mạc khải và đồng thời căn tính loại biệt của linh mục và của thừa tác vụ linh mục cũng được mạc khải. Quả vậy, linh mục, nhờ vào sự thánh hiến đã lãnh nhận qua bí tích Truyền Chức thánh, được sai đi bởi Chúa Cha, nhờ Chúa Giê-su Ki-tô, và một cách đặc biệt được nên đồng hình dạng với Ngài, Đấng là Đầu và Mục Tử của dân Ngài, để sống và hoạt động, trong sức mạnh của Chúa Thánh Thần, nhằm phục vụ Giáo Hội và cứu độ thế giới” (Pastores Dabo Vobis, số 12).

(còn tiếp)

(HT 1-2-2026)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

351. Các á Bí tích là gì?

Ðó là những dấu chỉ thánh thiêng do Hội Thánh thiết lập để thánh hóa một số hoàn cảnh trong cuộc sống. Các á Bí tích gồm một lời cầu nguyện, kèm theo là dấu thánh giá và những dấu chỉ khác. Trong số các á Bí tích, quan trọng nhất là các phép lành. Các phép lành này là một lời ca ngợi Thiên Chúa và một lời khẩn nguyện để kêu xin những hồng ân của Thiên Chúa; cũng có những việc thánh hiến con người cũng như các đồ vật được dùng vào việc thờ phượng Thiên Chúa.

352. Nghi thức Trừ tà là gì?

Người ta gọi là nghi thức Trừ tà, khi Hội Thánh, với thẩm quyền của mình, nhân danh Chúa Giêsu, kêu xin để một người hay một vật được Thiên Chúa bảo vệ khỏi ảnh hưởng của Ác thần và giải thoát khỏi ách thống trị của nó. Trong cử hành Bí tích Rửa tội, có một nghi thức Trừ tà đơn giản. Nghi thức Trừ tà trọng thể chỉ được thực hiện bởi một linh mục, với sự cho phép của Giám mục.

353. Ðâu là những hình thức đạo đức bình dân kèm theo đời sống Bí tích của Hội Thánh?

Cảm thức tôn giáo của dân Kitô giáo trong mọi thời đại đều có những cách diễn tả lòng đạo đức của mình qua nhiều hình thức khác nhau luôn đi kèm theo đời sống Bí tích của Hội Thánh, như việc tôn kính các di tích thánh, kính viếng các đền thánh, những cuộc hành hương, những cuộc rước kiệu, chặng đàng thánh giá, kinh Mân côi. Dưới ánh sáng đức tin, Hội Thánh soi sáng và cổ võ những hình thức chính đáng của lòng đạo đức bình dân.

354. Có tương quan nào giữa các Bí tích và cái chết của người Kitô hữu?

Người Kitô hữu, chết trong Ðức Kitô, khi kết thúc cuộc đời trần thế của mình, đạt đến sự viên mãn của đời sống mới được bắt đầu nơi Bí tích Rửa tội, được củng cố bằng Bí tích Thêm sức và được nuôi dưỡng bằng Bí tích Thánh Thể, là tham dự trước vào bàn tiệc thiên quốc. Ý nghĩa cái chết trong Kitô giáo được biểu lộ dưới ánh sáng sự Chết và sự Phục sinh của Ðức Kitô, niềm hy vọng duy nhất của chúng ta. Người Kitô hữu chết trong Ðức Kitô, là ra đi để “cư ngụ nơi Chúa” (2 Cr 5,8).

355. Lễ nghi an táng diễn tả ý nghĩa gì?

Dù được cử hành theo nhiều nghi thức khác nhau tùy theo hoàn cảnh và truyền thống địa phương, lễ nghi an táng của Kitô giáo luôn làm nổi bật đặc tính Vượt qua của cái chết theo Kitô giáo trong niềm hy vọng sống lại, cũng như ý nghĩa của sự hiệp thông với người đã qua đời, đặc biệt là trong lời cầu nguyện cho linh hồn họ được thanh luyện.

356. Những giai đoạn chính của lễ nghi an táng là gì?

Lễ nghi an táng thường gồm bốn phần chính: cộng đoàn đón tiếp quan tài với những lời an ủi và hy vọng, Phụng vụ Lời Chúa, Hy tế Thánh Thể, và lễ nghi từ biệt, trong đó linh hồn người quá cố được phó dâng lên Thiên Chúa, Ðấng là nguồn sống vĩnh cửu, trong khi thân xác được an táng trong niềm hy vọng phục sinh.

(còn tiếp)

___________________________________________________________________________

Tình phụ tử của Linh mục

Tác giả: Lm. An-tôn Trần Văn Phú

Con chào “cha”!

Không biết tự bao giờ, danh xưng “cha” đã được mọi người Công giáo dành riêng, một cách kính trọng và cũng rất thân tình để gọi các linh mục. Tuy nhiên, danh xưng này cũng gây không ít thắc mắc cho mọi người, đặc biệt những người ngoài Công giáo. Khi tham dự Thánh lễ Truyền chức hay Thánh lễ Tạ ơn, họ băn khoăn: Tại sao một linh mục trẻ trung, không vợ, không con, được gọi là “cha”?

Không chỉ người lương dân, nhiều người Công giáo cũng chưa thực sự hiểu thấu căn nguyên việc gọi các linh mục Công giáo là “cha”. Và có lẽ, ngay cả đối với các linh mục, nhiều người cũng không hiểu tại sao người ta gọi mình với tước vị “cha”. Hơn cả sự thân thương, gần gũi và kính trọng, danh xưng “cha” dành cho người linh mục Công giáo mang một ý nghĩa thẳm sâu và huyền nhiệm. Vì thế, qua bài viết này, người viết khao khát khám phá sự huyền nhiệm của tước vị “cha” dành cho linh mục Công giáo dưới lăng kính thần học.

Khi các linh mục thừa sai đến Việt Nam thì giáo dân Việt Nam có thói quen gọi các ngài là “cố”. Còn các linh mục bản xứ thì người giáo dân quen gọi các ngài là “cụ”. Người giáo dân gọi các linh mục là “cụ” vì nghĩ rằng, các ngài đã học tập lâu năm, như đã đỗ một bằng cấp cao, do đó mới có tiếng là đỗ “cụ”. Giáo dân gọi các linh mục thừa sai hải ngoại là “cố” vì cho rằng, các ngài như là “cha” của các linh mục bản xứ.

Ở phương Tây, danh xưng “cha” dành cho linh mục Công giáo được Đức Hồng Y Henry Edward Manning (1808-1892) giới thiệu vào thế giới Công giáo ở Anh Quốc. Sau đó, nó trở thành tập tục của các nước nói tiếng Anh. Ở châu Âu, người ta gọi linh mục dòng với tước vị “cha đáng kính” (Reverend Father). Trong khi đó để thể hiện sự kính trọng đối các linh mục giáo phận, người ta gọi các ngài với tước vị: Don (tiếng Ý) – “Ngài”, Monsieur le Curé (tiếng Pháp) – “Ngài quản xứ”, Herr (tiếng Đức) – “Ngài”.

Giáo Hội nhìn nhận linh mục Công giáo là một người “cha” thiêng liêng. Người linh mục độc thân khiết tịnh tham dự cách riêng biệt vào tình phụ tử của Thiên Chúa. Tông huấn Pastores Dabo Vobis khẳng định rằng: “Bậc sống độc thân bởi đó cần phải được đón nhận với một quyết định tự do và ngập tràn yêu thương, cần phải được cải tiến liên lỉ, như là một hồng ân vô giá của Thiên Chúa, như là một “trợ lực cho đức ái mục tử” (Presbyterorum Ordinis, 16), như là một sự tham dự riêng biệt vào tình phụ tử của Thiên Chúa và vào sự sản sinh của Giáo Hội, như là một chứng từ cho Vương Quốc cánh chung được ban cho thế giới” (Pastores Dabo Vobis, số 29). Qua việc không ngừng thực hành đức ái mục tử, người linh mục Công giáo độc thân tham dự riêng biệt vào tình phụ tử của Thiên Chúa và vào sự sản sinh của Giáo Hội. Điều này nghĩa là gì?

Để có thể thấu hiểu được tình phụ tử của người linh mục Công giáo, chúng ta phải tránh những hiểm lầm chung. Trước hết, việc truyền chức cho những người nam sống độc thân khiết tịnh và việc đề cao tình phụ tử thiêng liêng nơi người linh mục không phải là kết quả của sự phân biệt đối xử bất công đối với phụ nữ. Giáo Hội luôn chân quý tình mẫu tử thiêng liêng nơi người phụ nữ, đặc biệt nơi các nữ tu, nhưng Giáo Hội “không truyền chức cho các người nữ” (Giáo Lý Hội Thánh Công Giáo, số 1577).

Thứ đến, các phạm trù tâm lý và xã hội không thể giải thích cho tình phụ tử của linh mục. Tình phụ tử của linh mục không theo quy luật tự nhiên giống như tình phụ tử trong gia đình. Những linh mục Công giáo tự bản chất không bao giờ có thể thay thế vai trò của những người cha trong các gia đình. Sau cùng, tình phụ tử thiêng liêng của người linh mục Công giáo không đến từ mối tương quan tính dục. Các linh mục Công giáo đón nhận lời khuyên của Đức Ki-tô sống một đời sống độc thân khiết tịnh vì Nước Trời (xem Presbyterorum Ordinis, 16).
(còn tiếp)

(HT 11-1-2026)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ (chia cho 3 tuần 11-1, 18-1, 25-1)

337. Ý định của Thiên Chúa đối với người nam và người nữ là gì?

Thiên Chúa là tình yêu, và đã tạo dựng con người từ tình yêu. Ngài kêu gọi con người yêu thương. Khi tạo dựng họ có nam có nữ, Người kêu gọi họ sống đời hôn nhân trong một hiệp thông thân mật của sự sống và tình yêu với nhau, “vì lẽ đó, họ không còn là hai, nhưng là một thân thể” (Mt 19, 6). Khi chúc lành cho họ, Thiên Chúa nói: “Hãy sinh sôi nảy nở” (St 1,28).

338. Thiên Chúa đã thiết lập hôn nhân nhằm mục đích gì?

Sự kết hợp hôn nhân giữa người nam và người nữ được đặt nền tảng và được sắp xếp theo các luật lệ của Ðấng Sáng Tạo, tự bản chất được hướng tới sự hiệp thông và thiện ích của các đôi vợ chồng, cũng như việc sinh sản và giáo dục con cái. Theo ý định ngay từ ban đầu của Thiên Chúa, sự kết hợp hôn nhân là bất khả phân ly, như Ðức Giêsu Kitô đã xác nhận: “Sự gì Thiên Chúa đã liên kết, loài người không được phân ly” (Mt 19,6).

339. Tội lỗi đe dọa hôn nhân như thế nào?

Vì nguyên tội đã gây đổ vỡ cho sự hiệp thông, được Ðấng Sáng Tạo ban tặng, giữa người nam và người nữ, nên sự kết hợp hôn nhân luôn bị đe dọa bởi bất hoà và sự không chung thuỷ. Tuy nhiên, với lòng nhân từ vô bờ bến, Thiên Chúa ban cho người nam và người nữ ân sủng để họ thực hiện sự kết hợp đời sống của họ theo đúng ý định nguyên thủy của Ngài.

340. Cựu Ước dạy gì về hôn nhân?

Ðặc biệt qua việc giáo dục của Lề luật và các tiên tri, Thiên Chúa giúp đỡ dân Ngài dần dần trưởng thành trong ý thức về tính duy nhất và sự bất khả phân ly của hôn nhân. Hôn ước giữa Thiên Chúa với Israel chuẩn bị và tượng trưng cho Giao ước mới, được Con Thiên Chúa là Ðức Giêsu Kitô hoàn thành với Hội Thánh là Hiền thê của Người.

341. Ðức Kitô đem lại điều mới mẻ nào cho hôn nhân?

Ðức Giêsu Kitô không những tái lập quy định từ ban đầu do Thiên Chúa muốn, mà Người còn ban ân sủng để con người có thể sống hôn nhân trong phẩm giá mới của Bí tích, là dấu chỉ về tình yêu phu thê của Người đối với Hội Thánh: “Người làm chồng hãy yêu thương vợ mình như Ðức Kitô đã yêu thương Hội Thánh” (Ep 5, 25).

342. Có buộc tất cả mọi người phải kết hôn hay không?

Hôn nhân không phải là một sự bắt buộc cho hết mọi người. Ðặc biệt, Thiên Chúa kêu gọi một số người nam và người nữ, để theo Chúa Giêsu trong đời sống khiết tịnh và độc thân vì Nước Trời, giúp họ từ bỏ thiện ích to lớn của hôn nhân để lo toan những công việc của Chúa và tìm cách làm đẹp lòng Người. Như thế, họ trở thành dấu chỉ cho sự ưu tiên tuyệt đối của tình yêu Ðức Kitô và sự sốt sắng mong chờ ngày Người đến trong vinh quang.

343. Bí tích Hôn phối được cử hành thế nào?

Vì hôn nhân làm cho các người phối ngẫu sống một bậc sống công khai trong Hội Thánh, nên việc cử hành Phụng vụ của Bí tích này cũng công khai, dưới sự chứng kiến của vị tư tế (hay của người chứng hôn được Hội Thánh ủy thác) và các nhân chứng khác.

344. Sự ưng thuận kết hôn là gì?

Sự ưng thuận kết hôn là ý muốn do người nam và người nữ bộc lộ, để tự hiến cho nhau một cách dứt khoát, với mục đích sống một giao ước tình yêu chung thủy và sung mãn. Vì chính sự ưng thuận làm thành Bí tích Hôn phối, nên sự ưng thuận là điều không thể thiếu và cũng không thể thay thế được. Ðể Bí tích Hôn phối thành sự, sự ưng thuận phải có đối tượng là hôn nhân đích thực; và sự ưng thuận đó phải là một hành vi nhân linh ý thức và tự do, không do bị ép buộc hay vì sợ hãi một quyền lực nào.

345. Phải làm gì khi một trong hai người phối ngẫu không phải là công giáo?

Ðể hợp pháp, các hôn nhân hỗn hợp (giữa người công giáo và người đã Rửa tội ngoài công giáo) cần có sự cho phép của thẩm quyền Giáo hội. Các hôn nhân khác đạo (giữa người công giáo và người không Rửa tội), để thành sự, cần phải có phép chuẩn. Trong mọi trường hợp, điều chính yếu là đôi hôn phối phải ý thức chấp nhận những mục đích và đặc tính căn bản của hôn nhân; và về phần người công giáo, phải chấp nhận những cam kết là giữ đức tin và bảo đảm việc Rửa tội cũng như giáo dục công giáo cho con cái, cũng phải báo cho người phối ngẫu biết những điều ấy.

346. Bí tích Hôn phối có những hiệu quả nào?

Bí tích Hôn phối tạo nên một mối dây liên kết vĩnh viễn và độc nhất giữa hai người phối ngẫu. Chính Thiên Chúa đã xác nhận sự ưng thuận của những người kết hôn. Như thế, hôn nhân thành sự và hoàn hợp giữa những người đã được Rửa tội không bao giờ có thể tháo gỡ được. Mặt khác, Bí tích cũng trao ban cho đôi vợ chồng ân sủng cần thiết để họ đạt tới sự thánh thiện trong đời sống lứa đôi, cũng như trong việc sinh con có trách nhiệm và giáo dục con cái.

347. Các tội nghịch lại Bí tích Hôn phối một cách nghiêm trọng là các tội nào?

Ðó là các tội: ngoại tình và đa thê vì đi ngược lại với phẩm giá bình đẳng của người nam và người nữ, ngược lại với tính duy nhất độc hữu của tình yêu hôn nhân; từ chối sinh con, vì loại bỏ khỏi hôn nhân hồng ân con cái; ly dị, vì đi ngược lại với tính bất khả phân ly của hôn nhân.

348. Khi nào Hội Thánh chấp nhận việc vợ chồng ly thân?

Hội Thánh chấp nhận việc vợ chồng ly thân khi việc họ chung sống, vì những lý do nghiêm trọng, đã trở nên không thể được trong thực tế, mặc dù Hội Thánh vẫn mong muốn họ hòa giải với nhau. Nhưng bao lâu người phối ngẫu còn sống, không ai trong đôi vợ chồng được tự do tái hôn; trừ khi hôn phối của họ là không thành sự và được thẩm quyền Hội Thánh tuyên bố điều đó.

349. Hội Thánh có thái độ nào đối với những người đã ly dị lại tái hôn?

Trung thành với Chúa, Hội Thánh không thể công nhận hôn nhân của những người đã ly dị lại kết hôn theo luật dân sự. “Ai rẫy vợ mà cưới vợ khác là phạm tội ngoại tình đối với vợ mình; và ai bỏ chồng để lấy chồng khác, thì cũng phạm tội ngoại tình” (Mc 10,11-12). Ðối với họ, Hội Thánh giữ một thái độ chăm sóc ân cần, mời gọi họ duy trì đời sống đức tin, cầu nguyện, thực hành các việc bác ái và chăm lo việc giáo dục con cái theo Kitô giáo. Nhưng bao lâu tình trạng như thế của họ kéo dài, vì rõ ràng trái với luật Chúa, họ không được xưng tội, rước lễ, cũng như đảm nhiệm một số trách nhiệm trong Hội Thánh.

350. Tại sao gia đình Kitô hữu được gọi là Hội Thánh tại gia?

Gia đình Kitô hữu được gọi là Hội Thánh tại gia vì gia đình biểu lộ và sống bản chất “hiệp thông và gia đình” của Hội Thánh như gia đình của Thiên Chúa. Mọi thành viên trong gia đình, tùy theo vai trò riêng của mình, thực thi chức tư tế được lãnh nhận từ Bí tích Rửa tội, góp phần xây dựng gia đình thành một cộng đoàn ân sủng và cầu nguyện, một trường dạy các đức tính nhân bản và Kitô giáo, là nơi đầu tiên đức tin được loan truyền cho con cái.

(còn tiếp)

_____________________________________________________________________________________

PHÉP RỬA CỦA ĐỨC GIÊSU CÓ Ý NGHĨA GÌ? (chia cho 3 tuần 11-1, 18-1, 25-1)

Tác giả: Donald J. Hying

Những người Kitô hữu chúng ta suy ngắm và cử hành biến cố Chúa Giêsu chịu phép rửa theo những phương diện đáng chú ý: về mặt Phụng vụ, là thời điểm kết thúc mùa Giáng Sinh; về lòng đạo đức, là Mầu nhiệm đầu tiên của Năm Sự Sáng trong kinh Mân côi; và về phương diện thần học, như một lăng kính Kinh thánh về ý nghĩa của phép rửa Kitô giáo.

Nhưng nếu phép rửa được thực hiện bởi Gioan Tẩy giả có ý nghĩa như là dấu chỉ cho sự ăn năn và hoán cải để đến với một đời sống mới, thì thật có lý để chất vấn rằng: Tại sao Đức Giêsu, trong tư cách là Con Thiên Chúa, Đấng vô tội lại chịu phép rửa ấy?

Được thuật lại trong cả bốn sách Tin Mừng, phép rửa của Đức Giêsu đánh dấu việc khai mạc sứ vụ công khai của Ngài – việc Ngài bước ra khỏi đời sống có vẻ ẩn dật để bước vào một đời sống ngày càng được biết đến bởi việc rao giảng, các phép lạ, việc chữa lành cũng như công bố lòng thương xót và ơn tha thứ.

Đức Giêsu bước xuống sông Giođan và tiến vào sứ vụ cứu chuộc của Ngài thông qua cử hành tôn giáo công khai này. Việc chim bồ câu ngự xuống biểu trưng cho sự xức dầu Thánh Thần, điều mà Đức Giêsu nhận lãnh trong tư cách là Đấng Kitô, tiếng Hy Lạp nghĩa là “Đấng được xức dầu”.

Căn tính của Đức Giêsu

Dấu ấn thần thánh này đi cùng với tiếng nói của Chúa Cha phát ra từ trời: “Đây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về Người” (Mt 3,17). Lời nói huyền nhiệm ấy mặc khải Đức Giêsu là Con Thiên Chúa, Đấng được Chúa Cha sai đến để hoàn tất công trình cứu độ dành cho nhân loại. Nơi khung cảnh ấn tượng này, chúng ta hiểu được căn tính và chức năng của Ba Ngôi Chí Thánh – chúng ta nhận ra Chúa Cha là Đấng sinh ra và sai phái Chúa Con đến cứu chuộc nhân loại; Chúa Con là người tôi tớ tuân phục, Đấng thừa hành thánh ý Chúa Cha; và Chúa Thánh Thần là Đấng Thánh hóa, Đấng trao ban năng quyền cho sứ vụ cứu chuộc.

Ngay từ thời điểm bắt đầu sứ vụ, căn tính nền tảng của Đức Giêsu đã được đặt trong tương quan Ba Ngôi vừa nêu. Đối với Giáo hội sơ thời, sự viếng thăm của các nhà Chiêm tinh, phép rửa của Chúa và dấu lạ tại tiệc cưới Cana cùng nhau làm nên ý nghĩa của lễ Hiển linh, vì mỗi sự kiện trong ba biến cố kể trên đều mặc khải, biểu lộ và vén mở việc Đức Giêsu là ai.

Khi rút ra những điểm tương đồng sâu sắc giữa phép rửa của Đức Giêsu và của chính mình, chúng ta có thể nhận ra rằng, cũng như tại sông Giođan, Đức Giêsu được mặc khải là người Con yêu dấu, thì cũng vậy, chúng ta cũng lãnh nhận một căn tính mới trong phép rửa với tư cách là nghĩa tử của Chúa Cha. Thành quả của việc Đức Kitô chiến thắng quyền lực tội lỗi và sự chết là một lời mời gọi thần linh để chúng ta được chia sẻ chính đời sống của Thiên Chúa Ba Ngôi. Đức Giêsu Kitô – tức Chúa Con – tự nguyện chia sẻ chính bản tính của Ngài với chúng ta thông qua thứ nước có sức biến đổi của phép rửa. Vào thời điểm được tái sinh về mặt thiêng liêng nơi giếng rửa tội, Chúa Cha vui lòng nhìn đến chúng ta và tuyên bố: “Đây là con trai, con gái yêu dấu của Ta, Ta hài lòng về các con”. Đầu tiên và trên hết, Kitô giáo hệ tại về con người chúng ta trở thành trong Đức Kitô rồi mới đến điều chúng ta làm hay cách chúng ta hành động. Việc nhận làm nghĩa tử thiêng liêng này là một hành động mang tính cứu độ khi đưa chúng ta vào trong chính đời sống của Thiên Chúa và lòng thương xót của Người.
Đồng hóa với các tội nhân

Trong cuốn “Đức Giêsu thành Nazareth”, Đức Giáo hoàng danh dự Bênêđictô XVI đưa ra một khía cạnh khác về phép rửa của Chúa. Việc Gioan thực hiện phép rửa có sự khác biệt rõ rệt với bất kỳ nghi thức tôn giáo nào đã có từ trước. Phép rửa mà ông mời gọi cho đám đông dân chúng từ Giêrusalem được thực hiện một lần duy nhất, biểu thị sự đoạn tuyệt hoàn toàn đối với đời sống tội lỗi trước kia và lối sống mới trong suy nghĩ và hành động – tất cả được định hình bởi sự sắp xuất hiện của một Đấng cao cả hơn Gioan, Đấng “làm phép rửa bằng lửa”. Đám đông dân chúng đã hưởng ứng phép rửa của Gioan như sự đáp lại việc nhiệt tâm rao giảng chống lại tội lỗi và kêu gọi hoán cải của ông.

Đức Giáo hoàng Bênêđictô, nay đã về hưu, xem phép rửa của Đức Giêsu như một biểu lộ về sự tùng phục tận căn đối với thánh ý Chúa Cha và sự đồng hóa trọn vẹn của Ngài đối với các tội nhân. Bởi được dìm vào nước sông Giođan, Đức Giêsu được nhìn nhận cách công khai như là người cần đến sự ăn năn và tha thứ, dù thực tế Ngài không cần đến nó. Đức Giêsu đã đón nhận gánh nặng tội lỗi khủng khiếp của nhân loại, cũng như Ngài sẽ lại làm điều này theo một cách thế dứt khoát và chung cục trên thập giá – bị liệt vào hạng vô đạo và báng bổ. Các biến cố huyền nhiệm tại sông Giođan đã tiên báo cho cái chết và sự Phục Sinh mang tính cứu độ của Đức Kitô.

Đức Giáo hoàng Bênêđictô lưu ý rằng, các ảnh tượng của Giáo hội Đông Phương hiển hóa mối liên hệ nội tại giữa phép rửa của Chúa và Mầu nhiệm Vượt Qua bằng việc mô tả vùng nước sông Giođan “như một ngôi mộ bằng nước mang hình dáng của một hang động tối tăm, là dấu mô tả hình tượng về Hades, âm ty hay hỏa ngục”. Cũng như Chúa bước xuống vùng nước xoáy của sự chết khi chịu phép rửa, Ngài cũng xuống ngục tổ tông sau khi chịu đóng đinh để giải thoát linh hồn của những người đã mất.

Sự hạ cố thần linh

Nơi việc hạ mình xuống này, tức việc đồng hóa trọn vẹn với các tội nhân, chúng ta gặp thấy sự khiêm nhường triệt để của Đức Giêsu. Ngài là Đấng đã trút bỏ chính mình, không hề níu giữ địa vị đồng hàng cùng Thiên Chúa nhưng mặc lấy thân nô lệ vì ơn cứu độ của chúng ta. Điều này được quảng diễn cách đặc sắc trong thánh thi về sự tự hủy ở chương II thư thánh Phaolô gửi tín hữu Philípphê. Thiên Chúa có thể cứu độ chúng theo bất kỳ đường lối nào mà Ngài chọn, nhưng Ngài lại chọn lấy con đường khó khăn và cam khổ nhất – con đường Nhập thể và đồng hành.

Kitô giáo là tôn giáo duy nhất trên thế giới tin rằng Thiên Chúa toàn năng và nhiệm mầu đã tự hạ mình để đồng hàng với chính những thụ tạo của Ngài, đón nhận trọn vẹn nhân tính để cứu chuộc chúng ta khỏi chính bản tính và tình trạng của chúng ta. Giáo hội chưa bao giờ thôi ngỡ ngàng về sự hạ cố thần linh này. Chúng ta cử hành biến cố Ngôi Lời hóa thành nhục thể không chỉ trong vinh quang của lễ Giáng Sinh, nhưng còn trong sự trọn vẹn của Phụng vụ, cầu nguyện và đời sống luân lý theo truyền thống Kitô giáo.

Chúng ta có thể đặt phép rửa của Đức Kitô vào trong một bối cảnh tổng thể về việc Ngài hạ mình đồng hóa với chúng ta, bắt đầu từ sự kiện Ngôi Hai vĩnh cửu của Thiên Chúa Ba Ngôi đảm nhận lấy nhục thể trong cung lòng của Trinh Nữ Maria và tiếp đó là sứ vụ của Đức Giêsu dành cho kẻ tội lỗi và bệnh tật, việc Ngài đồng bàn cùng quân thu thuế, cuộc đối thoại yêu thương của Ngài với những người mang điều tiếng, sự mỏng manh của Thánh Thể – khi Đức Giêsu hoàn toàn trao bản thân Ngài để chúng ta tùy ý sử dụng nơi bí tích Mình Máu Thánh kỳ diệu – và việc Ngài làm công việc của một người tôi tớ khi rửa chân [cho các môn đệ] trong bữa Tiệc ly.

Thập giá Đức Kitô trở thành giao điểm thánh thiêng giữa lòng thương xót mang lại ơn cứu chuộc của Thiên Chúa với nỗi bất hạnh xưa cũ của chúng ta là tội lỗi và sự chết. Dẫu không hề phạm tội, Đức Giêsu vẫn đón nhận hậu quả của tội lỗi chúng ta, là cái chết và sự xa lánh, và chấp nhận một cái chết khủng khiếp, đầy dẫy đớn đau và thống khổ. Tự ràng buộc mình với tội lỗi chúng ta, Ngài nâng tất cả lên tới Chúa Cha như một sự dâng hiến trọn vẹn – hiến mình làm của lễ toàn thiêu. Bị giết chết như một tên tội phạm và một kẻ báng bổ, chịu đóng đinh bên ngoài cổng thành như kẻ dường như đã bị Thiên Chúa chối bỏ, Đức Giêsu đóng ấn cho sự đồng hóa với các tội nhân bằng chính máu của Ngài.

Chúa Cha đáp lại thế nào đối với việc Chúa Con bị sát hại, đối với sự vâng phục cho đến chết này? Khi viên bách quản đâm xuyên cạnh sườn Đức Kitô, điều gì đã tuôn ra từ cạnh sườn của Đấng chịu đóng đinh? Không phải sự báo oán, cơn thịnh nộ hay sự trừng phạt của Thiên Chúa, nhưng là máu và nước, những biểu tượng của phép rửa và Thánh Thể – những công cụ của lòng thương xót, tình yêu, ơn tha thứ và cứu chuộc. Bằng cách hoàn tất hành động mang lại ơn cứu độ qua cái chết và sự Phục Sinh, chính Đức Giêsu trở nên nguồn nước thánh tẩy cho Giao ước Mới.

Sự rõ ràng về sứ vụ

Bằng phép rửa Kitô giáo, chúng ta trở nên nghĩa tử của Chúa Cha, thành viên của Giáo hội – tức Thân thể Đức Kitô, và đền thờ của Chúa Thánh Thần. Phép rửa tẩy xóa tội Nguyên tổ và xác nhận chúng ta thuộc về vương quốc Thiên Chúa. Qua bí tích ơn cứu độ này, Thiên Chúa đổ đầy trên chúng ta ơn thánh hóa, cùng với sự sung mãn của đời sống Ba Ngôi. Hiểu được ý nghĩa và những hệ quả của phép rửa là nắm bắt được bản chất của căn tính, ơn gọi và sứ vụ của chúng ta trong tư cách là những môn đệ của Chúa Giêsu và là những thành viên thuộc gia đình Thiên Chúa.

Nơi phép rửa của Đức Giêsu tại sông Giođan, chúng ta nhận ra việc Ngài là Đức Kitô, Đấng được Chúa Thánh Thần xức dầu, chúng ta nghe thấy Chúa Cha tuyên bố căn tính nền tảng của Ngài là người Con yêu dấu, và chúng ta hiểu được sứ vụ của Ngài, về sự khiêm hạ, tình yêu tự hủy và việc đồng hóa với chúng ta trong mọi sự để chịu mất mát, khổ đau và chịu chết.

Chúng ta sẽ dành thời gian và công sức để tìm lại đồ vật bị mất dựa theo mức độ về giá trị của nó đối với chúng ta. Ta sẽ dành nhiều thời gian hơn để tìm kiếm ví tiền hay điện thoại di động của mình hơn là tìm kiếm một tờ báo bị thất lạc. Chúng ta phải có một giá trị lớn lao biết chừng nào đối với Thiên Chúa đến mức Người đã sai Con của Người đến tìm lại và cứu độ chúng ta trong lũng sâu của sự chết! Toàn bộ biến-cố-Kitô đạt tới sự sáng tỏ về sứ vụ khi Đức Giêsu được đôi tay Gioan Tẩy giả dìm xuống dòng nước sông Giođan.

(HT 4-1-2026)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

327. Ðâu là nhiệm vụ của Giám mục trong Giáo hội địa phương được uỷ thác cho ngài?

Trong một Giáo hội địa phương được uỷ thác cho ngài, Giám mục là nguyên lý hữu hình và là nền tảng cho sự hợp nhất của Giáo hội đó; với tư cách là người đại diện Ðức Kitô, vị Giám mục chu toàn trách nhiệm mục vụ đối với giáo hội này, với sự giúp đỡ của các linh mục và phó tế của ngài.

328. Việc truyền chức linh mục có hiệu quả gì?

Việc xức dầu bằng Chúa Thánh Thần ghi nơi linh mục một ấn tín thiêng liêng không thể tẩy xóa, khiến ngài nên đồng hình đồng dạng với Ðức Kitô-Tư Tế, và trao cho ngài khả năng hoạt động nhân danh Ðức Kitô-Thủ Lãnh. Là cộng sự viên của hàng Giám mục, linh mục được thánh hiến để loan báo Tin Mừng, cử hành việc phụng thờ Thiên Chúa, nhất là Bí tích Thánh Thể; từ đó ngài rút được sức mạnh cho thừa tác vụ của mình và cho nhiệm vụ là mục tử của các tín hữu.

329. Linh mục thi hành thừa tác vụ của mình thế nào?

Dù được truyền chức cho một sứ vụ phổ quát, linh mục thực thi sứ vụ này trong một Giáo hội địa phương, liên kết trong tình huynh đệ với các linh mục khác, cùng nhau làm thành linh mục đoàn; các vị này, hiệp thông với Giám mục và thuộc quyền ngài, chịu trách nhiệm về Giáo hội địa phương đó.

330. Việc phong chức phó tế có hiệu quả gì?

Ðược đồng hình đồng dạng với Ðức Kitô-tôi tớ cho mọi người, vị Phó tế được truyền chức để phục vụ Hội Thánh. Dưới quyền Giám mục mình, phó tế thực thi việc phục vụ trong thừa tác vụ Lời Chúa, việc phụng thờ Thiên Chúa, trong trách nhiệm mục vụ và bác ái.

331. Bí tích Truyền chức thánh được cử hành thế nào?

Cho cả ba cấp bậc, Bí tích Truyền chức thánh được trao ban qua việc Giám mục đặt tay trên đầu tiến chức, rồi long trọng đọc lời nguyện truyền chức. Qua lời nguyện này, Giám mục cầu xin Thiên Chúa đổ tràn Chúa Thánh Thần với các hồng ân của Ngài một cách đặc biệt trên tiến chức, giúp thực thi thừa tác vụ mà tiến chức phải đảm nhận.

332. Ai có thể cử hành Bí tích Truyền chức thánh?

Chỉ có các Giám mục đã được tấn phong thành sự, với tư cách là người kế nhiệm các Tông đồ, mới có quyền tấn phong ba cấp bậc của Bí tích Truyền chức thánh.

333. Ai có thể lãnh nhận Bí tích Truyền chức thánh?

Chỉ có những người nam đã lãnh nhận Bí tích Rửa tội mới có thể lãnh nhận thành sự Bí tích Truyền chức. Hội Thánh biết mình bị ràng buộc với sự chọn lựa của chính Chúa. Không ai có quyền đòi hỏi được lãnh nhận Bí tích Truyền chức. Nhưng chỉ có thẩm quyền của Hội Thánh mới đưa ra phán quyết về khả năng của các ứng viên.

334. Người lãnh nhận Bí tích Truyền chức thánh có buộc phải sống độc thân không?

Hàng Giám mục luôn bị buộc phải sống độc thân. Ðối với hàng linh mục, trong Giáo hội La tinh, theo cách thông thường chỉ chọn các tín hữu phái nam đang sống độc thân và muốn giữ luật độc thân “vì Nước Trời” (Mt 19, 12). Trong các Giáo hội Ðông Phương, một người sau khi đã được truyền chức linh mục thì không được phép kết hôn. Những người đã lập gia đình có thể lãnh nhận chức phó tế vĩnh viễn.

335. Bí tích Truyền chức thánh có những hiệu quả nào?

Bí tích Truyền chức thánh đem lại sự tràn đầy ân sủng đặc biệt của Chúa Thánh Thần, Ðấng làm cho người được thánh hiến – thích ứng với từng cấp bậc của Bí tích – nên đồng hình đồng dạng với Ðức Kitô trong phận vụ của Người là Tư tế, Tiên tri và Vương đế. Bí tích Truyền chức thánh trao ban một ấn tín thiêng liêng không thể tẩy xóa, vì vậy không thể tái ban, cũng như không thể chỉ trao ban (để thi hành) trong một khoảng thời gian giới hạn.

336. Chức tư tế thừa tác được thực thi với thẩm quyền nào?

Trong việc thực thi thừa tác vụ thánh, các tư tế được truyền chức nói và làm, không phải do thẩm quyền riêng tư, cũng không phải do mệnh lệnh hoặc sự uỷ thác của cộng đoàn, nhưng trong cương vị của Ðức Kitô – Thủ lãnh và nhân danh Hội Thánh. Vì thế, chức tư tế thừa tác hoàn toàn khác biệt, chứ không chỉ khác biệt theo mức độ, với chức tư tế chung của tất cả các tín hữu; chính để phục vụ cho các tín hữu, Ðức Kitô đã thiết lập chức tư tế thừa tác.

(còn tiếp)

_____________________________________________________________________

NGUỒN GỐC VÀ Ý NGHĨA LỄ HIỂN LINH

Lễ Hiển Linh được cử hành vào ngày Chúa Nhật thứ hai sau lễ Giáng Sinh, là một trong những lễ trọng lâu đời nhất trong niên lịch Kitô giáo. Được nhiều người biết đến với tên gọi là lễ Ba Vua, và do các truyền thống đi kèm, lễ này chủ yếu cử hành việc Đức Kitô Cứu Thế xuất hiện, tỏ mình cho thế gian, với tư cách là Thiên Chúa, Con Người và là Vua. Lễ Hiển Linh cử hành biến cố ba nhà đạo sĩ đến thờ lạy Chúa Hài Đồng (Mt 2, 1-12)

1. Nguồn gốc

Lễ Hiển Linh có nguồn gốc là một ngày lễ cổ xưa của người Kitô giáo tương tự với ngày lễ Giáng Sinh, như các nghi lễ được cử hành tại Giêrusalem vào cuối thế kỷ thứ IV và đầu thế kỷ thứ V đã chứng minh: vào buổi chiều ngày 5 tháng Giêng, vị giám mục cùng với hàng giáo sĩ và giáo dân đến Giêrusalem. Sau buổi cầu nguyện, người ta đi thành đoàn rước đến hang đá Giáng Sinh để công bố đoạn Tin Mừng về sự hạ sinh của Đức Kitô. Sau đó là cuộc canh thức dài kết thúc bằng một thánh lễ vào những giờ đầu tiên trong ngày với bài đọc Tin Mừng về các Đạo Sĩ đến thờ lạy Chúa. Rồi người ta vừa hát bài Benedictus vừa quay trở lại Giêrusalem để cử hành một thánh lễ trọng thể nữa tại Vương Cung Thánh Đường Mộ Thánh.

Từ Đông phương, lễ Hiển Linh lan sang Châu Âu vào khoảng thế kỷ thứ IV và được nói đến lần đầu tiên tại xứ Gaule vào năm 361; ngược lại, Đông phương cũng đã chấp nhận ngày lễ Giáng Sinh vào ngày 25 tháng Chạp. Đến cuối thế kỷ này, hầu hết các Giáo Hội đều cử hành hai ngày lễ trọng bổ túc cho nhau này.

2. Ý nghĩa

- Lễ Hiển Linh trong phụng vụ Roma mang thông điệp chính là sự mạc khải của Đức Kitô cho mọi dân tộc được biểu tượng qua các Đạo Sĩ.

- Lễ Hiển Linh mạc khải về: Đức Giesu là Vua, là Thiên Chúa và là con người, được biểu lộ qua 3 lễ vật mà các Đạo Sĩ tiến dâng.

-Các Đạo Sĩ là ba người ngoài Do Thái, được coi là dân ngoại nhưng đã tìm hiểu và tin nhận Chúa Giêsu là Chúa của mình. Vì thế ngày lễ này được coi là ngày lễ của niềm tin.

3. Các nhà Đạo Sĩ là ai?

Tin Mừng chẳng nói gì ngoài việc họ đến từ phương Đông. Người ta thường cho rằng họ là các thành viên của một trong sáu giai cấp của xứ Ba Tư cổ xưa. Vừa là tư tế, nhà thiên văn và chiêm tinh, những người có học thức cao này không chỉ phục vụ cho tôn giáo mình mà họ biết rõ các nghi lễ và thực hành, nhưng họ cũng có kiến thức về khoa học rất rộng, nhất là thiên văn, chuyên giải thích các giấc mộng và những dấu hiệu thiên văn. Trong nhiều xứ sở, họ là cố vấn của triều đình.

Đối với các Đạo sĩ này, sự xuất hiện trên trời một hiện tượng thiên văn bất thường (như sao chổi hay sự giao nhau của các hành tinh) là dấu hiệu của một biến cố lịch sử quan trọng như ngày sinh của một nhân vật hàng đầu. Thật vậy, ý tưởng rất phổ thông trong thế giới cổ đại là có một sự tương quan giữa con người và vị trí của những vì sao nào đó ở trên trời.

Thánh sử Matthêu không nêu con số chính xác các Đạo sĩ, cũng không nói họ là vua. Trong các bức hoạ hay tranh ghép cổ thời, người ta vẽ hai, ba, bốn ông hay nhiều hơn thế nữa, các Kitô hữu ở phương Đông quen tính đến hơn chục ông. Con số ba theo truyền thống chắc chắn là do ba lễ vật dâng lên cho Chúa Kitô. Ta cũng có thể thấy sự lựa chọn con số này biểu trưng cho Ba Ngôi. Về việc trình bày các Đạo sĩ như là những vị vua, cưỡi trên lưng lạc đà, đầu đội vương miện, có cả đoàn tuỳ tùng đi theo, hình ảnh này là do ngôn sứ Isai đã loan báo rằng người ta sẽ thấy các vị vua lên đường đến thờ lạy Thiên Chúa thật tại Giêrusalem: “Chư dân sẽ đi về phía ánh sáng của ngươi, vua chúa hướng về ánh bình minh của ngươi mà tiến bước (…) Lạc đà từng đàn che rợp đất, lạc đà Mađian và Êpha; tất cả những người từ Saba kéo đến, đều mang theo vàng với trầm hương và loan truyền lời ca tụng Chúa” (Is 60, 1-6).

4. Ý nghĩa lễ vật các Đạo Sĩ dâng cho Chúa Hài Đồng

VÀNG: các Đạo sĩ nhìn nhận vương quyền của Đức Kitô, hậu duệ cuối cùng của giòng dõi Đavít, như ngôn sứ Isai đã tiên báo: “Một chồi non sẽ trồi ra từ gốc Giesê, một mầm non sẽ mọc lên từ cội rễ ấy, Thánh Thần của Yavê sẽ ngự trên vị này …” (Is 11, 1-2). Họ đến quỳ gối trước vị vua mà quyền năng bao trùm vạn vật; không phải bằng quân đội và vinh quang cá nhân mà bằng tình yêu vô bờ qua việc phục vụ và tự hiến chính mình.

TRẦM HƯƠNG: Vương quốc của Đức Kitô đạt đến độ toàn hảo như vậy chính bởi vì nó không thuộc về thế gian này, như Chúa Giêsu đã tuyên bố với Philatô trong cuộc thẩm vấn. Quyền lực mà Đức Giêsu Kitô có được là do Chúa Cha ban cho và đó là ý nghĩa của lễ dâng trầm hương vì sản vật này dành riêng cho Thiên Chúa trong các nghi lễ tại Đền Thờ. Như vậy các Đạo sĩ đã nhìn nhận thiên tính của Đức Kitô ngay từ khi hạ sinh, trước khi Ngài bày tỏ cho con người bằng các phép lạ.

MỘC DƯỢC: Hoàn toàn là Thiên Chúa, Đức Giêsu cũng hoàn toàn là con người. Chính vì thế mà các Đạo sĩ đã tiến dâng lễ phẩm thứ ba là mộc dược, thứ hương liệu dùng để băng bó vết thương và tẩm liệm xác chết. Khi nhập thể, quả thật Con Thiên Chúa đã hoàn toàn thông phần vào kiếp con người, chia sẻ vận mệnh của mỗi người từ khi sinh ra cho đến lúc chết đi, ngoại trừ tội lỗi, mà không cần sử dụng đến quyền năng Thiên Chúa,

5. Lễ Hiển Linh mời gọi ta điều gì?

- Chiêm ngắm cuộc hành trình đức tin của ba nhà đạo sĩ, chúng ta có dịp để hâm nóng lại niềm tin của mình. Tất cả chúng ta đây là các đạo sĩ của thời nay, có nhiệm vụ làm cho cả thế giới nhận biết Chúa Giêsu là Đấng Cứu Chuộc nhân loại. Nhiệm vụ đặc biệt của chúng ta là làm cho mọi người sẵn sàng mở rộng tâm hồn đón tiếp Lời Chúa, để có thể nhận ra Chúa Giêsu trên khắp nẻo đường đời

-Khám phá Thiên Chúa với khối óc và con tim: Lên đường để nhận biết Đức Kitô là vị Vua thật, Thiên Chúa thật và là Con Người thật, đó là hành trình của các Đạo sĩ. Việc các Đạo sĩ đến Bêlem để thờ lạy Chúa Hài Nhi dạy chúng ta phải biết kiếm tìm Thiên Chúa bằng cả khối óc lẫn con tim. Như đã thấy, các Đạo sĩ là những người thông thái, học thức, được mọi người trong đất nước mình nhìn nhận khả năng. Chính nhờ kiến thức, tính toán mà họ có thể khám phá ra Ngôi Sao dẫn đưa họ đến tận hang đá. Nhưng một khi đặt chân đến Giêrusalem, những con người khoa học này không còn cậy dựa vào kiến thức của mình nữa: họ dò hỏi các luật sĩ và tiến sĩ Luật, các nhà chuyên môn về Kinh Thánh là chính Mạc Khải của Thiên Chúa. Cũng thế, kiến thức của chúng ta không đủ để giải thích tất cả: như các đạo sĩ, cần phải lắng nghe các ngôn sứ, cả thời xưa lẫn thời nay, để nhờ họ mà có thể nhận biết khuôn mặt thật của Thiên Chúa và tình yêu Ngài mang đến cho mọi loài thụ tạo.

(HT 28-12-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

321. Các Bí tích nào dành cho việc phục vụ sự hiệp thông và sứ vụ?

Có hai Bí tích, Truyền chức thánh và Hôn phối, đem lại một ân sủng riêng cho một sứ vụ đặc biệt trong Hội Thánh, để phục vụ việc xây dựng dân Thiên Chúa. Cả hai đóng góp một cách đặc biệt cho sự hiệp thông trong Hội Thánh và cho ơn cứu độ của những người khác.

322. Bí tích Truyền chức thánh là gì?

Là Bí tích qua đó, sứ vụ Ðức Kitô đã ủy thác cho các Tông đồ của Người, được tiếp tục thực thi trong Hội Thánh, cho đến ngày tận thế.

323. Tại sao gọi là Bí tích Truyền chức thánh (Ordo)?

Từ Ordo chỉ một phẩm trật của Hội Thánh; người gia nhập vào phẩm trật đó phải được thánh hiến đặc biệt (Ordinatio). Nhờ hồng ân đặc biệt của Chúa Thánh Thần, việc thánh hiến này cho phép người thụ phong được thực thi một quyền thánh chức nhân danh và với thẩm quyền của Ðức Kitô để phục vụ Dân Thiên Chúa.

324. Bí tích Truyền chức thánh có vị trí nào trong kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa?

Trong Cựu Ước, có những hình ảnh tượng trưng về Bí tích này: việc phục vụ của chi tộc Lêvi, cũng như chức tư tế của ông Aaron và thể chế bảy mươi kỳ lão (x. Ds 11,25). Các hình ảnh này được kiện toàn nơi Ðức Kitô Giêsu, nhờ hy tế thập giá, là “Ðấng Trung gian duy nhất giữa Thiên Chúa và loài người” (1 Tm 2,5), là “vị thượng tế theo phẩm trật Melkisedec” (Dt 5,10). Chức tư tế duy nhất của Ðức Kitô được hiện diện qua chức tư tế thừa tác.

“Ðức Kitô là vị Tư tế đích thực duy nhất, người này kẻ khác chỉ là những thừa tác viên của Người” (Thánh Tôma Aquinô).

325. Các cấp bậc khác nhau của Bí tích Truyền chức thánh là những cấp bậc nào?

Bí tích Truyền chức thánh gồm có ba cấp bậc, không thể thay thế trong cơ cấu tổ chức của Hội Thánh, đó là chức Giám mục, chức linh mục và chức phó tế.

326. Việc truyền chức Giám mục có hiệu quả gì?

Việc truyền chức Giám mục trao ban sự viên mãn của Bí tích Truyền chức. Bí tích này làm cho Giám mục trở thành người kế nhiệm hợp pháp của các Tông đồ và hội nhập ngài vào Giám mục đoàn, chia sẻ với Ðức Giáo hoàng và các Giám mục khác sự quan tâm chăm sóc cho toàn thể Hội Thánh. Bí tích này trao ban cho Giám mục trách vụ giảng dạy, thánh hóa và cai quản.

(còn tiếp)

__________________________________________________________________________

DIỄN VĂN CỦA ĐỨC GIÁO HOÀNG LÊÔ XIV
GỬI ĐẾN BAN GIẢNG HUẤN VÀ SINH VIÊN
HỌC VIỆN GIÁO HOÀNG KHẢO CỔ KITÔ GIÁO

Hôm nay đánh dấu một trăm năm ngày vị tiền nhiệm đáng kính của tôi là Đức Piô XI, trong Tự sắc I primitivi cemeteri di Roma cristiana (Các nghĩa trang thời sơ khai của Kitô giáo Roma), đã nhắc lại rằng “các Giáo hoàng Roma luôn coi đó là bổn phận nghiêm ngặt của mình là phải bảo vệ và bảo tồn” di sản thiêng liêng, đặc biệt là “các hầm mộ dưới lòng đất thường được gọi là các hang toại đạo”, đồng thời không bỏ quên “các vương cung thánh đường đã vút cao lên bên trong các tường thành Roma với các bức tranh khảm tráng lệ, vô số bia ký, tranh vẽ, tác phẩm điêu khắc, cùng các đồ vật chôn cất và phụng vụ”. Trong cùng văn kiện ấy, Đức Piô XI đã đề cập đến “Giovanni Battista de Rossi, người chưa bao giờ được ca ngợi cho đủ” và “Antonio Bosio, nhà nghiên cứu không mệt mỏi về các cổ vật thánh của Roma”, những người khởi xướng ngành khảo cổ học Kitô giáo.

Nhân dịp đó, Đức Thánh Cha đã quyết định đặt Học viện Giáo hoàng về Khảo cổ học Kitô giáo bên cạnh Ủy ban Giáo hoàng về Khảo cổ Thánh và Hàn lâm viện Giáo hoàng về Khảo cổ học Roma, nhằm “hướng dẫn những người trẻ thiện chí từ mọi quốc gia và dân tộc đến với việc học tập và nghiên cứu khoa học về các cổ vật Kitô giáo.” Một thế kỷ sau, sứ mệnh này vẫn sống động hơn bao giờ hết, một phần nhờ các hội nghị quốc tế về khảo cổ Kitô giáo, qua đó Học viện thúc đẩy các nghiên cứu về một chuyên ngành mang tính đặc thù không chỉ đối với các khoa học lịch sử, mà còn gắn liền với đức tin và căn tính Kitô giáo.

Nhân dịp kỷ niệm này, với Tông thư được ban hành hôm nay, tôi muốn đề xuất một số suy tư về tầm quan trọng của khảo cổ học. Bây giờ, tôi chỉ xin đưa ra một số điểm làm rõ.

Trước hết, việc giảng dạy “khảo cổ học Kitô giáo”, được hiểu là nghiên cứu các di tích của những thế kỷ sơ khai của Kitô giáo, có quy chế nhận thức luận riêng, do các tham về số đặc thù về niên đại, lịch sử và chủ đề của nó. Tuy nhiên, chúng ta cũng nhận thấy rằng trong những bối cảnh khác, việc giảng dạy này được sáp nhập vào lãnh vực khảo cổ học Trung cổ. Về điểm này, tôi đề nghị anh chị em trở thành những người bảo vệ bản chất chuyên biệt của ngành học của anh chị em, trong đó tính từ “Kitô giáo” không nhằm thể hiện một lập trường tín ngưỡng, mà là để xác định chính chuyên ngành này với giá trị khoa học và chuyên môn riêng của nó.

Hơn nữa, khảo cổ học Kitô giáo là một lãnh vực nghiên cứu liên quan đến giai đoạn lịch sử của Giáo hội hiệp nhất, và do đó có thể là một công cụ hữu ích cho phong trào đại kết: thật vậy, các hệ phái Kitô giáo khác nhau có thể nhận ra nguồn cội chung của mình qua việc nghiên cứu các cổ vật Kitô giáo, và từ đó có thể nuôi dưỡng khát vọng tiến tới sự hiệp thông trọn vẹn. Về điểm này, tôi đã có được kinh nghiệm trong chuyến Tông du gần đây, khi ở İznik, tức Nicea cổ đại, tôi đã tưởng niệm Công đồng đại kết đầu tiên cùng với các vị đại diện của các Giáo hội và cộng đồng giáo hội khác. Sự hiện diện của những di tích các công trình Kitô giáo cổ xưa đã gây xúc động mạnh và tạo động lực cho tất cả chúng tôi. Liên quan đến chủ đề này, tôi đánh giá cao ngày nghiên cứu mà anh chị em đã tổ chức với sự cộng tác của Bộ Loan báo Tin Mừng.

Tôi cũng kêu gọi anh chị em, qua các nghiên cứu của mình, hãy tham gia vào “khoa ngoại giao văn hóa” mà thế giới hôm nay đang hết sức cần đến. Thông qua văn hóa, tinh thần, con người vượt qua những ranh giới quốc gia và vượt qua các rào cản thành kiến để phục vụ ích chung. Anh chị em cũng có thể đóng góp vào việc xây dựng những nhịp cầu, thúc đẩy các cuộc gặp gỡ và nuôi dưỡng sự hòa hợp.

Như tôi đã nhắc lại trong Tông thư, vào năm 1925, “Năm thánh Hòa bình” đã được cử hành; còn bây giờ chúng ta đang cử hành “Năm thánh Hy vọng”. Do đó, Học viện của anh chị em, theo một nghĩa nào đó, được đặt giữa hòa bình và hy vọng. Và quả thật, anh chị em là những người mang lại hòa bình và hy vọng ở bất cứ nơi đâu anh chị em làm việc, với các cuộc khai quật và nghiên cứu của mình, để khi biểu ngữ đỏ và trắng của anh chị em với hình ảnh vị Mục Tử Nhân Lành được nhận ra, những cánh cửa sẽ rộng mở cho anh chị em không chỉ với tư cách là những người mang đến tri thức và khoa học, mà còn là những sứ giả của hòa bình.

Cuối cùng, tôi muốn gợi lại một đoạn trong bài diễn văn của Thánh Gioan Phaolô II về Những nguồn cội Kitô giáo chung của các Quốc gia châu Âu, trong đó ngài nói: “Châu Âu cần đến Đức Kitô và Tin Mừng, vì cội rễ của tất cả các dân tộc trên lục địa này đều ở đó. Anh chị em cũng vậy, hãy lắng nghe thông điệp này!” (ngày 6 tháng 11 năm 1981). Kitô giáo chắc chắn nằm trong cội rễ của các xã hội và quốc gia châu Âu, với các nguồn mạch văn học và di tích; và công việc của các nhà khảo cổ chính là một sự đáp lời cho lời kêu gọi mà tôi vừa đề cập đến.

Các bạn thân mến, cảm ơn các bạn vì công việc của các bạn! Ước mong Học viện Giáo hoàng về Khảo cổ học Kitô giáo tiếp tục sứ vụ quý giá của mình đối với Giáo hội và văn hóa với một sức sống mới. Tôi phó thác lời nguyện ước này cho sự chuyển cầu của Đức Maria Rất thánh, và tôi ban Phép lành Tòa thánh cho các bạn. Cảm ơn các bạn.

(HT 21-12-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

312. Ân xá là gì?

Ân xá là việc tha thứ trước mặt Thiên Chúa khỏi những hình phạt tạm đáng chịu vì những tội lỗi đã phạm, dù đã được tha thứ. Với những điều kiện được Hội Thánh quy định, người tín hữu có thể lãnh nhận ơn tha thứ này cho chính mình hay cho những người đã qua đời, nhờ thừa tác vụ của Hội Thánh, như là người phân phát ơn cứu chuộc và chia sẻ kho tàng công phúc của Ðức Ki-tô và các thánh.

313. Trong Cựu Ước, người ta quan niệm thế nào về bệnh tật?

Trong Cựu Ước, con người, trong khi bị đau yếu, cảm nghiệm được sự hữu hạn của mình, đồng thời cũng nhận ra bệnh tật có liên hệ cách bí nhiệm với tội lỗi. Các tiên tri đã thoáng nhận ra rằng bệnh tật cũng có thể có một giá trị cứu chuộc các tội lỗi cá nhân của mình và của người khác. Vì thế người ta đón nhận bệnh tật trước tôn nhan Thiên Chúa và kêu cầu Ngài chữa lành.

314. Lòng trắc ẩn của Chúa Giê-su đối với các bệnh nhân có ý nghĩa gì?

Lòng trắc ẩn của Chúa Giê-su đối với các bệnh nhân và nhiều việc chữa lành Người đã thực hiện là một dấu chỉ chứng tỏ, nơi Người, Nước Thiên Chúa đã đến, và như vậy, đã đến lúc chiến thắng tội lỗi, đau khổ và cái chết. Bằng cuộc khổ nạn và cái chết của Người, Chúa Giê-su đem lại cho đau khổ một ý nghĩa mới, đó là, nếu được kết hợp với sự đau khổ của Người, thì đau khổ có thể trở thành một phương tiện thanh luyện và cứu độ cho chúng ta và cho những người khác.

315. Hội Thánh đối xử thế nào đối với các bệnh nhân?

Khi nhận nơi Chúa mệnh lệnh chữa lành các bệnh nhân, Hội Thánh cố gắng chăm sóc và cầu nguyện cho các bệnh nhân. Ðặc biệt, Hội Thánh có một Bí tích đặc biệt dành cho các bệnh nhân, do chính Ðức Ki-tô thiết lập và thánh Gia-cô-bê chứng nhận: “Ai trong anh em đau yếu ư? Người ấy hãy mời các kỳ mục trong Hội Thánh đến và họ sẽ cầu nguyện cho người ấy, sau khi xức dầu nhân danh Chúa,” (Gc 5, 14-15).

316. Ai có thể lãnh nhận Bí tích Xức dầu bệnh nhân?

Mọi tín hữu đều có thể lãnh nhận Bí tích này, khi họ bắt đầu lâm cơn nguy tử do bệnh tật hay già yếu. Chính người đó có thể lãnh nhận Bí tích này nhiều lần nữa, khi bệnh trở nặng hay mắc phải một cơn bệnh nặng khác. Nếu có thể được, nên cho bệnh nhân xưng tội riêng, trước khi cử hành Bí tích này.

317. Ai ban Bí tích này?

Chỉ có các tư tế (Giám mục hay linh mục) mới có thể trao ban Bí tích này.

318. Bí tích này được cử hành thế nào?

Việc cử hành Bí tích này chính yếu là việc xức dầu, nếu có thể được là dầu do Giám mục làm phép, trên trán và hai bàn tay của bệnh nhân (trong nghi thức Rôma) và trên các phần thân thể khác (trong các nghi thức khác). Việc xức dầu có kèm theo lời nguyện của vị tư tế cầu xin ân sủng đặc biệt của Bí tích này.

319. Bí tích này mang lại những hiệu quả gì?

Bí tích này mang lại một ân sủng đặc biệt, giúp bệnh nhân được kết hợp chặt chẽ hơn với cuộc khổ nạn của Ðức Ki-tô, để mưu ích cho bản thân và cho toàn thể Hội Thánh. Ân sủng này mang lại cho bệnh nhân sức mạnh, bình an, can đảm và ơn tha thứ tội lỗi nếu bệnh nhân không thể xưng tội được. Ðôi khi, nếu Thiên Chúa muốn, Bí tích này cũng đem lại sự chữa lành thân xác. Dầu sao đi nữa, Bí tích Xức dầu bệnh nhân chuẩn bị cho một cuộc vượt qua để tiến về Nhà Cha.

320. Của Ăn đàng là gì?

Của Ăn đàng là Bí tích Thánh Thể được trao ban cho những người sắp rời bỏ cuộc sống trần gian và đang chuẩn bị cho cuộc vượt qua tiến vào đời sống vĩnh cửu. Ðược lãnh nhận vào lúc sắp rời bỏ thế gian để về với Chúa Cha, việc rước Mình và Máu Ðức Ki-tô tử nạn và phục sinh là mầm giống cho đời sống vĩnh cửu và sức mạnh phục sinh.

(còn tiếp)

________________________________________________________________

Khuôn Mặt Mùa Vọng Với Thính Giác Của Đôi Tai

Thị giác của đôi con mắt đóng vai trò quan trọng trong đời sống con người hằng ngày giúp thu nhận những diễn biến hình ảnh mầu sắc trong thiên nhiên.

Vai trò của đôi tai có đóng vai trò gì trong lãnh vực tinh thần đức tin đạo giáo không?

Thính giác của đôi tai giữ vai trò còn mạnh mẽ quyết định hơn cho tinh thần đức tin. Lòng tin có được do đã nghe nói đến, như Thánh Phaolo đã có suy tư qủa quyết (Rom 10,14)

Trong mùa Vọng và mùa mừng lễ Chúa Giêsu giáng sinh, con người không chỉ dùng con mắt nhìn xem, mà còn cần dùng đôi tai nghe sứ điệp Thiên Chúa gửi đến cho con người trần gian nữa.

Đôi tai Thiên Chúa tạo dựng nên cho con người, cho thú động vật để bắt nghe làn sóng âm thanh phát tỏa lan đi. Và qua nghe được, sẽ có phản ứng thích nghi cho đời sống. Đôi tai nghe không chỉ giới hạn vào việc thu nhận có tính cách thụ động, nhưng còn mang tính chất tích cực của việc thu nhận nữa, như khi chú ý để tai lắng nghe.

Khi không muốn nhìn, người ta có thể nhắm mắt hay quy đi không nhìn nữa. Trái lại đôi tai không như vậy: đôi tai lúc nào cũng mở ra. Và những làn sóng âm thanh tiếng nói chui lọt vào tai cách này hay cách khác mà không bị cản trở.

Khi nghe không chỉ có đôi tai là cơ quan tham dự vào qúa trình này, nhưng còn có cơ quan trí não nữa. Bộ trí não lựa lọc những gì nghe lọt qua đôi tai và truyền đí tín hiệu quyết định.

Một em bé từ khi mở mắt chào đời, em bắt đầu học nghe. Em học nghe nơi mẹ nói, mẹ hát… Rồi trong suốt dọc đời sống con người ai cũng tiếp tục học nghe. Đó là nghệ thuật sống.

Khi có qúa nhiều âm thanh tiếng nói phát ra như những làn sóng phủ lấp làm đôi tai nghe bị qúa tải không còn có thể thu nhận được nữa. Tình trạng như thế làm đôi tai ù gần như bị điếc không còn nghe được nữa.

Vì thế nẩy sinh nhu cầu cần thiết tập trung chú ý lắng nghe để phân biệt được nhiều làn sóng cùng phát tỏa lan ra. Trong dân gian có ngạn ngữ bình dân, nhưng cần thiết: Vểnh tai lên nghe!

Đôi tai mở rộng cho âm thanh tiếng động bên ngoài đi vào. Nhưng trí não bên trong cũng mở rộng nữa. Như thế sẽ nẩy sinh ý nghĩa của làn sóng lời đã nghe. Những âm thanh tiếng nói to cũng như âm thanh nhỏ, tế nhị… qua đó cũng được thu, tiếp nhận được loan truyền qua sự điệp lời nói hoặc giai điệu âm nhạc rất tinh tế.

Lời Chúa trong lễ nghi phụng vụ được đọc loan truyền cho con người chúng ta, đòi hỏi nghe với sự chú tâm.

Đôi tai, Đấng Tạo Hóa đã tạo dựng nên cho con người cùng thú động vật, không chỉ thuần là cơ quan vạn vật học, nhưng còn là cơ quan có chiều kích tinh thần cho nẩy sinh ý nghĩa những gì nghe được. Và cơ quan nầy chỉ chấm dứt nhiệm vụ sau cùng, khi con người qua đời.

Những nhà tâm lý cũng như khoa học có nhận xét, ngay khi còn là bào thai trong cung lòng mẹ, thai nhi đã tiếp nhận được những chuyển động của âm thanh, những trạng thái tiếng lòng của người mẹ nó, của bên ngoài thế giới diễn ra. Vì thế có suy tư rất hay: Cung lòng mẹ như căn phòng suy niệm đầu tiên của con người lắng nghe đang trong qúa trình phát triển thành hình!

Đôi tai cũng là cơ quan giúp cho các cơ quan thân thể trong đời sống có được thăng bằng. Đây là yếu tố căn bản quan trọng cho sức khoẻ thể xác cũng như tinh thần của một con người.

Đôi tai giữ vai trò là một cơ quan trung gian. Đó là nơi chốn của sự thăng bằng, và có những tín hiệu quyết định.

Người tín hữu Chúa Kitô, thành phần trong gia đình Chúa Giesu Kitô ở trần gian vì thế, mùa Vọng mang ý nghĩa đặc biệt khác thường cho sự suy niệm về vai trò của đôi tai qui hướng về ý nghĩa cùng sự chú tâm lắng nghe của đôi tai.

Đôi tai lắng nghe là điều cần thiết trong đời sống. Cầu xin Thiên Chúa, qua Hài nhi Giesu chúc phúc lành cho thính gíac của đôi tai con người chúng ta khoẻ mạnh, luôn nhạy bén tiếp thu nhận làn sóng tiếng nói của Thiên Chúa trong thiên nhiên, trong âm hồn mỗi người, và tiếng kêu cứu lòng nhân đạo bác ái của những con người đang cần sự trợ giúp!

Lm. Daminh Nguyễn Ngọc Long

(HT 14-12-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

301. Việc thống hối trong đời sống người Kitô hữu được diễn tả dưới những hình thức nào?

Việc thống hối được thể hiện qua nhiều hình thức khác nhau, đặc biệt qua việc ăn chay, cầu nguyện, bố thí. Các hình thức thống hối này, và nhiều hình thức khác, có thể được người Kitô hữu thực hành trong đời sống hằng ngày của họ, đặc biệt trong Mùa Chay và ngày thứ Sáu là ngày sám hối.

302. Các yếu tố chính yếu của Bí tích Giao hòa là gì?

Có hai yếu tố chính: hành vi của người sám hối, dưới tác động của Chúa Thánh Thần, và lời xá giải của linh mục, nhân danh Ðức Ki-tô, trao ban ơn tha thứ và xác định cách đền tội.

303. Hối nhân phải có những hành vi nào?

Những việc hối nhân phải làm là: xét mình cẩn thận; ăn năn tội cách trọn khi phát xuất từ lòng yêu mến Chúa và cách không trọn khi dựa vào những động lực khác, và quyết tâm không tái phạm nữa; xưng tội, tức là xưng thú tội lỗi với linh mục; đền tội, tức làm một số việc thống hối mà cha giải tội ấn định để đền bù những hậu quả do tội gây ra.

304. Phải xưng những tội nào?

Chúng ta phải xưng tất cả các tội trọng nhớ được mà chưa xưng sau khi đã xét mình cẩn thận. Việc xưng thú các tội trọng là phương tiện thông thường duy nhất để được ơn tha tội.

305. Khi nào phải xưng thú các tội trọng?

Mọi tín hữu khi đến tuổi khôn buộc phải xưng các tội trọng của mình ít nhất một năm một lần và, trong mọi trường hợp, phải xưng các tội trọng trước khi rước lễ.

306. Tại sao khi xưng tội cũng nên xưng thú các tội nhẹ?

Hội Thánh tha thiết khuyên chúng ta xưng thú các tội nhẹ, mặc dầu điều này không phải là cần thiết theo nghĩa hẹp, bởi vì việc xưng thú như vậy giúp tạo nên lương tâm ngay thẳng và giúp chiến đấu chống lại những hướng chiều về đàng xấu, để chúng ta được Ðức Kitô chữa lành và được tiến triển trong đời sống theo Thánh Thần.

307. Ai là thừa tác viên Bí tích này?

Ðức Ki-tô đã ủy thác thừa tác vụ Giao hòa cho các Tông đồ của Người, cho các Giám mục kế nhiệm các ngài, và cho các linh mục, là những cộng tác viên của Giám mục. Như vậy, tất cả các vị ấy trở thành khí cụ của lòng thương xót và sự công chính của Thiên Chúa. Các ngài thực thi quyền tha thứ các tội lỗi nhân danh Cha, Con và Thánh Thần.

308. Việc tha thứ một số tội được dành riêng cho ai?

Việc xá giải một số tội đặc biệt nghiêm trọng (như những người bị vạ tuyệt thông) được dành riêng cho Tòa thánh hay vị Giám mục sở tại hay một số linh mục được các ngài ủy nhiệm. Trong trường hợp nguy tử, bất kỳ linh mục nào cũng có thể xá giải bất cứ tội lỗi hay vạ tuyệt thông nào.

309. Cha giải tội có bị ràng buộc với bí mật tòa giải tội hay không?

Vì sự tế nhị và cao cả của thừa tác vụ này và vì phải tôn trọng những người xưng tội, mọi cha giải tội buộc phải giữ “ấn tín tòa giải tội,” nghĩa là phải bí mật tuyệt đối về những tội lỗi người ta đã xưng thú cho ngài trong tòa giải tội. Vấn đề giữ ấn tín tòa giải tội không có luật trừ, ai vi phạm sẽ bị những hình phạt rất nặng.

310. Hiệu quả của Bí tích này là gì?

Hiệu quả của Bí tích Thống hối là: được giao hòa với Thiên Chúa, và như vậy, được tha thứ tội lỗi; được giao hòa với Hội Thánh; được trở lại tình trạng ân sủng nếu như đã mất; được tha thứ hình phạt đời đời đáng phải chịu vì các tội trọng đã phạm và, ít nhất một phần, những hình phạt tạm là hậu quả của tội; được bình an thư thái trong lương tâm và được an ủi; được gia tăng sức mạnh thiêng liêng để chiến đấu trong cuộc lữ hành.

311. Trong một số trường hợp, có thể cử hành Bí tích này bằng việc xưng tội chung và xá giải tập thể không?

Trong những trường hợp thật sự khẩn cấp (như có nguy cơ sắp chết) người ta có thể cử hành chung Bí tích Giao hòa, gồm có việc xưng tội chung và xá giải tập thể, nhưng vẫn phải tuân giữ các luật lệ của Hội Thánh và với quyết tâm sẽ xưng riêng các tội trọng vào thời gian sớm nhất.

(còn tiếp)

____________________________________________________

ĐỨC TIN LÀ GÌ?

Nhưng đức tin không phải là một điều thuộc lãnh vực tình cảm. Kinh nguyện và Thánh lễ là những điều sinh tử đối với người Kitô hữu. Hoặc ít ra bạn gặp một biến cố đau thương nào đó, như cái chết của người thân hay tri kỷ chẳng hạn, làm cho bạn choáng váng. Bạn tự nhủ rằng nếu Thiên Chúa hiện hữu, hẳn Người đã không cho phép tai nạn này xảy ra.

Nhưng nếu như Người chẳng hề hiện hữu thì có bao nhiêu câu hỏi không tìm được lời giải đáp! Đôi khi vì khám phá ra giới tính của mình mà một thanh niên nọ có thể rời xa đức tin. Người ấy nhìn tôn giáo như một chướng ngại vật ngăn cản sự phát triển nhân bản của mình, quên rằng chính tôn giáo giúp ta khám phá tình yêu đích thật.

Chưa kể đến áp lực của môi trường lãnh đạm mà ta đang sống. Ngày nay, phải can đảm lắm mới dám suy nghĩ hoặc nói ra điều gì ngược với mọi người chung quanh! Phải có cá tính mạnh mẽ lắm mới dám đi tìm những giá trị tâm linh, trong khi biết bao người chỉ nhắm đến cái lợi trước mắt bằng cách thu tích của cải vật chất!

Nếu đã mất đức tin, xin bạn hãy đọc tiểu sử và các sự kiện trong cuộc đời của những người, nam lẫn nữ, có một đức tin thật sáng ngời! Nhưng nhất là trước khi mất đức tin, hãy nuôi dưỡng nó đầy đủ để nó khỏi lụi tàn.

7- Đức tin có thể giúp ta thành công trong đời không?

Không có thành công nào mà chẳng có niềm tin: Người nghệ sĩ tin vào nghệ thuật, người làm ăn tin vào thị trường và xí nghiệp của mình. Thế nào là thành công? Là giàu có, gia đình hạnh phúc, nổi tiếng, thành công với người khác phái ư? Không phải thành công nào cũng đều có giá trị: Tự nhiên ai cũng có thể thấy; sự thành công đích thật không nhất thiết phải lồ lộ trước mắt ta.

Hơn nữa, ta không bao giờ đạt được thành công mà không vượt qua một vài thử thách. Ta cũng chẳng khi nào đạt được thành công một lần là xong. Đức tin Kitô giáo có thể giúp ta thành công về mặt xã hội mà cũng có thể cản trở ta.

Người tin thường phải bơi ngược giòng vì phải nhìn sự thành công theo thời, thường khi chỉ có giá trị tương đối, phải thấy được cái giới hạn và cả những sai lầm của nó nữa. Đức tin là một sự lựa chọn và có thể là một sự lựa chọn rất bi đát. Nhưng nhất là đức tin giúp ta trở thành một người có chiều sâu.

Người Kitô hữu vì biết rằng mình được Chúa yêu mến sẽ có thêm can đảm để không bao giờ thất vọng. Hơn thế nữa, người ấy được đức tin thúc đẩy mãnh liệt để xây dựng một thế giới huynh đệ hơn. Người ấy sẽ nhìn ra Chúa Giêsu Kitô là một con người đã thành đạt, một con người đã thắng vượt được mọi thử thách, kể cả hận thù và cái chết.

Đức tin là một sự may mắn cho cuộc đời chăng? Dầu sao, nếu không luôn luôn giúp ta thành công trong đời thì ít ra đức tin giúp ta được thành nhân.

(hết)

(HT 7-12-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

295. Tại sao Ðức Ki-tô lập Bí tích Thống hối và Xức dầu bệnh nhân?

Ðức Ki-tô là thầy thuốc chữa lành linh hồn và thể xác, Người đã lập các Bí tích này vì đời sống mới do Người ban cho chúng ta qua các Bí tích khai tâm Ki-tô giáo, có thể bị suy yếu và thậm chí bị mất đi do tội lỗi. Vì thế, Người muốn rằng Hội Thánh tiếp tục công trình chữa lành và cứu độ của Người qua hai Bí tích chữa lành.

296. Bí tích này được gọi như thế nào?

Bí tích này được gọi là Bí tích Thống hối, Giao hòa, Tha thứ, Xưng tội và Sám hối.

297. Tại sao lại có một Bí tích Giao hòa sau Rửa tội?

Vì đời sống mới trong ân sủng, được lãnh nhận khi lãnh Bí tích Rửa tội, không tiêu hủy sự yếu đuối của bản tính con người, cũng như sự hướng chiều theo tội lỗi (có nghĩa là dục vọng, concupiscentia), nên Ðức Ki-tô đã thiết lập Bí tích Giao hòa để những người đã lãnh nhận Bí tích Rửa tội có thể ăn năn trở lại một khi họ xa lìa Người vì tội lỗi.

298. Ðức Ki-tô thiết lập Bí tích này khi nào?

Ðức Ki-tô sống lại đã thiết lập Bí tích này khi Người hiện ra với các Tông đồ vào chiều ngày Phục sinh và nói với họ: “Anh em hãy nhận lấy Thánh Thần; anh em tha tội cho ai, thì người ấy được tha; anh em cầm giữ ai, thì người ấy bị cầm giữ” (Ga 20,22-23).

299. Những người đã lãnh nhận Bí tích Rửa tội có cần phải hoán cải hay không?

Lời kêu gọi hoán cải của Ðức Kitô luôn vang vọng trong đời sống những người đã lãnh Bí tích Rửa tội. Việc hoán cải này là một cuộc chiến đấu liên tục của toàn thể Hội Thánh, tuy có đặc điểm là thánh thiện, nhưng lại bao gồm các tội nhân.

300. Thống hối nội tâm là gì?

Là biểu hiện của “tâm hồn tan nát” (Tv 50 [51],19), được ân sủng thần linh thúc đẩy để đáp lại tình yêu thương xót của Thiên Chúa. Lòng thống hối bao hàm sự đau khổ và quay lưng lại với tội lỗi đã phạm, quyết tâm trong tương lai sẽ không phạm tội nữa và tin tưởng vào sự trợ giúp của Thiên Chúa. Lòng thống hối được dưỡng nuôi bằng niềm hy vọng vào sự thương xót của Thiên Chúa.

(còn tiếp)

_________________________________________________________________

ĐỨC TIN LÀ GÌ?

6- Tôi mất đức tin!

Có thật bạn đã lạc mất nó rồi chăng? Nó rơi mất khỏi túi bạn rồi à! Chúng ta hãy ăn nói cho nghiêm chỉnh một chút! Người ta không mất đức tin như làm thất lạc một cuốn sách hay một vật gì. Có thể bạn chỉ mới có một lòng đạo mơ hồ chứ chưa có đức tin đích thực? Nếu vậy chớ nói rằng mình đã mất đức tin.

Trước hết, hãy khởi sự tìm kiếm đức tin bằng cách cầu xin Chúa - nếu Người hiện hữu – ban nó cho bạn! Tuy nhiên, cũng xảy ra trường hợp đức tin đích thật bị tàn lụi. Đức tin là quan hệ bằng hữu với Chúa Kitô mà bạn đã kết ước ngay từ thời thơ ấu. Nó được biểu lộ qua kinh nghiệm, tham dự Thánh lễ, học hỏi giáo lý, tận tụy hy sinh cho tha nhân.

Nhưng rồi khi lớn lên, có thể bạn đọc phải tác phẩm của các tác giả không tin khiến cho tâm hồn bị dao động. Và cuối cùng có thể bạn bị họ thuyết phục để nghĩ rằng Thiên Chúa rất đổi tốt lành mà người ta gọi là Cha chúng ta ấy chỉ là kết quả do trí tưởng tượng của bạn sinh ra. Bạn đã quên chăm chú cho đức tin của mình, quên đem nó ra đối chiếu với các phát minh khoa học mà mình đã tiếp thu được.

Trên đây, chúng ta đã thấy rõ ràng không hề có mâu thuẩn giữa khoa học chân chính và đức tin đích thực. Hoặc là, càng lớn lên bạn càng không còn đủ can đảm để cầu nguyện hay hành đạo nữa. Vì giờ đây kinh nghiệm không còn là một nguồn an ủi như trước kia nữa. Bạn chẳng còn cảm thấy gì hết.

Nhưng đức tin không phải là một điều thuộc lãnh vực tình cảm. Kinh nguyện và Thánh lễ là những điều sinh tử đối với người Kitô hữu. Hoặc ít ra bạn gặp một biến cố đau thương nào đó, như cái chết của người thân hay tri kỷ chẳng hạn, làm cho bạn choáng váng. Bạn tự nhủ rằng nếu Thiên Chúa hiện hữu, hẳn Người đã không cho phép tai nạn này xảy ra.

Nhưng nếu như Người chẳng hề hiện hữu thì có bao nhiêu câu hỏi không tìm được lời giải đáp! Đôi khi vì khám phá ra giới tính của mình mà một thanh niên nọ có thể rời xa đức tin. Người ấy nhìn tôn giáo như một chướng ngại vật ngăn cản sự phát triển nhân bản của mình, quên rằng chính tôn giáo giúp ta khám phá tình yêu đích thật.

Chưa kể đến áp lực của môi trường lãnh đạm mà ta đang sống. Ngày nay, phải can đảm lắm mới dám suy nghĩ hoặc nói ra điều gì ngược với mọi người chung quanh! Phải có cá tính mạnh mẽ lắm mới dám đi tìm những giá trị tâm linh, trong khi biết bao người chỉ nhắm đến cái lợi trước mắt bằng cách thu tích của cải vật chất!

Nếu đã mất đức tin, xin bạn hãy đọc tiểu sử và các sự kiện trong cuộc đời của những người, nam lẫn nữ, có một đức tin thật sáng ngời! Nhưng nhất là trước khi mất đức tin, hãy nuôi dưỡng nó đầy đủ để nó khỏi lụi tàn.

(còn tiếp)

(HT 30-11-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

290. Khi nào chúng ta phải rước lễ?

Hội Thánh khuyên các tín hữu, nếu có đủ điều kiện cần thiết, nên rước lễ mỗi khi tham dự Thánh lễ. Hội Thánh buộc chúng ta rước lễ một năm ít là một lần trong mùa Phục sinh.

291. Phải có những điều kiện nào để rước lễ?

Ðể rước lễ, chúng ta phải hoàn toàn thuộc về Hội Thánh Công giáo và sống trong tình trạng ân sủng, nghĩa là phải ý thức mình không có tội trọng. Ai ý thức mình đã phạm một tội trọng, phải lãnh nhận Bí tích Thống hối trước khi rước lễ. Cũng cần phải có sự tịnh tâm và cầu nguyện, giữ sự chay tịnh do Hội Thánh qui định và có những thái độ bên ngoài xứng đáng (cử chỉ, cách ăn mặc) biểu lộ lòng tôn kính đối với Ðức Ki-tô.

292. Việc rước lễ đem lại những hiệu quả gì?

Việc rước lễ làm tăng triển sự hiệp thông của chúng ta với Ðức Ki-tô và với Hội Thánh Người, bảo toàn và canh tân đời sống ân sủng đã nhận được khi lãnh Bí tích Rửa tội và Bí tích Thêm sức, giúp tăng triển tình yêu đối với tha nhân. Việc rước lễ làm chúng ta nên mạnh mẽ trong đức ái, xoá bỏ các tội nhẹ và gìn giữ chúng ta, trong tương lai, khỏi các tội trọng.

293. Khi nào có thể trao ban Bí tích Thánh Thể cho các người Ki-tô hữu không công giáo?

Các thừa tác viên công giáo chỉ được phép trao ban Bí tích Thánh Thể cho những người thuộc các Giáo hội Ðông Phương, dù không hiệp thông trọn vẹn với Hội Thánh Công giáo, nếu như chính họ tự ý xin và có đủ các điều kiện cần thiết. Còn đối với những người thuộc các cộng đoàn giáo hội khác, các thừa tác viên công giáo được phép trao ban Bí tích Thánh Thể cho họ, khi có lý do quan trọng, và do chính họ tự ý xin và có đủ các điều kiện cần thiết, và họ cũng phải biểu lộ đức tin công giáo đối với Bí tích Thánh Thể.

294. Tại sao Thánh Thể là “bảo chứng cho vinh quang mai sau”?

Vì Bí tích Thánh Thể đổ tràn trong chúng ta tất cả mọi ân sủng và sự chúc lành của trời cao, nên Bí tích này củng cố chúng ta nên mạnh mẽ trên đường lữ hành trần gian, và làm cho chúng ta thêm lòng khao khát đời sống vĩnh cửu, khi đã liên kết chúng ta với Ðức Kitô, Ðấng đang ngự bên hữu Thiên Chúa Cha, với Hội Thánh thiên quốc, với Ðức Trinh Nữ Ma-ri-a diễm phúc và với tất cả các thánh.

(còn tiếp)

_____________________________________________________________

ĐỨC TIN LÀ GÌ?

5- Phải chăng khoa khọc mâu thuẩn với đức tin?

Trong quá khứ đã có những xung đột trầm trọng giữa khoa học và đức tin. Tất cả mọi người đều nhớ việc Galilê bị kết án vì đã quả quyết rằng trái đất quay chung quanh mặt trời chứ không phải ngược lại. Các nhà thần học thời đó đã giải thích theo mặt chữ bản văn trong sách Sáng Thế.

Ngày nay người ta không còn vướng phải sai lầm này nữa. Kinh Thánh không có ý dạy về khoa học, nhưng về tôn giáo và mạc khải. Tạ ơn Chúa, các mối tương quan giữa khoa học và đức tin đã thay đổi rất nhiều. Cả hai có thể tồn tại bên nhau một cách yên ổn mặc dù một đôi khi vẫn còn vài căng thẳng. Khoa học chân chính và đức tin đích thật không thể mâu thuẫn nhau.

Khoa học tìm tòi trong thiên nhiên các quy luật mà Chúa đã thiết lập. Đức tin chuyển tải các chân lý mà Chúa đã trực tiếp truyền đạt. Thế nên nơi Thiên Chúa không thể có mâu thuẫn được. Sự có mặt của các nhà bác học đồng thời cũng là các tín hữu thuộc các tôn giáo chính trên thế giới chứng tỏ rằng khoa học và đức tin không phải là không sống chung với nhau được.

Tuy nhiên, mỗi bên phải ở lại trong địa hạt của mình. Như người ta đã từng trách Hội Thánh giảng dạy thế này thế nọ ngược với các khám phá của khoa học, như sáng tạo thế giới trong 6 ngày. Nhưng Hội Thánh chẳng dạy điều gì như thế cả.

Với một ngôn ngữ đầy hình ảnh, tác giả sách Sáng Thế chỉ muốn tỏ cho ta biết rằng Thiên Chúa là tác giả của vũ trụ và những gì chứa đựng trong vũ trụ. Ngoài ra không nói gì hơn. Một số người lại xem một điều mới chỉ là giả thuyết như đã là chân lý khoa học rồi từ đó mới xảy ra các xung đột.

Các Kitô hữu phải nhìn nhận giá trị của khoa học trong việc thăng tiến và phát triển con người, đồng thời cũng phải công nhận chân lý của khoa học trong lãnh vực khoa học. Tuy nhiên, khoa học cũng phải chấp nhận các giới hạn của mình và công nhận rằng chỉ riêng lý trí con người thôi không đủ để hiểu biết trọn vẹn thực tế vốn rất phức tạp.

Có những thực tại mà khoa học không bao giờ vươn tới được, như: tư duy, tình cảm, vẻ đep, thi ca, các lựa chọn luân lý. Các điều này không chỉ là sản phẩm do não bộ tiết ra. Cả khoa học lẫn đức tin đều phải biết tôn trọng chủ quyền của nhau.

Nếu khoa học phân tích cái “thế nào” của mọi sự, thì đức tin tìm hiểu cái “tại sao”. Nếu mỗi bên gạt đi cám dỗ muốn tự mình giải thích mọi chuyện, thì sẽ dần dần không còn những xung đột nữa.

(còn tiếp)

(HT 23-11-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

282. Chúa Giêsu hiện diện trong Bí tích Thánh Thể như thế nào?

Ðức Giê-su Ki-tô hiện diện trong Bí tích Thánh Thể một cách độc nhất vô nhị và không thể so sánh được. Thật vậy, Người hiện diện cách đích thực, thực sự và theo bản thể: với Mình và Máu Người, với linh hồn và thần tính của Người. Trong Bí tích Thánh Thể, Ðức Ki-tô trọn vẹn, vừa là Thiên Chúa vừa là con người, hiện diện theo cách Bí tích, nghĩa là dưới hình bánh và hình rượu.

283. Biến đổi bản thể nghĩa là gì?

Biến đổi bản thể nghĩa là sự biến đổi trọn vẹn bản thể bánh thành bản thể Mình Thánh Ðức Ki-tô, và biến đổi trọn vẹn bản thể rượu thành bản thể Máu Thánh Người. Sự biến đổi này được thực hiện trong Kinh Nguyện Thánh Thể, nhờ tính hữu hiệu của lời Ðức Ki-tô và tác động của Chúa Thánh Thần. Tuy nhiên, những đặc tính khả giác bên ngoài của bánh và rượu, nghĩa là các “hình bánh rượu,” vẫn không thay đổi.

284. Việc bẻ bánh có phân chia Ðức Ki-tô không?

Việc bẻ bánh không phân chia Ðức Ki-tô. Người hiện diện trọn vẹn và toàn phần trong mỗi hình dạng Thánh Thể, và trong mỗi phần nhỏ của cả hai hình dạng đó.

285. Sự hiện diện của Ðức Ki-tô trong Bí tích Thánh Thể kéo dài bao lâu?

Sự hiện diện của Ðức Ki-tô kéo dài bao lâu hình bánh ruợu đã truyền phép còn tồn tại.

286. Phải tôn thờ Bí tích Thánh Thể cách nào?

Ðó là sự tôn thờ “latria”, nghĩa là sự tôn thờ chỉ dành riêng cho một mình Thiên Chúa, dù trong Thánh lễ, dù ngoài Thánh lễ. Hội Thánh bảo quản bánh rượu đã truyền phép một cách cẩn thận tối đa; Hội Thánh mang Thánh Thể cho các bệnh nhân, cho những người không có khả năng tham dự Thánh lễ. Hội Thánh trưng Thánh Thể cho các tín hữu tôn thờ cách long trọng; mang Thánh Thể đi rước kiệu và mời gọi mọi người thường xuyên kính viếng và thờ lạy Bí tích cực thánh này, được gìn giữ trong Nhà tạm.

287. Tại sao Bí tích Thánh Thể là tiệc Vượt qua?

Bí tích Thánh Thể là tiệc Vượt qua vì khi làm cho cuộc Vượt qua của Người hiện diện một cách Bí tích, Ðức Ki-tô ban cho chúng ta Mình và Máu Người làm của ăn thức uống. Người kết hợp chúng ta với Người và với nhau trong hy tế của Người.

288. Bàn thờ có ý nghĩa gì?

Bàn thờ là biểu tượng của chính Ðức Ki-tô, Ðấng đang hiện diện như của lễ hiến tế (bàn thờ – hy tế thập giá) và như lương thực thần thiêng được ban tặng cho chúng ta (bàn thờ – bàn tiệc Thánh Thể).

289. Hội Thánh đòi buộc chúng ta phải tham dự Thánh lễ khi nào?

Hội Thánh đòi buộc các tín hữu phải tham dự Thánh lễ vào các ngày Chúa nhật và các lễ buộc. Hội Thánh cũng khuyên chúng ta tham dự Thánh lễ vào các ngày khác nữa

(còn tiếp)

_____________________________________________________________

ĐỨC TIN LÀ GÌ?

3- Một ơn do Chúa ban

Đức tin trước hết là một ơn do Chúa ban. Để có được đức tin, cần phải có hai điều này: Về phía con người là đi tìm chân lý, còn về phía Thiên Chúa là ban ánh sáng đặc biệt cho con người.

Nếu kim la bàn nào cũng chỉ về hướng bắc, ấy chính là vì cực bắc luôn có sức hấp dẫn cây kim đó. Chúa Giêsu nói rằng: “Không ai có thể đến với Tôi, nếu Cha Tôi không lôi kéo người ấy” (Ga 6:44).

Đức tin là một ân sủng, nghĩa là một ơn mà Chúa ban không cho ta, chứ theo bản tính tự nhiên ta không thể đòi hỏi, có chăng là chỉ cầu mong và hy vọng được ban cho ơn ấy. Đức tin là một ánh sáng, nhưng vì là ánh sáng chiếu cho thấy Thiên Chúa và các điều kín ẩn của Người, nếu nó phải từ nơi Người mà phát xuất ra, không thể từ ta mà có được. Đức tin từ trời cao ban xuống: Đức tin chính là trí tuệ và tình yêu của Thiên Chúa được ban cho để soi sáng trí khôn con người.

Chúng ta không thể nào biết Thiên Chúa ở nơi thâm sâu của Người. Thiên Chúa là một thế giới mới lạ mà con người không thể nào tới được. Lý trí có thể cho ta biết rằng Thiên Chúa hiện hữu. Nhưng muốn biết Người là ai thì phải có một giác quan thứ sáu. Giác quan này chính là đức tin. Đức tin mở tâm hồn con người ta cho một chiều kích mới mẻ và lạ lùng: Đức tin làm cho con người vượt qua những giới hạn của bản tính tự nhiên và của vũ trụ nhân loại, và có khẳ năng khám phá ra một bản tính ngoại nhiên, một bản tính siêu nhiên, khám phá ra thế giới siêu nhiên của chính Thiên Chúa. Đó là lúc con người đạt tới thế giới vô hạn.

Nguồn ánh sáng từ trên cao, chiếu soi nội tâm ta, khiến ta xác tín rằng các thực tại mới mẻ mà chúng ta sẽ khám phá được chắc chắn là do Chúa: Tuy không thấy Chúa trực tiếp, chỉ trên Thiên đàng mới có được thị kiến này, và không hiểu hết mọi mầu nhiệm của Người, nhưng chúng ta biết những gì Người nói với ta quả là do chính Người và vì thế đáng tin.

Chúa không bao giờ từ chối tỏ mình ra cho những ai thành tâm thiện chí. Sớm hay muộn , người ấy sẽ có đức tin. Nhất là nếu người ấy nguyện xin cho được ơn này. Trước khi ăn năn trở lại, Cha De Foucauld vẫn luôn nguyện rằng: “Lạy Chúa, nếu Ngài hiện hữu, xin cho con được biết Ngài.”

Điều thiết yếu cho tâm hồn luôn cởi mở sẵn sàng vì Thiên Chúa vốn luôn tôn trọng tự do của chúng ta.

4- Một câu trả lời tự do của con người

Đức tin là một ơn do Chúa ban, thế nhưng con người còn cần phải đón nhận nữa. Họ phải thưa “xin vâng”. Đây là lúc ý chí con người can thiệp vào để thúc đẩy trí khôn tin vào các chân lý do Chúa mạc khải.

Lúc ấy đức tin sẽ trở thành một sự dấn thân đi theo Chúa Kitô, một sự gắn bó với một nhân vật. Đó là một sự chọn lựa. Việc chúng ta tự ràng buộc mình vào Chúa Giêsu Kitô chắc chắn là một điều hợp lý, vì ta có đủ lý do chính đáng để tin: Đức tin không phải là điều vô lý, mà là điều vượt trên mọi lý luận.

Việc ta quyết định tin vào Chúa Giêsu Kitô cũng là một hành vi tự do và đáng khen. Thiên Chúa không hề xâm phạm đến lương tâm con người, vì tự do chính là luật của tình yêu. Không ai có thể áp đặt đức tin, dù đó là cha mẹ hay Hội Thánh, cũng giống như chẳng ai có thể ép một người nào phải yêu. Đó là một sự lựa chọn hoàn toàn tự nguyện.

Không phải là không có nguy hiểm, vì tin vào Thiên Chúa và tin vào Chúa Kitô cũng đồng thời là phải khước từ một cuộc sống bình lặng và dễ dãi. Trở thành Kitô hữu đồng thời là chấp nhận những xáo trộn trong cuộc sống. Đôi khi vì tuyên xưng đức tin mà ta phải chịu tử đạo. Tin đúng là một cuộc chiến đấu.

Đức tin chẳng phải là một sự đào tẩu. Nó không cản trở mà trái lại còn thúc đẩy ta dấn thân, thậm chí với các kẻ không tin, để biến đổi thế giới xã hội tiến đến chỗ công bằng và huynh đệ hơn. Đức tin ban cho các cuộc dấn thân của chúng ta đời này có ý nghĩa, như một sự chuẩn bị cho Nước Trời.

Đức tin là nguồn đem lại niềm vui, chiếu sáng cuộc đời. Dưới ánh sáng đức tin, thế giới trở nên trong suốt và huynh đệ hơn. Hoàn vũ là một nơi để hiệp thông với nhau. Và khi gặp đau khổ, đức tin mang lại can đảm và bình an khi làm cho ta hiểu rằng đau khổ không phải là vô ích. Đức tin khiến ta nhìn cái chết như đường dẫn tới sự sống. Tin chính là xây dựng trọn cuộc đời ta dựa trên Chúa Kitô là Đấng có những lời ban sự sống vĩnh cửu. Chỉ một mình Người có khả năng làm thỏa mãn các khát vọng cao cả nhất của thanh niên lẫn thiếu niên và với người lớn tuổi.

Đức tin cần được đào sâu thêm. Nó là một cây non mà nếu không được nuôi dưỡng thì sẽ chẳng lớn lên được. Một số người trẻ vẫn còn giữ một đức tin của con nít, thứ đức tin không còn đáp ứng được các nhu cầu của con người đã tới tuổi thanh niên hay tuổi tráng niên, tuổi trưởng thành. Để yêu mến Thiên Chúa hơn và chiếu tỏa Người ra, ta cần hiểu biết về Người hơn nữa. Phải không ngừng khám phá ra khuôn mặt của Chúa Giêsu Kitô bằng cách đào sâu các sách Tin Mừng. Để giữ vững đức tin, ta cũng cần thực hiện các hành vi đức tin, trong đó đáng kể hơn hết là cầu nguyện chuyên chăm và tham dự đều đặn Thánh lễ ngày Chúa Nhật.

(còn tiếp)

(HT 16-11-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

275. Bí tích này còn được gọi bằng những tên gọi nào?

Nguồn phong phú vô tận của Bí tích này được diễn tả qua nhiều tên gọi khác nhau, gợi lên những khía cạnh đặc biệt. Những tên gọi thông dụng nhất là: Thánh Thể, Thánh lễ, Bữa tiệc của Chúa, lễ Bẻ Bánh, Cử hành Thánh Thể, Tưởng nhớ cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Chúa, Hy lễ thánh, Phụng vụ thánh và Thần linh, Mầu nhiệm thánh, Bí tích thánh nơi bàn thờ, Hiệp lễ.

276. Ðâu là vị trí của Bí tích Thánh Thể trong Nhiệm cục cứu độ?

Trong Giao ước cũ, Bí tích Thánh Thể đặc biệt được tượng trưng bằng bữa ăn Vượt qua, được Người Hi-pri cử hành hàng năm với bánh không men, để ghi nhớ ngày ra đi vội vã và giải phóng khỏi đất Ai Cập. Chúa Giê-su đã báo trước về Bí tích này trong giáo huấn của Người, và Người đã thiết lập Bí tích này khi cử hành bữa tiệc ly với các Tông đồ, trong khung cảnh bữa tiệc Vượt qua. Trung thành với lệnh truyền của Chúa: “Hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy” (1Cr 11,24), Hội Thánh luôn cử hành Bí tích Thánh Thể, nhất là vào ngày chúa nhật, ngày Phục sinh của Chúa Giê-su.

277. Bí tích Thánh Thể được cử hành thế nào?

Bí tích Thánh Thể được cử hành gồm hai phần chính, hợp thành một hành vi phụng tự duy nhất: Phụng vụ Lời Chúa gồm việc công bố và lắng nghe Lời Chúa, và Phụng vụ Thánh Thể gồm việc tiến dâng bánh rượu, kinh nguyện thánh thể (hay anaphore) và hiệp lễ.

278. Ai là thừa tác viên của Bí tích Thánh Thể?

Thừa tác viên Bí tích Thánh Thể là vị tư tế (Giám mục hay linh mục) đã được truyền chức thành sự; vị này cử hành trong cương vị (in Persona) Ðức Ki-tô – Thủ lãnh và nhân danh Hội Thánh.

279. Các chất liệu chính yếu và cần thiết của Bí tích Thánh Thể là gì?

Các chất liệu đó là bánh mì và rượu nho.

280. Tại sao nói Bí tích Thánh Thể là việc tưởng niệm hy tế của Ðức Ki-tô?

Bí tích Thánh Thể là việc tưởng niệm theo nghĩa làm cho hiện diện và hiện tại hoá hy tế thập giá mà Ðức Ki-tô đã dâng lên Chúa Cha, một lần thay cho tất cả, vì nhân loại. Ðặc tính hy tế của Bí tích Thánh Thể được biểu lộ trong chính những lời thiết lập: “Ðây là Mình Thầy, bị nộp vì anh em” và “Chén này là Giao ước mới trong Máu Thầy, sẽ đổ ra vì anh em” (Lc 22,19-20). Hy tế thập giá và hy tế Thánh Thể là một hy tế duy nhất. Hiến vật và người dâng là một, chỉ khác biệt về cách tiến dâng: cách đổ máu trên thập giá, cách không đổ máu trong Bí tích Thánh Thể.

281. Hội Thánh tham dự vào hy tế Thánh Thể theo cách nào?

Trong Bí tích Thánh Thể, hy tế của Ðức Ki-tô cũng trở thành hy tế của các chi thể trong Thân Thể Người. Ðời sống của các tín hữu, lời ca ngợi, hoạt động, cầu nguyện, lao động của họ được kết hợp với Ðức Ki-tô. Vì là hy tế, Bí tích Thánh Thể cũng được dâng lên thay cho tất cả các tín hữu, người còn sống cũng như kẻ đã qua đời, như của lễ đền tội cho tất cả mọi người, để đón nhận được từ Thiên Chúa những ích lợi thiêng liêng và trần thế. Hơn nữa, Hội Thánh trên trời cũng hiện diện trong lễ dâng của Ðức Ki-tô.

(còn tiếp)

_________________________________________

ĐỨC TIN LÀ GÌ?

2- Một quả tin luôn kiếm tìm

Không phải cứ suy tư lý luận xong là ta sẽ tin, dù hành vi đức tin ấy có hợp lý đến đâu chăng nữa. Ta không gặp được đức tin như dùng lý luận để khám phá ra giải đáp cho một bài toán vật lý. Đức tin không phải là một khoa học, dù có những sự thật phải tin. Đức tin không chỉ ngỏ lời với trí tuệ mà thôi.

Con tim cũng có phần của nó trong hành vi đức tin. Đức tin là sự gắn bó của ta vào một nhân vật, là Thiên Chúa hay là Chúa Kitô. Đây là chuyện có dấn thân hay không. Chính điều này làm cho đức tin trở nên một sự liều lĩnh, một cuộc mạo hiểm mà ta muốn cùng với Chúa thử làm.

Thường thì chính con tim thúc đẩy trí khôn đi tìm các lý lẽ để tin: đã không yêu mến sự thật, không muốn hiến thân cho một lý tưởng thì lúc nào cũng có những lý do tuyệt vời để từ chối không tin.

Các người Pharisiêu thời Chúa Giêsu đã không đọc ra các dấu chỉ mà Người đưa ra để giải thích sứ mạng thần linh của mình; không đọc ra ý nghĩa của các dấu lạ vì họ chẳng hề yêu mến Chúa Kitô.

Người nào chân thành, sẵn sàng thay đổi đời sống nếu thấy cần thiết, cho dù có phải trả giá gì chăng nữa, người nào muốn hết lòng tiến tới sự thật, người đó đang đi trên đường đến đức tin.

Phải có những điều kiện nội tâm nữa thì mới có thể tin được. Chính vì thế ta hiểu được tại sao trong cùng một gia đình hay một trường học, tuy được giáo dục về đạo như nhau, nhưng có người thì có đức tin, có người vẫn không tin hay dửng dưng vô tâm.

Phải làm cho đời mình ăn khớp với điều mình muốn tin. “Ai thực thi chân lý thì đến với ánh sáng” (Ga 3.21). Tin Mừng đã nói như thế.

Tâm hồn ta thường bị trì trệ nặng nề vì thiếu trong sạch, không chịu bỏ đi những điều cần phải từ bỏ. Chính vì thế trí khôn ta sẽ tìm ra đủ những lý lẽ để khỏi tin hoặc để khỏi tiếp tục tin nữa. Nó cố sức xây dựng những lập luận giải thích để không còn thấy lúng túng khó chịu nữa. Ta không có can đảm cắt đứt một mối liên hệ nguy hiểm, phá vỡ một thói quen xấu, chỉnh đốn lại tình yêu, lướt thắng tính ích kỷ hay lười biếng của mình.

Hoặc lúc ấy ta đang sống một cách hời hợt, tự thỏa mãn với chính mình, thiếu nền tảng nội tâm. Các điều thuộc về đức tin đâu còn chỗ nào trong một cuộc sống ồn ào náo nhiệt, chỉ theo đuổi một mục tiêu duy nhất là năng xuất, lợi nhuận.

Ta không còn thời giờ để đặt cho mình những câu hỏi thiết yếu như: Tôi là ai? Tôi đang về đâu? Đời tôi có ý nghĩa gì?

Cần phải thật khiêm nhường, trong sạch, cởi mở, khoáng đại, khôn ngoan thì mới nhận được ơn đức tin.

(còn tiếp)

(HT 2-11-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

268. Bí tích Thêm sức có những hiệu quả nào?

Hiệu quả của Bí tích Thêm sức là việc đổ tràn Chúa Thánh Thần cách đặc biệt, như trong ngày lễ Ngũ Tuần. Việc đổ tràn này ghi một ấn tín không thể tẩy xoá trong linh hồn người lãnh nhận, và gia tăng ân sủng của Bí tích Rửa tội. Việc tuôn tràn Thánh Thần giúp chúng ta tiến sâu hơn vào ơn làm con cái Thiên Chúa, kết hợp chúng ta chặt chẽ hơn với Ðức Ki-tô và với Hội Thánh của Người. Bí tích này củng cố trong tâm hồn chúng ta các hồng ân của Chúa Thánh Thần và trao ban cho chúng ta một sức mạnh đặc biệt để làm chứng cho đức tin Ki-tô giáo.

269. Ai có thể lãnh nhận Bí tích Thêm sức?

Tất cả những ai đã nhận Bí tích Rửa tội đều có thể và phải nhận Bí tích Thêm sức và chỉ một lần duy nhất. Ðể lãnh nhận cho có hiệu quả, người đã được Rửa tội phải ở trong tình trạng ân sủng.

270. Ai là thừa tác viên của Bí tích Thêm sức?

Thừa tác viên nguyên thủy của Bí tích Thêm sức là Giám mục. Ðây là cách làm nổi bật sự liên kết giữa người được Thêm sức với Hội Thánh trong cơ cấu tông truyền. Khi linh mục trao ban Bí tích này – điều này thông thường ở Ðông Phương và trong những hoàn cảnh đặc biệt ở Tây Phương – mối dây liên kết với Giám mục và với Hội Thánh được biểu lộ qua linh mục, là cộng sự viên của Giám mục, và qua Dầu thánh được chính Giám mục thánh hiến.

271. Bí tích Thánh Thể là gì?

Bí tích Thánh Thể là chính hy tế Mình và Máu của Chúa Giê-su, mà Người đã thiết lập để lưu tồn hy tế thập giá của Người qua bao thế kỷ cho đến khi Người lại đến. Như thế, Người ủy thác cho Hội Thánh việc tưởng nhớ cái Chết và cuộc Phục sinh của Người. Bí tích Thánh Thể là dấu chỉ hợp nhất, dây bác ái, bữa tiệc vượt qua, nơi chúng ta lãnh nhận Ðức Ki-tô, linh hồn được tràn đầy ân sủng và được bảo đảm cho đời sống vĩnh cửu.

272. Chúa Giê-su đã thiết lập Bí tích Thánh thể khi nào?

Người đã thiết lập Bí tích Thánh Thể vào ngày Thứ Năm tuần thánh, “trong đêm bị trao nộp” (1 Cr 11, 23), khi Người ăn bữa tiệc cuối cùng với các Tông đồ của Người.

273. Người đã thiết lập Bí tích Thánh Thể như thế nào?

Sau khi qui tụ các Tông đồ trong nhà Tiệc ly, Chúa Giê-su cầm lấy bánh trong tay, bẻ ra và trao cho các ông mà nói: “Anh em hãy nhận lấy mà ăn: này là Mình Thầy bị nộp vì anh em”. Rồi Người cầm trong tay chén đầy ruợu và nói với họ: “Anh em hãy nhận lấy mà uống: này là chén Máu Thầy, Máu Giao ước mới và vĩnh cửu, đổ ra cho anh em và nhiều người được tha tội. Anh em hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy”.

274. Bí tích Thánh Thể có ý nghĩa gì trong đời sống của Hội Thánh?

Bí tích Thánh Thể là nguồn mạch và tột đỉnh của toàn bộ đời sống Ki-tô giáo. Thánh Thể là tột đỉnh hoạt động thánh hóa của Thiên Chúa đối với chúng ta và là tột đỉnh của hoạt động phượng tự chúng ta dâng lên Ngài. Bí tích Thánh Thể chứa đựng tất cả của cải thiêng liêng của Hội Thánh, đó chính là Ðức Ki-tô, Ðấng là Chiên Vượt qua của chúng ta. Việc hiệp thông vào sự sống của Thiên Chúa và sự hợp nhất của dân Thiên Chúa được diễn tả và thực hiện nhờ Bí tích Thánh Thể. Qua việc cử hành Thánh lễ, chúng ta được kết hợp với Phụng vụ trên trời và tham dự trước vào đời sống vĩnh cửu.

(còn tiếp)

_________________________________________

ĐỨC TIN LÀ GÌ?

Đức tin có một tầm quan trọng hết sức cơ bản trong cuộc sống đời người, đặc biệt là người trẻ. Một số người tự nhiên có đức tin, cơ hồ như họ đã bú lấy nó được từ trong lòng mẹ vậy. có người rất muốn tin mà chẳng tin được. Cũng có người coi đức tin như một sự đầu hàng của trí khôn trước những mầu nhiệm khôn dò. Cuối cùng có một số người ngại phải dấn thân vì không muốn thay đổi tí nào trong cuộc đời mình. Vậy thì đức tin là gì?

1.Một hành vi của trí tuệ.

Tin là một hành vi phức tạp. Tuy bao hàm nhiều khía cạnh nhưng tất cả đều làm thành một thực tại rất sống động. Có đức tin không phải là tin vào những điều mà mình không hiểu hay là có những tâm tình đạo đức.

Có đức tin trước hết là tín nhiệm vào một ai đó, như đứa trẻ tin mẹ mình, như bệnh nhân tin thầy thuốc. Đó là một hành vi tin cậy vô điều kiện vào Chúa, vào lời nói, các lời hứa và hành động của Người.

Tin trước tiên là một hành vi của trí tuệ. Và đó là một việc hợp lý. Trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta có khối lần bày tỏ niềm tin tự nhiên. Chúng ta tin vào các sự kiện lịch sử được thuật lại trong sử sách. Chúng ta tin vào các nhà bác học và những công thức khoa học của họ. Chúng ta tin vào lời chẩn bệnh của thầy thuốc cũng như vào tài nghệ của người lái máy bay hay xe đò...

Ta tin vào một người nào đó bởi vì người ấy xứng đáng cho ta tin tưởng. Người này cung cấp cho ta những dấu chỉ để biện minh cho tình trạng đáng tin của mình và qua đó cũng biện minh cho niềm tin của chúng ta là một niềm tin hợp lý.

Tất cả những điều trên đây cũng đều có thể được xử dụng để nói về hành vi đức tin đối với Thiên Chúa và đối với Chúa Kitô. Chúng ta tin rằng mình đã nhận được một loạt các chỉ dẫn hay dấu hiệu giúp mình có thể có được một phán đoán chắc chắn.

Những người cách đây trên 2000 năm tin vào Chúa Kitô, chỉ dần dần mới có được lòng tin ấy: họ nghe Người nói, nhìn Người sống, thấy các phép lạ Người làm và nhất là chứng kiến Người đã sống lại. Dựa trên những quan sát đó, họ hiểu ra rằng Chúa Giêsu đáng cho họ tin tưởng, Thiên Chúa đã xác nhận lời chứng của Người khi cho Người sống lại từ cõi chết.

Đối với chúng ta ngày nay, không thể quan sát trực tiếp các việc làm và nghe trực tiếp các lời nói của Chúa Giêsu nữa. Chúng ta tin dựa trên lời chứng của các chứng nhân đã trực tiếp thấy Chúa Giêsu sống và sống lại. Sau này chúng ta sẽ có dịp thấy mình có thể tin vào lịch sử của các sách Tin Mừng, những sách tường thuật các việc Chúa Kitô làm và các lời Nguời giảng dạy.

Như thế, Thiên Chúa đã dùng một con người để nói với loài người.

Với trí khôn của mình, ta có thể suy ra được rằng Thiên Chúa có thật. Nhưng nếu Người không mạc khải thì ta không thể biết Người là ai. Đó chính là điều Người đã thực hiện nơi Chúa Giêsu Kitô, Đấng đã nói cho ta biết sự thật về Thiên Chúa và về con người, hình ảnh của Thiên Chúa. Đó cũng chính là điều mà ta gọi là Mạc khải. Mạc khải này được khép lại sau khi vị Tông đồ cuối cùng của Chúa Kitô qua đời. Chúng ta tin vào những gì Chúa Giêsu giảng dạy về đời sống thâm sâu của Thiên Chúa, bởi vì Người là Con Thiên Chúa, không thể sai lầm và cũng chẳng hề lừa dối ta. Như vậy, đức tin chính là sự chấp nhận của trí tuệ đối với các chân lý mà Thiên Chúa đã mạc khải cho loài người trong và qua Chúa Kitô.

Đức tin mở rộng trí khôn con người để hiểu biết về Thiên Chúa. Một đứa trẻ tin vào cha mình sẽ biết được nhiều điều không do tự nó khám phá ra; và tuy không thể biết những điều ấy sâu sắc như cha mình, nhưng dầu sao nó cũng đã biết.

Như vậy, vì đã nhìn mọi sự trong nhãn quan của Thiên Chúa nên kẻ tin sẽ có những cái nhìn về một thế giới khác, về thế giới bên kia.

Còn khoa học với cái nhìn theo nhãn quan con người không thể tường trình về một thế giới mà nó hoàn toàn không có khả năng thăm dò.

Đức tin là môt ánh sáng chiếu lên trong đêm tối. Tuy không tới mức xua tan hết mọi bóng tối, vì Thiên Chúa vượt lên trên chúng ta và vẫn luôn luôn huyền bí và mầu nhiệm, nhưng cũng đủ soi sáng bước chân ta.

(còn tiếp)

(HT 26-10-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

259. Hội Thánh đòi hỏi gì nơi người sắp lãnh Bí tích Rửa tội?

Hội Thánh đòi hỏi người sắp nhận Bí tích Rửa tội phải tuyên xưng đức tin; trong trường hợp là một người trưởng thành thì việc tuyên xưng này phải do chính bản thân họ, nhưng nếu là một em bé, thì việc tuyên xưng do cha mẹ và Hội Thánh. Cha mẹ đỡ đầu và cả cộng đoàn giáo hội đều có trách nhiệm phần nào trong việc chuẩn bị Bí tích Rửa tội (cho người dự tòng) cũng như trong việc phát triển đức tin và ân sủng của Bí tích Rửa tội.

260. Ai có thể ban Bí tích Rửa tội?

Thừa tác viên thông thường của Bí tích Rửa tội là các Giám mục và linh mục; trong Giáo hội La-tinh còn có cả các phó tế. Trong trường hợp cần thiết, mọi người đều có thể ban Bí tích Rửa tội, miễn là họ có ý làm điều Hội Thánh làm. Người ban Bí tích Rửa tội đổ nước trên đầu ứng viên và đọc công thức Ba Ngôi khi Rửa tội: “Tôi Rửa tội cho […] nhân danh Cha và Con và Thánh Thần.”

261. Bí tích Rửa tội có cần thiết cho ơn cứu độ không?

Bí tích Rửa tội cần thiết cho ơn cứu độ đối với những người đã được nghe rao giảng Tin Mừng và những người có khả năng xin lãnh nhận Bí tích này.

262. Người không lãnh Bí tích Rửa tội có thể được cứu rỗi không?

Vì Ðức Kitô đã chết để cứu độ tất cả mọi người, nên những người sau đây có thể được cứu độ dù không lãnh nhận Bí tích Rửa tội: những ai chết vì đức tin (Rửa tội bằng máu), những người dự tòng và cả những người, dưới tác động của ân sủng, dù không biết Ðức Kitô cũng như Hội Thánh của Người, nhưng đã thành tâm tìm kiếm Thiên Chúa và cố gắng chu toàn thánh ý Người (Rửa tội bằng lòng ước ao). Về phần các trẻ em chết mà không được Rửa tội, Hội Thánh trong Phụng vụ phó thác các em cho lòng nhân từ của Thiên Chúa.

263. Bí tích Rửa tội mang lại những hiệu quả nào?

Bí tích Rửa tội tha thứ nguyên tội, mọi tội cá nhân và các hình phạt do tội. Bí tích Rửa tội cho tham dự vào đời sống của Thiên Chúa Ba Ngôi nhờ ơn thánh hóa, nhờ ơn công chính hóa giúp tháp nhập vào Ðức Ki-tô và Hội Thánh Người. Bí tích này cho tham dự vào chức tư tế của Ðức Ki-tô và tạo nền tảng cho sự hiệp thông với tất cả các người Ki-tô hữu. Bí tích này trao ban các nhân đức đối thần và các hồng ân của Chúa Thánh Thần. Người lãnh nhận Bí tích Rửa tội thuộc về Ðức Ki-tô luôn mãi: họ được đóng ấn không thể xóa được của Ðức Ki-tô (ấn tín).

264. Ðâu là ý nghĩa của “tên thánh” khi lãnh Bí tích Rửa tội?

Mọi tên gọi đều là quan trọng vì Thiên Chúa biết tên gọi của từng người, nghĩa là biết tính cách độc đáo của mỗi người. Khi lãnh nhận Bí tích Rửa tội, người Ki-tô hữu nhận một tên gọi đặc biệt trong Hội Thánh, ưu tiên nên chọn tên của một vị thánh, vị này là gương mẫu thánh thiện cho người nhận tên, và ngài sẽ chuyển cầu cho họ nơi Thiên Chúa.

265. Bí tích Thêm sức có vị trí nào trong Nhiệm cục Cứu độ?

Trong Giao ước cũ, các tiên tri đã loan báo việc tuôn đổ Thánh Thần của Chúa trên Ðấng Mê-si-a đang được mong đợi, và trên toàn dân của Ðấng Mê-si-a. Trọn đời sống và sứ vụ của Ðức Ki-tô diễn ra trong sự hiệp thông trọn vẹn với Chúa Thánh Thần. Các Tông đồ nhận lãnh Chúa Thánh Thần trong ngày lễ Ngũ tuần và loan báo “những kỳ công của Thiên Chúa” (Cv 2, 11). Qua việc đặt tay, các ngài trao ban cho các người mới lãnh nhận Bí tích Rửa tội hồng ân của chính Chúa Thánh Thần. Qua bao thế kỷ, Hội Thánh liên tục sống nhờ Chúa Thánh Thần và thông ban Chúa Thánh Thần cho con cái mình.

266. Tại sao Bí tích này được gọi là Bí tích Dầu thánh hay Thêm sức?

Người ta gọi Bí tích này là Bí tích Dầu thánh (trong các Giáo hội đông phương: Chrismation là việc xức bằng dầu myron, nghĩa là Dầu thánh), bởi vì nghi thức chính yếu của Bí tích này là việc xức dầu. Người ta gọi Bí tích này là Bí tích Thêm Sức, vì Bí tích này kiên cường và củng cố ân sủng của Bí tích Rửa tội.

Nghi thức chính yếu của Bí tích Thêm sức là việc xức Dầu thánh (dầu pha hương liệu đã được Giám mục thánh hiến), kèm theo việc đặt tay của thừa tác viên, ngài sẽ đọc các lời thuộc Bí tích dành riêng cho nghi thức. Ở Phương Tây việc xức dầu được ghi trên trán của những người đã được Rửa tội, kèm theo lời này: “Hãy lãnh nhận ấn tín ơn Chúa Thánh Thần”. Trong các Giáo hội Ðông Phương theo nghi thức Byzantin, việc xức dầu còn ghi trên nhiều phần thân thể, với công thức: “Tôi ghi dấu cho anh bằng hồng ân của Chúa Thánh Thần.”

(còn tiếp)

SỐNG ĐỨC TIN

CỦNG CỐ ĐỨC TIN CỦA MÌNH TRONG CUỘC SỐNG PHÁT TRIỂN NGÀY NAY

Pt Pierre Võ Tiết Cương

Về phía Giáo Hội.

Giáo hội nên tạo mọi điều kiện cho chúng ta có môi trường sinh hoạt. Hơn nữa, Giáo hội cũng ý thức rằng, để có một cộng đồng nhân loại như lòng mong ước, sự quan tâm giáo dục cho thế hệ tương lai phải đứng hàng đầu; giới trẻ là tương lai của của Giáo hội. Đồng thời, giới trẻ cũng là chủ nhân tương lai của nhân loại.

Bên cạnh đó, muốn đạt được một sự giáo dục mục vụ tốt, chúng ta cần hiểu biết người trẻ; nhất là muốn lãnh đạo người trẻ, chúng ta cần đi sâu vào đời sống người trẻ hơn, vì “vô tri bất mộ”. Và như thánh Gioan Don Bosco nói: “Hãy làm bạn trẻ hiểu rằng chúng ta yêu mến họ, rồi họ sẽ thực hành điều chúng ta muốn”. Hơn nữa, chúng ta vui mừng và hy vọng vào một lớp trẻ, lớp tuổi năng động, nhiệt thành, có thiện chí và yêu mến Chúa Giêsu, thần tượng của giới trẻ và của chúng ta trong mọi thời. Trong niềm vui và hy vọng ấy, chúng ta cần thêm sáng kiến để có cơ hội giới thiệu gương mặt Đức Kitô - một người trẻ hôm qua, hôm nay và mãi mãi cho giới trẻ.

Tóm lại

“Bạn và tôi phải làm gì để củng cố Đức Tin của mình trong cuộc sống phát triển ngày nay”

Để kết thúc, chúng ta nên sống có ý thức và trân trọng giữ gìn đức tin, dưới tác động của Chúa, tất cả mọi người cố gắng sống tốt hơn, góp phần tích cực vào công cuộc loan báo Tin Mừng của Chúa Kitô cho mọi người như lời thánh Phaolô: “Chúng tôi không rao giảng chính mình, mà chỉ rao giảng Đức Kitô Giêsu là Chúa” (2Cr 4, 5). Hơn nữa, chúng ta nên cố gắng học hỏi và tự trau dồi về đời sống đức tin của mình mỗi ngày trong cuộc sống và như Thánh Giacôbê đã nói: “Đức Tin không có việc làm là Đức Tin chết.” (x.Gc 2,17).

(hết)

(HT 19-10-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

248. Có tiêu chuẩn nào bảo đảm cho tính duy nhất trong sự đa dạng này?

Ðó là sự trung thành với Truyền thống Tông đồ, nghĩa là sự hiệp thông trong đức tin và trong các Bí tích đã lãnh nhận từ các Tông đồ; sự hiệp thông này được biểu lộ và bảo đảm bằng sự liên tục kế nhiệm tông đồ. Hội Thánh là công giáo: do đó, Hội Thánh có thể hội nhập tất cả những sự phong phú đích thực của các nền văn hóa khác nhau vào sự duy nhất của mình.

249. Trong Phụng vụ, có phải tất cả đều bất biến không?

Trong Phụng vụ, nhất là trong Phụng vụ các Bí tích, có những yếu tố bất biến vì là thể chế thiên định, được Hội Thánh trung thành gìn giữ. Ngoài ra, cũng có những yếu tố có thể thay đổi mà Hội Thánh có quyền và đôi khi có bổn phận thích nghi với các nền văn hóa của các dân tộc khác nhau.

251. Việc khai tâm Kitô giáo được thực hiện thế nào?

Việc khai tâm Kitô giáo được thực hiện qua ba Bí tích đặt nền tảng cho đời sống Ki-tô hữu. Các tín hữu được tái sinh nhờ Bí tích Rửa tội, được củng cố nhờ Bí tích Thêm sức, và được nuôi dưỡng nhờ Bí tích Thánh Thể.

252. Các tên gọi của Bí tích đầu tiên trong việc khai tâm Kitô giáo là gì?

Ðầu tiên, người ta gọi Bí tích này là Rửa tội theo nghi thức chính yếu của việc cử hành. Rửa tội muốn nói việc “dìm xuống” nước. Người được Rửa tội được dìm vào trong sự chết của Ðức Ki-tô và sống lại với Người như một “thụ tạo” mới (2 Cr 5,17). Người ta còn gọi Bí tích này là “tắm tái sinh và đổi mới trong Chúa Thánh Thần” (Tt 3,5), hay là “ơn soi sáng” vì người được Rửa tội trở thành “con cái sự sáng” (Ep 5,8).

253. Bí tích Rửa tội được diễn tả bằng những hình ảnh tượng trưng nào trong Cựu Ước?

Trong Cựu Ước, người ta gặp nhiều hình ảnh tượng trưng khác nhau về Bí tích Rửa tội: nước, được coi như nguồn gốc của sự sống và sự chết; tàu Nôe cứu thoát con người nhờ nước; cuộc vượt qua Biển Ðỏ giải phóng dân Israel khỏi ách nô lệ Ai Cập; việc băng qua sông Giođan tiến vào đất hứa, là hình ảnh của sự sống đời đời.

254. Ai đã kiện toàn những hình ảnh tượng trựng đó?

Những hình ảnh tượng trưng trong Cựu Ước được hoàn thành trong Ðức Giê-su Ki-tô, Ðấng ngay lúc khởi đầu đời sống công khai, đã để cho Gio-an Tẩy giả làm phép rửa cho mình tại sông Gio-đan. Trên thập giá, từ cạnh sườn của Người bị đâm thâu, máu và nước đã tuôn trào, là dấu chỉ của Bí tích Rửa tội và Thánh thể. Sau khi Phục sinh, Người đã ủy thác cho các Tông đồ sứ vụ sau đây: “Anh em hãy đi giảng dạy muôn dân, làm phép rửa cho họ nhân danh Cha và Con và Thánh Thần” (Mt 28,19-20).

255. Hội Thánh ban Bí tích Rửa tội cho những ai và từ bao giờ?

Từ ngày lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống, Hội Thánh ban Bí tích Rửa tội cho những ai tin vào Ðức Giê-su Ki-tô.

256. Nghi thức chính yếu của Bí tích Rửa tội là gì?

Nghi thức chính yếu của Bí tích này gồm việc dìm ứng viên xuống nước hay đổ nước trên đầu họ trong khi kêu cầu: nhân Danh Cha và Con và Thánh Thần.

257. Ai có thể lãnh nhận Bí tích Rửa tội?

Mọi người chưa lãnh nhận đều có thể lãnh nhận Bí tích Rửa tội.

258. Tạo sao Hội Thánh Rửa tội cho các em bé?

Bởi vì các em bé được sinh ra trong tội nguyên tổ, nên cần được giải thoát khỏi quyền lực Ác thần và đưa dẫn vào Vương quốc của sự tự do của con cái Thiên Chúa.

(còn tiếp)

_________________________________________________

CỦNG CỐ ĐỨC TIN CỦA MÌNH TRONG CUỘC SỐNG PHÁT TRIỂN NGÀY NAY

Pt Pierre Võ Tiết Cương

Vì Thiên Chúa là Tình Yêu cho nên “tin” là phải “yêu”, yêu người như Chúa yêu ta. Mời gọi chúng ta cùng nhìn vào con người thật của Stêphanô: khi chấp nhận bị người ta xử tử bằng cách ném đá để làm chứng cho niềm tin vào Đức Giêsu, trước lúc trút hơi thở cuối cùng, thánh nhân đã ngước mắt lên trời mà nguyện rằng: “Lạy Chúa, xin đừng chấp họ tội này” (Cv 7,60). Mời các bạn trẻ chiêm ngắm cô thiếu nữ Maria Goretti, sau khi bị kẻ cuồng dâm 20 tuổi Alessandro đâm nhiều nhát dao vào người vì chống trả, đã nói: “Vì tình yêu Chúa Giêsu, tôi tha thứ cho anh ấy và muốn anh ấy sẽ ở trên Thiên Đàng với tôi.” Chúng ta hãy nhìn vào con người linh mục Maximilian Kolbe đã tình nguyện chịu chết thay cho một người tù không hề quen biết trong trại tập trung Đức Quốc Xã năm 1941. Cựu Tổng Thống Nam Phi Nelson Mandela đã nói sau khi được ra tù năm 1990: “Khi tôi bước đến với tự do, tôi biết rằng nếu không bỏ lại nỗi đau và sự căm thù lại phía sau, tôi sẽ vẫn ở trong tù”. Cuối cùng, chúng ta chứng kiến hình ảnh Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, đích thân xin nhà cầm quyền Ý tha cho người đã ám sát mình là Mehmet Ali Agca và vào tù thăm anh ta để nói với anh rằng: “Tôi tha thứ cho bạn.”

Một tình yêu thật sự phải xuất phát từ trái tim chỉ mong muốn điều tốt lành và hạnh phúc cho tha nhân. Đó là cách chúng ta sống đức tin và thể hiện niềm tin cho thế giới hôm nay. Hãy để Lời Chúa triển nở trong lòng chúng ta: “Anh em hãy yêu thương nhau như Thầy đã yêu thương anh em” (Ga 13,34).

Về phía gia đình.

Gia đình đóng vai trò rất quan trọng trong việc giúp chúng ta sống đức tin một cách sung mãn. Một gia đình mà trong đó cha mẹ và mọi người sống đạo đức, thánh thiện biết yêu thương lẫn nhau thì con cái sẽ noi gương cha mẹ. Hơn nữa, con cái cần được lớn lên trong bầu khí đức tin sống động của gia đình: “Thường xuyên nghe những lời cầu nguyện của cha mẹ, được cha mẹ dạy dỗ cầu nguyện, được nhắc nhở về những ơn lành thánh và sự hiện diện của Chúa, được khuyến khích học hỏi giáo lý, tham dự Thánh lễ, sinh hoạt hội đoàn, được chứng kiến đời sống đức tin cụ thể qua những chọn lựa yêu thương và hy sinh cho nhau mỗi ngày, con cái sẽ thấm nhuần lối sống đức tin đó vào cuộc sống của riêng nó trong xã hội. Nhiều người trưởng thành hiện nay rất xúc động khi nhớ về những kỷ niệm khó quên thời thơ ấu của mình được cha mẹ dạy cúi đầu trước bàn thờ, làm dấu thánh giá. Mẹ dạy cho đọc kinh Lạy Cha, kinh Kính Mừng. Lòng đạo đức bình dân đã tạo nên bầu khí đức tin bao trùm cả một ngày sống của gia đình.

Về phía giáo xứ.

Giáo xứ đóng vai trò quan trọng trong việc nuôi dưỡng và hun đúc đời sống đức tin cho chúng ta. Nhiều bạn trẻ mong muốn giáo xứ nên quan tâm và nâng đỡ các bạn trẻ nhiều hơn. Đồng thời, giáo xứ nên tổ chức các lớp giáo lý đặc biệt cho các bạn trẻ, và những khóa dự bị hôn nhân để giúp họ xây dựng những gia đình Công giáo gương mẫu.

Hơn nữa, giáo xứ nên có những buổi học hỏi, hội thảo, thuyết trình về đời sống đức tin hoặc những cuộc thi tìm hiểu về giáo lý. Thiết nghĩ qua những buổi này, chúng ta có cơ hội không những củng cố đức tin của mình mà còn là cơ hội cho chúng ta học hỏi giao lưu với nhau.

(còn tiếp)

(HT 12-10-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

239. Bài ca và âm nhạc có vai trò trong việc cử hành Phụng vụ theo những tiêu chuẩn nào?

Bài ca và âm nhạc liên kết chặt chẽ với hành vi Phụng vụ. Vì vậy, phải tôn trọng các tiêu chuẩn sau đây: các bản văn phải phù hợp với giáo lý công giáo, ưu tiên rút từ Thánh Kinh và các nguồn Phụng vụ; vẻ đẹp diễn cảm của lời cầu nguyện; phẩm chất âm nhạc; sự tham gia của cộng đoàn; sự phong phú về văn hóa của dân Thiên Chúa; đặc điểm thánh thiêng và trang trọng của việc cử hành. “Hát là cầu nguyện hai lần” (thánh Au-gút-ti-nô).

240. Mục đích của các ảnh tượng thánh là gì?

Ảnh tượng Ðức Ki-tô là ảnh tượng phụng vụ cách tuyệt hảo; các ảnh tượng thánh khác trình bày Ðức Trinh Nữ và các thánh, biểu lộ Ðức Ki-tô được tôn vinh nơi các ngài. Các ảnh tượng này công bố chính sứ điệp Tin Mừng mà Thánh Kinh chuyển đạt bằng lời. Các ảnh tượng thánh góp phần khơi dậy và nuôi dưỡng đức tin của các tín hữu.

241. Trung tâm của thời gian Phụng vụ là gì?

Trung tâm của thời gian Phụng vụ là ngày Chúa Nhật, nền tảng và cốt lõi của cả năm Phụng vụ. Năm Phụng vụ có chóp đỉnh là lễ Phục sinh, ngày “lễ của các ngày lễ.”

242. Ý nghĩa của năm Phụng vụ là gì?

Trong năm Phụng vụ, Hội Thánh cử hành toàn thể Mầu nhiệm Ðức Ki-tô, từ lúc Người nhập thể cho đến ngày Người lại đến trong vinh quang. Trong một số ngày, Hội Thánh tôn kính Ðức Trinh Nữ Ma-ri-a diễm phúc, Mẹ Thiên Chúa, với một lòng trìu mến đặc biệt; Hội Thánh cũng kính nhớ các thánh là những người đã sống cho Ðức Ki-tô, đã chịu đau khổ với Người và hiện đang ở với Người trong vinh quang.

243. Các Giờ kinh Phụng vụ là gì?

Các Giờ kinh Phụng vụ – Kinh nguyện công khai và thường xuyên của Hội Thánh – là lời cầu nguyện của Ðức Ki-tô cùng với Thân Thể Người. Nhờ Các Giờ kinh Phụng vụ, Mầu nhiệm của Ðức Ki-tô, mà chúng ta cử hành trong Thánh lễ, thánh hóa và làm thay hình đổi dạng thời gian của mỗi ngày. Các Giờ kinh Phụng vụ được kết thành chủ yếu từ các Thánh Vịnh, các bản văn khác của Thánh Kinh, cũng như những bài đọc của các Giáo phụ và các tôn sư linh đạo.

244. Hội Thánh có cần những nơi chốn để cử hành Phụng vụ không?

Việc thờ phượng “trong Thần Khí và sự thật” (Ga 4,24) của Giao ước Mới không bị lệ thuộc vào bất cứ nơi nào đặc biệt, vì Ðức Ki-tô là Ðền Thờ đích thực của Thiên Chúa; nhờ Người, các người Ki-tô hữu và toàn thể Hội Thánh, dưới tác động của Chúa Thánh Thần, cũng trở thành đền thờ của Thiên Chúa hằng sống. Tuy nhiên, Dân Thiên Chúa, trong hoàn cảnh trần thế, cần đến những nơi chốn để cộng đoàn có thể qui tụ cử hành Phụng vụ…

245. Các “thánh đường” là gì?

Ðó là những ngôi nhà của Thiên Chúa, biểu tượng của Hội Thánh đang sống tại đó cũng như biểu trưng nơi cư ngụ thiên quốc. Ðó là những nơi cầu nguyện trong đó Hội Thánh cử hành đặc biệt là Thánh lễ và tôn thờ Ðức Kitô thực sự hiện diện trong nhà tạm.

246. Những nơi nào là ưu tiên bên trong các thánh đường?

Những nơi ưu tiên là: bàn thờ, nhà tạm, nơi cất giữ Dầu thánh (myron), ngai Giám mục (cathedra) hay linh mục, giảng đài, giếng rửa tội, tòa giải tội.

247. Tại sao mầu nhiệm duy nhất của Ðức Ki-tô lại được cử hành theo nhiều truyền thống Phụng vụ khác nhau?

Mầu nhiệm của Ðức Ki-tô phong phú khôn lường nên không một truyền thống Phụng vụ nào diễn tả trọn vẹn được. Vì vậy, ngay từ ban đầu, sự phong phú này đã được thể hiện nơi các dân tộc và các nền văn hóa khác nhau, qua những cách diễn tả đa dạng và bổ túc cho nhau cách kỳ diệu.

(còn tiếp)

_________________________________________________________________________________________

CỦNG CỐ ĐỨC TIN CỦA MÌNH TRONG CUỘC SỐNG PHÁT TRIỂN NGÀY NAY

Pt Pierre Võ Tiết Cương

Nguyên nhân từ giáo xứ.

Ở xã hội Âu Mỹ hôm nay, đa số các giáo xứ chưa quan tâm tới việc giáo dục đức tin cho các bạn trẻ. Có những giáo xứ chỉ có phòng học giáo lý sơ sài, không trang thiết bị học tập, cha xứ chưa quan tâm đến giáo dục đức tin cho các bạn trẻ một cách đúng mức. Đồng thời, giáo xứ không tạo điều kiện cho các bản trẻ có cơ hội tham gia vào các hoạt động trong giáo xứ.

Kinh nghiệm cho thấy rất rõ những thiệt thòi do việc giới trẻ không được huấn luyện đức tin một cách kỹ càng trong giáo xứ vì thiếu vắng linh mục. Giáo xứ chỉ có thể tổ chức các lớp giáo lý, đủ “lẽ đạo” cho các em Xưng Tội và Rước Lễ lần đầu. Việc dạy giáo lý cho trẻ em được phó thác cho những giáo lý viên. Việc huấn luyện đức tin dừng lại sau khi các em đã Xưng Tội và Rước Lễ lần đầu. Cách dây hơn hai năm, con có dạy giáo lý cho 6 em nhỏ từ 8 đến 10 tuổi để chuẩn bị Xưng Tội và Rước Lễ lần đầu. Sau Thánh Lễ ngày 6 em được Rước Lễ lần đầu, thì có 3 em đến nói với con, Pierre (tên của con), ba đứa con sẽ không tiếp tục học giáo lý cho Thêm Sức! Con chỉ cười gượng và nghĩ rằng những gì mình dạy trong 2 năm vừa qua sẽ tan biến vào mây khói!!!

Nguyên nhân từ xã hội.

Ngày nay, người ta đang bị thử thách bởi những cám dỗ của phong trào, của một nhóm người. Họ chạy đến Đức Mẹ hay các Thánh khi gặp khó khăn đau khổ, họ nghe ở đâu có dấu lạ hay Đức Mẹ hiện ra là họ tò mò chạy đến xem bằng được, nhưng tại nhà thờ, nơi có Chúa đang ngự trên bàn Thánh, nơi Chúa ngự trong nhà tạm, nơi nhận được ơn phúc dồi dào, thì họ lại không đến?

Bên cạnh đó, do khoa học phát triển làm cho con người trở nên thực dụng hơn, và họ cũng đòi những gì họ tin phải sờ được thấy được, kiểm chứng được mới tin. Chẳng hạn cầu nguyện thì cứ đòi Chúa phải nhận lời ngay, Chúa chưa đáp ứng thì bỏ nhà thờ. Đồng thời, do ảnh hưởng của thời đại toàn cầu hóa, hôm nay người ta dường như đang khao khát chờ đợi một điều gì đó khác hơn so với những lối cử hành Thánh lễ buồn tẻ. Điều này có thể thấy rõ vào những lễ Chúa nhật, một số bạn trẻ thường đi tới các giáo xứ có Thánh lễ long trọng, bài giảng thật hấp dẫn và sống động, ca đoàn hát hay… dễ thu hút họ.

Có thể nói, lối sống của thời toàn cầu hóa là lối sống ảo. Quan niệm về luân lý cũng biến đổi nhiều so với sự đổi thay của môi trường sống là nơi diễn ra những khác biệt về kinh tế xã hội, chủng tộc, văn hóa giới tính, v.v. tạo nên những thách đố khác nhau, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống đức tin của chúng ta.

Vậy để củng cố Đức Tin.

Về phía bản thân.

Để củng cố đức tin, bản thân của chúng ta không những chỉ cố gắng học hỏi trau dồi về giáo lý, Kinh Thánh mà còn phải sống đức tin một cách sung mãn.

Hơn nữa, chúng ta siêng năng tới với Chúa, nhất là đến với bí tích Thánh Thể và bí tích Giải Tội, chúng ta sẽ gặp gỡ được Đấng mà chúng ta ngày đêm tôn thờ và hết lòng yêu mến, tha thứ cho chúng ta

Bên cạnh đó, chúng ta hãy noi gương các Thánh là những người đã đổ ra đến giọt máu cuối cùng để bảo vệ đức tin của mình. Chẳng hạn như Chân Phước Anrê Phú Yên đã dâng hiến cả tuổi trẻ của mình để bảo vệ đức tin. Trong hạnh các thánh, chúng ta có nhiều tấm gương của các thánh đã xây dựng cuộc sống của họ trên Lời Chúa. Tổ phụ Abraham là người đầu tiên trong số những người ấy. “Cha chúng ta trong đức tin” đã vâng phục Thiên Chúa, Đấng đã yêu cầu ông rời bỏ quê hương để tiến bước về một xứ xa lạ. “Abraham đã tin Thiên Chúa, và điều này làm cho ông được coi là công chính, và ông được gọi là bạn của Thiên Chúa” (Gc 2,23).

(còn tiếp)

(HT 5-10-2025)

Học Hỏi Giáo Lý Về Phụng Vụ

230. Tại sao các Bí tích cần thiết cho ơn cứu độ?

Mặc dù không phải tất cả các Bí tích đều được ban cho từng người Ki-tô hữu, các Bí tích đều cần thiết cho những ai tin vào Ðức Ki-tô, bởi vì chúng trao ban các ân sủng Bí tích, ơn tha thứ tội lỗi, ơn được làm nghĩa tử của Thiên Chúa, ơn nên đồng hình đồng dạng với Ðức Ki-tô và ơn được thuộc về Hội Thánh. Chúa Thánh Thần chữa lành và biến đổi những ai lãnh nhận các Bí tích.

231. Ân sủng Bí tích là gì?

Ân sủng Bí tích là ân sủng của Chúa Thánh Thần, được Ðức Ki-tô trao ban, mỗi Bí tích theo một cách. Ân sủng này giúp người tín hữu trên bước đường nên thánh, và cũng giúp Hội Thánh tăng trưởng trong đức ái và trong chứng từ của mình.

232. Ðâu là mối liên hệ giữa các Bí tích với đời sống vĩnh cửu?

Trong các Bí tích, Hội Thánh đã được tham dự trước vào đời sống vĩnh cửu, đang khi “chờ đợi ngày hồng phúc, ngày Ðức Giê-su Ki-tô là Thiên Chúa cao cả và là Ðấng cứu độ chúng ta, xuất hiện vinh quang” (Tt 2,13).

233. Ai hoạt động trong Phụng vụ?

Chính “Ðức Kitô toàn thể” (Christus Totus), gồm Ðầu và Thân thể, hoạt động trong Phụng vụ. Với tư cách là vị Thượng tế, Ðức Ki-tô cử hành cùng với Thân thể Người là Hội Thánh trên trời và Hội Thánh ở trần gian.

234. Ai cử hành Phụng vụ trên trời?

Phụng vụ trên trời được cử hành do các thiên thần, các thánh của Cựu Ước và Tân Ước, đặc biệt là Mẹ Thiên Chúa, các thánh Tông đồ, các thánh tử đạo và “một đoàn người thật đông” không tài nào đếm nổi, “thuộc mọi dân, mọi chi tộc, mọi nước và mọi ngôn ngữ” (Kh 7,9). Khi cử hành mầu nhiệm cứu độ trong các Bí tích, chúng ta được dự phần vào Phụng vụ vĩnh cửu này.

235. Hội Thánh ở trần gian cử hành Phụng vụ như thế nào?

Hội Thánh ở trần gian cử hành Phụng vụ với tư cách là dân tư tế, trong đó mỗi người hoạt động tùy theo phận vụ riêng của mình, trong sự hợp nhất của Chúa Thánh Thần. Các người đã lãnh nhận Bí tích Rửa tội hiến dâng chính mình trong hy lễ thiêng liêng, các thừa tác viên có chức thánh cử hành theo thánh chức mà họ đã lãnh nhận để phục vụ tất cả các chi thể của Hội Thánh; các Giám mục và linh mục hoạt động trong cương vị Ðức Ki-tô, là Thủ lãnh.

236. Phụng vụ được cử hành thế nào?

Việc cử hành Phụng vụ được kết thành bằng các dấu chỉ và biểu tượng. Ý nghĩa của những dấu chỉ và biểu tượng này được bắt nguồn trong công trình tạo dựng và trong các nền văn hóa nhân loại, được xác định trong các biến cố của Cựu Ước và được hoàn tất trọn vẹn trong Con Người của Ðức Kitô và trong các hoạt động của Người.

237. Các dấu chỉ Bí tích bắt nguồn từ đâu?

Một số dấu chỉ bắt nguồn từ công trình tạo dựng (ánh sáng, nước, lửa, bánh, rượu, dầu); một số khác từ đời sống xã hội (tẩy rửa, xức dầu, bẻ bánh); một số khác từ lịch sử cứu độ thời Cựu Ước (các nghi thức Vượt qua, các hy lễ, việc đặt tay, việc thánh hiến). Những dấu chỉ này, có một số được qui định và bất biến, đã được Ðức Ki-tô sử dụng và trở thành những phương tiện chuyển thông hoạt động cứu độ và thánh hóa của Người.

238. Ðâu là mối liên hệ giữa cử chỉ và lời nói trong việc cử hành Bí tích?

Trong việc cử hành Bí tích, cử chỉ và lời nói liên hệ với nhau chặt chẽ. Thật vậy, dù các cử chỉ tượng trưng tự chúng đã là một thứ ngôn ngữ, nhưng vẫn cần có các lời thuộc nghi thức kèm theo và làm cho chúng sinh động. Trong Phụng vụ, lời đọc và cử chỉ không thể tách rời nhau vì chúng vừa là dấu chỉ vừa là giáo huấn; chúng cũng không thể tách rời nhau vì chúng thực hiện điều chúng biểu thị.

(còn tiếp)

_____________________________________________________________________________________

CỦNG CỐ ĐỨC TIN CỦA MÌNH TRONG CUỘC SỐNG PHÁT TRIỂN NGÀY NAY

Pt Pierre Võ Tiết Cương

“Bạn và tôi phải làm gì để củng cố Đức Tin của mình trong cuộc sống phát triển ngày nay”.

Nhân loại bước vào thế kỷ XXI đã 25 năm, một thế kỷ được xem là sự mở đầu kỷ nguyên của thời đại văn minh trí tuệ, hay còn gọi là thời đại của những phát minh khoa học và kỹ thuật đã làm cho cuộc sống con người ngày được nâng cao. Bên cạnh đó, giới trẻ ngày nay đang đứng trước cơn khủng hoảng về giá trị luân lý, đạo đức và đang có nguy cơ loại bỏ Thiên Chúa ra khỏi cuộc sống. Vấn nạn này, không những là sự lo lắng cho các bậc làm cha mẹ mà còn là sự thách đố lớn lao của những người có trách nhiệm.

Trước hết, để củng cố Đức Tin của mình trong cuộc sống phát triển ngày nay, xin nêu lên một số nguyên nhân dẫn tới sự giảm sút Đức Tin của những người Kitô hữu ngày hôm nay.

Nguyên nhân bản thân.

Do ảnh hưởng của các “căn bệnh chủ nghĩa”: chủ nghĩa tự do (thích làm gì thì làm), chủ nghĩa cá nhân (chỉ biết sống cho mình mà không cần quan tâm đến những người khác), chủ nghĩa hưởng thụ (thích tiêu xài, hưởng lạc thú, thỏa mãn bản thân, tận hưởng sung sướng), chủ nghĩa duy lợi (lợi dụng người thân bạn bè, cái gì tốt thì giữ cho mình, còn cái gì xấu thì trút lên người khác, đánh giá cuộc sống theo những món lợi), chủ nghĩa tương đối (tất cả chỉ là tương đối: con người cũng tương đối, học hành cũng tương đối, tình yêu cũng chỉ tương đối, Thiên Chúa cũng tương đối, đạo nghĩa cũng tương đối thôi…) Chính vì thế mà tình tương thân tương ái, việc chia sẻ trong cuộc sống của họ đang dần dần biến mất đi. Giờ đây, vật chất đối với họ là trên hết, nên hậu quả là họ dễ dàng chểnh mảng, bỏ bê việc chăm lo đời sống thiêng liêng, là bổn phận rất cần thiết cho đời sống tâm linh của người mang danh Kitô hữu.

Nguyên nhân từ gia đình.

“Gia đình là Giáo hội tại gia, là trường học tự nhiên và căn bản trong nền giáo dục Kitô giáo” (Thư chung của HĐGMVN, năm 2007, số 28). Thế mà nhiều gia đình ngày nay, việc cha mẹ dạy dỗ con cái sống đức tin là điều hiếm có. Ngay cả việc đọc kinh sáng tối cũng chẳng mấy ai giữ. Việc giáo dục đức tin cho con cái phó mặc cho nhà thờ, giáo xứ. Có những cha mẹ vì quá nhiều việc nên không còn thời gian nghĩ đến Chúa; thậm chí, một số cha mẹ còn không muốn cho con đi học giáo lý mà bắt con đi học thêm hay ở nhà học bài vì lý do bài vở quá nhiều. Cũng có một số cha mẹ cho con đi học giáo lý nhưng lại không quan tâm con cái mình học ra sao. Nhiều gia đình thấy con cái mình yếu kém về môn này hay môn kia, chẳng hạn như: môn Toán, môn Anh Văn hay Pháp Văn…, thì còn tìm cách mướn thầy kèm riêng cho con mình tại tư gia. Ở xã hội Âu Mỹ này, hỏi có mấy gia đình để ý dạy giáo lý cho con mình khi chúng bắt đầu học giáo lý để chuẩn bị được Rước Lễ lần đầu? Có nhiều gia đình đến than phiền với con, thầy ơi! con của con, tụi nó bỏ đạo hết rối. Con chỉ trả lời nhẹ nhàng và hỏi ngược lại, anh chị có bao giờ dạy đạo hay giáo lý cho con mình đâu mà nói tụi nó bỏ đạo. Một trong những nguyên nhân dẫn đến sự giảm sút đức tin ở giới trẻ là do sự giáo dục của gia đình còn quá lỏng lẻo, ít quan tâm tới các em.

(còn tiếp)

(HT 21-9-2025)

9 CÁCH ĐỂ LỚN LÊN TRONG ĐỜI SỐNG ĐỨC TIN

Cerith Gardiner

Bị chi phối bởi cuộc sống bận rộn với nhiều lo toan, do đó, việc chúng ta lưu tâm để củng cố, đào sâu, và sống đức tin là điều không dễ, nếu không muốn nói là một thách đố không nhỏ.

Vậy, chúng ta phải làm thế nào để lớn lên trong đời sống đức tin như là tín hữu Công giáo? Dưới đây là 9 cách thế, như là những gợi ý, giúp chúng ta bước từng bước nhỏ, để từ đó, chúng ta kiên vững hơn, và đến gần Chúa hơn.

1. Tham dự Thánh lễ mỗi Chúa nhật

Điều này có vẻ hiển nhiên, nhưng trong thực tế, đôi khi gặp phải những công việc ngăn cản chúng ta đến nhà thờ. Hãy chọn lựa và bảo đảm rằng ưu tiên của ngày Chúa Nhật là việc tham dự Thánh Lễ, và mọi thứ khác có thể sắp xếp sau đó.

2. Xưng tội hàng tháng

Đến với Bí tích hoà giải giúp chúng ta đến gần Chúa hơn, vì đây không chỉ là việc thú tội mà còn là đón nhận lòng thương xót của Thiên Chúa. Chính khi nhận được sự tha thứ của Thiên Chúa, chúng ta xác tín hơn về tình yêu vô điều kiện mà Ngài dành cho chúng ta. Nhờ đó, chúng ta sẽ cảm thấy tâm hồn thanh thoát, nhẹ nhàng hơn để sẵn sàng đối diện với tất cả những gì cuộc sống mang lại.

3. Cầu nguyện hàng ngày

Nếu cảm thấy khó dành thời gian mỗi ngày để cầu nguyện, thì có nhiều cách để kết hợp lời cầu nguyện vào cuộc sống hàng ngày nhưng không làm chúng ta sao nhãng các bổn phận quan trọng khác. Ví dụ: khi bước ra khỏi nhà, chúng ta có thể cầu xin đi đường bằng an; nếu bị kẹt xe, chúng ta có thể tranh thủ để thầm thĩ cầu nguyện. Tuy nhiên, không gì có thể thay thế được thời gian chúng ta dành cho Thiên Chúa mỗi ngày, như đọc kinh chung gia đình trước khi đi ngủ chẳng hạn. Hãy cố gắng thực hành việc cầu nguyện từng chút một, chúng ta sẽ cảm nhận được sự gần gũi với Thiên Chúa.

4. Đọc

Có rất nhiều sách hay và tài liệu hữu ích cho đời sống đức tin. Ngoài Kinh thánh còn có rất nhiều loại sách thiêng liêng, từ Sách Giáo lý đến sách Hạnh Các Thánh, từ những bài viết về đời sống tâm linh đến những bài viết thể hiện tình yêu thương, lòng tốt,… có thể truyền cảm hứng cho chúng ta trong cuộc sống thường ngày.

5. Thực hiện một hành động thương xót cụ thể

Có những hành động thương xót về thể chất và tinh thần, như nấu ăn chẳng hạn, chúng ta có thể dễ dàng thực hiện trong ngày. Từ việc cố gắng tha thứ cho những người đối xử tệ với chúng ta, cho đến việc cung cấp thức ăn cho những người gặp nghéo đói,… Tuy nhỏ bé, không mất quá nhiều thời gian, nhưng lại có ý nghĩa lớn trong sự phát triển đời sống đức tin.

(còn tiếp)

(HT 14-9-2025)

HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng
3. “Lều hội ngộ” của việc gặp gỡ vũ trụ với Thiên Chúa

Đàng khác, qua cuộc hành hương-cầu nguyện, người tín hữu cũng có cơ hội để bước vào “Lều hội ngộ” của việc gặp gỡ vũ trụ với Thiên Chúa. Các địa điểm hành hương với các Thánh địa, các Đền thờ, thường nằm ở những vị trí với quang cảnh thiên nhiên hùng vĩ hay thơ mộng, cùng với kiến trúc nghệ thuật tinh tế, đặc sắc, rất hấp dẫn và thu hút. Do đó, các cuộc hành hương còn mang chiều kích tinh thần này, với ý thức trân trọng thiên nhiên, qua đó biểu lộ sự quý trọng của con người đối với vũ trụ thiên nhiên là công trình do Thiên Chúa sáng tạo và cứu độ. Qua thái độ chiêm ngưỡng này, khi kết hợp với việc suy tư và cầu nguyện, người hành hương thể hiện tâm tình ngợi khen, chúc tụng, tạ ơn Thiên Chúa, để cùng hợp với “các tầng trời tuyên bố vinh quang của Người”. Đồng thời trở thành những thừa tác viên góp phần xây dựng thế giới và vũ trụ thiên nhiên trong sự thánh thiện, hòa bình, công lý và yêu thương.

Qua việc hành hương, khi chiêm ngưỡng những nét đẹp mỹ thuật thánh, tất cả khởi đi từ Thiên Chúa, Đấng là Chân-Thiện-Mỹ và qua các tác phẩm nghệ thuật phác hoạ chân dung của Các Thánh, của những chứng nhân đức tin, người hành hương không ngớt hân hoan dâng lên Thiên Chúa tâm tình ngợi khen, chúc tụng và tạ ơn. Qua những công trình mỹ thuật thánh này, người hành hương có thể tìm lại sự bình an, thanh thản cho tâm hồn khi chiêm ngưỡng những điều kỳ diệu do quyền năng và sự tốt lành, thánh thiện của Thiên Chúa tỏ bày “với sự hùng vĩ và vẻ đẹp của các tạo vật (...), theo phép loại suy, chiêm ngưỡng Đấng tạo thành nên chúng”.

4. Lều hội ngộ” của gặp gỡ Đức Maria và Các Thánh

Cuối cùng, với lòng yêu mến và lòng đạo đức, hành hương và cầu nguyện còn là con đường dẫn đưa người tín hữu tiến vào “Lều hội ngộ” của việc gặp gỡ Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa và Các Thánh trong mầu nhiệm Các Thánh cùng thông công. Nơi Đức Maria, với cuộc hành hương của Ngôi Lời Thiên Chúa đến với nhân loại, cũng đồng thời hội tụ cuộc hành hương đức tin của nhân loại, Mẹ là mẫu mực, là “người đã tiến bước cuộc hành hương đức tin”, chính vì thế, Mẹ trở nên “ngôi sao truyền giáo” cho hành trình của toàn thể Giáo hội.

Trên thế giới, có vô số những đền thánh hay trung tâm hành hương tôn kính Đức Maria như Lộ Đức, Fatima, Loreto hay Guadalupe v.v… Qua việc hành hương với tâm tình cầu nguyện và tôn kính này, người hành hương được dẫn đưa tới cuộc gặp gỡ Chúa Con, Đấng mà Mẹ đã cưu mang trong cung lòng và ban tặng cho nhân loại, “Per Mariam ad Jesum - Nhờ Mẹ Maria Đến Với Chúa Giêsu”. Chính cung lòng Mẹ là đền thánh đầu tiên, là “Lều hội ngộ” giữa thần tính và nhân tính, là đền thờ của Chúa Thánh Thần và là nơi “quyền năng của Đấng Tối Cao rợp bóng của Người”.

Khi thực hiện những cuộc hành hương này, người Kitô hữu được đồng hành cùng với Đức Maria trên những con đường tình yêu và cùng với bà Elizabeth, nhân vật tiêu biểu cho người hành hương trên khắp thế giới, những người được liên kết bằng mối dây đức tin và lời ngợi khen, chúc tụng, tạ ơn. Chính qua việc “hành hương và cầu nguyện” mà kinh Magnificat trở thành bài ca và lời cầu nguyện tuyệt vời, không chỉ với cuộc hành hương của Đức Maria, nhưng còn cho mọi cuộc hành hương hy vọng của toàn thể Hội Thánh. Các Kitô hữu đồng hành với Đức Maria trên các nẻo đường thế gian để lên thẳng đồi Canvê và ở bên Mẹ như người môn đệ yêu dấu, để với những lời trao ban của Chúa Giêsu, các môn đệ là con cái và có Đức Maria là Mẹ. Như vậy, các Kitô hữu cùng thực hiện cuộc hành hương với Đức Maria trên các nẻo đường đức tin, cho đến Nhà Tiệc Ly, nơi đó họ cầu nguyện và hiệp thông với Mẹ, đón nhận món quà ân sủng là Chúa Thánh Thần từ Người Con Phục Sinh của Mẹ, để ra đi thi hành sứ mạng loan báo Tin Mừng.

Phụng vụ và lòng đạo đức truyền thống Công giáo dành cho Đức Maria giúp cung cấp cho người hành hương nhiều cách thức để thực hiện việc hành hương và cầu nguyện. Người hành hương cùng với Mẹ Maria như một người bạn đồng hành trên hành trình loan báo Tin mừng. Những hành vi đạo đức trong mối tương quan với Đức Trinh Nữ Maria còn diễn tả rất sâu xa chiều kích Ba Ngôi và Kitô học, chiều kích nội tại và sứ vụ truyền giáo của người hành hương và của toàn thể Hội Thánh.

Kết

Chúng ta tái xác định lời của Đức thánh cha Phanxicô: “Hành hương là yếu tố cơ bản của mọi sự kiện Năm Thánh. Lên đường là đặc điểm của người đi tìm ý nghĩa của cuộc sống”. Cuộc hành hương ấy đã và đang được mở ra cho Hội Thánh Công giáo trong Năm Thánh Hy Vọng 2025, nhưng không chỉ cho sự kiện Năm Thánh, mà trong suốt hành trình đời sống của “Giáo hội lữ hành” và của mọi Kitô hữu trong cuộc hành hương tiến về “Quê hương Thiên quốc”, Đất hứa đích thực được dành ban cho toàn thể nhân loại, cho Giáo hội lữ hành này chính là Israel mới và đích thực của Thiên Chúa.

Nhưng tất cả những cuộc hành hương này chỉ có thể đem lại nhiều hoa trái thiện hảo, đạt tới cùng đích của những người là con cái của Thiên Chúa trong và nhờ Đức Giêsu Kitô, cùng với Mẹ Maria bằng việc kết hợp cách hài hòa giữa việc hành hương và cầu nguyện và truyền giáo, để đến được với “Lều hội ngộ” là chính Đức Giêsu qua việc đón nhận Lời Chúa, Thánh Thể, bí tích Hòa giải và người hành hương cũng tìm thấy giá trị, “ý nghĩa của cuộc sống” cho sự hiện sinh của mình ngay trong hiện tại, qua cuộc hành hương khi bước vào “Lều hội ngộ” với Giáo hội, với vũ trụ thiên nhiên, nhất là với tha nhân, những người nghèo khó cả về vật chất lẫn tinh thần, nghèo về niềm tin tôn giáo như lời Chúa Giêsu dạy: “Ai cho một trong những kẻ bé mọn này uống, dù chỉ là một chén nước lã mà thôi,... sẽ không mất phần thưởng” và “Người ta cứ dấu này mà nhận biết chúng con là môn đệ Thầy. Là chúng con yêu thương nhau”. Như vậy, hành hương-cầu nguyện-truyền giáo hay sống chính những khía cạnh của ba chiều kích này là điều không thể tách rời trong mọi cuộc hành hương, nhất là cuộc hành trình của toàn thể Hội Thánh để đạt tới và góp phần hoàn tất Đất Hứa đích thực trong Nước cánh chung của Thiên Chúa.

(hết)

______________________________________________________________________________

NĂM THÁNH 2025: SUY TƯ VỀ BÍ TÍCH HÒA GIẢI NHƯ BẢO CHỨNG NIỀM HY VỌNG

Lm. Giuse Đỗ Mạnh Thịnh

Được hiệp thông trong Thánh Thể

Đỉnh cao hiệp thông của đời sống Giáo hội là Bí tích Thánh Thể, nơi Đức Kitô hiện diện thực sự trọn nhân tính và thiên tính. Do đó, tham dự Thánh Thể là hành động hiệp thông cao cả nhất với Thiên Chúa. Tuy nhiên, để có thể lãnh nhận mầu nhiệm hiệp thông cao quý một cách xứng đáng, người tín hữu phải ở trong “tình trạng ân sủng.” Tội lỗi trầm trọng của mỗi người phá vỡ tình trạng ân sủng này – hủy hoại mối liên kết giữa con người với Thiên Chúa và với nhau – do đó họ không thể hiệp thông trọn vẹn trong Mình và Máu Người. BTHG là phương thế hữu hiệu để tái lập trình trạng ân sủng (Lumen Gentium, s. 11). Trong viễn quan thần học đó, Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II nhấn mạnh rằng “việc lãnh nhận Thánh Thể liên kết chặt chẽ với trạng thái ân sủng của người tín hữu” (Reconciliatio et Paenitentia, s. 30). Điều đó có thể được diễn giải rằng tội trọng phá vỡ trạng thái ân sủng, khiến người tín hữu không thể lãnh nhận Thánh Thể cho đến khi được “trở về” với Thiên Chúa qua BTHG. Điều này cho thấy rằng Thánh Thể là dấu chỉ của sự hiệp thông trong Đức Kitô và Giáo hội, và việc lãnh nhận Thánh Thể trong tình trạng “bất xứng” tự nó là một hành động trái ngược với mầu nhiệm của sự hiệp thông.

Cũng thấm nhuần truyền thống đó, Đức Thánh cha Phanxicô nhắc lại rằng BTHG là cách để người tín hữu được tái lập trạng thái ân sủng, giúp họ xứng đáng lãnh nhận Thánh Thể và tham gia trọn vẹn vào đời sống Giáo hội; tuy nhiên, ngài cũng lưu ý rằng: Thánh Thể không là phần thưởng chỉ dành cho những người hoàn hảo mà là thuốc linh thiêng và dưỡng chất cho cả người mạnh khỏe (Buổi đọc kinh Truyền tin 06/6/2021). Dù chúng ta là ai thì thái độ và điều kiện quan trọng cần thiết cho việc hiệp thông Thánh Thể chính là tái lập tình trạng ân sủng bằng một tâm hồn sám hối, khiêm cung.

Tóm lại, BTHG không chỉ khôi phục sự tương quan của người tín hữu với Thiên Chúa và Giáo hội, mà còn giúp họ sẵn sàng tiếp nhận Lời Chúa và Thánh Thể với trọn vẹn ý nghĩa của sự hiệp thông. Bí tích này đích thực là cánh cửa mở vào điểm đến ân sủng, nơi con người được hòa giải và lãnh nhận Đức Kitô cách trọn vẹn nhất. Trong ý nghĩa đó, Giáo hội nhận ra và xác tín rằng BTHG là dấu chỉ sâu sắc nhất về lòng thương xót của Thiên Chúa, là bảo chứng niềm hy vọng cho con người, là cánh cửa luôn luôn rộng mở đón chờ người tội lỗi trở về với ân sủng hòa giải và thương xót. Vì sứ điệp đầu tiên và trọng tâm của Chúa Giêsu là “sám hối và tin vào Tin Mừng,” do đó Giáo hội, như một thể nhân được trao sứ vụ hòa giải, không có lý do gì để từ chối những người tìm đến BTHG với lòng sám hối và muốn được nghe Lời.

Việc tìm hiểu, sống và cử hành BTHG như bảo chứng của Hy vọng trước tiên là trách nhiệm của chúng ta, các linh mục. Vì chưng, BTHG giữ một vị trí trung tâm trong đời sống Giáo hội, trong sứ vụ thánh hóa và chữa lành, rao giảng Lời và cử hành Thánh Thể. Bí tích chữa lành này là phương tiện hiệu lực giúp tín hữu gặp gỡ lòng thương xót, sự tha thứ của Thiên Chúa, mở ra đời sống mới. Do đó BTHG được coi như bảo chứng hy vọng cho Kitô hữu trên hành trình dương thế đầy yếu đuối, khó khăn, biến động, chia rẽ và xáo trộn. Đặc biệt, qua những giáo huấn tông truyền, Giáo hội đề cao vai trò của bí tích này như là cánh cửa của lòng thương xót, một bảo chứng lòng từ bi thương xót của Thiên Chúa, và một nguồn hy vọng bất tận – con người mãi mãi được Thiên Chúa yêu thương. BTHG đích thực là một cuộc gặp gỡ sâu sắc giữa con người bất toàn với tình yêu của Thiên Chúa, dẫn đến sự đổi mới tinh thần và cam kết sâu sắc hơn trong đời sống Kitô hữu. Trong khi Giáo hội tiếp tục duy trì giáo huấn về tầm quan trọng của BTHG, Giáo hội cũng kêu gọi cả tín hữu và các thừa tác viên của bí tích này hãy đón nhận ân sủng của lòng thương xót với sự khiêm nhường, chân thành, trong niềm vui và sự trọng kính.

Một tâm tình được mở ra thay cho lời kết: Trước thềm Năm Thánh, chúng ta nghe và suy gẫm lại một trong những lời tuyên hứa khi lãnh nhận chức Linh mục: “Các con có muốn cử hành một cách đạo đức và trung tín các mầu nhiệm của Đức Kitô, để ngợi khen Thiên Chúa và thánh hóa dân Kitô hữu theo truyền thống của Giáo hội, nhất là trong Hy tế Tạ ơn, và BTHG không?”

(hết)

(HT 7-9-2025)

HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng

Chính với việc hành hương và nhất là cuộc hành hương của Giáo hội lữ thứ trong trần gian này, Giáo hội phải thi hành sứ mạng truyền giáo như lời Công đồng Vaticanô xác quyết: “Tự bản chất, Giáo hội lữ hành này là truyền giáo”. Giáo hội phải trở thành nhà truyền giáo. Chúa Kitô Phục sinh đã truyền lệnh cho các môn đệ: “Hãy đi..., và làm cho muôn dân trở thành môn đệ của Thầy”. Mệnh lệnh này nhấn mạnh: “hãy đi”, một phương pháp truyền giáo không thể thiếu việc “ra đi” đến với thế giới. Của ăn và kho tàng trong hành trình này là Lời Chúavà Thánh Thể. Người hành hương phải trở thành người Samari nhân hậu trên hành trình từ Giêrusalem đến Giêricô, sẵn sàng giúp đỡ và đồng hành cùng anh chị em mình đến “quán trọ của tình bác ái huynh đệ và một cuộc sống hiệp nhất, yêu thương”. Đối với Giáo hội Công giáo, cuộc hành hương và cầu nguyện được nhấn mạnh đến khía cạnh “linh đạo của con đường”, người hành hương sống, lắng nghe và chia sẻ kinh nghiệm của “những người trên đường”.

1. “Lều hội ngộ” của đức ái

Như vậy, hành hương và cầu nguyện cũng chính là “Lều hội ngộ” của lòng bác ái. Một đức ái trước hết khởi đi từ chính “Thiên Chúa là tình yêu”, Đấng giàu lòng thương xót, Ngài đã yêu thương chúng ta trước bằng cách sai Con của Ngài đến thế gian để cứu độ chúng ta. Tình yêu này đã được chính Chúa Kitô thực hiện bằng cuộc hành hương của Người vào cuộc sống trần thế và vẫn còn được lặp lại qua các cuộc hành hương của Giáo hội, nhất là qua việc cầu nguyện với phụng vụ các Bí tích, đặc biệt với việc cử hành Thánh lễ.

Bởi vì, “Thiên Chúa đã yêu thương chúng ta rất nhiều, nên chúng ta cũng phải yêu thương nhau”. Trong suốt hành trình của người hành hương, Đức ái phải được sống và thể hiện bằng cách chia sẻ lương thực cho kẻ đói nghèo, giúp đỡ những người thiếu thốn cả vật chất lẫn tinh thần, để bằng phương thế này, người hành hương không thực hiện cuộc hành trình cách đơn độc, nhưng trong tính “hiệp hành” và họ sẽ có thêm những người bạn đồng hành mới. Đàng khác, đối với Kitô giáo, đức ái là một nhân đức đối thần như lời Chúa Giêsu chỉ dạy: “Mỗi khi các con làm như thế cho một trong những anh em bé nhỏ nhất của thầy đây, đó chính là các con làm cho chính Thầy”. Chính với việc thực hành tình yêu như thế, “lòng thương xót” góp phần nuôi dưỡng trái tim của người hành hương khi đến đền thờ với việc cầu nguyện: “Xin tha nợ cho chúng con, như chúng con cũng tha, kẻ có nợ chúng con...”. Như vậy, từ chỗ là “đối tượng của lòng thương xót”, người hành hương trở thành chủ thể của sự cam kết bằng việc hành động cũng với “lòng thương xót” để trở nên những người hành hương đích thực của Chúa trên mọi nẻo đường của thế giới.

2. “Lều hội ngộ” cho việc gặp gỡ Chúa và chính mình

Để sống và thực hiện hành trình hành hương nơi là “Lều hội ngộ” của đức ái, cuộc hành hương ấy cũng hướng đến mục đích nơi là “Lều hội ngộ” cho việc gặp gỡ với Chúa và với chính mình. Qua cuộc hành hương cùng với đời sống cầu nguyện, người hành hương được dẫn đưa vào cõi thinh không của tâm hồn, họ tự kiểm điểm lương tâm, nhất là việc sống, việc thể hiện lòng thương xót hay như Đức thánh cha Phanxicô viết: “Hành hương là yếu tố cơ bản của mọi sự kiện Năm Thánh. Lên đường là đặc điểm của người đi tìm ý nghĩa của cuộc sống”. Chính qua cuộc hành hành hương-cầu nguyện này, những câu hỏi lớn về ý nghĩa nhân sinh về sự tồn tại, hiện diện, về cuộc sống, sự chết, về số phận cuối cùng của kiếp người... tất cả được vang vọng trong trái tim của người hành hương qua việc cầu nguyện và thực hành đức ái. Cuộc hành trình không chỉ là một chuyển động của thân xác mà còn là một hành trình của tâm hồn. Chính như thế, người hành hương không rơi vào sự sao lãng và hời hợt với sứ mạng “trở nên dấu chỉ hy vọng hữu hình cho những anh chị em đang sống trong những hoàn cảnh khốn cùng”. Người hành hương sẽ giữ lại những tia sáng mà họ đã nhận được trong tâm hồn mình qua cuộc hành hương và cầu nguyện, họ được “truyền cảm hứng ... và với lòng can đảm để thực hiện cuộc leo núi”.

(còn tiếp)

_____________________________________________________

NĂM THÁNH 2025: SUY TƯ VỀ BÍ TÍCH HÒA GIẢI NHƯ BẢO CHỨNG NIỀM HY VỌNG

Lm. Giuse Đỗ Mạnh Thịnh

Đặc biệt, Công đồng Vatican II trình bày BTHG như là nền tảng để khôi phục lại sự hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa và Giáo hội. Qua dấu chỉ bí tích, con người tội lỗi sẽ nhận được sự tha thứ từ lòng thương xót của Thiên Chúa cho những lỗi lầm đã phạm, đồng thời được hòa giải với Giáo hội mà họ đã gây tổn thương bởi tội lỗi của mình (Lumen Gentium, s. 11). Điều này ngụ ý rằng dù tội lỗi làm tổn hại đến mối hiệp thông cá nhân với Thiên Chúa và đến toàn bộ cộng đoàn Giáo hội, thì qua BTHG, hối nhân không chỉ được tha thứ lầm lỗi, thanh tẩy tội lỗi, mà còn được tái hòa nhập vào đời sống ân sủng của Thiên Chúa qua Giáo hội, nghĩa là cho họ có thể tham dự đầy đủ và phong phú vào đời sống cộng đoàn của những người tuyên xưng cùng một đức tin, một phép rửa, được nghe Lời, cùng bẻ một tấm bánh và dự phần vào Máu Đức Giêsu Kitô, nguồn mạch và đỉnh cao hiệp thông của đời sống Kitô hữu.

Được lắng nghe và nuôi dưỡng bởi Lời

Một trong những hậu quả trầm trọng của tội là làm gián đoạn mối hiệp thông giữa con người với Thiên Chúa, làm cho người tội lỗi bị hạn chế trong việc nghe và hiểu rõ Lời yêu thương của Thiên Chúa ngỏ với chính mình. Vì chưng, “tội lỗi là sự từ chối tình yêu,” và do đó, nó làm cho người ta không thể hiệp thông với tình yêu Thiên Chúa, và điều ắt phải xảy ra là người ta cũng muốn chạy trốn Lời Yêu thương (Reconciliatio et Paenitentia, s. 31). Như vậy, tội lỗi làm tổn thương mối hiệp thông với Thiên Chúa cũng mang ý nghĩa là làm giảm khả năng của người tội lỗi trong việc lắng nghe và đáp lại Lời yêu thương của Người. Tội lỗi đích thực là một rào cản cho con người trong việc hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa.

Trong viễn quan đó, BTHG hoạt động như một phương pháp chữa lành giác quan tâm linh, loại bỏ những rào cản mà tội lỗi đã đặt ra giữa tội nhân và Thiên Chúa. Khi được ân sủng tác động đến với BTHG, hối nhân được mời gọi mở lòng trước Lời Chúa, để cho Lời chất vấn lương tâm, hầu thôi thúc một tiến trình hoán cải bắt đầu bằng việc sám hối, xưng thú tội lỗi, bày tỏ lòng thống hối và quyết tâm dấn thân đáp lại Lời mời gọi Yêu thương. Như vậy, có thể nói rằng ân sủng của BTHG soi sáng và thanh tẩy linh hồn, khôi phục khả năng của hối nhân để nghe rõ ràng Lời của Thiên Chúa như đang lớn tiếng kêu gọi và đâm thủng những đôi tai giả điếc làm ngơ (T. Augustinô). Đó là lý do Đức Thánh cha Phanxicô nhấn mạnh rằng, qua BTHG, “Lời của Thiên Chúa sẽ vang vọng mạnh mẽ trong lòng chúng ta, nhắc nhở rằng chúng ta được yêu thương và có thể trở về với Người” (SNC, s. 47).

Sự chữa lành giác quan tâm linh này đặc biệt quan trọng giúp hối nhân có thể tham gia trọn vẹn vào đời sống phụng vụ của Giáo hội, đặc biệt là mỗi khi Lời Chúa được vang lên trong các cử hành phụng vụ, một trong những nguồn năng lượng tâm linh quan trọng nhất của đời sống Kitô hữu. Đó là lý do tại sao các nghị phụ của Công đồng Vatican II lại so sánh “thẩm quyền” của Lời Chúa và Thánh Thể khi nói rằng “Giáo hội luôn kính trọng Kinh Thánh như kính trọng Thánh Thể” (Sacrosanctum Concilium, s. 6). Một khi được hòa giải với Thiên Chúa, trái tim của hối nhân mở ra để lắng nghe Lời Chúa với sự thấu hiểu và quyết tâm đón nhận mới, cho phép Lời thấm sâu vào linh hồn và trở nên lương thực nuôi sống, hướng dẫn đời sống tâm linh của họ.

Được hiệp thông trong Thánh Thể

Đỉnh cao hiệp thông của đời sống Giáo hội là Bí tích Thánh Thể, nơi Đức Kitô hiện diện thực sự trọn nhân tính và thiên tính. Do đó, tham dự Thánh Thể là hành động hiệp thông cao cả nhất với Thiên Chúa. Tuy nhiên, để có thể lãnh nhận mầu nhiệm hiệp thông cao quý một cách xứng đáng, người tín hữu phải ở trong “tình trạng ân sủng.” Tội lỗi trầm trọng của mỗi người phá vỡ tình trạng ân sủng này – hủy hoại mối liên kết giữa con người với Thiên Chúa và với nhau – do đó họ không thể hiệp thông trọn vẹn trong Mình và Máu Người. BTHG là phương thế hữu hiệu để tái lập trình trạng ân sủng (Lumen Gentium, s. 11). Trong viễn quan thần học đó, Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II nhấn mạnh rằng “việc lãnh nhận Thánh Thể liên kết chặt chẽ với trạng thái ân sủng của người tín hữu” (Reconciliatio et Paenitentia, s. 30). Điều đó có thể được diễn giải rằng tội trọng phá vỡ trạng thái ân sủng, khiến người tín hữu không thể lãnh nhận Thánh Thể cho đến khi được “trở về” với Thiên Chúa qua BTHG. Điều này cho thấy rằng Thánh Thể là dấu chỉ của sự hiệp thông trong Đức Kitô và Giáo hội, và việc lãnh nhận Thánh Thể trong tình trạng “bất xứng” tự nó là một hành động trái ngược với mầu nhiệm của sự hiệp thông.

Cũng thấm nhuần truyền thống đó, Đức Thánh cha Phanxicô nhắc lại rằng BTHG là cách để người tín hữu được tái lập trạng thái ân sủng, giúp họ xứng đáng lãnh nhận Thánh Thể và tham gia trọn vẹn vào đời sống Giáo hội; tuy nhiên, ngài cũng lưu ý rằng: Thánh Thể không là phần thưởng chỉ dành cho những người hoàn hảo mà là thuốc linh thiêng và dưỡng chất cho cả người mạnh khỏe (Buổi đọc kinh Truyền tin 06/6/2021). Dù chúng ta là ai thì thái độ và điều kiện quan trọng cần thiết cho việc hiệp thông Thánh Thể chính là tái lập tình trạng ân sủng bằng một tâm hồn sám hối, khiêm cung.

Tóm lại, BTHG không chỉ khôi phục sự tương quan của người tín hữu với Thiên Chúa và Giáo hội, mà còn giúp họ sẵn sàng tiếp nhận Lời Chúa và Thánh Thể với trọn vẹn ý nghĩa của sự hiệp thông. Bí tích này đích thực là cánh cửa mở vào điểm đến ân sủng, nơi con người được hòa giải và lãnh nhận Đức Kitô cách trọn vẹn nhất. Trong ý nghĩa đó, Giáo hội nhận ra và xác tín rằng BTHG là dấu chỉ sâu sắc nhất về lòng thương xót của Thiên Chúa, là bảo chứng niềm hy vọng cho con người, là cánh cửa luôn luôn rộng mở đón chờ người tội lỗi trở về với ân sủng hòa giải và thương xót. Vì sứ điệp đầu tiên và trọng tâm của Chúa Giêsu là “sám hối và tin vào Tin Mừng,” do đó Giáo hội, như một thể nhân được trao sứ vụ hòa giải, không có lý do gì để từ chối những người tìm đến BTHG với lòng sám hối và muốn được nghe Lời.

(còn tiếp)

(HT 31-8-2025)

HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng

III. HỆ QUẢ CỦA VIỆC HÀNH HƯƠNG VÀ CẦU NGUYỆN LÀ TRUYỀN GIÁO

Trên đây chúng ta đã đề cập một số bước mà những người hành hương thực hiện, đó là mô hình của toàn bộ cuộc sống đức tin. Nhưng “Đức tin không có việc làm là đức tin chết tận gốc rễ”, việc hành hương và cầu nguyện nếu không làm trổ sinh hoa trái, đó chỉ là một hoạt động luống công, vô ích. Trong Tông sắc khai mở Năm Thánh 2025, Đức thánh cha Phanxicô viết: “Ân sủng của Thiên Chúa đi trước và đồng hành với những người nhiệt thành bước đi trong đức tin, hành động trong đức ái và kiên trì trong niềm hy vọng (x. 1 Tx 1,3)”. Qua việc hành hương đến các Đền thánh, người tín hữu được lắng nghe Lời Chúa và cử hành bí tích, để khi trở về họ thi hành sứ mệnh của mình cho thế giới như những chứng nhân của ơn cứu độ và những người xây dựng hòa bình. Thật vậy, trong Tông sắc “Niềm hy vọng không làm thất vọng”, Đức thánh cha Phanxicô viết: “Chúng ta được mời gọi trở nên dấu chỉ hy vọng hữu hình cho những anh chị em đang sống trong những hoàn cảnh khốn cùng”.

Trở lại với nền tảng của những cuộc hành hương và Năm Thánh trong trong Cựu Ước, tự bản chất, Năm toàn xá hay Năm hồng ân là thời gian thuận tiện để các tín hữu khám phá “Lòng thương xót”, ân sủng cứu độ của Thiên Chúa để ra đi loan báo, và sống, thực thi lòng thương xót cho anh chị em mình theo gương Chúa Giêsu: “Thần Khí Đức Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, để tôi loan báo Tin mừng cho kẻ nghèo hèn. Người đã sai tôi đi công bố cho kẻ bị giam cầm biết họ được tha, cho người mù biết họ được sáng mắt, trả lại tự do cho người bị áp bức, công bố một năm hồng ân của Đức Chúa”, để như ngôn sứ Isaia, người hành hương cũng xác quyết sứ mạng của mình: “Chúa đã sai tôi đi loan báo Tin mừng cho kẻ nghèo hèn, chữa lành những tấm lòng tan nát, công bố lệnh ân xá cho kẻ bị giam cầm, ngày phóng thích cho những tù nhân, công bố một năm hồng ân của Chúa”.

Trong bối cảnh của thời Thập tự chinh, những cuộc hành hương đến Đất Thánh càng trở nên khó khăn hơn. Khoảng năm 1300, các tu sĩ dòng Thánh Phanxicô đến sống tại vùng Đất Thánh, trong tư cách là những người bảo vệ các địa điểm linh thiêng Kitô giáo và hỗ trợ khách hành hương, từ đó, một “Societas Peregrinantium pro Christo” được thành lập. Hoạt động của tổ chức này bao gồm hai mục đích: Hành hương và vì Chúa Kitô. Qua đó, các Kitô hữu đi đến những nơi linh thiêng để cầu nguyện, để sám hối, đền bù tội lỗi và thể hiện lòng thành kính, cùng với mục đích quan trọng được nhấn mạnh là để phục vụ, truyền giáo và làm chứng cho Chúa Kitô.

Chính với việc hành hương và nhất là cuộc hành hương của Giáo hội lữ thứ trong trần gian này, Giáo hội phải thi hành sứ mạng truyền giáo như lời Công đồng Vaticanô xác quyết: “Tự bản chất, Giáo hội lữ hành này là truyền giáo”. Giáo hội phải trở thành nhà truyền giáo. Chúa Kitô Phục sinh đã truyền lệnh cho các môn đệ: “Hãy đi..., và làm cho muôn dân trở thành môn đệ của Thầy”. Mệnh lệnh này nhấn mạnh: “hãy đi”, một phương pháp truyền giáo không thể thiếu việc “ra đi” đến với thế giới. Của ăn và kho tàng trong hành trình này là Lời Chúa và Thánh Thể. Người hành hương phải trở thành người Samari nhân hậu trên hành trình từ Giêrusalem đến Giêricô, sẵn sàng giúp đỡ và đồng hành cùng anh chị em mình đến “quán trọ của tình bác ái huynh đệ và một cuộc sống hiệp nhất, yêu thương”. Đối với Giáo hội Công giáo, cuộc hành hương và cầu nguyện được nhấn mạnh đến khía cạnh “linh đạo của con đường”, người hành hương sống, lắng nghe và chia sẻ kinh nghiệm của “những người trên đường”.

(còn tiếp)

___________________________________________________________________________________________

NĂM THÁNH 2025: SUY TƯ VỀ BÍ TÍCH HÒA GIẢI NHƯ BẢO CHỨNG NIỀM HY VỌNG

Lm. Giuse Đỗ Mạnh Thịnh

3. Quyền năng của sự hòa giải

Quyền năng biến đổi của BTHG đối với hối nhân là một chủ đề trung tâm trong những giáo huấn liên quan mà chúng ta đang tìm hiểu. Qua bí tích chữa lành này, hối nhân không những được tha thứ mà còn được ban sức mạnh để vượt qua những yếu đuối cá nhân, tiến bước trong ân sủng và bình an của Thiên Chúa. Dù còn nhiều khó khăn và cần nhiều cố gắng, nhưng “giữa các giới hạn lớn lao của con người, một bước tiến nhỏ cũng có thể làm vui lòng Thiên Chúa hơn” (Amoris Laetitia, s. 305).

Chúng ta dễ dàng gặp được ý tưởng đó trong Misericordiae Vultus. Đức Thánh cha Phanxicô nhìn nhận rằng BTHG không chỉ nhắm đến sự tha thứ tội lỗi như mục đích cuối cùng, nhưng biết rằng lòng thương xót của Thiên Chúa tiếp tục tuôn tràn và dẫn đến sự hoán cải trong tương lai. Theo đó, bí tích cao quý này còn được hiểu như một khoảnh khắc gặp gỡ của ân sủng, nơi hối nhân trải nghiệm “sự âu yếm của vòng tay Chúa”, và được ân sủng dẫn đến sự đổi mới tinh thần và cam kết trong hành trình trên con đường mới. Do đó ĐTC khích lệ rằng đừng thất vọng hay ngại ngùng đến với Thiên Chúa, vì “Thiên Chúa không bao giờ mệt mỏi trong việc tha thứ cho chúng ta; [chính] chúng ta là những người mệt mỏi khi tìm kiếm lòng thương xót của Người” .

Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II thì đề cao sức mạnh biến đổi hối nhân sau khi được giao hòa, dẫn về sự hiệp thông với Thiên Chúa và với Giáo hội. Theo viễn quan đó, vị Thánh vĩ đại của đầu thiên niên kỷ thứ ba nhấn mạnh rằng hòa giải như một quá trình bao gồm cả sự sám hối, tha thứ, chữa lành, và giúp hối nhân trở về với ân sủng của Thiên Chúa bằng một trạng thái sức khỏe tâm linh mới. Theo đó, BTHG không chỉ đơn thuần là một nghi lễ mà là một trải nghiệm sâu sắc về tình yêu của Thiên Chúa, một khởi đầu mới để Thiên Chúa dẫn đến sự thay đổi tâm hồn và biến đổi cuộc sống (Reconciliatio et Paenitentia, s. 31; 33).

Cũng thế, Sacramentum Paenitentiae khẳng định sức mạnh biến đổi của BTHG như là “một phương thuốc thần linh để chữa lành linh hồn” (s. 1). Điều đó nghĩa là qua việc hòa giải, hối nhân được dẫn vào một dược trình điều trị hầu đạt được tình trạng “sức khỏe” tâm linh mới, và để có thể vươn tới cuộc sống mới nhờ sức mạnh của ân sủng. Do đó, để BTHG thực sự mang lại kết quả trong cuộc sống, hối nhân cần lưu ý tầm quan trọng của sự thống hối chân thành và ý định sửa đổi đời sống. Tuy nhiên, việc hối nhân được giao hòa và bước vào hành trình tâm linh mới không có nghĩa là họ “bị” bỏ mặc cho ân sủng, nhưng điều đó gợi đến vai trò quan trọng của linh mục trong việc đồng hành, hướng dẫn hối nhân tiến tới sự tăng trưởng tâm linh, bảo đảm rằng BTHG là một khoảnh khắc ân sủng dẫn đến sự hoán cải bền vững.

4. BTHG hướng đến sự hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa

Ngoài việc được xá giải những lầm lỗi cá nhân và tái lập tương quan với Thiên Chúa và anh chị em trong cộng đồng nhân loại, điều chính yếu được coi như mục đích cao quý của BTHG đó là giúp hối nhân được trở lại hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa và Giáo hội. Việc tái tạo sự hiệp thông có thể được diễn giải theo hai khía cạnh: Trước hết, tác động của ân sủng làm cho hối nhân được hòa giải với Thiên Chúa và anh chị em, mối dây liên kết mà tội lỗi đã làm gián đoạn; thứ đến, hối nhân còn được tái hội nhập vào sự hiệp thông “trọn vẹn” với Thiên Chúa qua việc tham gia trong đời sống đức tin của Giáo hội.

BTHG bắt nguồn sâu xa từ lòng thương xót và tình yêu vô biên của Thiên Chúa. Qua mầu nhiệm nhập thể, cái chết và sự phục sinh của Người, Đức Kitô mang đến cho nhân loại món quà của sự tha thứ và hòa giải nhân loại với Thiên Chúa Cha. Do đó, trong Sắc chỉ khai mở Năm Thánh 2025, Đức Thánh cha Phanxicô lặp lại xác tín của Giáo hội rằng “Chúa Giêsu Kitô là dung mạo của lòng thương xót Chúa Cha”. Điều đó ngụ ý rằng BTHG đích thực là phương tiện ưu việt để người tội lỗi cảm nhận được tình yêu đầy tràn thương xót của Thiên Chúa, trong niềm xác tín rằng Thiên Chúa không bao giờ mệt mỏi trong việc dang tay chờ đón, lắng nghe và tha thứ (Misericordiae Vultus, s. 19).

Đặc biệt, Công đồng Vatican II trình bày BTHG như là nền tảng để khôi phục lại sự hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa và Giáo hội. Qua dấu chỉ bí tích, con người tội lỗi sẽ nhận được sự tha thứ từ lòng thương xót của Thiên Chúa cho những lỗi lầm đã phạm, đồng thời được hòa giải với Giáo hội mà họ đã gây tổn thương bởi tội lỗi của mình (Lumen Gentium, s. 11). Điều này ngụ ý rằng dù tội lỗi làm tổn hại đến mối hiệp thông cá nhân với Thiên Chúa và đến toàn bộ cộng đoàn Giáo hội, thì qua BTHG, hối nhân không chỉ được tha thứ lầm lỗi, thanh tẩy tội lỗi, mà còn được tái hòa nhập vào đời sống ân sủng của Thiên Chúa qua Giáo hội, nghĩa là cho họ có thể tham dự đầy đủ và phong phú vào đời sống cộng đoàn của những người tuyên xưng cùng một đức tin, một phép rửa, được nghe Lời, cùng bẻ một tấm bánh và dự phần vào Máu Đức Giêsu Kitô, nguồn mạch và đỉnh cao hiệp thông của đời sống Kitô hữu.

(còn tiếp)

(HT 24-8-2025)

HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng

5. “Lều hội ngộ” với Giáo hội

Các cuộc hành hương cũng dẫn đến “Lều hội ngộ” cho việc gặp gỡ với Giáo hội, “cuộc tụ họp của những người được Lời Chúa kêu gọi cùng nhau hình thành nên dân Chúa. Được nuôi dưỡng bởi Mình Chúa Kitô, chính họ hình thành nên Thân Mình Chúa Kitô”. Kinh nghiệm sống chung với những anh chị em trong cuộc hành hương cũng là cơ hội để tái khám phá dân Chúa đang tiến về Giêrusalem trên trời, qua phụng tự, cầu nguyện bằng tâm tình ngợi khen, chúc tụng, tạ ơn trong niềm tin và trong sự hiệp nhất của tình yêu nơi gia đình duy nhất của Thiên Chúa và là Thân Thể duy nhất của Đức Giêsu Kitô.

Qua việc hành hương, các tín hữu nhận ra rằng, cuộc hành hương của mình cũng là một phần trong cuộc hành hương đức tin của toàn thể Giáo hội. Cuộc gặp gỡ của những người hành hương với Giáo hội và kinh nghiệm của họ về việc trở thành một phần trong Thân thể Chúa Kitô đòi hỏi một cuộc đổi mới đời sống, để “trở nên hoàn thiện như Cha trên trời là Đấng thánh thiện”, hầu góp phần làm nên một Giáo hội thánh thiện.

III. HỆ QUẢ CỦA VIỆC HÀNH HƯƠNG VÀ CẦU NGUYỆN LÀ TRUYỀN GIÁO

Trên đây chúng ta đã đề cập một số bước mà những người hành hương thực hiện, đó là mô hình của toàn bộ cuộc sống đức tin. Nhưng “Đức tin không có việc làm là đức tin chết tận gốc rễ”, việc hành hương và cầu nguyện nếu không làm trổ sinh hoa trái, đó chỉ là một hoạt động luống công, vô ích. Trong Tông sắc khai mở Năm Thánh 2025, Đức thánh cha Phanxicô viết: “Ân sủng của Thiên Chúa đi trước và đồng hành với những người nhiệt thành bước đi trong đức tin, hành động trong đức ái và kiên trì trong niềm hy vọng (x. 1 Tx 1,3)”. Qua việc hành hương đến các Đền thánh, người tín hữu được lắng nghe Lời Chúa và cử hành bí tích, để khi trở về họ thi hành sứ mệnh của mình cho thế giới như những chứng nhân của ơn cứu độ và những người xây dựng hòa bình. Thật vậy, trong Tông sắc “Niềm hy vọng không làm thất vọng”, Đức thánh cha Phanxicô viết: “Chúng ta được mời gọi trở nên dấu chỉ hy vọng hữu hình cho những anh chị em đang sống trong những hoàn cảnh khốn cùng”.

Trở lại với nền tảng của những cuộc hành hương và Năm Thánh trong trong Cựu Ước, tự bản chất, Năm toàn xá hay Năm hồng ân là thời gian thuận tiện để các tín hữu khám phá “Lòng thương xót”, ân sủng cứu độ của Thiên Chúa để ra đi loan báo, và sống, thực thi lòng thương xót cho anh chị em mình theo gương Chúa Giêsu: “Thần Khí Đức Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, để tôi loan báo Tin mừng cho kẻ nghèo hèn. Người đã sai tôi đi công bố cho kẻ bị giam cầm biết họ được tha, cho người mù biết họ được sáng mắt, trả lại tự do cho người bị áp bức, công bố một năm hồng ân của Đức Chúa”, để như ngôn sứ Isaia, người hành hương cũng xác quyết sứ mạng của mình: “Chúa đã sai tôi đi loan báo Tin mừng cho kẻ nghèo hèn, chữa lành những tấm lòng tan nát, công bố lệnh ân xá cho kẻ bị giam cầm, ngày phóng thích cho những tù nhân, công bố một năm hồng ân của Chúa”.

(còn tiếp)

_____________________________________________________________________________________________

NĂM THÁNH 2025: SUY TƯ VỀ BÍ TÍCH HÒA GIẢI NHƯ BẢO CHỨNG NIỀM HY VỌNG

Lm. Giuse Đỗ Mạnh Thịnh

Ý nghĩa thứ hai của thừa tác viên hòa giải như chứng nhân lòng thương xót của Thiên Chúa đó là linh mục làm chứng bằng chính kinh nghiệm được thương xót, một cách cụ thể qua đời sống tham dự BTHG của mình, đây chính là cao điểm của lòng khiêm hạ sám hối. Sự khiêm hạ sám hối là một trong ba đặc tính quan trọng và cần thiết của thừa tác viên BTHG (khiêm hạ, lắng nghe, xót thương), như Đức Thánh cha Phanxicô phát biểu trước 60 cha giải tội của Đền thờ Thánh Phêrô ngày 24/10/2024 rằng: thừa tác viên BTHG hãy lấy gương mẫu nơi Thánh tông đồ Phêrô, người đã học được đức khiêm hạ sám hối qua việc tìm kiếm sự tha thứ sau những lỗi lầm cá nhân; nghĩa là, trước hết biết nhìn nhận mình cũng là những người ăn năn sám hối, luôn tìm kiếm lòng thương xót của Chúa. Đó là điều Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II diễn tả như sự áp dụng kinh nghiệm cá nhân trong cử hành bí tích của lòng thương xót khi ngài nói rằng các linh mục giải tội phải “khởi đi từ kinh nghiệm cá nhân của mình;” Đức Thánh cha xác tín thêm rằng “càng đến với BTHG thường xuyên với sự chuẩn bị kỹ lưỡng chúng ta càng đảm nhiệm tốt hơn tác vụ giải tội và bảo đảm rằng, các hối nhân sẽ hưởng được ân phúc nhiều hơn.” Một cách cụ thể, bí tích này mời gọi tất cả các thừa tác viên lưu tâm đến việc xưng tội của mình; và rồi để cho kinh nghiệm bản thân này trở thành và phải trở thành cho ngày hôm nay một yếu tố kích thích việc thực hành cẩn thận, đều đặn, kiên nhẫn và nhiệt tình trong tác vụ giải tội.

Trong Sacramentum Paenitentiae, vai trò chứng nhân của thừa tác viên hòa giải được khắc họa rộng hơn trong viễn quan mục vụ của linh mục, đó là khả năng đồng hành với hối nhân, nhất là trong những hoàn cảnh đặc biệt. Nghĩa là, ngoài việc cử hành BTHG, linh mục được mời gọi quan tâm đến việc chăm sóc mục vụ; đàng khác, cần sự hy sinh thời gian và kiến tạo nơi chốn thuận lợi cho việc xưng tội của hối nhân, cũng như quan tâm huấn luyện chính mình về tình cảm, cảm xúc và thái độ để bảo đảm rằng hối nhân gặp được một Thiên Chúa thương xót luôn rộng lượng, chờ đợi, cảm thông và sẵn sàng tha thứ. Khi linh mục trung thành trong vai trò chứng nhân lòng thương xót của Chúa Kitô thì ngài cũng đóng góp vào sự tăng trưởng tâm linh của tín hữu hướng đến lời mời gọi nên trọn lành.

Như vậy, theo Đức Thánh cha Phanxicô, chứng nhân lòng thương xót đích thực là những người ban phát lòng thương xót của Chúa, do đó “điều quan trọng là thừa tác viên BTHG phải ‘có lòng thương xót,’ rạng rỡ, rộng lượng, sẵn sàng hiểu biết, cảm thông và an ủi, bằng lời nói và thái độ.

(còn tiếp)

(HT 17-8-2025)

HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng

1. “Lều hội ngộ” cho việc gặp gỡ Thiên Chúa

Mục đích mà hành trình của người hành hương khi đến một Thánh địa hay đền thờ sánh ví như “Lều hội ngộ”, trước hết là nơi để gặp gỡ Thiên Chúa. Tiên tri Isaia đã tuyên sấm lời phán truyền của Thiên Chúa: “Nhà Ta sẽ được gọi là nhà cầu nguyện cho mọi dân tộc”, nơi đó, ở “Cuối con đường, nơi trái tim nồng cháy, họ khao khát được nhìn thấy dung nhan Thiên Chúa”, nơi đó, người hành hương gặp gỡ Thiên Chúa và khám phá ra tình yêu và dung mạo lòng thương xót của Ngài. Trên tất cả, kinh nghiệm này được thực hiện qua việc cử hành Thánh Thể, tức việc cử hành mầu nhiệm Vượt Qua của Chúa Kitô “là đỉnh cao của sự mặc khải về mầu nhiệm khôn dò của Thiên Chúa”. Qua cuộc hành hương, người tín hữu nhận ra rằng “ngay từ buổi ban đầu của mình, con người (...) được mời gọi trò chuyện với Thiên Chúa”. Hệ quả của việc hành hương và lộ trình cũng như đích đến của mọi cuộc hành hương chính là sự nở rộ của đức tin và sự hiệp thông với Thiên Chúa trong lời cầu nguyện. Thật chí lý khi ngôn sứ Malachi đã loan báo và được ứng nghiệm: “Từ phương đông xa nhất đến phương tây xa nhất, danh Ta được tôn vinh giữa các dân tộc và khắp mọi nơi, người ta dâng hương tế lễ cho danh Ta, và cả lễ vật tinh tuyền nữa, vì danh Ta được tôn vinh giữa các dân tộc, Đức Chúa các đạo binh phán”.

2. “Lều hội ngộ” cho việc tiếp xúc với Lời Chúa

Ngoài ra, các cuộc hành hương cũng dẫn đến “Lều hội ngộ” để tiếp xúc với Lời Chúa. Qua Cựu Ước và với kinh nghiệm cơ bản về hành hương của dân Israel ngày xưa, đó là kinh nghiệm của việc lắng nghe, vì “Vì từ Xion, thánh luật ban xuống, từ Giêrusalem, lời Đức Chúa phán truyền”. Trong cuộc hành hương, việc công bố, đọc và suy niệm Kinh Thánh, đặc biệt với Tin Mừng giúp người hành hương vững bước trên đường, vì chưng như tác giả Thánh vịnh 119 viết: “Lời Chúa là ngọn đèn soi cho con bước, là ánh sáng chỉ đường con đi”.

Thật cần thiết khi nhắc lại ý niệm của hạn từ hành hương được trình bày trên đây với hạn từ: pelegrīnus, có nghĩa: “người hành hương, người khách lạ hay người lữ hành”. Danh từ Pelegrīnus được làm nên bởi hai thành tố: “per” - “ngang qua”, và “ager” - “cánh đồng”. Với ý nghĩa ấy, người hành hương như ngang qua một “cánh đồng” vốn dĩ thuận lợi cho việc tiếp nhận hạt giống Lời Chúa trong lòng. Do đó, Lời Chúa trở thành sức mạnh của đức tin, là lương thực của tâm hồn, là nguồn sống thiêng liêng thanh khiết và đưa dẫn đến sự sống vĩnh cửu. Như vậy, hành hương là một hành trình cầu nguyện, qua đó đưa dẫn những người Kitô đến với Lời Chúa, vào trong “Lều hội ngộ” của Lời Chúa.

3. “Lều hội ngộ” cho việc gặp gỡ của sự hòa giải

Ngoài ra, hành hương còn là “Lều hội ngộ”, nơi gặp gỡ của sự hòa giải. Tại “căn lều” này, lương tâm của người hành hương được đánh động, họ xưng thú tội lỗi của mình, họ được tha thứ, để trở thành một tạo vật mới qua bí tích Hòa giải, nơi đó, họ trải nghiệm lòng thương xót và ân sủng của Thiên Chúa. Như vậy, hành hương chính là cầu nguyện, bằng việc sống lại kinh nghiệm của người con hoang đàng trong tội lỗi: “Thưa cha, con thật đắc tội với trời và với cha!”. Nơi đất hành hương ấy, họ trải nghiệm sự khắc nghiệt của thử thách và sám hối, và cũng ôm lấy những hy sinh của chuyến đi, họ ăn chay, hãm mình, đền tội. Đồng thời, cũng chính nơi hành hương ấy, họ trải nghiệm niềm vui được ôm ấp, vỗ về của Thiên Chúa là Cha, Đấng giàu lòng thương xót, Đấng dẫn đưa mọi con cái đi từ cõi chết đến sự sống: “Con ta đã chết nhưng đã sống lại, đã mất nhưng nay được tìm thấy”. Do đó, hành hương chính là nơi mà bí tích Hòa giải được cử hành cách sốt sắng.

Thật vậy, các cuộc hành hương đến các Thánh địa hay Đền thánh là một hành trình hoán cải, được duy trì bởi niềm hy vọng vững chắc vào mầu nhiệm sâu thẳm, vô hạn và quyền năng về sự tha thứ được Thiên Chúa dành ban “cho loài người Chúa thương yêu”.

4. “Lều hội ngộ” cho cuộc gặp gỡ Thánh Thể

Hơn nữa, mục đích của việc hành hương đến một Đền thánh, đó cũng chính là “Lều hội ngộ” của cuộc gặp gỡ Thánh Thể, gặp gỡ chính Chúa Giêsu Kitô. Nếu Kinh thánh là cuốn sách tuyệt hảo của người hành hương, thì Thánh Thể là bánh nuôi dưỡng họ trong cuộc hành trình, giống như Êlia trong thời Cựu Ước khi ông lên núi Horeb. Sự hòa giải với Thiên Chúa và với tha nhân qua bí tích Hòa giải chỉ nên trọn vẹn, qua việc cử hành Thánh Thể. Những cử hành đi liền theo tiến trình của những giai đoạn khác nhau trong cuộc hành hương phản ánh những giai đoạn Vượt qua - Xuất hành của Israel, nhưng trên hết là “hiện tại hóa” cuộc hành hương của Chúa Giêsu Kitô, Đấng đã thực hiện và cử hành Lễ Vượt qua của Người tại Giêrusalem, với điểm đến cuối cùng là Thập giá, tử nạn, phục sinh và sự kiện Người lên trời vinh hiển.

______________________________________________________________________________________________

NĂM THÁNH 2025: SUY TƯ VỀ BÍ TÍCH HÒA GIẢI NHƯ BẢO CHỨNG NIỀM HY VỌNG

Lm. Giuse Đỗ Mạnh Thịnh

Tương tự, lấy ánh sáng từ dụ ngôn Người Cha nhân hậu trong Tin Mừng Luca, trong Reconciliatio et Paenitentia, Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II nêu bật vai trò của BTHG như là nơi mà Thiên Chúa, Đấng giàu lòng thương xót, luôn kiên nhẫn chờ đợi, sẵn sàng tha thứ, nơi mà dù con người sống trong tăm tối của bất toàn và yếu đuối đến mấy cũng được mời gọi bước qua để vào miền ánh sáng ân sủng thần thiêng của Cha trên Trời (s. 5). Ngài giải thích thêm rằng cuộc gặp gỡ ân sủng này là một hành trình bắt đầu bằng việc Thiên Chúa tìm kiếm hối nhân và kết thúc bằng sự đáp lại của hối nhân qua việc sám hối, xưng tội và đền tội. Tuy nhiên, BTHG như một “kho tàng” ân sủng mà Chúa Kitô dùng qua trung gian Giáo hội, như Chân phúc Isaac Stella diễn tả rằng “Giáo hội không thể tha tội gì mà không có Chúa Kitô, và Chúa Kitô không muốn tha thứ mà không có Giáo hội. Giáo hội chỉ có thể tha thứ cho một hối nhân, nghĩa là một người đã được Đức Kitô gọi đến bằng ân sủng của Người” (s. 29).

Sacramentum Paenitentiae cũng giải thích thêm về vai trò của BTHG như một cánh cửa dẫn vào lòng thương xót của Thiên Chúa. Văn kiện này nêu rõ rằng qua việc xưng tội cá nhân với một linh mục, tín hữu nhận được từ lòng thương xót của Thiên Chúa sự tha thứ cho tội lỗi của họ (s. 1). Do đó, lòng thống hối chân thành và vai trò của linh mục trong việc chuyển tải sự tha thứ của Thiên Chúa là những yếu tố không thể thiếu. Tuy nhiên, BTHG được trình bày không chỉ như là phương tiện tha thứ cho các tội lỗi đã phạm mà còn là nguồn sức mạnh để chống lại những cám dỗ, yếu đuối của phận người, nâng đỡ hành trình đức tin trong tương lai, giúp tín hữu từng bước tiến đến sự hoàn thiện.

Như vậy, lời của Đức Thánh cha Phanxicô trong Sắc chỉ công bố Năm thánh 2025 lại vang lên như một điệp khúc trong bài ca truyền thống lâu đời của Giáo hội rằng: BTHG phải không ngừng được rao giảng và mở ra như là cánh cửa cần thiết dẫn vào ân sủng, sự tha thứ và lòng thương xót của Thiên Chúa, nhờ đó chúng ta có thể canh tân đời sống đức tin và thỏa cơn khát nơi nguồn hy vọng cứu rỗi (s. 5).

2. Thừa tác viên của BTHG như chứng nhân của lòng thương xót

Như là thừa tác viên của BTHG, vai trò của giám mục và linh mục rất quan trọng trong việc cử hành dấu chỉ lòng thương xót của Thiên Chúa. Thừa tác viên BTHG được gọi là chứng nhân của lòng thương xót: hiện thân cho sự gần gũi, lòng từ bi và thương xót của Thiên Chúa (x. Huấn dụ trong buổi hội kiến các cha giải tội của Đền thờ Thánh Phêrô ngày 24/10/2024). Theo giáo huấn của Giáo hội, thừa tác viên BTHG như chứng nhân lòng thương xót được thể hiện qua hai chiều kích:

– Là dấu chỉ hữu hình của Thiên Chúa, Đấng thôi thúc trong lòng hối nhân, Đấng kiên nhẫn chờ đợi và nhân hậu, quảng đại tha thứ cho hối nhân đến bất tận.

– Kinh nghiệm nơi bản thân mình về việc được đụng chạm, biến đổi bởi lòng thương xót của Thiên Chúa.

Ý nghĩa thứ nhất của vai trò thừa tác viên hòa giải như chứng nhân của lòng thương xót được Misericordiae Vultus trình bày như là “dấu hiệu sống động của sự sẵn lòng” của Thiên Chúa, người Cha nhân hậu, để đón nhận những ai tìm kiếm sự tha thứ của Người (s. 17). Do đó, một đàng Đức Thánh cha Phanxicô khuyến khích các linh mục tiếp cận bí tích với sự khiêm nhường và thấu hiểu, nhận ra tầm quan trọng trong vai trò của mình như là “công cụ của lòng thương xót Chúa.” Điều đó nghĩa là “chứng nhân lòng thương xót” được mời gọi kiên nhẫn và nhân từ, sẵn sàng lắng nghe và tỏ lòng cảm thông sâu sắc đối với những ai tìm kiếm sự hòa giải. Đàng khác, để có thể đạt được những đòi hỏi như thế cho sứ vụ chứng nhân hòa giải, thừa tác viên BTHG cần tiếp nhận việc đào tạo đúng đắn cho sứ vụ cao trọng này, bảo đảm rằng họ có thể truyền đạt hiệu quả lòng thương xót của Chúa và cung cấp hướng dẫn tâm linh cho hối nhân. Do đó, lặp lại giáo huấn tông truyền, Đức Thánh cha khuyến nghị rằng: “Tại các Giáo hội địa phương, cần phải đặc biệt chú ý đến việc chuẩn bị cử hành bí tích Hoà giải của các linh mục” (SNC, s. 5).

Trong dòng tư tưởng đó, chúng ta gặp được nơi Reconciliatio et Paenitentia cách giải thích về vai trò của linh mục như là chứng nhân hòa giải. Nghĩa là, thừa tác viên BTHG hiện diện trong tư cách Chúa Kitô khi cử hành mầu nhiệm thương xót của Thiên Chúa; như Chúa Giêsu, ngài ở đó không những để tha tội mà còn đồng hành với hối nhân tiến bước trên con đường thăng tiến tinh thần và cuộc sống. Tuy nhiên, cả thừa tác viên và hối nhân đừng quên rằng chính Đức Kitô là Đấng tha thứ, Đấng trao quyền tha thứ cho Giáo hội, thế nên quyền này phải được đón nhận với sự cẩn trọng và tôn kính lớn lao. Thêm vào đó, Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II cho rằng các linh mục trở thành những chứng nhân của lòng thương xót khi thi hành sứ vụ hướng dẫn tâm linh, dẫn dắt tín hữu đến sự hiểu biết sâu sắc hơn và sống bí tích của lòng thương xót này. Như vậy, một đòi hỏi quan trọng không thể thiếu cho vai trò chứng nhân lòng thương xót đó là một tình thần trung thành và cần mẫn.

(còn tiếp)

(HT 10-8-2025)

HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng

II. HÀNH HƯƠNG VÀ CẦU NGUYỆN

Như được trình bày ở phần trên, chúng ta nhận thấy, giá trị, ý nghĩa và mục đích của các cuộc hành hương trải qua dòng lịch sử hướng đến là một vùng đất thánh thiêng, một đền thờ, thánh điện, “Lều Hội ngộ” hay đền thờ Giêrusalem, Đất Thánh quê hương Chúa Giêsu hay “Giêrusalem mới” là Rôma, vùng đất thánh thiêng, nơi thấm đẫm máu đào của Các vị Tử đạo, đặc biệt của hai Thánh Tông đồ Phêrô và Phaolô. Hoặc người tín hữu đến các Trung tâm hành hương, các đền thờ hay nhà thờ được Hội Thánh quy định. Những nơi thánh thiêng này là “Nhà cầu nguyện”, “Lều hội ngộ” nơi các tín hữu đạt tới mục đích của việc hành hương và là nơi biểu lộ rõ nét hành vi tôn giáo của những kẻ tin, bằng việc cầu nguyện. Nhưng cuộc hành hương đích thực và đích điểm tuyệt đối của hành trình đó chính là Nước Thiên Chúa Cánh chung, là Đền Thánh Giêrusalem trên trời, nơi đó một nền phụng tự với đời sống cầu nguyện đạt đến mức hoàn hảo. Theo truyền thống Kitô giáo, hành hương là một hành trình cầu nguyện không ngừng. Trước khi lên đường, người hành hương cầu nguyện xin ơn Thánh Thần soi sáng, hướng dẫn, để biết sẽ “đi đâu và về đâu”. Trên đường đi, người hành hương không ngừng cầu nguyện để xin ơn che chở và bình an. Với tâm hồn tràn đầy nhiệt huyết, thành kính và hân hoan, họ không ngừng dâng lên Thiên Chúa tâm tình ngợi khen, chúc tụng, tạ ơn bằng việc hát vang những Thánh vịnh lên đền. Tại địa điểm hành hương, đỉnh cao của hành trình này, với việc gặp gỡ và sống mối tương quan thân tình với Thiên Chúa. Đặc biệt cuộc gặp gỡ và mối tương quan thân tình ấy được thể hiện qua sự hiệp thông mật thiết với Đức Giêsu Kitô, mà đỉnh cao của hành trình này là việc cử hành mầu nhiệm Vượt qua của Đức Giêsu Kitô với Thánh Lễ, để người hành hương được kết hợp nên một với Ngài, sống và nên một với Đức Kitô nhờ Lời Hằng Sống và Thánh Thể. Trong Tông sắc Spes Non Confundit, Đức thánh cha Phanxicô viết: “Tôi thích nghĩ rằng việc công bố Năm Thánh đầu tiên năm 1300 đã khởi đi từ một con đường ân sủng do lòng đạo đức bình dân thúc đẩy. Nơi Cựu Ước, cuộc hành hương của tổ phụ Abraham và của Israel với sự kiện Xuất hành-Đất Hứa, đó là hình mẫu cho các cuộc hành hương, nhưng hình mẫu này chỉ đạt tới sự hoàn hảo ở nơi Đức Giêsu Kitô trong mầu nhiệm Vượt qua của Ngài.

Xuyên suốt dòng lịch sử cứu độ, từ Cựu Ước cho đến thời Tân Ước, chiều kích thiêng liêng của việc hành hương luôn là Cầu nguyện, đó chính là linh hồn của mọi cuộc hành hương. Từ thế kỷ thứ IV, sau khi hoàng đế Constantinus thôi bách hại và cho quyền tự do tôn giáo với sắc chỉ Milan năm 313, các thánh địa tử đạo được mở ra cho việc hành hương, đặc biệt với Đất Thánh Giêrusalem - Palestine, quê hương của Chúa Giêsu, từ đó dòng người hành hương ngày càng trở nên đông đúc. Nhưng từ khi người Hồi giáo chiếm đóng Giêrusalem vào năm 638, những cuộc hành hương đến Giêrusalem trở nên rất khó khăn. Tuy nhiên, nhiều “Via Roma” “ad Petri sedem” được mở ra, nổi bật là “Via Francigena”, hành trình ngang qua toàn cõi châu Âu để hướng đến “Giêrusalem mới” là Rôma, vùng đất thấm đẫm máu đào tử đạo, đặc biệt nơi mộ của hai Thánh Tông đồ Phêrô và Phaolô. Từ đó, “Thành Giêrusalem Mới” trở thành nơi quy tụ trong sự hiệp thông toàn thể Hội Thánh của Chúa Kitô chung quanh Đấng kế vị Thánh Phêrô, nơi mà ngày đêm, những bước chân hành hương luôn rộn ràng cùng với những lời cầu nguyện không ngừng vang lên. Khi ấy, từng đoàn người hành hương với trang phục đặc trưng với Thánh Giá trên cổ và những chiếc vỏ sò gắn trên áo, tạo thành những “ordo” riêng biệt, làm nên bản chất hành hương của cộng đoàn Kitô giáo, tất cả đều quy hướng đến việc gặp gỡ và hiệp thông với Thiên Chúa bằng đời sống cầu nguyện không ngừng.

Trong đời sống Kitô giáo, hành hương vừa là cuộc biểu dương đức tin, vừa là biểu hiện của việc thờ phượng bằng đời sống cầu nguyện. Hành động “ra đi” của người Kitô hữu là minh chứng cho ý chí son sắt của những người hành hương, vừa hướng đến một nơi chốn, cũng đồng thời, nhắm đạt tới các chiều kích thiêng liêng của ơn gọi Bí tích rửa tội. Tại các đền thánh hành hương, người hành hương lắng nghe Lời Chúa và cử hành bí tích, đặc biệt là Thánh Lễ. Những bước mà người hành hương trải qua trong cuộc hành trình này đều ghi đậm dấu ấn của các hành vi thờ phượng, gặp gỡ và mối tương quan thân tình với Thiên Chúa. Trong Tông sắc khai mở Năm Thánh 2025, Đức thánh cha Phanxicô viết: “Năm Thánh là một thời điểm gặp gỡ Chúa Giêsu cách sống động”.

(còn tiếp)

________________________________________________________________

NĂM THÁNH 2025: SUY TƯ VỀ BÍ TÍCH HÒA GIẢI NHƯ BẢO CHỨNG NIỀM HY VỌNG

Lm. Giuse Đỗ Mạnh Thịnh

Dẫn nhập

Ngày 9 tháng 5 năm 2024, trong giờ kinh Chiều II lễ Thăng Thiên, Đức Thánh Cha (ĐTC) Phanxicô đã công bố Sắc chỉ mở Năm Thánh 2025. Sắc chỉ khởi đầu bằng cụm từ “Niềm Hy vọng không làm thất vọng.” ĐTC chọn chủ đề “Niềm hy vọng” như là nội dung chính yếu và xuyên suốt Năm Thánh 2025. Theo đó, Năm Thánh khơi dậy niềm hy vọng trong một thế giới bị xâu xé bởi chia rẽ, chiến tranh, bất bao dung, xung đột, xáo trộn và khủng hoảng, nhất là trong đời sống gia đình.

Việc đọc lại giáo huấn của Giáo hội về Bí tích Hòa giải khi bước vào Năm Thánh, và trong bối cảnh xã hội đầy bất ổn ngày nay, dẫn đến niềm xác tín rằng: BTHG là một trong những nơi quan trọng mà Kitô hữu có thể cảm nhận và lãnh nhận niềm hy vọng một cách rõ ràng và chân thực nhất; vì chưng nơi BTHG lòng thương xót của Thiên Chúa làm nảy sinh niềm vui, làm cho tâm hồn chúng ta được mở ra để đón nhận niềm hy vọng về một cuộc sống mới trong Thiên Chúa.

Từ sau Công đồng Vatican II, Giáo hội đã liên tục nhấn mạnh tầm quan trọng của BTHG qua các văn kiện huấn quyền khác nhau, đóng vai trò hướng dẫn cho cả tín hữu và các thừa tác viên hòa giải của Giáo hội. Bài viết này là một cố gắng gợi lên dấu chỉ hy vọng của BTHG qua những giáo huấn gần đây của Giáo hội. Cùng với Spes Non Confundit (SNC), chúng ta đọc lại Misericordiae Vultus (Tông sắc Dung nhan lòng thương xót) của ĐTC Phanxicô, Reconciliatio et Paenitentia (Tông huấn Sám hối và Hòa giải) của Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, và Sacramentum Paenitentiae (Chỉ dẫn Bí tích Hòa giải) của Bộ Giáo Lý Đức Tin (1972). Qua các tài liệu này, chúng ta sẽ xem xét những chủ điểm sau: (1) BTHG đóng vai trò là cánh cửa hy vọng dẫn đến lòng thương xót của Thiên Chúa; (2) Thừa tác viên của BTHG trở thành chứng nhân cho lòng thương xót; (3) Hối nhân được biến đổi nhờ quyền năng của sự giao hòa; (4) BTHG dẫn vào sự hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa – được nghe Lời Chúa và hiệp thông Thánh Thể trong lòng Giáo hội.

Giáo hội luôn xác tín rằng: BTHG đóng một vai trò then chốt trong đời sống đức tin người Công giáo, là một cuộc gặp gỡ sâu sắc giữa hối nhân và lòng thương xót vô biên của Thiên Chúa. Do đó, bí tích này không chỉ đơn thuần là một thực hành có tính cách lễ nghi phụng vụ mà còn là một phương tiện quan trọng để tín hữu khôi phục mối tương quan thân tình với Thiên Chúa, tìm thấy sự tha thứ cho tội lỗi, được chữa lành linh hồn, và mở ra tương lai hiệp thông với Thiên Chúa trong lòng Giáo hội.

1. BTHG như cánh cửa của lòng thương xót

Trong những giáo huấn gần đây của Giáo hội, BTHG thường được ví như “cánh cửa của lòng thương xót,” một cánh cửa thông qua đó tín hữu bước vào ân sủng và sự tha thứ của Thiên Chúa, một nơi mà qua đó chúng ta có thể kinh nghiệm như Dân Thánh rằng “muôn ngàn đời Chúa vẫn trọn tình thương” (Tv 106). Hình ảnh phong phú này được minh họa mạnh mẽ trong các văn kiện đang đề cập.

Trong Misericordiae Vultus, Đức Thánh cha Phanxicô ngụ ý “cửa hy vọng” như chính BTHG. Trước hết, vì bí tích chữa lành này biểu hiện hữu hình lòng thương xót của Thiên Chúa, Đấng luôn sẵn sàng “chờ đón” để tha thứ cho mọi tội của từng người trong mọi thời đại. Điều đó chỉ có thể được giải thích rằng vì lòng thương xót của Thiên Chúa sẽ luôn lớn hơn bất kỳ tội lỗi nào, và bất kỳ một sự yếu đuối nào – tình yêu phủ lấp muôn vàn tội lỗi (s. 3). Thứ đến, BTHG là cuộc gặp gỡ sâu sắc giữa tội nhân với tình yêu chữa lành của Thiên Chúa. Qua đó, hối nhân thực sự được chữa lành các thương tích gây ra bởi tội lỗi. Trong ý hướng đó, Đức Thánh cha mô tả Giáo hội khi thi hành sứ vụ hòa giải như một “bệnh viện dã chiến”, nơi những y tá, bác sĩ thần linh băng bó, chữa lành các vết thương bởi tội lỗi của hối nhân (s. 17). Như vậy, trước hết, Năm Thánh mời gọi mọi người tái khám phá BTHG như một cánh cửa của lòng thương xót, nơi mà con người cảm nhận mãi mãi được Thiên Chúa yêu thương.

(còn tiếp)

(HT 3-8-2025)
HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng
3. Hành hương Kitô giáo

Đối với Kitô giáo, cuộc hành hương trước hết và trên hết phải được kể đến, đó chính hành trình của Đức Giêsu Kitô, Đấng là Thiên Chúa, Người đã từ “nơi Thiên Chúa” thực hiện cuộc “hành hương” từ trời cao, từ nơi Thiên Chúa đến với nhân loại, để “hóa nên xác phàm”, Ngài bước đi trên con đường của con người và trở nên Đấng “là Đường, là Sự Thật và Sự Sống”. Trong mầu nhiệm Nhập thể, chính “Thiên Chúa đích thân đến để nói với con người về chính mình và chỉ cho nhân loại con đường để đạt tới con người”.

Từ khi còn là một bé thơ, Đức Giêsu đã là một người hành hương lên đền thánh Giêrusalem để được dâng cho Thiên Chúa; Khi lên 12 tuổi, Ngài đã cùng với Đức Maria và Thánh Giuse đến nhà Cha mình. Khi thi hành sứ vụ công khai rao giảng Tin Mừng, Ngài đã thực hiện dọc ngang qua những nẻo đường của một cuộc hành hương hướng lên Giêrusalem, mà đích đến không chỉ là đỉnh đồi Golgotha với mầu nhiệm thập giá, nhưng còn là vinh quang Phục sinh và sự kiện Thăng thiên. Cuộc hành hương trần thế của Chúa Kitô vượt qua ranh giới của sự dữ và cái chết, để bước vào cõi vô hạn. Không phải đồi Calvê mà chính trên đỉnh núi Thăng Thiên, đó mới là đích điểm cuối cùng trong cuộc hành hương của Người. Chính trong cuộc hành hương này, Đức Giêsu luôn hướng về Thiên Chúa Cha trong tinh thần cầu nguyện và Ngài chỉ cho chúng ta thấy hành trình của Ngài: “Con từ Cha mà đến và đã đến thế gian. Giờ đây, Con từ bỏ thế gian để về cùng Chúa Cha. (...) Lạy Cha, Con muốn rằng, những người Cha đã ban cho Con, thì Con ở đâu họ cũng ở đó với Con, để họ được chiêm ngưỡng vinh quang mà Cha đã ban cho Con”.

Đối với Kitô giáo, hành hương là cuộc hành trình bước theo Đức Kitô, người Kitô hữu chọn thành Giêrusalem trên trời được Sách Khải Huyền mô tả làm đích điểm, một hành trình có mục đích siêu việt. Quả thật, chúng ta là “người lạ hay như ngoại kiều” trên trái đất này, nhưng tương lai của chúng ta đã được định sẵn để trở thành công dân của Nước Trời để trở nên là thành viên trong gia đình của Thiên Chúa. Trong ý nghĩa sâu xa ấy, vào thời sơ khai của Kitô giáo, điểm đến của một việc hành hương chính là cuộc hành trình nội tâm, cầu nguyện, chiêm niệm. Khởi đi từ việc trải nghiệm hành trình tâm linh này, dần dần các Kitô hữu đến với những thực tại vật lý, đến những địa điểm thánh thiêng liên quan đến cuộc đời Chúa Cứu Thế hay Các Thánh. Nhưng sự thật không phải họ đi đến Đất Thánh, mà đúng hơn, vì họ đã sống cuộc sống thánh thiện, theo lời mời gọi của Chúa Giêsu: “trở nên hoàn hảo như Cha trên trời của bạn là Đấng hoàn hảo”.

II. HÀNH HƯƠNG VÀ CẦU NGUYỆN

Như được trình bày ở phần trên, chúng ta nhận thấy, giá trị, ý nghĩa và mục đích của các cuộc hành hương trải qua dòng lịch sử hướng đến là một vùng đất thánh thiêng, một đền thờ, thánh điện, “Lều Hội ngộ” hay đền thờ Giêrusalem, Đất Thánh quê hương Chúa Giêsu hay “Giêrusalem mới” là Rôma, vùng đất thánh thiêng, nơi thấm đẫm máu đào của Các vị Tử đạo, đặc biệt của hai Thánh Tông đồ Phêrô và Phaolô. Hoặc người tín hữu đến các Trung tâm hành hương, các đền thờ hay nhà thờ được Hội Thánh quy định. Những nơi thánh thiêng này là “Nhà cầu nguyện”, “Lều hội ngộ” nơi các tín hữu đạt tới mục đích của việc hành hương và là nơi biểu lộ rõ nét hành vi tôn giáo của những kẻ tin, bằng việc cầu nguyện. Nhưng cuộc hành hương đích thực và đích điểm tuyệt đối của hành trình đó chính là Nước Thiên Chúa Cánh chung, là Đền Thánh Giêrusalem trên trời, nơi đó một nền phụng tự với đời sống cầu nguyện đạt đến mức hoàn hảo. Theo truyền thống Kitô giáo, hành hương là một hành trình cầu nguyện không ngừng. Trước khi lên đường, người hành hương cầu nguyện xin ơn Thánh Thần soi sáng, hướng dẫn, để biết sẽ “đi đâu và về đâu”. Trên đường đi, người hành hương không ngừng cầu nguyện để xin ơn che chở và bình an. Với tâm hồn tràn đầy nhiệt huyết, thành kính và hân hoan, họ không ngừng dâng lên Thiên Chúa tâm tình ngợi khen, chúc tụng, tạ ơn bằng việc hát vang những Thánh vịnh lên đền. Tại địa điểm hành hương, đỉnh cao của hành trình này, với việc gặp gỡ và sống mối tương quan thân tình với Thiên Chúa. Đặc biệt cuộc gặp gỡ và mối tương quan thân tình ấy được thể hiện qua sự hiệp thông mật thiết với Đức Giêsu Kitô, mà đỉnh cao của hành trình này là việc cử hành mầu nhiệm Vượt qua của Đức Giêsu Kitô với Thánh Lễ, để người hành hương được kết hợp nên một với Ngài, sống và nên một với Đức Kitô nhờ Lời Hằng Sống và Thánh Thể. Trong Tông sắc Spes Non Confundit, Đức thánh cha Phanxicô viết: “Tôi thích nghĩ rằng việc công bố Năm Thánh đầu tiên năm 1300 đã khởi đi từ một con đường ân sủng do lòng đạo đức bình dân thúc đẩy. Nơi Cựu Ước, cuộc hành hương của tổ phụ Abraham và của Israel với sự kiện Xuất hành-Đất Hứa, đó là hình mẫu cho các cuộc hành hương, nhưng hình mẫu này chỉ đạt tới sự hoàn hảo ở nơi Đức Giêsu Kitô trong mầu nhiệm Vượt qua của Ngài.

Xuyên suốt dòng lịch sử cứu độ, từ Cựu Ước cho đến thời Tân Ước, chiều kích thiêng liêng của việc hành hương luôn là Cầu nguyện, đó chính là linh hồn của mọi cuộc hành hương. Từ thế kỷ thứ IV, sau khi hoàng đế Constantinus thôi bách hại và cho quyền tự do tôn giáo với sắc chỉ Milan năm 313, các thánh địa tử đạo được mở ra cho việc hành hương, đặc biệt với Đất Thánh Giêrusalem - Palestine, quê hương của Chúa Giêsu, từ đó dòng người hành hương ngày càng trở nên đông đúc. Nhưng từ khi người Hồi giáo chiếm đóng Giêrusalem vào năm 638, những cuộc hành hương đến Giêrusalem trở nên rất khó khăn. Tuy nhiên, nhiều “Via Roma” “ad Petri sedem” được mở ra, nổi bật là “Via Francigena”, hành trình ngang qua toàn cõi châu Âu để hướng đến “Giêrusalem mới” là Rôma, vùng đất thấm đẫm máu đào tử đạo, đặc biệt nơi mộ của hai Thánh Tông đồ Phêrô và Phaolô. Từ đó, “Thành Giêrusalem Mới” trở thành nơi quy tụ trong sự hiệp thông toàn thể Hội Thánh của Chúa Kitô chung quanh Đấng kế vị Thánh Phêrô, nơi mà ngày đêm, những bước chân hành hương luôn rộn ràng cùng với những lời cầu nguyện không ngừng vang lên. Khi ấy, từng đoàn người hành hương với trang phục đặc trưng với Thánh Giá trên cổ và những chiếc vỏ sò gắn trên áo, tạo thành những “ordo” riêng biệt, làm nên bản chất hành hương của cộng đoàn Kitô giáo, tất cả đều quy hướng đến việc gặp gỡ và hiệp thông với Thiên Chúa bằng đời sống cầu nguyện không ngừng.

(còn tiếp)

________________________________________________________________________________

Sống Đời Sống Thánh Thể: Phần III – Dâng Hiến

Việc Dâng Lễ trong Thánh Lễ

Một phần quan trọng trong Thánh Lễ là việc dâng lễ vật trong phần Dâng Lễ. Đây không phải là lúc nghỉ ngơi, mà là thời điểm quan trọng để mỗi người dâng những gì mình có lên bàn thờ Chúa. Khi chúng ta đem các lễ vật lên, chúng ta cũng đem chính cuộc sống của mình, với tất cả nhu cầu và khát vọng lên, để hiến dâng cho Chúa. Đây là sự thông phần của chúng ta vào Hy Tế của Đức Kitô, và là một hành động dâng hiến sống động. Qua Bói tích Thánh Thể, chúng ta không chỉ thờ phượng trong nhà thờ mà còn dâng hiến mọi giạy phút trong cuộc sống cho Thiên Chúa.

Thực Tế Hằng Ngày: Dâng Hiến Mọi Sự

Thánh Thể không chỉ là sự dâng hiến trong Thánh Lễ mà còn là sự dâng hiến trong từng hành động hàng ngày. Trong cuộc sống, chúng ta có thể dâng hiến mọi sự cho Thiên Chúa: từ công việc, gia đình, đến những thử thách, khổ đau mà chúng ta gặp phải. Một trong những cách đơn giản để làm điều này là bắt đầu ngày mới với Kinh Dâng Ngày mà rất nhiều Kitô hữu đang thực hành.

Lạy Rất Thánh Trái Tim Đức Chúa Giêsu, con nhờ Trái Tim Cực Sạch Đức Bà Maria mà dâng Cho Trái Tim Chúa mọi lời con cầu xin, mọi việc con làm, mọi sự khó con chịu trong ngày hôm nay, cho được đền vì tội lỗi con và cầu nguyện theo ý Chúa. khi dâng mình tế lễ trên bàn thờ, con lại dâng các sự ấy cho Trái Tim Chúa, có ý cầu nguyện cách riêng theo ý Đức Giáo Hoàng. Amen.

Thậm chí, những khổ đau mà chúng ta gặp phải cũng có thể trở thành của lễ dâng lên Thiên Chúa. Như Thánh Phaolô viết trong Thư Roma: “Hãy dâng thân mình làm của lễ sống động, thánh thiện, đẹp lòng Thiên Chúa” (Rom 12:1).

Kết Luận

Đời sống Thánh Thể là một hành trình hiến dâng liên tục, không những chỉ trong Thánh Lễ mà còn trong mọi giây phút của cuộc sống hàng ngày. Mỗi hành động, mỗi kinh nguyện, và mỗi hy sinh có thể trở thành hy lễ dâng lên Thiên Chúa nếu chúng ta biết sống trong sự kết hợp với Chúa. Bằng cách ấy, chúng ta không những chỉ thông phần vào Hy Lễ của Chúa mà còn trở thành những người cộng tác trong công trình cứu chuộc của Người.

Câu Hỏi để Suy Niệm

Tôi có thể hiến dâng những gì trong cuộc sống hàng ngày của mình để trở thành một phần của Hy Lễ Thánh Thể?
Làm sao tôi có thể nhận biết và sống đời sống Thánh Thể trong mối quan hệ với những người chung quanh?
Làm sao tôi có thể sống kết hợp với Sự Hy sinh của Chúa Giêsu trong những khó khăn và thử thách của cuộc sống?

(HT 27-7-2025)
HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng
2. Trong thời Cựu Ước

Trải qua dòng lịch sử, khi vừa xuất hiện trên mặt đất này, con người luôn bước đi trong một cuộc hành trình để tìm kiếm những mục tiêu mới, tìm khám phá những chân trời mới để hướng tới vô hạn. Trong dòng thời gian, cuộc sống con người được đánh dấu bằng những ngày tháng mang giá trị thiêng liêng. Nhất là con người quan niệm, sự ra đời của mình là “đường vào” thế giới và cái chết là “lối ra” để vào một vùng đất, vào cõi thánh thiêng.

2.1 Cuộc hành hương của Nguyên tổ

Qua Kinh Thánh, cuộc hành hương đầu tiên của nhân loại phải được kể là cuộc hành trình của Ađam, khởi đi từ bàn tay quyền năng của Thiên Chúa, trước hết, con người bước vào thế giới sáng tạo. Nhưng tiếp theo đó là cuộc hành trình lang thang như không có mục đích khi ông bà Nguyên Tổ phạm tội và bước ra khỏi vườn Địa đàng. Thoáng nhìn, cuộc hành hương của Ađam như một hành trình bị chệch hướng khỏi con đường hướng tới mục tiêu là nơi thánh, vườn Địa đàng, nhưng con đường ấy cũng là hành trình hoán cải và trở về. Cuộc hành hương của Ađam khởi đi từ lời mời gọi bước đi với Thiên Chúa - rồi sự bất tuân phục - cho đến niềm hy vọng được cứu rỗi. Qua đó, Thiên Chúa vẫn tín trung trong tình yêu và lòng thương xót của Ngài, nơi câu chuyện sách Sáng Thế, chúng ta có thể nhận ra hình ảnh của Người Cha Nhân Hậu, thay vì bỏ rơi đứa con hoang đàng trong đường tội lỗi, thì Thiên Chúa chính là người cha hoang đàng trong tình yêu. Chính qua hành trình này mà đối với chúng ta, mọi con đường sai trái đều có thể được biến đổi để làm nên hành trình trở về và được ôm ấp vào lòng từ bi, thương xót.

Như vậy, qua cuộc hành hương đầu tiên của Nguyên Tổ, chúng ta có thể nhận ra tiến trình lịch sử của hành trình hành hương phổ quát bao hàm những giai đoạn đen tối qua: “những con đường tối tăm”, quanh co, khúc khuỷu. Đồng thời cũng là hành trình của sự hoán cải, trở về với con đường của sự sống, trong công lý, hòa bình, sự thật, lòng trung thành, với sự hoàn hảo và trọn vẹn.

2.2 Cuộc hành hương của tổ phụ Abraham

Với cuộc hành hương của tổ phụ Abraham, với những từ ngữ được mô tả như “rời bỏ quê hương” cùng với những bước hành trình và những mối liên hệ mà ông trải qua, khẳng định rằng cuộc hành hương của Abraham là một cuộc xuất hành cứu rỗi, là bức tranh minh họa với nhiều đường nét rất phong phú, đa dạng về cuộc xuất hành của toàn thể nhân loại. Qua những hành động: rời bỏ quê hương, gia đình và nhà cha mình, Abraham ra đi với niềm tin và hy vọng hướng tới chân trời mà Chúa đã chỉ cho, như Thư gửi tín hữu Do Thái nhắc nhở chúng ta: “Chính nhờ đức tin mà Abraham đã vâng theo tiếng gọi lên đường đến một miền đất là cơ nghiệp đã được ban cho ông và dòng dõi ông, và ông đã lên đường mà không biết mình sẽ đi đâu. Nhờ đức tin, ông đã đến nơi như một người ngoại quốc, trong Đất Hứa, và sống ở đó như thể ở một xứ lạ, với Isaac và Jacob, những người cùng thừa kế lời hứa với ông. Họ sống ở đó trong lều trại trong khi ông mong đợi một thành phố do Chúa thành lập, thiết kế và xây dựng (...) Tất cả những người này đã chết trong đức tin, ... nhận ra rằng họ chỉ là những người lạ và dân du mục trên trái đất”.

2.3 Cuộc hành hương của Israel

Trong dòng lịch sử Israel, cuộc hành hương vĩ đại được Cựu Ước ghi lại là cuộc hành hương xuất hành từ đất Ai Cập với các giai đoạn khác nhau: sự ra đi, hành trình lang thang trong sa mạc, thử thách, cám dỗ, tội lỗi và tiến vào vùng đất hứa, đây chính là hình mẫu lý tưởng của chính lịch sử cứu độ. Cuộc xuất hành của Israel có một giá trị lâu dài, là một “lễ tưởng niệm” luôn sống động và được biến đổi thành một biểu tượng cánh chung trong sách Khôn ngoan. Mục đích đích thực và cuối cùng của việc hành hương là “Đất hứa” của sự hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa, qua mầu nhiệm cứu chuộc và cuộc sáng tạo mới trong và nhờ Đức Giêsu Kitô.

(còn tiếp)

______________________________________________________________________

Sống Đời Sống Thánh Thể: Phần III – Dâng Hiến

Đời sống Thánh Thể không chỉ đơn thuần là tham dự vào một nghi thức tôn giáo, mà còn là một cuộc sống được xây dựng trên sự hiến dâng và sự kết hợp mật thiết với Chúa Giêsu. Bí Tích Thánh Thể là tột đỉnh của đời sống Kitô hữu, vì trong đó, Chúa Giêsu, Đấng là Mục Tử Nhân Lành, tự hiến mình để nuôi dưỡng và cứu chuộc chúng ta. Tuy nhiên, đời sống Thánh Thể không chỉ gói gọn trong việc rước Lễ, mà là một lối sống liên tục trong sự tự hiến, yêu thương, và phục vụ. Đặc biệt, mỗi Thánh Lễ là cơ hội để chúng ta đặt lên bàn thờ không chỉ những của lễ vật chất mà còn cả những đau khổ, niềm vui, và khát vọng sâu thẳm trong lòng chúng ta.

Trong bài này, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu về tầm quan trọng của việc sống một đời sống Thánh Thể, không chỉ trong việc tham dự Thánh Lễ mà còn trong từng khoảnh khắc đời sống hàng ngày. Đời sống này yêu cầu chúng ta không ngừng tự hiến cho Thiên Chúa và cho tha nhân, vì đó chính là cách Chúa mời gọi mỗi người chúng ta bước vào mối quan hệ mật thiết với Người và đồng thời làm chứng nhân cho Người trên thế gian này.

Thánh Thể như Cuộc Sống Dâng Hiến

Như đã đề cập trong các phần trước, Thánh Thể là món quà tuyệt vời mà Chúa Giêsu ban tặng cho chúng ta, và cuộc sống Kitô hữu cũng là cuộc sống của sự dâng hiến. Thánh Thể không chỉ là một món quà mà chúng ta lãnh nhận, mà còn là một món quà mà chúng ta dâng lại cho Thiên Chúa, vì yêu thương. Dâng hiến trong Thánh Lễ là một hành động hy sinh, giống như việc dâng một của lễ lên Thiên Chúa, và đây chính là bản chất của việc thờ phượng. Khi chúng ta dâng hiến chính mình trong Thánh Lễ, chúng ta thông phần vào việc thờ phượng Chúa và kết nối cuộc sống mình với Hy lễ của Đức Kitô.

Hy Tế trong Cựu Ước và trong Thánh Thể

Trong Cựu Ước, hy tế là việc tiêu huỷ những gì quý giá để dâng lên Chúa. Tuy nhiên, trong Chúa Giêsu, hy tế không phải là sự tiêu huỷ mà là sự hiến dâng, hoàn toàn kết hợp với Thiên Chúa. Thánh Thể là sự thờ phượng mới mà Thiên Chúa ban tặng cho chúng ta. Trong Thánh Thể, chúng ta thấy rằng sự thờ phượng không phải là hủy diệt, mà là dâng hiến toàn thể con người của mình lên Thiên Chúa. Chính trong Thánh Lễ, Chúa Giêsu dạy chúng ta cách thờ phượng Người: “Thánh Lễ là sự thờ phượng mới và hoàn hảo của Thiên Chúa.”

(còn tiếp)

(HT 20-7-2025)
HÀNH HƯƠNG - CẦU NGUYỆN - TRUYỀN GIÁO

Lm. Phêrô Nguyễn Thanh Tùng

Hành hương - Cầu nguyện - Truyền giáo là hành trình không thể tách rời trong Năm Hy Vọng 2025.

Dẫn nhập

Ngày 09 tháng 05 năm 2024, dịp lễ Chúa Thăng Thiên, Đức thánh cha Phanxicô đã cho công bố Tông sắc Spes Non Confundit (Niềm hy vọng không làm thất vọng) để khai mở Năm Thánh thường lệ theo chu kỳ 25 năm một lần. Qua Tông sắc này, Vị chủ chăn của Hội Thánh Công Giáo mời gọi các tín hữu cùng nhau cất bước hành trình, đi tìm gặp Thiên Chúa, bằng những cuộc hành hương. Đức thánh cha Phanxicô quả quyết: “Hành hương là yếu tố cơ bản của mọi sự kiện Năm Thánh. Lên đường là đặc điểm của người đi tìm ý nghĩa của cuộc sống”. Chính qua hành trình này những người hành hương sẽ có được “một trải nghiệm sâu sắc về ân sủng và hy vọng cho toàn thể Giáo hội và cho mỗi người tín hữu”.

Thế nhưng, người Kitô hữu sống và thực hành Năm Thánh với việc hành hương thế nào? Làm sao để đạt được hiệu quả ân sủng dồi dào trong Năm Thánh, cũng như trong suốt hành trình đời sống Kitô hữu của mình? Chúng tôi xin lần lượt trình bày đôi nét về ý niệm và lịch sử của việc hành hương; Đích điểm mà những người hành hương đạt đến; Theo đó, cầu nguyện là trung tâm của việc hành hương, đặc biệt với Thánh lễ, đỉnh điểm của những cuộc hành hương Kitô giáo; Để khi kết thúc cuộc hành trình này, người hành hương lại bước tiếp cuộc hành trình mới, trở nên “Những người đi gieo niềm hy vọng” cho thế giới và cho nhân loại.

Qua Năm Thánh hy vọng của toàn thể Hội Thánh Công giáo và trong năm mục vụ “Truyền giáo” được định hướng bởi Hội đồng Giám mục Việt Nam, với lời chỉ dẫn của Đức thánh cha Phanxicô: “Hành hương là yếu tố cơ bản” để qua đó, qua việc hành hương, người Kitô hữu được gặp gỡ Thiên Chúa qua đời sống cầu nguyện và cũng lên đường truyền giáo, loan báo, làm chứng cho Tin mừng tình yêu và Lòng Thương Xót của Thiên Chúa. Do đó, Hành hương-Cầu nguyện-Truyền giáo là hành trình không thể tách rời trong Năm Hy Vọng 2025 này.

I. TỔNG QUAN VỀ HÀNH HƯƠNG

Chúng ta cùng tìm hiểu ý niệm và việc hành hương trong đời sống nhân loại nói chung, nơi các tôn giáo cổ thời, qua Cựu Ước, đặc biệt với Tân Ước và đặc biệt trong Kitô giáo.

1. Nơi các tôn giáo cổ

Trong các tôn giáo cổ thời, hành hương là một tập quán mang chiều kích tôn giáo đã được thực hiện từ rất xa xưa và mang nhiều ý nghĩa khác nhau.

Với Phật giáo, hành hương là nghi thức thắp hương, theo đó các tín đồ “đi nhiễu” xung quanh điện Phật, xung quanh tháp Phật, hay việc thắp hương để lễ bái trước bàn thờ Phật… Theo Hán Nôm, khái niệm hành hương này đã có từ xa xưa, thành ngữ “Nhiễu Phật” hay nhiễu tháp “繞塔”, là việc đi vòng quanh tháp Phật theo hướng từ bên phải để tỏ lòng cung kính ngưỡng mộ.

Trong Từ điển tiếng Việt, hành hương được hiểu là chuyến đi của các tín đồ tôn giáo đến những nơi linh thiêng với hy vọng sẽ được xá tội, hay được hưởng ân huệ, hoặc được siêu thoát. Hành hương là một hoạt động tâm linh của những người sùng đạo, họ đi đến những nơi xa xôi được gọi là linh thiêng, để cầu nguyện hay cúng bái. Nói các khác, hành hương là một cuộc lữ hành của tín đồ các tôn giáo.

Với Kitô giáo, trong La ngữ có hạn từ “peregrinum” - hành hương, theo nghĩa là việc đi lang thang ở một nơi xa xăm. Tuy nhiên, cuộc lang thang này không phải là vô định, không điểm đến, không có mục đích. Thật ra cuộc hành trình này nhằm tôn vinh Thiên Chúa và hướng đến cùng đích cuộc đời mình là “Đất Hứa” đích thực. Từ ngữ này được tìm thấy từ rất xa xưa trong các tác phẩm của Thánh Augustinô, với bản văn “Peregrinatio”. Vị Thánh Giáo phụ mô tả hành trình thiêng liêng trong đời sống Kitô giáo như một cuộc lữ hành tự nguyện, qua đó Kitô hữu tìm kiếm và khám phá mầu nhiệm tình yêu cứu độ và lòng thương xót vô biên của Thiên Chúa. Nói cách khác, hành hương là một hành trình gặp gỡ Thiên Chúa bằng đời sống cầu nguyện, bằng việc sống kết hợp mật thiết với Ngài.

Cũng theo La ngữ cổ, hạn từ “pelegrīnus” = “người khách lạ”, “người lữ hành”. Hạn từ này được ghép bởi hai thành tố: “per” = “ngang qua”, và “ager” = “cánh đồng”. Điều đó bao hàm việc người hành hương phải trải qua nhiều thách đố cùng với niềm hy vọng; Thách đố vì trong cuộc hành trình ấy đòi hỏi phải dấn thân, phải can đảm vượt qua những khó khăn cả về thể chất lẫn tinh thần; Nhưng hy vọng vì đích đến là nơi người hành hương có thể gặp gỡ Thiên Chúa và tha nhân.

(còn tiếp)

_______________________________________________________________________________________

Sống Đời Sống Thánh Thể: Phần II – Món Quà

Mỗi khi tham dự Thánh Lễ, chúng ta chứng kiến một món quà cao cả là Chúa Giêsu trao ban chính Mình Người cho chúng ta qua Bí tích Thánh Thể. Chúa không chỉ cho chúng ta một phần nhỏ, mà cho chúng ta toàn thể con người Chúa: Mình, Máu, Linh Hồn và Thiên Tính của Người. Lời của Người trong Tin Mừng Thánh Luca thật sâu sắc: “Này là Mình Thầy, hiến dâng vì anh em; hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy.” (Lc 22:19-20)

Thánh Thể không chỉ là nghi lễ hay biểu tượng; đó là lời mời gọi biến đổi đời sống. Chúa Giêsu không chỉ dạy chúng ta sống bằng niềm tin, mà còn sống một cuộc đời tự hiến, hiến dâng chính mình cho Thiên Chúa và tha nhân.

Đức Tin Thánh Thể: Niềm Tin Biến Đổi Cuộc Sống

Đức tin Thánh Thể không phải là sự đồng ý với các khái niệm trừu tượng, mà là một cuộc gặp gỡ sống động với Đức Kitô. Khi tin vào Lời Người, chúng ta bước vào một cuộc hành trình mới, hành trình Thánh Thể. Đức Bênêđictô XVI so sánh Bí tích Thánh Thể như một “phản ứng hạt nhân” trong tâm hồn chúng ta, dẫn đến sự thay đổi sâu xa:

“Bánh và rượu được biến đổi về bản chất thành Mình và Máu Thánh, đưa vào trong cuộc tạo dựng một nguyên lý thay đổi căn bản, một sự biến đổi thực sự cho tất cả những ai lãnh nhận.”[1]

Khi chúng ta đón nhận Thánh Thể, không phải bánh và rượu biến đổi thành một phần của chúng ta, mà chính chúng ta được biến đổi thành chính Chúa Giêsu. Như Thánh Augustinô viết, Chúa Giêsu nói với chúng ta: “Con sẽ không biến Ta thành con, nhưng chính con sẽ biến đổi thành Ta.”

Sống Đời Sống Tự Hiến: Trở Thành Món Quà

Khi lãnh nhận Bí tích Thánh Thể, chúng ta không chỉ rước Chúa Giêsu vào lòng, mà còn được mời gọi trở nên giống Người. Như Chúa đã trao ban toàn thể Con Người của Chúa cho chúng ta, chúng ta cũng được mời gọi ban tặng chính mình cho người khác. Đức Bênêđictô XVI nhấn mạnh rằng: “Thánh Thể là món quà mà Chúa Giêsu trao ban chính mình, bày tỏ cho chúng ta thấy tình yêu Thiên Chúa.”[2]

Mẹ Thánh Têrêsa thành Calcutta cũng đã từng nói: “Nếu Chúa đã trao ban trọn vẹn chính Người cho chúng ta, lẽ nào chúng ta chỉ trao lại một phần nhỏ bé của mình?”[3]

Qua Bí tích Thánh Thể, chúng ta được mời gọi sống đời sống môn đệ, trở thành món quà cho gia đình, cộng đồng và Hội Thánh.

Làm Chứng qua Cuộc Sống: Được Chúa Biến Đổi

Một minh họa sống động cho đời sống Thánh Thể là câu chuyện về Đức Mẹ và các Tông Đồ. Sau khi Đức Mẹ nhận lời sứ thần Gabriel, Chúa Thánh Thần ngự đến và Ngôi Lời nhập thể trong lòng Mẹ. Ngay lập tức, Mẹ đã đến phục vụ bà Elizabeth, thể hiện đời sống trao ban. Tương tự, các Tông Đồ sau khi được Chúa Thánh Thần ngự đến trong ngày Lễ Ngũ Tuần đã ra đi, rao giảng và làm chứng cho Đức Kitô.

Khi chúng ta rước Thánh Thể vào lòng, Chúa Giêsu sống trong ta và hành động qua chúng ta. Đời sống của người lãnh nhận Thánh Thể không chỉ là một đời sống cá nhân, mà là sự hòa hợp trong hành động của Đức Kitô, để biến đổi thế giới.

Kết Luận: Sống và Làm Chứng cho Bí Tích Thánh Thể

Sống đời sống Thánh Thể là sống một đời sống dâng hiến, trao ban và làm chứng cho Đức Kitô qua từng hành động nhỏ bé nhất. Bí tích Thánh Thể không chỉ là một món quà mà Chúa ban, mà còn là lời mời gọi để chúng ta trở thành món quà cho tha nhân. Như Đức Hồng Y Tagle đã nói:

“Món quà mà chúng ta nhận được phải trở thành món quà mà chúng ta trao tặng.”

Hãy để đời sống Thánh Thể biến đổi chúng ta, ngõ hầu chúng ta biết sống trọn vẹn cho Chúa và tha nhân, mang ánh sáng của Chúa đến mọi ngóc ngách của thế gian.

Câu Hỏi để Suy Niệm

1. Bí tích Thánh Thể đã thay đổi cách bạn nhìn nhận và sống đời sống đức tin như thế nào?

2. Bạn đã sống tinh thần “trao ban chính mình” như Chúa Giêsu dạy chưa?

3. Làm thế nào bạn có thể trở thành món quà cho gia đình và cộng đồng của mình?

4. Bạn cảm nghiệm được điều gì khi suy niệm về lời của Thánh Augustinô: “Con sẽ được biến đổi thành Ta”?

(HT 13-7-2025)
Ý cầu nguyện của ĐTC trong tháng 7: Cầu nguyện cho việc huấn luyện phân định

Đức Thánh Cha Lêô XIV kêu gọi các tín hữu toàn thế giới cầu nguyện cho việc huấn luyện phân định, một khả năng không thể thiếu trong thế giới đầy biến động hôm nay. Ngài tha thiết xin ơn Chúa Thánh Thần soi sáng, để mỗi người học biết cách phân định, chọn lựa những con đường sự sống và từ chối tất cả những gì đưa họ xa rời Chúa Kitô và Tin Mừng.

Lời cầu nguyện của Đức Thánh Cha

Đức Thánh Cha Lêô XIV đọc một lời cầu nguyện nguyên tác, trong đó ngài gọi Chúa Thánh Thần là “ánh sáng của trí hiểu con, là hơi thở và sự dịu dàng hướng dẫn những quyết định của con”. Ngài xin ơn biết dừng lại, lắng nghe, khám phá các chuyển động trong tâm hồn và nhận ra những gì thật sự quan trọng với Chúa.

“Con những ước mong mọi chọn lựa của con dẫn đưa con đến niềm vui Tin Mừng… Xin cho con hiểu biết sâu xa hơn những gì đang chi phối lòng con, để con biết từ khước những điều lôi kéo con xa lìa Chúa Kitô, và yêu mến, phụng sự Ngài trọn vẹn hơn.”

Hình ảnh một cô gái trẻ lạc trong khu rừng – nói lên sự bối rối trước vô vàn chọn lựa trong cuộc sống. Sau khi dừng lại, tháo bỏ những gánh nặng, cô tìm đường nhờ bản đồ, la bàn, và cuối cùng là mở Tin Mừng và cầu nguyện trước tượng Đức Mẹ. Những hình ảnh ấy minh hoạ cho tiến trình phân định thiêng liêng: dừng lại, lắng nghe, nhận ra, chọn lựa và bước đi trong ánh sáng của Thánh Thần.

Phân định: một hành trình nhận biết và tự do

Đức Thánh Cha mời gọi “học biết cách phân định” trong một thời đại mà chúng ta bị choáng ngợp bởi thông tin, thực tại ảo, tốc độ thay đổi chóng mặt và những thách thức toàn cầu. Ngài nói: Việc phân định giúp ta thoát khỏi sự tê liệt vì sợ hãi và mù mờ, để tìm được con đường dẫn đến tự do và niềm vui đích thực.

Cha Cristóbal Fones, SJ – Giám đốc Quốc tế của Mạng lưới Cầu nguyện – chia sẻ rằng phân định không chỉ là hành vi cá nhân nhưng còn có chiều kích cộng đoàn: “Lắng nghe kinh nghiệm và cái nhìn của người khác giúp chúng ta nhận ra hành động của Chúa Thánh Thần trong đời sống và trong cộng đoàn”.

Phân định giúp ta sống tự do hơn

Cha Fones cũng nhấn mạnh rằng phân định là yếu tố nền tảng của đời sống Kitô hữu theo linh đạo của Thánh Inhã: “Phân định thiêng liêng giúp ta nhận biết các chuyển động trong tâm hồn, chọn điều gì giúp ta yêu mến và được yêu mến, và từ bỏ điều ngăn cản ta sống điều đó”.

Phân định không chỉ giúp ta đưa ra quyết định đúng, mà còn giúp ta sống tự do nội tâm, thoát khỏi lối sống ích kỷ, hưởng thụ, để bước vào con đường yêu thương, phục vụ và kết hiệp với Thiên Chúa – chính là “con đường của trái tim”, con đường của Đức Kitô.

(HT 6-7-2025)

Sống Đời Sống Thánh Thể: Phần I – Đức Tin

Năm Thánh là một lời mời gọi mỗi Kitô hữu bước sâu hơn vào mầu nhiệm Thánh Thể. Đây là thời điểm đặc biệt để chúng ta suy niệm và sống trọn vẹn đời sống Thánh Thể như một phần của sứ vụ chung. Bí tích Thánh Thể không chỉ là trung tâm của đời sống Hội Thánh, mà còn là nguồn mạch canh tân đức tin và cuộc sống hằng ngày của mỗi tín hữu.

Thánh Thể và Căn Tính của Chúng ta

đời sống Thánh Thể phát sinh từ cuộc gặp gỡ với Đức Kitô và được đổi mới trong căn tính làm con cái Thiên Chúa. Đây là lời mời gọi chúng ta “hình thành đời sống mình theo Người.” Nhưng cụ thể, sống một đời sống Thánh Thể nghĩa là gì? Làm thế nào để đời sống của chúng ta có thể phản ảnh mầu nhiệm Thánh Thể? Thánh Thể thách thức cách suy nghĩ và cách sống của chúng ta như thế nào? Và hơn hết, Thánh Thể dạy chúng ta sống và trở nên ai trong kế hoạch yêu thương của Thiên Chúa?

suy tư về các khía cạnh khác nhau của đời sống Thánh Thể, bắt đầu với khái niệm cốt lõi là đức tin.

Đời Sống Thánh Thể Là Một Đời Sống Đức Tin

Đời sống Thánh Thể được đánh dấu bởi đức tin, bởi lẽ mầu nhiệm Thánh Thể không chỉ đơn thuần dựa trên những gì có thể nhìn thấy hay cảm nhận. Là người Công Giáo, chúng ta được dạy rằng. sau khi truyền phép, bánh và rượu trở nên Mình và Máu Đức Kitô. Tuy vẻ bề ngoài của Thánh Thể vẫn giống bánh và rượu bình thường, nhưng chúng ta được mời gọi tin rằng đó chính là Chúa Giêsu hiện diện thật sự với Mình, Máu, Linh hồn và Thiên Tính của Người. Đức tin này không phải là một đức tín mù quáng, mà là một sự đáp trả hợp lý trước lời mời gọi của Thiên Chúa.

Đức Tin và Lý Trí

Đức tin là một sự gắn kết cá nhân với Thiên Chúa và một sự tự do chấp nhận tất cả những gì Ngài đẽ mạc khải. Sách Giáo lý của Hội Thánh Công giáo nhấn mạnh: “Đức tin là nhân đức đối thần, nhờ đó chúng ta tin Thiên Chúa và tin tất cả những gì Ngài đã nói và mặc khải, và Hội Thánh truyền dạy, vì chính Ngài là Chân Lý” (số 1814).

Trong đời sống hàng ngày, chúng ta thực hành “đức tin tự nhiên” khi tin tưởng vào những điều chúng ta không thể trực tiếp kiểm chứng, chẳng hạn như tin rằng chiếc ghế sẽ không gãy khi chúng ta ngồi, hoặc tin tưởng vào người nấu ăn trong nhà hàng. Nhưng đức tin siêu nhiên lớn hơn nhiều. Đó là sự tin tưởng hoàn toàn vào Thiên Chúa, Đấng không thể sai lầm, và những gì Ngài mặc khải qua Hội Thánh.

Luận Lý của Đức Tin Thánh Thể

Thánh Thể mời gọi chúng ta bước vào một luận lý khác, luận lý của Thiên Chúa. Thiên Chúa, Đấng tạo dựng vũ trụ từ hư không, cũng có thể biến bánh và rượu trở thành Mình và Máu Thánh của Người.

Chúa Giêsu khẳng định quyền năng sáng tạo này khi Người phán: “Đây là Mình Thầy, hiến tế vì các con… Đây là chén Máu Thầy, Máu Giao Ước Mới, đổ ra vì các con” (Lc 22,19-20).
Hay trong Tin Mừng Thánh Gioan, Người tuyên bố: “Thịt Ta thật là của ăn, Máu Ta thật là của uống” (Ga 6,55).

Nếu chúng ta tin rằng Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa, thì tại sao chúng ta lại nghi ngờ quyền năng của Người trong việc biến đổi bản chất bánh và rượu thành Mình và Máu Người? Niềm tin vào Bí tích Thánh Thể là một đáp trả trước lời mời gọi của Chúa Giêsu: “Ta là bánh hằng sống từ trời xuống. Ai ăn bánh này sẽ được sống muôn đời” (Ga 6,51).

Kết luận: Đời Sống Thánh Thể và Sứ Vụ

Đời sống Thánh Thể không chỉ là một niềm tin trừu tượng, mà là một lối sống cụ thể, trong đó chúng ta sống đức tin cách trọn vẹn qua việc thờ phượng, phục vụ, và làm chứng. Trong Năm Truyền Giáo và Năm Thánh, chúng ta được mời gọi trở nên những chứng nhân Thánh Thể sống động, đem sự hiện diện của Đức Kitô vào thế gian bằng chính cách sống của mình.

Lạy Chúa Giêsu, Chúa là Bánh Hằng Sống, là Lời Hằng Sống. Xin dạy chúng con sống trọn vẹn đời sống Thánh Thể để chúng con trở nên khí cụ của tình yêu Chúa trong thế giới hôm nay. Amen.

Câu hỏi để Suy Nghĩ

Lòng tin vào sự hiện diện thật sự của Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể thử thách đức tin của bạn như thế nào trong cuộc sống hằng ngày? Bạn có dễ dàng đặt niềm tin vào Lời Chúa hay bạn thường nghi ngờ và đòi hỏi những dấu hiệu cụ thể?
Làm thế nào bạn có thể sống một đời sống Thánh Thể để phản ảnh sự hy sinh yêu thương của Chúa Giêsu dành cho mọi người? Bạn có thấy việc hy sinh cho gia đình, cộng đồng, và người khác là một phần của đời sống Thánh Thể không?
Khi nghe những lời Chúa nói: “Thịt Ta thật là của ăn, Máu Ta thật là của uống,” bạn có phản ứng như thế nào? Những lời này có làm tăng niềm tin và lòng mến của bạn không, hay chúng làm bạn cảm thấy khó hiểu?
Bạn có sẵn sàng nói như Thánh Phêrô: “Thưa Thầy, bỏ Thầy thì chúng con biết đến với ai?” khi gặp những thử thách trong đời sống đức tin không? Bạn có luôn tin tưởng vào Chúa Giêsu và Lời của Người dù gặp khó khăn hay thử thách không?

(HT 29-6-2025)

NHÀ THỜ THÁNH GIACÔBÊ TẠI COMPOSTELLA, TÂY BAN NHA

(Kiến trúc Roman)

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT

Compostella được ghép từ 2 chữ Latin: campus= cánh đồng và stella = ngôi sao. Tương truyền hồi đầu thế kỷ IX một ngôi sao đã dẫn đường cho Đức cha Teodemiro khám phá ra mộ của Thánh Giacobê trên một cánh đồng và địa điểm này sau đó đã trở thành một trong những nơi hành hương nổi tiếng nhất thế giới.

Nhà thờ hiện nay có hình thánh giá Latin, được xây dựng từ năm 1075 và hoàn thành năm 1211, là một trong những thánh đường Roman tiêu biểu nhất. Phần thân dọc và thân ngang đều được chia làm 3 nếp; phía đầu nhà thờ còn có các nhà nguyện được bố trí theo hình rẻ quạt. Nhà thờ có chín tòa tháp, hai tòa tháp cho 3 mặt tiền và ba tòa tháp ở giao điểm giữa thân dọc và thân ngang.

Cung thánh của nhà thờ là Capela Maior, nơi có tượng Thánh Giacôbê làm bằng đá, có niên đại từ thế kỷ XIII và được khoác một chiếc áo choàng bằng bạc. Khách hành hương theo một cầu thang nằm phía sau bàn thờ để đến chỗ có thể ôm lấy bức tượng và hôn lên chiếc áo choàng của Thánh Nhân. Dưới bàn thờ chính là hầm mộ, nơi đặt hài cốt của vị tông đồ và hai môn đệ của ngài là Thánh Teodoro và Thánh Atanasio.

Nhà thờ Thánh Giacôbê tại Compostella có một số điểm độc đáo sau đây:

BA MẶT TIỀN: Nhà thờ có ba mặt tiền, một ở phần thân dọc và hai ở hai đầu thân ngang; mỗi cái đều hướng ra một quảng trường tương ứng tạo thành một quần thể đô thị hòa hợp và tráng lệ.

ĐỒ SỘ: Nhà thờ dài 97 m, rộng 67 m, cao 32 m. Compostella không chỉ là nhà thờ Roman lớn nhất Tây Ban Nha, mà còn là một trong những nhà thờ Roman lớn nhất châu Âu.

CAO RÁO: Hệ cột của Compostella rất cao ráo, mảnh mai, lại được ghép thêm các bán cột hình tròn trông rất duyên dáng và hài hòa với các vòm bán nguyệt đỡ mái vòm của nếp chính và với các vòm đỡ phần tường trên dưới nối các gian với nhau.

RỘNG RÃI: Không gian bên trong rộng rãi, khoáng đạt, thanh lịch. Không chỉ phần thân dọc mà cả phần thân ngang cũng được chia thành ba nếp. Hơn nữa, hành lang dẫn đến các nhà nguyện, cũng như các khu vực dành cho nữ giới ở tầng hai đều rất rộng rãi.

ĐIÊU KHẮC: Là một công trình có rất nhiều tác phẩm điêu khắc độc đáo. Điêu khắc không chỉ có giá trị trang trí mà còn có chức năng kiến trúc. Các tác phẩm điêu khắc trên cửa chính nhà thờ gọi là Cửa Vinh Quang (Portico della Gloria) do Mateo và các cộng sự thực hiện trong khoảng 20 năm hồi thế kỷ XIII được đánh giá là kiệt tác vĩ đại, là vinh quang của nghệ thuật Kitô giáo, là tượng đài đầy đủ nhất của điêu khắc thời Trung Cổ và là kỳ quan của nghệ thuật thế giới.

ÁNH SÁNG: Nếp chính trong lòng nhà thờ phần thân dọc cũng như thân ngang được ánh sáng gián tiếp từ các cửa sổ của các nếp phụ, của các matronei và của tháp trung tâm. Tình trạng âm u này khiến cho cấu trúc của nhà thờ thêm vẻ trang nghiêm. Phần đầu nhà thờ có một dãy cửa sổ khiến cho nơi cực thánh và phần mộ vị tử đạo tràn ngập một thứ ánh sáng thần bí.

Thánh đường thánh Giacôbê tại Compostella có ảnh hưởng trên nhiều thánh đường tại Tây Ban Nha và trên thế giới. Ngày nay, cùng với khu vực thành cổ xung quanh, tháh đường đã được UNESCO xếp hạng là di tích lịch sử văn hóa thế giới.

(HT 22-6-2025)

NHÀ THỜ THÁNH MICAEL, HILDESHEIM, ĐỨC QUỐC (Kiến trúc Roman)

Lm Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT

Bên ngoài, tường xây bằng gạch, mái lợp ngói đỏ, các tháp và các chái lợp đồng tấm mầu xanh. Bên trong sàn lát đá, tường trắng có một hàng đá đỏ giữa các vòm hoành và cửa sổ. Một số đầu cột nguyên thủy còn sót lại được trang trí. Các vòm hoành bằng đá đỏ và xe kẽ đá trắng như một bảng mầu tương phản. Các cửa sổ không thẳng hàng với các vòm hoành, chiếu ánh sáng cho một không gian hẹp. Trang trí không dày đặc nhưng rất độc đáo. Đặc biệt trần của nếp chính là một tác phẩm hội họa Trung Cổ độc nhất vô nhị và tuyệt đẹp, vẽ cây Jesse, tức là bảng gia phả Chúa Giêsu Kitô, được ghép bằng 1300 tấm gỗ sồi có niên đại từ thế kỷ 13. Bức tranh này là một trong ba yếu tố quan trọng nhất để UNESCO xếp hạng là di sản văn hóa thế giới.

Tritrico điêu khắc gỗ trên bàn thờ chính: Tấm giữa: Đức Maria bồng Chúa (giữa), Thánh Gioan Tẩy Giả (phải), Thansh Gioan Tông Đồ (trái); tấm phải: Thánh Anrê Tông Đồ (trái) và Thánh Elisabeth Hunggary (phải); tấm trái: Thánh Giacôbê (phải) và Thánh Barbara (trái).

________________________________________________________________________

Triều Đại ĐGH Phanxicô Dưới Sự Quan Phòng của Thiên Chúa

Đức Phanxicô đang thúc đẩy tinh thần Hiệp hành, một mô hình quản trị Hội Thánh dựa trên lắng nghe, đối thoại và phân định chung. Hiệp hành đã trở thành dấu ấn của triều đại Giáo Hoàng của ngài. Ngài hình dung một Hội Thánh "cùng bước đi", trong đó các Giám mục, giáo sĩ và giáo dân tích cực tham gia vào tiến trình đưa ra quyết định dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần. Tuy nhiên, sự nhấn mạnh vào tính cởi mở và tham vấn này đã gây ra căng thẳng với nhiều người Công giáo bảo thủ. Họ lo ngại rằng tính Hiệp hành có thể dẫn đến những mơ hồ về giáo lý, làm giảm bớt thẩm quyền của Toà Thánh, hoặc thậm chí thay đổi các giáo lý cố hữu. Những người chỉ trích cho rằng một số cuộc thảo luận trong các Công nghị Hiệp hành về các chủ đề, như sự hòa nhập của những người đồng tính, vai trò của phụ nữ, hoặc của những người Công giáo đã ly hôn, có thể làm suy yếu nền tảng đạo đức và thần học của Hội Thánh. Trái lại, những người ủng hộ ngài coi tính Hiệp hành như là sự trở lại với các thực hành ban đầu của Hội Thánh, và là con đường cần thiết để canh tân mục vụ. Cuộc xung đột này làm nổi bật những khác biệt sâu sắc hơn về sự hiểu biết về thẩm quyền, truyền thống và sự phát triển trong Hội Thánh ngày nay.

Ngoài ra, việc một số Giám mục và Hồng y nổi tiếng là bảo thủ đã bị thay thế hoặc không được trao phó những vai trò quan trọng trong giáo triều cũng gây ra không ít bất mãn trong giới bảo thủ.

Tuy vậy, Đức Phanxicô đã không hề thay đổi tín lý, mà chỉ thay đổi cách trình bày và tiếp cận. Ngài kêu gọi các tín hữu nhìn đến những người ly dị và tái hôn, những người đồng tính, và những người “lìa xa Hội Thánh” bằng ánh mắt thương xót mà không kết án. Chính sự mở cửa mục vụ này làm dấy lên câu hỏi: liệu Hội Thánh đang thay đổi hay chỉ đơn thuần mở rộng vòng tay?

V. Một Cái Nhìn Thần Học: Hội Thánh Như Một Quả Lắc trong Tay Thiên Chúa

Để hiểu rõ ràng hơn về triều đại của Đức Giáo hoàng Phanxicô, chúng ta cần có cái nhìn vượt ra ngoài góc nhìn chính trị hay bảo thủ hoặc cấp tiến. Chúng ta cần nhìn bằng con mắt đức tin, dưới ánh sáng của Thiên Chúa Quan Phòng.

Trong lịch sử Hội Thánh, Thiên Chúa không ngừng sử dụng các Giáo hoàng có những quan điểm mục vụ khác nhau để giữ cho Hội Thánh được quân bình. Có lúc, Thiên Chúa dùng những vị Giáo hoàng như Thánh Gioan Phaolô II hay Đức Bênêđictô XVI để khẳng định và chỉnh đốn những hiểu lầm về giáo lý, bảo vệ luân lý, củng cố trật tự. Có lúc, Ngài lại dùng những vị Giáo hoàng như Đức Phanxicô để nhân loại nhận ra lòng thương xót của Ngài, để các mục tử biết lắng nghe tiếng kêu của những người bị bỏ rơi trên thế gian, và làm mềm lại những tâm hồn đã trở nên khô cằn vì quá câu nệ vào lề luật mà quên đi đức ái.

Hội Thánh có thể ví như một quả lắc của một chiếc đồng hồ treo tường. Nếu không lắc qua lắc lại, nó sẽ mất đà và cuối cùng sẽ ngừng hoạt động. Cũng vậy, nếu Hội Thánh không đong đưa giữa hai chiều hướng truyền thống và canh tân, bảo thủ và cấp tiến, giữa việc giải thích chân lý một cách rõ ràng và việc rao truyền lòng thương xót của Thiên Chúa, thì Hội Thánh sẽ trở nên bất động và không còn sức sống.

Các giáo huấn của Đức Phanxicô không đối lập với giáo huấn của các vị tiền nhiệm, mà là những bổ sung cần thiết. Ngài đã không chối bỏ những giáo huấn hay thực hành có sẵn, nhưng điều chỉnh chúng theo nhãn quan thương xót, đôi khi hơi quá đà, nhưng vẫn trong giới hạn của Mặc Khài. Và Thiên Chúa, trong sự Quan Phòng vô cùng khôn ngoan, vẫn đang dùng mỗi vị Giáo hoàng như một nhịp đập để giữ cho Hội Thánh được sống, thở, và bước đi trong thế giới hôm nay.

Kết Luận

Triều đại của Đức Phanxicô là một tấm gương phản chiếu trung thực của thế giới đương thời. Trong thế giới ấy, có sự tồn tại song song giữa hy vọng và lo âu, giữa sự cởi mở và khép kín, giữa khát khao công lý và sợ thay đổi. Ngài không hoàn hảo, nhưng chính qua sự giới hạn ấy mà Thiên Chúa vẫn thực hiện kế hoạch cứu độ của Ngài.

Dù chúng ta cảm thấy được Đức Phanxicô đánh động hay cảm thấy bối rối bởi các chọn lựa mục vụ táo bạo của ngài, thì một điều không thể phủ nhận được là: Hội Thánh vẫn đang sống động, và Thiên Chúa vẫn đang hướng dẫn Hội Thánh qua những con người rất rất thực sự là người với tất cả những ưu điểm và khuyết điểm của các ngài.

Trong một thời đại đầy biến động, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã giúp Hội Thánh hiện diện một cách gần gũi hơn với con người trong thế giới ngày nay. Ngài đã lèo lái con thuyền Hội Thánh không phải bằng sự thống trị, nhưng bằng phục vụ; không bằng quyền lực, nhưng bằng lòng thương xót. Dù đồng ý hay không đồng ý với cách hướng dẫn Hội Thánh của ngài, chúng ta hãy cùng nhau cầu xin Chúa ban cho linh hồn Đức Thánh Cha Phanxicô mau được kết hợp với Thiên Chúa và các vị tiền nhiệm của ngài trên Thiên Đàng. Amen.

(HT 15-6-2025)

NHÀ THỜ THÁNH MICAEL, HILDESHEIM, ĐỨC QUỐC (Kiến trúc Roman)

Lm Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT

Nhà thờ được khởi công xây dựng năm 1010 theo sáng kiến của Thánh Giám mục Bernoardo và được khánh thành năm 1031 dâng kính Tổng lãnh Thiên thần Micael. Năm 1945 nhà thờ bị chiến tranh tàn phá và được phục chế như cũ vào những năm 1950-1957. Đây là nhà thờ đầu tiên có vẻ bên ngoài thực sự theo phong cách Roman còn tồn tại, được coi là pháo đài của Thiên Chúa. Nhà thờ được UNESCO xếp hạng là di sản văn hóa thế giới từ năm 1985, vì tính toàn vẹn, giá trị nghệ thuật tiêu biểu, độc đáo cũng như ảnh hưởng của nó trong kiến trúc thời Trung Cổ.

Micael de Hildesheim có vẻ ngoài đồ sộ hài hòa với cấu trúc bên trong: nếp dọc dài 74,75m, rộng 22,7 m, chiều cao nếp dọc: 16,70 m, nếp ngang dài 40 m rộng 11, 38 m. Nó là nhà thờ đầu tiên có hai nếp ngang có tỷ lệ bằng nhau và đối xứng nhau cách hoàn hảo. Nó có sáu tháp: mỗi nếp ngang có một tháp vuông ở giữa và hai tháp tròn ở tận cùng hai đầu. Nếp chính là phần nối hai nếp ngang, được chia thành ba gian. Nếp ngang phía Đông có 3 chái nhỏ, trong khi nếp ngang phía Tây có một nhà nguyện lớn ở phần đỉnh thánh giá và một hành lang rộng. Bên dưới phần này là một hầm mộ cũng được xây dựng theo kiểu Roman. Lối vào từ hai bên cho ta có một cái nhìn năng động trước khi đến tới bàn thờ.

Giống như nhà thờ Saint-Riquier ở Bắc Pháp, nhưng nghiêm ngặt hơn, Micael được xây dựng theo các quy tắc hình học, với các mối quan hệ rất chính xác giữa các kích thước của thân dọc với các nếp ngang. Mặt bằng của tháp vuông, tức phần giao nhau của nếp chính và nếp ngang, được sử dụng làm đơn vị tính toán để xây dựng các phần khác. Diện tích của mỗi gian phần thân dọc đúng bằng diện tích của tháp vuông. Mỗi gian được xác định bởi 3 vòm hoành do 1 trụ lớn hình vuông và 2 cột tròn đan xen nhau theo nhịp điệu TRỤ-CỘT-CỘT-TRỤ. Độ cao của nhà thờ cũng được tính toán dựa trên tỷ lệ hài hòa của một loại toán học (1/1, 1/2 hoặc 1/3). Nikolaus Pevsner mô tả nhà thờ Micael là một “hệ mét” hoàn chỉnh hơn so với bất kỳ kiến trúc Roman nào có trước nó.

Bên ngoài, tường xây bằng gạch, mái lợp ngói đỏ, các tháp và các chái lợp đồng tấm mầu xanh. Bên trong sàn lát đá, tường trắng có một hàng đá đỏ giữa các vòm hoành và cửa sổ. Một số đầu cột nguyên thủy còn sót lại được trang trí. Các vòm hoành bằng đá đỏ và xe kẽ đá trắng như một bảng mầu tương phản. Các cửa sổ không thẳng hàng với các vòm hoành, chiếu ánh sáng cho một không gian hẹp. Trang trí không dày đặc nhưng rất độc đáo. Đặc biệt trần của nếp chính là một tác phẩm hội họa Trung Cổ độc nhất vô nhị và tuyệt đẹp, vẽ cây Jesse, tức là bảng gia phả Chúa Giêsu Kitô, được ghép bằng 1300 tấm gỗ sồi có niên đại từ thế kỷ 13. Bức tranh này là một trong ba yếu tố quan trọng nhất để UNESCO xếp hạng là di sản văn hóa thế giới.

Tritrico điêu khắc gỗ trên bàn thờ chính: Tấm giữa: Đức Maria bồng Chúa (giữa), Thánh Gioan Tẩy Giả (phải), Thansh Gioan Tông Đồ (trái); tấm phải: Thánh Anrê Tông Đồ (trái) và Thánh Elisabeth Hunggary (phải); tấm trái: Thánh Giacôbê (phải) và Thánh Barbara (trái).

____________________________________________________________

Triều Đại ĐGH Phanxicô Dưới Sự Quan Phòng của Thiên Chúa (tiếp theo)

IV. Những Căng Thẳng với Giới Bảo Thủ

Một trong những khía cạnh gây tranh cãi nhiều nhất trong triều đại của Đức Phanxicô là mối quan hệ của ngài với các nhóm Công giáo bảo thủ. Ngài thường công khai chỉ trích “tinh thần biệt phái,” “giáo điều cứng ngắc,” và “chủ nghĩa giáo sĩ trị.” Những lời lẽ này, dù nhằm kêu gọi sự đổi mới nội tâm, lại bị nhiều người coi là những công kích nhắm vào những người tuyệt đối trung thành với truyền thống phụng vụ, luân lý và giáo lý của Hội Thánh.

Trong Amoris Leatitia, Đức Phanxicô không trực tiếp nêu tên các nhóm bảo thủ, nhưng ngài nhấn mạnh đến việc uyển chuyển trong chăm sóc mục vụ và phân định hơn là cứng ngắc áp dụng giáo lý theo truyền thống mà không có ngoại lệ. Cũng thế, trong Christuc Vivit, Đức Phanxicô chỉ trích những cách tiếp cận hoặc phán đoán quá cứng ngắc về luân lý. Ngài khuyến khích một phong cách đồng hành và cảm thông hơn với những người trẻ, đặc biệt là trong những vấn đề liên quan đến tình dục và sự yếu đuối của con người. Những sự cởi mở mục vụ này có thể làm xáo trộn các quan điểm bảo thủ, và khiến nhiều người cho là mập mờ trong giáo huấn và kết án ngài là lạc giáo. Việc ban hành văn kiện Traditionis Custodes (2021), giới hạn Thánh Lễ tiếng Latinh cổ truyền, làm cho nhiều tín hữu yêu mến truyền thống cảm thấy bị loại trừ.

Đức Phanxicô đang thúc đẩy tinh thần Hiệp hành, một mô hình quản trị Hội Thánh dựa trên lắng nghe, đối thoại và phân định chung. Hiệp hành đã trở thành dấu ấn của triều đại Giáo Hoàng của ngài. Ngài hình dung một Hội Thánh "cùng bước đi", trong đó các Giám mục, giáo sĩ và giáo dân tích cực tham gia vào tiến trình đưa ra quyết định dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần. Tuy nhiên, sự nhấn mạnh vào tính cởi mở và tham vấn này đã gây ra căng thẳng với nhiều người Công giáo bảo thủ. Họ lo ngại rằng tính Hiệp hành có thể dẫn đến những mơ hồ về giáo lý, làm giảm bớt thẩm quyền của Toà Thánh, hoặc thậm chí thay đổi các giáo lý cố hữu. Những người chỉ trích cho rằng một số cuộc thảo luận trong các Công nghị Hiệp hành về các chủ đề, như sự hòa nhập của những người đồng tính, vai trò của phụ nữ, hoặc của những người Công giáo đã ly hôn, có thể làm suy yếu nền tảng đạo đức và thần học của Hội Thánh. Trái lại, những người ủng hộ ngài coi tính Hiệp hành như là sự trở lại với các thực hành ban đầu của Hội Thánh, và là con đường cần thiết để canh tân mục vụ. Cuộc xung đột này làm nổi bật những khác biệt sâu sắc hơn về sự hiểu biết về thẩm quyền, truyền thống và sự phát triển trong Hội Thánh ngày nay.

Ngoài ra, việc một số Giám mục và Hồng y nổi tiếng là bảo thủ đã bị thay thế hoặc không được trao phó những vai trò quan trọng trong giáo triều cũng gây ra không ít bất mãn trong giới bảo thủ.

Tuy vậy, Đức Phanxicô đã không hề thay đổi tín lý, mà chỉ thay đổi cách trình bày và tiếp cận. Ngài kêu gọi các tín hữu nhìn đến những người ly dị và tái hôn, những người đồng tính, và những người “lìa xa Hội Thánh” bằng ánh mắt thương xót mà không kết án. Chính sự mở cửa mục vụ này làm dấy lên câu hỏi: liệu Hội Thánh đang thay đổi hay chỉ đơn thuần mở rộng vòng tay?

(còn tiếp)

(HT 8-6-2025)
NHÀ THỜ CHÍNH TÒA VÀ THÁP NGHIÊNG PISA, Ý (Kiến trúc Roman)

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (đăng kỳ II và hết)

NHÀ RỬA TỘI THÁNH GIOAN có dạng hình tròn, dành để cử hành các nghi thức phụng vụ đặc thù, nhất là trong mùa Phục sinh. Công trình này được kiến trúc sư Diotisalvi bắt đầu xây dựng vào khoảng năm 1135, nhưng phần lớn hình dáng bên ngoài và đồ đạc bên trong là kết quả làm việc của xưởng của Nicola và Giovanni Pisano vào nửa sau của thế kỷ 13, mang các yếu tố của kiến trúc gothique như các chi tiết kiết trúc mũi nhọn lien tục nơi các tầng cấp.

Nhà rửa tội có 4 cửa vào. Nơi cửa chính, hàng dưới điêu khắc cuộc đời Thánh Gioan Tẩy Giả và hàng trên là Chúa Giêsu với các thánh và các thiên thần. Bên trong trên mặt bằng hình tròn có các cột và trụ xen kẽ nhau ở tầng một, đầu cột được chạm khắc tuyệt đẹp. Trung tâm là giếng rửa tội hình bát giác là tác phẩm của Guido Bugarelli, người Como làm năm 1246. Cạnh bàn thờ là tòa giảng hình lục giác, một tác phẩm nghệ thuật rất đẹp do Nicola Pisano làm năm 1260. Tòa giảng được điêu khắc cuộc đời Chúa Giêsu, ngày phán xét cuối cùng và các nhân đức Kitô giáo. Tất cả các tác phẩm này đều gợi đến nghệ thuật Roma cổ đại, đặc biệt là biểu tượng sức mạnh trong hình dáng của Hercules. Khi bước vào nhà rửa tội, ngay từ tầng trệt chúng ta đã bị choáng ngợp bởi trò chơi ánh sáng và hình dạng của nó. Những yếu tố này được thể hiện một cách hoàn hảo khi chúng ta chiêm ngưỡng chúng từ trên tầng hai của tòa nhà.

THÁP NGHIÊNG PISA là một trong những biểu tượng của nước Ý ngày nay và được đề nghị là một trong 7 kỳ quan của thế giới hiện đại. Tháp cao 58.36 m tính từ tầng móng, đường kính bên ngoài 19,58 m, nặng khoảng 14453 tấn, mang 7 quả chuông trong đó quả lớn nhất nặng khoảng 2,5 tấn. Tháp bắt đầu được xây dựng từ năm 1173, nằm tách biệt khỏi nhà thờ và trở nên nổi tiếng nhờ độ nghiêng. Điều này không phải chủ ý ban đầu của các kiến trúc sư, nhưng do sức nặng của tòa tháp và do hiện tượng lún sụt đất trong khu vực.

Từ cuối thế kỷ XIX, người ta đã sử dụng các biện pháp khác nhau để giữ cho độ nghiêng được ổn định. Tuy nhiên, những biện pháp sai lầm khiến cho vào năm 1993 tháp nghiêng đến 4,5 ° và có nguy cơ sụp đổ. Từ năm 1990 đến năm 2001 các kỹ sư đã gia cố nền móng, đào đất và đổ 900 tấn chì làm đối trọng và sử dụng các phương thanh giằng thép, nhờ vậy đến năm 2008, độ nghiêng của tháp đã trở ổn định ở mức 3,97° và tòa tháp có thể được bảo vệ an toàn trong ít nhất ba thế kỷ nữa.

Cấu trúc của tháp chuông theo chiều gồm có hai tầng: tầng một ở chân tháp, được gọi là Phòng Cá, do có phù điêu mô tả một con cá; tầng này là phần rỗng của tòa tháp. Tầng hai là tháp chuông, nằm ở vòng thứ bảy. Tầng này bên trên là lối đi mở ra bầu trời và ở giữa qua một ô cửa, có thể nhìn thấy tầng trệt của tháp. Tháp còn có ba cầu thang xoắn ốc nối tiếp nhau gồm 296 bậc: cái thứ nhất chạy từ chân lên đến vòng thứ sáu, nơi ta có thể đi ra bên ngoài; cái thứ hai nhỏ hơn dẫn từ vòng thứ sáu đến vòng thứ bảy; và cái thứ ba nhỏ nhất dẫn từ vòng thứ bảy lên đến đỉnh tháp.

____________________________________________________

Triều Đại ĐGH Phanxicô Dưới Sự Quan Phòng của Thiên Chúa

Triều đại của Đức Giáo hoàng Phanxicô đã mở ra một chương mới cho Hội Thánh. Đây là một chương về sự khiêm nhường, lòng thương xót và những thách đố mục vụ. Với phong cách đơn sơ, tâm hồn gần gũi người nghèo, cảm thương những người bị gạt ra ngoài lề xã hội và bị gạt ra ngoài cả Hội Thánh, nhưng với những quyết định gây tranh luận, ngài đã trở thành một biểu tượng, vừa được nhiều người ngưỡng mộ, vừa bị không ít người phản đối.

Tuy nhiên, để hiểu đúng vai trò của ngài, chúng ta không thể chỉ nhìn qua lăng kính chính trị hay bảo thủ hoặc cấp tiến. Chúng ta cần nhìn triều đại của ngài qua lăng kính Quan Phòng khôn ngoan của Thiên Chúa, Đấng không ngừng gìn giữ Hội Thánh qua từng thời đại, như bảo trì một quả lắc đồng hồ, ngõ hầu nó luôn đong đưa giữa truyền thống và canh tân một cách quân bằng.

I. Cuộc Đời và Ơn Gọi Phục Vụ của Đức Phanxicô

Đức Jorge Mario Bergoglio, sinh ngày 17 tháng 12 năm 1936 tại Buenos Aires, Á Căn Đình, là con cả trong một gia đình có năm người con. Cha mẹ ngài là người gốc Ý nhập cư Á Căn Đình. Trưởng thành giữa những năm khủng hoảng chính trị và xã hội của Á Căn Đình, Đức Bergoglio sớm cảm nhận được nỗi khổ của người nghèo và tầng lớp lao động. Kinh nghiệm này hình thành nơi ngài một trái tim mục tử giàu lòng thương xót.

Ngài gia nhập Dòng Tên năm 1958, một dòng tu nổi tiếng với tinh thần tri thức, sứ vụ truyền giáo và sự phân định thiêng liêng. Sau khi thụ phong linh mục vào năm 1969, ngài đã giữ nhiều vai trò quan trọng trong Dòng, kể cả Giám Tỉnh và sau đó được bổ nhiệm làm Tổng Giám mục Buenos Aires. Với lối sống giản dị, tự mình đi xe buýt, tự nấu ăn, sống trong căn hộ nhỏ, Đức Hồng y Bergoglio được nhiều người yêu mến. Ngài luôn gần gũi với người nghèo và sống một đời sống phản ảnh Tin Mừng.

Vào ngày 13 tháng 3 năm 2013, Hồng y đoàn chọn ngài làm Giáo Hoàng. Ngài là vị Giáo Hoàng Dòng Tên đầu tiên, người Mỹ Latinh đầu tiên, và Giáo Hoàng đầu tiên lấy tên “Phanxicô”. Đây là một chọn lựa đầy biểu tượng, báo trước một triều đại chú trọng đến sự khiêm nhường, nghèo khó, và canh tân.

II. Sự Giản Dị Trong Cuộc Sống và Phong Cách Lãnh Đạo

Ngay từ giây phút đầu tiên trên ban công Đền Thờ Thánh Phêrô, Đức Phanxicô đã tạo một ấn tượng mạnh mẽ, không phải bằng ngôn từ hùng biện, nhưng bằng một hành động nhỏ: ngài cúi đầu xin giáo dân cầu nguyện cho ngài trước khi ban phép lành. Cử chỉ đó nói lên một đường hướng mục vụ khiêm tốn, khác biệt và đầy nhân bản.

Ngài chọn sống tại nhà khách Casa Santa Marta thay vì Dinh Tông Tòa. Lễ phục của ngài đơn sơ, các nghi lễ cử hành giản lược. Ngài thường đi bộ, tự mở cửa tiếp khách, dùng bữa với nhân viên như người bình thường. Chính lối sống này truyền cảm hứng cho một Hội Thánh “gần gũi,” ở đó vị mục tử sống giữa đoàn chiên và đậm mùi chiên, chứ không cai trị họ.

Sự đơn sơ này không những chỉ là biểu hiện cá nhân, mà còn là một sứ điệp thần học: Hội Thánh phải là hình ảnh của Đức Kitô, Đấng đã “tự hạ mình xuống” để cứu độ nhân loại. Với Đức Phanxicô, sự khiêm nhường không phải là đức tính tùy chọn, mà là cốt lõi của sứ vụ Phúc Âm hoá của ngài.

III. Ưu Tiên cho Người Nghèo và Công Bằng Xã Hội

Ngay từ những văn kiện đầu tiên, Đức Phanxicô đã nhấn mạnh đến người nghèo, người bị gạt ra bên lề xã hội, và những nạn nhân của một hệ thống kinh tế vô nhân đạo. Trong Evangelii Gaudium (2013), ngài tuyên bố: “Tôi muốn một Hội Thánh nghèo và vì người nghèo.” Đây không phải là khẩu hiệu chính trị, mà là trở lại với cội nguồn Tin Mừng: ở đó Chúa Giêsu rao giảng Tin Mừng cho những kẻ nghèo, chữa lành những người bệnh tật, đồng bàn với những người tội lỗi.

Với Gaudete et Exsultate (2018), ngài mời gọi mỗi người chúng ta nên thánh trong bậc sống của mình. Ngài nhấn mạnh rằng tất cả mọi người đều được kêu gọi nên thánh qua những hành động đơn giản của tình yêu, lòng thương xót và lòng trung thành hằng ngày. Sự thánh thiện đích thực chống lại những sự xao lãng hiện đại, tránh chủ nghĩa luật lệ cứng ngắc và đón nhận tinh thần môn đệ vui tươi bắt nguồn từ các Mối Phúc Thật.

Với Laudato Si’ (2015), ngài liên kết vấn đề môi trường với công bằng xã hội, cho thấy rằng sự phá hủy thiên nhiên luôn ảnh hưởng nặng nề nhất đến những người nghèo. Trong Fratelli Tutti (2020), ngài kêu gọi tình huynh đệ toàn cầu vượt qua biên giới quốc gia, văn hóa và tôn giáo.

Tuy nhiên, cũng chính những lập trường xã hội mạnh mẽ này đã làm cho một số người chỉ trích ngài là “chính trị hóa đức tin” hay thiên tả. Ngài không né tránh xung đột, nhưng luôn cố gắng đưa đối thoại lên hàng đầu, dù điều này đôi khi làm cho nhiều người hiểu lầm giáo huấn của ngài hoặc giải thich chúng một cách chủ quan.

(còn tiếp)

(HT 25-5-2025 & 1-6-2025)

NHÀ THỜ CHÍNH TÒA VÀ THÁP NGHIÊNG PISA, Ý (Kiến trúc Roman)

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (đăng kỳ I)

Nhà thờ Chính tòa Pisa, dâng kính Đức Mẹ Hồng Xác Lên Trời, được xây dựng tại khu vực Campo dei Miracoli. Đây là một quần thể kiến trúc đồ sộ, được Unesco xếp hạng là di sản văn hoá thế giới, bao gồm nhà thờ, tháp chuông, nhà rửa tội và đất thánh. Toàn bộ cuộc đời của người Kitô hữu, từ khi được rửa tội cho đến khi chết được sắp đặt trong một không gian duy nhất.

NHÀ THỜ PISA do kiến trúc sư Buscheto khởi đầu năm 1063 và sau đó được kiến trúc sư Rainaldo tiếp tục. Nó được hoàn thành và được ĐGH Gelasius II thánh hiến vào năm 1118. Buscheto thành công trong việc sử dụng các cẩm thạch trắng và xanh đen dạng hình học có ở địa phương, đồng thời kết hợp một cách tài tình và tinh tế các yếu tố có gốc Á, Ả Rập, Pháp, Lombardo với các yếu tố nghệ thuật Roma cổ điển, gợi không khí cổ xưa cũng như tính đơn giản và duy lý.

Mặt ngoài nhà thờ trông rất sinh động bởi sự nối tiếp nhịp nhàng của những vòm mù được trang trí bằng hình thoi lõm, cũng như sự sắp đặt giữa các tấm đá trắng và đá xanh đen đặc trưng của vùng Toscana. Mặt tiền nhà thờ gồm có ba cửa vào và bên trên cửa vào là bốn dãy logia xếp chồng lên nhau theo chiều cao, khoét sâu vào bề mặt, tạo ra sự luân phiên liên tục giữa ánh sáng và bóng tối. Cũng như toàn bộ mặt ngoài, mặt tiền được trang trí bằng các mảnh cẩm thạch đa sắc rất đẹp, dạng hình học, thể hiện tính đơn giản và duy lý và gợi lại kiến trúc Roma thời hậu kỳ cổ đại.

Nhà thờ có hình thánh giá Latin; thân dọc dài khoảng 100 m gồm có năm nếp và thân ngang dài khoảng 70 m gồm có ba nếp. Các nếp được phân chia bởi các hang cột rất lớn làm bằng cẩm thạch nguyên khối, trong đó một số có đầu cột Côrintô được lấy từ hồ tắm của Caracalla ở Roma. Nếp chính được bao phủ bởi một trần nhà bằng gỗ được xây dựng lại sau trận hỏa hoạn năm 1595. Các nếp phụ có trần vòm chữ thập. Bên trên nếp phụ là các matronei, nhìn ra gian giữa, có các cửa sổ nhỏ chiếu sáng không gian bên trong. Điêu khắc bên trong rất phong phú, gắn liền với kiến trúc và gợi lại phong cách cổ điển Roma thí dụ các đầu cột kiểu điêu khắc kiểu Côrinhtô, hình Hercules đang đội đầu cột, hoặc hình người phụ nữ mang dáng dấp Venus đang đội tòa giảng.

__________________

Rao Giảng Đức Kitô trong Thế Giới Hiện Đại: Sứ Vụ Truyền Giáo của Đức Lêo XIV

Chúng ta hãy đối diện với thế giới vô tín ngày nay bằng sự thật, khiêm tốn và hy vọng.

Vào ngày 9 tháng 5 năm 2025, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã ban hành bài giảng đầu tiên của ngài với tư cách là người kế vị thứ 266 của Thánh Phêrô trong Thánh Lễ tại Nhà Nguyện Sistine với các Hồng Y. Ngài trích dẫn câu Thánh Vịnh Đáp ca: “Hát lên mừng Chúa một bài ca mới, vì Người đã thực hiện bao kỳ công,” để khai mào một triều đại Giáo Hoàng được xây dựng trên sự thán phục trước những công trình của Thiên Chúa, sự rõ ràng về thần học, và sự cấp bách trong sứ vụ truyền giáo. Ngày hôm sau, trong bài diễn từ trước Hồng y Đoàn, Đức Thánh Cha đã mở rộng tầm nhìn này, cho thấy con đường tương lai của Hội Thánh: trung thành với truyền thống nhưng cũng cởi mở trước những nhu cầu của thời đại.

Những chủ đề này, cũng được nhấn mạnh trong buổi đọc Kinh Truyền Tin và vài nói chuyện với giới truyền thông, cho thấy sáu ưu tiên: (1) đặt Đức Kitô làm trung tâm, (2) phục vụ cách khiêm nhường, (3) Phúc Âm hoá trong thế giới thế tục, (4) hoán cải nội tâm, (5) trung thành với đức tin nhưng can đảm, và (6) sử dụng các phương tiện hiện đại một cách có trách nhiệm. Tất cả kết hợp lại thành một sứ vụ rõ ràng: loan báo Tin Mừng một cách mới mẻ, với sự rõ ràng, khiêm nhường và đầy hy vọng.

1. Đức Kitô Là Trung Tâm

Trọng tâm của bài giảng Đức Lêô XIV là lời tuyên xưng của Thánh Phêrô: “Thầy là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống” (Mt 16:16). Ngài nói rằng lời tuyên xưng này không chỉ là nhận thức của Thánh Phêrô mà là nền tảng của Hội Thánh. Chúa Giêsu không chỉ là một vị thầy thông thái, mà là Con Thiên Chúa nhập thể, Đấng bày tỏ tình yêu của Thiên Chúa Cha.

Ngài tuyên bố: “Chúa Giêsu là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa Hằng Sống, Đấng Cứu Độ duy nhất. Chỉ một mình Người bày tỏ gương mặt của Thiên Chúa Cha.” Ngài còn nói thêm rằng Chúa Giêsu không chỉ là mẫu gương về sự thánh thiện mà còn là lời hứa về sự sống đời đời.

Trọng tâm Kitô học này nối tiếp giáo huấn của Đức Lêô Cả, người đã xác tín tại Công đồng Chalcedon năm 451 rằng, Chúa Giêsu Kitô là một Ngôi vị duy nhất với hai bản tính: vừa là Thiên Chúa thật, vừa là người thật. Đức Bênêđictô XVI cũng tiếp nối giáo huấn này trong bộ sách Chúa Giêsu thành Nazareth, nhấn mạnh rằng, Đức Kitô là sự Mặc Khải trọn vẹn của Thiên Chúa, và Người phải được gặp gỡ như một Đấng sống động chứ không chỉ được học hỏi như một khái niệm hay một nhân vật lịch sử.

Qua những lời trên, Đức Lêô XIV đã tuyên xưng một cách rõ ràng Chúa Giêsu là trung tâm sống động của đức tin và sứ vụ của ngài.

2. Thừa Tác Vụ của Thánh Phêrô Là Quản Lý Khiêm Tốn

Thay vì nâng cao chức vụ của mình, Đức Lêô XIV mô tả Giáo Hoàng như là một “người quản lý trung thành” (xem 1 Cor 4:2). Ngài trích dẫn Thánh Ignatiô thành Antiôkia và nhắc lại lời của Thánh Gioan Tẩy Giả: “Người phải lớn lên, còn tôi phải nhỏ đi,” để nhấn mạnh sự khiêm tốn cần có của người kế nhiệm Thánh Phêrô.

Chủ đề này nhắc đến lời kêu gọi của Đức Phanxicô về sự đơn giản và cách lãnh đạo phục vụ, cũng như niềm tin của Đức Lêô XIII rằng, quyền uy của Hội Thánh bắt nguồn từ sự thánh thiện, chứ không từ quyền lực chính trị. Đức Lêô XIV nhắc nhở Hội Thánh rằng, tính xác thực của các chứng từ của Hội Thánh bắt nguồn từ sự trung thành, chứ không phải từ sự hoành tráng.

3. Phúc Âm Hoá trong Một Thế Giới bị Tục Hóa

Trước thực trạng tục hóa càng ngày càng gia tăng trong xã hội hiện đại, Đức Lêô XIV đã vạch ra hai thái độ phổ biến: một là công khai chối bỏ Chúa Giêsu, hai là chỉ ngưỡng mộ Người cách hời hợt, mà không dấn thân bước theo Người như những môn đệ đích thực. Ngài cảnh báo rằng cả hai thái độ này đều hiện diện nơi nhiều Kitô hữu đã chịu Phép Rửa, góp phần tạo nên điều mà ngài gọi là “chủ nghĩa vô thần trong thực hành”.

Lời kêu gọi của ngài vang lại giáo huấn của Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II trong Tông huấn Redemptoris Missio, ở đó ngài mời gọi thực hiện một cuộc “Tân Phúc Âm hoá” tại những vùng đất mà đức tin Kitô giáo đang phai nhạt. Tương tự, Đức Bênêđictô XVI cũng đã cảnh báo về một “chế độ độc tài của thuyết tương đối”, vốn xoi mòn chân lý và ý nghĩa cuộc sống. Đáp lại những thách đố ấy, Đức Lêô XIV mời gọi Hội Thánh hãy trở nên một Hội Thánh truyền giáo: tự tin nhưng không đối kháng, vui tươi nhưng thận trọng.

Chủ đề này tiếp tục được ngài khai triển trong buổi đọc Kinh Truyền Tin, ngày 11 tháng 5, khi ngài suy niệm về hình ảnh Chúa Giêsu là Mục Tử Nhân Lành, Đấng gọi từng con chiên của mình bằng tên (x. Ga 10,27). Ngài trích lời Thánh Grêgôriô Cả: “Người ta đáp lại tình yêu của những ai yêu thương họ.” Đức Lêô nhấn mạnh rằng: Phúc Âm hoá không khởi đi từ các chương trình, mà từ con người, từ tình yêu đích thực đối với tha nhân, nhờ đó họ có thể lắng nghe và bước theo tiếng gọi của Đức Kitô. Trong bài giảng tại Hầm mộ Thánh Phêrô, Đức Thánh Cha đã mời gọi mọi người lắng nghe tiếng Chúa, sống Tin Mừng với niềm vui, cổ võ ơn gọi và can đảm làm chứng cho đức tin. Ngài nhấn mạnh rằng việc lắng nghe, đối thoại và sứ vụ phổ quát là những yếu tố then chốt của đời sống môn đệ đích thực.

Tóm lại, Đức Lêô XIV kêu gọi Hội Thánh đáp lại thực trạng tục hoá không phải bằng sự sợ hãi, nhưng bằng lòng can đảm truyền giáo, được xây dựng trên chân lý, sự hoán cải của cả cá nhân lẫn cộng đồng.

4. Hoán Cải Bắt Đầu từ Chính Mình

Với Đức Lêô XIV, việc loan báo Tin Mừng khởi đi từ sự hoán cải của chính người loan báo. Ngài khẳng định: “Mỗi người chúng ta phải bắt đầu một hành trình hoán cải hằng ngày.” Nếu không có sự thánh thiện cá nhân, lời rao giảng của Hội Thánh sẽ mất đi sức thuyết phục và hiệu quả.

Chủ đề này tiếp nối tư tưởng của Đức Phanxicô trong Tông huấn Evangelii Gaudium, ở đó ngài mời gọi xây dựng một Hội Thánh bao gồm những “môn đệ truyền giáo” được biến đổi bởi cuộc gặp gỡ sống động với Đức Kitô. Đức Lêô XIV nhấn mạnh rằng sự biến đổi ấy đòi hỏi một cuộc canh tân nội tâm trước khi nghĩ đến bất cứ cuộc cải tổ cơ cấu nào.

Trong buổi gặp gỡ các nhà báo, ngài đã nối kết sự hoán cải nội tâm này với cách sống và cách chúng ta tương tác với nhau: “Hòa bình bắt đầu từ mỗi người chúng ta: trong cách chúng ta nhìn người khác, lắng nghe người khác và nói về người khác.” Ngài cho thấy rằng việc Phúc Âm hoá phải khởi đi từ sự bình an của Đức Kitô đang ngự trị trong tâm hồn và các mối tương quan hằng ngày của chúng ta.

Trong buổi đọc Kinh Truyền Tin, ngài cũng kêu gọi các cộng đoàn đồng hành với người trẻ đang phân định ơn gọi, nhấn mạnh rằng Hội Thánh rất cần các linh mục và tu sĩ thánh thiện. Ngài khẳng định rằng các bạn trẻ cần được đón nhận, lắng nghe và nâng đỡ trong chính cộng đoàn của họ. Họ cần nhìn thấy những tấm gương sống động, quảng đại hiến mình cho Thiên Chúa và cho tha nhân

5. Trung Tín và Dũng Cảm một cách Tiên Tri

Sứ điệp của Đức Lêô XIV được bén rễ sâu xa trong truyền thống của Hội Thánh. Ngài thường xuyên trích dẫn Thánh Kinh, giáo huấn của các Giáo phụ và các tài liệu của Công đồng Vaticanô II. như Gaudium et Spes và Lumen Gentium. Tuy nhiên, giọng điệu của ngài không có tính phòng thủ, mà có tinh thần truyền giáo và ngôn sứ. Giống như Đức Lêô XIII, người đã đối thoại với thế giới hiện đại bằng cả sự phân định và lòng can đảm, Đức Lêô XIV cũng muốn đối diện với những thách đố thời đại mà không làm suy giảm chân lý đức tin.

Trong cả buổi đọc Kinh Truyền Tin lẫn cuộc gặp gỡ giới truyền thông, ngài khẳng định rằng mọi ơn gọi, dù là giáo dân, linh mục hay đời thánh hiến, đều phải được sống trong tình yêu và chân lý. Ngài gợi lại lời ngôn sứ Giêrêmia: “Ta sẽ ban cho các ngươi những mục tử theo lòng Ta” (Gr 3,15), những người có khả năng hướng dẫn tha nhân qua gương sáng và sự hy sinh. Đức Thánh Cha kêu gọi xây dựng một Hội Thánh biết cùng nhau bước đi, giúp nhau sống trong Đức Ái và Chân Lý.

Điểm nổi bật trong buổi tiếp xúc đầu tiên với các nhà báo là mối quan tâm cấp thiết của ngài về trách nhiệm luân lý trong việc sử dụng các công nghệ mới, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI). Ngài cảnh báo rằng không được phép sử dụng AI để thao túng tự do của con người hay bóp méo chân lý. Thay vào đó, công nghệ phải phục vụ nhân phẩm và công ích. Quan điểm này rất gần với tư tưởng của Đức Bênêđictô XVI trong Caritas in Veritate, trong đó, ngài dạy rằng mọi tiến bộ, đặc biệt là tiến bộ công nghệ, đều phải được hướng dẫn bởi Chân Lý và Đứa Ái.

Đức Lêô XIV kêu gọi xây dựng một nền văn hóa truyền thông dựa trên sự phân định, trung thực và cảm thông. Việc ngài can đảm lên tiếng về công nghệ mới không chỉ là phản ứng tạm thời, mà là một phần trong sứ vụ lớn hơn: đảm bảo rằng Hội Thánh luôn trung thành với Tin Mừng mà vẫn không ngừng mở lòng ra với tương lai.

6. Dấn Thân Một Cách Có Trách Nhiệm vào Thế Giới Hiện Đại

Trong bài diễn từ trước Hồng y Đoàn, Đức Lêô XIV đã mở rộng tầm nhìn của ngài về Hội Thánh bằng cách xác nhận con đường canh tân mà Công đồng Vaticanô II đã khởi xướng. Trích dẫn Tông huấn Evangelii Gaudium, ngài nhấn mạnh đến việc trở về với ưu tiên hàng đầu là rao giảng Đức Kitô, sự hoán cải truyền giáo của toàn thể Hội Thánh, tầm quan trọng của tính hiệp hành và tinh thần hiệp thông giữa các mục tử, cũng như việc quan tâm đến “cảm thức đức tin” cùa dân Chúa, đặc biệt qua các việc đạo đức bình dân và việc chăm sóc cho những người bị gạt ra bên lề xã hội.

Ngài đề cao tấm gương của Đức Phanxicô, nhất là trong đời sống đơn sơ và lòng tín thác vào Thiên Chúa, đồng thời nhấn mạnh rằng uy tín của Hội Thánh không đến từ quyền lực, mà đến từ sự thánh thiện và phục vụ.

Hơn nữa, ngài đã nhắc lại di sản của Đức Lêô XIII bằng cách nêu lên những thách đố của “cuộc cách mạng kỹ nghệ mới” ngày nay, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) và những thay đổi trong lao động. Ngài tái khẳng định rằng Giáo huấn Xã hội của Hội Thánh là nguồn tài liệu quý giá để bảo vệ nhân phẩm, công lý và công ích trong một thế giới đang đổi thay nhanh chóng.

Ngài kết thúc bằng một lời cầu nguyện được cảm hứng từ Thánh Giáo hoàng Phaolô VI: xin cho đức tin của Hội Thánh tỏa sáng như ngọn lửa tình yêu và sự hiệp thông lan tỏa khắp hoàn cầu.

Kết Luận

Từ Nhà nguyện Sistine đến Quảng trường Thánh Phêrô, từ Hầm Mộ Thánh Phêrô đến phòng họp báo, Đức Lêô XIV đã phác hoạ một triều đại Giáo Hoàng gắn bó chặt chẽ với Đức Kitô, cam kết với công cuộc truyền giáo và được đánh dấu bởi việc phục vụ khiêm tốn. Ngài tiếp nối di sản của các vị tiền nhiệm mang danh hiệu Lêô, cũng như của các Đức Giáo hoàng Phanxicô, Bênêđictô XVI và Gioan Phaolô II, một sự liên tục trung thành mà không bị trì trệ, một sự canh tân mà không đoạn tuyệt với quá khứ.

Lời kêu gọi của Ngài tuy đơn giản nhưng sâu xa: Hát lên mừng Chúa một bài ca mới, bằng chính chứng từ đời sống của chúng ta; không phải bằng cách sáng tạo ra một Tin Mừng mới, nhưng bằng cách loan báo Tin Mừng một cách mới mẻ, với sự mạch lạc, khiêm tốn và hy vọng. Từ nền tảng ấy, sứ vụ, niềm hy vọng và tương lai của Hội Thánh sẽ tiếp tục được tuôn trào.

Câu Hỏi để Suy Niệm

1. Đức Kitô có thực sự là trung tâm trong đời sống của tôi không? Tôi được mời gọi gặp gỡ Người một cách cá nhân và loan báo Người cho tha nhân bằng cách nào?

2. Tôi cần thực hiện những bước cụ thể nào mỗi ngày để sống một cuộc hoán cải sâu xa hơn trong tâm hồn, đặc biệt là trong cách tôi nhìn, lắng nghe và nói về người khác, như Đức Lêô XIV đã nhấn mạnh?

3. Tôi có đang sử dụng các phương tiện truyền thông và công nghệ hiện đại, bao gồm cả trí tuệ nhân tạo (AI), một cách đúng đắn không? Những điều đó có đang giúp tôi sống trung thực, phục vụ tha nhân và trở nên chứng nhân trung thành cho Tin Mừng không?

Phaolô Phạm Xuân Khôi

(HT 18-5-2025)

VƯƠNG CUNG THÁNH ĐƯỜNG THÁNH SERNIN, PHÁP

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (tiếp theo và hết)

ĐẦU HỒI-CUNG THÁNH-KHU VỰC THÁNH TÍCH. Đầu hồi cùng với tháp chuông và thân ngang trông từ bên ngoài là khối cân đối hài hòa xinh thanh lịch nhất của nhà thờ. Đây là một khối bán nguyệt lớn rất trang nhã ôm lấy nhiều khối bán nguyệt nhỏ hơn.

Ngay dưới tháp là cung thánh, có các cửa sổ xen kẽ các cột chịu lực tròn hai mầu rất duyên dáng, được nối với nhau bằng các xà ngang mà bên dưới có các đòn tay hình thú vật. Bao quanh cung thánh là một bức tường hoa bằng cẩm thạch được chạm khắc tinh xảo và hành lang hình chữ U mà từ đó tỏa ra 5 nhà nguyện như rẻ quạt ở phần đầu hồi và 4 nhà nguyện khác ở mặt Đông của hai cánh thân ngang.

Các nhà nguyện toả ra từ hành lang bao quanh cung thánh lưu trữ gần 200 thánh tích được đặt trong các hộp gỗ chạm khắc và mạ vàng rất lộng lẫy. Nhờ hành lang và bức tường vây cung thánh mà dòng người hành hương đông đảo có thể ra vào các nhà nguyện viếng thánh tích bất cứ lúc nào mà không làm trở ngại cho việc cử hành phụng vụ tại cung thánh và lòng nhà thờ.

ĐẦU CỘT: Nhà thờ có khoảng gần 700 cây cột lớn nhỏ bằng đá hoa cương hoặc cẩm thạch. Các đầu cột được trang trí với nhiều họa tiết khác nhau hình cỏ cây, hoa lá, động vật và các đề tài lịch sử, đặc biệt là các chủ đề lấy từ Kinh Thánh, các hình ảnh liên quan đến việc được cứu độ hay bị hư mất, đến cuộc chiến đấu giữa thiên thần và con mãng xà.

MỘT SỐ Ý TƯỞNG KIẾN TRÚC:

Kiến trúc nhà thờ Saint Sernin có một mục đích: tuyên xưng niềm tin vào Chúa Kitô, diễn tả Giáo Hội là Thân thể Chúa Kitô. Kiến trúc của nó gắn liền với sự phát triển của các cuộc hành hương và lòng sùng kính các thánh tích. Đây là ý tưởng của một số yếu tố kiến trúc:

- Hình thánh giá của nhà thờ tượng trưng cho Chúa Giêsu đã chịu chết để cứu độ con người.

- Đầu nhà thờ quay về hướng đến mặt trời mọc nhắc nhở Chúa Giêsu là mặt trời xuất hiện.

- 12 gian chỉ 12 tông đồ, chỉ tính phổ quát của Giáo Hội: Giáo Hội mở ra cho mọi người.

- Tháp chuông bát giác nhắc nhở tám mối phúc thật và sự phục sinh của Chúa Giêsu.

- Cổng Miègeville với cảnh Chúa về Trời mở lối cho ta vào nhà thờ cũng là cửa mở cho ta bước vào Nước Trời.

___________________________________________________________________________________________

Rao Giảng Đức Kitô trong Thế Giới Hiện Đại:
Sứ Vụ Truyền Giáo của Đức Lêo XIV

Chúng ta hãy đối diện với thế giới vô tín ngày nay bằng sự thật, khiêm tốn và hy vọng.

Vào ngày 9 tháng 5 năm 2025, Đức Giáo Hoàng Lêô XIV đã ban hành bài giảng đầu tiên của ngài với tư cách là người kế vị thứ 266 của Thánh Phêrô trong Thánh Lễ tại Nhà Nguyện Sistine với các Hồng Y. Ngài trích dẫn câu Thánh Vịnh Đáp ca: “Hát lên mừng Chúa một bài ca mới, vì Người đã thực hiện bao kỳ công,” để khai mào một triều đại Giáo Hoàng được xây dựng trên sự thán phục trước những công trình của Thiên Chúa, sự rõ ràng về thần học, và sự cấp bách trong sứ vụ truyền giáo. Ngày hôm sau, trong bài diễn từ trước Hồng y Đoàn, Đức Thánh Cha đã mở rộng tầm nhìn này, cho thấy con đường tương lai của Hội Thánh: trung thành với truyền thống nhưng cũng cởi mở trước những nhu cầu của thời đại.

Những chủ đề này, cũng được nhấn mạnh trong buổi đọc Kinh Truyền Tin và vài nói chuyện với giới truyền thông, cho thấy sáu ưu tiên: (1) đặt Đức Kitô làm trung tâm, (2) phục vụ cách khiêm nhường, (3) Phúc Âm hoá trong thế giới thế tục, (4) hoán cải nội tâm, (5) trung thành với đức tin nhưng can đảm, và (6) sử dụng các phương tiện hiện đại một cách có trách nhiệm. Tất cả kết hợp lại thành một sứ vụ rõ ràng: loan báo Tin Mừng một cách mới mẻ, với sự rõ ràng, khiêm nhường và đầy hy vọng.

1. Đức Kitô Là Trung Tâm

Trọng tâm của bài giảng Đức Lêô XIV là lời tuyên xưng của Thánh Phêrô: “Thầy là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống” (Mt 16:16). Ngài nói rằng lời tuyên xưng này không chỉ là nhận thức của Thánh Phêrô mà là nền tảng của Hội Thánh. Chúa Giêsu không chỉ là một vị thầy thông thái, mà là Con Thiên Chúa nhập thể, Đấng bày tỏ tình yêu của Thiên Chúa Cha.

Ngài tuyên bố: “Chúa Giêsu là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa Hằng Sống, Đấng Cứu Độ duy nhất. Chỉ một mình Người bày tỏ gương mặt của Thiên Chúa Cha.” Ngài còn nói thêm rằng Chúa Giêsu không chỉ là mẫu gương về sự thánh thiện mà còn là lời hứa về sự sống đời đời.

Trọng tâm Kitô học này nối tiếp giáo huấn của Đức Lêô Cả, người đã xác tín tại Công đồng Chalcedon năm 451 rằng, Chúa Giêsu Kitô là một Ngôi vị duy nhất với hai bản tính: vừa là Thiên Chúa thật, vừa là người thật. Đức Bênêđictô XVI cũng tiếp nối giáo huấn này trong bộ sách Chúa Giêsu thành Nazareth, nhấn mạnh rằng, Đức Kitô là sự Mặc Khải trọn vẹn của Thiên Chúa, và Người phải được gặp gỡ như một Đấng sống động chứ không chỉ được học hỏi như một khái niệm hay một nhân vật lịch sử.

Qua những lời trên, Đức Lêô XIV đã tuyên xưng một cách rõ ràng Chúa Giêsu là trung tâm sống động của đức tin và sứ vụ của ngài.

2. Thừa Tác Vụ của Thánh Phêrô Là Quản Lý Khiêm Tốn

Thay vì nâng cao chức vụ của mình, Đức Lêô XIV mô tả Giáo Hoàng như là một “người quản lý trung thành” (xem 1 Cor 4:2). Ngài trích dẫn Thánh Ignatiô thành Antiôkia và nhắc lại lời của Thánh Gioan Tẩy Giả: “Người phải lớn lên, còn tôi phải nhỏ đi,” để nhấn mạnh sự khiêm tốn cần có của người kế nhiệm Thánh Phêrô.

Chủ đề này nhắc đến lời kêu gọi của Đức Phanxicô về sự đơn giản và cách lãnh đạo phục vụ, cũng như niềm tin của Đức Lêô XIII rằng, quyền uy của Hội Thánh bắt nguồn từ sự thánh thiện, chứ không từ quyền lực chính trị. Đức Lêô XIV nhắc nhở Hội Thánh rằng, tính xác thực của các chứng từ của Hội Thánh bắt nguồn từ sự trung thành, chứ không phải từ sự hoành tráng.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (đăng kỳ I)

(HT 11-5-2025)

VƯƠNG CUNG THÁNH ĐƯỜNG THÁNH SERNIN, PHÁP

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT

Thánh đường Thánh Sernin ở Toulouse là di sản văn hoá thế giới, được xây dựng trong những năm 1078-1096, có phong cách thuần nhất, thể hiện các đặc trưng cơ bản của kiến trúc Roman.

THÁP là yếu tố bên ngoài đặc trưng nhất của nhà thờ. Tháp có hình bát giác, cao 65 m, gồm năm tầng. Tháp này từng là mẫu cho nhiều nhà thờ trong vùng.

KÍCH THƯỚC: Đây là nhà thờ Roman lớn nhất châu Âu còn tồn tại đến ngày nay. Phần thân dọc nhà thờ dài 115 m, rộng 53 m, gồm 12 gian ngang và 5 nếp dọc: 1 nếp chính rộng 21 m và hai bên mỗi bên 2 nếp phụ rộng lần lượt là 9 m và 7 m.

THÂN NGANG dài 64 m, được chia làm 3 nếp; mỗi cánh của thân ngang có 4 gian. Hai mặt tiền của thân ngang có cửa chính ở giữa, hai cửa sổ hai bên và 4 cửa sổ bên trên được phân cách với nhau bằng các cột chịu lực. Mặt cửa phía Nam được thiết kế rất nghệ thuật và giầu biểu tượng, là nơi cửa đầu tiên trong kiến trúc Roman cò nhiều tầng vòm xếp lớp nhau theo mặt nghiêng.

PORTE DE MIÈGEVILLE[1] là lối ra vào chính của nhà thờ, nằm ở mặt phía Nam của phần thân chính, mở ra con đường băng qua trung tâm Toulouse. Cửa này được làm bằng đá trắng là một trong những kiệt tác của nghệ thuật điêu khắc Roman. Trên trán cửa là hình ảnh Chúa thăng thiên giữa 6 thiên thần; trên dầm cửa dưới chân Chúa là các tông đồ đang ngơ ngác nhìn Trời và 2 người đang hỏi các ông “Sao các công còn đứng ở đây?” Bốn đầu cột đỡ các vòm cửa là cảnh Adam và Eva bị đuổi khỏi địa đàng, Truyền tin, Thăm viếng và các thánh Anh Hài tử đạo. Trên hai cột hai bên cửa là tượng thánh Phêrô và thánh Giacôbê và dươi chân ngài là Simon Mại Thánh. Bên trên cửa là một hàng đòn tay chạm trổ tinh tú và các con vật huyền thoại đang đỡ diềm mái.

Mấy hình điêu khắc trên cửa Miègeville: Thánh Giacôbê Cả (bên trái), Thánh Phêrô (bên phải) eter; 3 biểu tượng đỡ diềm mái: quái vật, mặt trời và mặt trăng; bên dưới là Montanus, tư tế của nữ thần Cybele đã theo Kitô giáo cùng với hai nữ đệ tử của ông là Priscilla và Maximilla, cưỡi sư tử, ám chỉ đến nữ thần Cybele.

ĐẦU HỒI-CUNG THÁNH-KHU VỰC THÁNH TÍCH. Đầu hồi cùng với tháp chuông và thân ngang trông từ bên ngoài là khối cân đối hài hòa xinh thanh lịch nhất của nhà thờ. Đây là một khối bán nguyệt lớn rất trang nhã ôm lấy nhiều khối bán nguyệt nhỏ hơn.

Ngay dưới tháp là cung thánh, có các cửa sổ xen kẽ các cột chịu lực tròn hai mầu rất duyên dáng, được nối với nhau bằng các xà ngang mà bên dưới có các đòn tay hình thú vật. Bao quanh cung thánh là một bức tường hoa bằng cẩm thạch được chạm khắc tinh xảo và hành lang hình chữ U mà từ đó tỏa ra 5 nhà nguyện như rẻ quạt ở phần đầu hồi và 4 nhà nguyện khác ở mặt Đông của hai cánh thân ngang.

Các nhà nguyện toả ra từ hành lang bao quanh cung thánh lưu trữ gần 200 thánh tích được đặt trong các hộp gỗ chạm khắc và mạ vàng rất lộng lẫy. Nhờ hành lang và bức tường vây cung thánh mà dòng người hành hương đông đảo có thể ra vào các nhà nguyện viếng thánh tích bất cứ lúc nào mà không làm trở ngại cho việc cử hành phụng vụ tại cung thánh và lòng nhà thờ.

ĐẦU CỘT: Nhà thờ có khoảng gần 700 cây cột lớn nhỏ bằng đá hoa cương hoặc cẩm thạch. Các đầu cột được trang trí với nhiều họa tiết khác nhau hình cỏ cây, hoa lá, động vật và các đề tài lịch sử, đặc biệt là các chủ đề lấy từ Kinh Thánh, các hình ảnh liên quan đến việc được cứu độ hay bị hư mất, đến cuộc chiến đấu giữa thiên thần và con mãng xà.

MỘT SỐ Ý TƯỞNG KIẾN TRÚC:

Kiến trúc nhà thờ Saint Sernin có một mục đích: tuyên xưng niềm tin vào Chúa Kitô, diễn tả Giáo Hội là Thân thể Chúa Kitô. Kiến trúc của nó gắn liền với sự phát triển của các cuộc hành hương và lòng sùng kính các thánh tích. Đây là ý tưởng của một số yếu tố kiến trúc:

- Hình thánh giá của nhà thờ tượng trưng cho Chúa Giêsu đã chịu chết để cứu độ con người.

- Đầu nhà thờ quay về hướng đến mặt trời mọc nhắc nhở Chúa Giêsu là mặt trời xuất hiện.

- 12 gian chỉ 12 tông đồ, chỉ tính phổ quát của Giáo Hội: Giáo Hội mở ra cho mọi người.

- Tháp chuông bát giác nhắc nhở tám mối phúc thật và sự phục sinh của Chúa Giêsu.

- Cổng Miègeville với cảnh Chúa về Trời mở lối cho ta vào nhà thờ cũng là cửa mở cho ta bước vào Nước Trời.

[1] Cái tên Miégeville có nghĩa là ở giữa hay ở trung tâm thành phố.

(HT 1-5-2025)

NHÀ THỜ HOÀNG GIA AQUISGRANA, AECHEN, ĐỨC QUỐC

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT

Nhà thờ hoàng gia Aquisrana nhìn từ phía Bắc.

Nhà thờ hoàng gia Aquisrana do Hoàng đế Charlemagne xây dựng trong những năm 786-804, được Đức giáo tông Lêô III thánh hiến năm 805, là một biểu tượng của Thánh Đế quốc La-Đức. Nhà thờ hình bát giác[1] dài 31 m, cao 16 m, là một trong những nhà thờ Roman đầu tiên tren thế giới và vì vậy nó còn mang nhiều đặc điểm cấu trúc và trang trí giống thánh đường Byzantino.

Mặt tiền phía Tây là mặt chính của nhà thờ và từ đây có lối dẫn vào bên trong. Mặt tiền này là một tháp hình tứ giác với hai tháp nhỏ hơn hai bên dùng làm cầu thang đi lên tầng trên. Phần trên của tháp là một logia nơi Hoàng đế Charlemagne xuất hiện trước công chúng.

Cấu trúc bên trong theo chiều cao được chia thành bốn cấp: Tầng trệt là một hành lang hình tròn được hình thành bởi 8 trụ lớn hình thánh giá, bao quanh không gian chính hình bát giác. Hành lang có vòng cuốn hình bán nguyệt và 16 mái vòm hình chữ thập khá thấp, được trang trí bằng đá cẩm thạch đa sắc với các biểu tượng khác nhau. Tầng hai dành cho phụ nữ, có hành lang và cửa sổ ba ngăn mở ra không gian trung tâm; phía đối diện bàn thờ là ngai của Hoàng đế, nơi ông ngồi thờ phượng Chúa.

Tầng ba là một hành lang thấp và hẹp và cũng các cửa ba ngăn. Tầng trên cùng là mái vòm lớn được trang trí bằng mosaic mà vàng rất lộng lẫy, gồm hai phần. Phần dưới 8 mặt phẳng hình chữ nhật, mỗi mặt có 1 cửa sổ và hai tông đồ và 4. Phần đỉnh là bức mosaic Chúa Kitô đang ngự trên ngai tòa có các thiên thần và 24 vị trưởng lão mặc áo trắng vây quanh. Ở chính giữa không gian chính tren chiếc đèn chùm bằng đồng rất lớn mô tả Giêrusalem trên trời vốn là quà tặng của hoàng đế Frederick Barbarossa.

Con gấu đồng và cánh cửa đồng ở lối vào, lan can bằng đồng ở tầng một, các cột Côrinhtô ở tầng hai và ba, những viên đá đa sắc lấy từ Ravenna và Roma, đặc biệt là ngai hoàng đế bằng đá đất làm theo kiểu Roma cổ đại gợi lên không khí cổ xưa và có tính biểu tượng mạnh mẽ. Cảnh Chúa Kitô mặc cẩm bào, ngự trên ngài vàng trong Nước Trời có các thiên thần và trưởng lão vây quanh rõ ràng gợi đến quyền lực của hoàng đế và là hình ảnh lý tưởng của đế chế La-Đức. Tất cả dường như muốn khẳng định rằng đế chế Hoàng đế do Charlemagne thiết lập là sự nối dài hay sự tái sinh của Đế quốc Roma cổ đại cùng với sức mạnh và sự huy hoàng của nó.

Bốn cấp chiều cao và các hành lang vây quanh lòng nhà thờ ở 3 tầng dưới. Ngai của hoàng đế Charlemagne Đại Đế.

Kiến trúc của nhà thờ có tính năng động cao nhờ một thứ chuyển động theo vòng tròn, được tạo nên do kiến trúc hay do trang trí, mà ta có thể cảm thấy từ mọi vị trí và theo mọi hướng, đặc biệt khi cái nhìn của ta hướng về đỉnh vòm. Tòa nhà đã bắt chước các yếu tố kiến trúc Bizantino và hậu kỳ cổ đại, nhưng được phát triển cấu trúc theo chiều thẳng đứng một cách rất độc đáo và ấn tượng. Nó được coi là công trình kiến trúc đại diện cho giai đoạn trung gian giữa kiến trúc Bizantino và kiến trúc Roman. Kiểu kiến trúc độc đáo và các trang trí rực rỡ của nó có âm vang rộng rãi trong nghệ thuật Roman.

________________________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ XV)

38. Sắc chỉ nêu bật dung mạo hy vọng của một người nữ. Đó là ai và như thế nào?

“Chứng tá hùng hồn nhất của niềm hy vọng là Mẹ Thiên Chúa. Nơi Mẹ, chúng ta thấy rằng niềm hy vọng không phải là sự lạc quan hão huyền, mà là một món quà ân sủng trong hiện thực cuộc sống… Và trong nỗi đau dâng hiến vì tình yêu, Mẹ đã trở thành Mẹ của chúng ta, Mẹ của niềm hy vọng. Không phải ngẫu nhiên mà lòng đạo đức bình dân vẫn cầu khẩn Đức Trinh Nữ là Stella Maris, một tước hiệu diễn tả niềm hy vọng chắc chắn rằng, trong những thăng trầm giông bão của cuộc đời, Mẹ Thiên Chúa đến trợ giúp chúng ta, nâng đỡ chúng ta và mời gọi chúng ta tin tưởng và tiếp tục hy vọng” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 24).

39. Trong số cuối cùng của sắc chỉ, lời của thánh Phaolô gởi tín hữu Do Thái được trích dẫn và có nhắc đến cái neo: “Chúng ta có niềm hy vọng đó cũng tựa như cái neo chắc chắn và bền vững của tâm hồn, chìm sâu vào bên trong bức màn cung thánh. Đó là nơi Đức Giê-su đã vào như người tiền phong mở đường cho chúng ta” (Dt 6,19-20). Đức Thánh Cha giải thích hình ảnh “cái neo” này như thế nào?

“Hình ảnh chiếc mỏ neo gợi lên sự ổn định và an toàn mà chúng ta có được giữa dòng nước xao động của cuộc đời nếu chúng ta nương tựa vào Chúa Giêsu. Giông tố không bao giờ thắng được vì chúng ta neo chặt vào niềm hy vọng ân sủng có thể giúp chúng ta sống trong Chúa Kitô bằng cách chiến thắng tội lỗi, sợ hãi và cái chết. Niềm hy vọng này, lớn hơn nhiều so với việc thỏa mãn các nhu cầu hằng ngày và việc cải thiện những điều kiện sống, đưa chúng ta vượt qua thử thách và thúc đẩy chúng ta tiến bước, mắt luôn dõi nhìn mục tiêu cao cả mà chúng ta được kêu gọi hướng đến là Nước Trời.

Vì thế, Năm Thánh sắp tới sẽ là một Năm Thánh mang nét đặc trưng của niềm hy vọng không bao giờ mất đi, niềm hy vọng nơi Thiên Chúa.” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 25).

40. Sắc chỉ đóng lại với trích dẫn một lời thánh vịnh. Lời thánh vịnh đó là gì và Đức Thánh Cha có mong ước gì, trước khi kết thúc sắc chỉ?

“Từ hôm nay chúng ta hãy để cho niềm hy vọng này thu hút chúng ta, và qua chúng ta lan toả đến những ai khao khát niềm hy vọng ấy.

Ước gì cuộc sống của chúng ta nói với họ: “Hãy trông cậy vào Chúa, hãy mạnh mẽ và can đảm; hãy trông cậy nơi Chúa” (Tv 27,14).

Ước gì sức mạnh của niềm hy vọng lấp đầy hiện tại của chúng ta, đang khi chúng ta tin tưởng chờ đợi ngày trở lại của Chúa Giêsu Kitô, Đấng đáng được chúc tụng và tôn vinh, bây giờ và mãi mãi” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 25)

[1] Thời Trung Cổ người ta quan tâm nhiều đến tính biểu tượng nên chọn làm nhà thờ hình bát giác là có chủ ý, vì số "8" gợi nhớ đến sự phục sinh của Chúa Kitô, sự vĩnh cửu, sự vô cùng, sự cân bằng và bao la của vũ trụ.

(HT 27-4-2025)

MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM CỦA KIẾN TRÚC THÁNH ĐƯỜNG KIỂU ROMAN

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (đăng kỳ II và hết)

MATRONEO[1] là tầng bên trên các nếp phụ dọc hai bên nhà thờ dành riêng cho các phụ nữ. Tầng này có chức năng cân bằng lực: lực đẩy được tạo ra từ sức nặng của hai dãy matronei này cân bằng với lực đẩy tạo ra từ mái vòm chính tác động trên các trụ, nhờ thế giữ được ngôi nhà đứng vững.

CỘT VÀ ĐẦU CỘT: Các cột Roman thường có dạng hình chữ thập, vì dạng cột này cho phép dựng được các vòm cuốn khác nhau ở bên trên. Chúng cũng có thể có dạng kim tự tháp hay tam giác lộn ngược hoặc hình lập phương. Các đầu cột nằm trong tầm nhìn của tín hữu, được điêu khắc những sự kiện lấy từ Kinh Thánh hoặc những con vật tưởng tượng làm biểu tượng cho ma quỷ.

PHẦN ĐẦU NHÀ THỜ: Ở cuối nếp chính là cung thánh có tường hoa bao quanh. Bên dưới cung thánh là hầm mộ nửa chìm nửa nổi dung làm nơi đặt thánh tích. Phía trước cung thánh là bao lơn (iconostasis) thường được làm bằng đá cẩm thạch hoặc bằng gỗ. Phía sau cung thánh là một hành lang hình chữ U và bám lấy hành lang này là các nhà nguyện được sắp đặt như rẻ quạt.

Đây là một sáng tạo độc đáo của kiến trúc Roman, nhằm đáp ứng chỗ làm lễ cùng lúc cho đông đảo linh mục đồng thời cho phép giáo dân có thể viếng thánh tích ở hầm mộ bên dưới cung thánh vào bất cứ lúc nào mà không làm xáo trộn nghi lễ phụng vụ nơi bàn thờ chính. Hơn nữa, sự sắp đặt các không gian này giúp thánh đường trông thông thoáng, nhẹ nhàng, hài hòa và duyên dáng.

TRANG TRÍ: Kiến trúc Roman có tính tạo hình rất cao nhờ các yếu tố các nhau đặc biệt là nhờ điêu khắc. Điêu khắc hiện diện trong mọi không gian của nhà thờ, trình bày thế giới quan Kitô giáo, cuộc đời Chúa Giêsu và các thánh, các con vật tượng trưng cho Chúa, cho các nhân đức hoặc cho ma quỷ... Điêu khắc Roman trong nhà thờ chứa đầy những ý nghĩa biểu tượng và đóng một vai trò to lớn trong việc kết nối các thực tại khả giác và thực tại tâm linh.

ÁNH SÁNG: Vì chỉ có ánh sáng chiếu vào từ cửa sổ phía mặt tiền và các cửa sổ nhỏ hẹp ở hai bên tường nên bên trong nhà thờ Roman âm u, mờ mịt mang lại cảm giác huyền bí và tâm linh.

ẤN TƯỢNG TỔNG QUÁT: Kiến trúc thánh đường Roman diễn đạt một ngôn ngữ nghệ thuật đơn nhất, đầy tính năng động sáng tạo. Nó đơn sơ trong đường nét, giản dị trong thiết kế, vững chãi trong cấu trúc. Nó là thực sự là một pháo đài của đức tin theo nghĩa đen. Khi hiện diện ở bên trong thánh đường Roman ta thấy những quy tắc về vẻ đẹp trong kiến trúc kéo dài cho đến thời kỳ này dường như đã bị đảo ngược, vì thánh đường Roman thay thế những chiếc cột thanh lịch bằng những chiếc trụ đồ sộ; nó có không gian phân mảnh chứ không đơn nhất; nó có thể đo đạc chứ không phải là một không gian không dò thấu; nó có cái nhìn dàn trải chứ không tập trung; nó thích thứ ánh sáng yếu ớt và tương phản nhau, chứ không phải là thứ ánh sáng chan hòa và mạnh mẽ. Tắt một lời nó là một không gian duy lý hơn là duy linh, một không gian của con người suy tư và tìm kiếm Chúa Trời hơn là một không gian của Chúa Trời úp xuống trên con người.

_______________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ XIV)

35. Trong Sắc chỉ, từ số 7 đến số 15, Đức Thánh Cha nhắc đến các dấu chỉ của niềm hy vọng. Các dấu chỉ đó là gì?

– “Dấu chỉ hy vọng đầu tiên phải thành hiện thực là hòa bình, vì thế giới một lần nữa lại chìm trong thảm kịch chiến tranh” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 8).

– “Hy vọng nhìn về tương lai cũng có nghĩa là có một cái nhìn tích cực về đời sống để sẵn sàng chuyển trao lại. Bất hạnh thay, chúng ta phải buồn bã nhìn nhận rằng, trong nhiều tình huống, chúng ta đã không có cái nhìn này. Hậu quả đầu tiên là không còn muốn truyền sinh… mong ước của người trẻ muốn sinh thêm con như dấu chỉ tình yêu phong phú của họ sẽ mang lại tương lai cho bất kỳ xã hội nào” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 9).

– “Dấu chỉ hy vọng hữu hình cho những anh chị em đang sống trong những hoàn cảnh khốn cùng. Tôi nghĩ đến những tù nhân bị tước đoạt tự do, hằng ngày, ngoài nỗi khắc nghiệt của việc bị cô lập và thiếu thốn tình cảm, còn bị áp đặt những hạn chế và nhiều khi không được tôn trọn” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 10).

– “Cũng phải đem lại những dấu chỉ hy vọng cho các bệnh nhân, ở nhà hay ở bệnh viện. Phải xoa dịu những đau khổ của họ bằng cách thăm nom trong tình yêu thương và sự gần gũi” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 11).

– “Những người là hiện thân của niềm hy vọng cũng cần đến dấu chỉ hy vọng: đó là giới trẻ…Năm Thánh phải là một dịp để Giáo hội truyền cảm hứng cho họ. Với niềm say mê mới mẻ này, chúng ta hãy cùng chăm sóc các bạn trẻ, các sinh viên, các đôi bạn trẻ sắp kết hôn, các thế hệ trẻ! Chúng ta hãy gần gũi với người trẻ, là niềm vui và hy vọng của Giáo hội và thế giới!” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 12).

– “Cũng phải có những dấu chỉ hy vọng cho những người di cư phải rời bỏ quê hương mưu cầu một cuộc sống tốt đẹp hơn cho bản thân và gia đình” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 13).

– “Những người cao tuổi cũng xứng đáng được có những dấu chỉ hy vọng, những người này thường trải qua nỗi cô đơn và cảm giác bị bỏ rơi… Tôi đặc biệt nghĩ đến các ông bà nội ngoại, là những người đầy niềm tin và kinh nghiệm sống để trao lại cho các thế hệ trẻ. Mong sao họ được nâng đỡ với lòng biết ơn của các con cháu, những người tìm thấy nơi họ một chỗ dựa, niềm cảm thông và sự khích lệ” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 14).

– “Tôi tha thiết cầu xin cho hàng tỷ người nghèo có được niềm hy vọng. Họ thường thiếu thốn những nhu cầu thiết yếu của cuộc sống” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 15).

36. Trong Sắc chỉ, từ số 16 đến số 17, Đức Thánh Cha nhắc đến có lời kêu gọi hy vọng về hai vấn đề gì?

– “Năm Thánh nhắc nhở chúng ta rằng của cải trên Trái đất không dành cho một số ít người có đặc quyền, mà cho tất cả mọi người. Những người có của phải quảng đại nhận ra khuôn mặt của anh em mình đang cần giúp đỡ… Tôi xin nhắc lại lời kêu gọi rằng “với nguồn tài chính đổ vào vũ khí và các chi tiêu quân sự khác, chúng ta hãy thành lập một Quỹ toàn cầu để triệt để xóa bỏ nạn đói và giúp cho các nước nghèo nhất phát triển… Nếu thực sự muốn dọn đường cho hòa bình thế giới, chúng ta hãy dấn thân giải quyết những nguyên nhân sâu xa của bất công, hãy xóa những khoản nợ bất công không thể trả nổi và hãy cho những người đói khát được no thoả” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 16).

– “Trong Năm Thánh sắp tới có một ngày kỷ niệm rất quan trọng đối với các Kitô hữu. Đó là kỷ niệm 1700 năm diễn ra Công đồng đại kết đầu tiên, Công đồng Nicêa. Cần nhớ rằng, từ thời các tông đồ, các mục tử đã nhiều lần nhóm họp hội nghị để bàn về các vấn đề giáo lý và kỷ luật. Trong những thế kỷ đầu tiên của Kitô giáo, nhiều công nghị được tiến hành cả ở phương Đông lẫn phương Tây, làm nổi bật tầm quan trọng của việc duy trì sự hiệp nhất của Dân Thiên Chúa và lòng trung thành với việc loan báo Tin Mừng. Năm Thánh có thể là một cơ hội quan trọng để cụ thể hóa hình thức hiệp hành này” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 17).

37. Trong Sắc chỉ, từ số 18 đến số 24, Đức Thánh Cha nhắc đến một số điều giúp ta có niềm hy vọng vững vàng. Các điều ấy là gì?

– “Hy vọng (đức cậy) cùng với đức tin và đức mến kết thành bộ ba “nhân đức đối thần”, diễn tả điều cốt lõi của đời sống Kitô hữu (x. 1 Cr 13,13; 1 Tx 1,3). Trong tính năng động không thể tách rời của ba nhân đức này, có thể nói rằng, hy vọng định hướng, hoặc vạch ra phương hướng và mục tiêu cho đời sống của người tín hữu” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 18).

– “Tôi tin sự sống đời đời”: chúng ta tuyên xưng đức tin như thế. Niềm hy vọng Kitô giáo đặt nền tảng nơi những lời này” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 19).

– “Chúa Giêsu đã chết và sống lại là trung tâm đức tin của chúng ta” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 20).

– “Vậy điều gì sẽ xảy ra với chúng ta sau khi chết? Với Chúa Giêsu, bên kia ngưỡng cửa sự chết, có sự sống vĩnh cửu, đó là hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa, chiêm ngưỡng và tham dự vào tình yêu vô biên của Người” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 21).

– “Một thực tại khác liên quan đến sự sống đời đời là việc Thiên Chúa phán xét, khi chúng ta qua đời cũng như lúc thời gian kết thúc” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 22).

– “Thật vậy, ân xá giúp chúng ta khám phá lòng thương xót của Thiên Chúa vô hạn đến mức nào… Bí tích Hòa giải bảo đảm với chúng ta rằng Thiên Chúa tha thứ tội lỗi của chúng ta. ” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 23).

[1] Từ Matroneo (sốt ít), matronei (số nhiều) là phái sinh của từ matrona mà trong tiếng Latin có nghĩa là phụ nữ hay quý bà. Tầng dành cho các quý bà ngồi khi tham dự phụng vụ ở bên trên nếp phụ gọi là matroneo hoặc matronei.

(HT 20-4-2025)

MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM CỦA KIẾN TRÚC THÁNH ĐƯỜNG KIỂU ROMAN
Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (đăng kỳ I)

Kiến trúc Roman ra đời từ cuối thế kỷ IX, bắt đầu từ các đang viện Dòng Cluny và sau đó lan rộng khắp châu Âu và mở rộng đến tận Palestina và Armenia. Mặc dù mỗi nơi và mỗi thời có những nét khác biệt nhau, tuy nhiên thánh đường xây dựng theo phong cách Roman vẫn có một số đặc điểm chung sau đây.

Mặt tiền nhà thờ Saint Rémi, Pháp và đầu hồi của nhà thờ Saint Leonard de Noblat, Pháp

THÁNH ĐƯỜNG thường có hình thánh giá Latin, gồm ba hoặc năm nếp dọc và một nếp ngang, được xây bằng đá hoặc gạch nung, đầu quay về hướng Đông, mặt tiền hướng về phía Tây.

CỔNG VÀO: Có cổng chính nằm trước tiền sảnh. Đây là một vòm tròn, được chạm khắc công phu và được dựng trên các cột xoắn ốc nằm trên hai con sư tử chịu lực (stilofori).

MẶT TIỀN nhà thờ thường có hai tháp chuông, ở giữa có các vòm nhỏ, vòm mù, hoặc vòm treo và cửa sổ được sắp đặt cách đối xứng một cách nghệ thuật. Ở phần trung tâm có một hoa hồng kính mầu lớn và phần cửa chính được điêu khắc các sự kiện được nói trong Kinh Thánh.

Nhà thờ Thánh Sernin, Touslouse, Pháp có hình thánh giá Latin (trái) và cột nhà thờ Thánh Anrê, Cologne, Đức (phải).

CỘT là những trụ to lớn bề thế để có thể chịu lực đổ xuống từ các vòng cuốn và các mái vòm. Chúng thường có hình thánh giá, hình bó đũa, hoặc có các phần áp thêm vào gọi là bán cột. Đầu trụ có đấu hình kim tự tháp lật ngược, được điêu khắc các dạng hình học, thảo mộc, quái thú hoặc linh thú khác với kiểu trang trí đầu cột của kiến trúc Roma cổ đại và Kitô giáo sơ khai.

TƯỜNG thường thấp, dầy, bên ngoài có các hốc, gờ, vòm treo và cột gia cố, bên trong có ô nhỏ (logia), các cửa sổ hẹp và các yếu tố tạo hình. Tường có chức năng chịu lực và phòng thủ nên được thiết kế rất chắc chắn, mang lại cảm giác ổn định cho thánh đường và tạo ra hiệu ứng sáng-tối (chiaroscuro) cho không gian bên trong.

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ XIII)

32. Sống niềm hy vọng cần có đức kiên nhẫn. Sắc chỉ đã đề cập đến tầm quan trọng của đức kiên nhẫn ra sao?

“Phát triển một nhân đức gắn liền với hy vọng: tính kiên nhẫn. Trong một thế giới lúc nào cũng hối hả, chúng ta đã quen với việc muốn có mọi thứ ngay lập tức. Chúng ta không còn thời gian để gặp nhau và thường thì việc gặp gỡ và bình tâm nói chuyện với nhau, ngay cả trong gia đình, cũng trở nên khó khăn. Tính nóng vội làm mất kiên nhẫn, gây nguy hại nghiêm trọng cho con người. Thật vậy, điều đó gây ra bất khoan dung, căng thẳng, đôi khi cả bạo lực vô cớ, dẫn đến bất mãn và khép kín.

Hơn nữa, trong thời đại internet, nơi không gian và thời gian bị cái “ở đây và lúc này” thống trị, kiên nhẫn chẳng có giá trị gì. Nếu chúng ta vẫn còn khả năng nhìn ngắm thiên nhiên với thái độ ngỡ ngàng thán phục, chúng ta có thể hiểu được kiên nhẫn có tính quyết định như thế nào. Chờ đợi mùa màng cùng với các hoa trái của nó biến đổi; quan sát cuộc sống của động vật và chu kỳ tăng trưởng của chúng; có cái nhìn đơn sơ của Thánh Phanxicô, như trong Bài ca tạo vật được sáng tác cách nay đúng 800 năm, ngài đã coi các thụ tạo như một đại gia đình và gọi mặt trời là “anh” và mặt trăng là “chị”. Việc tái khám phá sự kiên nhẫn mang lại nhiều lợi ích cho chính mình và cho người khác.

Thánh Phaolô thường vận dụng sự kiên nhẫn để nhấn mạnh tầm quan trọng của sự kiên trì và tin tưởng vào những gì Thiên Chúa đã hứa với chúng ta, nhưng trên hết thánh nhân làm chứng rằng Thiên Chúa kiên nhẫn với chúng ta, chính Người là “nguồn kiên nhẫn và an ủi” (Rm 15,5). Sự kiên nhẫn, cũng là hoa trái của Thánh Thần, nuôi dưỡng và củng cố niềm hy vọng như một nhân đức và một lối sống. Vì thế, chúng ta hãy học cách thường xuyên xin ơn kiên nhẫn, vốn vừa là con đẻ của hy vọng lại vừa nuôi dưỡng niềm hy vọng” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 4).

33. Hành hương là điều căn bản thuộc về năm thánh. Vậy ý nghĩa của hành hương là gì?

Sắc chỉ số 5 viết: “Không phải ngẫu nhiên mà hành hương là yếu tố cơ bản của mọi sự kiện Năm thánh. Lên đường là đặc điểm của người đi tìm ý nghĩa của cuộc sống. Hành hương bằng cách đi bộ rất có lợi cho việc tái khám phá giá trị của sự thinh lặng, sự cố gắng và của điều thiết yếu. Năm tới, một lần nữa, những người hành hương của hy vọng sẽ không bỏ lỡ việc bước đi trên những con đường cổ xưa và hiện đại để sống kinh nghiệm Năm Thánh một cách mãnh liệt. Tại chính thành phố Rôma cũng sẽ có các tuyến đường đức tin, ngoài các tuyến đường truyền thống là các hầm mộ và bảy nhà thờ.

Khi đi từ nước này sang nước khác như thể biên giới đã bị xóa nhòa, khi đi từ thành phố này sang thành phố khác để chiêm ngưỡng thiên nhiên và các tác phẩm nghệ thuật, chúng ta có thể tận dụng những trải nghiệm và các nền văn hóa đa dạng để đón nhận cái đẹp. Cái đẹp ấy hòa quyện với lời cầu nguyện sẽ dẫn đến việc tạ ơn Chúa vì những điều kỳ diệu Ngài đã làm.

Các nhà thờ trong Năm Thánh, dọc theo các tuyến đường và ở kinh thành Roma, sẽ là những ốc đảo thiêng liêng, tại đó chúng ta có thể canh tân đời sống đức tin và thỏa cơn khát nơi nguồn hy vọng, trước hết bằng cách đến với bí tích Hòa giải, là điểm khởi đầu không thể thay thế của con đường hoán cải đích thực”.

Ngoài ra, trong một cuộc phỏng vấn Đức Cha Rino Fisichella, quyền Tổng trưởng Bộ Loan báo Tin Mừng : Dĩ nhiên, hành hương là một trong những dấu hiệu quan trọng nhất để bắt đầu kinh nghiệm về Năm Thánh. Nhưng hành hương còn tượng trưng cho cuộc sống của mỗi chúng ta. Chúng ta đang sống một cuộc hành hương. Sau Thế Chiến II, triết gia người Pháp Gabriel Marcel đã xuất bản cuốn Homo Viator, Người Hành Hương. Đây là con đường để khám phá lại tầm quan trọng của đức tin trong cuộc sống của chúng ta. Chúng ta không thể quên rằng cả thế giới ngày nay đang sống được bao quanh bởi một nền văn hóa mới, nền văn hóa này nói với chúng ta về công nghệ và trí tuệ nhân tạo. Những thanh niên 25 tuổi sống với ngôn ngữ và hành xử của nền văn hóa này. Dường như đức tin không còn có một vị trí quan trọng trong đời sống con người nữa, bởi vì công nghệ dường như mang đến những hy vọng – ở số nhiều – mà chúng ta mong muốn, nhưng chúng ta phải chuyển từ những hy vọng này sang niềm hy vọng, và điều đó đi kèm với một niềm tin vốn ngày càng trở nên mạnh mẽ hơn và qua chứng tá của một tình bác ái ngày càng mạch lạc hơn.

(HT 13-4-2025)

Hướng Dẫn Xét Mình Trước Xưng Tội (tiếp tục)

7- Chớ lấy của người.

• Tôi có lấy những gì không phải là của tôi không? • Tôi có làm thiệt hại tài sản người khác với lỗi của tôi không? • Tôi có trả lại hay đền bù những thứ lấy trộm, hay mượn của người khác không? • Tôi có bài bạc quá mức và thiếu cung ứng nhu cầu cho gia đình không? • Tôi có chia sẻ bố thí cho những người nghèo khổ không? • Tôi có làm ngơ đui mù trước kẻ ăn xin không? • Tôi có lường gạt hay gian lận người khác không? • Tôi có gian lận thuế má, trong buôn bán, với bảo hiểm, cờ bạc, và trường học không? • Tôi có từ chối hay lơ là trả những món nợ không? • Tôi có tráo đổi giá tiền trên món hàng không? • Tôi có lấy tài sản của hãng xưởng mang về nhà xài không? • Tôi có không đóng góp tiền cho nhà thờ không? • Tôi có trả lương xứng đáng hay hà hiếp nhân công không?

8- Chớ làm chứng dối.

• Tôi có nói dối không? • Tôi có dấu tội không xưng trong tòa giải tội không? • Tôi có lừa dối, kết án, tán gẫu người khác không? • Tôi có nói hay loan truyền tin xấu về linh mục, tu sĩ hay người khác không? • Tôi có nói xấu sau lưng người khác không? • Tôi có thành thật khi giao dịch với người khác không? • Tôi có chỉ trích, dèm pha, thiếu bác ái trong tư tưởng, lời nói không? • Tôi có giữ kín điều bí mật của người khác không? • Tôi có nguyền rủa hay chúc dữ người khác không? • Tôi có sung sướng trên sự bất hạnh của người khác không? • Tôi có từ chối nói chuyện hay hòa giải với người khác không? • Tôi có ghen tương hay ganh tỵ với người khác không? • Tôi có làm cớ cho người khác phạm tội không? • Tôi có tham dự vào việc phạm tội của người khác không? • Tôi có dạy hay chỉ cho người khác phạm pháp không? • Tôi có lừa dối, đối xử tệ bạc, lạm dụng người tình của tôi không?

9- Chớ muốn vợ chồng người.

• Tôi có đồng lòng với những tư tưởng thiếu trong sạch không? • Tôi có ước muốn tình dục với vợ người ta không? • Tôi có xúi dục hay là nguyên nhân ly dị của người khác không? • Tôi có cầu nguyện trong khi vẫn đeo đuổi những tư tưởng xấu hay cám dỗ không? • Tôi có nuôi dưỡng ước muốn xác thịt với người khác không? • Tôi có sờ đụng, hôn hít, ôm người khác với tư tưởng xấu không? • Tôi có làm điều gì khiêu khích người khác có tư tưởng xấu không?

• Tôi có những cái nhìn ham muốn xác thịt không? • Tôi có thích thú nhìn người khác ăn mặc hở hang không?

10- Chớ tham của người.

• Tôi có ghanh tỵ với những của cải mà người khác có không? • Tôi có đau lòng xót ruột vì sự sung túc giàu sang của người khác không? • Tôi có ước muốn cho người khác hay cho công việc của họ bị sụp đổ không? • Tôi có gian lận trong việc phân chia tài sản gia đình không? • Tôi có ham lợi hay ích kỷ không? • Tôi có tin Thiên Chúa là người chăm sóc mọi nhu cầu thể xác tâm linh của tôi không? • Tôi có đặt của cải, vật chất là mục đích chính của đời sống tôi không? • Tôi có cho vay mượn với tiền lời cắt cổ không?

Các Điều Răn Của Hội Thánh

– Tôi có cố ý bỏ tham dự thánh lễ ngày Chúa Nhật hay Lễ Trọng mà không có lý do chính đáng không? – Tôi có xưng tội một năm ít là một lần hay khi tôi mắc tội trọng không? – Tôi có rước lễ ít nhất một năm một lần trong mùa Phục Sinh không? – Tôi có tham dự các lễ trọng kính Chúa, Đức Mẹ và các thánh không? – Tôi có kiêng thịt ngày thứ Sáu và giữ chay ngày thứ Tư Lễ Tro và thứ Sáu Tuần Thánh theo Luật định không? – Tôi có giữ chay một giờ trước khi rước lễ không? – Tôi có đóng góp vật chất cần thiết cho các nhu cầu của Giáo Hội không?

Những Tội Khác: • Tôi có cố ý che giấu không xưng những tội trọng trong lần xưng tội trước không? • Tôi có chu toàn bổn phận xưng tội và rước lễ ít là một lần trong Mùa Phục Sinh không? • Tôi có giữ chay vào Thứ Tư Lễ Tro và Thứ Sáu Tuần Thánh không?

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ XII)

27. “Spes non confundit – Niềm Hy vọng không làm thất vọng”. Tựa đề của sắc chỉ nêu bật nhân đức đối thần “Đức Cậy”. Đức Thánh Cha có ý hướng gì với việc nhấn mạnh đó?

Đức Cha Rino Fisichella, quyền Tổng trưởng Bộ Loan báo Tin Mừng chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn: “Thế giới đang trong bối cảnh bạo lực, trong bối cảnh chiến tranh. Đã bao nhiêu lần Đức Giáo hoàng đã nói về một cuộc chiến tranh thế giới thứ ba phân mảnh. Và đã bao nhiêu lần chúng ta đã kinh nghiệm về sự dữ trong cuộc sống hàng ngày. Chứng tá cho niềm hy vọng Kitô giáo là một điều cần thiết. Giáo Hội luôn nói về đức tin và đức mến, nhưng chúng ta đã quên mất đức cậy. Năm Thánh trở thành cơ hội, con đường để đặt sự Phục Sinh của Chúa Kitô ở trung tâm. Chúng ta không thể quên rằng đời sống của Giáo hội luôn luôn là việc loan báo Chúa Kitô chết và phục sinh”.

28. Ý nghĩa sâu xa nhất của Năm Thánh 2025 với chủ đề Hy vọng, trông cậy dựa trên kinh nghiệm gì?

Đức Cha Rino Fisichella chia sẻ: Ý nghĩa sâu xa nhất của Năm Thánh luôn luôn là kinh nghiệm về sự tha thứ và lòng thương xót của Thiên Chúa, và điều này sẽ càng trở nên quan trọng hơn khi đứng trước việc loan báo niềm hy vọng. Trong Năm Thánh, chúng ta không chỉ có niềm hy vọng nhận được sự tha thứ của Thiên Chúa. Niềm hy vọng trở thành một điều chắc chắn, một kinh nghiệm cụ thể mà qua đó mỗi người chúng ta có thể chạm tới lòng thương xót và sự tha thứ của Thiên Chúa.

29. Đức Thánh Cha diễn tả mong ước gì nơi mọi tín hữu cách cụ thể trong sắc chỉ năm thánh?

ĐTC. Phanxicô viết: “Đối với mọi người, ước gì Năm Thánh là một thời điểm gặp gỡ Chúa Giêsu cách sống động và cá vị, Người là “cánh cửa” ơn cứu độ (x. Ga 10,7.9), là “niềm hy vọng của chúng ta” (x. 1 Tm 1,1), là Đấng mà Giáo hội có nhiệm vụ phải loan báo luôn mãi, ở mọi nơi và cho tất cả mọi người… Mong sao Năm Thánh là cơ hội cho mỗi người nhen nhóm lại niềm hy vọng. Lời Chúa giúp chúng ta tìm ra những lý do cho niềm hy vọng ấy. Chúng ta hãy để cho điều Thánh Phaolô đã viết cho các Kitô hữu ở Rôma hướng dẫn chúng ta” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 1).

30. Với Đức Thánh Cha, niềm hy vọng phát sinh từ đâu?

Đức Thánh Cha viết: “niềm hy vọng phát sinh từ tình yêu và dựa trên tình yêu tuôn trào từ Trái tim Chúa Giêsu bị đâm thâu trên thập giá: “Thật vậy, nếu ngay khi chúng ta còn thù nghịch với Thiên Chúa, Thiên Chúa đã để cho Con của Người phải chết mà cho chúng ta được hòa giải với Người, phương chi bây giờ chúng ta đã được hòa giải rồi, hẳn chúng ta sẽ được cứu nhờ sự sống của Người Con ấy.” (Rm 5,10)” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 3).

31. Niềm hy vọng Kitô giáo không lừa dối cũng không làm thất vọng vì nó dựa trên niềm xác tín gì?

“Niềm hy vọng Kitô giáo không lừa dối cũng không làm thất vọng vì nó dựa trên niềm xác tín rằng không có gì và không ai có thể tách chúng ta ra khỏi tình yêu của Thiên Chúa: “Ai có thể tách chúng ta ra khỏi tình yêu của Đức Kitô? Phải chăng là gian truân, khốn khổ, đói rách, hiểm nguy, bắt bớ, gươm giáo? […] Nhưng trong mọi thử thách ấy, chúng ta toàn thắng nhờ Đấng đã yêu mến chúng ta. Đúng thế, tôi tin chắc rằng: cho dầu là sự chết hay sự sống, thiên thần hay ma vương quỷ lực, hiện tại hay tương lai, hoặc bất cứ sức mạnh nào, trời cao hay vực thẳm hay bất cứ một loài thọ tạo nào khác, không có gì tách được chúng ta ra khỏi tình yêu của Thiên Chúa thể hiện nơi Đức Kitô Giêsu, Chúa chúng ta.” (Rm 8,35.37-39).

Đó là lý do tại sao niềm hy vọng này không nhượng bộ trước khó khăn: vì nó đặt nền tảng trên đức tin và được nuôi dưỡng bởi đức ái. Nó giúp ta tiến bước trong cuộc sống. Về chủ đề này, Thánh Augustinô đã viết: “Dù ở bậc sống nào, người ta cũng không thể sống nếu không có ba tâm tình này: tin, cậy [hy vọng], mến”. (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 3).

(HT 6-4-2025)

Hướng Dẫn Xét Mình Trước Xưng Tội (tiếp tục)

3- Giữ ngày Chúa Nhật. • Tôi có cố ý bỏ lễ ngày Chúa nhật và các ngày lễ buộc không? • Tôi có đi lễ trễ vì lơ là không? • Tôi có ra về sớm khi thánh lễ chưa kết thúc không? • Tôi có khó chịu hay không thèm nghe linh mục giảng không? • Tôi có làm việc xác ngày Chúa nhật và các ngày lễ buộc không? • Tôi có chia trí, lo ra hay cứ chú ý tới người khác trong thánh lễ không? • Tôi có dự lễ với trái tim giận dữ hay không tha thứ không?

4- Thảo kính cha mẹ. • Tôi có kính trọng hay vâng lời cha mẹ không? • Tôi có khinh chê hay bỏ bê cha mẹ không? • Tôi có không chăm sóc cha mẹ khi đau yếu, tàn tật, già cả không? • Tôi có thiếu bổn phận với người phối ngẫu hay con cái không? • Tôi có làm gương xấu cho gia đình không? • Tôi có tạo sự bất hòa cho gia đình không? • Tôi có không muốn là cha, là mẹ không? • Tôi có đối xử tàn tệ, lạm dụng với người phối ngẫu hay con cái không? • Tôi có đánh đập người phối ngẫu hay con cái không? • Tôi có từ cha mẹ, hay từ con cái không? Với con cái: • Tôi có thiếu chăm sóc những nhu cầu cần thiết cho chúng không? • Tôi có không để chúng được học đạo, hay lãnh nhận các Bí tích không? • Tôi có để chúng được phép lơ là bổn phận giữ đạo không? • Tôi có thiếu sửa dạy chúng không? • Tôi có làm gương xấu, dạy điều xấu hay xúi chúng làm việc xấu không? • Tôi có đuổi chúng ra khỏi nhà hay không nhận chúng là con không?

5- Chớ giết người. • Tôi có phá thái hay khuyến khích người khác phá thai không? • Tôi có thi hành việc phá thai, hay buôn bán thuốc phá thai không? • Tôi có làm hại hay làm tổn thương đến thể xác người khác không? • Tôi có dính líu tới hay giết người không? • Tôi có ước muốn cho người khác chết không? • Tôi có âm mưu hay trả thù người chống đối tôi không? • Tôi có lạm dụng rượu hay thuốc không? • Tôi có làm cho người khác tai tiếng dẫn họ tới phạm tội không? • Tôi có giận giữ hay phẫn uất không? • Tôi có nuôi thù hận trong lòng với người khác không? • Tôi có cắt bỏ bộ phận thân thể nào để làm mất khả năng sinh sản không? • Tôi có không tha thứ, từ chối tha thứ cho người khác không? • Tôi có ý định tự tử, hay trợ giúp người khác tự tử không?

6- Chớ làm sự dâm dục. • Tôi có trung thành với lời hứa hôn nhân qua tư tưởng hay hành động không? • Tôi có bất cứ hành động tình dục nào ngoài hôn nhân hay trước hôn nhân không? • Tôi có xử dụng bất cứ phương pháp ngừa thai hay ngừa thai không tự nhiên không? • Tôi có phạm tội thủ dâm không? • Tôi có ấp ủ những tư tưởng không trong sạch, ước muốn tình dục với người khác không? • Tôi có tôn trọng những người khác phái không? • Tôi có hiếp dâm người khác không? • Tôi có phạm tội đồng tình luyến ái, hay tình dục với người cùng phái tính không? • Tôi có chăm chú vào những hình ảnh khỏa thân, khiêu dâm trên mạng lưới, sách báo, email hay nơi người khác không? • Tôi có đang dùng thuốc ngừa thai không? • Tôi có ăn mặc không kín đáo không? • Tôi có gởi cho người khác bài viết hay hình ảnh không đứng đắn không? • Tôi có xem phim hay chương trình xếp vào hạng khiêu dâm không? • Tôi có tôn trọng sự trinh khiết của người tình không? • Tôi có cho phép con cái hay người dưới quyền làm những hành động này không? • Tôi có dùng những danh từ hay kể chuyện không đứng đắn không? • Tôi có thích nghe những câu chuyện thiếu đứng đắng không? • Tôi có khoe khoang về tội lỗi của tôi không? • Tôi có phạm tội thiếu trong sạch không? • Tôi có say sưa rượu chè không? • Tôi có dùng các loại thuốc phiện không? • Tôi có dính líu tới buôn bán thuốc phiện không?

(HT 30-3-2025)

Hướng Dẫn Xét Mình Trước Xưng Tội

I – CHUẨN BỊ TÂM HỒN

Trước hết, hãy cầu xin Thiên Chúa ban ơn trợ giúp của Chúa Thánh Thần để có thể xét mình một cách tốt đẹp. Trong tâm tình cầu nguyện, hãy xem xét lại tất cả những hành vi của mình dưới ánh sáng của Mười Điều Răn và gương Chúa Kitô. Những câu hỏi dưới đây nhằm gợi ý và trợ giúp thực hiện một việc xét mình cẩn trọng.

Hãy xưng thú với linh mục một cách cụ thể những tội mà mình đã phạm, nếu được, tốt nhất nên nói rõ số lần phạm tội kể từ lần xưng tội trước. Tránh xưng tội một cách chung chung, cũng như tránh kể lể dài dòng, nhất là kể về người khác như để bào chữa cho mình.

Tội là lời nói, việc làm hoặc ước muốn trái với luật Chúa dạy, là xúc phạm đến Chúa, làm hại chính mình và người khác. Có hai thứ tội là tội trọng và tội nhẹ. Tội trọng là cố tình phạm những điều quan trọng trong Luật Thiên Chúa khi đã kịp suy. Tội trọng làm ta mất tình nghĩa với Chúa.

Tội nhẹ là phạm những điều luật nhẹ hoặc một điều quan trọng nhưng chưa kịp suy hay chưa hoàn toàn ưng thuận. Tội nhẹ làm ta bớt lòng mến Chúa và nghiêng chiều về đàng xấu.

Buộc phải xưng những tội trọng, vì những tội nhẹ đã được tha nhờ các việc lành phúc đức, những hy sinh, cầu nguyện, và các việc đạo đức khác. Tuy nhiên, sẽ rất hữu ích khi xưng thú cả các tội nhẹ, vì nó sẽ giúp ta xa tránh tội lỗi và thăng tiến trên con đường thánh thiện.

Hãy nói cho linh mục giải tội biết bậc sống của mình: có gia đình hay độc thân, hay tu sỹ…

II – XÉT MÌNH

Xét mình theo Mười Điều Răn là một trong những phương thế ích lợi nhất trong việc chuẩn bị xưng tội của người Công Giáo qua nhiều thế kỷ. Trong tâm tình cầu nguyện, các hối nhân được khuyến khích dựa trên những Điều răn này để suy xét các hành vi của mình. Có thể thêm các kinh đọc trước khi xưng tội: “Kinh Đức Chúa Thánh Thần”, “Kinh Tin”, “Kinh Cậy”, “Kinh Kính Mến”, “Kinh Sáng Soi”, “Kinh Cáo Mình”, “Kinh Ăn Năn Tội”.

Xét Mình Xưng Tội Theo 10 Điều Răn

1.Thờ phượng một Đức Chúa Trời và kính mến Người trên hết mọi sự. • Tôi có dành thời giờ cầu nguyện với Chúa mỗi ngày không? • Tôi có yêu mến Chúa với tất cả tâm hồn không? • Tôi có tin mê tín dị đoan, đi coi bói, cầu cơ, dùng bùa ngải hay dính líu tới những đạo thờ tà thần không? • Tôi có đeo bùa may mắn, bùa hộ mạng, thờ cúng tượng ảnh không phải Thiên Chúa không? • Tôi có đặt mình hay những thần tượng của tôi (tài tử, người mẫu, danh ca…) trên Thiên Chúa không? • Tôi có vâng phục làm theo Lời Chúa như Giáo hội dạy không? • Tôi có rước lễ trong lúc phạm tội trọng không? • Tôi có cố tình nói dối hay che dấu tội trọng không xưng trong tòa giải tội không? • Tôi có thờ ơ về những Giáo lý Công giáo không? • Tôi có không tin tưởng Chúa hay tin Lòng thương xót của Ngài không? • Tôi có nghi ngờ hay từ chối những giáo huấn, tín điều của Giáo hội không? • Tôi có tham dự trực tiếp vào những việc thờ kính ngoài đạo Công giáo không? • Tôi có là thành viên của những tổ chức chống Công giáo hay những tổ chức huyền bí không? • Tôi có kiêu ngạo, khoe khoang tài năng hầu được khen ngợi và được vinh dự không? • Tôi có giận dữ, chửi Chúa không?

2.Chớ kêu tên Đức Chúa Trời vô cớ. • Tôi có kêu tên Chúa cách vô cớ, xem thường hay dùng bất cẩn danh Chúa không? • Tôi có chúc dữ cho người khác không? • Tôi có xỉ vả một thánh nhân hay lạm dụng một vật thánh không? • Tôi có danh Chúa vào việc phỉ báng, vu khống không? • Tôi có càm ràm hay trách móc Chúa không? • Tôi có nói xấu linh mục hay những người đã tận hiến cho Chúa không? • Tôi có dùng danh Chúa thề hứa dối trá, bừa bãi không? • Tôi có chửi thề người khác, hay thề hứa gian dối với người khác không? • Tôi có không giữ lời thề hứa làm ảnh hưởng đến người khác không? • Tôi có không thành thật, xấu hổ về đạo hay là người Công giáo không? • Tôi có xấu hổ làm dấu Thánh giá hay cầu nguyện ở ngoài công cộng không?

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ X)

Cụ thể, các tín hữu sẽ có thể nhận được Ân Xá nếu họ đến thăm vào một khoảng thời gian thích hợp những anh chị em đang gặp khó khăn hoặc túng thiếu (người bệnh, tù nhân, người già cô đơn, người khuyết tật…), như thể thực hiện một cuộc hành hương đến với Chúa Kitô hiện diện trong họ (xem Mt 25,34-36) và tuân theo các điều kiện thiêng liêng, bí tích và cầu nguyện thông thường. Chắc chắn, các tín hữu sẽ có thể lặp lại những chuyến viếng thăm này trong Năm Thánh, nhận được ơn toàn xá cho mỗi cuộc viếng thăm, thậm chí hàng ngày. Hoặc bằng cách viếng thăm những người đang cần giúp đỡ (“theo một nghĩa nào đó, là mang Chúa Kitô đến cho những bệnh nhân”).

Ơn Toàn xá Năm Thánh cũng có thể nhận được thông qua các sáng kiến thực hiện một cách cụ thể và quảng đại tinh thần sám hối như tinh thần của Năm Thánh, đặc biệt là tái khám phá giá trị sám hối của ngày Thứ Sáu: tiết độ, trong tinh thần sám hối, ít nhất là trong suốt một ngày, khỏi những phân tâm vô ích (thực cũng như ảo, chẳng hạn do phương tiện truyền thông và mạng xã hội gây ra) và khỏi sự tiêu dùng dư thừa (ví dụ bằng cách ăn chay hoặc kiêng thịt theo các quy tắc chung của Giáo hội và các quy định của các Giám mục), cũng như bằng cách quyên góp một khoản tiền tương ứng cho người nghèo; hỗ trợ các công việc có tính chất tôn giáo hoặc xã hội, đặc biệt là ủng hộ việc bào chữa và bảo vệ sự sống trong mọi giai đoạn và chất lượng cuộc sống, của trẻ em bị bỏ rơi, thanh thiếu niên gặp khó khăn, người già neo đơn hoặc túng thiếu, người di cư từ nhiều quốc gia khác nhau “những người rời bỏ vùng đất của mình để tìm kiếm một cuộc sống tốt đẹp hơn cho bản thân và gia đình của họ” (Spes non confundit, 13); dành một phần hợp lý thời gian rảnh của mình cho các hoạt động tình nguyện được cộng đồng quan tâm hoặc cho các hình thức dấn thân cá nhân tương tự khác.

Các ơn xá trên đây được ban với những điều kiện thường lệ là xưng tội, rước lễ và cầu nguyện theo ý Ðức Giáo Hoàng.

26. Trong năm thánh 2025, tại Roma có những sự kiện đặc biệt nào?

34 chương trình đầu tiên của các sự kiện chính của Năm Thánh đã được công bố trên trang web Năm Thánh 2025. Dưới đây là 34 đại sự kiện Năm Thánh:

Năm Thánh của thế giới truyền thông (24-26 tháng 1 năm 2025), dành cho tất cả các chuyên gia trong thế giới truyền thông.
Năm Thánh của Lực lượng Vũ trang, Cảnh sát và An ninh (từ ngày 8 đến ngày 9 tháng 2 năm 2025) dành cho tất cả thành viên của lực lượng vũ trang và cảnh sát, nhân viên giao thông, nhân viên an ninh, cựu chiến binh, các hiệp hội quân sự khác nhau, các học viện quân sự, các tuyên úy và các giáo hạt quân đội.
Năm Thánh của các phó tế (21-23 tháng 2 năm 2025) cho tất cả các phó tế vĩnh viễn,
Năm Thánh của các nghệ sĩ (15-18 tháng 2)
Năm Thánh của thế giới thiện nguyện (8-9 tháng 3 năm 2025) dành cho các tình nguyện viên từ tất cả các hiệp hội, thành viên của các tổ chức phi lợi nhuận, nhân viên phi chính phủ và nhân viên xã hội.
Năm Thánh của các Thừa Sai của Lòng Thương Xót (28-30 tháng 3 năm 2025).
Năm Thánh của các bệnh nhân và thế giới y tế (5-6 tháng 4 năm 2025), dành cho tất cả những người bệnh và các chuyên gia trong thế giới y tế;
Năm Thánh của thiếu niên (25-27 tháng 4).
Năm Thánh của người khuyết tật (28-29 tháng 4 năm 2025), dành cho tất cả những người khuyết tật, cũng như những người bạn đồng hành của họ.
Năm Thánh của các công nhân (1-4 tháng 5 năm 2025) sẽ quy tụ tất cả công nhân thuộc mọi hạng mục.
Năm Thánh của thế giới doanh nghiệp (4-5 tháng 5 năm 2025)
Năm Thánh của các ban nhạc (10-11 tháng 5 năm 2025) dành cho tất cả các thành viên của các ban nhạc quân đội, tổ chức, nghiệp dư, dân gian, làng quê, thể thao, trường học và đại học.
Năm Thánh của các phụng hội (16-18 tháng 5 năm 2025) với các thành viên của các phụng hội tôn giáo.
Năm Thánh của gia đình, trẻ em, ông bà và người già (30 tháng 5 năm 2025 đến 1 tháng 6 năm 2025).
Năm Thánh của các phong trào, hiệp hội và cộng đoàn mới (7-8 tháng 6 năm 2025) có sự tham gia của tất cả các thành viên của các phong trào, các cơ quan, hiệp hội trong giáo hội , cộng đồng mới và các nhóm cầu nguyện.
Năm Thánh của Tòa Thánh (ngày 9 tháng 6 năm 2025).
Năm Thánh của Thể thao (14-15 tháng 6 năm 2025).
Năm Thánh của các chính phủ (20-22/6/2025).
Năm Thánh của các chủng sinh (23-24/6/2025).
Năm Thánh của các Giám mục (25/6/2025).
Năm Thánh của các Linh Mục (25-27 tháng 6 năm 2025).
Năm Thánh của các Giáo hội Đông phương (28 tháng 6 năm 2025).
Năm Thánh của Giới trẻ (28 tháng 7 – 3 tháng 8 năm 2025).
Năm Thánh của sự an ủi (15 tháng 9 năm 2025), nhằm vào tất cả những người đang trải qua giai đoạn đau đớn và phiền não, do bệnh tật, tang chế, bạo lực hoặc lạm dụng.
Năm Thánh của những người cổ vũ và bảo vệ Công lý (ngày 20 tháng 9 năm 2025), dành cho tất cả những người tham gia vào thế giới công lý thế tục, giáo luật và giáo hội.
Năm Thánh của Giáo lý viên (26-28 tháng 9 năm 2025).
Năm Thánh của Người di cư (4-5 tháng 10 năm 2025).
Năm Thánh của đời sống thánh hiến (8-9 tháng 10 năm 2025) dành cho tất cả mọi tu sĩ nam nữ, đan sĩ nam nữ, tập sinh nam nữ.
Năm Thánh của linh đạo Thánh Mẫu (11-12 tháng 10 năm 2025) dành cho tất cả thành viên của các phong trào, phụng hội và các nhóm cầu nguyện Thánh Mẫu khác nhau.
Năm Thánh của thế giới truyền giáo (4-5 tháng 10).
Năm Thánh của giới giáo dục (31/10 – 2 /11 năm 2025).
Năm Thánh của người nghèo (16/11/2025).
Năm Thánh của các Ca đoàn và hợp xướng (21-23/11/2025).
Năm Thánh của các tù nhân (14/12/2025)

(HT 23-3-2025)

Sống Năm Thánh 2025: 25 gợi ý thiết thực cho người Công giáo

Cerith Gardiner (đăng kỳ IV và hết)

21. Ủng hộ các phương tiện truyền thông và nghệ sĩ Công giáo

Khám phá các sách, nhạc, podcast và phim Công giáo… Việc hỗ trợ những người sáng tạo nội dung nhằm lan tỏa đức tin và vẻ đẹp không chỉ giúp xây dựng văn hóa Công giáo mà còn chia sẻ niềm vui Tin Mừng đến với mọi người.

22. Kiểm tra tài chính cá nhân

Đây là một hoạt động tuyệt vời để thực hiện vào đầu năm – đặc biệt nếu dịp Giáng Sinh vừa qua khiến bạn khá tốn kém. Hãy xem xét lại tình hình tài chính của bạn và cân nhắc cách tiết kiệm, chi tiêu và cho đi một cách có ý thức hơn. Hãy điều chỉnh các nguồn lực sao cho phù hợp với các giá trị mà bạn ưu tiên.

23. Tìm hiểu các vấn đề về công bằng xã hội

Điều quan trọng là hiểu rõ những gì đang diễn ra trên thế giới và sự bất công mà những người khác phải đối mặt hàng ngày. Giáo hội có nhiều vị thánh như Thánh Martin de Porres, những người tiên phong đấu tranh cho công bằng xã hội. Hãy dành thời gian tìm hiểu sâu hơn về các vấn đề như nghèo đói, di cư hoặc công bằng môi trường. Đừng chỉ dừng lại ở lý thuyết – hãy hành động để góp phần tạo nên sự thay đổi.

24. Hãy coi sự tha thứ là ưu tiên hàng đầu

Tha thứ cho người mà bạn từng oán giận hoặc tìm kiếm sự tha thứ từ người mà bạn đã làm tổn thương. Sự hòa giải mang lại hy vọng và là cốt lõi của Năm Thánh.

25. Ăn mừng những Chiến Thắng Nhỏ

Và quan trọng nhất, hãy dành thời gian để ăn mừng những chiến thắng nhỏ trong cuộc sống, dù là cá nhân hay tập thể. Một tinh thần vui tươi sẽ làm cho Năm Thánh trở nên ý nghĩa hơn.

Năm 2025 mang đến cơ hội đặc biệt để sống có mục đích, cân bằng giữa đức tin, hy vọng và cuộc sống hàng ngày. Bằng cách đan xen các thực hành tâm linh với sự phát triển cá nhân và cộng đồng, bạn có thể tôn vinh Năm Thánh và bước vào chương tiếp theo của thế kỷ này với sự tự tin. Hãy chào đón một năm đầy ý nghĩa, niềm vui và hành động có mục đích!

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ IX)

Tại Thánh Địa: ít nhất một trong ba vương cung thánh đường: Mộ Thánh ở Giêrusalem, Giáng Sinh ở Bêlem, Truyền Tin ở Nazareth;

Tại các địa điểm khác của giáo hội: đến nhà thờ chính tòa hoặc các nhà thờ khác và những nơi linh thánh do Bản quyền địa phương chỉ định. Các Giám mục sẽ tính đến nhu cầu của các tín hữu cũng như cơ hội để giữ nguyên vẹn ý nghĩa của cuộc hành hương với tất cả sức mạnh biểu tượng của nó, có khả năng bày tỏ nhu cầu tha thiết của việc hoán cải và hòa giải.

Ân Xá có thể nhận được bằng cách tham gia “một cách sốt sắng” các Thánh lễ tại các địa danh trên, hoặc tham dự giờ Phụng vụ Lời Chúa, Phụng vụ các giờ kinh (Bài đọc, Kinh sáng, Kinh tối), Đàng Thánh Giá (Via Crucis), Lần chuỗi Mân Côi, Hát các bài thánh ca tôn vinh Chúa hoặc nghi thức xám hối bao gồm việc xưng tội cá nhân.

(2) Thăm viếng những nơi thánh.

– Tại Roma: Vương cung thánh đường Santa Croce ở Gerusalemme, Vương cung thánh đường San Lorenzo al Verano, Vương cung thánh đường San Sebastiano (được gọi là viếng thăm đạo đức “đến bảy nhà thờ”, rất được Thánh Filippo Neri yêu quý), Đền Thánh Divino Amore, Nhà thờ Santo Spirito ở Sassia, Nhà thờ San Paolo alle Tre Fontane, nơi Thánh Tông đồ Tử đạo, Các hang toại đạo Kitô giáo; các nhà thờ trên các con đường Năm Thánh dành riêng cho Iter Europaeum và các nhà thờ kính các Nữ Bổn mạng của Châu Âu và các Tiến sĩ của Giáo hội (Nhà thờ Santa Maria sopra Minerva, Santa Brigida ở Campo de’ Fiori, Nhà thờ Santa Maria della Vittoria, Nhà thờ Trinità dei Monti, Vương cung thánh đường Santa Cecilia ở Trastevere, Vương cung thánh đường Sant’Agostino ở Campo Marzio).

– Tại những nơi khác trên thế giới: hai tiểu Vương cung thánh đường của Giáo hoàng ở Assisi, San Francesco và Santa Maria degli Angeli; các Vương cung thánh đường Giáo hoàng Madonna di Loreto, Madonna di Pompeii, Sant’Antonio di Padova; bất kỳ tiểu vương cung thánh đường, nhà thờ chính tòa, nhà thờ đồng chính tòa, đền thánh Đức Mẹ cũng như, vì lợi ích của các tín hữu, bất kỳ đền thánh hoặc nhà thờ kinh sĩ nổi bật nào được chỉ định bởi mỗi giám mục giáo phận hoặc giáo phận đông phương, cũng như các đền thánh quốc gia hoặc quốc tế, “các nơi thánh chào đón và những không gian đặc hữu để tạo nên hy vọng” (Spes non confundit, 24), được các Hội đồng Giám mục chỉ định.

Những người không thể đi hành hương hoặc viếng thăm một nơi thánh vì những lý do bệnh tật, có thể nhận được Ơn Toàn Xá bằng cách hiệp thông thiêng liêng với những đoàn hành hương và đọc Kinh Lạy Cha, Tin Kính và những lời cầu nguyện khác liên quan tới Năm Thánh trong khi hiệp dâng những đau khổ hay khó khăn của mình lên Chúa.

(3) Công việc của lòng thương xót và sám hối.Các tín hữu sẽ có thể nhận được Ân Xá Năm Thánh nếu, với tâm hồn đạo đức, họ tham gia vào các hoạt động truyền giáo bình dân, linh thao hoặc các cuộc gặp gỡ huấn luyện về các tài liệu của Công đồng Vatican II và Sách Giáo lý Giáo hội Công giáo, được tổ chức tại một nhà thờ hoặc một nơi nào khác thích hợp, theo ý của Đức Thánh Cha. Hoặc thực thi lòng thương xót dành cho người bất hạnh đang cần đến sự giúp đỡ.

Cụ thể, các tín hữu sẽ có thể nhận được Ân Xá nếu họ đến thăm vào một khoảng thời gian thích hợp những anh chị em đang gặp khó khăn hoặc túng thiếu (người bệnh, tù nhân, người già cô đơn, người khuyết tật…), như thể thực hiện một cuộc hành hương đến với Chúa Kitô hiện diện trong họ (xem Mt 25,34-36) và tuân theo các điều kiện thiêng liêng, bí tích và cầu nguyện thông thường. Chắc chắn, các tín hữu sẽ có thể lặp lại những chuyến viếng thăm này trong Năm Thánh, nhận được ơn toàn xá cho mỗi cuộc viếng thăm, thậm chí hàng ngày. Hoặc bằng cách viếng thăm những người đang cần giúp đỡ (“theo một nghĩa nào đó, là mang Chúa Kitô đến cho những bệnh nhân”).

Ơn Toàn xá Năm Thánh cũng có thể nhận được thông qua các sáng kiến thực hiện một cách cụ thể và quảng đại tinh thần sám hối như tinh thần của Năm Thánh, đặc biệt là tái khám phá giá trị sám hối của ngày Thứ Sáu: tiết độ, trong tinh thần sám hối, ít nhất là trong suốt một ngày, khỏi những phân tâm vô ích (thực cũng như ảo, chẳng hạn do phương tiện truyền thông và mạng xã hội gây ra) và khỏi sự tiêu dùng dư thừa (ví dụ bằng cách ăn chay hoặc kiêng thịt theo các quy tắc chung của Giáo hội và các quy định của các Giám mục), cũng như bằng cách quyên góp một khoản tiền tương ứng cho người nghèo; hỗ trợ các công việc có tính chất tôn giáo hoặc xã hội, đặc biệt là ủng hộ việc bào chữa và bảo vệ sự sống trong mọi giai đoạn và chất lượng cuộc sống, của trẻ em bị bỏ rơi, thanh thiếu niên gặp khó khăn, người già neo đơn hoặc túng thiếu, người di cư từ nhiều quốc gia khác nhau “những người rời bỏ vùng đất của mình để tìm kiếm một cuộc sống tốt đẹp hơn cho bản thân và gia đình của họ” (Spes non confundit, 13); dành một phần hợp lý thời gian rảnh của mình cho các hoạt động tình nguyện được cộng đồng quan tâm hoặc cho các hình thức dấn thân cá nhân tương tự khác.

Các ơn xá trên đây được ban với những điều kiện thường lệ là xưng tội, rước lễ và cầu nguyện theo ý Ðức Giáo Hoàng.

(HT 16-3-2025)

Sống Năm Thánh 2025: 25 gợi ý thiết thực cho người Công giáo

Cerith Gardiner (đăng kỳ III)

13. Tìm hiểu về một vị thánh mới

Điều quan trọng là phải luôn học hỏi và một cách để làm điều này là đọc tiểu sử của một vị thánh mà bạn chưa biết rõ và để cuộc đời của các ngài truyền cảm hứng cho hành trình của riêng bạn. Vì có hàng ngàn vị thánh trong Giáo hội Công giáo, bạn có rất nhiều vị thánh nam và thánh nữ thánh thiện và đáng kính để tìm hiểu. Đây chắc chắn là một bài học có thể kéo dài suốt đời.

14. Viết thư Hy vọng

Đôi lúc bạn không thể bỏ qua một chút truyền thống. Do đó, tại sao không gửi những lá thư viết tay hoặc lời động viên đến bạn bè, gia đình hoặc thậm chí những người lạ đang cần một chút ánh sáng trong cuộc sống của họ.

15. Chăm sóc sức khỏe

Trong khi chúng ta có thể chăm sóc sự phát triển về tinh thần và tâm linh của mình, thì việc chăm sóc sức khỏe của chúng ta cũng quan trọng không kém. Tập thể dục thường xuyên – ngay cả khi chỉ là đi bộ nhanh 10 phút mỗi ngày – ăn uống lành mạnh và ngủ đủ giấc (chúng tôi hiểu rằng điều này không phải lúc nào cũng dễ dàng, đặc biệt là nếu bạn có những đứa trẻ thích giao lưu vào sáng sớm!). Chăm sóc đền thờ của thân thể bạn là một hành động biết ơn Thiên Chúa vì món quà sự sống.

16. Kết nối lại với thiên nhiên

Chúng ta thường nói về tầm quan trọng của việc ra ngoài tận hưởng thiên nhiên. Lợi ích là vô tận, thậm chí có thể làm tăng sự gắn kết trong hôn nhân. Dù là leo núi, làm vườn hay đơn giản là đi bộ, hãy để vẻ đẹp của tạo hóa làm mới lại tinh thần của bạn.

17. Hướng dẫn người trẻ hơn

Thế giới thay đổi quá nhanh và đối với những người trẻ, việc có một người lớn tuổi hơn giàu kiunh nghiệm để hướng dẫn có thể mang lại sự an ủi. Vì vậy, hãy thử truyền đạt sự khôn ngoan và đức tin của bạn bằng cách đồng hành và dìu dắt một người trẻ tuổi hơn trong gia đình, giáo xứ hoặc nơi làm việc.

18. Tái khám phá truyền thống gia đình

Một lần nữa, khi mọi thứ thay đổi quá nhanh, thật ý nghĩa khi giữ gìn các truyền thống gia đình. Hãy dành thời gian để duy trì những truyền thống ấy hoặc tạo ra những truyền thống mới, đặc biệt là những thói quen liên quan đến cầu nguyện và năm phụng vụ.

19. Tham gia sự kiện trong Năm Thánh

Hãy tìm hiểu các sự kiện địa phương hoặc toàn cầu liên quan đến Năm Thánh (Jubilee) và tham gia vào các buổi lễ chung để cùng nhau cử hành niềm hy vọng và sự đổi mới.

20. Thử “kiêng” thiết bị điện tử dịp cuối tuần

Chúng tôi hiểu rằng nói thì dễ hơn làm! Tuy nhiên, hãy cố gắng tạm rời xa màn hình để tập trung vào các mối tương quan, cầu nguyện và các hoạt động ý nghĩa. Nếu bạn sắp xếp được một cuối tuần trọn vẹn, hãy tự chúc mừng bản thân và xem liệu bạn có thể duy trì thêm vài dịp cuối tuần nữa trong suốt cả năm hay không.

___________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ VIII)

22. Ngoài 4 vương cung thánh đường ở Roma, có một nhà tù ở Roma được mở cửa thánh. Xin cho biết nhà tù nào và ý nghĩa của việc mở cửa thánh ở nhà tù đó!

Đó là nhà tù Rebibbia ở mạn đông Roma. Vào ngày lễ thánh Stephano 26.12.2025, Đức Thánh Cha sẽ mửa cửa thánh ở đó. Đây là biểu tượng của tất cả các nhà tù trên khắp thế giới. Cửa Thánh là một dấu hiệu hữu hình của việc loan báo niềm hy vọng. Đức Thánh Cha muốn chính ngài mở Cửa Thánh tại một nhà tù “để trao cho các tù nhân một dấu hiệu gần gũi cụ thể” (x. số 10). Trong Năm Thánh tất các các tín hữu được mời gọi trở thành dấu chỉ cụ thể của hy vọng cho rất nhiều anh chị em đang sống trong điều kiện khó khăn.

23. Năm thánh 2025 sẽ được kết thúc chính thức vào ngày nào?

“Năm Thánh thường lệ sẽ kết thúc bằng việc đóng Cửa Thánh của Vương cung thánh đường Thánh Phêrô tại Vatican vào ngày 6 tháng 1 năm 2026, Lễ Chúa Hiển Linh” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 6).

24. Các Giáo Hội địa phương khai mạc và kết thúc năm thánh vào thời gian nào?

ĐTC. Phanxicô viết: “Ngoài ra, tôi quyết định rằng vào Chúa nhật 29 tháng 12 năm 2024, tại tất cả các Nhà thờ chính tòa và Nhà thờ đồng chính toà, các giám mục giáo phận sẽ cử hành Thánh lễ long trọng khai mạc Năm Thánh, theo Nghi thức sẽ được soạn cho dịp này…

Năm Thánh sẽ kết thúc vào Chúa nhật 28 tháng 12 năm 2025 tại các Giáo hội địa phương. Trong thời gian Năm Thánh, phải lo liệu sao cho Dân Chúa tham dự đầy đủ việc đón nhận lời loan báo niềm hy vọng về ân sủng của Thiên Chúa cũng như đón nhận những dấu chỉ chứng tỏ hiệu quả của ân sủng này” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 6).

25. Ơn toàn xá trong năm thánh 2025 cụ thể được ban như thế nào?

Hôm 13.5. 2024, Tòa Ân giải Tối cao đã công bố các quy luật ban ơn toàn xá trong Năm Thánh 2025.

“Ân Xá Năm Thánh “là một cách khám phá bản chất vô hạn của lòng thương xót của Thiên Chúa. Đức Thánh Cha Phanxicô mời gọi tất cả các Kitô hữu hãy trở thành “những người hành hương” của niềm hy vọng, để đón nhận “Ơn Toàn Xá. Đó là một ân sủng đặc biệt của Năm Thánh.”
Sau khi xác nhận rằng tất cả các ân xá khác vẫn còn hiệu lực, Tòa Ân Giải thiết lập ba cách chính yếu để nhận được Ân Xá Năm Thánh: – Hành hương đến bất kỳ địa điểm nào trong Năm Thánh; – Những cuộc viếng thăm đạo đức đến những nơi thánh, – Và những việc làm bác ái và sám hối.

(1) Hành hương.

Các tín hữu, những người hành hương của niềm hy vọng, sẽ có thể nhận được Ân Xá Năm Thánh do Đức Thánh Cha ban nếu họ thực hiện một cuộc hành hương đạo đức:
Tại Roma: đến ít nhất một trong bốn Vương cung thánh đường lớn của Giáo hoàng: Thánh Phêrô ở Vatican, Đấng Cứu Thế Cực Thánh ở Laterano, Đức Bà Cả, Thánh Phaolô Ngoại Thành;

Tại Thánh Địa: ít nhất một trong ba vương cung thánh đường: Mộ Thánh ở Giêrusalem, Giáng Sinh ở Bêlem, Truyền Tin ở Nazareth;

Tại các địa điểm khác của giáo hội: đến nhà thờ chính tòa hoặc các nhà thờ khác và những nơi linh thánh do Bản quyền địa phương chỉ định. Các Giám mục sẽ tính đến nhu cầu của các tín hữu cũng như cơ hội để giữ nguyên vẹn ý nghĩa của cuộc hành hương với tất cả sức mạnh biểu tượng của nó, có khả năng bày tỏ nhu cầu tha thiết của việc hoán cải và hòa giải.

Ân Xá có thể nhận được bằng cách tham gia “một cách sốt sắng” các Thánh lễ tại các địa danh trên, hoặc tham dự giờ Phụng vụ Lời Chúa, Phụng vụ các giờ kinh (Bài đọc, Kinh sáng, Kinh tối), Đàng Thánh Giá (Via Crucis), Lần chuỗi Mân Côi, Hát các bài thánh ca tôn vinh Chúa hoặc nghi thức xám hối bao gồm việc xưng tội cá nhân.

(HT 9-3-2025)

Sống Năm Thánh 2025: 25 gợi ý thiết thực cho người Công giáo

Cerith Gardiner (đăng kỳ II)

6. Sống bền vững

Thật dễ dàng để bị cuốn vào thế giới của chủ nghĩa tiêu dùng, nhưng nếu chúng ta cùng sống theo lời kêu gọi của Đức Thánh Cha Phanxicô trong thông điệp Laudato Si’ và cố gắng thực hiện những thay đổi thân thiện với môi trường trong cuộc sống của mình – giảm thiểu chất thải, tái chế nhiều hơn, đánh giá lại những gì chúng ta thực sự cần so với những gì chúng ta mua – chúng ta có thể tập trung vào những niềm vui đích thực của cuộc sống và trở thành người quản lý tạo vật của Thiên Chúa như chúng ta được mời gọi.

7. Đọc Kinh Thánh trong một năm

Tham gia một chương trình đọc Kinh Thánh hoặc podcast để có thể có một hành trình từ Sáng Thế Ký đến Khải Huyền. Đây là một cách tuyệt vời để thấy bức tranh lớn hơn về câu chuyện của Thiên Chúa. May mắn thay, cũng có rất nhiều ứng dụng sẵn có giúp bạn đọc Lời Chúa trong một năm.

8. Ghi nhật ký biết ơn hàng ngày

Cuối mỗi ngày, hãy viết ra ba điều bạn biết ơn. Lòng biết ơn có thể thay đổi góc nhìn của bạn và mang lại niềm vui ngay cả trong những khoảnh khắc khó khăn. Và vào cuối năm, bạn có thể đọc lại và suy ngẫm về tất cả những phúc lành mà bạn đã nhận được, và chắc chắn bạn sẽ thấy mình đã đúng khi có hy vọng.

9. Làm việc thiện nguyện tại cộng đồng địa phương

Hãy dành thời gian của bạn cho một mục đích phục vụ những người bị bỏ rơi – nhà tạm trú cho người vô gia cư, ngân hàng thực phẩm hoặc các chương trình cố vấn. Phục vụ người khác là đức tin trong hành động, đồng thời mang đến cho những người kém may mắn khả năng sống với hy vọng.

10. Tổ chức tiệc mừng Năm Thánh

Ăn mừng những điều tích cực trong cuộc sống là điều luôn luôn quan trọng. Vì vậy, tại sao không tổ chức một buổi họp mặt gia đình, bạn bè hoặc các thành viên giáo xứ? Cùng nhau ăn mừng hy vọng, chia sẻ những câu chuyện, thưởng thức bánh ngọt và truyền cảm hứng cho nhau trong năm tới

11. Dành một ngày tĩnh lặng và suy ngẫm

Trong thế giới ồn ào của chúng ta, sự thinh lặng là một món quà. Hãy dành một ngày tránh xa mọi màn hình và suy ngẫm về cuộc sống, gia đình, và mối tương quan của bạn với Thiên Chúa. Bạn cũng có thể thử tham gia một khóa tĩnh tâm trong thinh lặng để tập trung vào những điều thật sự quan trọng

12. Tìm hiểu một hình thức đạo đức mới

Việc nuôi dưỡng đời sống thiêng liêng là rất quan trọng, và một cách để làm điều này là thử một điều gì đó mới mẻ trong đời sống cầu nguyện của bạn. Từ Chuỗi Kinh Lòng Thương Xót, Lectio Divina (Cầu nguyện với Lời Chúa) hoặc Examen (Phút Hồi tâm), có nhiều cách để bạn có thể đào sâu đời sống cầu nguyện của mình.

___________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ VII)

20. Năm thánh 2025 có một nhân vật biểu tượng. Nhân vật này tên gì?

Vatican công bố nhân vật biểu tượng có tên là “Luce” như một phần của các hoạt động chuẩn bị cho Năm Thánh 2025. Trong tiếng Ý, từ “luce” có nghĩa là ánh sáng. Nhân vật biểu tượng này được thiết kế nhằm đại diện cho ánh sáng và hy vọng, với mục tiêu thu hút giới trẻ và dẫn dắt du khách trong suốt Năm Thánh.

Nhân vật biểu tượng “Luce” của Vatican mang nhiều ý nghĩa sâu sắc. Luce mặc chiếc áo mưa màu vàng, tay cầm gậy tượng trưng cho sự bảo vệ và dẫn dắt của Thiên Chúa trong suốt lộ trình của Năm thánh. Thánh giá và chuỗi hạt trên cổ cho thấy, trong cuộc hành hương, cầu nguyện là sức mạnh thiêng liêng, gia tăng đức tin, cậy, mến, vững vàng hơn trước mọi nghịch cảnh. Logo thuyền buồm màu xanh lá cây trên áo của Luce là logo chính thức của Năm thánh. Đôi mắt sáng của Luce là biểu tượng của hy vọng, và hành trình của Luce cùng với chú chó Santino nhắc nhở mọi người về tinh thần hành hương và khám phá đức tin. Đôi giày lấm đầy bùn đất của Luce cho thấy lộ trình cuộc đời mà mỗi người phải đi qua.

Ngoài ra Luce còn có những người bạn đồng hành khác như Fe, Xin, và Sky – (Fe có nghĩa là Đức tin trong tiếng Tây Ban Nha, – Xin có nghĩa là Sự thật trong tiếng Nhật và Sky trong tiếng anh là bầu trời) mỗi người đều mang trên mình những chiếc áo khoác màu sắc rực rỡ và những trang bị cần thiết như của Luce.
Luce được thiết kế bởi Simone Legno, người sáng lập thương hiệu tokidoki, chuyên sản xuất các sản phẩm lấy cảm hứng từ văn hóa Nhật Bản.

21. Năm thánh 2025 sẽ được khai mạc vào ngày nào và với nghi thức mở cửa thánh của các đền thờ nào tại Roma?

“Dựa trên truyền thống lâu đời này và xác tín rằng Năm Thánh này sẽ là một trải nghiệm sâu sắc về ân sủng và hy vọng cho toàn thể Giáo hội, tôi quyết định khai mạc Năm Thánh thường lệ bằng việc

Mở Cửa Thánh của Vương cung thánh đường Thánh Phêrô ở Vatican vào ngày 24 tháng 12 năm nay, 2024.
Chúa nhật tiếp theo, ngày 29 tháng 12 năm 2024, tôi sẽ mở Cửa Thánh Nhà thờ chính toà Gioan Latêranô của tôi; Nhà thờ này sẽ kỷ niệm 1700 năm cung hiến vào ngày 9 tháng 11 cùng năm.
Sau đó, vào ngày 1 tháng 1 năm 2025, Lễ trọng kính Đức Maria Mẹ Thiên Chúa, tôi sẽ mở Cửa Thánh Vương cung thánh đường Đức Bà Cả.
Cuối cùng, vào Chúa nhật 5 tháng 1, tôi sẽ mở Cửa Thánh Vương cung Thánh đường Thánh Phaolô Ngoại Thành.

Ba Cửa Thánh cuối cùng này sẽ được đóng lại muộn nhất là vào Chúa nhật 28 tháng 12 cùng năm 2025” (Sắc chỉ năm thánh 2025, số 6).

(HT 2-3-2025)

Sống Năm Thánh 2025: 25 gợi ý thiết thực cho người Công giáo

Cerith Gardiner (đăng kỳ I)

Những việc làm này sẽ giúp bạn có một Năm Thánh ý nghĩa, giúp củng cố đức tin và đời sống gia đình.

Khi bước vào năm 2025, chúng ta không chỉ đánh dấu thêm một năm trong lịch sử, mà còn kỷ niệm một cột mốc vô cùng quan trọng. Đây là Năm Thánh của Giáo hội với chủ đề Hy vọng – một dịp để mừng vui, suy ngẫm và làm mới lại mối tương quan với Thiên Chúa, với tha nhân và với chính mình. Đồng thời, chúng ta cũng đang hoàn thành một phần tư thời gian của thế kỷ 21 – khoảnh khắc để nhận ra những cơ hội và thách thức của thời đại chúng ta và hướng tới tương lai với mục tiêu rõ ràng hơn.

Năm Thánh mời gọi chúng ta hướng về tương lai với niềm hy vọng và lòng tin tưởng vào kế hoạch của Thiên Chúa. Đồng thời, khuyến khích chúng ta sống một cuộc đời trọn vẹn và có ý nghĩa hơn. Vì thế, chúng tôi đã tổng hợp một danh sách 25 việc cần làm để biến năm nay trở thành một năm thực sự ý nghĩa.

1. Hành hương

Hãy đi hành hương đến một địa điểm linh thiêng, có thể là Vatican, Lộ Đức hay nhà thờ chính tòa địa phương của bạn. Những chuyến hành hương là cơ hội để dừng lại, cầu nguyện và làm mới lại mục đích sống của bạn. Nếu không thể trực tiếp đến thăm một địa điểm, bạn có thể xem các chuyến tham quan các nơi thánh trực tuyến và hiểu rõ hơn về tầm quan trọng của các địa điểm đó trong Giáo hội Công giáo

2. Thực hiện một việc bác ái mỗi tháng

Chọn một công việc bác ái hữu hình hoặc thiêng liêng để tập trung vào mỗi tháng. Có thể là cho người đói ăn, thăm người bệnh hoặc đưa ra lời khuyên cho những người đang hoài nghi. Những hành động tử tế nhỏ bé có thể tạo ra những làn sóng ân sủng và mang lại tác động lâu dài cho những người nhận được.

3. Khám phá Ơn toàn xá của Năm Thánh

Giáo hội ban ân xá dịp Năm Thánh cho các cuộc hành hương và các hành động thương xót, sám hối. Hãy tìm hiểu về các điều kiện và nắm bắt cơ hội thiêng liêng này cho chính bạn và những người khác.

4. Lãnh nhận Bí tích Hòa giải

Hãy tận dụng Năm Thánh này để đón nhận lòng thương xót của Thiên Chúa bằng cách đi xưng tội. Đây là cách sâu sắc để thiết lập lại la bàn tâm linh của bạn vào đầu năm và thực sự có thể giúp bạn hướng đến năm 2025 với niềm hy vọng trong tim.

5. Tìm hiểu về tầm nhìn của Đức Thánh Cha Phanxicô về Hy vọng

Để giúp hiểu rõ hơn về tầm quan trọng của năm đặc biệt này trong Giáo hội, bạn có thể dành thời gian đọc các bài viết mới nhất của Đức Thánh Cha, đặc biệt là những bài viết liên quan đến Năm Thánh, để hiểu rõ hơn thông điệp của ngài về việc chăm sóc tạo vật, tình đoàn kết và niềm vui.

___________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ VI)

17. Vào năm 2024 ĐTC. Phanxicô công bố năm 2025 là năm thánh của Giáo Hội. Ngài đã lấy chủ đề chính là gì?

Chiều ngày 9.5.2024, trong giờ Kinh chiều II Lễ Chúa Lên Trời, Đức Thánh Cha Phanxicô đã trao các Giáo hội trên năm châu lục Sắc chỉ công bố Năm Thánh 2025 có tựa đề “Spes non confundit – Niềm Hy vọng không làm thất vọng”, trích từ thư thánh Phaolô gửi tín hữu Roma (Rm 5,5).

18. Khẩu hiệu của năm thánh 2025 là gì?

Đức Thánh Cha đã phê chuẩn khẩu hiệu của Năm Thánh 2025, được gói gọn trong những từ “Những người hành hương của hy vọng”.

19. Logo của năm thánh như thế nào và có ý nghĩa gì?

Tác giả của Logo, Giacomo Travisani, một cư dân ở Puglia, Ý cũng hiện diện trong buổi họp báo, đã giải thích rằng: Ông được truyền cảm hứng bởi viễn cảnh mọi người cùng nhau tiến về phía trước “nhờ ngọn gió Hy vọng là Thập giá của Chúa Kitô và chính Chúa Kitô”.

(HT 23-2-2025)

QUY ĐỊNH VỀ BAN ÂN XÁ
TRONG NĂM THÁNH THÔNG THƯỜNG 2025
ĐƯỢC CÔNG BỐ BỞI ĐỨC THÁNH CHA PHANXICÔ

Để thuận tiện về mặt mục vụ việc lãnh nhận bí tích Sám hối và nhận sự tha thứ của Thiên Chúa nhờ “năng quyền Chìa khóa”, các Đấng Bản quyền địa phương được mời gọi trao cho các kinh sĩ và linh mục, những người ngụ tại các Nhà thờ Chính tòa và Nhà thờ được chỉ định cho Năm Thánh, có thể lắng nghe xưng tội của các tín hữu, những năng quyền giới hạn ở toà trong, trong đó, đối với các tín hữu của các Giáo hội Đông phương, theo giáo luật số 728, § 2 của Bộ Giáo luật các Giáo hội Đông Phương, và trong trường hợp dành riêng, theo giáo luật số 727, ngoại trừ, như thấy rõ, các trường hợp được xem xét tại số 728, § 1; trong khi đối với các tín hữu của Giáo hội Latinh, các năng quyền được nói đến trong số 508, § 1 của Bộ Giáo luật.

Về vấn đề này, Tòa Ân giải này mời gọi tất cả các linh mục sẵn sàng quảng đại và cống hiến hết mình khả năng rộng rãi nhất để các tín hữu được hưởng từ các phương tiện cứu rỗi, qua việc dành và công bố các khoảng thời gian cho việc giải tội, với sự đồng ý của các linh mục giáo xứ hoặc giám quản của các nhà thờ lân cận, qua việc tạo thuận tiện cho việc tìm nơi xưng tội, qua việc lên kế hoạch cử hành sám hối một cách cố định và thường xuyên, đồng thời cũng qua sự sẵn sàng rộng rãi của các linh mục, những người đã đến tuổi giới hạn, không có vai trò mục vụ nhất định. Tùy theo khả năng, cũng nên nhớ, theo Tự sắc Misericordia Dei, cơ hội mục vụ của việc nghe xưng tội trong thời gian Thánh lễ đang được cử hành.

Để tạo điều kiện thuận lợi cho nhiệm vụ của các cha giải tội, Tòa Ân Giải, theo lệnh của Đức Thánh Cha, quy định rằng các linh mục đồng hành hoặc tham gia các cuộc hành hương Năm Thánh bên ngoài Giáo phận của họ có thể sử dụng các năng quyền tương tự mà họ đã được ban trong Giáo phận của họ bởi Thẩm quyền hợp pháp. Kế đến, Tòa Ân Giải sẽ trao các năng quyền đặc biệt cho các cha giải tội của các vương cung thánh đường giáo hoàng ở Roma, cho các cha giải tội kinh sĩ hoặc cho các cha giải tội giáo phận được thiết lập trong các địa hạt giáo hội riêng.

Các cha giải tội, sau khi đã yêu thương hướng dẫn các tín hữu về mức độ nghiêm trọng của các tội, vốn kèm một sự dành riêng hoặc một vạ, sẽ xác định, với lòng bác ái mục vụ, các hình thức đền tội thích hợp theo bí tích, chẳng hạn để dẫn họ đến sự sám hối lâu dài bao nhiêu có thể và, tùy theo tính chất sự việc mà mời họ sửa chữa những tai tiếng và thiệt hại.

Cuối cùng, Tòa Ân Giải nồng nhiệt mời gọi các Giám mục, với tư cách là những người giữ ba nhiệm vụ về giảng dạy, dẫn dắt và thánh hóa, quan tâm giải thích rõ ràng những điều khoản và nguyên tắc được đề xuất ở đây để thánh hóa các tín hữu, có tính đến hoàn cảnh, văn hóa địa phương và truyền thống. Một bài giáo lý phù hợp với đặc điểm văn hóa xã hội của mỗi dân tộc sẽ có thể giới thiệu Tin Mừng và toàn bộ sứ điệp Kitô giáo một cách hiệu quả, làm đâm rễ sâu hơn vào tâm hồn lòng khao khát hồng ân độc nhất này, nhờ trung gian của Giáo hội.

Sắc lệnh này có hiệu lực cho toàn bộ Năm Thánh thông thường năm 2025, bất chấp mọi quy định ngược lại.

Ban hành tại Roma, từ trụ sở của Tòa Ân Giải, ngày 13 tháng 5 năm 2024, Lễ Nhớ Đức Trinh Nữ Maria Fatima.

ĐHY Angelo De Donatis
Chánh Toà Ân giải Tối cao

(đăng kỳ V và hết)

____________________________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ V)

14. Bao lâu thì Giáo Hội tổ chức Năm Thánh một lần?

Đức Boniface VIII quy định năm Thánh được cử hành 100 năm một lần. Từ năm 1350, Đức Giáo Hoàng Clement đã quyết định tổ chức Năm Thánh Kitô giáo cứ 50 năm một lần để gắn bó với Năm Thánh của người Do Thái. Vài năm sau, Đức Giáo Hoàng Urban VI (1378-1389) đã bớt khoảng thời gian này xuống còn 30 ba năm (bằng với thời gian người ta tin rằng Chúa Giêsu đã sống). Đức Giáo Hoàng Phaolô II vào năm 1470, khoảng một thế kỷ rưỡi sau Đức Boniface VIII, tiếp tục giảm thời gian giữa các năm thánh xuống còn 25 năm.

15. Gần đây có những năm thánh chính thức nào?

Năm Thánh 1950

Năm Thánh 1950 do Ðức Giáo hoàng Piô XII khai mạc sau những đau thương tàn khốc của Thế chiến II. Hòa bình là sứ điệp của Năm Thánh 1950. Châu Âu bị phân làm 2 khối Tự do và Cộng sản nên những người Công giáo tại Ðông Âu Cộng sản không thể đến Roma tham dự Năm Thánh. Cũng trong Năm Thánh này, tại quảng trường Thánh Phêrô với sự hiện diện đông đảo của khoảng 500.000 tín hữu và 622 Giám mục, Ðức Thánh Cha đã công bố tín điều Ðức Mẹ Hồn Xác Lên Trời.

Năm Thánh 1975

Năm Thánh 1975 được mở ra dưới triều thánh Giáo hoàng Phaolô VI. Năm Thánh này mang ý nghĩa Canh tân và Hòa giải, như được trình bày trong tông huấn Gaudete in Domino – Hãy vui mừng trong Chúa của ngài. Điểm nổi bật của Năm Thánh 1975 là cử hành trước tại các Giáo hội địa phương từ lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống 10/6/1973 và kết thúc vào lễ Giáng Sinh 1974.

Năm Thánh 1975 là Năm Thánh cuối cùng trong lịch sử Giáo hội với việc Đức Giáo hoàng khai mạc bằng cách đập búa vào tường che Cửa Thánh ở Ðền thờ Phêrô. Khi kết thúc Năm Thánh 1975, Thánh Phaolô VI đã không còn tiếp tục truyền thống xây tường gạch che phủ Cửa Thánh nữa.

Năm 1975 cũng nằm trong bối cảnh khủng hoảng ơn gọi linh mục, do đó sự kiện đã khơi dậy mối quan tâm mới đến vai trò của Giáo hoàng, trong một viễn tượng truyền giáo được phục hồi bởi tông huấn Evangelii Nuntiandi, một văn kiện được Đức Thánh Cha Phanxicô thường xuyên trích dẫn.

Năm Thánh 2000

Trong tinh thần hướng đến Thiên niên kỷ III đang đến và đánh dấu 2000 năm biến cố Con Thiên Chúa xuống thế làm người, từ năm 1994 thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã ban hành Tông thư Tertio Millennio Adveniente – Ngàn Năm thứ Ba đang tới, để kêu gọi mọi người chuẩn bị tâm hồn đón nhận ân sủng cao quý Thiên Chúa ban cho trong Đại Năm Thánh 2000. Ngoài ra, trong ba năm chuẩn bị gần:1997, 1998, 1999, tín hữu cũng được mời gọi học hỏi các chủ đề Chúa Con, Chúa Thánh Thần và Chúa Cha.

Vào ngày 29/11/1998, tức Chúa Nhật I Mùa Vọng, Ðức Giáo hoàng đã ban hành Tông sắc Incarnationis Mysterium – Mầu Nhiệm Nhập Thể chính thức công bố sẽ mở Năm Thánh 2000 bắt đầu vào Ðêm Vọng Giáng Sinh 24/12/1999 và kết thúc vào ngày Lễ Hiển Linh 06/01/2001. Năm Thánh được cử hành cùng lúc tại Roma và các Giáo hội địa phương. Chủ đề của Năm Thánh 2000 là Thiên Chúa Ba Ngôi, Bí Tích Thánh Thể và sự hiệp nhất. Năm Thánh 2000 là Năm Thánh đầu tiên chính Đức Giáo hoàng mở Cửa Thánh cả bốn Ðền thờ lớn tại Roma.

Năm Thánh 2000 được ghi dấu nhiều cử hành lịch sử của thánh Gioan Phaolô II; như chuyến tông du đến Thánh Địa theo dấu chân Chúa Kitô; cử hành việc tôn kính tất các vị Tử Đạo của tất cả các Giáo hội Kitô tại đấu trường Colosseo; hoặc một lần nữa, vào ngày 12/3/2000, một cử hành sám hối tại Đền thờ Thánh Phêrô vì những sai lỗi trong lịch sử của các thành viên của Giáo hội Công giáo.

Năm Thánh 2000 là dịp Ðại Hồng Ân không chỉ cho Kitô hữu mà còn cho cả nhân loại với vai trò của Kitô giáo trong lịch sử 2000 năm qua của nhân loại (Tông thư Tertio Millennio Adveniente, s.15)

16. Ngoài những năm thánh thông thường, có những năm thánh ngoại thường hay không?

Trong suốt lịch sử cũng có những năm thánh ngoại thường. Lần đầu tiên là vào năm 1423, do ý muốn Đức Giáo Hoàng Martin V vì sự trở lại của giáo hoàng từ Avignon. Hai dịp khác, vào năm 1585 và năm 1655 để bắt đầu triều giáo hoàng của hai Đức Giáo Hoàng tương ứng. Năm 1745, Đức Biển Đức XIV muốn Năm Thánh kỷ niệm hòa bình giữa các hoàng tử Kitô giáo. Ngoài Năm Thánh ngoại thường năm 1886, Đức Piô XI muốn có Năm Thánh 1900 năm Cứu Chuộc (1933-1934). Thánh Phaolô VI đã công bố Năm Thánh 1966 nhân dịp bế mạc Công đồng Vatican II, trong khi Thánh Gioan Phaolô II muốn cử hành Năm Thánh năm thứ 1950 của Ơn Cứu Chuộc (1983-1984). Đức Giáo Hoàng Biển Đức XVI muốn cử hành Năm Thánh Phaolô nhân dịp kỷ niệm hai ngàn năm ngày sinh của vị Tông đồ dân ngoại (28/6/2008 – 29/6/2009).

Đối với Đức Thánh Cha Phanxicô, chúng ta có Năm Thánh Ngoại thường Lòng Thương Xót vào năm 2015 nhân dịp kỷ niệm 50 năm kết thúc. Mục đích của Năm Thánh Lòng Thương Xót là kêu gọi các tín hữu chiêm ngắm dung nhan Thiên Chúa là Cha giàu lòng thương xót, được tỏ hiện trọn vẹn nơi Đức Giêsu Kitô; nhờ đó, chúng ta cảm nghiệm được lòng Chúa xót thương và trở nên dấu chỉ cụ thể của lòng thương xót trong cuộc sống. Công đồng Vatican II (2015-2016) và Năm Thánh ngoại thường Loreto (8/12/2019 – 10/12/2021), diễn ra phần nào không được chú ý do đại dịch. Có lẽ sẽ có Năm Thánh ngoại thường tiếp theo vào năm 2033-2034 nhân kỷ niệm hai ngàn năm Ơn Cứu Chuộc.

(HT 16-2-2025)

QUY ĐỊNH VỀ BAN ÂN XÁ
TRONG NĂM THÁNH THÔNG THƯỜNG 2025
ĐƯỢC CÔNG BỐ BỞI ĐỨC THÁNH CHA PHANXICÔ

Nhưng, một cách đặc biệt hơn, chính “trong Năm Thánh, chúng ta sẽ được mời gọi trở thành những dấu chỉ hy vọng hữu hình cho nhiều anh chị em đang sống trong điều kiện khó khăn” (Spes non confundit, 10): Do đó, Ân Xá cũng được đi kèm với các công việc của lòng thương xót và sám hối, qua đó thực hiện việc hoán cải. Các tín hữu, theo gương và mệnh lệnh của Chúa Kitô, được khuyến khích thực hiện các công việc bác ái hoặc lòng thương xót thường xuyên hơn, chính yếu là để phục vụ những anh chị em đang bị đè nặng bởi nhiều nhu cầu khác nhau. Một cách cụ thể hơn, họ tái khám phá “các việc của lòng thương xót thể xác: cho kẻ đói ăn, cho kẻ khát uống, cho kẻ rách rưới ăn mặc, tiếp đón người lạ, giúp đỡ người bệnh, thăm tù nhân, chôn cất kẻ chết” (Misericordiae vultus, 15) và cũng tái khám phá “các việc của lòng thương xót thiêng liêng: khuyên nhủ kẻ ngờ vực, dạy dỗ kẻ mê muội, răn bảo kẻ có tội, an ủi kẻ âu lo, tha thứ kẻ xúc phạm, chịu đựng kẻ làm phiền, cầu nguyện với Thiên Chúa cho kẻ sống và kẻ chết” (ibid.).

Tương tự như vậy, các tín hữu sẽ có thể nhận được Ân Xá nếu họ đến thăm vào một khoảng thời gian thích hợp những anh chị em đang gặp khó khăn hoặc túng thiếu (người bệnh, tù nhân, người già cô đơn, người khuyết tật...), như thể thực hiện một cuộc hành hương đến với Chúa Kitô hiện diện trong họ (xem Mt 25,34-36) và tuân theo các điều kiện thiêng liêng, bí tích và cầu nguyện thông thường. Chắc chắn, các tín hữu sẽ có thể lặp lại những chuyến viếng thăm này trong Năm Thánh, nhận được ơn toàn xá cho mỗi cuộc viếng thăm, thậm chí hàng ngày.

Ơn Toàn xá Năm Thánh cũng có thể nhận được thông qua các sáng kiến thực hiện một cách cụ thể và quảng đại tinh thần sám hối như tinh thần của Năm Thánh, đặc biệt là tái khám phá giá trị sám hối của ngày Thứ Sáu: tiết độ, trong tinh thần sám hối, ít nhất là trong suốt một ngày, khỏi những phân tâm vô ích (thực cũng như ảo, chẳng hạn do phương tiện truyền thông và mạng xã hội gây ra) và khỏi sự tiêu dùng dư thừa (ví dụ bằng cách ăn chay hoặc kiêng thịt theo các quy tắc chung của Giáo hội và các quy định của các Giám mục), cũng như bằng cách quyên góp một khoản tiền tương ứng cho người nghèo; hỗ trợ các công việc có tính chất tôn giáo hoặc xã hội, đặc biệt là ủng hộ việc bào chữa và bảo vệ sự sống trong mọi giai đoạn và chất lượng cuộc sống, của trẻ em bị bỏ rơi, thanh thiếu niên gặp khó khăn, người già neo đơn hoặc túng thiếu, người di cư từ nhiều quốc gia khác nhau “những người rời bỏ vùng đất của mình để tìm kiếm một cuộc sống tốt đẹp hơn cho bản thân và gia đình của họ” (Spes non confundit, 13); dành một phần hợp lý thời gian rảnh của mình cho các hoạt động tình nguyện được cộng đồng quan tâm hoặc cho các hình thức dấn thân cá nhân tương tự khác.

Tất cả các Giám mục giáo phận hoặc giáo phận Đông phương và những người có thẩm quyền tương đương theo luật, vào ngày thích hợp nhất của thời gian Năm Thánh này, nhân dịp cử hành chính tại nhà thờ chính tòa và tại các nhà thờ Năm Thánh riêng lẻ, sẽ có thể ban Phép lành Giáo hoàng với ơn toàn xá kèm theo, mà tất cả các tín hữu sẽ nhận được Phép lành này theo những điều kiện thông thường.

ĐHY Angelo De Donatis
Chánh Toà Ân giải Tối cao

(đăng kỳ IV)

_________________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ IV)

8. Chúa Giêsu có đề cập đến năm thánh không và cụ thể như thế nào?

Đức hồng y Ravasi giải thích: Theo Tin Mừng Luca, khi bắt đầu rao giảng công khai, Đức Giêsu bước vào hội đường nhỏ làng Nazareth của Người. Vào một ngày Sabát, người ta đọc một đoạn Kinh thánh của Is 61, đến lượt Người công bố và bình luận về bản văn. Qua những lời này, Đức Giêsu tự giới thiệu mình là người được Chúa Cha sai đến để khai mở một Năm Thánh trọn vẹn kéo dài suốt các thế kỷ tiếp theo và là năm mà các Kitô hữu phải cử hành trong Thần khí và Sự thật: “Thần Khí Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, để tôi loan báo Tin Mừng cho kẻ nghèo hèn. Người đã sai tôi đi công bố cho kẻ bị giam cầm biết họ được tha, cho người mù biết họ được sáng mắt, trả lại tự do cho người bị áp bức, công bố một năm hồng ân của Chúa.” ( Lc 4,18 -19).

Ngoài Cựu Ước, đây là nguồn gốc khác của Năm Thánh Kitô giáo. Theo lời của Đức Giêsu, phạm vi của Năm Thánh trở thành mô hình, lối sống của đời sống Kitô hữu, mở lòng và đón nhận tất cả những đau khổ vốn là chương trình thuộc sứ mạng của Đức Kitô và Giáo hội. “Năm hồng ân của Chúa”, nghĩa là năm cứu độ của Người, bao gồm bốn cử chỉ căn bản.

Đầu tiên là “Đem Tin mừng cho người nghèo khó”, sự giải phóng là yếu tố thứ hai của Năm Thánh, thứ ba là phục hồi “ánh sáng cho người mù loà” và thứ tư là việc giải phóng khỏi sự áp bức.

9. Xin giải thích thêm ý nghĩa của cử chỉ đầu tiên “Đem Tin mừng cho người nghèo khó”!

Đức hồng y Ravasi giải thích: “Đem Tin mừng cho người nghèo khó”: động từ tiếng Hy Lạp (tiếng Ý: evangelizzare) vốn là động từ xuất phát từ danh từ Tin mừng (evangelo), “tin mừng”, “thông điệp vui mừng” về Nước Thiên Chúa. Những người tiếp nhận là “người nghèo”, nghĩa là, những người rốt cùng của trái đất, những người không có sức mạnh quyền lực chính trị và kinh tế nhưng có trái tim rộng mở để đón nhận và gắn bó với đức tin. Năm Thánh có mục đích mang về trung tâm Giáo Hội những người khiêm nhường, nghèo khó, khốn khổ, những người cả bên ngoài lẫn bên trong phó mình vào bàn tay của Thiên Chúa và của anh em.

10. Cử chỉ thứ hai là “sự giải phóng”. Xin giải thích về cử chỉ này!

Đức hồng y Ravasi giải thích: Sự giải phóng là yếu tố thứ hai của Năm Thánh, một hành động – như chúng ta đã thấy – đã có trong Năm Thánh của Israel. Tuy nhiên, Đức Giêsu cũng đề cập đến các tù nhân theo một nghĩa chặt chẽ và ẩn dụ, và ở đây chúng ta dự đoán những lời này mà Người sẽ lặp lại trong cảnh phán xét ở cuối câu chuyện: “Ta ở tù và các ngươi đến thăm viếng” ( Mt 25,36).

11. Cử chỉ thứ ba là “phục hồi ánh sáng cho người mù loà” có ý nghĩa gì?

Đức hồng y Ravasi giải thích: Dấn thân thứ ba là phục hồi “ánh sáng cho người mù loà”, một cử chỉ mà Đức Giêsu thường thực hiện khi Ngài còn tại thế: chúng ta có thể nghĩ về câu chuyện nổi tiếng về người mù bẩm sinh (x.Ga 9). Theo Cựu Ước và truyền thống Do Thái, đây là dấu chỉ cho thấy Đấng Mêsia sắp đến. Thực ra, trong bóng tối mà người mù bị bao phủ không chỉ có biểu hiện của nỗi đau khổ tột cùng mà còn có một biểu tượng. Thật vậy, có một sự mù loà bên trong mà không giống với sự mù lòa thể xác. Đó là không có khả năng nhìn sâu bằng con mắt của trái tim và tâm hồn. Một sự mù loà khó xóa bỏ, có lẽ còn hơn cả sự mù loà thể xác, đang trói buộc nhiều người vốn cần một tia sáng chiếu toả vào tâm hồn họ.

12. Cử chỉ thứ tư là việc giải phóng khỏi sự áp bức có ý nghĩa gì?

Đức hồng y Ravasi giải thích: việc giải phóng khỏi sự áp bức được đề xuất, không chỉ là chế độ nô lệ nói trên liên quan đến Năm Thánh Do Thái mà còn bao gồm tất cả những đau khổ và sự dữ áp bức thể xác và tinh thần. Tất cả đều được biểu lộ nơi toàn bộ sứ vụ công khai của Đức Giêsu. Do đó, mục tiêu lý tưởng của Năm Thánh đích thực của Kitô giáo là bộ tứ thiêng liêng, luân lý và hiện sinh này.

13. Năm Thánh Kitô giáo được cử hành đầu tiên vào năm nào và Đức Giáo Hoàng nào công bố năm thánh đầu tiên đó?

Năm Thánh Kitô giáo đầu tiên được cử hành vào năm 1300, theo ý muốn của Đức Giáo Hoàng Boniface VIII với sắc lệnh Antiquorum habet Trust relatio.

(HT 9-2-2025)

QUY ĐỊNH VỀ BAN ÂN XÁ
TRONG NĂM THÁNH THÔNG THƯỜNG 2025
ĐƯỢC CÔNG BỐ BỞI ĐỨC THÁNH CHA PHANXICÔ

I.- Trong những cuộc hành hương thánh

Các tín hữu, những người hành hương của niềm hy vọng, sẽ có thể nhận được Ân Xá Năm Thánh do Đức Thánh Cha ban nếu họ thực hiện một cuộc hành hương đạo đức:

đến bất kỳ địa điểm thánh nào của Năm Thánh: ở đó bằng cách sốt sắng tham dự Thánh lễ (bất cứ khi nào các quy tắc phụng vụ cho phép, trên hết là Thánh lễ dành riêng cho Năm Thánh hoặc Thánh lễ ngoại lịch: cho sự hòa giải, cho sự tha tội, cho việc cầu xin nhân đức bác ái và sự hòa hợp giữa các dân tộc); trong một Thánh lễ nghi thức để ban các bí tích khai tâm Kitô giáo hoặc Xức dầu bệnh nhân; trong việc cử hành Lời Chúa; trong Giờ Kinh Phụng vụ (kinh sách, kinh sáng, kinh chiều); trong buổi ngắm Đàng Thánh Giá; trong Kinh Mân Côi; trong buổi thánh ca Akathistos; trong việc cử hành sám hối, kết thúc bằng việc xưng tội cá nhân của hối nhân, như được thiết lập trong nghi thức Sám hối (mẫu II);

tại Roma: đến ít nhất một trong bốn Vương cung thánh đường lớn của Giáo hoàng: Thánh Phêrô ở Vatican, Đấng Cứu Thế Cực Thánh ở Laterano, Đức Bà Cả, Thánh Phaolô Ngoại Thành;

tại Thánh Địa: ít nhất một trong ba vương cung thánh đường: Mộ Thánh ở Giêrusalem, Giáng Sinh ở Bêlem, Truyền Tin ở Nazareth;

tại các địa điểm khác của giáo hội: đến nhà thờ chính tòa hoặc các nhà thờ khác và những nơi linh thánh do Bản quyền địa phương chỉ định. Các Giám mục sẽ tính đến nhu cầu của các tín hữu cũng như cơ hội để giữ nguyên vẹn ý nghĩa của cuộc hành hương với tất cả sức mạnh biểu tượng của nó, có khả năng bày tỏ nhu cầu tha thiết của việc hoán cải và hòa giải;

II.- Trong những cuộc viếng thăm đạo đức đến những nơi thánh

Tương tự như vậy, các tín hữu sẽ có thể nhận được Ân Xá nếu, cá nhân hoặc theo nhóm, sốt sắng đến viếng bất kỳ địa điểm Năm Thánh nào và ở đó, trong một khoảng thời gian thích hợp, thực hành việc tôn thờ và suy niệm Thánh Thể, kết thúc bằng Kinh Lạy Cha, Tuyên xưng Đức Tin dưới bất kỳ hình thức hợp pháp nào và những lời cầu khẩn lên Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa, để trong Năm Thánh này mọi người “sẽ có thể cảm nghiệm được sự gần gũi trìu mến nhất của những người mẹ, những người không bao giờ bỏ rơi con cái của mình” (Spes non confundit, 24).

Vào dịp đặc biệt của Năm Thánh, ngoài những địa điểm hành hương nổi bật nói trên, những nơi thánh khác cũng sẽ có thể được viếng thăm với những điều kiện tương tự:

tại Roma: Vương cung thánh đường Santa Croce ở Gerusalemme, Vương cung thánh đường San Lorenzo al Verano, Vương cung thánh đường San Sebastiano (được gọi là viếng thăm đạo đức “đến bảy nhà thờ”, rất được Thánh Filippo Neri yêu quý), Đền Thánh Divino Amore, Nhà thờ Santo Spirito ở Sassia, Nhà thờ San Paolo alle Tre Fontane, nơi Thánh Tông đồ Tử đạo, Các hang toại đạo Kitô giáo; các nhà thờ trên các con đường Năm Thánh dành riêng cho Iter Europaeum và các nhà thờ kính các Nữ Bổn mạng của Châu Âu và các Tiến sĩ của Giáo hội (Nhà thờ Santa Maria sopra Minerva, Santa Brigida ở Campo de' Fiori, Nhà thờ Santa Maria della Vittoria, Nhà thờ Trinità dei Monti, Vương cung thánh đường Santa Cecilia ở Trastevere, Vương cung thánh đường Sant'Agostino ở Campo Marzio); tại những nơi khác trên thế giới: hai tiểu Vương cung thánh đường của Giáo hoàng ở Assisi, San Francesco và Santa Maria degli Angeli; các Vương cung thánh đường Giáo hoàng Madonna di Loreto, Madonna di Pompeii, Sant'Antonio di Padova; bất kỳ tiểu vương cung thánh đường, nhà thờ chính tòa, nhà thờ đồng chính tòa, đền thánh Đức Mẹ cũng như, vì lợi ích của các tín hữu, bất kỳ đền thánh hoặc nhà thờ kinh sĩ nổi bật nào được chỉ định bởi mỗi giám mục giáo phận hoặc giáo phận đông phương, cũng như các đền thánh quốc gia hoặc quốc tế, “các nơi thánh chào đón và những không gian đặc hữu để tạo nên hy vọng” (Spes non confundit, 24), được các Hội đồng Giám mục chỉ định.

Những tín hữu thực sự sám hối, nhưng không thể tham gia vào các buổi cử hành long trọng, các cuộc hành hương và các cuộc viếng thăm đạo đức vì những lý do nghiêm trọng (như trước hết là các đan sĩ ẩn tu, người bệnh, người bị giam giữ, cũng như những người phục vụ liên tục cho người bệnh trong các bệnh viện hoặc những nơi chăm sóc khác), sẽ nhận được Ân Xá Năm Thánh, với cùng những điều kiện nếu, hiệp nhất thiêng liêng với các tín hữu hiện diện, đặc biệt trong những thời điểm những lời của Đức Giáo Hoàng hoặc Các Giám mục giáo phận được truyền tải qua các phương tiện truyền thông; tại nhà của họ hoặc ở bất cứ nơi nào mà họ buộc phải hiện diện (ví dụ: trong nhà nguyện của đan viện, bệnh viện, viện dưỡng lão, nhà tù…), họ sẽ đọc Kinh Lạy Cha, Tuyên xưng đức tin dưới bất kỳ công thức hợp pháp nào và những lời cầu nguyện khác phù hợp với mục đích của Năm Thánh, dâng lên những đau khổ hoặc khó khăn trong cuộc sống của họ;

III.-Trong công việc của lòng thương xót và sám hối

Hơn nữa, các tín hữu sẽ có thể nhận được Ân Xá Năm Thánh nếu, với tâm hồn đạo đức, họ tham gia vào các hoạt động truyền giáo bình dân, linh thao hoặc các cuộc gặp gỡ huấn luyện về các tài liệu của Công đồng Vatican II và Sách Giáo lý Giáo hội Công giáo, được tổ chức tại một nhà thờ hoặc một nơi nào khác thích hợp, theo ý của Đức Thánh Cha.

Bất chấp quy định về việc chỉ được lãnh một ơn toàn xá mỗi ngày (xem Enchiridion Indulgentiarum, IV ed., Norm. 18, § 1), các tín hữu thực thi hành động bác ái vì lợi ích các linh hồn trong Luyện ngục, nếu lãnh nhận bí tích Thánh Thể lần thứ hai trong cùng một ngày một cách hợp pháp, thì họ sẽ có thể lãnh ơn Toàn xá hai lần trong cùng một ngày, chỉ dành cho những người đã qua đời (điều này được hiểu là trong bối cảnh cử hành Thánh Thể; xem điều 917 và Ủy ban Giáo hoàng giải thích có thẩm quyền về Giáo luật, Trả lời cho sự nghi ngờ, 1, 11 tháng 7 năm 1984). Qua việc trao hiến kép này, tín hữu thực hiện một hành động đức ái siêu nhiên đáng ca ngợi, vì mối liên kết qua đó các tín hữu còn lữ hành trên trần thế được kết hợp với Thân Mình mầu nhiệm Chúa Kitô, cùng với những người đã hoàn tất cuộc hành trình của mình, nhờ thực tế là “ân xá Năm Thánh, bởi sức mạnh của lời cầu nguyện, được dành một cách đặc biệt cho những người đi trước chúng ta, để họ có thể nhận được lòng thương xót trọn vẹn” (Spes non confundit, 22).

ĐHY Angelo De Donatis
Chánh Toà Ân giải Tối cao

(đăng kỳ II)

_______________________________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ II)

5. Nguyên tắc thứ hai là “xoá nợ và thu hồi đất” có ý nghĩa gì?

Đức hồng y Ravasi giải thích: Chủ đề thứ hai, không kém phần nguyên thuỷ, là việc xóa nợ và hoàn trả nguyên vẹn (cho chủ sở hữu ban đầu) những mảnh đất bị chuyển nhượng và bán đi. Theo lối nhìn của Kinh thánh, đất đai là tài sản không phải của cá nhân mà của các bộ lạc và gia đình thị tộc, mỗi bộ tộc đều có lãnh thổ riêng của mình. Nó đã được tặng hiến trong quá trình phân chia đất đai nổi tiếng sau cuộc chinh phục Canaan, như chúng ta đọc trong sách Giôsuê (cc.13-21). Vì nhiều lý do khác nhau, mỗi lần gia tộc bị mất đất sở hữu của mình, theo nghĩa nào đó sự phân chia đất đai thất bại theo ý muốn của Thiên Chúa. Với Năm thánh, tức là cứ nửa thế kỷ một lần, bản đồ miền đất hứa lại được vẽ lại theo Ý của Thiên Chúa, thông qua món quà thiêng liêng, đất đai được chia cho các bộ tộc Israel. Khi đó, mọi bộ tộc đều nhận được phần đất của mình, ngoại trừ bộ tộc Lêvi, những người sống nhờ vào sự đóng góp của các bộ tộc khác để phục vụ Đền thờ. Đối với các khoản nợ, về cơ bản cũng diễn ra tương tự như vậy. Vào đầu Năm Thánh, mọi người đều bình đẳng, có cùng một ít của cải như nhau. Tuy nhiên sau đó, một số người mất đi tài sản của mình do bất hạnh, số khác là do lười biếng hoặc không có khả năng. Sau năm mươi năm, người ta quyết định quay trở lại điểm xuất phát, đảm bảo rằng mọi người đều được chia sẻ của cải tương tự nhau tuyệt đối. Tất cả tài sản trở thành của chung và được phân phối theo các bộ tộc khác nhau.

Như vậy, mỗi gia đình đã lấy lại được tài sản, đất đai và tất cả con cái của mình. Theo lời kêu gọi từ sách Đệ Nhị luật, sự đổi mới xã hội này liên tục được đưa ra với người Do Thái để họ có thể coi đó là mô hình xã hội để sống theo, bất chấp ý thức rằng, đó là một dự án lý tưởng không bao giờ có thể đạt được một cách trọn vẹn. Thật vậy, trong sách Đệ nhị luật, chúng ta đọc: “Tuyệt nhiên giữa anh (em) sẽ không có người nghèo […] và nếu trong anh em có người nào đang túng thiếu, thì anh (em) đừng có lòng chai dạ đá, cũng đừng bo bo giữ của không giúp người anh em nghèo túng” (15,4.7 ). Một sự lựa chọn không chỉ là sự gắn bó lý tưởng với tình huynh đệ và tình liên đới mà còn bao hàm cụ thể của “bàn tay”, tức là hành động, sự dấn thân xã hội cụ thể. Chúng ta hãy nhớ lại chân dung của cộng đoàn Kitô giáo ở Giêrusalem, nơi đó – như thánh Luca nhắc lại nhiều lần trong sách Công vụ Tông đồ – “Không một ai coi bất cứ cái gì mình có là của riêng, nhưng đối với họ, mọi sự đều là của chung.” (4,32).

6. Nguyên tắc thứ ba nói về tự do và việc giải phóng nô lệ.

Xin cho biết ý nghĩa của nguyên tắc này!

Đức hồng y Ravasi giải thích: Chủ đề thứ ba của Năm Thánh theo Kinh Thánh cũng là lời kêu gọi mạnh mẽ và đầy thách đố. Năm Thánh là năm không những xóa bỏ các khoản nợ mà còn là năm giải phóng nô lệ. Sách Êdêkien (46,17) nói về Năm Thánh là năm giải phóng, năm cứu chuộc, năm mà những người đã ra đi làm nô lệ để sống sót trong cảnh nghèo khó được trở về nhà, được tha nợ và được hoàn lại đất đai và phục hồi sự tự do của họ. Họ lần nữa trở về tình trạng của một dân tộc từ trong cuộc lưu đày, những người thoát khỏi tấm áo choàng sắt của chế độ nô lệ và phân biệt đối xử. Cũng nằm trong dòng ý nghĩa ấy, đó là đưa ra lý tưởng kiến tạo một cộng đồng không còn có ràng buộc mang tính nô lệ, chân tay không còn bị xiềng xích và có thể đoàn kết hướng tới một mục đích chung. Rõ ràng là tính chất của nó cũng có thể áp dụng cho lịch sử của chúng ta, trong đó vô số hình thức nô lệ được ghi lại: nghiện ma túy, buôn bán gái mại dâm, bóc lột trẻ em ở nơi làm việc hoặc tình dục, khiêu dâm trẻ em và nhiều hình thức nô lệ tàn bạo khác. Chúng ta cũng có thể nghĩ đến tất cả những dân tộc, trên thực tế, họ là nô lệ của các siêu cường bởi vì với những khoản nợ của mình, họ hoàn toàn không có khả năng trở thành người quyết định cho vận mệnh của chính mình; hoạt động của một số công ty đa quốc gia thường là một hình thức chuyên chế kinh tế thực sự nhằm đàn áp một số quốc gia và xã hội khác.

Do đó, âm vang chủ đề Năm Thánh của sự giải thoát cũng có ý nghĩa lớn lao trong thời đại chúng ta, và điều này cũng đúng khi xét đến lời kêu gọi giải phóng để có được sự tự do nội tâm. Thật vậy, một người có thể tự do bên ngoài nhưng lại là nô lệ bên trong với những sợi xích vô hình nhất định, chẳng hạn như chịu sự chi phối xã hội của truyền thông đại chúng, sự hời hợt, thô bạo, sự lệ thuộc vào thế giới thông tin. Trong đoạn Kinh thánh Giêrêmia 34,14-17, vị ngôn sứ giải thích một cách mạnh mẽ về sự sụp đổ và trở thành nô lệ của Giêrusalem và Giuđê đối với người Babylon vào năm 586 tCN. Đó chính là sự phán xét của Thiên Chúa về việc người Do Thái đã không giải phóng nô lệ nhân dịp Năm Thánh. Tính ích kỷ trở thành điều chi phối toàn bộ, trong khi sự giải phóng đã không được thực hiện, và kết quả là Israel trở thành nô lệ như một loại hình phạt từ Thiên Chúa.

7. Năm Thánh có một giá trị ngôn sứ như thế nào?

Đức hồng y Ravasi giải thích: Năm toàn xá có thể có một giá trị ngôn sứ sâu sắc: sẽ có một thời điểm mà Thiên Chúa muốn giải phóng con người khỏi mọi tình trạng nô lệ (tội lỗi, bệnh tật, cái chết, chế độ nô lệ, v.v.), bao gồm cả quyền sở hữu và của cải.

Trong hội đường Nazareth – như đã nói ở trên – Chúa Giêsu lấy đoạn Is 61,1-3d: “Thần Khí Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, để tôi loan báo Tin Mừng cho kẻ nghèo hèn. Người đã sai tôi đi công bố cho kẻ bị giam cầm biết họ được tha, cho người mù biết họ được sáng mắt, trả lại tự do cho người bị áp bức, công bố một năm hồng ân của Chúa” ( Lc 4,18-19).

“Năm hồng ân của Chúa” là năm toàn xá, là thời gian của Đấng Messia, nơi lời ngôn sứ Cựu Ước trở thành sự thật trọn vẹn. Chính Chúa Giêsu, Đấng muốn lòng thương xót chứ không lễ tế (Mt 9,13; 12, 7), đã khẳng định điều này: “Hôm nay đã ứng nghiệm lời Kinh Thánh quý vị vừa nghe” ( Lc 4,21). Vì thế, Năm Thánh trước hết là năm hồng ân của Chúa Giêsu Kitô.

8. Chúa Giêsu có đề cập đến năm thánh không và cụ thể như thế nào?

Đức hồng y Ravasi giải thích: Theo Tin Mừng Luca, khi bắt đầu rao giảng công khai, Đức Giêsu bước vào hội đường nhỏ làng Nazareth của Người. Vào một ngày Sabát, người ta đọc một đoạn Kinh thánh của Is 61, đến lượt Người công bố và bình luận về bản văn. Qua những lời này, Đức Giêsu tự giới thiệu mình là người được Chúa Cha sai đến để khai mở một Năm Thánh trọn vẹn kéo dài suốt các thế kỷ tiếp theo và là năm mà các Kitô hữu phải cử hành trong Thần khí và Sự thật: “Thần Khí Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, để tôi loan báo Tin Mừng cho kẻ nghèo hèn. Người đã sai tôi đi công bố cho kẻ bị giam cầm biết họ được tha, cho người mù biết họ được sáng mắt, trả lại tự do cho người bị áp bức, công bố một năm hồng ân của Chúa.” ( Lc 4,18 -19).

Ngoài Cựu Ước, đây là nguồn gốc khác của Năm Thánh Kitô giáo. Theo lời của Đức Giêsu, phạm vi của Năm Thánh trở thành mô hình, lối sống của đời sống Kitô hữu, mở lòng và đón nhận tất cả những đau khổ vốn là chương trình thuộc sứ mạng của Đức Kitô và Giáo hội. “Năm hồng ân của Chúa”, nghĩa là năm cứu độ của Người, bao gồm bốn cử chỉ căn bản.

Đầu tiên là “Đem Tin mừng cho người nghèo khó”, sự giải phóng là yếu tố thứ hai của Năm Thánh, thứ ba là phục hồi “ánh sáng cho người mù loà” và thứ tư là việc giải phóng khỏi sự áp bức.

9. Xin giải thích thêm ý nghĩa của cử chỉ đầu tiên “Đem Tin mừng cho người nghèo khó”!

Đức hồng y Ravasi giải thích: “Đem Tin mừng cho người nghèo khó”: động từ tiếng Hy Lạp (tiếng Ý: evangelizzare) vốn là động từ xuất phát từ danh từ Tin mừng (evangelo), “tin mừng”, “thông điệp vui mừng” về Nước Thiên Chúa. Những người tiếp nhận là “người nghèo”, nghĩa là, những người rốt cùng của trái đất, những người không có sức mạnh quyền lực chính trị và kinh tế nhưng có trái tim rộng mở để đón nhận và gắn bó với đức tin. Năm Thánh có mục đích mang về trung tâm Giáo Hội những người khiêm nhường, nghèo khó, khốn khổ, những người cả bên ngoài lẫn bên trong phó mình vào bàn tay của Thiên Chúa và của anh em.

(HT 26-1-2025)

QUY ĐỊNH VỀ BAN ÂN XÁ
TRONG NĂM THÁNH THÔNG THƯỜNG 2025
ĐƯỢC CÔNG BỐ BỞI ĐỨC THÁNH CHA PHANXICÔ

“Giờ đã đến lúc cho một Năm Thánh mới, trong đó việc mở Cửa Thánh một lần nữa mang lại kinh nghiệm sống động về tình yêu của Thiên Chúa” (Spes non confundit, 6). Trong sắc lệnh công bố Năm Thánh thông thường năm 2025, vào thời điểm lịch sử hiện tại, trong đó “quên đi những bi kịch trong quá khứ, nhân loại phải chịu một thử thách mới và khó khăn khi chứng kiến nhiều dân tộc bị áp bức bởi sự tàn bạo của bạo lực” (Spes non confundit, 8), Đức Thánh Cha mời gọi mọi Kitô hữu trở thành những người hành hương của niềm hy vọng. Đây là một nhân đức cần được tái khám phá trong các dấu chỉ của thời đại, bao hàm “sự khao khát của tâm hồn con người, cần đến sự hiện diện cứu độ của Thiên Chúa. Những dấu chỉ ấy xin được biến đổi thành dấu chỉ của niềm hy vọng” (Spes non confundit, 7), vốn trước hết phải được rút ra từ ân sủng của Thiên Chúa và lòng thương xót trọn vẹn của Người.

Ngay trong sắc chỉ công bố Năm Thánh Ngoại thường Lòng Thương Xót vào năm 2015, Đức Thánh Cha Phanxicô đã nhấn mạnh rằng Ân Xá có “một tầm quan trọng đặc biệt” trong bối cảnh đó (Misericordiae vultus, 22), vì lòng thương xót của Thiên Chúa “trở thành ân xá của Chúa Cha, Đấng, qua Hiền Thê của Chúa Kitô, đến với tội nhân được tha thứ và giải thoát họ khỏi mọi tàn dư của hậu quả tội lỗi” (ibid.). Tương tự như vậy, ngày nay Đức Thánh Cha tuyên bố rằng hồng ân của Ân Xá “giúp chúng ta khám phá ra lòng thương xót của Thiên Chúa vô hạn như thế nào. Không phải ngẫu nhiên mà vào thời cổ đại, thuật ngữ “lòng thương xót” có thể thay thế bằng thuật ngữ “ân xá”, chính bởi vì nó có nghĩa là bày tỏ sự tha thứ trọn vẹn của Thiên Chúa, vốn là điều không có ranh giới” (Spes non confundit, 23). Vì thế, Ân xá là một ân sủng Năm Thánh.

Do đó, cũng nhân dịp Năm Thánh thông thường năm 2025, theo ý muốn của Đức Thánh Cha, “Tòa án Lòng thương xót” này, nơi chịu trách nhiệm giải quyết mọi vấn đề liên quan đến việc ban và sử dụng Ân xá, có ý khuyến khích các linh hồn của các tín hữu mong muốn và nuôi dưỡng lòng đạo đức mong muốn nhận Ân Xá như một ơn sủng, cụ thể và đặc thù của mỗi Năm Thánh và thiết lập các quy định sau đây, giúp các tín hữu có thể theo “các quy định để có thể nhận được và thực hiện hiệu quả việc thực hành Ân Xá Năm Thánh” (Spes non confundit, 23).

Trong Năm Thánh thông thường năm 2025, mọi Ân xá khác được ban vẫn có hiệu lực. Tất cả các tín hữu thực sự sám hối, loại trừ mọi ham muốn tội lỗi (xem Enchiridion Indulgentiarum, IV ed., Norm. 20, § 1) và được thúc đẩy bởi tinh thần bác ái và, trong Năm Thánh, đã được thanh tẩy nhờ bí tích Sám hối và được Rước lễ, cầu nguyện theo ý của Đức Thánh Cha, từ kho tàng của Giáo hội, họ sẽ có thể nhận được ơn Toàn xá, sự giải thoát và tha thứ tội lỗi của mình; những điều này có thể được áp dụng cho các linh hồn trong Luyện ngục dưới hình thức cầu bầu:

I.- Trong những cuộc hành hương thánh

Các tín hữu, những người hành hương của niềm hy vọng, sẽ có thể nhận được Ân Xá Năm Thánh do Đức Thánh Cha ban nếu họ thực hiện một cuộc hành hương đạo đức:

đến bất kỳ địa điểm thánh nào của Năm Thánh: ở đó bằng cách sốt sắng tham dự Thánh lễ (bất cứ khi nào các quy tắc phụng vụ cho phép, trên hết là Thánh lễ dành riêng cho Năm Thánh hoặc Thánh lễ ngoại lịch: cho sự hòa giải, cho sự tha tội, cho việc cầu xin nhân đức bác ái và sự hòa hợp giữa các dân tộc); trong một Thánh lễ nghi thức để ban các bí tích khai tâm Kitô giáo hoặc Xức dầu bệnh nhân; trong việc cử hành Lời Chúa; trong Giờ Kinh Phụng vụ (kinh sách, kinh sáng, kinh chiều); trong buổi ngắm Đàng Thánh Giá; trong Kinh Mân Côi; trong buổi thánh ca Akathistos; trong việc cử hành sám hối, kết thúc bằng việc xưng tội cá nhân của hối nhân, như được thiết lập trong nghi thức Sám hối (mẫu II);

tại Roma: đến ít nhất một trong bốn Vương cung thánh đường lớn của Giáo hoàng: Thánh Phêrô ở Vatican, Đấng Cứu Thế Cực Thánh ở Laterano, Đức Bà Cả, Thánh Phaolô Ngoại Thành;

tại Thánh Địa: ít nhất một trong ba vương cung thánh đường: Mộ Thánh ở Giêrusalem, Giáng Sinh ở Bêlem, Truyền Tin ở Nazareth;

tại các địa điểm khác của giáo hội: đến nhà thờ chính tòa hoặc các nhà thờ khác và những nơi linh thánh do Bản quyền địa phương chỉ định. Các Giám mục sẽ tính đến nhu cầu của các tín hữu cũng như cơ hội để giữ nguyên vẹn ý nghĩa của cuộc hành hương với tất cả sức mạnh biểu tượng của nó, có khả năng bày tỏ nhu cầu tha thiết của việc hoán cải và hòa giải;

ĐHY Angelo De Donatis
Chánh Toà Ân giải Tối cao

Đức cha Krzysztof Nykiel
Phó Toà Ân giải

(đăng kỳ I)

_______________________________________________________________________________________

40 CÂU HỎI TÌM HIỂU & SỐNG NĂM THÁNH 2025

Lm. GB. Nguyễn Ngọc Thế SJ. (đăng kỳ I)

1. Năm Thánh có nguồn gốc từ đâu?

Trong tài liệu của Bộ Loan Báo Tin Mừng về “Sống năm cầu nguyện để chuẩn bị cho năm thánh 2025” có viết: “Việc cử hành Năm Thánh có nguồn gốc xa xưa nhất trong truyền thống năm thánh (yobel) của Do thái, là thời gian của tha thứ và hòa giải.

Kể từ thế kỷ 14, đây là thời gian đặc biệt để suy ngẫm về ân ban lớn lao của lòng Chúa thương xót vốn luôn chờ đợi chúng ta, cũng như tầm quan trọng của việc hoán cải nội tâm. Cả hai đều cần thiết để có thể sống các ân ban thiêng liêng tuôn đổ trên những người hành hương trong Năm Thánh, và để canh tân mối gắn kết tất cả những người đã lãnh Phép Rửa thành anh chị em trong Chúa Kitô, với toàn thể nhân loại, trong đó mọi người đều được Thiên Chúa yêu thương”.

2. Bao lâu một lần dân Do Thái có năm thánh và dựa vào đoạn Lời Chúa nào?

Chúa nói với Môsê: “Các ngươi sẽ công bố năm thứ 50 là Năm thánh, và sẽ tuyên cáo trong xứ lệnh ân xá cho mọi người sống tại đó. Đối với các ngươi, đó là thời kỳ toàn xá: mỗi người trong các ngươi sẽ trở về phần sở hữu của mình, mỗi người sẽ trở về dòng họ của mình. Đối với các ngươi, năm thứ 50 sẽ là thời kỳ toàn xá: các ngươi không được gieo, không được gặt lúa tự nhiên mọc, không được hái trong vườn nho không cắt tỉa. Vì đó là thời kỳ toàn xá, một Năm thánh đối với các ngươi, các ngươi sẽ ăn hoa lợi của đồng ruộng. Năm toàn xá đó, mỗi người trong các ngươi sẽ trở về phần sở hữu của mình” (Lv 25,8-13. Xem thêm Lv 25,1-28; 27,16-24. Xh 23,10-11 ; Ds 36,4; Ðnl 15,1-6).

Tất cả những việc làm trên là nhằm tôn vinh Thiên Chúa. Cứ sau 49 năm thì toàn dân Do Thái phải mừng năm thứ 50 một cách trọng thể. Rõ ràng, truyền thống Năm Hồng Ân này là sự mở rộng luật Sabát của người Do thái là trong một tuần 7 ngày, sau 6 ngày làm việc phải có 1 ngày nghỉ ngơi để thờ phượng Thiên Chúa.

3. Năm toàn xá được sống dưới ánh sáng của ba nguyên tắc.

Ba nguyên tắc đó là gì?

Việc đầu tiên liên quan đến sự nghỉ ngơi của đất đai: Đồng ruộng phải bỏ hoang (Lv 25, 11). Nguyên tắc thứ hai liên quan xoá nợ và thu hồi đất (Lv 25,23-34). Cuối cùng, điều thứ ba liên quan đến tự do và giải phóng nô lệ: mọi người Israel – nếu là nô lệ – phải được tự do (Lv 25, 35-55).

4. Xin cho biết nguyên tắc thứ nhất “kỳ nghỉ của đất đai” có ý nghĩa như thế nào?

Trên tờ L’Osservatore Romano, Đức hồng y Ravasi, học giả Kinh Thánh, truy tầm nguồn gốc của Năm Thánh từ Cựu Ước đến các Tin Mừng đã giải thích như sau:

Theo bản văn Kinh thánh, chủ đề khá nguyên thuỷ là “kỳ nghỉ ngơi của đất đai”. Với lịch trình nghỉ, thời gian được đo theo truyền thống Kinh thánh, đất đai được phép nghỉ ngơi bảy năm một lần. Từ những chỉ dẫn của chương 25, sách Lêvi: đất đai cũng phải nghỉ ngơi trong Năm Thánh, kéo dài bảy tuần trong năm, tức là vào năm thứ năm mươi. Cam kết này có vẻ khá phi thực tế và khó áp dụng. Có thể để đất đai nghỉ ngơi trong một năm, đặc biệt là trong một nền văn minh như vùng Cận Đông cổ đại, nơi nhu cầu ít hơn nhiều so với chúng ta và cuộc sống đơn giản hơn nhiều. Nhưng để đất đai nghỉ trong hai năm liên tiếp (năm nghỉ thứ 49 và năm thánh – năm thứ 50), trong một nền kinh tế thuần nông sẽ làm cho cuộc sống của họ rơi vào khủng hoảng. Vì vậy, hoặc Năm thánh được thực hiện trùng với năm thứ bảy của tuần thứ bảy, hoặc Năm thánh là một sự thực thi cụ thể – trên hết là một cột mốc, hơn là một dấu chỉ không tưởng, một cái nhìn vượt ra ngoài lối sống thông thường. Để đất đai được nghỉ có nghĩa là sẽ không gieo hạt và không gặt hái. Một mặt, sự lựa chọn này khiến chúng ta khám phá ra rằng, đất đai là một món quà, bởi vì, ngay cả khi với diện tích nhỏ hẹp, đất đai vẫn có thể tạo ra một thứ gì đó. Hoa trái của nó sẽ ít hơn nhưng sẽ không thiếu.

Do đó, nên nhớ rằng các chu kỳ của tự nhiên không chỉ phụ thuộc vào công việc của con người mà còn phụ thuộc vào Đấng Tạo Hóa. Điều này nhắc nhớ chúng ta về một Đấng tối thượng, Đấng Siêu việt. Mặt khác, trong thời kỳ này đã có nỗ lực nhằm vượt qua quyền sở hữu tư nhân và bộ lạc, vì mọi người đều có thể thu lấy những gì mảnh đất đó tạo ra mà không cần lưu tâm tới ranh giới và hàng rào đã được đăng ký trong sổ sách. Trên thực tế, điều này cho thấy sự thừa nhận mục đích chung của của cải, theo đó mọi thứ đều dành sẵn cho mọi người. Chủ đề này cũng có thể có ý nghĩa to lớn trong xã hội ngày nay. Trong đó, nhân loại có thể được minh hoạ như một chiếc bàn bày sẵn, trong đó một bên là những người tích lũy của cải quá mức, còn bên kia là những người còn lại, một đám đông đứng nhìn và chỉ có thể tận hưởng những thứ vụn vặt, vụn bánh. Không gì hơn là ý tưởng: của cải dành cho tất cả mọi người đi trước sự sở hữu của bất kỳ cá nhân nào.

(HT 19-1-2025)

Bạn đang theo ai?

Bạn có biết họ đang đi đâu không? Ai đang theo bạn? Bạn có biết mình đang đi đâu không? Tôi vô vọng mất phương hướng khi nói đến việc định hướng. Trước khi có GPS hiện đại, tôi liên tục bị lạc đường khi định hướng từ nơi này đến nơi khác, hỏi đường người lạ và tính toán xem mặt trời ở đâu trên bầu trời để xác định xem tôi đang đi về hướng đông hay hướng tây. Việc không biết mình sẽ đi đâu đã ảnh hưởng đến sự tự tin và khả năng đưa ra quyết định của tôi.

Tuy nhiên, Chúa không gọi những người được trang bị, thay vào đó, Ngài trang bị cho những người Ngài gọi. Nhiều năm trước, tôi đã hỗ trợ sinh viên đại học trong một chuyến đi phục vụ đến New York. Tôi được bổ nhiệm làm "người dẫn đường" để dẫn các sinh viên đi qua các con phố của New York đến các địa điểm phục vụ của chúng tôi. Tôi cảm thấy thất vọng về khả năng lãnh đạo của mình và sợ rằng tôi sẽ dẫn các sinh viên đi sai hướng.

Khi tôi cầu nguyện với Chúa những suy nghĩ này, tôi nhớ lại một bức tượng Đức Mẹ trong nhà nguyện tại Trung tâm Linh đạo Pro Sanctity ở Fullerton. Bức tượng này khác thường vì đầu của Đức Mẹ Maria quay sang một bên như thể bà đang tập trung hoàn toàn vào một điều gì đó. Bức tượng được đặt trong nhà nguyện ở bên trái của cây thánh giá và nhà tạm. Cơ thể của Đức Mẹ Maria chỉ ra những gì chúng ta nên nhìn khi bước vào nhà nguyện.

Đây chính là hình ảnh của một “người chỉ điểm”: một người để noi theo vì họ không chỉ được hướng dẫn bởi một người vượt trội hơn mình mà còn bởi một người đáng tin cậy. Thiên Chúa là cả hai, và Đức Mẹ mời gọi chúng ta hãy nhìn vào những gì Mẹ nhìn thấy. Mary đã dành cả cuộc đời để chiêm ngưỡng khuôn mặt của Chúa Giêsu, suy ngẫm về lời nói và hành động của Người, và suy ngẫm về những điều này trong lòng mình. Đôi khi, Đức Mẹ Maria không biết mình sẽ đi đâu hoặc điều gì sẽ xảy ra, nhưng bà biết mình đang đi theo ai, và bà vẫn hướng mắt về Chúa trong khi tin tưởng vào lòng nhân từ và thương xót của Người.

Vào khoảnh khắc đó, tôi thấy nhẹ nhõm và tự tin, biết rằng tất cả những gì tôi phải làm để dẫn dắt người khác là hướng mắt về Đức Mẹ Maria, người đang hướng mắt về Chúa Giêsu. Sự tự tin cũng giúp tôi hiểu rằng tôi có kỹ năng định hướng tốt hơn tôi nghĩ và cho tôi lòng can đảm để tiến lên với hy vọng.

Lễ Giáng sinh tiếp tục với lễ Hiển Linh của Chúa, và câu chuyện về các nhà thông thái theo ngôi sao đến với vị vua mới sinh không chỉ đơn thuần là để quyến rũ chúng ta khi chúng ta kết thúc trải nghiệm Giáng sinh của mình. Thay vào đó, tấm gương của các nhà thông thái đóng vai trò là nơi để chúng ta kiểm tra hành trình tâm linh của mình khi chúng ta tìm kiếm Chúa và chân lý của Ngài.

Tất cả chúng ta đều đang theo dõi ai đó, nhưng chúng ta có biết họ đang theo dõi và lắng nghe ai không? Trong thời đại hiện đại này, theo dõi ai đó thường ám chỉ đến việc theo dõi những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội mà chúng ta thấy dễ gần, thú vị hoặc nhiều thông tin. Mặc dù một số thông tin thu thập được từ các nền tảng này có ích, nhưng chúng ta biết rằng có những giới hạn rõ ràng đối với những gì nhận được và cuối cùng, trái tim chúng ta đang tìm kiếm những cuộc gặp gỡ với những người biết và yêu thương chúng ta.

Là môn đệ của Chúa Giêsu, chúng ta bắt đầu năm mới bằng lời mời gọi tìm kiếm Chúa Giêsu và chú ý đến nhiều dấu hiệu và “người chỉ điểm” xuất hiện trong cuộc sống của chúng ta. Mong rằng lễ Hiển Linh là cơ hội để xem xét chúng ta đang theo ai và liệu họ có dẫn chúng ta đến gần Chúa hơn không. Chúng ta càng tin tưởng như Đức Mẹ và dễ dàng được Chúa Thánh Thần dẫn dắt, chúng ta càng có khả năng dẫn dắt người khác đến với Chúa Kitô và trở thành ngôi sao dẫn đường trong một thế giới đang tìm kiếm Người.

Nữ tu Joan Patten, AO
(đương nhiệm Đặc trách Tu sĩ giáo phận Orange)

______________________________________________________________________________

Năm Thánh Bắt Đầu

Giáo hội Công giáo cử hành Năm Thánh, còn được gọi là Năm Thánh, cứ 25 năm một lần. Trong Cựu Ước, Chúa đã truyền lệnh cho Dân Do Thái dành riêng mỗi 50 năm làm năm đặc biệt để tha thứ cho nhau các khoản nợ, giải thoát những người bị giam cầm và cử hành năm này như một năm phúc lành và ân sủng (trích sách Lê-vi 25:10-14). Khi Chúa Giê-su bắt đầu mục vụ trên trái đất này, Ngài đã tuyên bố rằng những phúc lành của Năm Thánh này cuối cùng sẽ được hoàn thành trong Ngài. “Thánh Linh của Chúa ngự trên tôi, vì Ngài đã xức dầu cho tôi để đem tin mừng cho người nghèo. Ngài đã sai tôi đi công bố sự giải thoát cho những người bị giam cầm, cho người mù được sáng mắt, trả tự do cho những người bị áp bức và công bố một năm đẹp lòng Chúa” (trích sách Lu-ca 4:18-19).

Khi Chúa đọc xong đoạn văn này, Ngài tuyên bố: “Hôm nay, đoạn Kinh Thánh này đã ứng nghiệm mà quí vị vừa nghe” (trích sách Lu-ca 4:21). Nhiều thế kỷ sau, Đức Giáo hoàng Phanxicô mời gọi chúng ta đón nhận những phúc lành dồi dào này từ Thiên Chúa một lần nữa khi chúng ta bắt đầu Năm Thánh từ năm 2025 đến năm 2026 với chủ đề “Những người hành hương của Hy vọng”. Năm Thánh chính thức bắt đầu vào Đêm Giáng sinh và mỗi giáo phận sẽ khai mạc thời gian thánh này vào ngày 29 tháng 12 tại nhà thờ chính tòa của mình.

Khi tiến về phía trước trong tinh thần hy vọng này, việc nhìn lại và tiếp nhận từ lịch sử của chúng ta là điều khôn ngoan. Năm Thánh thường lệ cuối cùng được cử hành vào năm 2000, kỷ niệm 2000 năm ngày nhập thể, tức là Thiên Chúa đã đến với loài người chúng ta thông qua Chúa Giêsu để khôi phục lại mối quan hệ với Thiên Chúa đã bị mất do tội lỗi của tổ tiên chúng ta.

Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã dẫn dắt Giáo hội vào thiên niên kỷ mới bằng các cuộc hành hương, các cuộc họp mặt của giới trẻ và lời cầu nguyện, cầu xin Chúa tha thứ cho tội lỗi của Giáo hội. Vào cuối Năm Thánh năm 2001, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã có bài phát biểu tại Roma với trẻ em tụ họp từ nhiều quốc gia và nhắc nhở các em rằng các em là dấu hiệu của hy vọng.

“Các bạn thân mến, các bạn là trẻ em và thanh thiếu niên ngày hôm nay ngày mai sẽ hình thành thế hệ Kitô hữu trưởng thành đầu tiên trong thiên niên kỷ thứ ba. Các bạn có một trách nhiệm lớn lao biết bao! Các bạn sẽ là những người dẫn đầu trong Năm Thánh tiếp theo vào năm 2025. Khi đó, các bạn sẽ trưởng thành: các bạn có thể đã lập gia đình riêng, hoặc đã theo đuổi đời sống linh mục hoặc đời sống thánh hiến cho một sứ mệnh đặc biệt trong Giáo hội để phục vụ Chúa và tha nhân. Và tôi, người đã có sự thỏa mãn lớn lao khi dẫn dắt Giáo hội vào thiên niên kỷ thứ ba, nhìn các bạn với trái tim tràn đầy hy vọng. Tôi nhìn vào khoảng cách và cầu nguyện cho các bạn. Các bạn trẻ thân mến, hãy giữ cho ngọn đèn đức tin được sáng ngời và chiếu sáng rực rỡ mà tối nay tôi tượng trưng trao phó cho các bạn và cho những người cùng thời với các bạn ở khắp mọi nơi trên thế giới. Với ánh sáng này, hãy soi sáng con đường cuộc sống; hãy thắp sáng thế giới bằng tình yêu!”

Bất kể chúng ta ở đâu cách đây 25 năm, lời mời của Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II và Đức Giáo hoàng Phanxicô dành cho mỗi người chúng ta. Khi chúng ta khép lại năm dương lịch này và bắt đầu Năm Thánh này, chúng ta được kêu gọi trở thành chứng nhân của hy vọng. Chúng ta hãy cầu xin Chúa làm sâu sắc thêm mong muốn của chúng ta đối với những điều tốt đẹp mà Ngài muốn ban cho chúng ta và tin tưởng vào sức mạnh của Ngài, chứ không phải sức mạnh của chúng ta. Chúng ta được kêu gọi làm chứng rằng những lời hứa của Chúa là đáng tin cậy đối với một thế giới không tin rằng Chúa là có thật. Chúng ta được kêu gọi mời gọi những người khác gặp gỡ tình yêu và lòng thương xót của Chúa thông qua Giáo hội và các hành động bác ái của chúng ta. Xin Chúa thắp sáng món quà hy vọng trong cuộc sống của mỗi chúng ta cho thế giới đang tìm kiếm tình yêu và tự do.

Nữ tu Joan Patten, AO
(đương nhiệm Đặc trách Tu sĩ giáo phận Orange)

(HT 5-1-2025)

Bí Tích Thánh Thể Chữa Lành Trái Tim Tan Vỡ của Chúng Ta

3. Xây Dựng Một Nền Văn hóa Chữa Lành Thánh Thể trong Giáo xứ

Mặc dù những cuộc gặp gỡ cá nhân với Chúa Thánh Thể là điều cần thiết để chữa lành cá nhân, nhưng chúng ta không thể quên chiều kích cộng đồng của quyền năng chữa lành này. Thánh Thể là nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Hội Thánh. Trong bối cảnh cộng đồng giáo xứ, chúng ta được mời gọi cảm nghiệm được sự chữa lành trọn vẹn của Đức Kitô.

Đối với những người có tâm hồn tan vỡ, giáo xứ phải trở thành nơi chào đón, yêu thương và nâng đỡ. Đây chính là ý nghĩa của việc xây dựng một nền văn hóa Thánh Thể; một nền văn hóa mà trong đó tình yêu của Đức Kitô tràn lan trên toàn thể cộng đồng, chạm đến bất cứ ai bước qua ngưỡng cửa nhà thờ. Trong nền văn hóa Thánh Thể, việc cử hành Thánh Lễ là trung tâm, và mọi khía cạnh của đời sống giáo xứ đều hướng đến việc chữa lành và thánh hóa các thành viên.

Xây dựng một nền văn hóa Thánh Thể trong giáo xứ có nghĩa là nuôi dưỡng một môi trường mà trong đó sự yếu đuối được chấp nhận. Ở đó, những người đang đau khổ có thể đem những vết thương của họ đến với cộng đồng mà không sợ bị xét đoán. Điều này đòi hỏi cả giáo sĩ lẫn giáo dân phải cam kết sống tình yêu của Đức Kitô mà họ đã lãnh nhận trong Bí tích Thánh Thể. Điều đó có nghĩa là phải chú ý đến nhu cầu của những người khác, cầu nguyện, nâng đỡ và đồng hành với những người đang đau khổ.

Ngoài ra, việc xây dựng một nền văn hóa Thánh Thể bao gồm việc tạo cơ hội cho giáo dân gặp gỡ quyền năng chữa lành của Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể. Điều này có thể bao gồm việc cung cấp các cơ hội thường xuyên để Chầu Thánh Thể, tổ chức các Thánh Lễ chữa lành và khuyến khích việc năng lãnh nhận Bí tích Hòa giải, giúp chuẩn bị tâm hồn đón nhận toàn thể Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể. Khi các giáo xứ của chúng ta trở thành những trung tâm yêu thương và chữa lành Thánh Thể, những người đau khổ có thể dễ dàng tìm thấy sự bình an và hồi phục mà họ tìm kiếm.

4. Thánh Thể là Nguồn Mạch Chữa Lành và Hoà Giải

Trọng tâm của Thánh Thể là mầu nhiệm tình yêu tự hiến của Đức Kitô. Chúa Giêsu đã bị tan nát vì chúng ta trên Thập giá để chúng ta có thể được nên trọn vẹn trong Người. Trong mỗi Thánh Lễ, chúng ta bước vào Mầu Nhiệm Vượt Qua này qua việc tham gia vào Hy Tế của Đức Kitô, và đón nhận ân sủng tuôn chảy từ Thân Thể tan nát và Máu Thánh đổ ra của Người.

Đối với những người mà tâm hồn bị tan nát, Thánh Thể là bí tích hoà giải họ, không những chỉ với Thiên Chúa mà còn với người khác, và với chính mình. Khi đón nhận Thánh Thể, chúng ta được mời gọi trải nghiệm sự chữa lành đến từ việc kết hợp với Đức Kitô và Hội Thánh của Người. Những chia rẽ và vết thương do tội lỗi gây ra được chữa lành khi chúng ta đón nhận lòng thương xót của Thiên Chúa trong Bí tích Thánh Thể.

Thánh Thể cũng mời gọi chúng ta mở rộng sự chữa lành đó cho tha nhân. Cũng như chúng ta được tình yêu của Đức Kitô chữa lành, chúng ta được kêu gọi trở thành công cụ chữa lành trong cuộc sống của những người chung quanh. Điều này có thể có nghĩa là tha thứ cho những người đã làm tổn thương mình, tiếp cận những người cô đơn hoặc an ủi những người đang đau buồn. Tình yêu mà chúng ta nhận được trong Thánh Thể không nhằm mục đích ở lại trong chúng ta; nó là để chia sẻ với những người khác.

Khi chúng ta tiếp tục gặp gỡ Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể, trái tim chúng ta dần dần được biến đổi. Càng mở lòng mình ra với quyền năng chữa lành của Bí tích Thánh Thể, chúng ta càng có thể sống sứ vụ của Đức Kitô, mang tình yêu và sự chữa lành của Người đến cho một thế giới đang bị phân hóa.

Kết Luận

Bí tích Thánh Thể là nguồn mạch chữa lành tối thượng cho trái tim tan vỡ của chúng ta. Qua việc nhìn nhận những yếu đuối của mình, chầu Thánh Thể và xây dựng nền văn hóa Thánh Thể trong các giáo xứ của chúng ta, chúng ta được mời gọi gặp gỡ tình yêu chữa lành của Đức Kitô một cách sâu xa và biến đổi. Thánh Thể không chỉ chữa lành chúng ta cách riêng, mà còn mời gọi chúng ta trở thành công cụ chữa lành trong cuộc sống của những người khác. Khi tiếp tục đón nhận món quà Thánh Thể, chúng ta hãy để Đức Kitô chữa lành vết thương của mình, phục hồi chúng ta khỏi tình trạng sự tan vỡ và làm cho chúng ta trở nên trọn vẹn hơn.

Trong Thánh Thể, chúng ta tìm thấy tình yêu mà mình khao khát, sự chữa lành mà mình cần đến và sự bình an vượt quá mọi hiểu biết. Chúng ta hãy đến gần bàn thờ với một tâm hồn rộng mở để đón nhận quyền năng biến đổi của Đức Kitô, Đấng không mong muốn gì hơn là làm cho chúng ta trở nên toàn vẹn.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II và hết)

(HT 5-1-2025)

Bí Tích Thánh Thể Chữa Lành Trái Tim Tan Vỡ của Chúng Ta

Trong một thế giới đầy dẫy những thử thách, thất vọng và đau khổ triền miên, trái tim chúng ta thường bị những thương tích sâu xa. Cho dù đó là nỗi đau mất mát, những mối quan hệ tan vỡ, bệnh tật hay gánh nặng do tội lỗi của chính mình gây ra, tất cả chúng ta đều trải qua những khoảnh khắc tan vỡ thương đau. Phục hưng Thánh Thể muốn mang lại cho chúng ta một Tin mừng là Chúa Giêsu Kitô đang hiện diện thật trong Bí tích Thánh Thể; Người chờ đợi chúng ta ở đó để ban cho chúng ta ơn chữa lành và phục hồi. Bí tích Thánh Thể, sự hiện diện thật của Chúa Giêsu trong Mình, Máu, Linh hồn và Thiên tính của Người, có quyền năng chữa lành trái tim tan vỡ của chúng ta và đưa chúng ta trở về cùng mối quan hệ yêu thương với Thiên Chúa.

Nhưng Bí tích Thánh Thể chữa lành trái tim tan vỡ của chúng ta như thế nào? Bắt đầu với việc nhìn nhận sự yếu đuối của mình, gặp gỡ Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể và sống trong một nền văn hóa Thánh Thể của cộng đồng mà chúng ta được chữa lành. Nhờ hiểu được quyền năng chữa lành của Bí tích Thánh Thể và vai trò của mình trong việc nuôi dưỡng một môi trường yêu thương và trắc ẩn, chúng ta có thể đón nhận lời mời gọi của Đức Kitô để được trở nên trọn vẹn hơn.

1. Nhìn Nhận Sự Yếu Đuối: Mang Vết Thương của Chúng Ta đến với Chúa Giêsu

Sự chữa lành bắt đầu bằng nhìn nhận sự yếu đuối của mình, sẵn lòng phơi bày sự tan vỡ và nỗi đau của mình với Đấng có thể chữa lành cho mình. Chúng ta thường âm thầm cam chịu những vết thương lòng, và sợ người khác nhìn thấy những yếu đuối của mình. Tuy nhiên, các sách Tin Mừng cho thấy rằng những người đã cảm nghiệm được sự chữa lành từ Chúa Giêsu là những người có can đảm công khai hoá sự yếu đuối của mình.

Một thí dụ điển hình là câu chuyện người phụ nữ bị băng huyết (Mc 5:25–34). Sau nhiều năm chịu đựng căn bệnh, bà đã đến gần Chúa Giêsu giữa đám đông, tin rằng chỉ cần chạm đến viền áo choàng của Người, bà sẽ được chữa lành. Mặc dù sợ bị chú ý, bà đã can đảm đến gần Người trong đức tin, và sự yếu đuối của bà đã được đáp lại bằng lòng trắc ẩn và chữa lành. Chúa Giêsu quay nhìn bà, gọi bà là “hỡi con” và xác nhận đức tin của bà, là điều đã mang lại sự chữa lành cho bà.

Giống như người phụ nữ trong câu chuyện này, chúng ta được mời gọi đem trái tim tan vỡ của chính mình đến với Chúa Giêsu, đặc biệt là trong Bí tích Thánh Thể. Chúa Giêsu luôn mong muốn gặp gỡ chúng ta trong những vết thương của chúng ta và chữa lành chúng ta. Nhưng chúng ta phải sẵn sàng mở lòng mình ra đón nhận ân sủng của Người. Trong Bí tích Thánh Thể, chúng ta kết hợp nỗi đau khổ, sự tan vỡ và nhu cầu được chữa lành của mình với Hy tế của Chúa Giêsu trên Thập giá và dâng chúng lại cho Người như một của lễ hy sinh đẹp lòng Thiên Chúa.

Bí tích Thánh Thể là lời mời gọi nhìn nhận sự yếu đuối của chúng ta. Khi đến gần bàn thờ để rước Lễ, chúng ta không nhận được một biểu tượng mà nhận được sự hiện diện sống động của Đức Kitô. Trong Bí tích Thánh Thể này, chúng ta được kết hợp với tình yêu hoàn hảo của Người. Và trong sự kết hợp ấy, con tim tan vỡ của chúng ta bắt đầu được phục hồi. Cho dù đó là nỗi đau do tội lỗi, đau buồn hay cô đơn gây ra, Chúa Giêsu bước vào vết thương của chúng ta và ban cho chúng ta món quà chữa lành.

2. Chầu Thánh Thể: Gặp gỡ Sự Hiện Diện Chữa Lành của Đức Kitô

Một trong những cách mật thiết nhất để gặp gỡ sự hiện diện chữa lành của Đức Kitô ngoài Thánh Lễ là chầu Thánh Thể. Khi chầu Thánh Thể, chúng ta đến trước Mình Thánh Chúa, đặt mình trong sự hiện diện của Người và để tình yêu của Người thấm nhập tâm hồn mình. Với những người đau khổ, thời gian im lặng và cầu nguyện trước Thánh Thể có thể là nguồn an ủi và chữa lành sâu xa.

Trong lúc thinh lặng chầu Thánh Thể, chúng ta có thể dâng những vết thương lòng của mình lên Chúa Giêsu và chỉ cần nghỉ ngơi trong sự hiện diện của Người. Chúng ta không cần phải nói nhiều lời. Chỉ cần âm thầm hiện diện trước Chúa Thánh Thể là đủ. Khi chiêm ngưỡng Chúa Thánh Thể, chúng ta được nhắc nhở về tình yêu hy sinh mà Người dành cho chúng ta. Đó là một tình yêu mãnh liệt hơn bất cứ đau khổ nào, kể cả sự chết, mà chúng ta phải chịu.

Trong một bài trên trang web Eucharistic Revival Blog, Cha Boniface Hicks, O.S.B., đã chia sẻ cảm nghiệm được chữa lành của mình trước sự hiện diện của Chúa Thánh Thể. Cha nhớ lại việc cầu nguyện trước Mình Thánh Chúa, và xin Chúa Giêsu cho ngài biết Người đã ở đâu trong một biến cố đặc biệt đau thương của cuộc đời ngài. Trong giây phút ân sủng đó, Cha đã cảm nghiệm được cảm giác sâu xa về sự hiện diện và tình yêu của Đức Kitô. Điều này đã mang lại cho ngài sự chữa lành. Đối với nhiều người, việc Chầu Thánh Thể mang đến một cơ hội tương tự để dâng những tổn thương sâu kín nhất của họ cho Đấng có thể chữa lành họ.

Việc chầu Thánh Thể cho phép chúng ta gặp gỡ Chúa Giêsu trong sự sung mãn của Người và cảm nghiệm được ánh mắt chữa lành của Người. Khi ngồi trước Mình Thánh Chúa, chúng ta có thể để cho Đức Kitô chữa lành trái tim tan vỡ của mình, mang lại cho chúng ta sự bình an và phục hồi chúng ta, làm cho chúng ta trở nên trọn vẹn hơn.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 29-12-2024)

Năm Thánh là gì?

Năm Thánh là một năm ân sủng đặc biệt trong Giáo hội Công giáo, được tổ chức 25 năm một lần và dành riêng cho việc cầu nguyện, đổi mới và đến gần Chúa hơn.

Hành hương là một phần quan trọng của Năm Thánh, mời gọi các tín hữu Kitô hành hương đến các địa điểm linh thiêng hoặc tham gia các cuộc hành hương địa phương như một dấu chỉ của đức tin. Trong thời gian này, Giáo hội cũng ban các ân xá, ân sủng đặc biệt để đổi mới tinh thần và tha thứ.

Đức Giáo hoàng Phanxicô kêu gọi những người Công giáo ở khắp mọi nơi hãy đón nhận cuộc hành hương như một phần của trải nghiệm Năm Thánh. Các cuộc hành hương tượng trưng cho hành trình tâm linh của chúng ta hướng đến Chúa và mời gọi chúng ta bước ra khỏi cuộc sống thường nhật để tìm kiếm sự đổi mới. Đối với những người không thể đến Rome hoặc các địa điểm hành hương khác, hãy đến thăm Năm Thánh giá Hy vọng và tham gia các cuộc hành hương và buổi cầu nguyện tại địa phương.

Sẽ sớm có thêm nhiều cơ hội để cầu nguyện và suy ngẫm. Hãy theo dõi để cập nhật thông tin và cách thức tham gia vào năm đặc biệt này!

Làm thế nào tôi có thể nhận được ơn toàn xá trong Năm Thánh Hy Vọng?

Để nhận được ơn toàn xá, bạn phải:

Tham quan Thánh Giá Năm Hy Vọng hoặc một địa điểm thánh được chỉ định khác.

Đi xưng tội.

Nhận Mình Thánh Chúa.

Cầu nguyện theo ý Đức Giáo Hoàng.

Thực hiện một hành động thương xót hoặc từ thiện.

__________________________________________________

KINH NĂM THÁNH 2025

Lạy Cha trên trời,
Xin cho ơn đức tin mà Cha ban tặng chúng con
trong Chúa Giêsu Kitô, Con Cha và Anh của chúng con,
cùng ngọn lửa đức ái được thắp lên trong tâm hồn chúng con bởi Chúa Thánh Thần,
khơi dậy trong chúng con niềm hy vọng hồng phúc hướng về Nước Cha trị đến.

Xin ân sủng Cha biến đổi chúng con
thành những người miệt mài vun trồng hạt giống Tin Mừng.
Ước gì những hạt giống ấy
biến đổi từ bên trong nhân loại và toàn thể vũ trụ này,
trong khi vững lòng mong đợi trời mới đất mới,
lúc mà quyền lực Sự Dữ sẽ bị đánh bại,
và vinh quang Cha sẽ chiếu sáng muôn đời.

Xin cho ân sủng của Năm Thánh này
khơi dậy trong chúng con, là Những Người Lữ Hành Hy Vọng,
niềm khao khát kho tàng ở trên trời.
Đồng thời cũng làm lan tỏa trên khắp thế giới
niềm vui và sự bình an của Đấng Cứu Chuộc chúng con.
Xin tôn vinh và ngợi khen Cha là Thiên Chúa chúng con,
Cha đáng chúc tụng mãi muôn đời. Amen.

Đức Giáo hoàng Phanxicô

(HT 22-12-2024)

Sự Hiện Diện Thật của Đức Kitô trong Bí Tích Thánh Thể

Cũng tương tự, trong Thánh Lễ, bánh và rượu trải qua một sự biến đổi cơ bản về bản thể trong khi vẫn giữ được các đặc tính bên ngoài của chúng. Qua lời truyền phép của Linh mục, bản thể của bánh và rượu không còn nữa mà được thay thế hoàn toàn bằng Mình và Máu Thánh Chúa Giêsu Kitô. Toàn thể Đức Kitô – Mình, Máu, Linh hồn và Thiên tính – hiện diện trong từng hạt của các yếu tố được thánh hiến. Nhưng phụ thể (vẻ bề ngoài) của bánh và rượu vẫn còn nguyên.

Sự hiện diện kỳ diệu này thách thức sự hiểu biết thông thường, vượt trên các thuộc tính điển hình gắn liền với các vật thể lý. Đức Kitô hiện diện một cách siêu vượt thể chất thông thường, tồn tại bao lâu các đặc tính của bánh và rượu còn tồn tại, cho phép các tín hữu thông phần trọn vẹn vào sự hiệp thông với Người.

Nếu bạn tin Chúa Giêsu có thể biến đổi nước thành rượu ở Cana, thì tại sao lại không tin rằng Chúa có thể biến đổi bánh và rượu thành Mình Máu Người trong Thánh Lễ?

Bất chấp nhiều nỗ lực nhằm làm sáng tỏ mầu nhiệm này, đặc biệt trong thời kỳ Cải cách, sự hiểu biết của Hội Thánh về Bí tích Thánh Thể tập trung vào thực tại của sự Hiện diện của Đức Kitô. Một trắc nghiệm cho niềm tin Công giáo đích thực nằm ở chỗ liệu các yếu tố được thánh hiến có được coi là xứng đáng để tôn thờ hay không. Người Công giáo và Chính thống giáo Đông phương khẳng định bản chất Thiên Chúa của Thánh Thể, nên họ cung kính dâng Mình Thánh Chúa lên và quỳ gối trước Thánh Thể. Còn người Tin Lành coi việc đó là thờ ngẫu tượng.

Những cách giải thích trái ngược, chẳng hạn như thuyết đồng bản thể (consubstatiation) của Lutherô, trong đó sự hiện diện của Đức Kitô cùng tồn tại với bánh, khác xa với giáo lý Công giáo.

Lời khẳng định của Thánh Augustinô rằng việc không tôn thờ Bí tích Thánh Thể là một trọng tội, nhấn mạnh đến lòng tôn kính đối với sự Hiện diện của Đức Kitô. Xác tín này khiến vô số tín hữu, kể cả các Thánh Tử Vì Đạo Việt Nam, đã liều mạng để cử hành Thánh Lễ, khẳng định ý nghĩa sâu xa của Bí tich này siêu vượt tính đơn thuần biểu tượng.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

(HT 15-12-2024)

Sự Hiện Diện Thật của Đức Kitô trong Bí Tích Thánh Thể

Việc Chúa Giêsu đã để cho những kẻ không chấp nhận Lời Người bỏ đi mà không tìm cách ngăn cản chứng tỏ Người thật sự muốn chúng ta ăn Thịt và uống Máu Người, chứ không phải Người chỉ nói cách biểu tượng. Bất chấp sự hoài nghi và bỏ đi của nhiều môn đệ, câu trả lời của Thánh Phêrô tóm tắt niềm tin vững chắc vào Chúa Giêsu là nguồn sống vĩnh cửu. Lời tuyên bố của ông, "Bỏ Thầy thì chúng con biết theo ai? Thầy mới có những lời đem lại sự sống đời đời" (Ga 6:68) khẳng định lòng trung thành với Đức Kitô ngay cả khi đối diện với những giáo huấn khó hiểu.

Trong Bữa Tiệc Ly, Chúa Giêsu đã thiết lập Bí tích Thánh Thể khi tuyên bố rõ ràng rằng bánh là Mình Người và rượu là Máu Người. Giây phút long trọng này tóm gọn bản chất của niềm tin Công giáo: Lời của Chúa Giêsu thực sự làm cho bánh và rượu trở nên Mình và Máu Người. Cho nên Thánh Thể là sự Hiện diện Thật của Người. Chính vì lý do ấy mà Thánh Phaolô khẳng định, “Vì thế, bất cứ ai ăn Bánh hay uống Chén của Chúa cách bất xứng, thì cũng phạm đến Mình và Máu Chúa. Ai nấy phải tự xét mình, rồi hãy ăn Bánh và uống Chén này. Thật vậy, ai ăn và uống mà không phân biệt được Thân Thể Chúa, là ăn và uống án phạt mình." (1 Cor 11:27-28).

Nền Tảng Bí Tích và Thần Học của Sự Hiện Diện Thật

Sự hiểu biết về Bí tích Thánh Thể đòi hỏi phải thấu triệt quan niệm về bí tích, trong đó các yếu tố vật chất chỉ đến những thực tại vô hình. Như các Bí tích khác, Bí tích Thánh Thể siêu vượt tính biểu tượng, làm cho những gì nó biểu thị trở nên hiện diện. Trong Bí tích này, bánh và rượu là những thực tại vọ hình, còn toàn thể Đức Kitô là thực tại vô hình.

Khái niệm thần học về sự biến thể làm sáng tỏ cách biến đổi này. Khái niệm này khẳng định rằng bản thể của bánh và rượu biến thành bản thể của Mình và Máu Đức Kitô. Như vậy, việc gặp gỡ Thánh Thể đưa đến việc gặp gỡ Chính Đức Kitô, là Thiên Chúa.

Niềm tin vào sự Hiện diện Thật này thấm nhuần giáo huấn của các Giáo phụ Hội Thánh thời sơ khai và các thần học gia sau này. Từ Thánh Ignatiô thành Antiôkia đến Thánh Ambrosiô và Augustinô, vẫn có sự đồng thuận: Bí tích Thánh Thể không chỉ mang tính biểu tượng mà còn là một biểu hiện sâu xa về sự Hiện diện Thật của Đức Kitô giữa các tín hữu.

Về bản chất, Bí tích Thánh Thể là đỉnh cao của đức tin Công giáo, hiện thân cho mầu nhiệm sâu xa về sự Hiện diện của Đức Kitô. Nó không chỉ đơn thuần là một biểu tượng mà còn là một cuộc gặp gỡ hữu hình với Thiên Chúa, mang đến cho các tín hữu sự hiệp thông có khả năng biến đổi với Đấng Cứu Thế. Như Flannery O'Connor đã diễn tả một cách hùng hồn, “Bí tích Thánh Thể không phải điều không cần thiết mà là trung tâm của sự hiện hữu của những ai đón nhận thực tại sâu xa của Bí tích này.”

Sự Biến Thể

Hội Thánh sử dụng thuật ngữ “sự biến thể (transubstantiation)” để tóm lược sự biến đổi sâu xa xảy ra trong việc truyền phép Thánh Thể. Từ này do Thánh Tôma Aquinô đề ra, nó biểu thị một sự biến đổi về bản thể trong khi hình dáng bên ngoài vẫn không thay đổi. Rút ra từ triết lý của Aristốt, Thánh Tôma Aquinô phân biệt giữa bản thể (substance) là bản chất nội tại của một sự vật và phụ thể (accident), là thuộc tính của nó mà giác quan có thể cảm nhận được.

Dưới đây chỉ là một thí dụ tượng trưng, không thể diễn tả hết về mầu nhiệm Thánh Thể được, nhưng chứng minh cho chúng ta thấy rằng giác quan có thể sai lầm. Hãy nhìn một cái bàn: bản thể của nó nằm ở tính chất của nó là loại vật chất cấu thành nó, trong khi phụ thể, tức là hình dáng bên ngoài, màu sắc và trọng lượng của nó tạo thành các thuộc tính của nó. Tuy nhiên, nhận thức giác quan của chúng ta khi nhìn vào nó có thể bị đánh lừa, vì những gì trông giống như gỗ, khi xem xét kỹ hơn, mới biết chúng là những vật liệu khác.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

________________________________________________________________

BỨC TRANH CHÚA KÊU GỌI THÁNH MÁTTHÊU TRONG NHÀ THỜ THÁNH LOUIS, ROMA

Trong khung cảnh đó Chúa bất ngờ gọi Mátthêu. Chúa Giêsu, người cao và gầy ở phía bên phải, tiến về phía Mátthêu, mắt nhìn ông và đưa tay vẫy gọi ông. (Xem hình ).

Cái chỉ tay của Chúa Giêsu ở đây theo các nhà phê bình nghệ thuật gợi đến cái chỉ tay của Đức Chúa Cha khi tạo dựng Adam mà Michel Angelo vẽ trên trần Nhà nguyện Sistina trước đó.

Bằng cái chỉ tay này của Chúa, Caravaggio dường như muốn nói rằng: Nếu trước đây, con người được Thiên Chúa mời gọi từ hư vô bước vào hiện hữu thì bây giờ ở đây và lúc này Mátthêu được Chúa Giêsu, con Thiên Chúa làm người, mời gọi bước vào một đời sống mới, từ là nhân viên thuế vụ cho ngoại bang trở thành tông đồ của Chúa.

Ơn gọi là vậy. Đấy là một cuộc sáng tạo mới khiến cho người ta trở thành một con người khác hẳn khi người ta ứng đáp lại ân sủng của Chúa.

Bức họa cho chúng ta thấy thân Mátthêu hơi nghiêng về phía sau, chân vẫn đặt ở phía trước, mặt hướng về Chúa Giêsu, mắt ngước nhìn lên Chúa, tay đang chỉ vào ngực mình. Mátthêu dường như đang muốn hỏi: “Ngài gọi tôi ư?” (Xem hình ).

Trước cái nhìn, lời nói và cử chỉ mời gọi của Chúa, Mátthêu người hơi có đôi chút ngạc nhiên và sợ hãi nhưng trong lòng thì đã sẵn sàng đi theo tiếng Chúa gọi. Toàn bộ con người Mát thêu ở trong bức tranh được Caravaggio diễn tả ở tư thế đón nhận lời mời gọi và ứng đáp lại lời mời gọi.

Trong bức tranh người ta thấy Thánh Phêrô cùng Chúa tiến về phía Mátthêu và cùng nhìn Mátthêu. Thánh nhân cầm gậy tay trái trong khi tay phải cũng có cử chỉ và cái nhìn phụ họa theo cử chỉ của Chúa. (Xem hình).

Ở đây dường như Caravaggio muốn nói rằng không phải chỉ có Chúa gọi ông Mát thêu mà còn có Giáo Hội gọi ông nữa và theo Chúa có nghĩa là gia nhập Giáo Hội và chính Giáo Hội sẽ là nơi chốn diễn ra đời sống và sứ mạng của những ai được mời gọi như Mátthêu.

Tác phẩm ơn gọi của Thánh Mátthêu đánh dấu một khoảnh khắc đầy chất thơ, đồng thời cũng đưa ra một lối diễn giải sâu sắc và mới mẻ cho bản văn Tin mừng, ghi dấu bước đường của Thiên Chúa đến với con người, đưa con người đi từ bóng tối đến sánh sáng, từ thất vọng đến hy vọng, trong một thời điểm xác định của lịch sử dựa trên những dữ kiện của Tin mừng....

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ II và hết)

(HT 8-12-2024)

Sự Hiện Diện Thật của Đức Kitô trong Bí Tích Thánh Thể

Tầm Quan trọng của Sự Hiện Diện Thật của Đức Kitô trong Bí Tích Thánh Thể

Trong bài này, chúng ta sẽ đi sâu vào đặc điểm nổi bật của đức tin Công giáo: niềm tin vào sự Hiện diện Thật của Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể. Ngay từ thủa ban đầu, niềm tin này của đạo Công giáo đã gây ra nhiều cuộc tranh luận, tương tự như cuộc tranh luận của người Do Thái về giáo huấn này của Chính Chúa Giêsu trong Chương 6 của Tin Mừng Thánh Gioan.

Câu 1336 của Sách Giáo lý Công giáo nhìn nhận sự chia rẽ này, “Lời loan báo đầu tiên về Bí tích Thánh Thể đã gây chia rẽ các môn đệ, giống như lời loan báo về Cuộc Khổ Nạn đã làm cho họ vấp phạm: ‘Lời này chướng tai quá! Ai mà nghe nổi?’ (Ga 6:60)”. Như những lời của Chúa Giêsu về Bí tích Thánh Thể thời ấy đã thách thức niềm tin của các môn đệ của Người thế nào, thì những lời này vẫn tiếp tục thách thức niềm tin của các tín hữu thời nay như vậy. Tuy nhiên, những trở ngại này không phải là hàng rào ngăn cản ân sủng mà là cửa ngõ dẫn đến sự hiệp thông sâu xa hơn với Chúa.

Nghiên cứu Pew năm 2019 cho thấy rằng hầu như 70% người Công giáo Hoa Kỳ coi Bí tích Thánh Thể chỉ là biểu tượng. Dù không chính xác mấy, nhưng nghiên cứu này cho thấy tầm quan trọng của việc hiểu biết chính xác về sự Hiện diện Thật của Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể.

Mặc dù Bí tích này thực sự mang những yếu tố biểu tượng, nhưng nó vượt trên tính đơn thuần là biểu tượng. Đó là một Bí tích, một dấu chỉ hữu hình hiện tại hóa thực tại vô hình mà nó biểu thị: là Mình, Máu, Linh hồn và Thiên tính của Chúa Giêsu Kitô, Ngôi Hai Thiên Chúa. Câu trả lời thâm thuý của nhà văn Flannery O'Connor cho một người bạn Tin Lành về quan niệm Thánh Thể như một biểu tượng phản ánh một chân lý sâu xa: nếu Thánh Thể chỉ mang tính biểu tượng thì nó không còn quan trọng nữa. Đối với O'Connor, Chính vỉ Bí tích Thánh Thể là trung tâm của cuộc đời, cho nên niềm tin vào sự Hiện diện Thật của Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể phải là điều thiết yếu với người Công giáo.

Nền Tảng Thánh Kinh của Sự Hiện Diện Thật

Xác tín sâu xa về tính trung tâm của Bí tích Thánh Thể bắt nguồn từ các giáo huấn của chính Chúa Giêsu, đặc biệt là trong chương 6 của Tin Mừng Thánh Gioan. Ở đây, Chúa Giêsu tuyên bố rằng Người là Bánh Hằng Sống từ Trời xuống, vượt trên manna của Cựu Ước. Người khẳng định rằng “Thật, Tôi bảo thật các ông: nếu các ông không ăn Thịt và uống Máu Con Người, các ông không có sự sống nơi mình. Ai ăn Thịt và uống Máu Tôi, thì được sống muôn đời, và Tôi sẽ cho người ấy sống lại vào ngày sau hết, vì Thịt Tôi thật là của ăn, và Máu Tôi thật là của uống. Ai ăn Thịt và uống Máu Tôi, thì ở lại trong Tôi, và Tôi ở lại trong người ấy" (Ga 6:53-56). Câu nói này đã thách thức sự hiểu biết thông thường của người Do Thái về việc ăn uống, khiến nhiều kẻ, kể cả các môn đệ của Người, đã thắc mắc và thậm chí bỏ Người mà đi.

Sự nhấn mạnh một cách cương quyết của Chúa Giêsu về việc phải ăn Thịt và uống Máu Người càng làm nổi bật tính triệt để trong giáo huấn này của Người. Trong câu 54, Thánh Gioan đã sử dụng từ “trogo (τρώγω: nhai như nhai thịt)” thay vì “phago (φάγω: ăn thức ăn nói chung)” của tiếng Hy Lạp, để nhấn mạnh đến việc chúng ta phải thật sự “ăn” Thịt của Người.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

______________________________________________________________________________________________________

BỨC TRANH CHÚA KÊU GỌI THÁNH MÁTTHÊU TRONG NHÀ THỜ THÁNH LOUIS, ROMA

Nhân dịp Lễ Thánh Mátthêu tôi mời các bạn ngắm tranh để xem hội họa diễn tả và giúp ta hiểu Tin mừng và Giáo hội học thế nào.

Ba bức tranh vẽ Thánh Mátthêu của họa sĩ Caravaggio (1571-1610) trong nhà thờ Thánh Louis, Roma, thuộc số những bức tranh nổi tiếng nhất của hội họa Baroque nói chung và về Thánh Mátthêu nói riêng.

Ba bức họa này nằm ở nhà nguyện cuối cùng bên phía cánh trái. Từ ngoài nhìn vào, chính giữa là bức họa Thánh Mátthêu chép Tin mừng, bên trái là bức họa Chúa kêu gọi Mátthêu và bên phải là bức họa diễn tả cuộc tử đạo của ngài.

Tôi xem các bức danh họa này rất nhiều lần. Tôi thích nhất tác phẩm Chúa kêu gọi ông Mátthêu. Mỗi khi chiêm ngưỡng, tôi thấy mình không thể ở yên, trí tôi hồi tưởng lại ơn gọi của tôi và lòng tôi trào lên những cảm xúc đa chiều, giúp tôi lại hiểu ra một điều gì đó trong cuộc đời và ơn gọi của tôi cũng như của người khác.

Nhìn lên bức họa thì thấy phía trái ở bên dưới có mấy người đang chơi xúc xắc ăn tiền. Họ đứng ngồi vây quanh một cái bàn trong một căn phòng rộng rãi, trống trải, âm u mờ tối bang bạc khắp nơi. Có lẽ nội tâm của họ cũng âm u và mờ tối như vậy.

Giữa lúc đó, Chúa Giê su bất ngờ đi tới từ phía bên phải. Cùng với Chúa là một luồng sáng mạnh mẽ, chan hòa từ phía cửa sổ bên trên vô hình ùa vào và đậu lại trên Mátthêu. Luồng sáng đấy chính là ân sủng của Chúa. (Xem hình).

Trước sự xuất hiện của Chúa, anh thanh niên giầu có, mặc áo đỏ có chùm lông trắng trên đầu vẫn uể oải tựa tay vào Mátthêu và có vẻ thờ ơ với lời mời gọi của Chúa, dù được luồng sáng ân sủng chạm tới trước tiên. (Xem hình).

Trong khi đó một ông đứng tuổi đeo kính đứng cạnh Mátthêu thì vẫn đang bận tâm xem chung cuộc kết quả ván bài ăn thua thế nào. Ngoài cùng phía trái là một người trẻ khác đầu bù tóc rối đang chúi mũi đếm tiền. Phía bên phải là một nhà quý tộc đeo gươm đang muốn nhổm dậy bỏ đi. (Xem hình).

Vì những lý do khác nhau, Chúa xuất hiện nhưng không phải ai cũng thấy Ngài. Chúa hiện diện nhưng không phải ai cũng đón nhận được Ngài. Chúa kêu gọi nhưng không phải ai cũng nghe được tiếng Ngài và bước theo được Ngài.

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ I)

(HT 1-12-2024)

RƯỚC LỄ LÀ HIỆP THÔNG VỚI ĐỨC KITÔ VÀ HỘI THÁNH

Trong Tin Mừng Thánh Gioan, Chúa Giêsu dùng hình ảnh cây nho và cành nho để minh họa mối liên hệ mật thiết giữa các tín hữu và chính Người. Qua việc Rước Lễ, chúng ta ở lại trong Đức Kitô, chia sẻ sự sống của Người và sinh hoa trái. Nếu chúng ta mắc tội trọng là chúng ta đã cắt đứt sự hiệp thông này và chúng ta cần phải giao hoà với Thiên Chúa qua Bí tích Hoà giải trước. Thánh Phaolô giải thích thêm về khái niệm này khi mô tả các tín hữu là chi thể của thân thể Đức Kitô, hiệp nhất qua việc họ tham dự bữa ăn Thánh Thể.

Tại sao giữ Ngày Chúa Nhật, Ngày của Chúa

Trọng tâm của đời sống Kitô hữu là việc cử hành Ngày của Chúa, trong đó các tín hữu tụ tập để tưởng nhớ sự hy sinh của Đức Kitô và Rước Lễ. Sự cam kết kiên định của Hội Thánh sơ khai đối với Thánh Lễ, ngay cả khi đối mặt với sự đàn áp, nhấn mạnh tầm quan trọng của Bí tích Thánh Thể như nguồn nuôi dưỡng và hiệp nhất thiêng liêng.

Trải qua hai ngàn năm lịch sử, các Kitộ hữu đã kiên trì dự Thánh Lễ ngày Chúa Nhật để được Rước Lễ. Ở khắp nơi trên thế giới các chứng nhân đức tin đã liều chết để được dự Thánh Lễ ngày Chúa Nhật. Đối với các ngài “Không có ngày của Chúa, không có bữa ăn của Chúa, không có món quà là Mình và Máu Chúa, thì chúng tôi không thể sống được.” Thực ra, các ngài thà chết chứ không thể không có Thánh Lễ. Và các ngài đã chết. Một ngày, Thánh Lễ đối với các ngài và việc Rước Lễ không chỉ đơn thuần là nghi thức, không chỉ đơn thuần là nhiệm vụ, mà là sự sống còn.

Bằng một cách nào đó, Hội Thánh là chính mình nhất khi Hội Thánh quy tụ để cử hành Thánh Lễ. Ở đây hiện diện cuộc Khổ nạn và Phục sinh của Đức Kitô. Ở đây chúng ta tham dự vào sự thờ phượng đích thực mà Chúa Giêsu dâng lên Chúa Cha. Ở đây chúng ta nhận được chính sự sống của Thiên Chúa đổ ra cho chúng ta. Ở đây chúng ta trở thành thân thể của Đức Kitô, là Hội Thánh. Không có gì quan trọng hơn điều này. Và đây là lý do tại sao chúng ta nói về Bí tích Thánh Thể như nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống chúng ta.

Kết luận

Để kết luận, xin mượn lời của Công Đồng Vaticanô II, “Khi tham dự Thánh Lễ, nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Kitô hữu, [các tin hữu] dâng lên Thiên Chúa Lễ Vật thần linh và cùng với Lễ Vật ấy họ tự dâng chính mình họ. Hơn nữa, được bổ dưỡng bởi Mình Thánh Chúa Kitô trong Thánh Lễ, họ biểu lộ cách cụ thể sự hiệp nhất của Dân Thiên Chúa, sự hiệp nhất ấy được diễn tả đầy đủ và thực hiện cách kỳ diệu trong Bí tích cực trọng này. Vì vậy, nhờ dâng lễ và qua việc Hiệp Thông Thánh, tất cả đều tham dự vào nghi lễ phụng vụ này, thực ra không phải tất cả đều cùng một cách, nhưng mỗi người theo cách riêng của mình. Được bổ sức trong việc Hiệp Thông Thánh bởi Mình Đức Kitô, họ biểu lộ một cách cụ thể sự hiệp nhất của dân Chúa, được biểu thị một cách thích hợp và thực hiện một cách kỳ diệu bởi Bí tích cao cả nhất này.” (Lumen Gentium, 11).

Câu hỏi để suy nghĩ

1. Tại sao có nhiều người Rước Lễ mỗi ngày hay mỗi tuần hết năm này đến năm khác mà không thay đổi gì cả?

2. Tại sao bạn lên Rước Lễ khi đi dự Thánh Lễ? Bạn đã làm gì trước và sau khi Rước Lễ?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

______________________________________________________________________________________

THÁNH ĐƯỜNG THÁNH VITALE-MỘT CÔNG TRÌNH KIẾN TRÚC BYZANTINO ĐIỂN HÌNH TẠI NƯỚC Ý

Nhà thờ có nhiều lối vào khác nhau. Mỗi lối vào cho ta một nhận thức khác nhau về không gian. Từ bất kỳ lối nào, khi mới bước vào, ta cũng có cảm giác lạ lẫm, mất phương hướng, không thể xác định tức khắc hình dáng và hướng đi của nhà thờ. Không gian bên trong có vẻ vô định, kém rõ ràng. Phần trung tâm được bao phủ bởi một mái vòm hình bán cầu nằm trên tám cầu vồng lớn giữa các cột khổng lồ xếp theo hình rẻ quạt. Một cầu vồng mở ra phía cung thánh; bẩy cái còn lại tạo thành những vòm bán nguyệt lớn gồm hai cấp cầu vồng nhỏ ở bên trên. Tầng trên là khu vực dành cho phụ nữ; tầng dưới là hành lang đi theo hình bát giác rồi dừng lại trước cung thánh.

Toàn bộ nội thất, ngay cả sàn nhà, đặc biệt là các đầu cột, các vòng cuốn và trần vòm, tất cả đều được trang trí bằng mosaic và các loại cẩm thạch quý giá, hoặc được chạm khắc một cách rất tinh xảo và nghệ thuật. Sự trang trí này làm cho không gian bên trong nhẵn như một tấm thảm Đông phương tinh xảo, lấp lánh sắc vàng, với những đường thẳng kỳ dị khiến cái nhìn của ta không thể dừng lại ở một điểm nào và ta có cảm giác như đang lạc vào một không gian vô tận, một thế giới xa lạ, huyền ảo, một thế giới thần tiên, không giới hạn.

Trong số các chi tiết kiến trúc góp phần làm nên sự kỳ diệu này, người ta thấy các esedre, tức là các không gian có hình bán nguyệt. Các esedre ở đây có vẻ như đang căng phồng lên bởi một năng lượng bí ẩn nào đó. Chúng không có một chức năng kiến trúc nào trong công trình mà chỉ có chức năng thẩm mỹ và giá trị biểu tượng: chúng thể hiện một quan niệm siêu hình về không gian, dẫn đưa chúng ta về với ý niệm Thiên Chúa quyền năng vô tận, đang hiện diện mọi nơi và mọi chiều.

Trên sàn nhà thờ phía trước cung thánh người ta còn cho khảm một mê cung (labirinto). Mê cung này có thể mang những ý nghĩa khác nhau. Có thể nó chỉ toàn thánh đường lấp lánh, lung linh, xinh đẹp thần bí với kiến trúc tinh vi. Nó cũng tượng trưng cho linh hồn xinh đẹp ở trong Thiên Chúa và còn tượng trưng cho lộ trình lộ trình khó khăn của linh hồn trên con đường tiến đến vẻ đẹp trọn vẹn mà người ta đạt được trong Thiên Chúa./.

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ II và hết)

Tường phần cung thánh (trái) và bên trong mái vòm chính với các esedre xung quanh (phải).

(HT 24-11-2024)

RƯỚC LỄ LÀ HIỆP THÔNG VỚI ĐỨC KITÔ VÀ HỘI THÁNH

Những Giải Thích Thần học về Hiệp Thông Thánh

Các nhà thần học Kitô giáo thời ban đầu, như Thánh Ambrose, Augustinô và Nicholas Kabasilos, đã suy niệm về ý nghĩa thâm thuý của việc Hiệp Thông Thánh. Thánh Ambrose ví việc Rước Lễ như nụ hôn của Đức Kitô dành cho hiền thê của mình, biểu thị sự hiện diện thân mật của Người với chúng ta.

Thần học gia Nicholas Kabasilos của Chính Thống giáo mô tả “mầu nhiệm Thánh Thể hoàn hảo đến độ đưa chúng ta đến đỉnh cao của mọi điều tốt lành.” Đây là mục tiêu cuối cùng của mọi ước muốn của con người bởi vì ở đây chúng ta đạt được Thiên Chúa và Thiên Chúa kết hợp với chúng ta trong sự kết hợp hoàn hảo nhất. Sự thật là Đức Kitô yêu thương chúng ta và khao khát được ở gần chúng ta đến nỗi Người đến sống trong chúng ta và Người muốn kết hợp Chính mình trong chúng ta, với chúng ta để biến đổi chúng ta từ bên trong.

Thánh Augustinô thường nói về điều này bằng từ ngữ rất đơn giản. Ngài chỉ nói, bạn trở thành điều bạn lãnh nhận. Nếu bạn Rước Lễ một cách xứng đáng và sốt sắng, bạn sẽ trở nên giống Đức Kitô hơn.

“Bánh mà anh em thấy trên bàn thờ, được lời Thiên Chúa thánh hóa, là Mình Đức Kitô. Chén, hay đúng hơn là điều bên trong chén, được thánh hóa bởi Lời Chúa, là Máu Đức Kitô. Trong những dấu chỉ này, Đức Kitô, là Chúa muốn trao cho chúng ta Mình và Máu Người đã đổ ra để tha tội chúng ta. Nếu bạn đã nhận chúng đúng cách, chính bạn là điều bạn đã lãnh nhận.”

Đó là sự kết hợp thiêng liêng, kết hợp chúng ta cách mật thiết với Thiên Chúa, nên một với Thiên Chúa nhờ quyền năng biến đổi của việc Rước Lễ cách xứng đáng.

Hiệp Thông Thánh cũng là Hiệp Thông với Hội Thánh.

Khi Chúa Giêsu đến với chúng ta trong Bí tích Thánh Thể, Người thêm sức cho chúng ta để tiếp tục sứ vụ của Người trên thế gian trong Hội Thánh. Qua việc Hiệp Thông Thánh, chúng ta thực sự trở nên Thân Mình của Đức Kitô vì Chúa Giêsu đang sống trong chúng ta. Chúng ta trở thành anh chị em với nhau vì chúng ta có cùng dòng máu chảy trong huyết quản. Thánh Phaolô đã nói về điều này rất rõ ràng rằng “Bởi vì chúng ta tuy nhiều nhưng chỉ là một tấm Bánh, một thân thể, vì tất cả chúng ta chia sẻ cùng một tấm Bánh này.” (1 Cor 10:17)

Qua việc Hiệp Thông Thánh, Bí tích Thánh Thể trở thành dấu chỉ hữu hiệu và là nguyên nhân cao cả của sự Hiệp Thông trong đời sống thiêng liêng và sự hiệp nhất của dân Thiên Chúa, nhờ đó Hội Thánh được tồn tại. Sách Giáo lý câu 1936 nói rõ rằng nếu không có Thánh Thể, thì chúng ta sẽ không thực sự hiệp nhất với nhau. Chúng ta sẽ không thực sự là một phần của thân thể Đức Kitô. Bằng cách này, “Thánh Thể làm nên Hội Thánh.” Đó là lý do tại sao chúng ta không cho phép những người ngoài Công giáo hay những người đang có tội trọng lên Rước Lễ. Không phải vì chúng ta không tôn trọng đức tin Kitô giáo của họ. Nhưng bởi vì Rước Lễ là một hành động giao ước. Đó là một hành động mà tôi tuyên bố tôi là một phần của Hội Thánh này. Tôi hiệp thông với Hội Thánh này. Chưa theo đạo thì chưa hoàn toàn hiệp thông. Phạm tội trọng là mất sự hiệp thông.

Rước Lễ đòi hỏi một lời thề giao ước long trọng, trong đó các tín hữu khẳng định sự cam kết của họ với Đức Kitô và Hội Thánh. Từ “Amen” cổ trong tiếng Do Thái có nghĩa là đồng ý với sự tự hiến theo giao ước của Chúa Giêsu, tuyên bố ước muốn của một người được kết hợp với Người. Giống như những người lính Rôma ngày xưa đã tuyên thệ ràng buộc với các tướng lĩnh của họ, các Kitô hữu lập lại mối liên hệ giao ước của họ với Đức Kitô qua việc Rước Lễ.

Trong Tin Mừng Thánh Gioan, Chúa Giêsu dùng hình ảnh cây nho và cành nho để minh họa mối liên hệ mật thiết giữa các tín hữu và chính Người. Qua việc Rước Lễ, chúng ta ở lại trong Đức Kitô, chia sẻ sự sống của Người và sinh hoa trái. Nếu chúng ta mắc tội trọng là chúng ta đã cắt đứt sự hiệp thông này và chúng ta cần phải giao hoà với Thiên Chúa qua Bí tích Hoà giải trước. Thánh Phaolô giải thích thêm về khái niệm này khi mô tả các tín hữu là chi thể của thân thể Đức Kitô, hiệp nhất qua việc họ tham dự bữa ăn Thánh Thể.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

___________________________________________________________________________________

THÁNH ĐƯỜNG THÁNH VITALE-MỘT CÔNG TRÌNH KIẾN TRÚC BYZANTINO ĐIỂN HÌNH TẠI NƯỚC Ý

Thánh đường Thánh Vitale ở Ravenna, được xây dựng vào những năm 532-548 tại địa điểm Thánh Vitale chịu tử đạo, là một công trình độc đáo, kết hợp các yếu tố kiến trúc Roma (vòm nội tiếp, cửa vào, tháp) và Bizantino (hậu cung đa giác, đấu, kiến trúc gạch).

Thánh đường có hình bát giác, được xây bằng gạch trần, có phần thân ngoài rộng và thấp ôm lấy phần tháp cao bên trong. Phần thân ngoài chia thành hai tầng trên dưới. Các đường phân chia mỗi mặt tường theo chiều thẳng đứng cùng với đường gờ chia các tầng tạo thành các ô hình tứ giác mà ở giữa là các cửa sổ có vòm tròn. Các cột góc vượt khỏi mái nhà thờ, có đốc cũng lợp ngói trông như đầu hồi nhỏ. Hai cột chịu lực ốp vào hai cột góc ở hai bên nhà thờ.

Hai bên tiền sảnh có hai tháp nhỏ hình trụ dùng làm cầu thang để lên tầng hai. Các mái lớn nhỏ của các khối kiến trúc nhìn từ bên ngoài có dạng hình tam giác và hình chóp. Tiền sảnh tiếp tuyến với một góc của hình bát giác, vì vậy lối vào chính không đối xứng với hậu cung và điều này điều này làm cho hình dạng bát giác của nhà thờ trở nên rõ ràng. Hai bên hậu cung là khối hình trụ nhỏ (diaconicon và protesis) dùng làm phòng thánh.

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ I)

Từ hình lang nhìn vào bên trong (trái)và trần một ô trong nhà thờ (phải).

Hình thánh đường Thánh Vitale: Bên ngoài nhìn ngang (trái) và bên trong nhìn lên (phải).

(HT 17-11-2024)

RƯỚC LỄ LÀ HIỆP THÔNG VỚI ĐỨC KITÔ VÀ HỘI THÁNH

Chúng ta đã học về việc Chúa Giêsu quá yêu thương chúng ta đến nỗi tự nguyện chịu chết cho chúng ta. Không những thế, Người còn ở lại với chúng ta mọi ngày cho đến tận thế trong Bí tích Thánh Thể.

Bí tích Thánh Thể còn được gọi là Sự Hiệp Thông Thánh chính vì, khi đặt chúng ta trong sự hiệp thông với Hy tế của Đức Kitô, chúng ta được hiệp thông mật thiết với Người và với nhau qua Người. Hiệp Thông Thánh (Rước Lễ) là đỉnh cao thiêng liêng, thể hiện sự kết hợp mật thiết nhất giữa Thiên Chúa và con người. Bài này tóm tắt giải thích của Đức Cha Andrew Cozzens về nguồn gốc Thánh Kinh, ý nghĩa thần học và ý nghĩa thực tế của việc Hiệp Thông Thánh, làm sáng tỏ vai trò trung tâm của Bí tích này trong việc thúc đẩy sự hiệp nhất và hiệp thông trong Thân Mình Đức Kitô.

Hiệp Thông Thánh là Thông Phần vào Sự Sống của Thiên Chúa

Hiệp Thông Thánh là hình ảnh thu nhỏ của cuộc gặp gỡ thân mật giữa Thiên Chúa và dân Ngài. Bắt nguồn từ tình yêu hy sinh của Đức Kitô, Bí tích này dẫn đến sự kết hợp mật thiết giữa Thiên Chúa và con người. Trong Thánh Lễ, chúng ta dâng lên Chúa Cha những hy sinh nhỏ bé của mình kết hợp với Hy Lễ của Đức Kitô trên Thập giá. Để đáp lại, Ngài ban lại cho chúng ta chính Con Một Ngài. Nhờ ân sủng của Bí tích Thánh Thể, chúng ta được thông phần vào chính sự sống của Thiên Chúa. Đó là lý do tại sao các Giáo Phụ của Hội Thánh khi nói về Bí tích Thánh Thể, thường sự so sánh nó với một tiệc cưới, ý tưởng này cho rằng lễ cưới giữa Thiên Chúa và mỗi người chúng ta diễn ra trong Thánh Lễ, và trong sự hiệp thông ấy cả hai trở nên một xương một thịt.

Nền tảng Thánh Kinh của Hiệp Thông Thánh

Nếu quay lại Cựu Ước, chúng ta thấy rằng hình ảnh đám cưới hay hôn nhân là hình ảnh chính được sử dụng trong đó để diễn tả giao ước với Thiên Chúa với dân Ngài. Và tất cả những điều đó được ứng nghiệm trong sách Khải Huyền, trong đó Hội Thánh được mô tả như Tân Nương của Đức Kitô đang sẵn sàng đến và gặp gỡ Tân Lang của mình. Chính Thánh Phaolô đã nói về điều này trong chương 5 của thư Êphêxô, ở đó ngài nói, cuộc hôn nhân thực giữa Đức Kitô và Hội Thánh xảy ra vào lúc trên Thập giá.

“Đức Kitô yêu thương Hội Thánh và hiến mình vì Hội Thánh; như vậy, Người thánh hoá và thanh tẩy Hội Thánh bằng nước và lời hằng sống, để trước mặt Người, có một Hội Thánh xinh đẹp lộng lẫy, không tỳ ố, không vết nhăn hoặc bất cứ một khuyết điểm nào, nhưng thánh thiện và tinh tuyền.” (Eph 5:25-27)

Điều chúng ta thấy là Thập giá là lúc mà Thiên Chúa kết hợp chính Mình với chúng ta bằng cách hiến mạng sống của Người cho chúng ta. Thánh Phaolô nói, cái chết của Người thanh tẩy và thánh hóa Tân Nương và chuẩn bị cho nàng cho sự kết hợp này. Tiệc cưới này tuy đã xảy ra trong quá khứ, nhưng được tái trình bày, hay hiện tại hoá cho chúng ta trong mỗi Thánh Lễ để chúng ta được cùng tham dự. Do đó, Thánh Lễ là tiệc cưới mà ở đó các tín hữu được kết hợp với Đức Kitô qua sự Hiệp Thông Thánh (Rước Lễ), thông phần vào tình yêu tự hiến của Người.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 10-11-2024)

Lời của Đức Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II vẫn còn vang vọng ngày nay: “Chúng ta đang phải đối mặt với một cuộc đụng độ tàn khốc và bi thảm giữa thiện và ác, giữa cái chết và sự sống, ‘nền văn hóa sự chết’ và ‘nền văn hóa sự sống’… tất cả chúng ta đều tham gia và cùng chia sẻ, với trách nhiệm không thể tránh khỏi là lựa chọn ủng hộ sự sống vô điều kiện.”[1]

Vì vậy, chúng ta cần một cuộc phục hưng cầu nguyện và hành động:

· Chúng ta phải nhắc lại cam kết của mình trong việc bảo vệ hợp pháp mọi sự sống con người, từ khi thụ thai đến lúc chết tự nhiên, và bỏ phiếu cho những ứng cử viên sẽ bảo vệ sự sống và phẩm giá của con người.

· Chúng ta đòi hỏi phải có các chính sách hỗ trợ phụ nữ và trẻ em đang gặp khó khăn, đồng thời tiếp tục giúp đỡ các bà mẹ trong cộng đồng của mình qua các trung tâm hỗ trợ thai sản địa phương và sáng kiến toàn quốc của chúng ta, Đồng hành cùng các Bà Mẹ đang gặp Khó khăn – Walk with Moms in Need.

· Chúng ta cũng phải tiếp tục dang rộng vòng tay thương cảm đến tất cả những người đang đau khổ vì tham gia phá thai, qua các mục vụ chữa lành sau phá thai của Hội Thành như Project Rachel Ministry.

· Quan trọng nhất, chúng ta phải tái quyết tâm tha thiết cầu nguyện vì sự sống.

Tôi mời tất cả những người Công giáo tham gia vào nỗ lực cầu nguyện chung từ bây giờ cho đến cuộc bầu cử quốc gia, bằng cách cầu nguyện hàng ngày trong Tháng Phò Sự sống này “Cầu nguyện với Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể cho Sự sống”:

Lạy Chúa Giêsu, Chúa đã đến để chúng con được sống— và sống dồi dào. Cùng với Chúa Cha và Chúa Thánh Thần, Chúa đã hình thành chúng con trong lòng mẹ và kêu gọi chúng con yêu Chúa đến muôn đời. Khi món quà quý giá nhất của Chúa là sự sống con người bị tấn công, xin kéo chúng con đến gần hơn với Sự Hiện diện Thật của Chúa trong Bí tích Thánh Thể. Xin xua tan bóng tối của nền văn hóa sự chết, vì Chúa là ánh sáng chiếu soi bóng tối, và bóng tối không thể chế ngự được ánh sáng. Nhờ quyền năng của Sự hiện diện Thánh Thể của Chúa, xin giúp chúng con bảo vệ sự sống của mọi con người ở mọi giai đoạn. Xin biến đổi trái tim chúng con để bảo vệ và trân trọng tất cả những người có cuộc sống dễ bị tổn thương nhất. Vì Chúa là Thiên Chúa muôn đời. Amen.

Nhờ ân sủng của cuộc phục hưng này, cầu mong chúng ta làm nhân chứng, làm việc và bỏ phiếu để tất cả trẻ em trong bụng mẹ được luật pháp bảo vệ và chào đón trong tình yêu thương, và tất cả các bà mẹ và gia đình sẽ được củng cố nhờ sự hỗ trợ và đồng hành của chúng ta.

Phaolô Phạm Xuân Khôi chuyển ngữ (kỳ II và hết)

______________________________________________________________________________________________

KIẾN TRÚC THÁNH ĐƯỜNG KIỂU BYZANTINO

1-TỔNG QUAN VỀ KIẾN TRÚC THÁNH ĐƯỜNG KIỂU BYZANTINO

Kiến trúc Byzantino khai sinh từ thành phố Constantinopoli, nằm trên eo biển Bosforo, nơi Constantino Đại Đế chọn làm thủ đô của đế quốc Roma từ năm 324 và về sau là thủ đô của đế quốc Byzantino.

Kiến trúc Byzantino ra đời và phát triển trong bối cảnh Kitô giáo trở thành quốc giáo; nhà nước và Giáo Hội coi nghệ thuật là phương tiện diễn tả mối quan hệ giữa con người với Thiên Chúa và là phương tiện để truyền bá và tôn vinh đức tin.

Trên bình diện triết lý và nghệ thuật, kiến trúc Byzantino dựa trên quan niệm mỹ học của trường phái Tân Platon và chủ nghĩa lý tưởng của Kitô giáo Đông Phương, đồng thời kết hợp các yếu tố Hy-La với các yếu tố Siria, Ai Cập và Ba Tư, nhằm mang lại tính siêu việt cho không gian, trong khi vẫn coi trọng sự hài hòa vốn có của chủ nghĩa tự nhiên cổ đại.

So sánh với kiến trúc Kitô giáo cổ đại, kiến trúc Byzantino có nhiều khác biệt.

Về chất liệu: Thánh đường thường được xây dựng bằng gạch thay vì bằng đá như trước. Về hình dạng: Thánh đường thường được xây dựng theo dạng hình tròn hoặc hình thánh giá Hy Lạp, có bốn nhánh dài bằng nhau, chứ không phải hình chữ nhật.

Về không gian kiến trúc: Nếu trước đó công trình kiến trúc được quan niệm là sự sắp đặt các không gian cạnh nhau, thì bây giờ tính thống nhất của không gian được nhấn mạnh. Nếu trước đó Kitô giáo cổ đại cố gắng tạo ra một không gian năng động thì lúc này Byzantino tìm kiếm một không gian giãn nở, gần như phi vật chất và vì vậy nó cố gắng loại bỏ tối đa các yếu tố tạo hình.

Về cách thiết kế mái vòm: nếu trước đó mái vòm kiểu Roma cổ đại nằm trên một bức tường hình tròn liên tục, thì bây giờ, mái vòm kiểu Byzantino được đặt trên một đế vuông, có các đường vòng cung đỡ lấy mái vòm và vì thế phần lớn trọng lực của mái vòm đổ lên 4 trụ chính.

Về cách thiết kế cột và phần đầu cột: các cột và phần đầu cột không được chạm nổi như nghệ thuật Roma cổ đại. Không còn thấy ở đây các đầu cột điêu khắc theo kiểu Hy Lạp; trái lại, các cột luôn được làm nhẵn; hơn nữa các đấu cũng như phần đệm giữa đấu và trụ đều có dạng hình chóp cụt lộn ngược và được chạm phẳng với các biểu tượng, các monogramma và các hoạ tiết tự nhiên.

Về phong cách trang trí: thay vì điêu khắc, kiến trúc Byzantino sử dụng mosaic làm yếu tố trang trí chủ đạo. Thay vì sử dụng bích họa, kiến trúc Byzantino gần như phủ kín các bề mặt nội thất bằng các loại đá mầu và nhất là mosaic dát vàng, khiến cho người ta thấy các bức tường dường như không tồn tại và không gian bên trong dường như vô tận.

Sự tương phản trong ngoài: Bên ngoài thô ráp, có khi tường để trần, không trát vữa; trái lại bên trong lại được trang trí phong phủ, công phu, tỷ mỷ và tráng lệ, lung linh huyền ảo dưới tác động của nhân vật chính là ánh. Điều này xuất phát từ chủ ý thần học của thánh đường: bên ngoài xấu xa tượng trưng cho thân xác đã bị sa ngã và phải chết của con người, bên trong xinh đẹp, thánh thiêng tượng trưng cho linh hồn con người đã được Chúa cứu độ.

Hiệu ứng của ánh sáng trong kiến trúc và trang trí: Những luồng ánh sáng mạnh từ các cửa sổ của mái vòm chính khiến ta dường như mất phương hướng và mất cảm giác thực về không gian xây dựng. Những luồng ánh sáng yếu phân tán giữa các cột, mất hút trong cái âm u của các hành lang và các không gian phụ, tan biến trong những cái nhấp nháy của các loại đá quý long lanh và các rất nhiều tấm mosaic mạ vàng óng ánh. Ánh sáng ở đây vừa diễn tả thần tính của Thiên Chúa, vừa là một khí cụ chủ yếu kiến tạo không gian bên trong.

Ấn tượng chung khi bước vào một thánh đường Byzantino: Tất cả các yếu tố kiến trúc, cũng như các yếu tố trang trí và ánh sáng tác động trên ta, khiến ta có cảm thấy mình bé nhỏ đang lạc vào một không gian vô tận, linh thiêng, huyền bí, một thế giới xa lạ, một thế giới thần tiên, huyền ảo. Tức thời ta cảm thấy Thiên Chúa hiện diện cách mạnh mẽ và tuyệt đối, thoát khỏi mọi khả năng hiểu biết của ta và ta chỉ còn có nước thần phục ngài mà thôi và đấy là chọn lựa khôn ngoan của ta và là con đường cứu độ của ta.

Phong cách kiến trúc thánh đường Byzantino phát triển đến đỉnh cao vào thế kỷ thứ VI và ảnh hưởng trên các trường phái nghệ thuật châu Âu thời Trung Cổ. Năm 1453 đế quốc Byzantino bị Thổ Nhĩ Kỳ thôn tính, tuy nhiên, nghệ thuật Byzantino vẫn tiếp tục phát huy ảnh hưởng trên nghệ thuật Kitô giáo trên khắp thế giới cho đến ngày nay. Tại Washington DC, Đền Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội của Công giáo và Tiểu Vương cung Thánh đường San Sophia của Chính thống Giáo là những thánh đường điển hình được xây theo phong cách Byzantino trong thời hiện đại.

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT

Bên ngoài và bên trong Đền thờ San Sophia, thành phố Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ.

Mái vòm Đền thờ San Sophia, Istanbul, thế kỷ VI (trái) và mái vòm đền thờ Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội, Washington DC, thế kỷ XX (phải).

Bên ngoài và bên trong nhà nguyện Rửa tội Ortodossi, Ravenna, Italia, thế kỷ IV-V.

(HT 3-11-2024)

Chúng ta đang sống trong thời kỳ Phục hưng Thánh Thể đầy phấn khởi. Đại hội Thánh Thể Toàn quốc của chúng ta và các cuộc rước Thánh Thể dẫn đến Đại hội này, có sự tham gia của hàng trăm ngàn người Công giáo, những người sẽ không bao giờ còn như trước. Cuộc Phục hưng vẫn tiếp diễn và rất cần thiết, đặc biệt là trong những nỗ lực của chúng ta nhằm bảo vệ sự sống con người.

Chúa Giêsu, thực sự hiện diện trong Bí tích Thánh Thể, ban cho chúng ta sự sống sung mãn. Người kêu gọi mỗi người chúng ta tôn trọng món quà sự sống trong mỗi con người. Trong khi chúng ta sống trong một xã hội thường gạt những người yếu đuối, mỏng manh hoặc dễ bị tổn thương ra ngoài, thì họ lại là những người cần được chăm sóc và bảo vệ nhất. ĐTC Phanxicô nhắc nhở chúng ta rằng “mọi em bé, thay vì được sinh ra, lại bị kết án phá thai một cách bất công, đều mang khuôn mặt của Chúa Giêsu Kitô, mang dung nhan của Chúa, là Đấng thậm chí trước khi được sinh ra, và ngay sau khi sinh ra, đã từng bị thế giới chối bỏ.”[i]

Luật pháp và hàng triệu anh chị em của chúng ta vẫn chưa nhận ra thực tại này. Rất may là chúng ta không còn sống dưới chế độ Roe v. Wade nữa, và các viên chức được chúng ta bầu cử cho hiện có thẩm quyền để giảm thiểu hoặc chấm dứt nạn phá thai. Nhưng điều chúng ta thấy hiện nay là năm mươi năm phá thai gần như không giới hạn, đã tạo ra một cách bi thảm một não trạng quốc gia, mà dựa vào đó nhiều người Mỹ đã trở nên không bận tâm gì với tổng số phá thai. Điều này cho phép công nghiệp phá thai tiếp tục cung cấp bất kỳ số lượng phá thai nào. Trước thách đố này, các Giám mục Hoa Kỳ đã khẳng định rằng, mặc dù điều quan trọng là phải giải quyết mọi cách mà sự sống con người bị đe dọa, nhưng "phá thai vẫn là ưu tiên hàng đầu của chúng ta vì nó tấn công trực tiếp vào những anh chị em dễ bị tổn thương nhất của chúng ta, hủy hoại hơn một triệu sinh mạng mỗi năm chỉ riêng tại đất nước chúng ta.”[ii]

“Chúng ta đang phải đối mặt với một cuộc đụng độ tàn khốc và bi thảm giữa thiện và ác, giữa cái chết và sự sống...”

Bằng một cách bi thảm, phá thai cũng đã trở thành ưu tiên hàng đầu của những người khác. Chúng ta thấy nhiều chính trị gia ăn mừng việc phá thai trẻ em chưa chào đời và bảo vệ quyền tiếp cận phá thai, thậm chí cho đến tận lúc chào đời. Rất ít nhà lãnh đạo đứng lên bênh vực việc hạn chế tác hại của việc phá thai bằng hóa chất (thuốc phá thai) đối với các bà mẹ và trẻ em, đây hiện là hình thức phá thai phổ biến nhất. Và hướng đến cuộc bầu cử vào tháng 11, có tới mười tiểu bang phải đối mặt với các dự luật sẽ được bỏ phiếu cực kỳ độc ác là đưa quyền phá thai vào hiến pháp tiểu bang của họ.

Phaolô Phạm Xuân Khôi chuyển ngữ (kỳ I)

______________________________________________________________________________________________

ĐỀN THỜ ĐỨC BÀ CẢ-MỘT NHÀ THỜ ĐIỂN HÌNH ĐƯỢC XÂY DỰNG THEO KIỂU “BASILICA”

Đền thờ Đức Bà Cả được xây dựng thời ĐGH Liberio (352-366) trên đồi Esquilino, một trong 7 quả đồi cổ của thành Roma, vào những năm 332-340 và về sau được ĐGH Sixtô III (432-440) tái thiết để tôn kính Đức Maria là Mẹ Thiên Chúa theo định tín của Công đồng Êphêsô năm 431.

Đền thờ Đức Bà Cả là một công trình tiêu biểu nhất của giai thời kỳ phục hưng nghệ thuật Roma cổ điển từ giữa thế kỷ thứ IV. Đền thờ dài 86,54 m và rộng 32,50 và cao 16 m, gồm có một nếp chính và hai nếp phụ hẹp như hai hành lang dọc theo nếp chính.

Hai hàng cột kiểu Ionic đỡ hệ thống xà dọc và tường ở bên trên. Phần phía trên các đầu cột này được thiết kế và trang trí theo kiểu cổ điển, tạo thành hai lớp rõ rệt, hướng cái nhìn về phía khải hoàn môn và bàn thờ. Các cửa sổ được bao quanh bằng các hoa văn và cột nhỏ. Ở phần tường bên trên các xà dọc, giữa hai cửa sổ, trong các ô hình chữ nhật có 42 bức phù điêu mosaic diễn tả các tích truyện điển hình trong Kinh Thánh Cựu Ước.

Trên khải hoàn môn phía trước cung thánh được trang trí bằng các bức mosaic tường thuật các sự kiện chính trong cuộc đời Chúa Giêsu. Cung thánh nằm cuối nếp chính có đặt bàn thờ tuyên xưng đức tin ở bên trên và chìm xuống bên dưới mặt đất là nhà nguyện tôn kính máng cỏ Chúa Giêsu nằm do bà Thánh Helena mang về từ bên Palestina. Trần nhà thờ được làm gỗ theo kiểu Roma cổ điển; sàn nhà thờ được trang trí theo kiểu Cosma. Phần hậu điện được xây thêm vào thế kỷ XIII và tháp chuông cao 75 mét được xây vào thế kỷ XIV là tháp chuông cao nhất Roma.

Đền thờ Đức Bà Cả được thiết kế theo các quy tắc kiến trúc của Vitruvius là xin đẹp, tiện ích và bền vững. Trong xây dựng cũng như trong trang trí, tổng thể cũng như chi tiết, ta thấy tinh thần phục hưng nghệ thuật cổ điển Roma, đặc biệt là phục hưng nghệ thuật của thời hoàng đế Adriano (117-138) được thể hiện rất phong phú và rõ nét. Chính vì thế, khi bước vào bên trong Đền Thờ, ta cảm thấy yên tĩnh và uy nghiêm, trong cái hùng vĩ, lộng lẫy và hài hòa.

Tưởng cũng nên biết Đền Thờ Đức Bà Cả được gọi bằng bốn các tên khác nhau. (1) Gọi là Đền Thờ Đức Bà Cả vì tính cho đến thời điểm xây dựng Đền Thờ này vào thế kỷ IV-V thì đây là đây là đền thờ đầu tiên và là đền thờ lớn nhất dâng kính Đức Mẹ bên Tây Âu.

(2) Gọi là Đền Thờ Liberiana vì Đền thờ đầu tiên được xây dựng thời Đức Giáo hoàng Liberiô (352-366). (3) Gọi là Đền Thờ Đức Bà Máng Cỏ vì nơi đây có tôn kính máng cỏ Chúa Giêsu nằm do bà Thánh Helena mang về từ bên Palestina.

(4) Gọi là Đền thờ Đức Bà Xuống Tuyết vì hồi ấy dân Roma muốn xây dựng một đền thờ để tạ ơn Đức Mẹ đã cứu họ khỏi nạn đại dịch và chính Đức Mẹ đã báo mộng cho nhà quý tộc Giovanni và ĐGH Liberio rằng sớm mai tuyết rơi ở đâu thì xây dựng nhà thờ ở đó. Thế là sáng ngày 5 tháng 8, giữa mùa hè nóng bức, Đức Mẹ đã làm phép lạ cho tuyết rơi trắng xoá đỉnh đổi Esquilino và ĐGH đã cho xây dựng Đền Thờ kính Đức Maria ở đây.

Lm. Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT

Đền thờ Đức Bà Cả mặt tiền bên ngoài và bên trong phần trên cao.

Nếp chính Đền Thờ Đức Bà Cả (trái) và máng cỏ Chúa nằm lúc giáng sinh (phải)

(HT 27-10-2024)

Ánh Sáng Đẹp Tươi: Nhiệm Huấn Vượt Qua,

Bài IV Chúa Giêsu là Chúa và Người Yêu Các Linh Hồn

Khi chúng ta tham gia cử hành Bí tích Thánh Thể, chúng ta có mặt ở đó, tại Bữa Tiệc Ly và tại Đồi Canvê! Ở đó, chúng ta có cơ hội hiến dâng lên Chúa Cha chính mình – tình yêu và lòng sùng kính, sự tôn thờ, niềm vui và nỗi buồn, những đấu tranh và sự yếu đuối của chúng ta – cùng với Chúa Giêsu trong Lễ Vật vĩnh cửu duy nhất của Người. Ở đó, chính Chúa ban cho chúng ta Mình và Máu Người trong giây phút vĩnh cửu này; chính Chúa là Đấng ban sức mạnh Thân Mình Người là Hội Thánh; chính Chúa là Đấng củng cố mối dây hợp nhất giữa các chi thể trong Thân Mình Người; và chính Chúa là Đấng sai các môn đệ đi thi hành Mệnh Lệnh Cao Cả.

Sống như Đức Kitô Hôm nay

Chúng ta thường tự hỏi mình vào chiều Chúa nhật: “Tôi đã được gì sau Thánh Lễ hôm nay?” Mặc dù câu hỏi đó đôi khi chỉ có tính tư lợi, nhưng nó có thể là một câu hỏi hữu ích – nếu ước muốn của chúng ta là thưởng thức các phúc lành của phụng vụ.

Tuy nhiên, có một câu hỏi quan trọng chúng ta nên hỏi trước khi Thánh Lễ bắt đầu: “Tôi đã mang gì để cùng Chúa Giêsu dâng lên Chúa Cha?” Câu hỏi đó có thể tạo ra sự khác biệt trong việc xác định chất lượng việc tham dự Thánh Lễ sắp bắt đầu của tôi.

Sau này, khi suy niệm về việc cử hành Bí tích Thánh Thể hôm nay, chúng ta bắt đầu nhận ra rằng chúng ta đã nhận được những hồng ân không thể đếm xuể, những ân sủng không thể diễn tả được. Chúng ta đã có mặt ở đó sáng nay—ở Bữa Tiệc Ly, ở đó tại Lễ Hiến tế Đồi Canvê! Chúa Giêsu đã ở đó, hiện diện hoàn toàn với chúng ta, Mình, Máu, Linh hồn và Thiên tính! Chúa Giêsu đã cho chúng ta ăn bằng lương thực nuôi dưỡng và thay đổi chúng ta, lương thực ở lại với chúng ta, lương thực nuôi dưỡng cơn đói thầm kín nhất mà không gì trên trái đất này có thể thỏa mãn. Chúa Giêsu kéo chúng ta đến gần trái tim Người hơn, nhắc nhở chúng ta rằng Mình Người đã bị nộp vì chúng ta, Máu Người đã đổ ra vì chúng ta. Chúa Giêsu củng cố Thân Mình Người, Hội Thánh và kéo chúng ta đến gần hơn với tất cả các chi thể trong Thân Mình Người.

Những ân sủng có quyền năng, thay đổi đời sống, những ân sủng đáng chú ý đến mức khiến chúng ta phải tự hỏi: “Tại sao tôi lại bỏ lỡ Thánh Lễ Chúa Nhật?”

Khi Chúa sai chúng ta rời khỏi phụng vụ, Người đã ban cho chúng ta một sứ mệnh mà Thánh Phêrô đã dạy chúng ta trong lá thư đầu tiên của ngài:

“Anh em hãy tiến lại gần Đức Kitô, viên đá sống động bị người ta loại bỏ, nhưng đã được Thiên Chúa chọn lựa và coi là quý giá. Hãy để Thiên Chúa dùng anh em như những viên đá sống động mà xây nên ngôi Đền Thờ thiêng liêng, và hãy để Thiên Chúa đặt anh em làm hàng tư tế thánh, dâng những lễ tế thiêng liêng đẹp lòng Người, nhờ Đức Giê-su Kitô… Anh em là giống nòi được tuyển chọn, là hàng tư tế vương giả, là dân thánh, dân riêng của Thiên Chúa, để loan truyền những kỳ công của Người, Đấng đã gọi anh em ra khỏi miền u tối, vào nơi đầy ánh sáng diệu huyền.” (x. 1 Pherô 2:4-9).

Thánh Phêrô khích lệ chúng ta nghiêm túc thực hiện mệnh lệnh của Chúa vào cuối Thánh Lễ. Được chính Chúa sai đi, tôi sẽ để cho những ân sủng của Thánh Lễ ảnh hưởng đến cuộc sống hằng ngày, hành động, lời nói, ước muốn, mục tiêu của tôi như thế nào để trở thành một môn đệ quyết tâm dấn thân hơn không? Liệu tôi có hình thành cuộc sống của tôi theo những mầu nhiệm cứu độ mà tôi đã cử hành hôm nay không?

Cuối cùng, có một câu hỏi khác cần đặt ra khi suy niệm về Thánh Lễ sáng nay: “Chúa Giêsu thực sự hiện diện với tôi. Tôi có thực sự hiện diện với Người không? Tôi có cùng với Người dâng chính mình để thờ phượng Chúa Cha không?”

Tác giả: Đức TGM Peter Sartain
Phaolô Phạm Xuân Khôi chuyển ngữ (kỳ III và hết)

___________________________________________________________________________________________________

THÁNH ĐƯỜNG KIỂU “BASILICA”

(Loại bài viết về nghệ thuật kiến trúc Kitô giáo trong dòng lịch sử)

Thánh đường kiểu basilica là biểu tượng cho hành trình đi đến gặp Chúa và được biến đổi trong Chúa. Đây là quan niệm căn bản chi phối việc xây dựng và trang trí, vì thế thánh đường luôn có hình thánh giá Latin và được xây dựng theo hướng Tây-Đông, có nghĩa là mặt tiền hướng về phía Tây và bàn thờ nằm ở phía Đông, hướng mặt trời mọc, vì mặt trời tượng trưng cho Chúa Kitô.

Khi bước vào bên trong kiểu thánh đường này, ta thấy các không gian kiến trúc hiện ra một cách rõ ràng, được phân bổ đối xứng nhau theo trục trục dọc và được định hướng từ Tây sang Đông với các tham chiếu mang tính biểu tượng tựa như một con đường thánh (via sacra). Ngay từ cái nhìn đầu tiên ta đã có thể bao quát toàn bộ không gian bên trong và ta có thể biết ngay đâu là nơi quan trọng nhất trong thánh đường.

Trong luồng ánh sáng đồng nhất, các hàng cột dường như nối liền với nhau giống như một bức tường và được mở ra dần dần từ cuối nhà thờ lên đến gian cung thánh. Các hàng cột, cũng như các bức tượng hay các bức phù điêu nối tiếp nhau theo từng hàng thẳng tắp phía trên các đầu cột, trên trần và trên tường là các bức họa, các bức phù điêu và nhất là các bức mosaic dày đặc với các hình ảnh và biểu tượng khác nhau. Tất cả các yếu tố kiến trúc và trang trí này vừa có tác dụng hướng cái nhìn của ta về điểm quan trọng nhất trong thánh đường đó là bàn thờ nơi Chúa Kitô ngự, vừa thể hiện một thế giới khác hẳn, biểu tượng cho linh hồn đã được biến đổi trong Chúa. Thánh đường ở đây là biểu tượng cho hành trình đi đến với Chúa, là biểu tượng của Giáo Hội và là hình ảnh hiện thực của Giêrusalem trên Trời.

Các thánh đường kiểu basilica được xây dựng từ thời cổ đại vẫn còn tồn tại đến ngày nay ở nhiều thánh phố từ Thổ Nhĩ Kỳ đến Italia. Tại Roma, có ba thánh đường tiêu biểu hơn cả cho phong cách kiến trúc này là vương cung thánh đường Thánh Phaolo Ngoại thành, Vương cung thánh đường Đức Bà Cả, Vương cung Thánh đường Thánh Sabina.

Lm Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ II và hết)

Hình: Vương cung thánh đường Thánh Phaolô Ngoại Thành: Tiền đường và nếp chính bên trong.

(HT 20-10-2024)

Ánh Sáng Đẹp Tươi: Nhiệm Huấn Vượt Qua,

Bài IV Chúa Giêsu là Chúa và Người Yêu Các Linh Hồn

Một Suy tư Giáo lý về Nghi thức

Kể lại câu chuyện về sự ra đời của Chúa Giêsu, Thánh Luca dạy chúng ta một điều rất quan trọng: đó là từ khi được thụ thai, Chúa Giêsu đã tuân theo luật nhân loại và luật Môsê và tham gia vào mọi kinh nghiệm của con người, ngoại trừ tội lỗi. Mặc dù là Con Thiên Chúa, nhưng Người không miễn trừ mình khỏi những luật lệ như vậy, hoặc khỏi những bất tiện khi phài hành trình trong cuộc điều tra dân số, hoặc khỏi những đau khổ lớn hơn nhiều sắp xảy xa. Người không những chỉ làm tròn lề luật mà còn còn phải làm tròn nó cách hoàn hảo, để nó có thể bị một Lề Luật Mới vượt qua, cho chúng ta.

Thánh Luca đưa ra một gợi ý xa hơn về sứ mệnh của Chúa Giêsu khi ngài kể lại những gì thiên thần đã nói với các mục đồng:

“Anh em đừng sợ. Này tôi báo cho anh em một tin mừng trọng đại, cũng là tin mừng cho toàn dân: Hôm nay, một Đấng Cứu Độ đã sinh ra cho anh em trong thành vua Đavít, Người là Đấng Kitô Đức Chúa. Anh em cứ dấu này mà nhận ra Người: anh em sẽ gặp thấy một trẻ sơ sinh bọc tã, nằm trong máng cỏ.” (Luca 2:10–12)

Đấng Cứu Rỗi là “với bạn” và “cho bạn”—mọi sự về Người là một món quà của tình yêu, một sự hy sinh, “cho bạn”—tức là “cho chúng ta.”

Có lẽ điểm này sẽ rõ ràng hơn nếu chúng ta nghĩ đến những lời Linh mục đọc trong lúc Truyền phép, chính những lời của Chúa Giêsu:

“Này là Mình Thầy sẽ bị nộp vì các con.”

“Này là chén máu Thầy, máu Giao Ước Mới và vĩnh cửu, sẽ đổ ra cho các con và nhiều người được tha tội”.

Thật hữu ích khi lưu ý rằng trong số những canh tân phụng vụ của Vaticanô II có việc đưa từ “vì các con” vào truyền phép bánh; trước đây những lời đó chỉ xuất hiện trong truyền phép rượu. Ý nghĩa của sự thay đổi này là sự hy sinh của Chúa là “cho chúng ta” một cách bao trùm, trọn vẹn và hiện tại vĩnh viễn: Ngôi Vị và Chức Tư Tế của Người là một.

Thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II đã viết trong Pastores Gregis rằng trong Chúa Giêsu Kitô, chúng ta thấy một lối sống thân thiện rõ ràng, “một lối sống… được dành hoàn toàn để thờ phượng Chúa Cha và phục vụ tha nhân” (số 13). Do đó, khi chúng ta được nuôi dưỡng bằng Thánh Thể – bằng Hy Lễ vĩnh cửu duy nhất của Đức Kitô – chúng ta cũng phải thấy cuộc sống của mình “vì Chúa Cha và vì người khác” trong sự hiến dâng hoàn toàn chính mình.

Khi chúng ta tham gia cử hành Bí tích Thánh Thể, chúng ta có mặt ở đó, tại Bữa Tiệc Ly và tại Đồi Canvê! Ở đó, chúng ta có cơ hội hiến dâng lên Chúa Cha chính mình – tình yêu và lòng sùng kính, sự tôn thờ, niềm vui và nỗi buồn, những đấu tranh và sự yếu đuối của chúng ta – cùng với Chúa Giêsu trong Lễ Vật vĩnh cửu duy nhất của Người. Ở đó, chính Chúa ban cho chúng ta Mình và Máu Người trong giây phút vĩnh cửu này; chính Chúa là Đấng ban sức mạnh Thân Mình Người là Hội Thánh; chính Chúa là Đấng củng cố mối dây hợp nhất giữa các chi thể trong Thân Mình Người; và chính Chúa là Đấng sai các môn đệ đi thi hành Mệnh Lệnh Cao Cả.

Tác giả: Đức TGM Peter Sartain
Phaolô Phạm Xuân Khôi chuyển ngữ (kỳ I)

____________________________________________________________________________________________

THÁNH ĐƯỜNG KIỂU “BASILICA”

(Loại bài viết về nghệ thuật kiến trúc Kitô giáo trong dòng lịch sử)

Từ năm 313, Kitô giáo trở thành một tôn giáo hợp pháp. Bấy giờ Giáo Hội thường không sử dụng các đền ngoại giáo có sẵn để làm nhà thờ, vì một mặt chúng là biểu tượng của các tôn giáo đa thần, mặt khác chúng có không gian bên trong nhỏ hẹp, chỉ dành cho các giáo sĩ. Trái lại, để đáp ứng nhu cầu hội họp và thờ phượng của một số lượng tín hữu đông đảo, Giáo Hội đã lấy cảm hứng từ kiến trúc “basilica” để xây dựng thánh đường.

Bình đồ Basilica Ulpia của hoàng đế Traino và bình đồ Vương cung thánh đường Thánh Phaolô Ngoại Thành

“Basilica” thời La Mã cổ đại là một kiểu công trình dân sự to lớn, phần thân chính hình chữ nhật, gồm 3 hoặc 5 nếp dọc, hai đầu có hình bán nguyệt, phía trước có thể có hay không có một sân được bao quanh bởi các hàng cột. Basilica có thể chứa được rất nhiều người cùng một lúc và thường dùng làm toà án, thư viện hoặc nơi tổ chức các hoạt động văn hóa, chính trị của hoàng gia.

Các kitô hữu thời cổ đại đã thêm bớt nhiều yếu tố kiến trúc khác nhau để “basilica” trở thành một kiểu thánh đường Kitô giáo có hình thức mới, nội dung mới và ý nghĩa mới, đáp ứng các đòi hỏi của giáo lý và phụng vụ một cách tự nhiên và hoàn hảo.

Khác với basilica ngoại giáo, thánh đường Kitô giáo cổ đại thường có hình thánh giá Latin, tức là thánh giá có thanh dọc dài và thanh ngang ngắn. Từ ngoài đi vào là một sân lớn hình vuông hoặc hình chữ nhật được bao quanh bằng cách hàng cột có mái che, ở giữa sân có bồn nhỏ chứa nước mưa và một bồn nước thanh tẩy, tiền thân của bình nước thánh đặt trong nhà thờ sau này. Hàng cột bao quanh sân phía mặt tiền để trống làm lối vào, trong khi hai bên tả hữu thường được xây kín mặt ngoài tạo thành hai hành lang dẫn vào tiền đường và tiếp theo qua các cửa để vào nhà thờ.

Nhà thờ được chia thành 3 nếp hoặc 5 nếp theo trục dọc, trong đó nếp chính ở giữa luôn rộng hơn và cao hơn các nếp bên; Có các cửa sổ bên trên hai hàng cột dọc của nếp chính để đón ánh sáng chiếu vào lòng nhà thờ. Đi dọc theo các cột sẽ dẫn đến nếp ngang cắt vuông góc với các nếp dọc làm cho nhà thờ giống như cây thánh giá Latin, biểu tượng cho Chúa Giêsu.

Sau nếp ngang, thẳng với nếp dọc chính, tương đương với cánh trên của thánh giá là cung thánh, bắt đầu từ nếp ngang và kết thúc với hậu điện, có nền cao hơn các phần khác vài bậc cấp, có hàng rào bao quanh và bàn thờ ở chính giữa. Phần cuối của cung nếp chính, tương đương với phần đỉnh thánh giá là một chái nhỏ hình bán nguyệt có trần vòm bên trên, gọi là hậu điện.
Lm Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ I)

(HT 13-10-2024)

Ánh Sáng Đẹp Tươi: Nhiệm Huấn Vượt Qua,

Bài IV Chúa Giêsu là Chúa và Người Yêu Các Linh Hồn

Chào mừng bạn đến với Ánh Sáng Đẹp Tươi, những bài giáo lý phụng vụ bắt nguồn từ truyền thống nhiệm huấn của Hội Thánh. Nhiệm huấn là một hình thức giáo lý cổ xưa giúp chúng ta đi sâu hơn vào các mầu nhiệm chúng ta cử hành trong các Bí tích. Mỗi tuần, một chủ đề mới sẽ giúp bạn tập trung vào những ân sủng có sẵn cho bạn qua Thánh Lễ khi bạn trong cầu nguyện suy niệm về nội dung của chủ đề.

Hãy Tưởng tượng Nghi Thức

Sự chú ý của Linh mục tập trung vào những miếng bánh và những giọt rượu đựng trong chén thánh. Mắt bạn di chuyển, theo dõi hành động của ngái khi ngài cẩn thận láy tay nhấc Bánh Thánh lên. “Tất cả các con hãy nhận lấy mà ăn, vì này là Mình Thầy sẽ bị nộp vì các con”. Bạn âm thầm tôn thờ Chúa Giêsu khi Mình Thánh Chúa được Linh mục nâng cao. Một sự im lặng… một sự dịu dàng đặt Của Lễ Thánh xuống… đầu bạn cúi xuống. Một lúc sau, những lời này vang vọng bên tai các con: “Tất cả các con hãy nhận lấy mà uống: vì này là chén máu Thầy, máu Giao Ước Mới và vĩnh cửu, sẽ đổ ra cho các con và nhiều người được tha tội. Các con hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy.” Những ngọn nến trên bàn thờ phản chiếu chén rượu lấp lánh khi nó được nâng lên hướng về Thiên đàng, và bạn thầm nói trong lòng mình: ‘Lạy Chúa Giêsu, con yêu Chúa.’ Chẳng bao lâu nữa, bạn và Người sẽ làm một trong trong cả xác lẫn hồn, và qua Người, kết hợp mật thiết với toàn thể Hội Thánh.

Câu hỏi để Suy niệm

Tôi đã chứng kiến giây phút long trọng này nhiều lần, nhưng tôi có thực sự cảnh giác không? Tôi chỉ “tham dự Thánh Lễ” hay tôi “tham gia” một cách có ý thức vào việc cử hành Bí tích Thánh Thể? Chẳng hạn, trong khi Truyền phép, tôi có dâng hiến chính mình cùng với Chúa Giêsu lên Chúa Cha không?

Trích dẫn từ các Giáo Phụ

Vào đêm bị phản bội, Chúa Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, đã cầm lấy bánh, và khi đã tạ ơn, Người đã bẻ ra và đưa cho các môn đệ mà nói: “Các con hãy nhận lấy mà ăn: này là Mình Thầy”. Người cầm lấy chén, tạ ơn và nói: “Các con hãy cầm lấy mà uống: này là máu Thầy”. Vì chính Đức Kitô đã tuyên bố bánh là mình mình nên ai còn có thể nghi ngờ gì nữa? Vì chính anh ta đã nói một cách khá dứt khoát: Này là máu Thầy, ai dám nghi ngờ và nói rằng đó không phải là máu của Người? Vì vậy, chúng ta hoàn toàn chắc chắn rằng chúng ta nhận được bánh và rượu như Mình và Máu Đức Kitô. Mình Người được ban cho chúng ta dưới biểu tượng của bánh, và máu Người được ban cho chúng ta dưới biểu tượng của rượu, để làm cho chúng ta trở nên một thân xác và máu huyết với Người. Có Mình và Máu Người trong các chi thể của chúng ta, chúng ta trở thành những người mang Đức Kitô và thông phần, như Thánh Phêrô nói, vào bản tính Thiên Chúa. —Thánh Cyril của Jerusalem.

Tác giả: Đức TGM Peter Sartain
Phaolô Phạm Xuân Khôi chuyển ngữ (kỳ I)

____________________________________________________________________________________________

NHÀ THỜ TƯ GIA VÀ HẦM MỘ

(Loại bài viết về nghệ thuật kiến trúc Kitô giáo trong dòng lịch sử)

2. HẦM MỘ (CATACUMBAE)

Phòng an táng các đức giáo hoàng (trái) trong hầm mộ San Calisto và nhà nguyện Hy Lạp (phải) trong hầm mộ Priscilla, Roma.

Từ thế kỷ I đến đầu thế kỷ IV, kiến trúc, hội hoạ và điêu khắc của Kitô giáo còn lại gì thì hầu hết đều tồn tại ở trong các hầm mộ mà người Công giáo Việt Nam thường gọi là “hang toại đạo” và hiểu nhầm rằng đây là nơi các Kitô hữu tiên khởi ẩn náu nhằm trốn tránh chính quyền bắt bớ.

Thực tế không phải như vậy. Hầm mộ là các nghĩa trang trong lòng đất, nơi các Kitô hữu thế kỷ đầu an táng người thân qua đời trong khi chờ đợi ngày sống lại. Hầm mộ được xây dựng nhiều tầng, có khi có đến 5 tầng như hầm mộ San Calisto tại Roma.

Dọc hai bên hành lang của hầm mộ, người ta đào các hộc để lưu giữ xác người quá cố. Các hộc mộ được xây kín bằng gạch trát hồ vôi hoặc bằng một phiến đá cẩm thạch, đôi khi có khắc tên người chết, người sống, cùng các dấu hiệu hay biểu tượng khác nhau đi kèm.

Trong hầm mộ, dọc theo các hành lang, thỉnh thoảng có những căn phòng biệt lập, khá rộng lớn, giống như một căn hộ giữa “thành phố ma” trong lòng đất. Đấy là khu vực mộ phần của các gia đình giầu có. Họ xây dựng cả một phòng lớn riêng biệt như vậy để an táng các thành viên trong cùng một gia đình.

Một hành lang trong hầm mộ với các hộc mộ hai bên (phải) và một phòng trong hầm mộ của một gia đình với một số hộc mộ xung quanh (trái).

Tường, vòm trần cũng như các hộc mộ trên tường đều được trát vôi vữa và được trang trí bằng các hình ảnh và biểu tượng diễn tả niềm tin vào Chúa và sự sống lại, chẳng hạn hình người dang tay cầu nguyện, hình một nhóm người đang dùng bữa agapé, hình ngôn sứ Giona thoát ra từ bụng cá, hình ông Lazaro sống lại, vân vân…

Hầm mộ Kitô giáo xuất hiện ở nhiều nơi trong đế quốc Roma, nhiều nhất là ở khu vực thuộc nước Ý ngày nay. Ngay tại Roma người ta đếm được khoảng hơn 40 hầm mộ mà một số yếu tố kiến trúc và trang trí của nó ngày nay ta còn thấy phảng phất trong các nhà thờ được xây dựng trong những thế kỷ kế tiếp.

Ngày nay khánh hành hương tới Roma thường đi viếng một số hầm mộ lớn như, hầm mộ San Calixto - nơi an táng nhiều vị giáo hoàng tử đạo, hầm mộ San Sebastiano – nơi còn lưu giữ dấu chân Chúa Giêsu khi ngài đi đến gặp Thánh Phêrô trên con đường Appia Antica, hầm mộ Priscila- nơi có bức bích hoạ Đức Mẹ bồng Chúa Giêsu Hài Đồng cổ nhất trong lịch sử hội hoạ Kitô giáo.

Lm Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ II và hết)

(HT 6-10-2024)

RƯỚC LỄ LÀ HIỆP THÔNG VỚI ĐỨC KITÔ VÀ HỘI THÁNH

Tại sao giữ Ngày Chúa Nhật, Ngày của Chúa

Trọng tâm của đời sống Kitô hữu là việc cử hành Ngày của Chúa, trong đó các tín hữu tụ tập để tưởng nhớ sự hy sinh của Đức Kitô và Rước Lễ. Sự cam kết kiên định của Hội Thánh sơ khai đối với Thánh Lễ, ngay cả khi đối mặt với sự đàn áp, nhấn mạnh tầm quan trọng của Bí tích Thánh Thể như nguồn nuôi dưỡng và hiệp nhất thiêng liêng.

Trải qua hai ngàn năm lịch sử, các Kitộ hữu đã kiên trì dự Thánh Lễ ngày Chúa Nhật để được Rước Lễ. Ở khắp nơi trên thế giới các chứng nhân đức tin đã liều chết để được dự Thánh Lễ ngày Chúa Nhật. Đối với các ngài “Không có ngày của Chúa, không có bữa ăn của Chúa, không có món quà là Mình và Máu Chúa, thì chúng tôi không thể sống được.” Thực ra, các ngài thà chết chứ không thể không có Thánh Lễ. Và các ngài đã chết. Một ngày, Thánh Lễ đối với các ngài và việc Rước Lễ không chỉ đơn thuần là nghi thức, không chỉ đơn thuần là nhiệm vụ, mà là sự sống còn.

Bằng một cách nào đó, Hội Thánh là chính mình nhất khi Hội Thánh quy tụ để cử hành Thánh Lễ. Ở đây hiện diện cuộc Khổ nạn và Phục sinh của Đức Kitô. Ở đây chúng ta tham dự vào sự thờ phượng đích thực mà Chúa Giêsu dâng lên Chúa Cha. Ở đây chúng ta nhận được chính sự sống của Thiên Chúa đổ ra cho chúng ta. Ở đây chúng ta trở thành thân thể của Đức Kitô, là Hội Thánh. Không có gì quan trọng hơn điều này. Và đây là lý do tại sao chúng ta nói về Bí tích Thánh Thể như nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống chúng ta.

Kết luận

Để kết luận, xin mượn lời của Công Đồng Vaticanô II, “Khi tham dự Thánh Lễ, nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Kitô hữu, [các tin hữu] dâng lên Thiên Chúa Lễ Vật thần linh và cùng với Lễ Vật ấy họ tự dâng chính mình họ. Hơn nữa, được bổ dưỡng bởi Mình Thánh Chúa Kitô trong Thánh Lễ, họ biểu lộ cách cụ thể sự hiệp nhất của Dân Thiên Chúa, sự hiệp nhất ấy được diễn tả đầy đủ và thực hiện cách kỳ diệu trong Bí tích cực trọng này. Vì vậy, nhờ dâng lễ và qua việc Hiệp Thông Thánh, tất cả đều tham dự vào nghi lễ phụng vụ này, thực ra không phải tất cả đều cùng một cách, nhưng mỗi người theo cách riêng của mình. Được bổ sức trong việc Hiệp Thông Thánh bởi Mình Đức Kitô, họ biểu lộ một cách cụ thể sự hiệp nhất của dân Chúa, được biểu thị một cách thích hợp và thực hiện một cách kỳ diệu bởi Bí tích cao cả nhất này.” (Lumen Gentium, 11).

Câu hỏi để suy nghĩ

1. Tại sao có nhiều người Rước Lễ mỗi ngày hay mỗi tuần hết năm này đến năm khác mà không thay đổi gì cả?

2. Tại sao bạn lên Rước Lễ khi đi dự Thánh Lễ? Bạn đã làm gì trước và sau khi Rước Lễ?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

________________________________________________________________________________________________

NHÀ THỜ TƯ GIA VÀ HẦM MỘ

(Loại bài viết về nghệ thuật kiến trúc Kitô giáo trong dòng lịch sử)

Cuối năm 2024 sẽ khai mạc Năm Thánh. Dịp này nhiều anh chị em Công giáo sẽ đi hành hương Roma và các nơi thánh khác bên châu Âu. Quý vị sẽ thăm các hầm mộ âm u và nhiều nhà thờ đồ sộ, lộng lẫy, cũng như chiêm ngắm nhiều tranh tượng của các nghệ sĩ bậc thầy diễn tả về Chúa, về Đức Mẹ Maria, về các thánh và về các mầu nhiệm Kitô giáo.

Để giúp quý vị thăm quan và kính viếng các nơi thánh một cách ý nghĩa và thú vị hơn, đồng thời cũng giúp quý vị sống đạo cách thâm sâu hơn, chúng tôi sẽ lần lượt giới thiệu sơ lược về các kiểu kiến trúc thánh đường và một số nhà thờ cũng như một số tranh tượng điển hình mà có thể quý vị sẽ chiêm ngưỡng trên bước đường hành hương.

Đối với mỹ thuật Công giáo thì kiến trúc là căn bản nhất, xuất hiện đầu tiên và có tính bao trùm nhất trong khi hội hoạ và điêu khắc đi theo kiến trúc, nghĩa là thông thường thì người ta xây nhà thờ rồi mới trang trí nhà thờ bằng tranh và tượng. Vì vậy ở đây chúng tôi sẽ lần lượt đề cập đến các kiểu kiến trúc thành đường và sau đó là các kiểu tranh tượng điển hình xuất hiện trong dòng lịch sử của Giáo Hội.

***

1-NHÀ THỜ TƯ GIA

Từ thế kỷ I cho đến đầu thế kỷ IV, tư gia là nơi các Kitô hữu tụ họp để học hỏi lời Chúa và cử hành nghi thức bẻ bánh, như thánh Phaolô đã nói trong các thư của ngài. Nó chưa phải là nhà thờ đúng nghĩa, vì thực chất ban đầu nó là nhà ở và nó thuộc quyền sở hữu cá nhân.

Có nhiều nhà thờ tư gia ở các thành phó có Kitô hữu hiện diện, tuy nhiên nổi tiếng nhất và còn tồn tại khá nguyên vẹn cho đến ngày nay là nhà thờ tư gia nằm ở thành phố Dura Europos, nước Siria. Đây là một căn nhà mặt tiền nằm trên một con phố rải đá gần cổng thành. Toà nhà này gồm 2 tầng; gia chủ ở lầu 1 và tặng tầng trệt cho cộng đoàn làm nhà thờ.

Phần làm nhà thờ được chia thành ba phòng bao quanh một giếng trời: chính giữa là phòng nghe giảng và học giáo lý; bên trái, lớn nhất là phòng dự lễ bẻ bánh và thờ phượng Chúa; bên phải nhỏ nhất là phòng rửa tội, nơi này có bức bích hoạ trang trí những cảnh lấy từ Cựu ước và Tân ước, được vẽ từ năm 232. Nhà thờ này tồn tại cho đến năm 256 thì bị bỏ hoang khi thành phố Dura Europos bị người Ba Tư xâm chiếm và tàn phá.

Từ thế kỷ thứ III, một số nhà thờ tư gia được dâng tặng cho Giáo Hội và các nhà thờ này thường mang tên người dâng tặng. Thành Roma có khoảng 25 nhà thờ như vậy vào thế kỷ IV, trong số đó một số còn tồn tại đến ngày nay như nhà thờ Thánh Prisca, nhà thờ Thánh Clemente, nhà thờ Các Thánh Gioan và Phaolô, nhà thờ Thánh Martino ai Monti, nhà thờ Thánh Cecilia in Trastevere.

Ngày nay, nếu chúng ta đến thăm vương cung thánh đường Thánh Cecilia tử đạo, khi đi xuống tầng hầm, chúng ta sẽ thấy toà nhà Roma cổ đại còn khá nguyên vẹn với các phòng ốc khác nhau và một phần được dùng làm nhà thờ tư gia. Phần này về sau được cải tạo trở thành nhà nguyện kính Thánh Cecilia và xác Thánh Nữ ngày nay được bảo quản và tôn kính ở đây.

Lm Phêrô Nguyễn Văn Khải DCCT (kỳ I)

Bình đồ và hình ảnh bên trong nhà thờ tư gia tại Dura Europos. Số 1 là nơi cử hành nghi thức bẻ bánh. Số 2 là phòng học giáo lý. Số 3 là nơi rửa tội. Bên phải là phòng rửa tội có giếng rửa tội và các bức bích họa.

(HT 29-9-2024)

RƯỚC LỄ LÀ HIỆP THÔNG VỚI ĐỨC KITÔ VÀ HỘI THÁNH

Thánh Augustinô thường nói về điều này bằng từ ngữ rất đơn giản. Ngài chỉ nói, bạn trở thành điều bạn lãnh nhận. Nếu bạn Rước Lễ một cách xứng đáng và sốt sắng, bạn sẽ trở nên giống Đức Kitô hơn.

“Bánh mà anh em thấy trên bàn thờ, được lời Thiên Chúa thánh hóa, là Mình Đức Kitô. Chén, hay đúng hơn là điều bên trong chén, được thánh hóa bởi Lời Chúa, là Máu Đức Kitô. Trong những dấu chỉ này, Đức Kitô, là Chúa muốn trao cho chúng ta Mình và Máu Người đã đổ ra để tha tội chúng ta. Nếu bạn đã nhận chúng đúng cách, chính bạn là điều bạn đã lãnh nhận.”

Đó là sự kết hợp thiêng liêng, kết hợp chúng ta cách mật thiết với Thiên Chúa, nên một với Thiên Chúa nhờ quyền năng biến đổi của việc Rước Lễ cách xứng đáng.

Hiệp Thông Thánh cũng là Hiệp Thông với Hội Thánh.

Khi Chúa Giêsu đến với chúng ta trong Bí tích Thánh Thể, Người thêm sức cho chúng ta để tiếp tục sứ vụ của Người trên thế gian trong Hội Thánh. Qua việc Hiệp Thông Thánh, chúng ta thực sự trở nên Thân Mình của Đức Kitô vì Chúa Giêsu đang sống trong chúng ta. Chúng ta trở thành anh chị em với nhau vì chúng ta có cùng dòng máu chảy trong huyết quản. Thánh Phaolô đã nói về điều này rất rõ ràng rằng “Bởi vì chúng ta tuy nhiều nhưng chỉ là một tấm Bánh, một thân thể, vì tất cả chúng ta chia sẻ cùng một tấm Bánh này.” (1 Cor 10:17)

Qua việc Hiệp Thông Thánh, Bí tích Thánh Thể trở thành dấu chỉ hữu hiệu và là nguyên nhân cao cả của sự Hiệp Thông trong đời sống thiêng liêng và sự hiệp nhất của dân Thiên Chúa, nhờ đó Hội Thánh được tồn tại. Sách Giáo lý câu 1936 nói rõ rằng nếu không có Thánh Thể, thì chúng ta sẽ không thực sự hiệp nhất với nhau. Chúng ta sẽ không thực sự là một phần của thân thể Đức Kitô. Bằng cách này, “Thánh Thể làm nên Hội Thánh.” Đó là lý do tại sao chúng ta không cho phép những người ngoài Công giáo hay những người đang có tội trọng lên Rước Lễ. Không phải vì chúng ta không tôn trọng đức tin Kitô giáo của họ. Nhưng bởi vì Rước Lễ là một hành động giao ước. Đó là một hành động mà tôi tuyên bố tôi là một phần của Hội Thánh này. Tôi hiệp thông với Hội Thánh này. Chưa theo đạo thì chưa hoàn toàn hiệp thông. Phạm tội trọng là mất sự hiệp thông.

Rước Lễ đòi hỏi một lời thề giao ước long trọng, trong đó các tín hữu khẳng định sự cam kết của họ với Đức Kitô và Hội Thánh. Từ “Amen” cổ trong tiếng Do Thái có nghĩa là đồng ý với sự tự hiến theo giao ước của Chúa Giêsu, tuyên bố ước muốn của một người được kết hợp với Người. Giống như những người lính Rôma ngày xưa đã tuyên thệ ràng buộc với các tướng lĩnh của họ, các Kitô hữu lập lại mối liên hệ giao ước của họ với Đức Kitô qua việc Rước Lễ.

Trong Tin Mừng Thánh Gioan, Chúa Giêsu dùng hình ảnh cây nho và cành nho để minh họa mối liên hệ mật thiết giữa các tín hữu và chính Người. Qua việc Rước Lễ, chúng ta ở lại trong Đức Kitô, chia sẻ sự sống của Người và sinh hoa trái. Nếu chúng ta mắc tội trọng là chúng ta đã cắt đứt sự hiệp thông này và chúng ta cần phải giao hoà với Thiên Chúa qua Bí tích Hoà giải trước. Thánh Phaolô giải thích thêm về khái niệm này khi mô tả các tín hữu là chi thể của thân thể Đức Kitô, hiệp nhất qua việc họ tham dự bữa ăn Thánh Thể.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

_________________________________________________________________________________________________

Thánh Giêrô-rô-ni-mô, linh mục, tiến sĩ Hội Thánh (St. Jerome) Ngày 30/9

Khi đọc lại hạnh các Thánh, người ta không khỏi ngạc nhiên, có rất nhiều vị Thánh đã được ơn trở lại sau nhiều năm sống trong tình trạng không biết Chúa, sống là dân ở ngoài theo ngôn ngữ của người Do Thái thời đó. Thánh Giê-rô-ni-mô là một trong các vị Thánh đã được ơn quay trở về với Chúa, với Giáo Hội khi Ngài đi học ở Roma.

Cuộc đời của thánh Giêrônimô nối liền với lòng đạo đức, thánh thiện và sự từ bỏ không ham gì lợi danh trần thế. Lịch sử ghi rằng: thánh Giêrônimô sinh ra trong một gia đình ngoại giáo, Ngài chưa hề biết Chúa, Ngài cất tiếng khóc chào đời tại Stridon, miền Dalmatie thuộc nước Nam Tư. Lớn lên vì gia đình có tiền bạc, có thế giá, thánh nhân được gửi đi du học ở Roma, tại đây Ngài được lãnh nhận bí tích rửa tội trở thành con Chúa và con của Giáo Hội. Với lòng nhiệt tình, hiếu học, Ngài đã tốt nghiệp sau những năm dài miệt mài học tập. Cha mẹ nào lại không muốn cho con mình thành tài và có danh trong xã hội. Chính vì thế, cha của Ngài bắt Ngài trở về quê hương để làm việc cho triều đình tại Trêve, nhưng thánh nhân đã tìm các từ chối. Thánh nhân cảm nghiệm sâu xa lời Chúa:" Hãy từ bỏ, hãy về bán hết của cải, phân chia cho kẻ nghèo khó, rồi đi theo Ta." Thánh nhân đã đi rao khắp Palestina và sau cùng ẩn tu trong sa mạc Syrie để đắm mình trong chiêm niệm, suy nghĩ về thân phận con người và phúc lộc quê trời. Ngài miệt mài học, nghiên cứu Thánh Kinh.

Rời sa mạc Syria, Ngài được Giáo Hội cất nhắc và được lãnh nhận sứ vụ linh mục. Và vào năm 382, Ðức giám mục Paulinô mời Ngài cùng đi Roma để tham dự công đồng. Vì tài đức, sự thánh thiện và trí thông minh của Ngài, ngài được vô số người ái mộ. Ðức Thánh Cha Ðamasô đã đặt Ngài làm bí thư riêng của Người và trao cho Ngài trách nhiệm nghiên cứu phiên dịch Thánh Kinh sang tiếng La Tinh.Ngài thông thạo nhiều thứ tiếng: Latinh, Hy Lạp, Do Thái và Chaldée. Thánh nhân sửa chữa các bản dịch Thánh Kinh theo nguyên bản Hy Lạp.Bản Vulgata tiếng La Tinh vẫn còn được Giáo Hội dùng cho mãi tới ngày hôm nay.

Thánh nhân có tấm lòng quả cảm, thái độ cương quyết: Ngài đả phá những thái độ quá khích và sai lạc của một số tu sĩ. Ngài đề cao đức khiết tịnh và lấy Thánh Kinh làm cơ sở, nền tảng, căn bản cho đời sống tu đức. Ðời luôn không xuông xẻ như con người nghĩ tưởng, thánh nhân thành công nhiều, nhưng đó cũng là cái cớ cho nhiềungười ghen ghét Ngài.Năm 385 sau khi Ðức Giáo Hoàng Ðamasô tạ thế, Ngài trở về Palestina sống những ngày cuối đời tại Bêlem. Năm 393, Ngài phải đương đầu quyết liệt với một thầy Dòng Giovênê về đức khiết tịnh và tranh luận với ông Origène về những vụ án sai lầm có liên quan đến tín lý và tinh thần Phúc Âm của Chúa Kitô.

Năm 420, quân Hung Nô tiến chiếm Palestina, phá hủy Tu Viện của Ngài tại Bêlem và Ngài đã tạ thế tại đây. Xác của Ngài được đem về Roma và chôn cất trong đại thánh đường Ðức Bà Cả. Thánh nhân đã được thưởng công và Ðức Giáo Hoàng Bonifaciô VII suy tôn Ngài lên bậc tiến sĩ Hội Thánh.

Các tư tưởng của thánh nhân để lại luôn xuất phát từ nguồn Phúc Âm. Ngài luôn đi theo giáo lý chân chính của Chúa Giêsu và Hội Thánh. Chính vì thế, cuộc đời của thánh nhân luôn họa lại hình ảnh đích thực của Chúa Kitô. Ngài đã có tấm lòng từ bi nhân hậu của Chúa, nhưng Ngài cũng rất quả cảm khi đứng trước những con người chống phá Hội Thánh và đi ngược lại tinh thần Phúc Âm. Ngài đã thực hiện như lời Chúa phán, Chúa dậy và hành động quả cảm như Chúa Giêsu khi Ngài đuổi quân buôn bán ra khỏi Ðền Thờ.

Thánh nhân được Giáo Hội tán dương vì sự trung thành của Ngài đối với Chúa, đối với Giáo Hội. Việc Ngài được Ðức Thánh Cha Bonifaciô VII suy tôn lên bậc tiến sĩ Hội Thánh nói lên rằng Ngài đã để lại cho Giáo Hội và nhân loại những chỉ dẫn, những tư tưởng lỗi lạc nhưng hoàn toàn thuần túy bắt nguồn từ Phúc Âm. Ngài xứng đáng được Giáo Hội tán dương.

Lạy thánh Giêrônimô, xin mở miệng chúng con để chúng con luôn ca ngợi và nói lời Chúa vì chỉ lời Chúa mới làm cho chúng con đi đúng đường và hạnh phúc.

Linh mục Giuse Nguyễn Hưng Lợi DCCT

(HT 22-9-2024)

THÁNH LỄ LÀ HIỆP THÔNG VỚI ĐỨC KITÔ VÀ HỘI THÁNH

Trong những bài trước, chúng ta đã học về việc Chúa Giêsu quá yêu thương chúng ta đến nỗi tự nguyện chịu chết cho chúng ta. Không những thế, Người còn ở lại với chúng ta mọi ngày cho đến tận thế trong Bí tích Thánh Thể.

Bí tích Thánh Thể còn được gọi là Sự Hiệp Thông Thánh chính vì, khi đặt chúng ta trong sự hiệp thông với Hy tế của Đức Kitô, chúng ta được hiệp thông mật thiết với Người và với nhau qua Người. Hiệp Thông Thánh (Rước Lễ) là đỉnh cao thiêng liêng, thể hiện sự kết hợp mật thiết nhất giữa Thiên Chúa và con người. Bài này tóm tắt giải thích của Đức Cha Andrew Cozzens về nguồn gốc Thánh Kinh, ý nghĩa thần học và ý nghĩa thực tế của việc Hiệp Thông Thánh, làm sáng tỏ vai trò trung tâm của Bí tích này trong việc thúc đẩy sự hiệp nhất và hiệp thông trong Thân Mình Đức Kitô.

Hiệp Thông Thánh là Thông Phần vào Sự Sống của Thiên Chúa

Hiệp Thông Thánh là hình ảnh thu nhỏ của cuộc gặp gỡ thân mật giữa Thiên Chúa và dân Ngài. Bắt nguồn từ tình yêu hy sinh của Đức Kitô, Bí tích này dẫn đến sự kết hợp mật thiết giữa Thiên Chúa và con người. Trong Thánh Lễ, chúng ta dâng lên Chúa Cha những hy sinh nhỏ bé của mình kết hợp với Hy Lễ của Đức Kitô trên Thập giá. Để đáp lại, Ngài ban lại cho chúng ta chính Con Một Ngài. Nhờ ân sủng của Bí tích Thánh Thể, chúng ta được thông phần vào chính sự sống của Thiên Chúa. Đó là lý do tại sao các Giáo Phụ của Hội Thánh khi nói về Bí tích Thánh Thể, thường sự so sánh nó với một tiệc cưới, ý tưởng này cho rằng lễ cưới giữa Thiên Chúa và mỗi người chúng ta diễn ra trong Thánh Lễ, và trong sự hiệp thông ấy cả hai trở nên một xương một thịt.

Nền tảng Thánh Kinh của Hiệp Thông Thánh

Nếu quay lại Cựu Ước, chúng ta thấy rằng hình ảnh đám cưới hay hôn nhân là hình ảnh chính được sử dụng trong đó để diễn tả giao ước với Thiên Chúa với dân Ngài. Và tất cả những điều đó được ứng nghiệm trong sách Khải Huyền, trong đó Hội Thánh được mô tả như Tân Nương của Đức Kitô đang sẵn sàng đến và gặp gỡ Tân Lang của mình. Chính Thánh Phaolô đã nói về điều này trong chương 5 của thư Êphêxô, ở đó ngài nói, cuộc hôn nhân thực giữa Đức Kitô và Hội Thánh xảy ra vào lúc trên Thập giá.

“Đức Kitô yêu thương Hội Thánh và hiến mình vì Hội Thánh; như vậy, Người thánh hoá và thanh tẩy Hội Thánh bằng nước và lời hằng sống, để trước mặt Người, có một Hội Thánh xinh đẹp lộng lẫy, không tỳ ố, không vết nhăn hoặc bất cứ một khuyết điểm nào, nhưng thánh thiện và tinh tuyền.” (Eph 5:25-27)

Điều chúng ta thấy là Thập giá là lúc mà Thiên Chúa kết hợp chính Mình với chúng ta bằng cách hiến mạng sống của Người cho chúng ta. Thánh Phaolô nói, cái chết của Người thanh tẩy và thánh hóa Tân Nương và chuẩn bị cho nàng cho sự kết hợp này. Tiệc cưới này tuy đã xảy ra trong quá khứ, nhưng được tái trình bày, hay hiện tại hoá cho chúng ta trong mỗi Thánh Lễ để chúng ta được cùng tham dự. Do đó, Thánh Lễ là tiệc cưới mà ở đó các tín hữu được kết hợp với Đức Kitô qua sự Hiệp Thông Thánh (Rước Lễ), thông phần vào tình yêu tự hiến của Người.

Những Giải Thích Thần học về Hiệp Thông Thánh

Các nhà thần học Kitô giáo thời ban đầu, như Thánh Ambrose, Augustinô và Nicholas Kabasilos, đã suy niệm về ý nghĩa thâm thuý của việc Hiệp Thông Thánh. Thánh Ambrose ví việc Rước Lễ như nụ hôn của Đức Kitô dành cho hiền thê của mình, biểu thị sự hiện diện thân mật của Người với chúng ta.

Thần học gia Nicholas Kabasilos của Chính Thống giáo mô tả “mầu nhiệm Thánh Thể hoàn hảo đến độ đưa chúng ta đến đỉnh cao của mọi điều tốt lành.” Đây là mục tiêu cuối cùng của mọi ước muốn của con người bởi vì ở đây chúng ta đạt được Thiên Chúa và Thiên Chúa kết hợp với chúng ta trong sự kết hợp hoàn hảo nhất. Sự thật là Đức Kitô yêu thương chúng ta và khao khát được ở gần chúng ta đến nỗi Người đến sống trong chúng ta và Người muốn kết hợp Chính mình trong chúng ta, với chúng ta để biến đổi chúng ta từ bên trong.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

____________________________________________________________________________________________________

Thánh Vinh-sơn Phaolô, linh mục (St. Vincent de Paul)

Ngày 27/9

Nói về một con người, đề cập đến cuộc sống của một con người là nói lên cuộc sống của con người ấy: thời gian họ sống, thái độ, tư tưởng, cách sống của họ.Thánh Vinh-sơn Phaolô,linh mục là nét đẹp tô điểm Giáo Hội Chúa Kitô.

Thánh Vinh-sơn Phaolô,sinh tại Pouy miền Aquitaine nước Pháp vào khoảng năm 1581.Ngài lãnh sứ vụ linh mục vào năm 1600.Cuộc đời của Ngài, ngay từ hồi còn thơ ấu đã nổi rõ nét là một con người đầy vị tha,bác ái và hay thương xót những kẻ nghèo hèn.Chính vì thế, thánh Vinh-sơn Phaolô đã luôn rao giảng lòng thương xót của Chúa và sống chứng nhân tình yêu của Chúa trong mọi trạng huống của cuộc đời.Dù với bất cứ chức vụ nào:Bề trên Dòng Thăm Viếng, Bề Trên Tu Hội triều hay trong cương vị� của một mục tử,thánh Vinh-sơn Phaolô đã luôn chu toàn trách vụ cách hết sức khôn ngoan.Ngài yêu thương các người nghèo khó,những kẻ đau khổ,những kẻ lao động vất vả,đặc biệt Ngài lưu tâm đến việc giáo dục các thiếu nữ.Lời Chúa trong bài giảng tám mối phúc thật Mt 5, 1tt, được Ngài thực hiện cách tận căn: đi và dậy người ta bước đi trên con đường hiến chương nước trời.Ngài đã sống tận cùng lời Chúa:cho kẻ đói ăn, cho kẻ khát uống,cho kẻ rách rưới ăn mặc,thăm viếng kẻ bị tù đầy vv.(Mt 25, 1tt ).

Chúa đã dậy mọi người bài học yêu thương.Yêu thương tận cùng và yêu thương không ngừng.Chính Chúa đã sống tận cùng sự yêu thương bằng cái chết trên thập hình.Chết mới nói lên lời.Trên thập giá, Chúa đã nói lên tất cả:yêu thương và tha thứ.Chúa đã trở nên nghèo, để sống với người nghèo.Thánh Vinh-sơn Phaolô đã yêu thương người nghèo,những kẻ bơ vơ vất vưởng,đầu đường xó chợ,không nhà không cửa.Theo gương Chúa,thánh Vinh-sơn Phaolô đã luôn cứu giúp người nghèo,sống như người nghèo trong việc phục vụ, lao động để gần gũi chúa.Phục vụ người nghèo là phục vụ Chúa.Sống như người nghèo là sống như Chúa.Gặp gỡ người nghèo là gặp gỡ Chúa.

MỘT GƯƠNG SÁNG

Thánh Vinh-sơn Phaolô lúc nào cũng tận tụy với công việc. Dù cuộc đời Ngài đã cao tuổi,thánh Vinh-sơn lúc nào cũng rao giảng Tin Mừng, loan báo Tin vui của Chúa không mệt mỏi, không chán nản.Người ta không ngại gọi Ngài là vị tông đồ của giới lao động.Vì quả thực,với tuổi già sức yếu,Ngài luôn hoàn thành sứ mạng của vị mục tử, luôn chu toàn trách vụ của đời linh mục.Ngài luôn tâm niệm lời Chúa:" .đến để phục vụ, đến để tìm kiếm và đến để qui tụ ".

Ngài qua đời vào năm 1660 sau khi đang miệt mài với sứ vụ của mình. Chúa thưởng công Ngài bằng muôn vàn phép lạ sau khi an nghỉ, vì thế, Ðức Giáo Hoàng Clêmentê XIII đã nâng Ngài lên bậc hiển thánh. Với các việc làm mang tính xã hội tuyệt vời của Ngài lúc còn sống, Ðức Thánh Cha Lêô XIII đã tôn Ngài làm bổn mạng các hội từ thiện công giáo.

Lạy thánh Vinh-sơn Phaolô, linh mục xin cầu bầu cho chúng con trước tòa Chúa để chúng con biết bắc chước Ngài mà sống yêu thương, bác ái đối với mọi người.

Linh mục Giuse Nguyễn Hưng Lợi DCCT

(HT 15-9-2024)

Bài Giảng của Đức Hồng Y Luis Tagle trong Thánh Lễ Bế Mạc Đại Hội Thánh Thể Toàn Quốc Hoa Kỳ 2024

Điều Này Dẫn Tôi Đến Điểm Thứ Ba và Điểm Cuối Cùng

Sau khi một số môn đệ rời đi, Chúa Giêsu đã hỏi mười hai Tông Đồ, “Các con cũng muốn bỏ đi sao?” Ông Simon Phêrô thưa Người, “Thưa Thầy, chúng con sẽ theo ai? Thầy có lời ban sự sống đời đời. Chúng con đã tin và xác tín rằng Thầy là Đấng Thánh của Thiên Chúa.” Chúa Giêsu đang hỏi mỗi người chúng ta, “Các con cũng muốn bỏ Thầy như những người khác sao?” Tôi hy vọng chúng ta có thể trả lời như ông Phêrô, “Chúng con sẽ ở lại với Thầy, lạy Chúa. Chúng con từ chối sống xa Thầy.” Nhưng đừng để những lời này là sáo ngữ. Giống như ông Phêrô, chúng ta nên tin với lòng tin vững chắc. Chúa Giêsu không áp đặt mình lên bất kỳ ai. Người kêu gọi sự tự do nội tâm của chúng ta. Đức tin và sự xác tín là những món quà chúng ta tặng lại cho Chúa Giêsu, Đấng đã hiến mình cho chúng ta. Vậy nên tôi hỏi anh chị em, anh chị em thân mến, anh chị em có ở lại với Chúa Giêsu không? Amen.

Được rồi, tôi chưa nói hết. Những ai chọn ở lại với Chúa Giêsu sẽ được Chúa Giêsu sai đi. Món quà là sự hiện diện và tình yêu của Người dành cho chúng ta sẽ là món quà chúng ta tặng lại cho mọi người. Chúng ta không được giữ Chúa Giêsu cho riêng mình. Đó không phải là môn đệ. Đó là ích kỷ. Món quà chúng ta đã nhận được, chúng ta phải tặng như một món quà. Anh chị em đã trải nghiệm sự dịu dàng của Chúa Giêsu đối với các môn đệ mệt mỏi của Người, cho họ thời gian để nghỉ ngơi và ăn uống, như được kể lại trong Tin Mừng hôm nay chưa? Hãy đi và chia sẻ tình yêu dịu dàng của Chúa Giêsu với những người mệt mỏi, đói khát và đau khổ. Anh chị em đã trải nghiệm lòng trắc ẩn và sự hướng dẫn của Chúa Giêsu khi anh chị em như những con chiên không có người chăn chưa? Hãy đi và chia sẻ sự vuốt ve của mục tử Giêsu với những người lạc lối, bối rối và yếu đuối. Anh chị em đã trải nghiệm trái tim bị thương tích của Chúa Giêsu kết hợp với những người đang bị xa lìa nhau, như Thánh Phaolô đã nói trong thư gửi tín hữu Êphêsô chưa? Bây giờ hãy đi và chia sẻ món quà hòa giải và hòa bình của Chúa Giêsu với những người đang chia rẽ.

Trong thư gửi cho tôi, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã bày tỏ hy vọng, và tôi xin trích dẫn, “Những người tham dự Đại hội, nhận thức đầy đủ về những món quà phổ quát mà họ nhận được từ lương thực bởi Trời, có thể truyền đạt chúng cho người khác.” Vì vậy, một dân tộc Thánh Thể là một dân tộc truyền giáo và Phúc Âm hoá.

Kết Luận

Giờ đây, tôi thực sự kết thúc bài này ngay bây giờ. Tôi xin phép được kết thúc bằng cách chia sẻ một kinh nghiệm. Khi tôi còn là một Linh mục coi giáo xứ, tôi để ý thấy một người phụ nữ vô cùng tận tụy với nhà thờ. Vào các ngày Chủ Nhật, bà đến sớm vào buổi sáng để giúp đỡ trong tất cả các Thánh Lễ và các hoạt động khác và chỉ về nhà khi nhà thờ đã được dọn dẹp và đóng cửa. Một ngày nọ, tôi cảm ơn bà vì sự tận tụy của bà, và tôi cũng cảm ơn gia đình bà đã cho phép bà phục vụ. Câu trả lời của bà khiến tôi ngạc nhiên. Bà nói, “Cha ơi, đừng lo lắng về gia đình con. Con ở lại đây trong nhà thờ và tham dự tất cả các Thánh Lễ vì con không muốn gặp chồng con. Con ước gì ngày nào cũng là Chúa Nhật để con có thể tránh xa gia đình con.”

Các bạn thân mến, khi Linh mục hoặc Phó tế nói “Thánh Lễ đã hết, chúc anh chị em ra về bình an”, xin hãy đi! Hãy đi ngay! Đừng dành cả ngày để uống cà phê với Đức Ông hoặc các Cha. Hãy đi! Hãy đi! Và những gì bạn đã nghe, đã chạm vào và đã nếm thử, bạn phải chia sẻ với người khác. Chúng ta đã nhận được món quà của Chúa Giêsu. Chúng ta hãy đi để rao giảng Chúa Giêsu một cách sốt sắng và vui tươi để cho thế gian được sống.

Phaolô Phạm Xuân Khôi, Phỏng dịch theo video YouTube (kỳ III và hết)

___________________________________________________________________________________________-

Thánh Gia-nu-a-riô, Giám Mục, Tử Ðạo, Ngày 19/9

Ðức Thánh Cha Gioan Phaolô II,vào buổi trưa đọc kinh truyền tin tại Castel Gandolfo 26/7/2002 trước khi đi Canada,dự ngày quốc tế giới trẻ đã tuyên bố với những người có mặt trong khi đọc kinh nhật một:Angélus rằng:" Chúng con ở đây,chúng con ở đó !Nghe lời Chúa,và không sợ,chúng con sẽ quăng lưới Tin Mừng( Lc 5, 5 ).Lời của Ðức Giáo Hoàng vang dội :Tin Mừng cứu độ của Chúa phải được tung vãi cho muôn dân khi xưa cũng như hôm nay. Vì Tin Mừng, đã có biết bao nhiêu người hy sinh mạng sống. Thánh giám mục Gianuariô cũng không ở ngoài định luật của Phúc Âm, Ngài đã liều mình vì Tin Mừng và đã trả giá bằng chính mạng sống của mình.

MỘT CON NGƯỜI. MỘT CUỘC ÐỜI

Thánh Gianuariô sinh năm 270 tại nước Ý. Với tính tình cương nghị, lòng nhiệt thành đạo đức, thánh nhân không tha thiết gì cuộc sống trần gian. Lúc nào trong thâm tâm sâu thẳm của Ngài cũng vang lên tiếng Chúa:"Hãy theo Ta, Ta sẽ làm cho ngươi trở nên kẻ đánh lưới người ". Nghe tiếng Chúa gọi mời, thánh nhân mau mắn đáp trả tiếng Chúa gọi, bằng tất cả lòng yêu thương, vô vị lợi của mình. Vì thế, năm 320, thánh nhân lãnh nhận sứ vụ linh mục và chỉ ít lâu sau, Ngài được bầu làm giám mục Bénévent. Vào thời kỳ Ngài làm giám mục cũng là lúc các Hoàng đế Ðiôclitianô và Maximiô ra tay bách hại Giáo Hội Chúa Kitô một cách gắt gao, không hề tiếc xót. Dù rằng cuộc bách hại đạo mỗi lúc mỗi gia tăng, thánh nhân vẫn nhiệt tình phục vụ Giáo phận, phục vụ mọi người không hề mảy may nao núng, danh tiếng của Ngài vang dội khắp nơi. Ngài cũng giữ một vai trò rất quan trọng trong cộng đồng Sardique, nên Thánh nhân là đích tấn công của các kẻ thù ghen ghét Giáo Hội nhắm tới. Thánh Gianuariô thường đi thăm viếng các tù nhân để củng cố đức tin cho họ và động viên họ giữ đạo, tìm được sự an bình tâm hồn, thể xác. Cuộc bách hại đạo công giáo càng lúc càng trở nên khốc liệt, gay gắt và nguy hiểm. Thánh nhân tới miền Pouzzoles và� bị sa vào tay kẻ thù. Thánh hân bị tra tấn cách hết sức dã man, sau cùng bị án tử hình và Ngài bị người ta ném cho thú dữ xâu xé thân xác, nhưng Chúa làm phép lạ tỏ tường để chứng tỏ quyền năng Chúa gìn giữ thân xác thánh nhân vẹn toàn. Thánh nhân,lãnh phúc tử đạo tại Pouzzoles vào năm 350.

CHÚA THƯỞNG CÔNG NGÀI

Chúa đã nói với các môn đệ của Người:" Ai theo Ta sẽ được gấp trăm ở đời này và lãnh phần thưởng đời sau ". Thánh nhân được nhiều người tôn kính vì những nhân đức anh hùng của Ngài: lòng nhiệt thành, sự thương giúp người nghèo, lòng đạo đức, thánh thiện của Ngài, đặc biệt phép lạ Chúa làm cho máu Ngài luôn tươi tốt và có đủ mọi đặc tính như khi Ngài còn sống. Khoa học và Y khoa đã chứng minh điều đó. Bình thường, hàng ngày máu ấy đọng khô và đen sẫm. Tuy nhiên, Chúa làm cho máu Ngài loãng ra một năm 3 lần vào tháng 5, tháng 9 và tháng 12, và trong quá khứ máu của Ngài đã báo trước những thiên tai khủng khiếp đã xẩy ra tại nước Ý. Phép lạ máu loãng, tươi tốt như khi còn sống đã chứng tỏ quyền năng vô biên của Chúa. Qua phép lạ này, nhiều người nhận ra uy quyền tuyệt đối của Chúa. Ngài có quyền trên sự sống và cả trên sự chết nữa. Tại nhà thờ Naples nước Ý Ðại Lợi, phép lạ máu của thánh Gianuariô loãng ra vẫn xẩy ra hằng năm 3 kỳ như đã nói ở trên. Dân thành Naples đã chọn thánh nhân làm bổn mạng của thành họ.

Lạy thánh Gianuariô, xin cầu bầu cho chúng con có đức tin bền vững để nhận ra phép lạ Chúa vẫn thực hiện trong đời sống hằng ngày của mỗi người chúng con.

Linh mục Giuse Nguyễn Hưng Lợi DCCT

(HT 8-9-2024)

Bài Giảng của Đức Hồng Y Luis Tagle trong Thánh Lễ Bế Mạc Đại Hội Thánh Thể Toàn Quốc Hoa Kỳ 2024

Và khi sự bi quan chiếm ưu thế, chúng ta chỉ thấy bóng tối, thất bại, vấn đề, những điều đáng phàn nàn. Chúng ta không còn nhìn thấy các món quà trong những con người và các sự kiện. Và những người không nhìn thấy món quà trong chính mình và trong người khác sẽ không biết tặng quà. Họ sẽ không đi ra truyền giáo được. Thực ra, tôi nghe nói rằng một số người thích liên hệ với những người được gọi là bạn bè hoặc hẹn hò do trí tuệ nhân tạo làm ra vì họ không nhìn thấy món quà ở những người thực sự bằng xương bằng thịt.

Với những người chồng và người vợ ở đây, có thể cho tôi biết những ai đã kết hôn ở đây, những ai là những người chồng và những người vợ ở đây không? Chà! Những người chồng và người vợ, các bạn nhìn thấy điều gì ở nhau? Một món quà hay một vấn đề? Câu trả lời không rõ ràng. Không có gì đáng ngạc nhiên khi không có sứ vụ giữa vợ và chồng. Nếu bạn không coi họ là món quà, thì, hỡi ôi! Những người con, có ai là những người con ở đây không? Tôi nghĩ tất cả chúng ta đều là những người con. Những người con, các bạn nhìn thấy gì ở cha mẹ mình? Một món quà hay một thẻ ATM? Các bậc cha mẹ, các cha mẹ, các anh chị thấy gì ở con cái mình? Một món quà hay gánh nặng? Linh mục và Phó tế, các bạn thấy gì ở Giám mục của mình? Xin lỗi, phải không? Các tu sĩ nam nữ, các bạn thấy gì ở Bề trên nhà dòng của mình? Giám mục, các bạn thấy gì ở các Linh mục và Phó tế của mình? Ồi, các ngài nói là vấn đề. Một món quà, món quà, món quà.

Hỡi các bạn, các bạn thấy gì ở một người nghèo, một người vô gia cư, một người bệnh? Các bạn thấy gì ở một người khác biệt với các bạn? Giống như Chúa Giêsu, chúng ta hãy trao tặng cho nhau món quà là sự hiện diện. Hãy đến nhà thờ, đi Lễ, với món quà là thân xác, giọng hát, mồ hôi, nước mắt, nụ cười của bạn. Chúa Giêsu trao tặng Thịt của Người. Tại sao chúng ta không thể trao tặng Người và cộng đồng món quà là sự hiện diện thể xác của mình?

Điểm Thứ Hai Chúa Giêsu Là Một Món Quà

Chúa Giêsu, một món quà hay một vấn đề? Một món quà. Vâng, Chúa Giêsu đã nói với những người nghe Người trong Tin Mừng Thánh Gioan, Chương 6, rằng để tiếp nhận Người, chấp nhận Người, trước hết có nghĩa là tin vào Người và thứ đến là ăn Thịt và uống Máu Người. Các môn đệ, những người ban đầu háo hức lắng nghe Người, bắt đầu nghi ngờ. Họ nói, “Câu nói này khó nghe quá. Ai có thể chấp nhận được?” Họ cũng đặt câu hỏi liệu Chúa Giêsu có được Thiên Chúa sai đến hay không vì họ biết Người là con ông Giuse và bà Maria. Kết quả là, nhiều môn đệ của Người đã rời bỏ Người, nghĩa là, và tôi trích dẫn, “Họ trở lại lối sống trước đây của họ và không còn đi theo Người nữa.” Họ trở lại lối sống trước đây của họ và không còn đi theo Người nữa. Họ trở lại lối sống không có Chúa Giêsu. Họ chọn sự vắng mặt của Người hơn là sự hiện diện của Người trong cuộc đời của họ. Thay vì đi cùng Người, họ đi một mình. Việc họ từ chối món quà là Lời, Mình và Máu của Chúa Giêsu có nghĩa là họ sẽ không bước đi theo Người. Và Người cũng không thể sai họ đi ra truyền giáo.

Tôi mời các bạn, cùng với anh chị em của mình, hãy dừng lại và đặt ra những câu hỏi khá đớn đau về sự từ bỏ Chúa Giêsu cách bí ẩn này của các môn đệ. Liệu chúng ta, những môn đệ của Người, có thể cũng một phần nào làm cớ cho những người khác rời bỏ Chúa Giêsu mà đi không? Tại sao một số người lại bỏ Chúa Giêsu khi Người ban tặng cho họ món quà quý giá nhất là sự sống đời đời? Tại sao một số người đã được rửa tội lại quay lưng lại với món quà của Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể? Liệu việc đào luyện về Kinh Thánh, giáo lý và phụng vụ của chúng ta có cho phép món quà là Con Người của Chúa Giêsu tỏa sáng một cách rõ ràng không? Việc cử hành Thánh Lễ của chúng ta có biểu lộ sự hiện diện của Chúa Giêsu hay nó làm lu mờ sự hiện diện của Người? Những người đi Lễ có biểu lộ sự hiện diện của Đức Kitô qua các chứng từ về cuộc sống, lòng bác ái và sứ vụ của họ không? Các cộng đồng giáo xứ của chúng ta có cung cấp những kinh nghiệm về sự gần gũi và quan tâm của Chúa Giêsu không? Gia đình chúng ta có vẫn là những thày dạy và truyền đạt đức tin chính không? Những người trẻ có cảm thấy được lắng nghe và nghe về cuộc tìm kiếm Chúa Giêsu của họ không? Những tư duy văn hóa nào thách đố đức tin vào Lời Chúa Giêsu và Món quà Tự hiến của Người?

Bây giờ tôi chuyển hướng câu hỏi của mình. Có thể có những người mong muốn được hiện diện với Chúa, nhưng họ ngần ngại không dám đến, giống như những người nghèo, vô gia cư, di cư, tị nạn, dân bản địa, khiếm thính, người già và nhiều người vô danh khác, có thể cảm thấy họ không thuộc về nơi này. Nhưng chúng ta đừng nản lòng. Chúa Giêsu sẽ không mệt mỏi khi đến với chúng ta với món quà là Chính Người, ngay cả khi Ngài bị thương tích.

Phaolô Phạm Xuân Khôi, Phỏng dịch theo video YouTube (kỳ II)

______________________________________________________________________________________---

Ngày 13 tháng 09 THÁNH GIOAN KIM KHẨU, Giám mục, tiến sĩ Hội Thánh

Thánh Gioan Kim Khẩu sinh năm 347, tại Antiochia, Nước Syria. Ngài là con trai duy nhất của một sĩ quan cấp cao thời đó. Thánh nhân được gọi là “Kim Khẩu”, vì khi giảng dạy, ngài phát ra những lời quý giá như vàng; ngài có tài hùng biện, trí khôn ngoan sắc sảo và uyên thâm. Qua các bài giảng và tác phẩm của ngài, người ta cảm nhận được nơi ngài một con người nhân bản, thánh thiện, nhẫn nại và giàu sức sống.

Chúng ta cùng dừng lại ở ba điểm sau:

· Một người mẹ hy sinh tất cả vì con

Người cha qua đời để lại người vợ còn rất trẻ khi mới 20 tuổi đời, và đứa con thơ bé là thánh Gioan Kim Khẩu. Giữa lúc khó khăn vì mất chồng, mẹ thánh nhân đã đưa ra một quyết định quả cảm: từ chối tái hôn để nuôi dạy con cho đến chết. Từ đây, người mẹ đơn thân tập trung nuôi dạy Gioan nên người tốt và hữu ích cho Giáo hội. Thánh nhân được mẹ dạy về nhân bản, đạo đức, thói quen cầu nguyện và thinh lặng.

Nhờ sự chăm sóc tận tình của người mẹ đạo đức, thánh Gioan Kim Khẩu sớm trổi vượt trên đường nhân đức, nổi tiếng về trí thức và tài hùng biện. Năm 20 tuổi, thánh nhân đã đứng ra trước tòa để biện hộ: tài lợi khẩu của ngài đã làm cho nhiều người cảm phục.

Tuy nhiên, mẹ ngài đã qua đời vào năm 372. Với biến cố đau thương này, ngài cảm thấy sự chống qua của thế gian và danh vọng, nên quyết tâm dứt bỏ tất cả để nhất tâm hiến dâng đời mình cho Chúa.

· Cầu nguyện và phục vụ

Năm 374, thánh Gioan ẩn mình trong miền núi Syria, thụ giáo với tu sĩ thánh thiện trong bốn năm. Sau đó, ngài ẩn mình trong một hang đá hai năm để cầu nguyện và học hỏi Kinh thánh. Những năm sống trong hang động (374-378) làm sức khỏe của ngài suy giảm rất nhiều; ngài ngã bệnh vì cuộc sống quá khắc khổ. Sau đó, ngài theo thánh Meletô (+381), vị Giám mục Antiochia, là đấng đã dạy dỗ, rửa tội và phong cho ngài tác vụ đọc sách. Ngài gia nhập hàng giáo sĩ Antiochia, và được thánh giám mục Meletô cho lãnh nhận chức phó tế năm 381 và chức linh mục vào năm 386. Từ đó, ngài bắt đầu giảng dạy, một phận vụ lúc ấy chỉ do các giám mục phụ trách. Suốt 38 năm, tài lợi khẩu của ngài thật đặc biệt có sức lôi cuốn cả dân thành Antiochia.

Ngày 26 tháng 02 năm 398, thánh Gioan được tấn phong Giám Mục thành Constantinople. Ngài mau mắn sửa đổi lại tòa Giám mục, chấn chỉnh hàng giáo sĩ, quyết tâm nhổ tận gốc rễ những lạm dụng trong giáo đoàn và nhiệt tâm chăm lo đời sống tinh thần cũng như vật chất cho đoàn chiên. Ngài bán của cải và phân phát cho người nghèo khó và xây dựng một nhà thương, thăm viếng những người bất hạnh. Ngài khuyến khích rước lễ thường xuyên và thành tâm trước các mầu nhiệm của đạo. Ngài cách chức các Giám Mục bất xứng, lo canh tân đời sống luân lý của hàng giáo sỹ, đuổi những tu sỹ không lo kinh nguyện trong đan viện mà lại “ham thích” hướng ngoại.

Với tất cả những tài năng vốn có cùng với ơn Chúa trợ giúp, ngài đã lập lại trật tự nơi hàng giáo sĩ, đời sống đạo của dân chúng được bén rễ sâu trong đức tin và Danh Chúa được cả sáng nơi người thế.

· Can đảm nói lên sự thật

Với tất cả sự hùng biện, ngài chỉ lối dống vô kỷ luật và xa hoa tại triều đình. Sự can đảm của ngài làm phật lòng hoàng hậu Eudoxia. Bà cảm thấy khó chịu khi bị vị thượng phụ lên án lối sống thiếu thanh khiết, bèn liên kết với Theophile, thượng phụ giáo chủ thành Alexandria, tìm cách chống lại và hạ bệ ngài. Vị thượng phụ giáo chủ thành này đã hạ bệ thánh Gioan Kim Khẩu trong một công nghị do ông triệu tập với một lý do lạc giáo. Đối diện với ác tâm của hoàng hâu, thánh nhân nói: "Hãy nói với Hoàng Hậu rằng: Gioan Kim Khẩu chỉ sợ có một điều, không phải lưu đày tù tội, cũng không phải nghèo túng và phải chết đi nữa, mà chỉ sợ phạm tội thôi".

Montfort Nguyễn Xuân Pháp, Ocist.

(HT 1-9-2024)

Bài Giảng của Đức Hồng Y Luis Tagle trong Thánh Lễ Bế Mạc Đại Hội Thánh Thể Toàn Quốc Hoa Kỳ 2024

Chúng ta tạ ơn Thiên Chúa, Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, Một Thiên Chúa là Tình Yêu, đã quy tụ chúng ta như một gia đình đức tin trong Thánh Lễ bế mạc của Đại hội Thánh Thể Toàn quốc này. Tôi mang đến cho anh chị em lời chúc lành của người cha chung, Đức Thánh Cha Phanxicô. Như tất cả chúng ta cầu nguyện, Đức Thánh Cha cũng cầu nguyện để Đại hội có thể đâm hoa kết quả, thật nhiều hoa quả, cho sự canh tân của Hội Thánh và xã hội Hoa Kỳ.

Trước khi đến đây, tôi đã hội ý Đức Thánh Cha xem ngài có thông điệp gì cho anh chị em hay không. Ngài nói, “Hãy trở lại với Thánh Thể. Hãy hoán cải trở về với Thánh Thể.” Sau đó, ngài quay sang tôi và nói, “Hãy cư xử tốt.” Vì Đại hội Thánh Thể sẽ được tiếp nối bằng việc sai các thừa sai Thánh Thể ra đi truyền giáo, tôi muốn đưa ra một số điểm để chúng ta suy nghĩ về mối liên hệ, sự liên kết, giữa việc hoán cải Thánh Thể và hoán cải truyền giáo.

Điểm Thứ Nhất: Được Sai Đi để Làm Món Quà cho Người Khác

Chủ đề của Đại hội Thánh Thể Toàn quốc của chúng ta được trích từ Chương 6 của Tin Mừng Thánh Gioan. Vào thời viên mãn, Chúa Cha đã sai Ngôi Lời hằng hữu của Ngài trở thành nhục thể nhờ Chúa Thánh Thần. Người hiện diện giữa loài người chúng ta, như một con người giống như chúng ta trong xác phàm, ngoại trừ tội lỗi. Chúa Con được Chúa Cha sai đến như một món quà ban sự sống, một món quà trong xác thịt con người của Chúa Giêsu. Chính Người đã tuyên bố, “Thịt Ta để cho thế gian được sống”. Chúng ta nên lưu ý rằng mô tả của Chúa Giêsu về việc Người được Chúa Cha sai đến luôn gắn liền với món quà Thịt của Người được ban cho người khác. Người được sai đến và trở thành một món quà.

Trong Tin Mừng Thánh Gioan, Chương 6, câu 38, Chúa Giêsu nói, “Vì Ta từ trời xuống không phải để làm theo ý Ta, nhưng để làm theo ý Đấng đã sai Ta.” Chúa Giêsu có một ý thức sâu xa rằng Người đã được sai đi để thi hành một sứ vụ. Người cũng nói, trong Gioan 6:32, “Chính Cha Ta đã ban cho các người bánh thật sự bởi Trời.” Nhưng bánh này là gì? Chúa Giêsu nói, trong câu 35, “Ta là Bánh Hằng Sống”. Chúa Giêsu được Chúa Cha sai đến để ban cho người khác, được sai đến để trở thành một món quà. Người không được sai đến chỉ để đi lang thang và vui hưởng cuộc đời. Người được sai đến để được ban tặng. Người truyền giáo là một món quà. Truyền giáo không chỉ là công việc, mà còn là món quà hiến tặng chính bản thân mình.

Chúa Giêsu hoàn thành sứ vụ của mình bằng cách ban tặng chính mình, Thịt Người và sự hiện diện của Người cho người khác như Chúa Cha mong muốn. Sự hiện diện của Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể là một món quà và là sự hoàn thành sứ vụ của Người. “Đây là Mình Thầy được ban cho các con, Máu Thầy đổ ra cho các con”, luôn luôn vì các con, vì tất cả mọi người, không bao giờ vì Thầy, vì các con, vì tất cả mọi người. Trong Chúa Giêsu, sứ vụ và món quà ban tặng chính mình gặp nhau. Bí tích Thánh Thể là khoảnh khắc đặc ân để cảm nghiệm sứ vụ của Chúa Giêsu như một món quà ban tặng chính bản thân mình.

Các bạn thân mến, tôi chợt nghĩ rằng khi chúng ta thiếu hoặc nhụt đi lòng nhiệt thành truyền giáo, có lẽ một phần là do sự suy yếu trong việc trân quý những món quà và ý thức rằng mình là quà tặng. Chúng ta có còn nhìn vào chính mình, vào những con người, đồ vật, công việc của mình, xã hội, các biến cố của cuộc sống hàng ngày và các thụ tạo trong tầm nhìn về món quà hay không? Hay là tầm nhìn này đang biến mất? Nếu tầm nhìn của chúng ta chỉ là thành tích, thành công và lợi nhuận, thì không có chỗ để nhìn thấy và đón nhận những món quà nhưng không. Không có chỗ cho lòng biết ơn và sự tự hiến. Sẽ chỉ có một cuộc tìm kiếm không ngừng nghỉ để tự khẳng định chính mình, cuối cùng trở nên áp bức và mệt mỏi, dẫn đến việc chỉ biết nghĩ đến mình hoặc chủ nghĩa cá nhân nhiều hơn.

Phaolô Phạm Xuân Khôi

Phỏng dịch theo video YouTube (kỳ I)

_______________________________________________________________________________________

Thánh Ghê-gô-ri-ô Cả, Giáo Hoàng, Tiến Sĩ Hội Thánh, Ngày 03/9

Nhiều sử gia khi viết về đời sống và hoàn cảnh xã hội dưới thời Ðức Grêgoriô đã không ngần ngại ghi 4 chữ sau đây: "hoàng-kim-thời-đại." Người ta có thể hãnh diện về người mình quen biết, về người mình mến mộ hay suy tôn là bậc thầy khi đời sống của con người đó để lại nhiều công trình tốt đẹp.

Thánh Grêgoriô được sinh ra trong một gia đình đạo đức và thế giá tại La Mã. Ðạo đức đã đảm bảo cho thánh nhân một cuộc sống trong lành trong xã hội và thế giá cho thấy, tương lai của thánh nhân hứa hẹn nhiều chỗ đứng vững chắc trong xã hội loài người. Lịch sử ghi lại ngay từ buổi thiếu thời, thánh nhân đã tỏ ra là một đứa bé rất thông minh, tài trí và có lòng đạo đức tuyệt vời. Càng lớn lên, Ngài càng học giỏi, mưu lược và có tài lãnh đạo, vì thế càng lúc Ngài càng bước lên những nấc thang cao của danh vọng trần gian. Tuy nhiên, vì là con người đạo đức, thánh thiện, thánh nhân vẫn không cảm thấy thỏa mãn và luôn xao xuyến như chưa làm được gì lợi ích cho Chúa và cho Giáo Hội. Chúa luôn có con đường của Chúa và Chúa đưa con người đi theo hướng, theo ý định của Ngài. Nên, vào năm 575, thánh nhân đã dứt khoát theo Chúa, Ngài bán tất cả của cải sẵn có, phân phát, chia sẻ cho những con người nghèo và dấn thân vào một tu viện. Năm 580-585, Ngài lãnh nhận chức phó tế và được Giáo Hội sai đi thi hành sứ vụ tại Constantinople.Ngài có tâm hồn mục tử, con tim nhạy bén,yêu thương người nghèo và có tài điều khiển. Vì thế, Ngài được Giáo Hội mời về Roma để giữ nhiều chức vụ quan trọng trong Giáo triều. Ðiều gì Thiên Chúa đã định, Người thực hiện ý định của Người.Vào năm, 590, Ngài được bầu vào chức vị tối cao của Giáo Hội, kế vị thánh Phêrô trên ngai tòa Giáo hoàng.

CON NGƯỜI.CUỘC ÐỜI

Có thể nói, ngay giây phút, thánh nhân quyết định bán tất cả của cải và chia sẻ cho những người nghèo. Chính giây phút đó,Ngài đã vâng theo tiếng gọi của Chúa,nhất định đi theo Chúa,chứ không như chàng thanh niên giầu có tiu nghỉu bỏ đi khi Chúa Giêsu nói với anh:"Ngươi chỉ còn thiếu một điều.". Thánh Grêgoriô đã hiểu rõ ý Chúa và thực thi ý Chúa.Ngài đã biến giây phút ấy trở thành giây phút hồng phúc nhất để theo Chúa Kitô trên đường phục vụ và giới thiệu nước trời. Trên ngai tòa thánh phêrô 14 năm trời, thánh nhân đã nỗ lực xây dựng Hội Thánh trong nhiều lãnh vực: chú giải thánh kinh,phục hưng bình ca và phụng vụ . Ngoài ra, Ðức giáo hoàng Grêgoriô cũng đặc biệt lưu tâm đến những vấn đề xã hội và những tiến bộ khoa học kỹ thuật. Ðức thánh cha Grêgoriô có cái nhìn sâu sắc và nhìn rộng khắp trên mọi lãnh vực. Vì thế, triều đại giáo hoàng của Ngài là một triều đại hài hòa giữa đạo và đời. Thánh nhân, lưu tâm đến sự thăng tiến trong đời sống đạo nhưng Ngài cũng luôn nhắm phát triển xã hội sao cho phù hợp với đà tiến của văn minh tiến bộ. Tuy làm Giáo hoàng, nhưng thánh nhân luôn sống giản dị, khiêm tốn và yêu thương người nghèo. Ngài luôn tâm niệm lời Chúa Giêsu: "Sống hiền lành và khiêm nhượng" "Sống để phục vụ, chứ không để được hầu hạ." Ðức Grêgoriô luôn tự xưng mình là đầy tớ của các đầy tớ Chúa.

THÁNH NHÂN NHẮC NHỚ

Qua cuộc sống thánh thiện, đạo đức của thánh nhân, Ðức Grêgoriô muốn gửi cho mọi người sứ điệp: Hãy sống thật tình, sống đạo đức và dấn thân phục vụ Chúa Kitô.Cuộc đời của mỗi người Kitô hữu là một món quà quí giá Chúa trao tặng cho ta. Hãy làm cho món quà ấy trở nên hữu ích và càng ngày càng quí hóa hơn vì nó là hình ảnh của chính Ðức Kitô.

Thánh nhân qua đời năm 604 và vào năm 1298, Ðức thánh cha Bonifaciô VIII đã tôn phong Ngài lên bậc tiến sĩ Hội Thánh.

(HT 25-8-2024)

THÁNH THỂ ĐƯA TA VỀ TRỜI VỚI MẸ

Tin Mừng, thoạt nhìn qua, im lặng về vấn đề này. Trong trình thuật việc thiết lập (Bí tích Thánh Thể), vào chiều Thứ Năm Tuần Thánh, không ai nói đến Đức Maria. Trái lại ai cũng biết là Mẹ đã có mặt với các Tông Đồ, hiệp nhất “cùng một lòng trong lời cầu nguyện” (x. Cv 114) trong cộng đoàn tiên khởi được qui tụ sau khi Chúa lên trời, trong khi chờ đợi Chúa Thánh Thần hiện xuống. Chắc chắn, không thể thiếu vắng sự hiện diện của Mẹ trong những cử hành Thánh Thể giữa các tín hữu của thế hệ đầu tiên rất chuyên cần “trong nghi lễ bẻ bánh” (Cv 2, 42).

Nhưng khi vượt xa hơn việc Mẹ tham dự vào bữa tiệc Thánh Thể, người ta có thể phỏng đoán cách gián tiếp mối liên hệ giữa Đức Maria và Bí tích Thánh Thể căn cứ vào thái độ nội tâm của Mẹ. Trong tất cả cuộc sống của Mẹ, Đức Maria là một phụ nữ “Thánh Thể”. Khi nhìn Đức Maria là mẫu gương của mình, Giáo hội cũng được mời gọi theo gương Mẹ trong mối liên hệ của mình với Mầu Nhiệm rất thánh này[4].

Hơn hết hãy lắng nghe Đức Trinh Nữ Maria rất thánh, nơi Mẹ, Mầu Nhiệm Thánh Thể tỏa sáng như một mầu nhiệm sự sáng. Khi quay hướng về Mẹ, chúng ta biết được sức mạnh làm biến đổi của Bí tích Thánh Thể. Trong Mẹ chúng ta nhìn thấy thế giới được canh tân trong tình yêu. Khi chiêm ngắm Mẹ - Đấng hồn xác Lên Trời - chúng ta khám phá ra cái gì đó của “trời mới, đất mới”, sẽ mở ra trước mắt chúng ta khi Chúa Kitô quang lâm. Bí tích Thánh Thể là bảo chứng ngay từ trần gian này và một cách nào đó là nếm trước sự quang lâm đó: “Lạy Chúa Giêsu, xin hãy đến!” (Kh 22,20)[5].

Một xác tín khác đến từ cha thánh Phêrô Giulianô Êma. Thánh nhân đã khám phá ra sự sống của Mẹ Maria trong Nhà Tạm vào thời Giáo Hội sơ khai. Ngài đã viết: “Mẹ Maria đã bị lôi cuốn cách mãnh liệt bởi Thánh Thể đến độ Mẹ không thể sống xa rời Bí tích Cực Trọng này”. Chúng ta khó có thể mường tượng ra tình yêu của Mẹ dành cho Chúa Giêsu thậm chí lớn hơn cả khi Mẹ đứng dưới chân thập giá, nhưng chúng ta phải luôn nhớ rằng: “Tình yêu khi được khởi nguồn từ Thiên Chúa nếu được dưỡng nuôi thì luôn triển nở”. Tình yêu của Mẹ Maria đối với Chúa Giêsu được dưỡng nuôi nhờ sự hiệp thông thánh thiêng và nhờ sự tôn thờ đã triển nở đến khi lòng ước muốn của Mẹ lớn hơn cả nỗi lo sợ cái chết, thậm chí Mẹ đã chết vì yêu thương.

Tạm kết: Chiêm ngắm “mẫu gương sống Thánh Thể” của Mẹ, các Kitô hữu tràn trề hy vọng và tin tưởng chắc chắn rằng: “THÁNH THỂ ĐƯA TA VỀ TRỜI VỚI MẸ”. Điều đó là chắc chắn bởi vì thánh Êma, vị tông đồ Thánh Thể đã xác tín như thế: “Mỗi khi suy niệm mầu nhiệm Đức Mẹ được rước về Trời trong cánh tay yêu thương của Chúa Cha và được kết hiệp với Con Mẹ, chúng ta sẽ tràn đầy hy vọng. Mẹ luôn là Mẹ của ta và như thế Mẹ đang cầu bầu cho ta đồng thời dạy bảo và nâng đỡ ta. Chúng ta hãy noi gương Mẹ trong việc ở lại thật gần bên Chúa Giêsu trong Thánh Thể. Chúng ta hãy rước lễ hàng ngày với một tình yêu lớn lao và hãy tôn thờ Ngài trong Nhà Tạm. Chúng ta hãy nhìn Thân Mình vinh quang của Ngài vì còn ẩn dưới hình Bánh Thánh và luôn nhớ rằng Ngài muốn gieo hạt giống sự sống của chính Ngài nơi chúng ta và nâng chúng ta lên vào ngày sau hết”[6].

dongthanhthe.net (kỳ II và hết)

_____________________________________________________________________________________________

8 Lý Do Để Biến Đổi Một Giáo Xứ

Từ Tình Trạng Bảo Trì sang Truyền Giáo

8. Chấp Nhận Đổi Mới và Khả Năng Thích Nghi

Cuối cùng, việc chuyển sang tình trạng truyền giáo bao gồm việc chấp nhận sự đổi mới và khả năng thích nghi. Tình trạng bảo trì thường dựa vào những thói quen làm việc theo truyền thống và sợ thay đổi. Điều này có thể cản trở khả năng của giáo xứ trong việc đáp ứng với những thách đố, những nhu cầu và những cơ hội có thể có trong hiện tại.

Các giáo xứ truyền giáo luôn cởi mở với những ý tưởng và phương pháp truyền giáo và mục vụ mới. Điều này có thể liên quan đến việc tận dụng công nghệ kỹ thuật số để tiếp cận ảo với giáo dân, đặc biệt là giới trẻ, qua mạng, phát triển các kinh nghiệm mục vụ, huấn giáo và phụng vụ có tính sáng tạo, nhưng tuân theo giáo luật, hoặc thực hiện các sáng kiến mục vụ mới nhằm giải quyết các nhu cầu cụ thể của cộng đồng. Bằng cách thích nghi và đổi mới, các giáo xứ có thể luôn trở nên thích hợp với hoàn cảnh và hữu hiệu trong một thế giới không ngừng đổi thay.

Kết Luận

Việc đổi một giáo xứ từ tình trạng duy trì sang tình trạng truyền giáo là điều cấp thiết để khơi dậy đức tin, giải quyết thảm trạng rời bỏ Hội Thánh, đặc biệt là của giới trẻ, nhấn mạnh đến Bí tích Thánh Thể, vun trồng một nền văn hóa truyền giáo, giải quyết các nhu cầu xã hội và cộng đồng, nuôi dưỡng ý thức thuộc về Hội Thánh, chia sẻ trách nhiệm cho giáo dân và chấp nhận đổi mới. Sự biến đổi này không chỉ là những thay đổi về cơ cấu mà còn là một sự đổi mới về tâm linh sâu xa nhằm gắn liền giáo xứ với sứ vụ cơ bản của Hội Thánh. Bằng cách chuyển sang tình trạng

truyền giáo, các giáo xứ có thể trở thành những trung tâm sống động của đức tin, của niềm hy vọng và của đức ái, truyền cảm hứng và trang bị cho mỗi giáo dân trở thành một thừa sai Thánh Thể trên thế gian. Mục đích của trang web EucharisticRevival.org bằng tiếng Anh và trang web PhuchungThanhthe.org bằng tiếng Việt là để trang bị cho các giáo xứ những phương tiện hầu đạt được sự biến đổi này.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ IV và hết)

(HT 18-8-2024)

THÁNH THỂ ĐƯA TA VỀ TRỜI VỚI MẸ

Thánh Giáo Hoàng Gioan-Phaolô II trong Thông điệp về Thánh Thể đã cảm nghiệm thật tinh tế: “Hội Thánh đã đón nhận Thánh Thể từ Đức Kitô, Chúa của mình, không như một quà tặng – dẫu quí giá – giữa nhiều quà tặng khác, nhưng là quà tặng trổi vượt, vì quà tặng đó chính là bản thân Người, quà tặng của một ngôi vị trong nhân tính thần linh, đồng thời cũng là quà tặng của công trình cứu độ...” [1] Dù được cắt nghĩa: Thánh Thể chính là “Quà Tặng Sự Sống”, hay “Quà tặng Cứu độ”, thì chung quy, Thánh Thể chính là “Quà Tặng tình Yêu”; bởi chỉ có mối tình cao cả nhất mới sẵn sàng hiến mình thành “quà tặng” cho người khác: “Không có tình thương nào cao cả hơn tình thương của người đã hy sinh tính mạng vì bạn hữu của mình” (Ga 15,13).

Đó cũng là xác tín của ‘vị chân phước trẻ’ Carlo Acutis. Ngài đã say mê Thánh Thể từ nhỏ và đã nhận xét rằng: “tại sao có rất đông người xếp hàng dài cả dặm để xem những buổi nhạc rock hay một bộ phim, nhưng không bao giờ có những hàng người như thế trước Chúa Kitô Thánh Thể. (…)… mọi người không nhận ra điều họ đang bỏ sót, nếu không thì các nhà thờ sẽ đông chật người đến mức bạn sẽ không vào được trong nhà thờ. (…) trong Bí tích Thánh Thể – Chúa Kitô hiện diện cùng một cách như Người đã hiện diện 2000 năm trước vào thời của các Tông đồ. Trở lại thời đó, mọi người phải di chuyển thật xa để gặp Người, trong khi ngày hôm nay, chúng ta may mắn hơn, vì chúng ta có thể tìm thấy Người ở bất kỳ nhà thờ nào gần nhà của chúng ta…”[2].

Và không phải chỉ “nhận xét suông”, Carlo đặt Bí tích Thánh Thể ở trung tâm cuộc đời mình, và gọi đó là “đường cao tốc của tôi đến thiên đàng”. Cậu luôn cố gắng chầu Thánh Thể và tin rằng: “bằng cách đứng trước Chúa Kitô Thánh Thể, chúng ta trở nên thánh thiện”.

Các Kitô hữu thật hạnh phúc vì có những mẫu gương sáng ngời như thế trên hành trình tiến đến “Nước Hằng Sống”. Khát vọng được hưởng hạnh phúc vĩnh cửu trong ‘Vương Quốc Tình Yêu’ luôn thôi thúc ta đi tìm cho mình một bí quyết để hiện thực hoá ước mơ của mình.

Ngoài tâm tình của thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II và vị chân phước trẻ Carlo Acutis như đã gợi mở, các kitô hữu còn được một người Mẹ hiền dẫn dắt chúng ta đến ‘Thiên Đàng vinh phúc’ đầy trìu mến đó chính là Đức Maria.

Một cách cụ thể, các con cái của Mẹ được mời gọi hãy mau mắn đến với “TRƯỜNG HỌC CỦA ĐỨC MARIA - NGƯỜI NỮ ‘THÁNH THỂ”.

Thật vậy, nếu chúng ta muốn khám phá lại trong tất cả sự phong phú của Bí tích Thánh Thể, mối liên hệ thâm sâu nối kết Giáo Hội và Bí tích Thánh Thể, chúng ta không thể nào quên Đức Maria, là Mẹ và mẫu gương của Giáo hội. Trong Tông Thư Rosarium Virginis Mariae, khi đặt Đức Trinh Nữ rất thánh làm Thầy dạy trong việc chiêm ngắm khuôn mặt Chúa Kitô, tôi đã ghi việc thiết lập Bí tích Thánh Thể vào số các mầu nhiệm ánh sáng. Thực vậy, Đức Maria có thể hướng dẫn chúng ta đến Bí tích cực thánh này, vì giữa Mẹ và bí tích này có một mối liên hệ sâu xa[3].

dongthanhthe.net (kỳ I)

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

8 Lý Do Để Biến Đổi Một Giáo Xứ

Từ Tình Trạng Bảo Trì sang Truyền Giáo

5. Giải Quyết Các Nhu của Cầu Xã Hội và Cộng Đồng

Việc chuyển một giáo xứ từ tình trạng bảo trì sang tình trạng truyền giáo cũng bao gồm việc nâng cao nhận thức và đáp ứng các nhu cầu xã hội và cộng đồng. Các giáo xứ trong tình trạng bảo trì có thể sống cô lập hơn, tập trung vào các vấn đề nội bộ và bỏ bê cộng đồng rộng lớn hơn. Đôi khi còn cạnh tranh một cách thiếu bác ái với những giáo xứ khác.

Trái lại, các giáo xứ trong tình trạng truyền giáo tích cực tìm cách đáp ứng nhu cầu của những người chung quanh, noi gương phục vụ của Đức Kitô. Điều này có thể bao gồm các sáng kiến như phát thực phẩm cho người nghèo, giúp đỡ những người vô gia cư, cung cấp những lớp dạy sinh ngữ, dạy nghề, các dịch vụ tư vấn và tìm việc làm cùng nhiều hình thức tiếp cận xã hội khác nhau. Bằng cách phục vụ cộng đồng rộng lớn hơn, các giáo xứ không những chỉ hoàn thành sứ vụ Kitô giáo của mình mà còn làm chứng cho tình yêu Đức Kitô một cách hữu hình, thu hút những người khác đến với đức tin.

6. Nuôi Dưỡng Ý Thức Thuộc Về và Ý Thức Cộng Đồng

Trong một xã hội sống theo chủ nghĩa cá nhân hiện nay, nhiều người đang cảm thấy bị cô đơn và tìm kiếm cảm giác thân thuộc và thuộc về cộng đồng. Các giáo xứ trong tình trạng bảo trì có thể gặp khó khăn trong việc đáp ứng nhu cầu này, vì trọng tâm thường là duy trì các cơ cấu hiện có hơn là xây dựng các mối quan hệ.

Các giáo xứ trong tình trạng truyền giáo nhấn mạnh đến việc tạo ra một cộng đồng sống động, nâng đỡ lẫn nhau, ở đó các cá nhân cảm thấy thân thương, có giá trị và được liên kết với những người khác trong giáo xứ. Điều này liên quan đến việc cổ võ và các nhóm chia sẻ đức tin nhỏ, tổ chức các sự kiện xã hội và tạo cơ hội cho giáo dân gần gũi và kết hợp với nhau. Một y thức cộng đồng mạnh mẽ khuyến khích sự tham gia và dấn thân tích cực của họ, giúp các cá nhân cảm thấy rằng họ là một phần quan trọng của gia đình giáo xứ.

7. Trao Trách Nhiệm cho Giáo Dân

Việc chuyển từ tình trạng duy trì sang tình trạng truyền giáo đòi hỏi sự tham gia tích cực tinh thần trách nhiệm của giáo dân. Trong tình trạng bảo trì, các giáo sĩ thường phải gánh chịu những trách nhiệm nặng nề về các hoạt động của giáo xứ, điều này có thể dẫn đến tình trạng kiệt sức và hạn chế khả năng phát triển của giáo xứ. Trong khi đó tạo nên một tầng lớp giáo dân chỉ biết ỷ nại vào các giáo sĩ. Và tệ hơn nữa là đưa giáo xứ đến tệ trạng giáo sĩ trị.

Các giáo xứ trong tình trạng truyền giáo nhận ra những ân sủng và tài năng đa dạng được Thiên Chúa ban cho giáo dân của mình và tìm cách uỷ thác cho họ việc đảm nhận những trách nhiệm khác nhau trong giáo xứ tuỳ theo khả năng và quá trình đào tạo chuyên môn của họ. Đức Bênêđictô nhấn mạnh rằng giáo dân không phải là những người cộng tác mà là những người đồng trách nhiệm với các giáo sĩ trong Hội Thánh. Điều này bao gồm việc cung cấp các cơ hội huấn luyện và đào tạo cho giáo dân và khuyến khích cách tiếp cận có tính hợp tác trong mục vụ. Khi giáo dân được uỷ quyền và dấn thân, giáo xứ sẽ trở nên năng động và hiệu quả hơn trong sứ vụ của mình, đồng thời các giáo sĩ cũng nhẹ gánh hơn trong việc điều hành giáo xứ.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III)

(HT 11-8-2024)

NGHI THỨC BẺ BÁNH

Thánh lễ cũng vẫn biểu thị mầu nhiệm hiệp nhất này.[12]

Bẻ bánh trong Thánh lễ đồng tế càng cần thiết và ý nghĩa hơn: một tấm bánh Thánh Thể duy nhất, phân phát cho các vị đồng tế và ít là vài tín hữu, sẽ diễn tả biểu tượng hiệp nhất rõ ràng hơn (x. 1 Cr 10,16-17).

Hành động bỏ một mẩu Bánh nhỏ vào trong chén thánh có một ý nghĩa biểu trưng rất lớn đó là Đức Giêsu đã chết nhưng nay đã sống lại. Hai lần truyền phép riêng bánh và rượu như tách rời Máu khỏi Thân của Ngài và điều này biểu thị cho sự chết của Đức Giêsu. Sau đó, đến lúc hiệp lễ, bánh và rượu được hòa trộn liên kết lại với nhau làm dấu chỉ cho sự kết hợp giữa linh hồn và thân xác của Chúa Giêsu, biểu trưng cho thân thể duy nhất của Đức Kitô cũng như chỉ rõ sự sống lại vinh quang của Ngài![13] Điều này nhắc nhớ các tín hữu rằng: Chúa Kitô mà họ sắp lãnh nhận là Chúa Kitô phục sinh và dầu có lãnh nhận Mình Thánh thôi hay lãnh nhận cả Mình và Máu Thánh thì cũng là lãnh nhận trọn vẹn Chúa Kitô đang sống hiển vinh.[14]

III/ MỤC VỤ

1) Trong các trường hợp sau đây: (1) thứ nhất, cử hành Thánh lễ với ít người tham dự (chẳng hạn như trong dịp tĩnh tâm) hoặc Thánh lễ tại một cộng đoàn nhỏ…; (2) thứ hai, nhà thờ quá rộng lớn; (3) thứ ba, buổi cử hành có quá đông người tham dự, chúng ta không nên “máy móc” dùng loại bánh lễ bình thường (nhỏ) mà nên ưu tiên chọn sử dụng loại bánh lễ có kích cỡ lớn hơn/thật lớn, để một mặt, dân chúng có thể nhìn thấy từ xa; mặt khác, nhờ bánh lớn, sau khi truyền phép, chủ tế có thể bẻ Bánh Thánh ra thành nhiều miếng nhỏ mà phân chia cho mọi người tham dự [nếu Thánh lễ có ít người tham dự] hoặc ít là cho một số người [nếu Thánh lễ có đông người tham dự].[15]

2) Khi cộng đoàn chúc bình an xong xuôi thì nhạc công mới bắt đàn cho bài hát Agnus Dei (Lạy Chiên Thiên Chúa) và chủ tế mới bắt đầu bẻ bánh, nghĩa là đang lúc đọc/hát Agnus Dei, chủ tế mới tiến hành bẻ Bánh Thánh (x. NTTL 128-130). Nếu cần thì phó tế hay vị đồng tế phụ giúp chủ tế bẻ bánh nhưng cần lưu ý những điều sau: (1) đừng bao giờ để giáo dân tham gia vào hành động hỗ trợ này vì là một lạm dụng phụng vụ (x. BTCĐ 73); (2) cả phó tế cũng không tham gia hỗ trợ hành động này nếu đức giám mục chủ tế và có sự hiện diện của các linh mục đồng tế (x. QCSL 83, 155; LNGM 162).[16]

3) Nghi thức bẻ bánh cần được tiến hành với sự kính cẩn thích hợp nhưng đừng lạm dụng khi kéo dài nghi thức một cách không cần thiết, cũng đừng quan trọng hóa quá mức; bẻ bánh ở trên đĩa thánh chứ không phải trên chén thánh (x. NTTL 129; QCSL 83; BTCĐ 73, 83).[17]

4) Các linh mục đồng tế/phó tế có thể làm nhiệm vụ phân phát Bánh Thánh đã bẻ ra, chẳng hạn chia sẻ Bánh Thánh vào các bình thánh khác… nhưng họ không được bỏ miếng Bánh nhỏ vào chén thánh thay cho chủ tế (x. NTTL 129; QCSL 83).

5) Trong Thánh lễ đồng tế, không nhất thiết phải phân phát Bánh Thánh cho hết mọi linh mục vào lúc bẻ bánh. Nếu thời giờ không cho phép, chỉ nên phân phát cho những vị ở gần bàn thờ, còn những vị ở xa, họ sẽ rước Chúa sau khi chủ tế rước lễ xong (QCSL 83).

6) Ðang khi vị tư tế bẻ bánh và bỏ một phần vào chén thánh thì ca đoàn hay ca viên hát đối đáp hay đọc lớn tiếng kinh “Lạy Chiên Thiên Chúa” (x. NTTL 129-130; QCSL 83). Kinh này nên được hát vào Chúa nhật/lễ trọng và có thể được lặp đi lặp lại [theo kiểu Kinh Cầu] bao lâu còn cần để kèm theo việc bẻ bánh. Lần cuối cùng được kết thúc bằng câu: “Xin ban bình an cho chúng con” (x. NTTL 129-130; QCSL 83; Notitiae 14 [1978] 306, n. 8).[18]

Lm Giuse Phạm Đình Ái, SSS (kỳ III và hết)

__________________________________________________________________________________________________

8 Lý Do Để Biến Đổi Một Giáo Xứ

Từ Tình Trạng Bảo Trì sang Truyền Giáo

2. Đáp Lại việc Bỏ Đạo và Thờ Ơ với Hội Thánh

Một lý do quan trọng khác cho sự biến đổi này là nhu cầu giải quyết tình trạng rời bỏ Hội Thánh và sự thờ ơ trong việc tham gia các sinh hoạt trong giáo xứ, đặc biệt là của giới trẻ. Nhiều giáo xứ đang chứng kiến việc giảm thiểu số người tham dự Thánh Lễ thường xuyên. Khuynh hướng này có thể được quy cho nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm việc thế tục hóa, các sinh hoạt cạnh tranh nhau trong ngày Chúa nhật, và sự thiếu liên hệ giữa Hội Thánh và cuộc sống hiện đại.

Bằng cách chuyển sang tình trạng truyền giáo, các giáo xứ có thể trở nên chủ động hơn trong việc tiếp cận với những người đã rời xa Hội Thánh. Điều này không chỉ liên quan đến việc mời họ trở lại tham dự Thánh Lễ mà còn tạo ra một môi trường thân thiện và hòa nhập nhằm đáp ứng nhu cầu tâm linh và cá nhân của họ. Các sáng kiến tiếp cận cộng đồng, chẳng hạn như các sự kiện tôn giáo, giáo dục, văn hoá hay xã hội được tổ chức thường xuyên trong cộng đồng, các dự án phục vụ và sự hiện diện hấp dẫn trên phương tiện truyền thông xã hội, có thể giúp thu hẹp khoảng cách và tái giới thiệu sự phong phú của đức tin Công giáo cho mọi người.

3. Nhấn Mạnh đến Tình Yêu của Thiên Chúa trong Bí Tích Thánh Thể

Bí tích Thánh Thể là nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Kitô hữu. Tuy nhiên, trong tình trạng bảo trì, tầm quan trọng Bí tích này đôi khi bị lu mờ bởi thói quen. Việc chuyển sang tình trạng truyền giáo đòi hỏi một sự tập trung mới mẻ vào Bí tích Thánh Thể như trung tâm của đời sống giáo xứ. Đó là lý do chính mà các Giám mục Hoa kỳ đã đề ra sáng kiến Phục hưng Thánh Thể.

Sáng kiến này nhấn mạnh đến việc đào sâu sự hiểu biết và lòng trân quý Bí tích Thánh Thể của giáo dân qua việc dạy giáo lý về Thánh Thể, chầu Thánh Thể và những cuộc cử hành phụng vụ đầy ý nghĩa. Khi giáo dân nhận ra rằng Thánh Thể là cuộc gặp gỡ cá nhân với Chính Con Người Đức Kitô, họ có nhiều khả năng trở nên hứng khởi và xung phong trở thành những thừa sai Thánh Thể, mang tình yêu và sự hiện diện của Đức Kitô vào đời sống cá nhân và cộng đồng của họ.

4. Vun Trồng Một Nền Văn Hóa Truyền Giáo trong Giáo Xứ

Sứ vụ của Hội Thánh là truyền giáo, đem Tin Mừng của Chúa Giêsu Kitô vào thế gian. Trong tình trạng bảo trì, các nỗ lực truyền giáo của giáo xứ có thể ở mức tối thiểu hoặc không hiện hữu, vì chủ yếu của tình trạng này là tập trung vào các mục vụ Bí tích và việc giữ đạo của những người

thường xuyên lui tới giáo xứ. Tuy nhiên, lời kêu gọi của Hội Thánh là chúng ta phải đến với tất cả mọi người và mời gọi họ bước vào mối quan hệ với Đức Kitô.

Việc chuyển sang tình trạng truyền giáo ưu tiên cho việc Phúc Âm hoá như một hoạt động nòng cốt của giáo xứ. Điều này liên quan đến việc đào luyện và trang bị cho giáo dân sống đức tin một cách tích cực và chia sẻ đức tin của họ một cách đầy tin tưởng và cảm thông với những người khác. Truyền giáo không chỉ đơn thuần là rao giảng mà còn là sống Tin Mừng qua các hành động yêu thương, phục vụ và công bằng. Bằng cách truyền thụ một Nền Văn Hóa Truyền giáo cho mọi phần tử của giáo xứ để biến họ thành những môn đệ truyền giáo, các giáo xứ có thể tham gia một cách hiệu quả với toàn thể Hội Thánh và hoàn thành sứ vụ truyền giáo của mình.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

(HT 4-8-2024)

Kính gửi các Biên tập viên Bản tin Giáo xứ, Điều phối viên Truyền thông và Quản trị viên Giáo xứ,

Để phản hồi lại các sự kiện gần đây tại Thế vận hội Paris và cảnh tượng báng bổ, thiếu tôn trọng trong lễ khai mạc giống như Bữa Tiệc Ly, chúng tôi đã ban hành tuyên bố sau. Các giáo xứ được khuyến khích sử dụng tuyên bố này cho trang web, phương tiện truyền thông xã hội, thông báo và bản tin của mình.

Theo truyền thống, Thế vận hội là thời điểm để tất cả mọi người đoàn kết trong sở thích thể thao. Các môn chơi đã tạo cơ hội để gạt bỏ những khác biệt về văn hóa, quan điểm ý thức hệ và coi nhau là đồng loại. Đó là thời điểm mà mọi người từ khắp nơi trên thế giới cảm thấy được hòa nhập và đoàn kết.

Đáng buồn thay, tuần trước tại Paris, thay vì tạo ra một sự kiện đoàn kết và thể hiện sự tôn trọng lẫn nhau, những người tổ chức đã chọn sử dụng lễ khai mạc để tấn công những người theo đạo Thiên Chúa. Nhiều người trong số các bạn đã thấy cảnh phạm thượng trong Bữa Tiệc Ly được các hình nộm nữ hoàng sử dụng để chế giễu sự hy sinh quên mình của Chúa Kitô — dấu chỉ tình yêu của Ngài dành cho tất cả mọi người. Như thể sự phạm thượng là chưa đủ, màn trình diễn còn bao gồm cả hình ảnh ma quỷ. Thông điệp từ ban tổ chức rất rõ ràng: Những người theo đạo Thiên Chúa không xứng đáng được tôn trọng và không được chào đón tại Thế vận hội Paris.

Chúng tôi đồng tình với tuyên bố của các Giám mục Pháp khi họ nói rằng lễ khai mạc "thật không may đã bao gồm các cảnh chế giễu và nhạo báng Kitô giáo, điều mà chúng tôi vô cùng lên án". Chúng tôi yêu cầu tất cả những người theo đạo Thiên Chúa và những người có thiện chí, hãy cầu nguyện cho sự hoán cải của những ai tham gia vào cảnh tượng kinh tởm này, hãy dành thêm thời gian cầu nguyện trước Bí tích Thánh Thể, mạnh dạn tuyên bố đức tin của bạn vào Bí tích Thánh Thể và hãy tẩy chay Thế vận hội năm nay.

Chúng tôi khuyến khích bạn liên hệ với Ủy ban Olympic quốc tế bằng cách truy cập vào trang mạng https://olympics.com/ioc/contact-us để bày tỏ sự thất vọng của bạn về việc họ thúc đẩy sự chia rẽ và phạm thượng.

Mong rằng những người tổ chức Thế vận hội, nhận ra rằng: thay vì chế giễu và báng bổ, con người ta được phục vụ tốt hơn chỉ khi làm nên sự hiệp nhất, sự tôn trọng và sự xuất sắc trong thể thao.

Với tình yêu trong Chúa Thánh Thể của chúng ta,

Giám mục Vann W. Kevin,

Giám mục Phụ tá Freyer E. Timothy,
Và Giám mục Phụ tá Tôma Nguyễn Thái Thành.

_____________________________________________________________________

NGHI THỨC BẺ BÁNH

Cuộc cải cách Thánh lễ dưới triều của Đức Phaolô VI đã nỗ lực để phục hồi ý nghĩa của nghi thức này. Bởi thế hiện nay, Hội Thánh vẫn còn duy trì hành động bẻ bánh lễ lớn của tư tế (x. NTTL 129; QCSL 83,155). Vị tư tế bẻ ra trước hết vì tấm bánh lớn khó có thể rước lấy một lần. Thứ đến, vì ngài phải làm một nghi thức khác nữa: cho một miếng bánh thánh rất nhỏ vào trong chén để hòa chung Mình Thánh với Máu Thánh (x. NTTL 129; QCSL 155).

Hướng dẫn của Hội Thánh hiện nay trong QCSL 83 là: “Việc bẻ bánh bắt đầu sau khi trao bình an, và phải được thực hiện với lòng tôn kính, tuy nhiên không nên kéo dài quá mức cần thiết cũng như gán cho nó một tầm quan trọng quá đáng. Nghi thức này được dành riêng cho vị tư tế và phó tế. Ðang khi vị tư tế bẻ bánh và bỏ một phần vào chén thánh thì ca đoàn hay ca viên hát đối đáp hay đọc lớn tiếng kinh “Lạy Chiên Thiên Chúa”, và giáo dân đáp lại. Kinh này có thể được lặp đi lặp lại, bao lâu còn cần để kèm theo việc bẻ bánh. Lần cuối cùng được kết thúc bằng câu: “Xin ban bình an cho chúng con.”

II/ Ý NGHĨA

Ngày xưa, hành động bẻ bánh rất hữu ích và cần thiết, vì các tín hữu mang những ổ bánh từ nhà tới, do đó phải bẻ ra để chia cho mỗi người rước lễ một miếng. Nhưng nay dùng các bánh lễ nhỏ cắt tròn sẵn rồi thì không cần bẻ bánh nữa. Tuy nhiên, nghi lễ bẻ bánh vẫn còn được giữ lại. Thực hành này có những ý nghĩa sau:

- Thứ nhất, theo giáo lý được giảng dạy bởi Theodore của Mopsuestia (390), bẻ và phân chia bánh là biểu tượng cho sự hiện diện đa vị trí của Chúa phục sinh như những lần hiện ra của Ngài cho những nhóm môn đệ khác nhau sau biến cố phục sinh (Mingana 246).[7]

- Thứ hai, việc bẻ bánh làm cho ta nhớ tới Chúa Kitô: Ngài là người tôi trung dâng hiến mạng sống mình để chúng ta được sống dồi dào. Theo thánh Gioan Kim Khẩu (347 – 407), cuộc khổ nạn của Chúa Kitô được biểu tượng qua việc bẻ bánh (Hom. 24:2; PG 61:200). Thời gian sau, thượng phụ Eutychius (582) đã làm sáng tỏ ý tưởng này khi cho rằng bẻ bánh diễn tả việc “sát tế nạn nhân” (De Pascha 3; PG 86:2396) hay “sát tế con chiên” như trong cách hiểu của nghi điển Byzantin và nhiều nghi điển khác. Quả thật, hy tế là chính Chúa Giêsu, Chiên Thiên Chúa, Đấng hiện diện trong Thánh Thể như một hy tế hiến dâng; Ngài đã tự nộp mình để được “bẻ ra” qua cuộc khổ nạn của Ngài và phân phát cho mọi người. Do vậy, bẻ bánh trở thành động tác cốt lõi của phụng vụ Kitô giáo (x. Cv 2,46; 20,7.11; 27,35; 1Cr 10,16).[8]

- Thứ ba, mặc dù cử chỉ bẻ bánh của chính Chúa Kitô đã thuộc về lịch sử, nó chỉ hiện ra như một kỷ niệm,[9] nhưng lại mang một ý nghĩa sâu xa: là cách biểu lộ rõ nét toàn thể Mình - Máu Đức Kitô được trao ban cho nhân loại; đồng thời diễn tả sự hiệp nhất của mọi Kitô hữu trong Chúa Kitô và trong đức ái huynh đệ khi họ chia sẻ - hiệp thông vào một Tấm Bánh duy nhất ban sự sống là Ðức Kitô, Ðấng đã chết và sống lại vì phần rỗi thế gian nên tất cả các tín hữu trở thành một thân thể (x. QCSL 83) như lời của thánh Phaolô: “Khi ta nâng Chén Chúc tụng mà cảm tạ Thiên Chúa, há chẳng phải là dự phần vào Máu Đức Kitô ư? Và khi ta cùng bẻ Bánh Thánh, đó chẳng phải là dự phần vào Thân Thể Người sao? Bởi vì chỉ có một tấm Bánh, và tất cả chúng ta chia sẻ cùng một Bánh ấy, nên tuy nhiều người, chúng ta cũng chỉ là một thân thể”(1Cr 10, 16-17).[10] Việc rước lễ sẽ trở thành “một dấu hiệu hiệp thông trọn vẹn hơn nữa khi được trao dưới hai hình”: bánh và rượu, tức là tín hữu rước cả Mình và Máu Thánh, bởi vì theo hình thức đó, dấu hiệu của bữa ăn Thánh Thể càng xuất hiện rõ rệt hơn.[11] Dẫu cho ngày nay, chúng ta sử dụng những tấm bánh tròn nhỏ đã cắt sẵn thì nguyên việc tất cả cùng nhau tuần tự lên lãnh nhận bánh đã được truyền phép trong một Thánh lễ cũng vẫn biểu thị mầu nhiệm hiệp nhất này.[12]

_______

[7] Joseph A. Jungmann, SJ, The Mass: An Historical, Theological, and Pastoral Survey, trans. Julian Fernandes, ed. Mary Ellen Evans ((Collegeville: The Liturgical Press, 1976), 207.

[8] X. Ibid., 49-50, 207; Joseph A. Jungmann, SJ, The Mass of the Roman Rite: Its Origins and Development (Missarum Sollemnia), vol. 2, trans. Francis A. Brunner (New York: Benziger Brothers, 1951), 334-35.

[9] X. Trần Ngọc Quỳnh, Cử hành Mầu nhiệm Tạ ơn (Sài Gòn: Tủ sách Đại Kết, 1996), 192.

[10] X. Le Gall, La Mess au fil de ses rites,201.

[11] X. East Asian Pastorasl Review, Celebrate Life in Liturgy, vol. 33 (1996), Number 1-4, 106-107.

[12] Trần Đình Tứ, Phụng vụ Thánh lễ (Sài Gòn: ĐCV Thánh Giuse, 1997), 157.

Lm Giuse Phạm Đình Ái, SSS (kỳ II)

(HT 28-7-2024)

NGHI THỨC BẺ BÁNH

I/ LỊCH SỬ

Bẻ Bánh (Fractio Panis) là một trong những danh xưng cổ nhất để chỉ buổi cử hành Thánh Thể. Ngay thời các tông đồ, việc cử hành Thánh Thể đã được gọi là Bẻ Bánh (x. Lc 24,35; Cv 2,42; 20,7.11).[1]

Theo nghi thức bữa ăn của người Do Thái, sau khi đọc lời chúc tụng, vị chủ tọa bẻ bánh chia cho các thực khách. Tin Mừng ghi lại Chúa Giêsu đã làm những cử chỉ này trong 4 trường hợp. Hai lần khi Người làm phép lạ bánh hóa ra nhiều (x. Mt 14,19; 15,36; Mc 6,41; 8,6; Lc 9,16; Ga 6,11); Một lần khi Ngài thiết lập bí tích Thánh Thể (x. Mt 26,26; Mc 14,22; Lc 22,19; 1Cr 11,24); Và một lần khác nữa tại quán ăn làng Emmaus, nơi hai môn đệ nhận ra Thầy mình trong lúc Người bẻ bánh (x. Lc 24, 13-34; Mc 16, 12 -13).[2]

Trong ba thế kỷ đầu, khi tham dự Thánh thể, các Kitô hữu luôn chia sẻ cùng một Tấm Bánh với vị chủ tế (x. Cv 2,46; 20,7.11). Đó là cử chỉ thông thường của Hội Thánh thưở ban sơ và là nghi thức duy nhất diễn ra giữa Kinh nguyện Thánh Thể và hiệp lễ. Dựa theo mô tả Thánh lễ của Justinô, việc bẻ bánh và hiệp lễ được cử hành sau Kinh nguyện Thánh Thể mà không đi kèm nghi thức hay lời kinh nào.[3] Thánh Grêgôriô Cả đặt nghi lễ bẻ bánh ra sau kinh Embolimus (là lời nguyện sau kinh Lạy Cha theo Nghi thức Thánh lễ hiện nay) và thực hành này kéo dài nhiều thế kỷ. Cử chỉ bẻ bánh sớm được nhìn nhận là dấu chỉ hiệp nhất của Hội Thánh Chúa Kitô như giáo lý của thánh Phaolô: “…khi ta cùng bẻ Bánh Thánh, đó chẳng phải là dự phần vào Thân Thể Người sao? Bởi vì chỉ có một tấm Bánh, và tất cả chúng ta chia sẻ cùng một Bánh ấy, nên tuy nhiều người, chúng ta cũng chỉ là một thân thể” (I Cr 10,16-17). Cho nên, để biểu lộ sự hiệp nhất đó, vì Thánh lễ chỉ cử hành vào Chúa nhật, người ta sẽ lấy Bánh Thánh dành cho người vắng mặt.[4]

Khi số tín hữu gia tăng, hành động bẻ bánh được chuẩn bị kỹ lưỡng và là một thực hành cần thiết. Trong phụng vụ Giáo hoàng diễn ra hồi thế kỷ thứ VII và thứ VIII, Đức Thánh cha chủ sự tại ngai tòa trong khi linh mục trợ lễ và thầy phụ phó tế bẻ bánh để cho các tín hữu rước lễ. Sách Ordo Romanus I cho biết: các Đức Giám mục và các linh mục bẻ tất cả những ổ bánh đã thánh hiến mà các thầy giúp lễ mang đến cho họ ở những vị trí khác nhau. Nghi thức này đi kèm với việc hát bài Agnus Dei (Lạy Chiên Thiên Chúa) vốn được đưa vào Thánh lễ (phụng vụ Rôma) bởi Đức Giáo hoàng người Syria xuất thân từ Antiokia và có danh hiệu là Sergius I (701).[5] Nhưng đến thời kỳ sau (khoảng thế kỷ XI-XII) khi Hội Thánh thay bánh có men bằng bánh không men ở Tây phương và dùng những bánh nhỏ bằng cỡ đồng tiền cho dân chúng, cử chỉ bẻ bánh bấy giờ bị giảm thiểu đi hay không còn được thực hành nữa.[6]

_______

[1] Le Gall, La Mess au fil de ses rites (Chambray: C.L.D, 1992),201.

[2] X. Ibid.

[3] Nguyễn Văn Trinh, Phụng vụ Thánh lễ (Hà Nội: Nxb. Tôn Giáo, 2008), 443.

[4] X. Nguyễn Thế Thủ, Phụng vụ Thánh Thể (Sài Gòn: ĐCV thánh Giuse, 2001),136-137.

[5] Robert Cabié, “The Eucharist”, trong The Church at Prayer, vol. 2, ed. A. G. Martimort, trans. Matthew J. O’Connell (Collegeville: The Liturgical Press, 1986), 110.

[6] X. Lucien Deiss, The Mass (Collegeville: The Liturgical Press, 1992), 103; Lawrence J. Johnson, The Mystery of Faith: A Study of the Structural Elements of the Order of the Mass (Washington DC: FDLC, NE, 2003), 103; Le Gall, La Mess au fil de ses rites, 202.

Lm Giuse Phạm Đình Ái, SSS (kỳ I)

___________________________________________________________________________________________

8 Lý Do Để Biến Đổi Một Giáo Xứ

Từ Tình Trạng Bảo Trì sang Truyền Giáo

Hội Thánh Công giáo đang đứng trước một thời điểm quan trọng trong thế kỷ 21. Với bối cảnh văn hóa thay đổi, việc sống đạo càng ngày càng lỏng lẻo ở nhiều nơi, và một số lớn người trẻ bỏ đạo do ảnh hưởng của một xã hội đang bị tục hóa ngày càng gia tăng. Ngay cả những giáo xứ xem ra sầm uất như các giáo xứ Việt Nam tại Hoa Kỳ, tỷ số người trẻ bỏ đạo cũng không kém gì những giáo xứ địa phương. Hội Thánh thực sự đang phải đương đầu với những thách đố đáng kể.

Để giải quyết vấn đề này, các giáo xứ phải chuyển từ tình trạng bảo trì, là tình trạng tập trung vào việc giữ đạo và duy trì các cách sống đạo theo truyền thống hiện có, sang tình trạng truyền giáo, nhấn mạnh đến việc tích cực Phúc Âm hoá và đào tạo giáo dân thành những thừa sai Thánh Thể, thành những nhà tạm sống động để đem Chúa Thánh Thể đến cho những người khác nhờ tác động của Chúa Thánh Thần.

Nhìn lại lịch sử Hội Thánh Việt Nam, chúng ta thấy rõ ràng rằng Hội Thánh đã phát triển rất nhanh trong giai đoạn truyền giáo, nhưng hầu như không phát triển nổi nữa từ khi chuyển sang giai đoạn bào trì sau khi có Hàng Giáo Phẩm. Chính vì thế, việc biến đổi này rất quan trọng, không những chỉ cho sự phát triển mà cả cho cho sự sống còn của Hội Thánh, vì tám lý do chính.

1. Khơi Dậy Đức Tin và Đời Sống Tâm Linh

Một trong những lý do chính cho việc biến đổi này là nhu cầu khơi dậy đức tin và đời sống tâm linh của giáo dân, đặc biệt là niềm tin vào sự Hiện diện Thật của Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể. Trong tình trạng bảo trì, các giáo xứ thường tập trung vào việc cử hành các bí tích, dạy giáo lý để chuẩn bị cho các bí tích, các việc thờ phượng và điều hành giáo xứ như thường lệ cùng duy trì các sinh hoạt theo truyền thống mà không nhất thiết phải đáp ứng nhu cầu tâm linh của mỗi giáo dân. Điều này có thể dẫn đến cảm giác tự mãn và trì trệ về tinh thần.

Trong tình trạng truyền giáo, trọng tâm của các sinh hoạt của giáo xứ chuyển sang việc nuôi dưỡng một đời sống đức tin sống động và tích cực của toàn thể giáo xứ. Qua việc nhấn mạnh đến sự hoán cải cá nhân và trưởng thành về tâm linh, các giáo xứ có thể giúp từng giáo dân đào sâu mối quan hệ của họ với Đức Kitô. Điều này bao gồm việc khuyến khích một đời sống cầu nguyện, thường xuyên tham gia các bí tích, đào sâu sự hiểu biết về đức tin và sống đức tin của mình, cũng như những cuộc gặp gỡ cá nhân với Chúa Giêsu, đặc biệt trong Thánh Kinh và Bí tích Thánh Thể. Một cộng đồng tích cực sống đức tin của mình sẽ có nhiều khả năng lan rộng đức tin ấy ra bên ngoài và có sức thu hút những người khác đến cùng Hội Thánh.

2. Đáp Lại việc Bỏ Đạo và Thờ Ơ với Hội Thánh

Một lý do quan trọng khác cho sự biến đổi này là nhu cầu giải quyết tình trạng rời bỏ Hội Thánh và sự thờ ơ trong việc tham gia các sinh hoạt trong giáo xứ, đặc biệt là của giới trẻ. Nhiều giáo xứ đang chứng kiến việc giảm thiểu số người tham dự Thánh Lễ thường xuyên. Khuynh hướng này có thể được quy cho nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm việc thế tục hóa, các sinh hoạt cạnh tranh nhau trong ngày Chúa nhật, và sự thiếu liên hệ giữa Hội Thánh và cuộc sống hiện đại.

Bằng cách chuyển sang tình trạng truyền giáo, các giáo xứ có thể trở nên chủ động hơn trong việc tiếp cận với những người đã rời xa Hội Thánh. Điều này không chỉ liên quan đến việc mời họ trở lại tham dự Thánh Lễ mà còn tạo ra một môi trường thân thiện và hòa nhập nhằm đáp ứng nhu cầu tâm linh và cá nhân của họ. Các sáng kiến tiếp cận cộng đồng, chẳng hạn như các sự kiện tôn giáo, giáo dục, văn hoá hay xã hội được tổ chức thường xuyên trong cộng đồng, các dự án phục vụ và sự hiện diện hấp dẫn trên phương tiện truyền thông xã hội, có thể giúp thu hẹp khoảng cách và tái giới thiệu sự phong phú của đức tin Công giáo cho mọi người.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 21-7-2024)

ĐỨC MARIA – NGƯỜI CƯU MANG, CỬ HÀNH VÀ TÔN THỜ THÁNH THỂ

TẠM KẾT

Đền Thánh Thể có tên là Thánh Tâm Chúa Giêsu tại Bolzano, Ý được các linh mục Thánh Thể xây dựng từ năm 1897 đến 1899 theo phong cách kiến trúc Tân La mã và được xây dựng hoàn toàn bằng đá. Trong đền thánh có rất nhiều tranh ảnh về cuộc đời của Cha Thánh Eymard – Đấng sáng lập Dòng Thánh Thể và linh đạo Thánh Thể. Trong số những tranh ảnh đó, có một bức tranh rất đặc biệt, được vẽ trên tường bên cạnh bàn thờ chính của đền thánh. Bức tranh miêu tả Đức Maria cùng với các tông đồ trong phòng tiệc ly đang cử hành Thánh Thể thì Chúa Thánh Thần hiện xuống. Điểm nhấn của bức tranh là Đức Maria trong vai trò như là “PHÔNG NỀN CỦA THÁNH THỂ”, gợi lên hình ảnh của Thánh Thể đang trong cung lòng của Mẹ. Mẹ ở vị trí trung tâm, nhưng trước mặt Mẹ là Chén Thánh, trên đầu Mẹ có hình chim bồ câu là biểu tượng của Chúa Thánh Thần – Đấng đã làm cho Mẹ Thụ Thai Thánh Thể thì cũng là Đấng đã làm cho bánh và rượu trở thành Thánh Thể. Điều này quả thật rất mới mẻ đối với thần học về Thánh Thể và Thánh Mẫu Học lúc bấy giờ. Bức tranh này diễn tả tầm quan trọng của Đức Maria đối với Bí tích Thánh Thể trong linh đạo của Dòng Thánh Thể xuất phát từ đặc sủng mà cha thánh Eymard đã nhận được. Thật vậy, cha thánh Eymard đã có những suy tư sâu sắc về Thánh Thể và Thánh Mẫu Học. Ta có thể gọi đó là những suy tư đi trước thời đại. Trong các tác giả tu đức của thế kỷ XIX, chính thánh Eymard là người đã có được sự thấu hiểu lớn lao nhất trong việc nhìn nhận vai trò làm mẹ của Đức Maria trong Giáo Hội dưới chiều kích Thánh Thể.[7]

Cha thánh đã nhiều lần nhắc nhở các tu sĩ Thánh Thể phải yêu mến Đức Maria cách đặc biệt và phải học nơi Đức Maria cách tôn thờ sao cho hoàn hảo nhất. Cha Eymard nối kết hình ảnh Đức Maria cầu nguyện trong Nhà Tiệc Ly với hình ảnh Đức Maria, người tôn thờ đầu tiên của Ngôi Lời Nhập Thể. Cha ước muốn tôn thờ Chúa Giêsu trong sự hiệp thông với Đức Maria: là người tôn thờ và Nữ hoàng của Nhà Tiệc Ly. Hiệp thông trong tình yêu, trong tán dương, chúc tụng về lòng nhân hậu của Thiên Chúa cho con người; là của lễ và hoàn toàn sẵn sàng cho ý muốn của Thiên Chúa; cuối cùng, lòng thương cảm từ bi đối với người tội lỗi cũng như lời chuyển cầu đón nhận sự tha thứ và hoán cải trở về với Thiên Chúa. ( NR 44, 130).[8]

Ước mong sao các tín hữu trên toàn thế giới, cách riêng là các tu sĩ Thánh Thể có thể noi gương bắt chước Đức Maria, qua những chỉ dẫn và gợi hứng của cha thánh Eymard tổ phụ. Đức Maria đã dành toàn bộ đời sống của mình để CƯU MANG – CỬ HÀNH – và TÔN THỜ THÁNH THỂ, thì các tu sĩ Thánh Thể cũng phải họa lại đời sống của mình như thế. Để ngang qua việc cưu mang, cử hành và tôn thờ, các tu sĩ Thánh Thể có thể sống sung mãn mầu nhiệm Thánh Thể và trình bày ý nghĩa của mầu nhiệm ấy, để Đức Ki-tô được hiển trị và vinh quang Thiên Chúa được rạng tỏ trên trần gian.[9]

Lm. Mar – Aug Bùi Văn Hồng Phúc, SSS (kỳ VI và hết)

____________________________________________________________________________________________

ĐTC PHANXICÔ VỀ BÍ TÍCH THÁNH THỂ

Bí tích Thánh Thể cùng với Bí tích Rửa Tội và Thêm Sức là trọng tâm của việc “khai tâm Kitô giáo”, và là nguồn mạch của chính đời sống Hội Thánh. Thực ra, từ Bí tích Tình Yêu này phát sinh mọi con đường đích thực của đức tin, sự hiệp thông và làm nhân chứng.

Điều mà chúng ta thấy khi tụ họp lại để cử hành Bí tích Thánh Thể, tức là Thánh Lễ, làm cho ‎chúng ta cảm nhận được những gì chúng ta đang sống. Ở trung tâm của nơi dành để cử hành Thánh Lễ là bàn thờ, là một cái bàn được phủ bằng một khăn trải bàn, và điều này khiến chúng ta nghĩ đến một bữa tiệc. Trên bàn có một cây Thánh Giá, ám chỉ rằng trên bàn thờ ấy hy tế của Đức Kitô được hiến dâng: Người là thần lương mà chúng ta nhận được ở đó, dưới hình bánh và rượu. Bên cạnh bàn thờ có giảng đài, là nơi công bố Lời Chúa: và điều này cho thấy rằng chúng ta tụ họp lại để nghe Chúa, là Đấng nói qua Thánh Kinh, và do đó lương thực nhận được cũng là Lời của Người.

Lời Chúa và Bánh trở nên một trong Thánh Lễ, như trong Bữa Tiệc Ly, khi tất cả các lời của Chúa Giêsu, tất cả các dấu chỉ mà Người đã thực hiện, được cô đọng trong việc bẻ bánh và dâng chén rượu, diễn tả trước hy tế Thập Giá của Người, và trong những lời này: “Các con hãy cầm lấy mà ăn, này là Mình Thầy… Các con hãy cầm lấy mà uống, này là Máu Thầy.”

Cử chỉ mà Chúa Giêsu đã làm trong Bữa Tiệc Ly là lời tạ ơn tột bậc của Người dâng lên Chúa Cha vì tình yêu và lòng thương xót của Ngài. “Tạ Ơn” trong Hy Lạp được gọi là “Eucharistia.” Và vỉ thế Bí tích này được gọi là Thánh Thể, là lời tạ ơn tối cao dâng lên Chúa Cha, Đấng đã yêu thương chúng ta quá độ đến nỗi ban Con Một của Ngài cho chúng ta vì yêu. Đó là lý do tại sao từ Thánh Thể gồm tóm tất cả cử chỉ ấy, là cử chỉ của Thiên Chúa và đồng thời cũng là cử chỉ của con người, cử chỉ của Chúa Giêsu Kitô, Đấng vừa là Thiên Chúa thật vừa là người thật.

Vì vậy, việc cử hành Thánh Lễ còn hơn một bữa tiệc bình thường rất nhiều: đó là tưởng niệm cuộc Vượt Qua của Chúa Giêsu, mầu nhiệm trung tâm của ơn cứu độ. “Tưởng niệm” không chỉ là một sự nhớ lại, sự tưởng nhớ đơn giản, nhưng có nghĩa là mỗi khi chúng ta cử hành Bí tích này, chúng ta thông phần vào Cuộc Khổ Nạn, Cái Chết và sự Phục Sinh của Đức Kitô. Thánh Lễ là tột đỉnh của hành động cứu độ của Thiên Chúa, Chúa Giêsu biến Mình thành tấm bánh bị bẻ ra cho chúng ta, Người đổ trên chúng ta tất cả lòng thương xót và tình yêu của Người, để đổi mới tâm hồn chúng ta, cuộc sống chúng ta và cách thức chúng ta liên hệ với Người và với tha nhân. Chính vì lý do này mà thường khi chúng ta tiếp cận Bí tích này, chúng ta nói là “nhận sự Hiệp Thông (Hiệp Lễ)” để “hiệp thông”: điều này có nghĩa là nhờ quyền năng của Chúa Thánh Thần, việc thông phần vào bàn tiệc Thánh Thể làm cho chúng ta nên đồng hình đồng dạng với Đức Kitô một cách độc đáo và sâu xa, cho chúng ta được nếm trước lúc này sự hiệp thông trọn vẹn với Chúa Cha, đặc trưng cho bữa tiệc trên trời, nơi mà cùng với tất cả các Thánh, chúng ta sẽ được hưởng niềm vui khôn tưởng là chiêm ngắm Dung Nhan Thiên Chúa cách trực diện.

Các bạn thân mến, tôi không bao giờ có thể cảm tạ Thiên Chúa cho đủ vì hồng ân mà Ngài đã ban cho chúng ta trong Bí tích Thánh Thể! Đó là một hồng ân tuyệt vời, vì thế việc đi dự Thánh Lễ Chúa Nhật là điều rất quan trọng. Đi dự Thánh Lễ không chỉ để cầu nguyện, nhưng để Rước Lễ (nhận sự Hiệp Thông), bánh là Thân Thể Chúa Giêsu Kitô, là Đấng cứu chúng ta, tha thứ cho chúng ta, liên kết chúng ta với Chúa Cha. Thật là tốt đẹp khi làm điều này! Và mỗi Chúa Nhật chúng ta đi dự Lễ, bởi đó là ngày Phục Sinh của Chúa. Đó là lý do tại sao Chúa Nhật rất quan trọng đối với chúng ta. Và với Bí Tích Thánh Thể chúng ta cảm thấy thuộc về Hội Thánh, thuộc về Dân Thiên Chúa, thuộc về Thân Thể của Thiên Chúa, là Đức Chúa Giêsu Kitô. Chúng ta sẽ không bao giờ ngừng thu nhận tất cả mọi giá trị và sự phong phú của nó. Vậy chúng ta hãy cầu xin Người làm cho Bí tích này có thể tiếp tục duy trì sự hiện diện sống động của Người trong Hội Thánh và hình thành cộng đồng của chúng ta trong đức ái và sự hiệp thông, theo trái tim của Chúa Cha. Và điều này được thực hiện trong suốt cuộc đời của chúng ta, nhưng bắt đầu được thực hiện từ ngày Rước Lễ Lần Đầu. Việc chuẩn bị kỹ lưỡng cho trẻ em Rước Lễ Lần Đầu là điều rất quan trọng, và mỗi em đều phải làm thế, bởi vì đó là bước đầu tiên của việc thuộc về Đức Chúa Giêsu Kitô cách bền vững này, sau Bí Tích Rửa Tội và Thêm Sức.

Phaolô Phạm Xuân Khôi chuyển ngữ

(HT 14-7-2024)

ĐỨC MARIA – NGƯỜI CƯU MANG, CỬ HÀNH VÀ TÔN THỜ THÁNH THỂ

3. ĐỨC MARIA, NGƯỜI TÔN THỜ THÁNH THỂ

Dưới chân thập giá, Đức Giêsu đã trao Đức Maria cho thánh Gioan, là đại diện cho toàn thể hội thánh. Mẹ không đứng ngoài nhưng là là một thành viên của hội thánh. Đức Maria cùng với các tông đồ chờ đợi Chúa Thánh Thần hiện xuống. Trong thời gian này, như đã đề cập ở trên, chắc chắc Mẹ Maria cùng cử hành Thánh Thể với các tông đồ. Sau khi cử hành thánh lễ, Thánh Thể được lưu trữ trong các tủ nhỏ dành cho các bệnh nhân. Thánh Giustino cho chúng ta biết điều này vào khoảng giữa thế kỷ thứ hai.[4] Cũng vì lý do đó mà giáo hội sơ khai đã hình thành thói quen tôn thờ Thánh Thể ngoài thánh lễ. Chắc chắc Mẹ Maria như là một thành viên của hội thánh, Mẹ cũng tôn thờ Thánh Thể theo cách như thế. Thánh Augustinô đã nói: “Không ai rước Mình Thánh của Chúa Giêsu mà không trước tiên thờ phượng, việc chúng ta phạm tội trong việc thờ phượng Thánh Thể là không thể, không thờ phượng Thánh Thể Chúa mới là phạm tội.[5]

Thật vật, việc tôn thờ Thánh Thể sau thánh lễ được hình thành cách tiệm tiến trong hành trình lịch sử của giáo hội. Trong khi còn tại thế, Mẹ đã luôn ở đó, bên Thánh Thể, để dạy cho các tông đồ cách tôn thờ Thánh Thể. Trong thông điệp Ecclesia De Eucharistia, Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã dành chương cuối cho Mẹ Maria và dạy chúng ta học yêu mến Thánh Thể nơi trường học của Đức Mẹ. Ngài đã gọi Đức Maria là người Nữ Thánh Thể (femme eucharistique); nhận ra nơi con người và cuộc đời của Mẹ một tương quan rất sâu sắc và mật thiết với Chúa Kitô Thánh Thể. Ngài đã nói rõ: “Trong Tông Thư Rosarium Virginis Mariae, khi đặt Đức Trinh Nữ rất thánh làm Thầy dạy trong việc chiêm ngắm khuôn mặt Chúa Kitô, tôi đã ghi việc thiết lập Bí Tích Thánh Thể vào số các mầu nhiệm ánh sáng (102). Thực vậy, Đức Maria có thể hướng dẫn chúng ta đến Bí Tích cực thánh nầy, vì giữa Mẹ và bí tích này có một mối liên hệ sâu xa.” (Ecclesia De Eucharistia số 53).

Thật vậy, trong tất cả các trình thuật Tin mừng về việc thiết lập bí tích Thánh Thể, không có nhắc đến tên Mẹ Maria. Các sách Tin mừng nhất lãm chỉ nói về các tông đồ dọn lễ Vượt Qua và cùng ăn lễ Vượt Qua với Chúa; bí tích Thánh Thể được thiết lập trong bối cảnh và bầu khí lễ Vượt Qua, mặc dù ngày lễ Vượt Qua chính thức chưa đến. Trái lại , sau Phục Sinh, sách công vụ các tông đồ nói rất rõ là có Mẹ Maria hiện diện với các tông đồ trong nhà tiệc ly, cùng với các tông đồ cầu nguyện chờ đợi Chúa Thánh Thần hiện xuống ( Cv 1, 14 ). Mẹ giữ một vai trò rất quan trọng trong giáo hội sơ khai và chắc chắc Mẹ đã dạy các tông đồ và các tín hữu sơ khai cách thức tôn thờ Thánh Thể hoàn hảo nhất.[6]

Lm. Mar – Aug Bùi Văn Hồng Phúc, SSS (kỳ V)

______________________________________________________________________________________________

HIỆP THÔNG VỚI ĐỨC KITÔ TRONG THÁNH THỂ

Công đồng Vaticano II xác quyết Thánh Thể là nguồn mạch và chóp đỉnh của đời sống giáo hội nói chung nhưng cũng là nguồn mạch và chóp đỉnh của mỗi người chúng ta nói riêng hay nói như thánh Phêrô Juliano Eymard “Thánh Thể là tâm điểm đời tôi”. Đối với các tu sĩ Dòng Thánh Thể thì Thánh Thể chính là danh hiệu của dòng hay nói cách khác Thánh Thể là “dòng máu” của hội dòng để nuôi dưỡng và phát triển đặc sủng và sứ vụ của mình.

Vì vậy, trong dịp lễ Mình Máu Thánh Chúa các tu sĩ Tỉnh Dòng Thánh Thể Việt Nam, cũng như khắp nơi trên thế giới thường quy tụ lại để hồi tâm mừng lễ cách đặt biệt nhằm khơi nguồn và nhắc nhớ mỗi tu sĩ về ơn gọi và sứ vụ của mình là phải hiệp thông hay quy hướng về Thánh thể trong đời sống và mọi hoạt động của mình. Không chỉ các tu sĩ Dòng Thánh Thể mà mọi người đều được mời gọi liên kết hay hiệp thông với Đức Ki-tô nơi Thánh Thể.

Quả thật, khi rước Mình và Máu thánh, hoặc chỉ mình thánh hay máu thánh mà thôi chúng ta cũng trở nên một với Ngài, chia sẻ với cuộc khổ nạn và phục sinh của Ngài. Hay nói cách khác, nhờ hiệp lễ con người đi vào trong giao ước Vượt Qua, cùng với Ngài trở nên cùng một của lễ được Thánh Thần thánh hóa[1], gặp gỡ Đức Ki-tô trong cái chết và sự phục sinh của Ngài. Cũng nhờ kết hiệp với Đức Ki-tô trong Thánh Thể, chúng ta cũng được hiệp thông với Chúa Cha, Đấng đã ban Thánh Thần cho chúng ta, ngõ hầu chúng ta lại được hiệp thông với Ba Ngôi Thiên Chúa mà tổ tông loài người đã đánh mất khi xưa. Hơn nữa, trong Thánh Thể, chúng ta được sáp nhập với Đức Ki-tô trong giây phút người được phục sinh, khiến chúng ta dám gọi Thiên Chúa là Cha.

Mặc dù, Thánh Thể được cử hành trong không gian và thời gian nhưng toàn thể cộng đoàn được “thần hóa” tức là được đưa vào thế giới viên mãn nhờ quyền năng Chúa Thánh Thần. Như vậy, trong Thánh Thể có một sự liên tục giữa thực tại trần thế và nước trời, thực tại nước trời mở rộng làm viên mãn thế giới chóng qua này, sự tuyệt vọng, sự chết của định mệnh nghiệt ngã của kiếp người nhường chỗ cho niền hy vọng phục sinh cùng với Đức Ki-tô[2].

Tuy nhiên, sự hiệp thông với Đức Ki-tô trong Thánh Thể không chỉ dừng lại trong mối tương quan thần linh giữa ta với Thiên Chúa mà nó còn là sự biến đổi cuộc đời chúng ta thành khí cụ của sự hiệp thông, mở ra với mọi người.

Vậy, qua việc mừng kính mình và máu thánh Chúa, chúng ta được mời gọi nhận ra và một lần nữa xác nhận lại tầm quan trọng của việc hiệp thông với Thánh Thể, giúp chúng ta thêm yêu mến Thánh Thể, siêng năng rước lễ khi tham dự Thánh lễ để chúng ta được kết hợp trọn vẹn với Chúa, được biến đổi thành những con người không phải sống cho chính mình mà là sống trong, sống cùng, sống cho Chúa khiến chúng ta có thể thốt lên lời đầy lòng tín thác như thánh Phaolô “tôi sống không phải là tôi sống mà là ĐKT sống trong tôi” (Gl 2, 20). Khi chúng ta mang tâm tình như thế chúng sẽ quyết tâm sống vì nhau, cho nhau tình yêu, bình an của Chúa. Như vậy là chúng ta đã, đang làm cho Thánh Thể được nối dài và lan rộng và tỏ rạng khắp nơi. Qua đó, chúng ta cũng tiếp tục tuyên xưng Thánh Thể là chóp đỉnh là nguồn mạch sự sống trong hành trình đức tin của chúng ta.

(trích bài từ dòng Thánh Thể)

(HT 7-7-2024)

ĐỨC MARIA – NGƯỜI CƯU MANG, CỬ HÀNH VÀ TÔN THỜ THÁNH THỂ

PHỤNG VỤ THÁNH THỂ

Như chúng ta đã biết, chính Đức Giêsu đã ra lệnh cho các tông đồ nói riêng và toàn thể nhân loại nói chung cử hành Thánh Thể: “Anh em hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy” (Lc 22,19). Vâng lệnh truyền đó mà ngay sau khi Chúa về trời, các tông đồ đã tụ họp nhau để cử hành Thánh Thể mỗi ngày. Thật vậy, bí tích Thánh Thể mà Chúa Giêsu thiếp lập trong Bữa Tiệc Ly chính là cử hành cuộc tử nạn và phục sinh của Đức Giêsu. Dù theo khía cạnh thời gian cuộc vượt qua của Chúa Giêsu trùng với Lễ Vượt Qua của người Do thái, trải dài trong khoảng ba ngày, nhưng toàn bộ cuộc đời của Đức Giêsu không ngừng hiến tế cho Thiên Chúa, và nhờ thế Người đã hòa giải giữa Thiên Chúa và nhân loại.

Đức Maria cũng đã cử hành Thánh Thể cùng với Đức Giêsu qua việc cùng với Con hiến dâng chính mình cho Thiên Chúa. Mẹ đã đồng hành với Chúa Giêsu trong toàn bộ hành trình dương thế, từ khi sinh ra, sống ẩn dật, rao giảng Tin mừng, chịu chết và hiện diện dưới chân thập giá. Những lời tiên tri của ông Simêon: “một lưỡi gươm sẽ đâm thấu tâm hồn Bà.” (Lc 2,5) chứng minh Mẹ đã hiệp thông trọn vẹn với Đức Giêsu và cùng với Hy tế Thập giá Mẹ cũng đã hiến dâng chính mình. Trái tim mẹ cũng bị đâm thâu và rỉ máu như cạnh sườn của Con Mẹ bị lưỡi đòng đâm, máu và nước đã chảy ra mang lại sự sống cho nhân loại. Mẹ đã hiệp thông trọn vẹn bản thân mình với Hy tế của Đức Giêsu trên thập giá. Dù là Mẹ Thiên Chúa, nhưng Mẹ Maria vẫn cần đến ơn cứu độ của Đức Giêsu và như là một môn đệ, một kitô hữu, Mẹ cũng được kêu gọi cử hành Thánh Thể để hiến dâng chính mình.

HIỆP LỄ

Điều này được thể hiện sau Phục Sinh, Mẹ Maria được tham dự vào việc cử hành Thánh Thể mà các Thánh Tông đồ chủ sự để tưởng niệm cuộc Khổ nạn của Chúa như lời Chúa đã dạy. Thông qua việc cử hành Thánh Thể mỗi ngày, Mẹ đã tái hiện lại chính đời sống và hy tế của Con mình một lần nữa. Tuy vậy, Thánh Thể mà Mẹ và các tông đồ cử hành mỗi ngày giờ không phải là thân xác thể lý của Đức Giêsu mà Mẹ đã cưu mang, cho bú mớn và ôm ấp. Thánh Thể được hiến tế trong thánh lễ được biểu thị bằng dấu chỉ bí tích Bánh và Rượu cũng chính là Thánh Thể mà Mẹ đã cưu mang trong cung lòng cách hữu hình. Khi hiệp lễ, Mẹ nhận lấy bánh Thánh Thể, đối với Mẹ, là đón nhận một lần nữa vào trong cung lòng trái tim đã đồng nhịp với trái tim của Mẹ, và Mẹ như sống lại những gì Mẹ đã đích thân cảm nghiệm dưới chân Thập Giá. ( Ecclesia de Eucharistia, xem số 56 ).

Như vậy, Mẹ Maria đã cử hành Thánh Thể được thể hiện ở ba điểm: Lắng nghe Lời Chúa – hiến dâng chính mình – rước Thánh Thể Chúa.

Lm. Mar – Aug Bùi Văn Hồng Phúc, SSS (kỳ IV)

____________________________________________________________________________

Bài Ca Người Tôi Tớ Thứ Tư (Is 52:13-53:12)

Hơn nữa, các chủ đề về đau khổ, cứu chuộc và vâng phục trong Bài Ca Người Tôi Tớ này được nói đến trong chính Phụng vụ Thánh Thể. Trong các lời nguyện và các bài đọc trong Thánh Lễ, Hội Thánh tưởng nhớ Cuộc Khổ Nạn, Cái Chết, sự Sống Lại và Lên Trời của Đức Kitô, tưởng nhớ Hiến Tế của Người để cứu rỗi mọi người. Bí tích Thánh Thể được hiểu là việc tưởng nhớ Mầu nhiệm Vượt Qua của Đức Kitô, qua đó Người đã hoàn thành công việc cứu chuộc thế gian.

Hơn nữa, Bí tích Thánh Thể được coi là nguồn sức mạnh và lương thực cho các tín hữu, giúp họ thông phần vào Hy Tế ban sự sống của Đức Kitô và được kết hợp với Người một cách sâu xa và mật thiết. Qua việc Hiệp Thông Thánh, chúng ta được nuôi dưỡng và nâng đỡ cách thiêng liêng bởi Mình và Máu Đức Kitô, nhận được ân sủng và sức mạnh cần thiết để sống như những môn đệ truyền giáo của Chúa.

Kết Luận

Tóm lại, Bài Ca Người Tôi Tớ thứ Tư trong Is 52:13–53:12 có ý nghĩa sâu xa trong thần học Công giáo, đặc biệt là trong mối liên hệ của nó với Bí tích Thánh Thể. Sự đau khổ, cái chết và sự minh oan của Người Tôi Tớ được mô tả trong đoạn văn này tìm thấy sự viên mãn nơi Hy Lễ của Chúa Giêsu Kitô, được cử hành và hiện tại hoá trong Hy Lễ Thánh Thể. Qua Bí tích Thánh Thể, chúng ta được tham gia vào công cuộc cứu chuộc của Đức Kitô. Khi chúng ta kết hợp mình với hy lễ của Người, chúng ta có thể biến cuộc đời mình thành hy lễ dâng lên Thiên Chúa.” (GLCG 2100).

Đó chính là lý do tại sao các Giám Mục Hoa Kỳ đã đề ra Ba Năm Phục hưng Thánh Thể. Mục đích của các ngài là canh tân Hội thánh bằng cách khơi dậy một mối liên hệ sống động với Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể trong mỗi người Công Giáo chúng ta, để chúng ta trở thành những môn đệ truyền giáo của Người. Đồng thời các ngài muốn gợi hứng cho một phong trào của những người Công giáo trên khắp nước Hoa Kỳ, là những người được chữa lành, hoán cải, đào luyện và hợp nhất nhờ gặp gỡ với Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể — và sau đó đem Đức Kitô đến cho tha nhân bằng chính cuộc sống của mình.

Câu hỏi để hồi tâm

1. Điều gì làm lòng bạn rung cảm vì những đau khổ mà những người vô tôi phải chịu?

2. Có khi nào bạn vô tình hay cố tình gây đau khổ cho một người vô tội không? Bạn sẽ làm gì để bù lại cho họ?

3. Có khi nào bạn đau khổ không? Bạn làm thế nào để biến những đau khổ của bạn thành nguồn ơn cứu độ cho mình và tha nhân qua việc kết hợp với Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ IV và hết)

(HT 6-30-2024)

ĐỨC MARIA – NGƯỜI CƯU MANG, CỬ HÀNH VÀ TÔN THỜ THÁNH THỂ

Lời thưa xin vâng là đỉnh cao của cuộc đời Mẹ Maria. Từ giây phút này, Ngôi Lời đã hóa thành nhục thể và hiện diện cách đích thân đích thực, đầy đủ nhân tính là xác hồn và thiên tính là Ngôi Hai Thiên Chúa trong cung lòng của Mẹ, nhờ quyền năng của Chúa Thánh Thần. Thánh Thể đang hiện diện trong cung lòng của Mẹ không còn là một ý tưởng thiêng liêng, nhưng đã mặc lấy một thân xác như một con người bình thường. Cũng từ giây phút này, Mẹ sẽ không cần cảm nhận nhận Thánh Thể cách thiêng liêng nữa, nhưng Mẹ có thể đụng chạm, nghe thấy, ôm ấp… bằng chính những giác quan của mình. Chính sự đụng chạm trọn vẹn bằng cả xác hồn này mà hơn bất kỳ thụ tạo nào, Mẹ Maria có kinh nghiệm được nên một với Thánh Thể cách trọn vẹn nhất. Một Thiên Chúa quyền năng vô song lại trở nên bé nhỏ và mỏng manh yếu đuối trong chính lòng dạ của một trinh nữ thấp hèn.

Sau khi sinh hạ Đức Giêsu, không có nghĩa là Đức Maria không cưu mang Thánh Thể nữa. Giai đoạn này là giai đoạn rõ nhất cho thấy Đức Maria vẫn tiếp tục cưu mang Thánh Thể. Điều này được thể hiện qua việc hiệp thông trọn vẹn giữa Mẹ và Con yêu dấu. Dù là hai thân xác khác nhau nhưng chỉ một tâm hồn. Mẹ đã luôn đồng hành với Con trong mọi hành trình dương thế. Mẹ là người hiểu Thánh Thể nhất, đó là sẻ chia và trao ban. Những câu nói đầy xác tín của Mẹ với những người hầu tại tiệc cưới Cana chứng minh điều đó: “Người bảo gì các ngươi cứ làm theo.” (Ga 2, 5) Nghĩa là Mẹ hiểu được Con của Mẹ chắc chắc sẽ sẻ chia niềm vui và sự sống cho mọi người. Nước hóa thành rượu tại tiệc cưới Cana đã kéo dài niềm vui của khách dự tiệc. Rượu đó là hình ảnh của Máu Đức Kitô sẽ đổ ra, và bất cứ ai uống Máu này, Máu của giao ước mới, thì chính Máu đó sẽ chảy tràn trong thân xác và linh hồn, làm cho họ trở nên đồng hình đồng dạng với Đức Kitô và nhờ thế họ sẽ được sống mãi và niềm vui của họ sẽ nên trọn vẹn.

Không dừng lại ở đó, trước những biến cố trong hành trình của Con mình, Mẹ Maria luôn ghi nhớ và suy đi nghĩ lại trong lòng. (x. Lc 2, 19). Điều này chứng tỏ rằng, dù xét về mặt thể lý, Mẹ không cưu mang Thánh Thể nữa, nhưng tâm hồn Mẹ lúc nào cũng tràn ngập Thánh Thể và vì thế mọi hành động của Mẹ đều được gợi hứng từ Thánh Thể.

2. NGƯỜI NỮ CỬ HÀNH THÁNH THỂ

Không dừng lại ở việc cưu mang Thánh Thể, Mẹ Maria còn cử hành Thánh Thể cùng với Đức Giêsu. Việc cử hành Thánh Thể của Mẹ được thể hiện ở ba khía cạnh:

LẮNG NGHE LỜI CHÚA

Trước hết, Mẹ đã luôn hiện diện và hiệp thông với Đức Giêsu trong những lời rao giảng. Chắc chắn Mẹ Maria cũng là môn đệ trung thành của Đức Giêsu. Mẹ đã không ngừng lắng nghe và thực hành Lời Chúa qua chính môi miệng của Con mình. Điều này được chính Đức Giêsu xác nhận và tôn vinh Mẹ giữa đám đông dân chúng khi Mẹ và các anh em đi tìm Người: “Ai là mẹ Ta, ai là anh em Ta?”Rồi Người giơ tay chỉ các môn đệ mà nói: “Đây là mẹ Ta và là anh em Ta, vì hễ ai làm theo ý Cha Ta trên trời, thì người ấy là anh em, chị em và là mẹ Ta vậy”. (x. Mt 12, 46 -50). Khi nói điều này không những Chúa Giêsu nêu bật tầm quan trọng của việc lắng nghe và thực hành Lời Chúa, mà Người còn tuyên dương Đức Maria như là mẫu gương sống động cho chúng ta; và nếu chúng ta làm được như Mẹ thì chúng ta có cơ hội trở thành thành viên trong gia đình của Thiên Chúa.

Lm. Mar – Aug Bùi Văn Hồng Phúc, SSS (kỳ II)

_______________________________________________________________________________

Bài Ca Người Tôi Tớ Thứ Tư (Is 52:13-53:12)

10ĐỨC CHÚA đã muốn người phải bị nghiền nát vì đau khổ.

Nếu người hiến thân làm lễ vật đền tội,

người sẽ được thấy kẻ nối dõi, sẽ được trường tồn,

và nhờ người, ý muốn của ĐỨC CHÚA sẽ thành tựu.

11Nhờ nỗi thống khổ của mình,

người sẽ nhìn thấy ánh sáng và được mãn nguyện.

Vì đã nếm mùi đau khổ, người công chính, tôi trung của Ta,

sẽ làm cho muôn người nên công chính

và sẽ gánh lấy tội lỗi của họ.

12Vì thế, Ta sẽ ban cho nó muôn người làm gia sản,

và cùng với những bậc anh hùng hào kiệt,

nó sẽ được chia chiến lợi phẩm,

bởi vì nó đã hiến thân chịu chết, đã bị liệt vào hàng tội nhân;

nhưng thực ra, nó đã mang lấy tội muôn người

và can thiệp cho những kẻ tội lỗi.

Mối Liên hệ với Bí tích Thánh Thể

Trong thần học Công giáo, Bài ca Người Tôi Tớ thứ Tư gắn liền với Bí tích Thánh Thể. Sự đau khổ và cái chết hy sinh của Người Tôi Tớ, như được mô tả trong Isaia 53, được hiểu là tìm thấy sự viên mãn nơi Hy Lễ Chúa Giêsu Kitô trên Thập giá. Giáo lý Công giáo dạy rằng Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa vĩnh cửu, đã hiến thân làm hy lễ hoàn hảo và đầy đủ cho tội lỗi thế gian, hòa giải loài người với Thiên Chúa và làm cho những ai tin vào Người xứng đáng nhận ơn cứu độ.

“Chỉ có một hy lễ trọn hảo duy nhất là hy lễ Đức Kitô đã dâng trên thập giá, bằng sự tận hiến cho tình yêu của Chúa Cha và để cứu độ chúng ta. Khi chúng ta kết hợp mình với hy lễ của Người, chúng ta có thể biến cuộc đời mình thành hy lễ dâng lên Thiên Chúa.” (GLCG 2100).

Mối liên hệ giữa Bài Ca Người Tôi Tớ này và Bí tích Thánh Thể được thể hiện đặc biệt rõ ràng nơi Hy Tế Thánh Thể. Khi cử hành Thánh Lễ, chúng ta tưởng nhớ và thông phần vào Cái Chết Hy Sinh của Đức Kitô, được hiện tại hoá một cách không đổ máu qua việc truyền phép. Chúng ta tin rằng trong Bí tích Thánh Thể, hy tế của Đức Kitô trên Thập giá được tái trình bày và dâng lên Chúa Cha một cách mới mẻ để tha tội và đem lại cứu rỗi cho nhân loại.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III)

(HT 6-23-2024)

ĐỨC MARIA – NGƯỜI CƯU MANG, CỬ HÀNH VÀ TÔN THỜ THÁNH THỂ

1. ĐỨC MARIA NGƯỜI LUÔN CƯU MANG THÁNH THỂ

Đức Maria luôn cưu mang Thánh Thể có nghĩa là xuyên suốt đời sống dương thế của Mẹ, từ khi sinh ra đến lúc chết đi và được rước lên trời cả hồn lẫn xác thì không một giây phút nào Mẹ tách rời với Thánh Thể. Điều này được thể hiện qua ba giai đoạn trước – trong – sau khi nói lời Xin vâng.

Trước hết, Đức Maria đã cưu mang Ngôi Lời của Thiên Chúa, hay nói cách khác là thai nghén Thánh Thể ngay khi chưa nói tiếng xin vâng. Theo ngụy thư của thánh Giacôbê, được viết giữa thế kỷ II, đã cho thấy Đức Maria đã dâng mình cho Thiên Chúa trong đền thờ. Tác phẩm này cũng có tên là Lịch sử của thánh Giacôbê về việc Đức Maria sinh ra, và kể rằng Đức Mẹ, hồi thơ ấu, đã được dâng vào Đền thờ và sống ở Đền thờ cho tới năm 12 tuổi: “Vị tư tế đón nhận ngài, chúc phúc và nói: Đức Chúa đã tôn vinh danh ngài qua mọi thế hệ… Đức Chúa đã ban tràn ơn phúc cho ngài, và ngài nhảy mừng, và toàn thể nhà Ítraen yêu mến ngài. . .” (Ngụy thư Giacôbê).[2]

Đức Gioan Phaolô II đã xem thái độ dâng hiến của Mẹ Maria như một thái độ cơ bản của đức tin Thánh Thể ( foi eucharistique ), và đã nối kết sự dâng hiến của Mẹ với hy tế Thánh Thể của Chúa Giêsu. Đức thánh cha viết: “ Theo một nghĩa nào đó, Đức Maria đã ứng dụng đức tin Thánh Thể của mình trước khi bí tích Thánh Thể được thiết lập, vì Mẹ đã hiến dâng cung lòng trinh khiết của Mẹ để Ngôi Lời Thiên Chúa nhập thể” ( Ecclesia de Eucharistia, số 55 )[3]. Dâng mình cho Thiên Chúa chính là cách nói khác của lời thưa xin vâng trước thánh ý Thiên Chúa. Dâng mình cho Thiên Chúa nghĩa là từ bỏ chính bản thân mình và chỉ khao khát toàn thể thân xác và linh hồn thuộc trọn về Thiên Chúa. Dâng mình cho Thiên Chúa chính là để cho Thiên Chúa thánh hóa, tràn ngập và chiếm trọn chính bản thân mình. Để rồi từ đây, mọi suy nghĩ, lời nói, hành động đều làm vinh danh Chúa và theo thánh ý Thiên Chúa. Bài giảng của thánh Augustin trong Giờ Kinh Sách nói rõ: “Đức Maria đã nghe lời Thiên Chúa và đã ôm ấp Lời ấy… Tâm hồn ngài đã giữ gìn chân lý hơn là lòng dạ ngài giữ gìn xác thể. Chân lý, đó là Đức Kitô trong tâm hồn Đức Maria; xác thể, đó là Đức Kitô trong lòng dạ Đức Maria. Điều ở trong tâm hồn thì lớn hơn điều ở trong lòng dạ.”

Do đó, chúng ta có thể khẳng định rằng Mẹ đã cưu mang Thánh Thể ngay khi chưa thụ thai theo mặt thể lý Đức Giêsu trong cung lòng. Đây là cưu mang Thánh Thể cách thiêng liêng. Mẹ đã sống trọn vẹn thời thơ ấu trong sự trong sáng thuần khiết được gìn giữ bởi Thánh Thể trong tâm trí và xác hồn Mẹ, để rồi sau đó, trước lời mời gọi của sứ thần Gabrien, với sự tự do và ước muốn hoàn toàn thuộc trọn về Thiên Chúa, Mẹ đã trả lời cách dứt khoát và rõ ràng: “Vâng! Tôi đây là nữ tỳ của Thiên Chúa, xin hãy làm cho tôi như lời sứ thần nói.” (Lc 1, 38).

Lời thưa xin vâng là đỉnh cao của cuộc đời Mẹ Maria. Từ giây phút này, Ngôi Lời đã hóa thành nhục thể và hiện diện cách đích thân đích thực, đầy đủ nhân tính là xác hồn và thiên tính là Ngôi Hai Thiên Chúa trong cung lòng của Mẹ, nhờ quyền năng của Chúa Thánh Thần. Thánh Thể đang hiện diện trong cung lòng của Mẹ không còn là một ý tưởng thiêng liêng, nhưng đã mặc lấy một thân xác như một con người bình thường. Cũng từ giây phút này, Mẹ sẽ không cần cảm nhận nhận Thánh Thể cách thiêng liêng nữa, nhưng Mẹ có thể đụng chạm, nghe thấy, ôm ấp… bằng chính những giác quan của mình. Chính sự đụng chạm trọn vẹn bằng cả xác hồn này mà hơn bất kỳ thụ tạo nào, Mẹ Maria có kinh nghiệm được nên một với Thánh Thể cách trọn vẹn nhất. Một Thiên Chúa quyền năng vô song lại trở nên bé nhỏ và mỏng manh yếu đuối trong chính lòng dạ của một trinh nữ thấp hèn.

Lm. Mar – Aug Bùi Văn Hồng Phúc, SSS (kỳ I)

_________________________________________________________________________________

Bài Ca Người Tôi Tớ Thứ Tư (Is 52:13-53:12)

Sự Đau Khổ Có Sức Cứu Chuộc của Người Tôi Tớ

Isaia 53:4-6 nhấn mạnh đến tính chất cứu chuộc trong những đau khổ của Người Tôi Tớ. Bất chấp sự vô tội của mình, Người sẵn sàng gánh lấy tội lỗi nhân loại, hiến mình như một con chiên bị hiến tế để chuộc tội. Đoạn văn tuyên bố: “Sự thật, chính người đã mang lấy những bệnh tật của chúng ta, đã gánh chịu những đau khổ của chúng ta, còn chúng ta lại tưởng người bị phạt …và ĐỨC CHÚA đã đổ trên đầu Người tội lỗi của tất cả chúng ta” (Is 53:4-6). Hành động hy sinh này là trọng tâm của thần học Công giáo, vì nó được hiểu là phương tiện để nhân loại được hòa giải với Thiên Chúa và được cứu độ.

4Sự thật, chính người đã mang lấy những bệnh tật của chúng ta,

đã gánh chịu những đau khổ của chúng ta,

còn chúng ta, chúng ta lại tưởng người bị phạt,

bị Thiên Chúa giáng hoạ, phải nhục nhã ê chề.

5Chính người đã bị đâm vì chúng ta phạm tội,

bị nghiền nát vì chúng ta lỗi lầm;

người đã chịu sửa trị để chúng ta được bình an,

đã phải mang thương tích cho chúng ta được chữa lành.

6Tất cả chúng ta lạc lõng như chiên cừu,

lang thang mỗi người một ngả.

Nhưng ĐỨC CHÚA đã đổ trên đầu người

tội lỗi của tất cả chúng ta.

Sự Vâng Phục của Người Tôi Tớ

Trong Isaia 53:7-9, sự vâng phục của Người Tôi Tớ trước đau khổ được nhấn mạnh. Người được miêu tả như im lặng trước những kẻ tố cáo mình, sẵn sàng chấp nhận những bất công gây ra cho mình. Dù vô tội Người vẫn bị dẫn đi như một chiên con bị dẫn đến lò sát sinh, gánh lấy hình phạt do tội lỗi của người khác gây ra. Sự vâng phục này phản ánh sự hiểu biết chúng ta về Chúa Giêsu Kitô như Chiên Thiên Chúa, sẵn sàng chấp nhận đau khổ và cái chết để cứu chuộc nhân loại.

7Bị ngược đãi, người cam chịu nhục, chẳng mở miệng kêu ca;

như chiên bị đem đi làm thịt, như cừu câm nín khi bị xén lông,

người chẳng hề mở miệng.

8Người đã bị ức hiếp, buộc tội, rồi bị thủ tiêu.

Dòng dõi của người, ai nào nghĩ tới?

Người đã bị khai trừ khỏi cõi nhân sinh,

vì tội lỗi của dân, người bị đánh phạt.

9Người đã bị chôn cất giữa bọn ác ôn,

bị mai táng với người giàu có, dù đã chẳng làm chi tàn bạo

và miệng không hề nói chuyện điêu ngoa.

Chiến Thắng Cuối Cùng của Người Tôi Tớ

Phần cuối cùng của đoạn văn, Isaia 53:10-12, tập trung vào sự minh oan và được suy tôn đến tột cùng của Người Tôi Tớ. Bất chấp đau khổ và cái chết, Người Tôi Tớ sẽ được Thiên Chúa, Đấng nhìn thấy nỗi vất vả của linh hồn Người và hài lòng, sẽ ban thưởng. Người Tôi Tớ sẽ được kể vào hàng đại nhân, và sẽ chia chiến lợi phẩm với những bậc anh hùng hào kiệt. Sự minh chứng này nhấn mạnh đến chiến thắng cuối cùng của Người Tôi Tớ trên tội lỗi và cái chết, và chiến thắng của Người được tôn vinh như nguồn ơn cứu độ cho tất cả những ai tin vào Người.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

(HT 6-16-2024)

ĐỨC MẸ THÁNH THỂ THEO THÁNH PHÊ-RÔ GIU-LI-A-NÔ Ê-MA (PETER JULIAN EYMARD)

IV. Tất cả những mầu nhiệm về cuộc đời của Đức Maria đều được tái hiện trong Nhà Tiệc Ly. Nếu chúng ta suy niệm về sự giáng sinh của Con Mẹ tại Bê-lem, chúng ta hãy tiếp tục trình thuật Tin Mừng, và chẳng bao lâu nữa chúng ta sẽ chứng kiến Thánh Thể cũng của chính Người Con đó được sinh ra trên bàn thờ. Hoặc nếu chúng ta thực hiện chuyến bay sang Ai Cập: Há chúng ta không thấy rằng Chúa của chúng ta thậm chí hiện đang ở giữa những người xa lạ và những kẻ man rợ, trong những thành phố và những quốc gia mà các nhà thờ bị đóng cửa và không ai đến thăm Ngài sao? Và nói đến cuộc sống ẩn dật của Ngài ở Na-gia-rét: chẳng phải chúng ta thấy Ngài còn ẩn dật hơn ở đây sao? Bằng cách này, chúng ta hãy xem xét tất cả các mầu nhiệm khác dưới ánh sáng Thánh Thể và suy ngẫm về nhiệm vụ mà Đức Maria đã đảm nhận.

Điều cần nhất là chúng ta cố gắng thực hành theo một vài nhân đức được ban tặng của Đức Trinh Nữ. Hãy bắt đầu thực hành ngay với nhân đức bé nhỏ nhất trong số những nhân đức này. Khi bạn đã biến những nhân đức ấy thành của riêng mình, bạn sẽ tiến dần từng chút một cho đến khi bạn đạt đến những nhân đức nội tâm của Mẹ, thậm chí cả nhân đức tình yêu của Mẹ.

Vậy thì mỗi ngày chúng ta hãy dâng một ít của lễ. Chúng ta hãy thấy trước điều gì đó mình sẽ phải trả giá. Có một số hy sinh mà chúng ta có thể lên kế hoạch trước: sẽ đi gặp một người như vậy, sẽ thực hiện một hành động như vậy… Hãy dâng của lễ này; Đức Trinh Nữ sẽ rất hài lòng với điều đó. Việc làm đó nhân danh chúng ta, sẽ là một bông hoa được thêm vào vương miện mà Mẹ muốn dâng lên Con của Mẹ vào ngày lễ của Ngài – lễ kính Mình Máu Thánh Chúa Kitô tuyệt vời.

Nếu chúng ta không thấy trước sự hy sinh cụ thể nào, chúng ta hãy giữ mình trong tâm thế quảng đại để đón nhận tất cả những gì Thiên Chúa sẽ gửi đến cho chúng ta. Chúng ta hãy cảnh giác, đừng bỏ lỡ bất kỳ cơ hội từ bỏ mình nào trôi qua. Những việc làm này ví như là những sứ giả đến từ thiên đường, mỗi sứ giả đều mang theo một ân sủng và một vương miện gai.

Chúng ta phải chào đón cả hai. Một sự hy sinh mà được biết trước, hay khiến chúng ta vịn lý trí, và lý luận cân nhắc, thì làm giảm bớt giá trị của việc hy sinh; nhưng những thứ mà chúng ta quảng đại chấp nhận mà không cần cân nhắc hay cân nhắc trước thì có giá trị hơn. Chúa muốn làm chúng ta ngạc nhiên. Ngài nói với chúng ta: “Hãy luôn sẵn sàng!” và tâm hồn trung thành sẵn sàng chấp nhận mọi điều Chúa muốn. Tình yêu đem đến những niềm vui bất ngờ. Chúng ta đừng bao giờ đánh mất những cơ hội hy sinh này; tất cả những gì cần thiết là phải quảng đại.

Một tâm hồn rộng lượng! Thật là một điều đẹp đẽ trước mắt Chúa! Thiên Chúa được tôn vinh bởi một người như vậy, và Ngài nói về bà (Đức Trinh Nữ) như Ngài đã nói về Gióp, với niềm vui và sự ngưỡng mộ “Ngươi có thấy Gióp, tôi tớ Ta không?” Tâm hồn yêu thương không để cho những hy sinh hằng ngày trôi qua. Cô (Trinh Nữ) ấy luôn cảnh giác, mắt hướng lên trời. Cô (Trinh Nữ) ấy cảm nhận thánh giá đang đến và cô chuẩn bị đón nhận nó.

Vậy chúng ta hãy tôn vinh Đức Trinh Nữ bằng Hy tế hàng ngày. Chúng ta hãy đến với Chúa qua Mẹ; nương náu phía sau Mẹ, trú ẩn dưới tấm áo choàng bảo vệ của Mẹ; hãy mặc lấy nhân đức của Mẹ. Tóm lại, chúng ta hãy núp dưới bóng của Đức Maria. Chúng ta hãy dâng mọi hành động, mọi công nghiệp, mọi nhân đức của Mẹ cho Chúa chúng ta. Chúng ta chỉ cần chạy đến với Mẹ Maria và thưa với Chúa Giêsu: “Con xin dâng lên Ngài sự giàu có mà Mẹ nhân lành của con đã giành được cho con” - và Chúa sẽ rất hài lòng với chúng ta.

Chuyển ngữ: Tu sĩ Phê-rô Trịnh Như Cung, sss (kỳ IV và hết)

_________________________________________________________________________________

Bài Ca Người Tôi Tớ Thứ Tư (Is 52:13-53:12)

Bài ca Người Tôi Tớ thứ Tư là một đoạn trong sách Ngôn Sứ Isaia (Is 52:13-53:12) mô tả chi tiết về cuộc khổ nạn, cái chết và sự minh oan của Người Tôi Tớ của Chúa. Người Tôi Tớ này thường được truyền thống Kitô giáo hiểu là tiền trưng cho Chúa Giêsu Kitô. Và đoạn văn này có liên hệ đặc biệt với Bí tích Thánh Thể.

Việc Tôn Vinh Người Tôi Tớ

Isaia 52:13-15 bắt đầu với lời khẳng định về việc được suy tôn đến tột cùng của Người Tôi Tớ. Ngôn sứ Isaia tuyên bố: “Này đây, người tôi trung của Ta sẽ thành đạt, sẽ vươn cao, nổi bật, và được suy tôn đến tột cùng” (Is 52:13). Sự tôn vinh này là công nhận chiến thắng và vinh quang tột đỉnh của Người Tôi Tớ, bất chấp những đau khổ mà Người phải chịu. Nó là tiền đề cho sự tương phản giữa việc được suy tôn với những sỉ nhục và đau khổ của của Người Tôi Tớ. Những gì xảy ra cho Người là những điều vô tiền khoáng hậu.

13Này đây, người tôi trung của Ta sẽ thành đạt,

sẽ vươn cao, nổi bật, và được suy tôn đến tột cùng.

14Cũng như bao kẻ đã sửng sốt khi thấy tôi trung của Ta

mặt mày tan nát chẳng ra người,

không còn dáng vẻ người ta nữa,

15cũng vậy, nó sẽ làm cho muôn dân phải sững sờ,

vua chúa phải câm miệng, vì được thấy điều chưa ai kể lại,

được hiểu điều chưa nghe nói bao giờ.

Những Đau Khổ của Người Tôi Tớ

Trong Isaia 53:1-3, trọng tâm chuyển sang sự đau khổ và bị chối từ mà Người Tôi Tớ sẽ trải qua. Người được mô tả là bị khinh khi và loại trừ, một người rất đau khổ. Cách miêu tả những đau khổ của Người Tôi Tớ này rất sống động và sâu sắc, làm nổi bật mức độ khổ đau của Người và việc bị nhân loại khai trừ mà Người sẽ phải đối mặt.

1Điều chúng ta đã nghe, ai mà tin được?

Cánh tay uy quyền của ĐỨC CHÚA đã được tỏ cho ai?

2Người tôi trung đã lớn lên tựa chồi cây trước Nhan Thánh,

như khúc rễ trên đất khô cằn.

Người chẳng còn dáng vẻ, chẳng còn oai phong

đáng chúng ta ngắm nhìn,

dung mạo chẳng còn gì khiến chúng ta ưa thích.

3Người bị đời khinh khi ruồng rẫy,

phải đau khổ triền miên và nếm mùi bệnh tật.

Người như kẻ ai thấy cũng che mặt không nhìn,

bị chúng ta khinh khi, không đếm xỉa tới.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 6-9-2024)

ĐỨC MẸ THÁNH THỂ THEO THÁNH PHÊ-RÔ GIU-LI-A-NÔ Ê-MA (PETER JULIAN EYMARD)

Chúng ta vẫn chưa cầu khẩn Đức Mẹ dưới danh hiệu đẹp đẽ này, Đức Mẹ Thánh Thể; nhưng lòng sùng kính Thánh Thể hiện đang lan rộng; chưa bao giờ thấy được lòng sùng kính Thánh Thể lại mạnh mẽ và phổ biến hơn như thời đại chúng ta ngày nay. Lòng sùng mộ đang phát triển khắp nơi, ngày cũng như đêm. Bí tích Thánh Thể sẽ trở thành phương thế cứu rỗi cho thời đại này. Việc tôn thờ Thánh Thể là vinh quang, là sức mạnh của thế kỷ này, và lòng sùng kính Đức Mẹ Thánh Thể cũng sẽ phát triển cùng với việc tôn thờ Bí tích Thánh Thể.

Tôi chưa thấy sự sùng kính này được đề cập đến (được luận giải) trong bất kỳ tác phẩm nào; tôi cũng chưa bao giờ nghe nói đến điều đó, ngoại trừ trong những Mặc khải về Mẹ Maria về Chúa Giêsu, trong đó tôi đọc được đôi điều về việc Đức Maria Rước lễ; và một lần nữa, trong Sách Công vụ Tông đồ, cho chúng ta thấy Đức Mẹ trong Nhà Tiệc Ly.

III. Đức Trinh Nữ đã làm gì trong Nhà Tiệc Ly? Đức Trinh Nữ đã yêu mến. Mẹ là Mẹ và là Nữ Vương của những người tôn thờ. Nói một cách ngắn gọn, Mẹ là Đức Mẹ Thánh Thể. Công việc của chúng ta trong tháng này sẽ là tôn vinh Mẹ dưới tước hiệu đẹp đẽ này, suy ngẫm về những gì Mẹ đã làm và xem Chúa đã đón nhận Mẹ như thế nào. Chúng ta sẽ khám phá ra sự kết hợp hoàn hảo của hai trái tim này – trái tim của Chúa Giêsu và trái tim của Đức Maria – hòa quyện đến mức dường như là một trái tim, một sự sống. Chính nhờ lòng đạo đức mà chúng ta có thể thâm nhập vào bức màn huyền nhiệm bao quanh đời sống tôn thờ của Đức Mẹ.

Điều đáng ngạc nhiên là Sách Công vụ Tông đồ chẳng nói gì về điều này, nhưng điều làm chúng ta hài lòng với việc (Sách Công vụ Tông đồ) nêu ra sự kiện Đức Maria cư ngụ trong Nhà Tiệc Ly. À! đó là bởi vì suốt cuộc đời của Đức Trinh Nữ chỉ có một hành động yêu thương và tôn thờ liên tục.

Nhưng làm thế nào để mô tả tình yêu và sự tôn thờ này? Làm sao diễn tả được sự ngự trị của Thiên Chúa trong tâm hồn và sự sống của linh hồn trong Thiên Chúa?

Không thể miêu tả được. Trong ngôn ngữ, không có ngôn từ nào có thể diễn tả được niềm vui của thiên đàng, và cuộc đời của Đức Maria trong Nhà Tiệc Ly cũng được hưởng niềm vui như vậy. Thánh Luca chỉ nói với chúng ta rằng Mẹ đã sống và cầu nguyện ở đó.

Chúng ta hãy học theo đời sống nội tâm của Mẹ khi cầu nguyện, khi thờ phượng. Chúng ta có thể hình dung ra tất cả những gì mãnh liệt nhất trong tình yêu, tất cả những gì thánh thiện nhất và tốt nhất về nhân đức, rồi quy tất cả cho Đức Maria.

Và vì Đức Maria đã sống trong Nhà Tiệc Ly và đã kết hợp với Bí tích Thánh Thể khoảng hai mươi năm, nên mọi nhân đức của Mẹ đều mang dấu ấn Thánh Thể. Các nhân đức được Mẹ nuôi dưỡng bằng việc rước lễ, tôn thờ và bằng sự kết hợp liên tục với Chúa Giêsu Thánh Thể. Các nhân đức của Đức Maria trong thời gian lưu trú tại Nhà Tiệc Ly đã đạt đến mức hoàn hảo cao nhất – một sự hoàn hảo gần như vô hạn – và chỉ có Con Thiên Chúa của Mẹ mới vượt qua được.

Chúng ta hãy cầu xin Chúa mặc khải cho chúng ta điều gì đã xảy ra giữa Ngài và Đức Mẹ trong những năm tháng ở Nhà Tiệc Ly. Ngài sẽ tỏ cho chúng ta biết một số điều kỳ diệu đó—nhưng không phải tất cả, vì chúng ta không thể đủ sức để lĩnh hội tất cả, ngoại trừ một số ít điều thôi—và sự nhận biết này sẽ khiến chúng ta tràn ngập niềm vui và sự ngưỡng mộ.

Ồ! Tôi sẽ hạnh phúc biết bao nếu có thể viết vài bài suy niệm về Tháng Đức Maria, người Nữ Tôn Thờ (Adoratrix)! Cần phải nghiên cứu nhiều, và cầu nguyện nhiều nữa. Hơn nữa, ta cần phải hiểu tâm tình tạ ơn trong tình yêu của Đức Maria. Tôi rất mong muốn điều này, nhưng với một công việc như vậy thì cần phải chuẩn bị kỹ lưỡng hơn.

Chuyển ngữ: Tu sĩ Phê-rô Trịnh Như Cung, sss (kỳ III)

____________________________________________________________________________________________

NGƯỜI TÔI TỚ ĐAU KHỔ VÀ THÁNH THỂ

Cuộc Vượt Qua của Người được hiện tại hoá cho chúng ta mỗi ngày trong Thánh Lễ để chúng ta có thể đến với Người để đươc Người chữa lành các vết thương lòng, biến đổi chúng ta nên giống Người và sai chúng ta ra đi tiếp tục thi hành sứ vụ của Người. Chúa Giêsu đang cần chúng ta trở nên hiện thân của Người trong thế gian.

Đó là lý do tại sao các Giám Mục Hoa Kỳ đề ra Ba Năm Phục hưng Thánh Thể. Mục đích của các ngài là canh tân Hội thánh bằng cách khơi dậy một mối liên hệ sống động với Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể trong mỗi người Công Giáo chúng ta, để những tim đèn đức tin đang thoi thóp được bùng cháy lên thay vì bị trận cuồng phong của chủ nghĩa thế tục dặp tắt. Đồng thời các ngài muốn gợi hứng cho một phong trào của những người Công giáo trên khắp nước Hoa Kỳ, là những người được chữa lành, hoán cải, đào luyện và hợp nhất nhờ gặp gỡ với Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể — và sau đó được sai đi truyền giáo “để cho thế gian được sống” vì tất cả chúng ta đều là hiện thân của Người Tôi Tớ Thiên Chúa cho thế gian.

Do đó, chúng ta phải hăng say cùng nhau phục hồi niềm tin vào sự Hiện Diện Thật của Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể và thắp lên ngọn lửa yêu mến Người trong lòng mình và đốt cháy thế gian bằng những ngọn lửa nho nhỏ của mỗi người chúng ta.

Gợi ý để Hồi Tâm

1. Trong những ngày Tuần Thánh này, Hội Thánh đọc các Bài Ca Người Tôi Tớ trong mỗi Thánh Lễ. Bạn có chú ý lắng nghe và liên hệ những gì bạn nghe với tình yêu tha thiết mà Thiên Chúa dành cho bạn không?

2. Hãy chú ý đọc các Bài Đọc của Ngôn Sứ Isaia trong tuần này trước khi đi dự Thánh Lễ và suy niệm về chúng trong tương quan với Thánh Thể mà bạn sẽ nhận trong Thánh Lễ.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

(HT 6-2-2024)

ĐỨC MẸ THÁNH THỂ THEO THÁNH PHÊ-RÔ GIU-LI-A-NÔ Ê-MA (PETER JULIAN EYMARD)

Chúa mong muốn chúng ta tôn vinh Mẹ nhiều hơn nữa, vì trong suốt cuộc đời trần thế của Ngài, dường như Ngài đã xao lãng việc làm đó. Chắc chắn Chúa đã dành mọi vinh dự cho Mẹ Người trong đời sống riêng tư của Người; nhưng ở nơi công cộng, Ngài đã bỏ Mẹ ở lại phía sau, vì luôn luôn và trước hết Ngài phải khẳng định và duy trì phẩm giá của Ngài là Thiên Chúa. Nhưng bây giờ, Chúa muốn chúng ta, theo một cách nào đó, đền bù cho Đức Trinh Nữ Rất Thánh tất cả những gì Ngài đã không làm cho Mẹ Ngài ở bề ngoài và chúng ta buộc (vì phần rỗi đời đời của chúng ta đang bị đe dọa) phải tôn vinh Mẹ là Mẹ Thiên Chúa và là mẹ của chúng ta.

II. Nhưng với tư cách là những người tôn thờ, chúng ta đặc biệt được thánh hiến để phụng sự Bí tích Thánh Thể, nhờ ơn gọi này mà chúng ta có lòng sùng kính đặc biệt đối với Đức Maria. Là những Tu sĩ Thánh Thể, Nữ Tỳ Thánh Thể, Nữ Tỳ Chúa Ki-tô, Hội viên của Hiệp Hội Thánh Thể, chúng ta tôn thờ Bí tích Thánh Thể theo lời khấn của mình. Đây là tước hiệu đẹp đẽ của chúng ta, được Đức Piô IX chúc phúc. Những người tôn thờ - điều này có nghĩa là gì? Điều đó có nghĩa là chúng ta gắn bó với Con Người đáng tôn thờ của Chúa chúng ta đang sống trong Bí tích Thánh Thể.

Nhưng nếu chúng ta thuộc về Con, thì chúng ta cũng thuộc về Mẹ; nếu chúng ta tôn thờ Chúa Con, chúng ta phải tôn vinh Người Mẹ. Vì vậy, để tiếp tục sống trong ân sủng ơn gọi của mình và tham gia trọn vẹn vào ơn gọi đó, chúng ta buộc phải dành một sự tôn vinh rất đặc biệt cho Đức Trinh Nữ Maria dưới danh hiệu Đức Mẹ của (Chúa Giêsu) Bí Tích Cực Thánh, hay Đức Mẹ Thánh Thể.

Việc sùng kính này vẫn chưa được biết đến nhiều và cũng chưa được định nghĩa rõ ràng trong Giáo hội. Nhưng vì việc sùng kính Đức Maria đi theo việc tôn thờ Chúa Giêsu nên cũng sẽ đi theo những giai đoạn và sự phát triển khác nhau.

Khi chúng ta tôn vinh Chúa trên Thánh Giá, chúng ta cầu nguyện với Đức Mẹ Bảy Sự thương khó. Khi chúng ta tôn kính đời sống vâng phục khiêm tốn, ẩn dật của Chúa tại Nazareth, chúng ta có thể coi Đức Mẹ Đời Sống Ẩn Dật là Gương Mẫu của mình. Đức Trinh Nữ chia sẻ tất cả những kinh nghiệm của Con Mẹ.

Chuyển ngữ: Tu sĩ Phê-rô Trịnh Như Cung, sss (kỳ II)

___________________________________________________________________

NGƯỜI TÔI TỚ ĐAU KHỔ VÀ THÁNH THỂ

Chỉ hiểu được ý nghĩa của các Bài Ca này trong ánh sáng Tân Ước

Sở dĩ chúng ta tin rằng Ngôn Sứ Isaia đã nói về Đức Giêsu Kitô trong những chương này vì chúng ta tin vào Chúa Giêsu. Chính Người đã tự nhận mình là Đấng Thiên Sai khi Người trở về Nadarét. Sau khi đọc sách Ngôn Sứ Isaia về sứ vụ của Người Tôi Tớ Đau Khổ trong bài ca số 1 ở Chương 42, Người đã cuộn sách lại và về chỗ ngồi. Rồi Người bảo dân chúng: “Hôm nay đọan Kinh Thánh này mà quý vị vừa nghe đã được ứng nghiệm.” Chính vì những người Do Thái ở đó nhận ra rằng Người ám chỉ chính Người là Đấng Thiên Sai mà ngôn sứ Isaia nói đến, nên họ đã kết án Người phạm thượng và lôi đi ném đá (x. Luca 4:16-28).

Còn các môn đệ thì cũng hiểu rất lờ mờ về Người cho đến khi Chúa Thánh Thần hiện xuống. Chỉ với ơn soi sáng của Chúa Thánh Thần các ngài mới hiểu là các đoạn này nói về Chúa Giêsu vì chỉ có một mình Người là làm trọn từng câu trong các bài ca này, còn các nhân vật Thiên Sai khác chỉ làm tròn một phần nhỏ mà thôi.

Chương 8 của Tông Đồ Công Vụ kể lại chuyện Phó Tế Philipphê gặp quan thái giám Ethiôpia khi ông này đang ngồi trên xe đọc đoạn Isaia 53:7-8. Sau khi Philipphê cắt nghĩa cho ông về Chúa Giêsu thì ông đã xin rửa tội rồi ông hoan hỉ tiếp tục quãng đường (x. Cv 8:26-39). Sở dĩ Phó Tế Philipphê có thể giúp ông thái giám hiểu đoạn Thánh Kinh này vì ngài đã giải thích nó theo ánh sáng của Đức Kitô.

Người Tôi Tớ Đau Khổ liên hệ với Bí tích Thánh Thể thế nào?

Vì Bí tích Thánh Thể là Chính Chúa Giêsu, Nguồn mạch và Tột đỉnh của đời sống Hội Thánh và mỗi Kitô hữu, nên bất cứ điều gì liên quan đến Chúa Giêsu đều liên quan đến Thánh Thể. Chúng ta sẽ lần lượt khám phá ra mối liên quan này trong từng bài ca một ở những bài tới. Trong chương trình học tập trong tương lai về Chúa Giêsu và Thánh Thể chúng ta sẽ hiểu rõ hơn về điều này.

Thánh Kinh là câu chuyện về tình yêu của Thiên Chúa dành cho chúng ta. Ngài đã tạo dựng chúng ta vì yêu và muốn cho chúng ta được sống với Ngài muôn đời. Nhưng vì Nguyên Tổ phạm tội nên con người trở thành nô lệ của tội lỗi và sự chết. Vì con người không thể tự cứu mình được nên Thiên Chúa đã sai Con Một của Người đến để cứu chuộc chúng ta bằng cách chịu đau khổ và chịu chết thay cho chúng ta. Không những thế, Người còn thiết lập Bí tích Thánh Thể để hiện tại hoá mầu nhiệm này cho mọi thế hệ cho đến muôn đời. Chính vì thế mà chúng ta có thể nói rằng Người Tôi Tớ Đau Khổ ám chỉ Chúa Giêsu trong Bí Tích Thánh Thể. Người đang ở trong các Nhà Tạm trên khắp thế gian câm nín nhìn người ta sỉ nhục Người. Người đang ở trong những chi thể nghèo hèn, nhỏ bé của Người đang bị quẳng ra ngoài lề xã hội.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

(HT 5-26-2024)

ĐỨC MẸ THÁNH THỂ THEO THÁNH PHÊ-RÔ GIU-LI-A-NÔ Ê-MA

Tháng Đức Maria là tháng của phước lành và ân sủng, vì theo Thánh Bênađô và hầu như tất cả các Thánh, đều bảo đảm với chúng ta rằng mọi ân sủng đến với chúng ta qua Đức Maria. Tháng Đức Maria là một lễ hội liên tục để tôn vinh Mẹ Thiên Chúa, tiếp đến, chuẩn bị cho chúng ta một tháng tốt lành để đón nhận Bí tích Thánh Thể.

I. Ơn gọi của chúng ta mời gọi chúng ta dành sự tôn thờ đặc biệt cho Bí tích Thánh Thể, nhưng không vì thế mà chúng ta giảm bớt lòng tôn sùng Đức Trinh Nữ. Nói cách khác, ai nói rằng: “Bí tích Cực Thánh là đủ cho tôi rồi; tôi không cần Đức Maria” người ấy sẽ phạm tội báng bổ. Trên trái đất này, chúng ta sẽ tìm thấy Chúa Giêsu ở chốn nào nếu không phải là ở trong vòng tay của Mẹ Maria sao? Chẳng phải Mẹ đã ban Bí tích Thánh Thể cho chúng ta đó sao? Chính sự ưng thuận của Mẹ, Ngôi Lời đã Nhập Thể trong cung lòng Mẹ, và đã khai mở một mầu nhiệm cao cả, mầu nhiệm đó là việc đền tạ Thiên Chúa và kết hợp với nhân loại chúng ta mà Chúa Giêsu đã thực hiện trong cuộc đời trần thế của Người, và Người còn tiếp tục trong Bí Tích Thánh Thể.

Không có Mẹ Maria, chúng ta sẽ không bao giờ tìm thấy Chúa Giêsu, vì Mẹ Maria đã chiếm hữu Ngài trong trái tim Mẹ. Chúa Giê-su vui thích ở trong trái tim Mẹ, và những ai muốn biết các nhân đức thâm sâu nhất của Chúa Giê-su, muốn trải nghiệm đặc ân tình yêu thân mật của Ngài, phải tìm kiếm những điều này nơi Đức Maria. Những ai yêu mến Người Mẹ nhân lành đó sẽ tìm thấy Chúa Giêsu trong trái tim thanh khiết của Mẹ.

Không bao giờ chúng ta có thể tách rời Chúa Giêsu khỏi Mẹ Maria được, vì chúng ta chỉ có thể đến với Chúa Giêsu qua Mẹ của Ngài. Hơn nữa, tôi càng xác tín rằng khi chúng ta càng yêu mến Bí tích Thánh Thể thì chúng ta càng phải yêu mến Đức Maria. Chúng ta yêu tất cả những gì bạn chúng ta (là Chúa Giê-su) yêu; cho đến bây giờ, chưa từng có thụ tạo nào được Thiên Chúa yêu thương hơn, chưa từng có một người mẹ nào được con mình yêu thương dịu dàng hơn là Chúa Giêsu yêu thương Mẹ Ngài là Đức Maria.

Ồ vâng, Chúa chúng ta sẽ rất đau lòng nếu chúng ta, những tôi tớ của Bí tích Thánh Thể, không hết lòng tôn kính Đức Maria, bởi vì Mẹ là Mẹ của Người! Chúa chúng ta mắc nợ Mẹ của Người mọi sự ngay từ lúc Nhập Thể, trong nhân tính của Ngài. Mẹ đã ban cho Ngài thân xác mà Ngài đã tôn vinh Chúa Cha bằng chính thân xác đó. Ngài đã cứu độ chúng ta cũng bằng chính thân xác đó, và Ngài tiếp tục nuôi dưỡng và cứu độ thế giới bằng Bí tích Thánh Thể, cũng chính là thân xác đó.

Chuyển ngữ: Tu sĩ Phê-rô Trịnh Như Cung, sss (kỳ I)

_____________________________________________________________________________________

NGƯỜI TÔI TỚ ĐAU KHỔ VÀ THÁNH THỂ

Người Tôi Tớ Đau Khổ là chủ đề của bốn bài ca trong sách Ngôn Sứ Isaia (Is 42:1-4; 49:1-7; 50:4-11; 52:13-53). Bốn bài ca này mô tả về sứ vụ và thân phận của một nhân vật bí ẩn trong tương lai, mà nhiều người Do Thái coi là Đấng Thiên Sai hay Mêsia. Ngôn sứ không cho biết Người Tôi Tớ này là ai, nhưng cho chúng ta biết nhiều chi tiết về Người này để hậu thế có thể nhận ra khi Người đến. Cho đến hôm nay người Do Thái vẫn còn tranh luận với nhau về Người Tôi Tớ này và vẫn còn mong đợi Người đến để giải thoát họ. Còn các Kitô hữu thì tin rằng Đức Kitô chính là Người Tôi Tớ Đau Khổ mà Ngôn Sứ Isaia đã nói đến. Bài này muốn giới thiệu mối liên hệ giữa người Tôi Tớ này với Bí tích Thánh Thể.

Người Tôi Tớ Đau Khổ là ai?

Ngôn sứ Isaia không nói rõ Người này là ai, nhưng mỗi bài ca cho chúng ta thêm một ít chi tiết để chúng ta có thể nhận ra Người khi Người đến. Người Do Thái sở dĩ không nhận ra Người vì họ mong chờ một Đấng Thiên Sai theo nghĩa đen, là Đấng sẽ giải thoát họ khỏi ách đô hộ của quyền lực thế trần và thiết lập một triều đại trường cửu mà trong đó họ sẽ làm bá chủ như triều đai của vua Đavít. Nhưng nếu đọc lại những đoạn văn này theo nghĩa thiêng liêng và theo ánh sáng của Tân Ước, thì chỉ một mình Chúa Giêsu là đã làm tròn mọi sấm ngôn trong cả bốn bài ca của Ngôn Sứ Isaia. Người không đến để thống trị nhân loại bằng cách thiết lập một vương quốc trần thế, nhưng Người đến để đền tội thay cho nhân loại và giải thoát nhân loại khỏi ách tội lỗi cùng thiết lập một triều đại của Thiên Chúa đến muôn đời.

Nghĩa Văn Tự của các Bài Ca Người Tôi Tớ

Trước khi chúng ta đi vào giải thích của Kitô giáo về Người Tôi Tớ Đau Khổ, chúng ta nên hiểu nghĩa văn tự hay nghĩa đen của những bài ca này, đặc biệt là Chương 53 của Isaia.

Người Do Thái ngay từ những thế kỷ đầu đã hiểu theo nghĩa đen là Người Tôi Tớ Đau Khổ này chính là Dân Israel hay bất cứ một vị ngôn sứ nào chịu đau khổ vì tội của dân, kể cả ngôn sứ Isaia. Một số học giả Do Thái công nhận rằng chương này nói về một vị Thiên Sai trong tương lai, nhưng họ xác quyết rằng Chúa Giêsu không phải là vị Thiên Sai ấy vì Người đã thất bại trong việc giải phóng dân Israel khỏi ách thống trị của đế quốc Rôma. Hiện nay họ vẫn tiếp tục mong chờ một Đấng Thiên Sai theo nghĩa đen này.

Nếu không tin vào Chúa Giêsu thì rất khó mà nhìn nhận Người là Đấng Thiên Sai mà Ngôn Sứ Isaia nói đến trong bốn bài ca về Người Tôi Tớ Đau Khổ. Thực ra các giải thích của người Do Thái không phải là không có lý, nhưng họ vẫn chưa thực sự hiểu Đấng Thiên Sai này là ai. Sở dĩ họ không nhận ra Chúa Giêsu là Đấng Thiên Sai vì họ chỉ hiểu theo nghĩa đen và ngừng lại ở đó.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 5-19-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ BA (Is 50:4-11)

Chúa Giêsu bồi dưỡng chúng ta bằng cách ban chính Thịt Người làm của ăn và Máu Người làm của uống cho chúng ta. Người quả quyết, “Tôi là bánh hằng sống từ trời xuống. Ai ăn bánh này, sẽ được sống muôn đời. Và bánh tôi sẽ ban tặng, chính là thịt tôi đây, để cho thế gian được sống.” (Ga 6 :51). Không những thế, Người còn nói, “Tôi và Chúa Cha là một.” (Ga 10 :30). Như thế nghĩa là Chúa Giêsu cũng là Đức Chúa và là Thiên Chúa mà chúng ta phải tôn thờ như Chúa Cha vì Người là một với Chúa Cha. Vì muốn làm nơi nương tựa cho chúng ta mà Người đã tự giam mình trong các Nhà Tạm trên khắp thế gian để được gần gũi, an ủi và nâng đỡ chúng ta cách cụ thể. Cho nên gặp gỡ Thánh Thể là gặp gỡ Đức Kitô, mà gặp gỡ Đức Kitô là gặp gỡ Thiên Chúa.

Chúa Giêsu không muốn chúng ta chỉ gặp Người ở nhà thờ mà còn muốn chúng ta sống như hiện thân của Người trong thế gian như Người nói “Thầy đã nêu gương cho các con, để các con cũng làm như Thầy đã làm cho các con.” (Ga 13:15). Chúa Giêsu đã đem lửa Tình Yêu xuống thế gian và và Người muốn lửa ấy cháy bùng lên (x. Lc 12:49). Chính chúng ta phải trở thành những ngọn lửa Tình Yêu của Chúa sau khi gặp Người trong Thánh Thể để ra đi đốt cháy mọi tội lỗi trên thế gian cũng bằng ngọn lửa Tình Yêu ấy.

Đó chính là lý do tại sao các Giám Mục Hoa Kỳ đã đề ra Ba Năm Phục hưng Thánh Thể. Mục đích của các ngài là canh tân Hội thánh bằng cách khơi dậy một mối liên hệ sống động với Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể trong mỗi người Công Giáo chúng ta, để chúng ta trở thành những môn đệ truyền giáo của Người. Đồng thời các ngài muốn gợi hứng cho một phong trào của những người Công giáo trên khắp nước Hoa Kỳ, là những người được chữa lành, hoán cải, đào luyện và hợp nhất nhờ gặp gỡ với Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể — và sau đó đem ánh sáng của Chúa đến cho những kẻ hiện đang đi trong bóng tối, không một tia sáng nào chiếu rọi, để họ tin tưởng vào danh ĐỨC CHÚA và tìm nương tựa nơi Người.

Câu hỏi để hồi tâm

Chúng ta hãy dành một ít thì giờ đọc lại Bài Ca Thứ Ba và hồi tâm bằng cách suy nghĩ và trả lời những câu hỏi sau:

1) Có khi nào bạn bị hàm oan hay hiểu lầm trong đời, nhất là khi phục vụ trong các đoàn thể của giáo xứ chưa? Bạn có phản ứng gì với những hiểu lầm hay hàm oan ấy?

2) Thánh Phaolô nói: “Có Thiên Chúa bênh đỡ chúng ta, ai còn chống lại được chúng ta?" (Rm 8 :31). Có khi nào bạn nghi ngờ sự trợ giúp của Thiên Chúa trong đời chưa? Khi đó bạn cảm thấy thế nào?

3) Thất bại lớn nhất trong đời bạn là gì? Bạn học được điều gì về thất bại ấy? Sau khi đọc về Người Tôi Tớ Đau Khổ ở trên, bạn có rút ra được bài học nào mới từ thất bại ấy không?

4) Làm sao Bí tích Thánh Thể có thể giúp bạn biến những đau khổ và thất bại thành phương tiện cứu độ cho mình và người khác?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

____________________________________________________________________________

Thánh Lễ Là Suối Nguồn của Lòng Thương Xót

Thánh Giáo Hoàng Phaolô VI, vang vọng lời của Thánh Faustina, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tôn vinh và tôn thờ Chúa Giêsu trong Bí Tích Thánh Thể. Ngài viết “Bí tích Thánh Thể được lưu giữ trong các nhà thờ hoặc nhà nguyện để làm trung tâm tinh thần của một cộng đồng tu trì hoặc một cộng đồng giáo xứ, thực ra của toàn thể Hội Thánh và toàn thể nhân loại, vì nó chứa đựng, dưới bức màn hình bánh, Đức Kitô là Đầu vô hình của Hội Thánh, Đấng Cứu chuộc thế gian, trung tâm của mọi tâm hồn, ‘bởi Người mà vạn vật hiện hữu và bởi Người mà chúng ta hiện hữu’” (Mysterium Fidei, 68).

Đó chính là lý do tại sao các Giám Mục Hoa Kỳ đề ra Ba Năm Phục hưng Thánh Thể. Mục đích của các ngài là canh tân Hội thánh bằng cách khơi dậy một mối liên hệ sống động với Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể trong mỗi người Công Giáo chúng ta, để chúng ta trở thành những nơi cư ngụ sống động của Người. Đồng thời các ngài muốn gợi hứng cho một phong trào của những người Công giáo trên khắp nước Hoa Kỳ, là những người đã được chữa lành, hoán cải, đào luyện và hợp nhất nhờ gặp gỡ Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể — và sau đó được sai đi “làm những nhà tạm sống động có chân của Chúa Thánh Thể trên thế gian,” vì tất cả chúng ta đều là hiện thân của Lòng Thương Xót của Người.

Cho nên không phổ biến rộng rãi kế hoạch Phục hưng Thánh Thể là tắc trách với lời mời gọi tha thiết của Chúa vì đã không tạo cơ hội cho giáo dân học biết về Tình Yêu và Lòng Thương Xót của Chúa để họ thực sự gặp gỡ Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể và được biến đổi. Làm như thế có nghĩa là để họ tiếp tục đi Lễ, Chầu Thánh Thể, và thậm chí rước Lễ vì thói quen và sau đó để Chúa nằm cô đơn trong chính tâm hồn nguôi lạnh của họ, chẳng khác gì coi Chúa là một “vật vô tri” ngay sau khi rước Lễ.

Kết Luận

Tóm lại, những lời trong Nhật Ký của Thánh Faustina cung cấp một sự hiểu biết sâu xa về các mầu nhiệm của Thánh Lễ, mời gọi các tín hữu dấn thân vào cuộc hành trình biến đổi qua việc gặp gỡ Đức Kitô hằng sống trong Bí tích Thánh Thể. Qua lời nói của Chị, chúng ta được nhắc nhở về thực tại sâu xa của Sự Hiện Thật và quyền năng biến đổi của việc gặp gỡ Đức Kitô trong Bí Tích Thánh Thể.

Khi đề ra kế hoạch ba năm Phục hưng Thánh Thể, các Giám Mục Hoa Kỳ cũng không làm gì khác hơn là tiếp tục sứ vụ mà Chúa Giêsu đã trao phó cho Thánh Faustina. Các Giám mục mong ước rằng công việc Phục hưng Thánh Thể không chấm dứt sau ba năm rồi đi vào quên lãng, mà trở thành một phong trào lan rộng khắp nơi như phong trào phổ biến Lòng Thương Xót Chúa. Các ngài đã cung cấp một kho dữ kiện mà mọi người, nhất là các mục tử và các phó tế cũng như giáo lý viên, có thể dùng để phục hưng lòng sùng kính Người trong trang web eucharisticrevival.org và phuchungthanhthe.org.

Khi chúng ta đáp lại lời mời gọi của Chị Thánh Faustina và của các Giám mục Hoa kỳ để đón nhận những cuộc gặp gỡ mật thiết với Đức Kitô với lòng sùng kính nhiệt thành, tâm hồn chúng ta được canh tân và biến đổi bởi tình yêu và Lòng Thương Xót vô biên của Người trong Bí tích Thánh Thể. Và sau mỗi Thánh Lễ chúng ta trở thành những nhà tạm sống động đem Chúa Thánh Thể vào thế gian qua những việc làm thương xót của mình.

Câu Hỏi Để Suy Nghĩ

1. Bạn có thói quen lần Chuỗi Thương Xót không ? Nếu có thì mục đích của bạn khi lần Chuỗi Thương Xót là gì ?

2. Tại sao Chúa Giêsu lại than phiền rằng, “Chúng để Ta một mình và bận rộn với những việc khác. Chúng coi Ta như một vật vô tri” ? Có khi nào bạn để Chúa một mình sau khi rước Lễ không ? Bạn sẽ dốc lòng đốu xử với Chúa ra sao sau khi rước Lễ ?

3. Mục đích của các “nhà tạm” là gì ? Bạn phải làm gì để trở nên một “nhà tạm” sống động của Chúa giữa trần gian ?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

(HT 5-12-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ BA (Is 50:4-11)

Người Tôi Tớ can đảm đứng trước mặt những kẻ nhục mạ và buộc tội Người vì biết rằng chúng sẽ mục đi như chiếc áo bị mối ăn, trong khi đó sự trợ giúp của Thiên Chúa thì trường tồn.

Này, tất cả chúng sẽ mục đi như chiếc áo, và sẽ bị mối ăn.

Lời Khuyên và Cảnh Báo của Ngôn Sứ dành cho Chúng Ta

Ở đây Ngôn Sứ Isaia kêu gọi tất cả những ai kính sợ Đức Chúa hãy nghe tiếng Tôi Tớ của Ngài. Người là ánh sáng chiếu soi cho những ai đang đi trong bóng tối và cũng là nơi nương tựa của họ.

10Ai trong các ngươi kính sợ ĐỨC CHÚA,

nghe theo tiếng tôi tớ của Người,

ai đi trong bóng tối, không một tia sáng nào chiếu rọi,

hãy tin tưởng vào danh ĐỨC CHÚA

và tìm nương tựa nơi Thiên Chúa mình thờ.

Những ai chống đối Thiên Chúa và Người Tôi Tớ của Ngài thì giống như những kẻ tự phóng hoả đốt mình. Đây cũng là lời cảnh cáo cho mỗi người chúng ta.

11Phần tất cả các ngươi, những ai đã phóng hoả,

dùng mũi tên lửa làm vũ khí, hãy đâm đầu vào đống lửa

chính các ngươi đã đốt lên, vào làn tên các ngươi đã châm lửa.

Những gì các ngươi đang phải chịu đều là do chính tay Ta:

các ngươi sẽ nằm xuống trong đớn đau cùng cực.

Người Tôi Tớ và Thánh Thể

Bài Ca này nói về việc Người Tôi Tớ hoàn toàn tin tưởng và vâng phục Thiên Chúa. Đồng thời Ngôn sứ cũng khuyên chúng ta “hãy tin tưởng vào danh ĐỨC CHÚA và tìm nương tựa nơi Thiên Chúa mình thờ.” Có nghĩa rằng hãy tin và nương tựa nơi Ngài. Nhưng làm sao để tin tưởng và nương tựa Ngài khi Ngài là Đấng Vô hình ?

Chính vì thế mà Thiên Chúa đã nỗi đã ban Con Một, để “ai tin vào Con của Người thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời” (Ga 3 :16). Trước khi Chúa Giêsu xuống trần thì tất cả thế gian đều “đi trong bóng tối, không một tia sáng nào chiếu rọi.” Chúa Giêsu là Ngôi Lời Nhập Thể, là Tiếng của Thiên Chúa nói với chúng ta qua tiếng của Tôi Tớ Ngài trong con người Chúa Giêsu thành Nadareth. Trước Bữa Tiệc Ly, Chúa Giêsu đã giảng một bài rất dài mà nhiều học giả cho rằng đó là những lời trăng trối của Người cho các môn đệ, là những vị sẽ tiếp tục sứ vụ Tôi Tớ này trên thế gian.

Mục đích thứ nhất của việc làm Người Tôi Tớ của Chúa Giêsu là để làm gương cho chúng ta. Trong thế giới ngày nay, khi chủ nghĩa cá nhân và tương đối đang thịnh hành, mẫu gương của Người Tôi Tớ Đau Khổ là mẫu gương lội ngược dòng, là mẫu gương phản lại nền văn hoá hiện nay. Mẫu gương này rất khó cho một số người chấp nhận. Nhưng nếu chúng ta nghe lời Người Tôi Tớ Giêsu “Nếu Thầy là Chúa, là Thầy, mà còn rửa chân cho các con, thì các con cũng phải rửa chân cho nhau. Thầy đã nêu gương cho anh em, để các con cũng làm như Thầy đã làm cho anh em.”các con.” (Ga 13 : 14-15), thì Chúa sẵn sàng chịu đựng tất cả nghịch cảnh trong đời Người để làm gương cho chúng ta noi theo.

Mục đích thứ hai của Người là để trờ thành nơi nương tựa vững chắc cho chúng ta đến muôn đời. Không những làm gương cho chúng ta, Chúa Giêsu còn muốn ghánh đỡ những đau khổ của chúng ta. Người phán, "Tất cả những ai đang vất vả mang gánh nặng nề, hãy đến cùng tôi, tôi sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng. Anh em hãy mang lấy ách của tôi, và hãy học với tôi, vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường. Tâm hồn anh em sẽ được nghỉ ngơi bồi dưỡng. Vì ách tôi êm ái, và gánh tôi nhẹ nhàng." (Mt 11 :28-30).

_______________________________________________________________________________

Thánh Lễ Là Suối Nguồn của Lòng Thương Xót

Gặp Gỡ Đức Kitô Hằng Sống và Hay Thương Xót trong Thánh Thể

Trọng tâm của mầu nhiệm Thánh Lễ là thực tại về Sự Hiện diện Thật của Chúa Giêsu Kitô trong bánh và rượu đã được thánh hiến. “Sự Diện diện Thật” này có nghĩa gì? Điều đó có nghĩa là trong Bí tích Thánh Thể, chúng ta gặp gỡ không phải một vật vô tri, không chỉ là một mẩu bánh tượng trưng, mà là một Con Người đang Sống: Chúa Giêsu Kitô. Bí tích Thánh Thể thực sự không phải là “nó”, mà là “Người”. Đó không phải là điều gì đó mà là Ai đó, Đấng Cứu Chuộc Hằng Sống của chúng ta. Có lẽ đôi khi chúng ta nhầm lẫn về điều này vì Hội Thánh thường nói về các yếu tố của Thánh Thể như “Mình” và “Máu” Đức Kitô, như thể chỉ có các yếu tố vật chất của Mình và Máu Chúa hiện diện cho chúng ta. Nhưng những từ “Mình” và “Máu” đó chỉ là một cách nói bình dân mà thôi. Thực ra, Sách Giáo lý dạy, “Trong Bí tích Thánh Thể cực thánh, Mình và Máu cùng với linh hồn và thần tính của Chúa chúng ta là Đức Giêsu Kitô, và như vậy là Đức Kitô toàn thể (totus Christus), hiện diện một cách đích thực, thật sự, và theo bản thể ” (câu 1374). Như thế, Chúa Giêsu hiện diện hoàn toàn với chúng ta trong Bí tích Thánh Thể, trong sự trọn vẹn của thiên tính và nhân tính của Người, dưới các dấu chỉ bề ngoài là bánh và rượu.

Những cuộc gặp gỡ của Thánh Faustina với Chúa Giêsu làm nổi bật chân lý sâu xa này. Thánh Nữ ghi lại những lời của Chúa: “Ta mong muốn kết hợp Ta với linh hồn con người… Khi Ta đến với trái tim con người lúc Rước Lễ, tay Ta tràn đầy mọi loại ân sủng.” (Nhật Ký 1385). Ở đây, Thánh Faustina tiết lộ lòng tha thiết khao khát ngự trong chúng ta của Chúa Giêsu để ban tặng cho chúng ta Tình Yêu và Lòng Thương Xót chứa chan của Người.

Nhật ký của Thánh Faustina cũng ghi lại lời than thở đau thương của Chúa Giêsu về sự thờ ơ của các linh hồn khi Rước lễ. Chúa nói tiếp, “Nhưng linh hồn thậm chí không chú ý đến Ta. Chúng để Ta một mình và bận rộn với những việc khác. Chúng coi Ta như một vật vô tri.” Bất chấp mong ước tha thiết ban ân sủng cho họ của Người, nhiều người lên rước Lễ chỉ vì thói quen mà không nghĩ gì đến Người, không biết gì về tình yêu và Lòng Thương Xót vô biên của Người, coi Người như một vật vô tri.

Hơn nữa, Thánh Faustina còn nhấn mạnh đến quyền năng biến đổi của việc Rước Lễ, khi tuyên bố, “Tất cả những điều tốt lành trong tôi đều do sự Hiệp Thông Thánh (rước Lễ)” (Nhật Ký 1392). “Đây là toàn thể bí mật về sự thánh thiện của tôi” (Nhật Ký 1489). Qua việc rước Lễ, chúng ta được mời gọi hiệp thông một cách mật thiết với Thiên Chúa hằng sống, Đấng mong muốn củng cố và nuôi dưỡng tâm hồn chúng ta bằng ân sủng của Người.

Thánh Lễ, như Thánh Faustina tiết lộ trong các câu 1447 và 1385, không chỉ đơn thuần là một nghi lễ hay một biểu tượng mà là một cuộc gặp gỡ thân mật với Đức Kitô Hằng sống. Chị viết, “Thánh Thể không chỉ là một 'vật vô tri' hay một biểu tượng vô hồn. Đúng hơn, Thánh Thể là chính Chúa Giêsu, Chúa hằng sống và là Đấng Cứu Độ của chúng ta.” Trong mỗi Thánh Lễ, Chúa Giêsu hiến mình cho chúng ta một cách độc đáo và kỳ diệu, mời gọi chúng ta hiệp thông với Trái Tim nhân hậu của Người.

Hơn nữa, Thánh Faustina nhấn mạnh đến tầm quan trọng của nhà tạm như nơi cư ngụ của sự hiện diện của Đức Kitô dưới trần. Chính Chúa Giêsu đã bày tỏ lòng mong ước được các linh hồn đến viếng thăm Người trong nhà tạm, không phải vì Người, mà vì ước ao an ủi, thêm sức và ban ân sủng của Người cho những ai tìm kiếm Người. Thánh Faustina viết, “Trái Tim Ta tràn ngập Lòng Thương Xót cả thể dành cho các linh hồn… Ta mong muốn ban các ân sủng của Ta cho các linh hồn” (Nhật Ký 367). Ở đây, Chị nhắc nhở chúng ta về sự mật thiết sâu đặm của cuộc gặp gỡ Thánh Thể, ở đó Chúa Giêsu chờ đợi để đón chúng ta vào vòng tay yêu thương của Người.

Phục hưng Thánh Thể là Đáp lại Lời Mời Gọi Tha Thiết của Chúa Giêsu

Chúa Giêsu, qua Thánh Faustina, gửi lời mời chân thành đến các linh hồn đến thăm Người trong Bí Tích Thánh Thể. Người khao khát tuôn đổ Tình Yêu Thương Xót của Người cho những ai tìm kiếm Người và mang lại niềm an ủi cho Thánh Tâm khao khát của Người. Trong một thế giới bị bao trùm bởi sự thờ ơ và tục hoá của chúng ta hôm nay, thông điệp của Thánh Faustina vọng lên khắp nơi, kêu gọi các tín hữu đáp lại lời mời gọi của Đức Kitô với một lòng sùng kính và tôn thờ nhiệt thành.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

(HT 5-5-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ BA (Is 50:4-11)

Bài Ca này nói về cách Thiên Chúa chuẩn bị cho Người Tôi Tớ của Ngài trước khi Người công khai rao giảng và thái độ của Người Tôi Tớ trong lúc rao giảng. Hội Thánh đọc Bài Ca này trong Thánh Lễ Thứ Tư Tuần Thánh để chuẩn bị tâm hồn chúng ta cho Tam Nhật Thánh.

Việc Đào Luyện của Người Tôi Tớ

Để chuẩn bị cho Người Tôi Tớ trong sứ vụ của mình, Thiên Chúa đã đào luyện Người như minh sư đào luyện một môn đệ. Có người sẽ thắc mắc là “nếu Người Tôi Tớ là Chúa Giêsu, mà Chúa Giêsu là Thiên Chúa, thì tại sao cần được đào luyện?” Thực ra, Chúa Giêsu không cần được đào luyện, nhưng khi chấp nhận thân phận của Người Tôi Tớ, Người cũng chấp nhận: “hoàn toàn trút bỏ vinh quang mặc lấy thân nô lệ, trở nên giống phàm nhân, sống như người trần thế” (Phil 2:7), ngoại trừ tội lỗi, để làm gương cho chúng ta (x. Ga 13:14-15). Không những thế, Chúa Giêsu để cho Thiên Chúa sửa dậy, không phải vì Người bất toàn, nhưng vì Người chịu sửa dạy thay cho chúng ta, người chịu phạt thay cho tội lỗi của toàn thể nhân loại, đồng thời cũng để nâng đỡ chúng ta

4ĐỨC CHÚA là Chúa Thượng

đã cho tôi nói năng như một người môn đệ,

để tôi biết lựa lời nâng đỡ ai rã rời kiệt sức.

Sáng sáng Người đánh thức, Người đánh thức tôi

để tôi lắng tai nghe như một người môn đệ.

Thái Độ của Người Tôi Tớ

Trong trường môn đệ, điều quan trọng là người môn đệ biết vâng phục huấn luyện viên. Đau khổ và sỉ nhục là những gì cần thiết cho người môn đệ. Đau khổ giúp họ thêm mạnh mẽ. Sỉ nhục giúp họ thêm kiên trì. Kiên nhẫn là một đức tính rất cần thiết cho một môn đệ truyền giáo. Tất cả những gì Ngôn Sứ Isaia nói ở đây đã xảy ra cho Chúa Giêsu trong cuộc khổ nạn của Người, và Chúa Giêsu đã “không cưỡng lại, cũng chẳng tháo lui”.

5ĐỨC CHÚA là Chúa Thượng đã mở tai tôi,

còn tôi, tôi không cưỡng lại, cũng chẳng tháo lui.

6Tôi đã đưa lưng cho người ta đánh đòn,

giơ má cho người ta giật râu.

Tôi đã không che mặt khi bị mắng nhiếc phỉ nhổ.

Người dám đương đầu với tất cả mọi quân thù cùng mọi khó khăn thử thách vì biết rằng Thiên Chúa ở với Người và phù trợ Người. Mọi thử thách và đau khổ không làm cho Người Tôi Tớ nản lòng, bỏ cuộc và than trách Thiên Chúa. Vì ý thức rằng mình làm mọi sự vì Thiên Chúa, nên Người Tôi Tớ can đảm chấp nhận mọi chống đối và bách hại của người đời.

7Có ĐỨC CHÚA là Chúa Thượng phù trợ tôi,

vì thế, tôi đã không hổ thẹn,

vì thế, tôi trơ mặt ra như đá.

Tôi biết mình sẽ không phải thẹn thùng.

Bị người đời nghi ngờ, lăng nhục và kết án oan, Người vẫn chấp nhận vì biết rằng mình vô tội và Thiên Chúa sẽ minh oan cho mình. Vì thế, Người dám mạnh bạo tuyên bố rằng: “có ĐỨC CHÚA là Chúa Thượng phù trợ tôi, ai còn dám kết tội?”

8Đấng tuyên bố rằng tôi công chính, Người ở kề bên.

Ai tranh tụng với tôi? Cùng nhau ta hầu toà!

Ai muốn kiện cáo tôi? Cứ thử đến đây coi!

9Này, có ĐỨC CHÚA là Chúa Thượng phù trợ tôi, ai còn dám kết tội?

Người Tôi Tớ can đảm đứng trước mặt những kẻ nhục mạ và buộc tội Người vì biết rằng chúng sẽ mục đi như chiếc áo bị mối ăn, trong khi đó sự trợ giúp của Thiên Chúa thì trường tồn.

Này, tất cả chúng sẽ mục đi như chiếc áo, và sẽ bị mối ăn.

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Thánh Lễ Là Suối Nguồn của Lòng Thương Xót

Chúng ta sắp sửa kết thúc Năm Phục hưng Giáo Xứ. Trong năm này, các Giám mục Hoa Kỳ tha thiết kêu gọi các Cha Xứ không những tạo điều kiện cho các cá nhân học hỏi để hiểu biết tình yêu của Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể mà còn tạo nhiều cơ hội để giáo dân của mình có thể gặp gỡ Người một cách cá nhân ngõ hầu được Người chữa lành và biến đổi.

Lễ kính Lòng Chúa Thương Xót Chúa là một dịp để chúng ta đi sâu vào Mầu nhiệm Thánh Thể qua một số mặc khải của Chúa Giêsu cho Thánh Faustina. Trong những trang Nhật ký của Thánh Nhân, chúng ta gặp những lời mời gọi tha thiết để đào sâu Mầu nhiệm Thánh Lễ - một cuộc hành trình thiêng liêng cho thấy chiều sâu của Lòng Thương Xót Chúa. Có thể nói là trong Nhật ký của Thánh Faustina, chúng ta khó mà có thể tách rời Mầu Nhiệm Thánh Thể ra khỏi Lòng Thương Xót Chúa.

Mục đích của bài này là tóm lược một số điều cốt yếu mà Chúa Giêsu mặc khải cho Thánh Faustina về Thánh Thể trong tương quan với kế hoạch Phục hưng Thánh Thể của Hội Đồng Giám Mục Hoa Kỳ.

Thánh Lễ là Suối Nguồn của Lòng Thương Xót

Nhật ký của Thánh Faustina đưa ra một cái nhìn thoáng qua về mầu nhiệm cao cả đầy kinh ngạc diễn ra trong Thánh Lễ. Chị viết, “Một mầu nhiệm cao cả được hoàn thành trong Thánh Lễ. Chúng ta phải lắng nghe và thông phần vào Cái Chết này của Chúa Giêsu với lòng sùng kính lớn lao như thế nào” (Nhật Ký, 914). Ở đây, Thánh Faustina nhấn mạnh đến ý nghĩa sâu xa của Thánh Lễ như một cuộc gặp gỡ thánh thiêng với Mầu nhiệm Vượt Qua, là Mầu nhiệm Tình yêu Hy sinh của Đức Kitô hiện diện trong Bí tích Thánh Thể. Đây cũng là điều mà các Giám mục Hoa Kỳ nhấn mạnh trong Phục hưng Thánh Thể.

Sách Giáo Lý dạy rằng “Bí tích Thánh Thể là nguồn mạch và tột đỉnh của toàn thể đời sống Kitô hữu. Những Bí tích khác cũng như mọi thừa tác vụ trong Hội Thánh, và các hoạt động tông đồ, đều gắn liền với Bí tích Thánh Thể và quy hướng về bí tích đó. Thật vậy, phép Thánh Thể Chí Thánh chứa đựng toàn bộ của cải thiêng liêng của Hội Thánh, đó là chính Đức Kitô, Chiên Vượt Qua của chúng ta” (câu 1324).

Đức Giáo Hoàng Lêo XIII, khi nhìn nhận sự phong phú của tình yêu thương xót của Thiên Chúa chứa đựng trong Bí tích Thánh Thể, đã dạy rằng chỉ trong Bí tích Thánh Thể mới chứa đựng sự phong phú đáng chú ý và hàng loạt phép lạ, tất cả mọi thực tại siêu nhiên. Giáo huấn này nhấn mạnh đến bản chất toàn diện của Thánh Lễ, ở đó toàn thể Tình Yêu đầy Thương Xót của Thiên Chúa được tỏ bày. Công đồng Trentô đã khẳng định điều này rằng Thánh Lễ là nguồn mạch của mọi ân sủng, bao gồm mọi phúc lành siêu nhiên được ban cho nhân loại. Thật vậy, mọi yếu tố của Lòng Nhân Lành của Thiên Chúa, từ Chúa Ba Ngôi đến Đức Trinh Nữ Maria, đều hiện diện trong Bí tích Thánh Thể, khiến Thánh Lễ trở thành suối nguồn của Lòng Thương Xót.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 28-4-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ HAI (49:1-6)

Chúa không hứa cho chúng ta những thành công dễ dàng, nhưng muốn chúng ta chia sẻ cả những thất bại của Người. Thất bại là những bài học để giúp mài gươm thêm bén và cung thêm nhọn mà thôi. Điều quan trọng là làm theo Thánh Ý Chúa. Chúa muốn chúng ta là những tôi trung chỉ biết làm theo ý Chúa và Người sẽ cung cấp mọi sự cho chúng ta.

Không những thế, Chúa Giêsu đang đồng hành với chúng ta trong suốt cuộc đời qua các Bí tích, nhất là Bí tích Thánh Thể. Trong Bí tích Thánh Thể, Chúa Giêsu ban Chính Thịt Máu của Người làm lương thực hằng ngày cho chúng ta. Người luôn ở bên cạnh chúng ta cùng với Chúa Cha và Chúa Thánh Thần để an ủi và nâng đỡ chúng ta trên đường sứ vụ. Khi chúng ta vấp ngã, Người sẵn sáng tha thứ cho chúng ta và luôn kiên nhẫn chờ đợi chúng ta trở về với Người. Miễn là chúng ta biết tìm đến với Người.

Đó chính là lý do tại sao các Giám Mục Hoa Kỳ đề ra Ba Năm Phục hưng Thánh Thể. Mục đích của các ngài là canh tân Hội thánh bằng cách khơi dậy một mối liên hệ sống động với Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể trong mỗi người Công Giáo chúng ta, để chúng ta trở thành những môn đệ truyền giáo của Người. Đồng thời các ngài muốn gợi hứng cho một phong trào của những người Công giáo trên khắp nước Hoa Kỳ, là những người được chữa lành, hoán cải, đào luyện và hợp nhất nhờ gặp gỡ với Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể — và sau đó được sai đi “làm ánh sáng muôn dân và đem ơn cứu độ của Người đến tận cùng cõi đất,” vì tất cả chúng ta đều là hiện thân của Người Tôi Tớ Thiên Chúa cho thế gian.

Câu hỏi để hồi tâm

Chúng ta hãy dành một ít dây phút đọc lại Bài Ca Thứ Hai và hồi tâm bằng cách suy nghĩ và trả lời những câu hỏi sau:

1) Bạn có ý thức rằng Thiên Chúa gọi bạn từ trong lòng mẹ và trao cho bạn một sứ vụ đặc biệt không? Sứ vụ của bạn là gì? Việc ý thức được sứ vụ ấy có giúp bạn dễ dàng thắng vượt mọi khó khăn không?

2) Tại sao “đau khổ” lại là một phần cần thiết của việc làm môn đệ của Chúa? Bí tích Thánh Thể làm gì để giúp bạn vượt qua những đau khổ ấy?

3) Khi nghĩ đến các đau khổ mà bạn đang phải chịu với những gì bạn đã học về Hy tế Thánh Thể, bạn có nhận ra yếu tố cứu độ ở đó không? Tại sao? Bạn dâng hiến đời mình như một của lễ hy sinh đẹp lòng Thiên Chúa qua Bí tích Thánh Thể ra sao?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

Lần Chuỗi Lòng Thương Xót Chúa Là Dâng Hy Tế Thiêng Liêng

Chính vì thế để đọc Chuỗi Thương Xót cho có hiệu quả, chúng ta không những chỉ đọc ngoài miệng mà còn phải suy niệm về ý nghĩa của những lời ấy trong tương quan với những gì Chúa Giêsu đã làm cho chúng ta trong Hy Tế Thập Giá. Khi đọc “Vì Cuộc Khổ Nạn đau thương của Chúa Giêsu Kitô, xin thương xót chúng con và toàn thế giới” chúng ta không những chỉ cầu xin Thiên Chúa ân huệ, mà còn dâng lên Ngài một hy lễ tạ ơn. Trong đó chúng ta nhìn nhận Ngài là Người Cha nhân từ, đầy Lòng Thương Xót, Đấng ban cho chúng ta tất cả những gì chúng ta cần để chu toàn bổn phận mà Ngài đã trao phó cho chúng ta qua Đức Kitô. Khi làm như thế, việc lần Chuỗi Lòng Thương Xót của chúng ta sẽ trở thành của lễ thiêng liêng đẹp lòng Thiên Chúa.

Kết Luận

Chuỗi Lòng Thương Xót Chúa bắt nguồn từ Hy Tế Thánh Thể. Khi đọc Chuỗi Lòng Thương Xót chúng ta không tham dự trực tiếp vào Hy Tế của Đức Kitô như trong Thánh Lễ vì trong Thánh Lễ, Hy Tế ấy được hiện tại hoá để cho chúng ta được thông phần. Tuy nhiên, Chuỗi Thương Xót là một phương tiện cho chúng ta suy niệm, tưởng nhớ và sống Thánh Thể ở ngoài Thánh Lễ. Nó mời gọi chúng ta kết hợp những hy sinh của mình với Hy Lễ của Đức Kitô cách thiêng liêng để cầu cho chính mình hoặc chuyển cầu cho người khác. Chúa Giêsu đã hứa qua Thánh Faustina “Qua Chuỗi Lòng Thương Xót, con sẽ nhận được tất cả mọi sự, nếu điều con xin hợp với Thánh Ý Ta” (Nhật Ký, 1731). Và cách tốt nhất để điều chúng ta cầu xin hợp với Thánh Ý Chúa là cầu xin trong tâm tình dâng hiến kết hợp với Hy Lễ của Đức Kitô và tạ ơn như trong Thánh Lễ.

Câu hỏi để Hồi Tâm

1. Bạn có khi nào lần Chuỗi Thương Xót không? Bạn lần chuỗi với mục đích gì?

2. Và bạn lần chuỗi với thái độ nào?

3. Làm sao để lần Chuỗi Thương Xót cách đẹp lòng Chúa nhất?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ III và hết)

(HT 21-4-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ HAI (49:1-6)

Thiên Chúa đã Minh Xét cho Người

Nhưng Người Tôi Tớ ý thức rằng mình lệ thuộc hoàn toàn vào Thiên Chúa – Cứu chuộc thế gian là công trình của Thiên Chúa chứ không phải của loài người.

Chính vì Người trung thành mà Thiên Chúa đã minh oan cho Người bằng cách không làm cho những vất vả của Người phải nhọc công. Thiên Chúa đã dùng Người mà quy tụ một Nhà Giacóp mới, Dân Israel mới là Hội Thánh chung quanh Người. Qua Hội Thánh này, là Nhiệm Thể Đức Kitô, Thiên Chúa đang đem ơn cứu độ đến tận cùng trái đất.

Nhưng sự thật, đã có ĐỨC CHÚA minh xét cho tôi,

Người dành sẵn cho tôi phần thưởng.

5Giờ đây ĐỨC CHÚA lại lên tiếng.

Người là Đấng nhào nặn ra tôi

từ khi tôi còn trong lòng mẹ

để tôi trở thành người tôi trung,

đem nhà Gia-cóp về cho Người

và quy tụ dân Ít-ra-en chung quanh Người.

Thiên Chúa đã biến một nhóm môn đệ yếu đuối, nhút nhát và có thể nói là không mấy trí thức, thành những người rao giảng Nước Trời cho những người quyền thế và uyên bác trên đời. Và các ngài đã thành công một cách phi thường. Bất chấp mọi khó khăn và bách hại. Chỉ 400 năm sau, Kitô giáo đã chinh phục toàn đế quốc Rôma không phải bằng gươm giáo mà bằng chân lý và ơn cứu độ của Thiên Chúa.

Là Kitô hữu, mỗi người chúng ta cũng được Chúa chia sẻ sứ vụ Thiên Sai của Người, là sứ vụ Ngôn Sứ, Tư Tế và Vương Giả. Chúa muốn chúng ta tiếp tục đem ơn cứu độ đến cho muôn dân, đến tận cùng trái đất qua chính cuộc sống của mình như những môn đệ truyền giáo.

Thế nên tôi được ĐỨC CHÚA trân trọng,

và Thiên Chúa tôi thờ là sức mạnh của tôi.

6Người phán: “Nếu ngươi chỉ là tôi trung của Ta

để tái lập các chi tộc Gia-cóp,

để dẫn đưa các người Ít-ra-en sống sót trở về, thì vẫn còn quá ít.

Vì vậy, này Ta đặt ngươi làm ánh sáng muôn dân,

để ngươi đem ơn cứu độ của Ta đến tận cùng cõi đất.”

Chúa Giêsu Đồng Hành với Chúng ta trong Bí tích Thánh Thể

Trong cuộc đời môn đệ của mình, chúng ta cũng gặp nhiều trở ngại, khó khăn và thất bại. Khi bị người ta chối bỏ, phê bình, chê bai, nói hành nói xấu, chúng ta cũng cảm thấy chán nản và muốn bỏ cuộc. Khi bị cám dỗ, chúng ta có thể cũng sa ngã. Gương của Người Tôi Tớ Đau Khổ giúp cho mỗi người chúng ta ý thức rằng “Tôi có một sứ vụ mà Thiên Chúa đã gọi và trao cho tôi từ trong lòng mẹ.” Tôi không được bỏ cuộc. Bất chấp ý kiến của người đời, Thiên Chúa biết những việc tôi làm và đã để dành sẵn phần thưởng cho tôi. Bất chấp những yếu đuối và bất lực của tôi, tôi biết tôi có Chúa là sức mạng của tôi và tôi có thể làm được mọi sự với Người và trong Người.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

Lần Chuỗi Lòng Thương Xót Chúa Là Dâng Hy Tế Thiêng Liêng

Khi dâng không những chỉ Mình và Máu, mà còn cả Linh hồn và Thiên tính của Chúa Con, chúng ta tuyên xưng đức tin vào sự Hiện Diện Thật của Đức Kitô trong Bí tích Thánh Thể. Chúng ta công nhận rằng Thánh Thể là Toàn Thể Đức Kitô, Con Thiên Chúa, bao gồm cả Mình, Máu, Linh hồn và Thiên tính, được thực sự dâng lên Chúa Cha trong Thánh Lễ, mà chúng ta bây giờ dâng lên Ngài cách thiêng liêng khi lần Chuỗi Thương Xót.

Khi đọc câu “Để đền vì tội lỗi chúng con và toàn thế giới,” chúng ta kết hợp những hy sinh nho nhỏ của mình với hy sinh vô giá và hoàn hảo của Đức Kitô để đền tội cho chính mình và cho những người khác. Đức Kitô đã hoàn tất công trình Cứu Chuộc nhân loại bằng cách chết trên Thánh giá để đền thay cho tội lỗi chúng ta và toàn thế giới từ tạo thiên lập địa cho đến tận thế. Trong Thánh Lễ, biến cố này được hiện tại hoá cho chúng ta một cách mới mẻ. Mới mẻ vì bao gồm những hy sinh nho nhỏ của chúng ta. Như thế, khi lần Chuỗi Lòng Thương Xót Chúa, chúng ta dâng Lễ cách Thiêng Liêng giống như khi chúng ta đọc kinh Rước Lễ Thiêng Liêng.

Chuỗi Thương Xót nhắc đến Hy Tế Thập Giá

Khi đọc “Vì Cuộc Khổ Nạn đau thương của Chúa Giêsu Kitô,” chúng ta tưởng nhớ Cuộc Khổ Nạn của Chúa Giêsu trên Thánh Giá để cứu độ nhân loại như Hội Thánh tuyên xưng trong Kinh Tiền Tụng trong tuần thứ năm Mùa Chay “Lạy Chúa là Cha chí thánh, là Thiên Chúa toàn năng hằng hữu, chúng con tạ ơn Chúa mọi nơi mọi lúc, ... Vì nhờ cuộc khổ nạn sinh ơn cứu độ của Con Chúa, toàn thế giới đã nhận biết phải tuyên xưng uy linh Chúa.”

Qua những lời này chúng ta cầu khẩn “xin thương xót chúng con (hoặc cầu bầu cho một linh hồn hay một người nào đó) và toàn thế giới”. Lời cầu nguyện cho chính mình nhắc nhở chúng ta rằng mình là người tội lỗi, luôn cần đến Lòng Thương Xót Chúa. Điều này giống như Hành Động Sám Hối trong Thánh Lễ. Trong việc chuyển cầu cho tha nhân, không có cách chuyển cầu nào quyền năng hơn chuyển cầu cậy vào “Cuộc Khổ Nạn hồng phúc” của Hội Thánh trong Thánh Lễ.

Nhiều khi chúng ta chỉ nhớ đến ơn tha tội khi nghĩ đến Cuộc Khổ nạn của Chúa mà quên những ơn quan trọng khác Chúa Giêsu đã làm cho chúng ta trên Thập Giá. Cẩm nang Huấn luyện Tông Đồ Thánh Thể của Lòng Thương Xót kể ra những ơn sau đây:

· Người đã chịu phạt thay cho chúng ta (Is 53:4-5; Mt 8:16-17; 1 Phr 2:24).

· Người đã bị thương tích để chúng ta được chữa lành (Is 53:5; 1 Phr 2:24).

· Người đã biến thành hiện thân của tội lỗi vì chúng ta, để làm cho chúng ta nên công chính trong Người (Is 53:10; 2 Cor 5:21).

· Người đã gánh lấy nỗi ô nhục của chúng ta để chúng ta có thể chia sẻ vinh quang của Người (Mt 27:35-44; Dt 2:10, 12:2).

· Người đã trở nên nghèo khó vì chúng ta để chúng ta trở nên giàu có trong Người (2 Cor 8:9; 9:8; Cv 20:35).

· Người đã bị loại trừ để chúng ta được Chúa Cha nhận làm con cái (Mt 27:46 và 50; Eph 1:5-6).

· Người trở nên đồ bị nguyền rủa để chúng ta được chúc lành (Gal 3:14).

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II)

(HT 14-4-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ HAI (49:1-6)

Bài Ca Thứ Hai nói về ơn gọi của Người Tôi Tớ việc Người đáp lại ơn gọi của mình ra sao.

Ơn Gọi của Người Tôi Tớ

Trước hết Người Tôi Tớ ý thức rằng Thiên Chúa đã gọi mình trước khi chào đời và trao cho Người một sứ vụ. Đó là sứ vụ đem ơn cứu độ đến không những chỉ cho dân Israel, mà còn cho muôn dân, là những người sống trên các hải đảo và những miền xa xăm.

1Hỡi các đảo, hãy nghe tôi đây,

hỡi các dân tộc miền xa xăm, hãy chú ý:

ĐỨC CHÚA đã gọi tôi

từ khi tôi còn trong lòng mẹ,

lúc tôi chưa chào đời, Người đã nhắc đến tên tôi.

Cách Thiên Chúa Huấn Luyện Người Tôi Tớ

Một khi đã ý thức được sứ vụ của mình, Người Tôi Tớ có thể an lòng tiến bước bất chấp mọi gian nan khốn khó trên đường sứ vụ.

Người cũng ý thức rằng Thiên Chúa sẽ ban cho Người tất cả mọi phương tiện cần thiết để chu toàn sứ vụ. Để rao giảng, Thiên Chúa cho miệng Người như gươm sắc bén. Để chống lại quân thù, Thiên Chúa đã biến Người thành mũi tên nhọn. Nhưng Thiên Chúa giấu lưỡi gươm này dưới bàn tay và mũi tên ấy trong ống tên của Ngài. Nghĩa là Thiên Chúa sẽ dùng gươm và tên ấy bất cứ lúc nào Ngài muốn. Còn Người Tôi Tớ thì luôn luôn vui vẻ sẵn sàng tuân theo.

Trong cuộc sống, biểu diễn những tài năng mình có để khoe khoang, để tìm danh vọng thì dễ, nhưng âm thầm tu luyện theo ý Chúa và kiên nhẫn chờ đợi ngày Chúa dùng mình thì không phải dễ. Chính vì thế mà Chúa Giêsu đã chờ đợi 30 năm và luôn luôn quyết tâm làm theo ý Đấng đã sai Người (Mt 26:39; Lc 22:42; Ga 4:34; 5:30; 6:38; 6:39; 8:42). Trong 30 năm Thiên Chúa đã cất Chúa Giêsu thật kỹ “trong ống tên của Người”

2Người đã làm cho miệng lưỡi tôi nên như gươm sắc bén,

giấu tôi dưới bàn tay của Người.

Người đã biến tôi thành mũi tên nhọn,

cất tôi trong ống tên của Người.

Cách Thiên Chúa dùng Người Tôi Tớ

Thiên Chúa muốn dùng Người Tôi Tớ để biểu lộ vinh quang của Ngài. Ngài đã biểu lộ vinh quang ấy bằng một phương cách lạ đời là để cho Người Tôi Tớ của Ngài bị người đời coi là thất bại. Chính vì đo lường sự thành công của Chúa Giêsu theo tiêu chuẩn thế gian nên người Do Thái đã không nhận ra Chúa Giêsu chính là Người Tôi Tớ mà Ngôn sứ Isaia đã nói tới.

Người đã phí sức rao giảng và làm bao nhiêu phép lạ trong ba năm trường, nhưng cuối cùng thì không những dân chúng không chấp nhận Người mà còn đóng đanh Người vào Thập giá. Còn các môn đệ thân tín của Người thì hoặc là phản bội Người hoặc là nhát đảm bỏ trốn hoặc theo Người từ xa xa trong lúc Người cần các ông nhất. Trước mặt thế gian Người thật sự đã “vất vả luống công, phí sức mà chẳng được gì” khi chết trên Thánh giá.

3Người đã phán cùng tôi: Hỡi Ít-ra-en, ngươi là tôi trung của Ta.

Ta sẽ dùng ngươi để biểu lộ vinh quang.

4Phần tôi, tôi đã nói:

Tôi vất vả luống công, phí sức mà chẳng được gì.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

Lần Chuỗi Lòng Thương Xót Chúa Là Dâng Hy Tế Thiêng Liêng

Có lẽ rất nhiều người trong chúng ta lần Chuỗi Lòng Thương Xót hằng ngày. Chúng ta lần chuỗi vì sùng kính Chúa và tin vào những điều Chúa Giêsu đã hứa với Thánh Faustina khi Người bảo Chị “Con hỡi, con hãy khuyến khích các kinh hồn lần chuỗi mà Ta sẽ ban cho con. Ta vui lòng ban cho họ tất cả những gì họ xin qua việc làn chuỗi này.” (1541). Chúa còn hứa nhiều điều hơn nữa. Để làm sáng tỏ các lời hứa này, Chúa nói thêm với Chị, “Qua Chuỗi Lòng Thương Xót, con sẽ nhận được tất cả mọi sự, nếu điều con xin hợp với Thánh Ý Ta” (Nhật Ký, 1731).

Trong bối cảnh Phục hưng Thánh Thể, chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu mối liên hệ giữa Chuỗi Lòng Thương Xót và Thánh Lễ, vì trong Thánh Lễ chúng ta dâng lên Thiên Chúa một Hy Lễ hợp với Thánh Ý Thiên Chúa nhất, đó chính là Hy Lễ của Đức Kitô. Mà hai Kinh chính của Chuỗi Lòng Thương Xót đều nhắc đến Hy Lễ này.

Chuỗi Thương Xót nhắc đến Hy Lễ trên Bàn Thờ

Chúng ta bắt đầu Chuỗi Thương xót bằng kinh “Lạy Cha Hằng Hữu.” Trong kinh này chúng ta gọi Thiên Chúa là “Cha”. Điều ấy phản ánh cách chúng ta xưng hô với Ngài trong Kinh nguyện Thánh Thể của mỗi Thánh Lễ. Chúng ta không chỉ gọi Ngài một cách trừu tượng là “Thiên Chúa” hay “Đấng Tối cao”. Thay vào đó, chúng ta đến với Ngài như Người Cha yêu thương được Chúa Giêsu Kitô mạc khải – “Người Cha giàu lòng thương xót” (Eph 2:4). Bằng cách sử dụng thuật ngữ “Cha Hằng Hữu,” chúng ta nhấn mạnh đến thiên tính của Ngài, vượt ra ngoài không gian và thời gian. Ngài ở khắp mọi nơi và nhìn thấy quá khứ, hiện tại và tương lai cùng một lúc. Vì vậy, Ngài nhìn thấy Lễ Vật và sự Hy sinh hoàn hảo của Con Ngài để chuộc tội nhân loại cho đến đời đời.

Rồi sau đó chúng ta đọc tiếp, “Con xin dâng Cha Mình, Máu, Linh hồn, và Thiên tính của Con yêu dấu Cha là Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng con.” Cụm từ này liên quan mật thiết với Bí tích Thánh Thể vì trong Thánh Lễ, Linh mục dâng lên Chúa Cha Mình Máu Đức Kitô trong hình bánh rượu. Khi chúng ta cầu nguyện với Chuỗi Thương Xót, chúng ta không tham dự vào hành động dâng hiến này này một cách trực tiếp, nhưng một cách thiêng liêng. Để việc tham dự thiêng liêng này thực sự có hiệu quả theo Ý Chúa, chúng ta cũng phải chuẩn bị như khi tham dự trực tiếp.

Trong Thánh Lễ, chúng ta cùng với Linh mục chuẩn bị của Lễ bằng cách đem bánh và rượu lên bàn thờ. Bánh là hoa mầu ruộng đất và công lao của con người. Rượu là sản phẩm từ cây nho và công lao của con người. Chính vì thế của Lễ dâng lên không chỉ là Hy Lễ của Chúa Giêsu mà còn bao gồm mỗi người chúng ta và những hy sinh nhỏ bé của chúng ta kết hợp với Hy Lễ của Chúa để dâng lên Chúa Cha. Đó là lý do tại sao trước Lời Nguyện Tiến Lễ Linh mục mời gọi chúng ta, “Anh chị em hãy cầu nguyện để hy lễ của tôi cũng là của anh chị em được Thiên Chúa là Cha toàn năng chấp nhận.” Như thế, Hy Lễ được dâng lên là của Chúa Giêsu mà Linh mục nói là “của tôi” vì Linh mục hành động trong cương vị là Đức Kitô và “của anh chị em” là những hy sinh của mỗi người chúng ta kết hợp với Hy Lễ của Đức Kitô. Rồi trước khi truyền phép, Linh mục nài xin Chúa Cha “dùng ơn Thánh Thần Chúa thánh hóa những của lễ này, để trở nên cho chúng con Mình và Máu Ðức Giêsu Kitô, Chúa chúng con.” Như vậy qua việc truyền phép, chính chúng ta cũng được trở thành Thân Mình của Đức Kitô, chứ không phải chỉ bánh và rượu.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 7-4-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ NHẤT (Is 42:1-9)

Người Tôi Tớ và Bí Tich Thánh Thể

Vào đêm Thứ Năm Tuần Thánh, Chúa Giêsu đã thiết lập Giao Ước Mới bằng Máu của Người để làm tròn lới loan báo của ngôn sứ Isaia về Người Tôi Tớ Đau Khổ trong câu 42:6. Khi được treo trên Thập Giá Chúa Giêsu đã kéo mọi sự lên với Người. Đó chính là giờ mà Người được tôn vinh và Thiên Chúa cũng được tôn vinh với Người. Đó chính là giờ mà Mình Người bị nộp vì chúng ta và Máu Người đổ ra để chúng ta được tha tội. Trong Tam Nhật Thánh, Người đã mở mắt cho Người Trộm Lành và viên Bách Đội Trưởng để nhận ra Người là Con Thiên Chúa. Người đã xuống Ngục Tổ Tông “đưa ra khỏi tù những người bị giam giữ, dẫn ra khỏi ngục những kẻ ngồi trong chốn tối tăm.”

Vì yêu thương chúng ta, Chúa Giêsu đã thiết lập Bí tích Thánh Thể để hiện tại hoá những việc Người đã làm 2000 năm trước ngõ hầu những công việc của Người Tôi Tớ được Thiên Chúa tuyển chọn và yêu quý có thể xảy ra cho chúng ta ngay bây giờ tại đây. Không những thế Người còn muốn chúng ta ăn Thịt Người và uống Máu Người để chính chúng ta cũng trở thành những Người Tôi Tớ được Thiên Chúa tuyển chọn và yêu quý như Người để tiếp tục sứ vị của Người cho đến tận thế.

Tuần Thánh mời gọi chúng ta là những người tội lỗi và bệnh tật đến cùng Chúa Giêsu để được Người tha thứ và chữa lành. Cuộc đời chúng ta đôi khi cũng bị bầm dập như những cây lau. Chúng ta cần Chúa thêm sức để nên mạnh mẽ hơn. Đức tin của chúng ta có khi cũng thoi thóp như tim đèn leo lét, chúng ta cần Chúa ban thêm đức tin để chu toàn sứ vụ môn đệ của mình.

Đó là lý do tại sao các Giám Mục Hoa Kỳ đề ra Ba Năm Phục hưng Thánh Thể. Mục đích của các ngài là canh tân Hội thánh bằng cách khơi dậy một mối liên hệ sống động với Chúa Giêsu Kitô trong Bí tích Thánh Thể trong mỗi người Công Giáo chúng ta, để những tim đèn đức tin đang thoi thóp được bùng cháy lên thay vì bị trận cuồng phong của chủ nghĩa thế tục dặp tắt. Đồng thời các ngài muốn gợi hứng cho một phong trào của những người Công giáo trên khắp nước Hoa Kỳ, là những người được chữa lành, hoán cải, đào luyện và hợp nhất nhờ gặp gỡ với Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể — và sau đó được sai đi truyền giáo “để cho thế gian được sống” vì tất cả chúng ta đều là hiện thân của Người Tôi Tớ Thiên Chúa cho thế gian.

Gợi ý để Hồi Tâm

Chúng ta hãy dành một ít dây phút đọc lại Bài Ca Thứ Nhất và hồi tâm bằng cách suy nghĩ và trả lời những câu hỏi sau:

1) Trong cuộc đời, tôi đã cảm nghiệm được tình yêu thương dịu hiền, thương xót và khoan dung của Chúa Giêsu thế nào, đặc biệt là trong Bí tích Thánh Thể và Hoà Giải?

2) Có phần nào trong đời tôi đang bị “bầm dập” hay “leo lét” không? Những điều ấy làm cho tôi xa cách Chúa hay kéo tôi lại gần Chúa để làm cho tôi trông cậy hơn vào Người? Tôi có chây đến cùng Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể để Người chữa lành và thêm sức cho tôi không ?

3) Tôi có thấy công lý của Thiên Chúa đang được thực hiện chung quanh tôi, trong gia đình tôi và trong giáo xứ tôi không? Nếu không thì tôi sẽ làm gì để đem công lý vào những nơi còn thiếu xót này?

4) Tôi hiện đang chia sẻ sứ vụ của Người Tôi Tớ Thiên Chúa trong việc chữa lành các người bệnh tật, củng cố những người yếu đuối, và bênh vực những kẻ bị áp bức như thế nào?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II và hết)

(HT 31-3-2024)

BÀI CA NGƯỜI TÔI TỚ THỨ NHẤT (Is 42:1-9)

Bài ca Thứ Nhất trình bày Người Tôi Tớ như một người được Thiên Chúa tuyển chọn và yêu quý. Chính vì thế mà Thiên Chúa đã cho Thần Khí ngự trên Người. Người làm cho Thiên Chúa rất hài lòng.

1Đây là người tôi trung Ta nâng đỡ,

là người Ta tuyển chọn và quý mến hết lòng,

Ta cho thần khí Ta ngự trên nó;

Những câu này khiến chúng ta liên tưởng đến việc Chúa Giêsu chịu phép rửa khi Thánh Thần lấy hình chim bồ câu ngự xuống trên Người và có tiếng từ trời phán: “Con là Con yêu dấu của Cha, Cha rất hài lòng về Con” (x. Mc 1:10-11).

Sứ vụ của Người Tôi Tớ

Sứ vụ của Người Tôi Tớ là mang công lý đến cho muôn dân bằng giáo huấn yêu thương của Người. Công lý của Thiên Chúa khác với công lý của loài người. Công lý ở đây không những gắn liền với việc tái thiết lập những mối liên hệ chính đáng giữa con người với nhau mà còn với Thiên Chúa.

Vì Tội Nguyên Tổ, những mối liên hệ này đã bị méo mó hoặc cắt đứt. Con người không còn coi Thiên Chúa là Đấng Tạo Hoá của mình mà muốn thay quyền Thiên Chúa để tự mình quyết định lấy đời mình bằng cách chủ quan xác định điều gí là thiện, điều gì là ác theo ý riêng mình. Con người không còn coi nhau như những cộng sự viên bình đẳng trong kế hoạch của Thiên Chúa mà như những vật dụng để thoả mãn các tham vọng, ước muốn và tư lợi của mình. Con người cũng không còn nghĩ mình là những quản lý có trách nhiệm với thiên nhiên, mà nghêng ngang coi mình như những chủ nhân có toàn quyền trên các thụ tạo mà Thiên Chúa trao cho mình quản lý.

Thiên Chúa chọn Người Tôi Tớ để biến đổi nhân loại từ con cái sự tối tăm thành con cái sự sáng; để dạy họ bỏ con đường tội lỗi mà đi theo con đường công chính. Người đến để làm cho những mối liên hệ của con người nên ngay thẳng: liên hệ với Thiên Chúa, với chính mình, với tha nhân và với thế giới. Tất cả đã bị phá huỷ bởi Tội Nguyên Tổ. Người đến để tái thiết các mối liên hệ này bằng Giới Luật Yêu Thương, bằng Tám Mối Phúc Thật, và nhất là dùng chính cuộc sống của Người làm mẫu gương cho chúng ta. Sau cùng trước khi về trời, Người hứa ở cùng chúng ta mọi ngày cho đến tận thế trong Bí tích Thánh Thể, mà Người đã thiết lập vào đêm Thứ Năm Tuần Thánh để hiện tại hoá Mầu nhiệm Vượt Qua của Người.

Tác vụ của Người Tôi Tớ

Cả cuộc đời dương thế của Chúa Giêsu, từ khi thụ thai cho đến lúc chết trên Thánh Giá, đều là những bài học dạy cho chúng ta sống thế nào để thực thi công lý của Thiên Chúa. Chúa Giêsu đã âm thầm sống tại Nadarét 30 năm mà không ai biết đến. Rồi khi ra rao giảng công khai Chúa cũng vẫn âm thầm đi giữa mọi người, không bao giờ tỏ ra là Đấng có quyền trên muôn vật. Người đã dịu dàng an ủi và chữa lành những người bệnh tật, khoan dung và đại lượng với những kẻ tội lỗi, bênh vực những kẻ bị tù đày và áp bức. Chẳng những Người không bẻ gẫy những cây lau bị dập mà còn tăng sức và chữa lành cho chúng để chúng có thể lớn mạnh lên. Chẳng những Người không nỡ tắt những tim đèn leo lét mà lại thêm dầu và lửa Thánh Thần cho chúng để chúng bùng cháy lên thành ánh sáng chiếu soi mọi người. Người đến không phải để lên án thế gian mà để thiết lập triều đại của Thiên Chúa trên thế gian. Người đến không để kết án những kẻ tội lỗi mà mời họ trở về với Người và “đừng phạm tội nữa.”

nó sẽ làm sáng tỏ công lý trước muôn dân.

2Nó sẽ không kêu to, không nói lớn,

không để ai nghe tiếng giữa phố phường.

3Cây lau bị giập, nó không đành bẻ gẫy,

tim đèn leo lét, cũng chẳng nỡ tắt đi.

Nhưng Người cũng không chùn bước trước mọi chướng ngại và quân thù. Quân thù đầu tiên chính là ma quỷ, đã tìm cách thử thách Người ngay từ lúc người mới ra rao giảng. Quân thù thứ hai là những kẻ tự cho mình là công chính đã không ngừng đi theo Người để bắt bẻ Người từng ly từng tý. Người sẵn sàng chết cho công lý chứ không bao giờ chịu khuất phục.

Nó sẽ trung thành làm sáng tỏ công lý.

4Nó không yếu hèn, không chịu phục,

cho đến khi thiết lập công lý trên địa cầu.

Dân các hải đảo xa xăm đều mong được nó chỉ bảo.

Chính vì thế mà chưa đầy 2000 năm giáo huấn của Người đã lan tràn khắp cõi đất, bất chấp bắt bớ và cấm cách khắp nơi. Sở dĩ Người có thể làm như thế vì Người tin rằng Thiên Chúa luôn ở với Người và gìn giữ Người cùng đặt Người giao ước với dân Ngài và làm ánh sáng muôn dân.

6vì muốn làm sáng tỏ đức công chính của Ta.

Ta đã nắm tay ngươi,

đã gìn giữ ngươi và đặt làm giao ước với dân,

làm ánh sáng chiếu soi muôn nước,

7để mở mắt cho những ai mù loà,

đưa ra khỏi tù những người bị giam giữ,

dẫn ra khỏi ngục những kẻ ngồi trong chốn tối tăm.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

THÁNH LỄ LÀ GÌ?

Sự Liên hệ giữa việc Thờ Phượng và Hy Tế

Để hiểu sâu hơn về ý nghĩa của Thánh Lễ, chúng ta phải nhìn vào bản chất của việc thờ phượng. Tôn giáo thực sự là việc thờ phượng Thiên Chúa, và mọi người đều thờ phượng Thiên Chúa theo cách hiểu biết của họ, ngay cả khi họ hiểu lầm các thần khác là Thiên Chúa. Trong các tôn giáo truyền thống, việc thờ phượng được thể hiện qua các nghi lễ khác nhau như bày tỏ lòng biết ơn, cầu xin, đền tội, và tưởng nhớ sự kiện quan trọng trong lịch sử tôn giáo.

Chẳng hạn như trong đạo Do Thái, Lễ Vượt Qua không chỉ là một nghi lễ tưởng nhớ, mà còn là một bữa ăn đồng thời là một hy tế. Dân Do Thái tự hiểu mình là dân Thiên Chúa. Thiên Chúa đã lập giao ước với họ và bước vào mối quan hệ với họ. Và giao ước đó tập trung vào hy lễ quan trọng nhất đối với họ là hy lễ Vượt Qua. Việc lập lại hàng năm của giao ước xảy ra vào Lễ Vượt Qua. Lễ này của người Do Thái không chỉ là việc tưởng nhớ sự kiện cứu rỗi từ hàng nghìn năm trước, mà còn là việc hiện tại hoá sự kiện ấy. Người Do Thái tin rằng khi họ cử hành Lễ Vượt Qua và ăn thịt chiên Vượt Qua, thì điều ấy đã làm cho sự cứu rỗi xảy ra một lần duy nhất cho họ từ hàng ngàn năm trước trở thành hiện tại cho họ hôm nay.

Thánh Lễ và Hy Tế Thánh Thể

Từ sự hiểu biết về Chiên Vượt Qua của người Do Thái, chúng ta có thể hiểu Thánh Gioan Tẩy Giả có ý nói gì khi ngài chỉ vào Chúa Giêsu và bảo các môn đệ: “Đây Chiên Thiên Chúa, đây Đấng xóa tội trần gian.” Đối với một người Do Thái, đó là một điều rất quan trọng để nói về Chúa Giêsu. Rằng Người chính là Chiên Vượt Qua của Thiên Chúa. Và chúng ta cũng bắt đầu hiểu ý của Chúa Giêsu khi Người nói, “Các con hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy.”

Chính trong Lễ Vượt Qua, Chúa Giêsu đã tụ họp với các Tông Đồ của Người để cử hành Bữa Tiệc Ly. Và giữa bữa ăn Vượt Qua ấy, Chúa Giêsu đã làm một điều chưa từng có. Thay vì đưa thịt chiên Vượt Qua cho mọi người ăn, Người đã thay đổi nó. Người cầm lấy bánh, dâng lời chúc tụng, bẻ ra trao cho các ông và nói: “Này là mình Thầy sẽ nộp vì các con. Hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy.” Cùng một thể thức ấy, Người đã trao chén rượu cho các ông và nói rằng “Chén này là giao ước mới trong máu Thầy sẽ đổ ra cho các con.”

Những lời này của Chúa Giêsu, mà chúng ta nghe trong mỗi Thánh Lễ, liên kết mật thiết với Cái chết của Người trên Thập giá. Thực ra, chúng ta phải nói là những lời này và Cái chết của Chúa Giêsu trên Thập giá lệ thuộc lẫn nhau. Những lời này, nếu không có Cái chết của Người trên Thập giá, sẽ là những lời trống rỗng. Cái chết của Chúa Giêsu trên Thập giá, nếu không có những lời “Này là Mình Thầy bị nộp vì các con. Này là Máu Thầy đổ ra cho các con,” thì chỉ là Cái chết của một người vô tội. Nhưng khi những lời này và Cái chết ấy kết hợp với nhau, thì Người làm cho Cái chết của Người hiện diện. Chúng biểu thị Cái chết mang lại sự sống của Người. Qua Cái chết của Người, Người đã đóng ấn Giao Ước Mới bằng Máu của Người và mở ra cho chúng ta một mối liên hệ mới với Thiên Chúa.

Qua hành động nghi lễ này, khi nói những lời của Chúa Giêsu, ba điều xảy ra. (1) Bữa Tiệc Ly trở thành hiện tại. (2) Cái chết của Chúa Giêsu trên Thập giá trở thành hiện tại. (3) Sự Phục sinh ban sự sống của Người trở thành hiện tại. Ba điều đó hợp thành một sự kiện. Chúng ta gọi đó là Lễ Vượt Qua mới, Mầu Nhiệm Vượt Qua của chúng ta. Và sự kiện đó được hiện tại hoá cho chúng ta trong mọi Thánh Lễ.

Thánh Lễ không chỉ là một bữa ăn, mà là một bữa tiệc Hy tế, ở đó Chúa Giêsu, qua lời của Linh mục, hành động trong ngôi vị của chính Người, hiện tại hoá Hy tế duy nhất của Người trên Thập Giá. Khi Linh mục dâng bánh và rượu lên và nói những lời của Chúa Giêsu, Hy tế duy nhất của Người được hiện tại hoá cho chúng ta. Không phải là Chúa Giêsu lại chết một lần nữa, nhưng vì biến cố Chúa Giêsu chết tham dự vào sự vĩnh hằng của Thiên Chúa, cho nên nó không còn bị giới hạn bởi thời gian và không gian nữa.

Kết Luận

Thánh Lễ là món quà Hy tế duy nhất của Đức Kitô được hiện tại hoá cho chúng ta. Trong Thánh Lễ, chúng ta bước vào cõi vĩnh hằng của Thiên Chúa và được tham dự một cách mới mẻ vào Hy tế duy nhất của Đức Kitô diễn ra trên Thập giá. Vì thế mục đích chính của chúng ta khi tham dự Thánh Lễ là thông phần vào Hy tế của Đức Kitô.

Điều này rất quan trọng để hiểu rằng Cái chết của Chúa Giêsu trên Thập giá là một hành động thờ phượng Chúa Cha. Chúa Giêsu đã chuộc tội thế gian bằng cách hiến dâng chính Mình cho Chúa Cha để đền tội thay cho chúng ta. Và chúng ta có thể thông phần vào việc thờ phượng ấy qua Thánh Lễ. Trong Thánh Lễ, chúng ta được liên kết với Cái chết và sự Sống lại của Người, và nhờ đó, chúng ta được thông phần vào mầu nhiệm Vĩnh cửu của Thiên Chúa.

Câu hỏi để suy nghĩ

1. Mục đích của bạn khi đi tham dự Thánh Lễ là gì? Nếu bạn muốn xin ơn, tạ ơn, đền tội và ngay cả Rước Lễ, bạn có nhất thiết cần đến nhà thờ để dự Thánh Lễ hay không?

2. Hãy viết một giải thích ngắn gọn cho người khác về lý do tại sao bạn phải dự Thánh Lễ ngày Chúa Nhật dựa theo những gì bạn đọc trong bài này.

3. Điều gì cần nhớ nhất trong bài này để giúp bạn tham dự Thánh Lễ một cách có ý thức, tích cực và trọn vẹn hơn trong những lần tới là điều gì?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II và hết)

(HT 24-3-2024)

BÍ TÍCH THÁNH THỂ - CUỘC TƯỞNG NIỆM BIẾN CỐ PHỤC SINH CỦA CHÚA

Cuối cùng, chúng ta có thể nói rằng việc tưởng niệm Kitô giáo là một sự vâng phục trong đức tin lệnh truyền của Chúa Giêsu: “Các con hãy làm việc này mà tưởng nhớ đến Thầy” (Lc 22,19).

Có ba yếu tố chính:

- Dấu chỉ Thánh Thể được ban trong Bữa Tiệc Ly, là bí tích của sự hy sinh.

- Thực tại của Giao ước trong máu Người là hành động được Chúa Kitô thực hiện trên thập giá.

- Đây là ân sủng được tặng ban cho đến khi Chúa lại đến.[18]

Khi cử hành Thánh Thể là việc tưởng niệm cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Chúa Kitô, chúng ta khám phá quyền năng của tình yêu Thiên Chúa, không phải là sức mạnh đàn áp và thống trị, mà là sức mạnh của tình yêu không để cho bất cứ tấn công của sự ác nào khuất phục được. Khi cử hành việc tưởng niệm Thánh Thể, nhớ lại Giao ước của Người, Thiên Chúa yêu cầu con người cũng hãy làm như vậy. Bí tích Thánh Thể là việc tưởng niệm sự Phục Sinh của Chúa, được hiện thực hóa qua lời cầu nguyện và cử hành phụng vụ trong đời sống Kitô hữu và phóng chiếu hướng tới ngày Chúa trở lại trong vinh quang.

Phụng vụ Thánh Thể là việc tưởng niệm mầu nhiệm cứu độ được Chúa Kitô hoàn tất như được trình bày cho chúng ta trong các Tin Mừng. Bí tích Thánh Thể là cuộc tưởng niệm Phục sinh của Chúa vừa mang tính ngôn sứ vừa mang tính tôn giáo vì bí tích này phóng chiếu chúng ta vào tương lai và liên kết chúng ta với quá khứ, nghĩa là cuộc khổ nạn - cái chết và sự phục sinh của Chúa Kitô. “Mỗi lần ăn Bánh và uống Chén này, là anh em loan truyền việc Chúa chịu chết Cho tới khi Chúa đến.” (1 Cr 11,26). Thông qua việc tưởng niệm Thánh Thể, Giáo hội loan truyền cách hữu hiệu công trình cứu độ do Chúa Kitô hoàn tất.

Việc cử hành Thánh Thể là sự vâng phục trong đức tin đối với mệnh lệnh của Thầy Chí Thánh: “Anh em hãy làm việc này mà tưởng nhớ đến Thầy”.

Lễ Vượt Qua của Giao Ước Cũ là việc tưởng niệm cuộc vượt qua từ ách nô lệ đến tự do, trong khi lễ Vượt Qua của Giao Ước Mới là việc tưởng niệm cuộc vượt qua của Chúa từ thế gian này về với Chúa Cha, là cuộc chiến thắng của sự sống trên sự chết.

Việc tưởng niệm Lễ Vượt Qua của người Do Thái làm cho các vị khách sống lại kinh nghiệm giải thoát khỏi Ai Cập và loan báo cuộc giải phóng cuối cùng và chắc chắn vào Nước Trời. Chúa Giêsu khắc sâu việc cử hành Lễ Vượt Qua này bằng chính mầu nhiệm cuộc khổ nạn của Người – đó là cái chết và sự phục sinh.

Với việc cử hành Lễ Vượt Qua của Giao Ước Cũ, dân được tuyển chọn chờ đợi sự giải thoát trọn vẹn, trong khi với Lễ Vượt Qua của Giao Ước Mới, Giáo hội được mời gọi sống lại mầu nhiệm Vượt Qua trong khi chờ đợi Chúa trở lại trong vinh quang.

Việc tưởng niệm Thánh Thể là sự đáp trả của tình yêu, lòng tạ ơn và sự vâng phục trong đức tin. Và từ sự tuân phục trong đức tin này dẫn đến việc hiện thực hóa trọn vẹn hy tế Thánh Thể của Chúa Giêsu, vốn dành cho tất cả những ai hiệp lễ được thông hiệp vào nguồn mạch của sự tự hiến cho Chúa Cha và cho anh chị em của mình, đến độ tự hiến trọn vẹn và dứt khoát.

Lm. Antoine Ndong, SSS (kỳ V và hết)

THÁNH LỄ LÀ GÌ?

Lời Phi Lộ - Tài liệu Mầu Nhiệm Thánh Thể trong đời sống Hội Thánh của các Giám mục Hoa Kỳ về Bí tích Thánh Thể là tài liệu nền tảng cho kế hoạch Phục hưng Thánh Thể của các ngài. Tiếc rằng rất ít người Công giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ biết đến tài liệu này. Trong loạt bài này chúng tôi cố gằng tóm lược các bài học rút ra từ tài liệu và từ các lớp online do Đức Cha Cozzens hướng dẫn để giúp độc giả hiểu sâu xa hơn về Bí tích Thánh Thể và sống Mầu Nhiệm Cao Quý này. Dươi đây là Bài Thứ Ba.

Tiếp tục học hỏi về tài liệu Mầu nhiệm Thánh Thể trong Đời sống Hội Thánh của Hội đồng Giám mục Công giáo Hoa Kỳ, hôm nay chúng ta sẽ tập trung vào một khía cạnh quan trọng của Bí tích Thánh Thể mà có lẽ nhiều người Công giáo không biết đến. Đó là Thánh Lễ tái trình bày hay hiện tại hoá Hy tế duy nhất của Đức Kitô trên Thập Giá. Câu hỏi đặt ra là điều này xảy ra như thế nào và tại sao nó lại có ý nghĩa quan trọng như vậy?

Mục đích của việc tham dự Thánh Lễ

Trước khi đọc tiếp, mỗi người chúng ta hãy bỏ một vài phút ra để cầu nguyện, suy nghĩ và chân thành trả lời câu hỏi dưới đây là “Bạn đi tham dự Thánh Lễ với mục đích gì?”

Có lẽ nhiều người sẽ trả lời rằng “Tôi đi dự Thánh Lễ để cầu nguyện cho con cháu tôi, cho ông bà tôi” hay “Tôi đi dự Thánh Lễ để xin ơn này ơn kia”. Những người khác đi tham dự Thánh Lễ để được lắng nghe Lời Chúa hay một bài giảng hấp dẫn của Linh mục hoặc thưởng thức những bài hát du dương của ca đoàn, gặp gỡ bạn bè… Và đa số chúng ta đi Lễ là để được rước Mình Máu Thánh Chúa.

Tất cả những mục đích trên đều chính đáng, nhưng chưa trọn vẹn, vì mục đích chính của Thánh Lễ không phải chỉ là những điều ấy. Thánh Lễ là một hành động thờ phượng, nhưng không phải là hành động thờ phượng của chúng ta, mà là hành động thờ phượng của Chúa Giêsu. Thánh Lễ hiện tại hoá hành động thờ phượng đích thực duy nhất từng xảy ra trong lịch sử: hành động thờ phượng mà Chúa Giêsu Kitô dâng lên Chúa Cha trên Thánh giá cách đây gần 2000 năm.

Trong Thánh Lễ, chúng ta có thể kết hợp sự thờ phượng yếu đuối của mình với sự thờ phượng đích thực của Chúa Giêsu. Ngay cả khi chúng ta lo ra vì những chuyện khác và không thể tập trung hoàn toàn vào sự hiện diện của Chúa Giêsu trong Thánh Lễ, thì Người vẫn nhận lấy sự hiện diện yếu đuối ấy và dâng nó lên Chúa Cha thay cho chúng ta, biến nó thành sự thờ phượng đích thực.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 17-3-2024)

BÍ TÍCH THÁNH THỂ - CUỘC TƯỞNG NIỆM BIẾN CỐ PHỤC SINH CỦA CHÚA

Bí tích Thánh Thể là việc tưởng niệm Cuộc Thương Khó của Chúa được hiện thực hóa qua kinh nguyện và qua việc cử hành phụng vụ trong đời sống của người Kitô hữu và phóng chiếu đời sống ấy hướng tới ngày Chúa trở lại vinh quang. Do đó, phụng vụ Thánh Thể là việc tưởng niệm về các mầu nhiệm của ơn cứu độ được Chúa Kitô hoàn thành như được trình bày cho chúng ta trong các sách Tin Mừng. Việc tưởng niệm này không phải là việc tưởng nhớ đơn thuần về quá khứ, mà là sự hiện thực hóa nhờ quyền năng của Chúa Thánh Thần tác động qua đức tin và đức mến.

Việc hiện thực hóa này gieo vào lòng tín hữu hạt giống của sự sống mới và nuôi dưỡng nó để nó phát triển trong tâm hồn và trong hành động với tình huynh đệ. Như một lễ tưởng niệm, Bí tích Thánh Thể một cách nào đó được đức tin hướng tới sự trở lại của Chúa Kitô với thái độ tỉnh thức trong cầu nguyện và trong hành động, sự tỉnh thức nhằm duy trì sức mạnh của việc hiện thực hóa thông qua nhận thức rằng Chúa hiện diện với chúng ta qua Thần Khí của Người, qua ân sủng, qua Lời và các bí tích của Người.[11]

Việc cử hành Mầu Nhiệm Vượt Qua cho phép Giáo hội hiện thực hóa mầu nhiệm sự chết của Chúa Kitô và cũng để chủ động bước vào Giao Ước Mới. Như thế, Giáo hội trình bày ý nghĩa số phận con người đã được hòa giải với Thiên Chúa và làm cho ý nghĩa đó hiện diện trong cộng đoàn đang cử hành mầu nhiệm.[12]

Việc tưởng niệm Kitô giáo, được thực hiện bởi sự hồi tưởng Mình bị bẻ ra và Máu được đổ ra, được thực hiện nơi tấm bánh và chén rượu, là một thực tại khách quan, đồng thời, hiện thực hóa cho chúng ta hồng ân cứu độ, và trên nền tảng đó trình bày Thiên Chúa cho chúng ta để chúng ta tin chắc rằng Người sẽ vui lòng. Đó là cuộc gặp gỡ với Thiên Chúa, là chủ nhân của lịch sử, là Đấng đã can thiệp như một chủ thể chủ động vào việc mở ra lịch sử của chúng ta.

Việc tưởng niệm là một lời cam kết mang tính biểu tượng, được ban cho bởi Ngôi Lời để hoàn thành trong lịch sử những kỳ công của Thiên Chúa, một cam kết về sự hiện diện liên tục của những kỳ công đó, luôn hoạt động trong chúng ta và cho chúng ta là những người nắm bắt được điều đó bằng đức tin. Trong Giao Ước cũ, Lễ Vượt Qua vẫn hiện diện trong mỗi cuộc cử hành được đổi mới của nó, bởi vì việc Thiên Chúa ngự xuống và can thiệp, gìn giữ dân để giải thoát họ khỏi sự dại dột và cái chết, đã được tiếp tục ở đó, nhằm hoàn thiện dân này.[13]

Nhờ việc tưởng niệm mà Lễ Vượt Qua của Chúa Kitô được hiện thực hóa và

tồn tại mãi trong lịch sử cho đến ngày Ngài trở lại trong vinh quang. Nó cho phép Lễ Vượt Qua của người Kitô giáo được đặt trong sự kéo dài của Lễ Vượt Qua của người Do Thái. Giống như Lễ Vượt Qua của người Do Thái là việc tưởng niệm Lễ Vượt Qua lịch sử của cuộc xuất hành, Lễ Vượt Qua của Kitô giáo là việc tưởng niệm Cuộc Vượt Qua của Chúa Giêsu, nghĩa là cuộc vượt qua của Người từ thế gian này về với Cha của Người.[14]

Lễ Vượt Qua của Giao Ước Cũ được hoàn tất nơi sự Phục Sinh của Chúa Kitô: bánh và chén Thánh Thể là việc tưởng nhớ đến Chúa Kitô.[15] Mầu nhiệm cuộc đời, cái chết và sự phục sinh của Chúa Giêsu là hình thức tưởng niệm loan báo biến cố nguồn gốc của Kitô giáo. Chúa Giêsu đã biến bữa tiệc Thánh Thể thành việc tưởng niệm mầu nhiệm thập giá. Cùng với Người, nhờ Người, tạ ơn vì thân xác tan nát và máu Người đổ ra đã được ban cho chúng ta như là bản chất của Nước Trời, chúng ta dâng lên Thiên Chúa mầu nhiệm này giờ đây đã được hoàn tất bởi Đầu của chúng ta (là Chúa Giêsu Kitô), để mầu nhiệm này có thể đạt đến sự viên mãn tối hậu trong toàn bộ thân mình Người.[16]

Việc tưởng niệm Kitô giáo vừa mang tính tiên tri vừa mang tính tôn giáo ở chỗ nó phóng chiếu chúng ta vào chiều kích cánh chung và liên kết chúng ta với quá khứ, nghĩa là với biến cố của quá khứ, đó là cái chết và sự phục sinh của Chúa Kitô: Thật vậy, cho tới ngày Chúa đến, mỗi lần ăn Bánh và uống Chén này, là anh em loan truyền việc Chúa chịu chết cho tới khi Chúa đến. (1Cr 11,26). Việc tưởng niệm cho phép Giáo hội công bố một cách hữu hiệu và hiệu quả công cuộc cứu chuộc do Chúa Kitô thực hiện.

Yếu tố nền tảng của bí tích Thánh Thể Kitô giáo được tìm thấy trong Bữa Tiệc Ly: Thật vậy, trong đêm bị trao nộp Chúa Giêsu cầm lấy bánh, dâng lời tạ ơn, rồi nói với các môn đệ: Hãy cầm lấy mà ăn vì này là Mình Thầy, rồi cuối bữa ăn, Người cầm lấy chén, cũng tạ ơn và nói với các ông: hãy cầm lấy mà uống vì này là chén Giao Ước bằng máu của Thầy, rồi Người truyền lệnh cho các ông hãy làm việc này mà tưởng nhớ đến Người. Qua hành động này, Chúa Giêsu đã nêu gương cho chúng ta làm theo, đó là bí tích Thánh Thể: vâng lệnh Chúa Kitô, chúng ta làm điều chính Người đã làm.[17]

Lm. Antoine Ndong, SSS (kỳ IV)

Sống một Mùa Chay Thánh Thể

4. Ra đi Truyền Giáo

Việc chia sẻ đức tin, đúng ra là một phần của các việc Bác ái, trở thành chủ đề cuối cùng của Mùa Chay. Nó bao gồm cả các việc Thương Linh Hồn. Mùa Chay là thời gian để canh tân, không những chỉ cách nên thánh mà còn cả sứ vụ Kitô hữu nữa. Mối tương quan Thánh Thể của chúng ta với Chúa Giêsu biến đổi chúng ta thành những sứ giả của Người. Nó thúc đẩy chúng ta chia sẻ Tin Mừng và công bố Mầu Nhiệm Đức Tin, đặc biệt là truyền bá việc Phục hưng Thánh Thể đến cho càng nhiều người càng tốt, nhất là những người trong Giáo xứ chúng ta, ngõ hầu tình yêu Chúa Thánh Thể tràn ngập và đốt cháy thế gian.

Tóm lại, Mùa Chay này mang đến một cơ hội thiêng liêng để tái quyết tâm sống những chiều kích Thánh Thể thiết yếu của đời sống Kitô hữu. Qua việc ăn chay, chúng ta khao khát Đức Kitô trong Thánh Lễ. Qua việc cầu nguyện, chúng ta tôn thờ Người trong và ngoài Thánh Lễ. Được Người thúc đẩy, chúng ta dấn thân vào các việc bác ái Thánh Thể, hy sinh cho tha nhân như Chúa đã hy sinh cho chúng ta. Và được Người ủy thác, chúng ta loan truyền việc Phục hưng Thánh Thể đến cho nhiều người để họ nhận ra sự hiện diện yêu thương của Người qua lời nói và đời sống của chúng ta. Kết quả là Người sẽ biến đổi thế gian qua những việc làm nho nhỏ của mỗi người chúng ta.

Câu hỏi để suy nghĩ

1. Có khi nào bạn nghĩ về ý nghĩa của việc ăn chay một tiếng đồng hồ trước khi rước Lễ chưa? Bạn sẽ làm gì để biến thời gian này thành thời gian khơi lại lòng khao khát Thiên Chúa trước khi rước Lễ?

2. Bạn thờ phượng Chúa thế nào trong và ngoài Thánh Lễ? Bạn sẽ thay đổi cách cầu nguyện của bạn ra sao để phù hợp với tinh thần Thánh Thể?

3. Bạn quyết tâm làm những việc bác ái nào mỗi ngày trong Mùa Chay? Bạn áp dụng Linh đạo Thánh Thể vào những việc bác ái này thế nào?

4. Bạn có thể tham gia vào việc truyền bá Phục hưng Thánh Thể không? Bạn có thể bạn giới thiệu chương trình Phục hưng Thánh Thể phuchungthanhthe.org đến ít là 5 người bạn quen mỗi tuần bằng email, tin nhắn hay FaceBook, đặc biệt là những người trong gia đình hay trong các hội đoàn và giáo xứ của bạn không?

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ II và hết)

(HT 10-3-2024)

BÍ TÍCH THÁNH THỂ - CUỘC TƯỞNG NIỆM BIẾN CỐ PHỤC SINH CỦA CHÚA

Việc tưởng niệm dưới nhãn quan của dân tộc có ý nghĩa lớn lao trong việc đào sâu và bồi đắp về lịch sử, tôn giáo, xã hội và đời sống gia đình. Nó không chỉ là một sự kiện cử hành nghi lễ thiết yếu của các hiến tế nhất định, mà còn là điều mang lại ý nghĩa cùng đích cho bất kỳ sự hiến tế nào. Đó là một định chế, do Thiên Chúa thiết lập, do Người ban cho và áp dụng cho dân của Người, để duy trì luôn mãi những can thiệp cứu độ của Người. Việc tưởng niệm không chỉ bảo đảm một cách chủ quan cho các tín hữu về hiệu quả lâu dài, mà trước hết, nó bảo đảm cho họ về hiệu quả này như một lời hứa mà họ có thể và phải đệ trình lên Ngài, một lời hứa về lòng trung thành của chính mình.

Tóm lại, chúng ta có thể nói rằng việc đọc kỹ Thánh Kinh cho phép chúng ta khám phá ra vị trí quan trọng mà lễ tưởng niệm Phục Sinh có liên quan trong Cựu Ước.

Thật vậy, trong suốt lịch sử cứu độ, Thiên Chúa nhớ lại Giao ước và những lời hứa của Người. Và về phần mình, dân được tuyển chọn luôn được mời gọi ghi nhớ những việc làm tốt đẹp và những kỳ công của Thiên Chúa. Lễ Vượt Qua của người Do Thái là cuộc tưởng niệm sự giải thoát mà Thiên Chúa đã cứu gỡ dân Người khỏi ách nô lệ của Pharaô. Bữa tiệc Vượt Qua là việc tưởng niệm để chứng nhận một thực tại chắc chắn cho dân Israen về những việc làm của Chúa.[9]

Qua ông Môsê, Thiên Chúa đã truyền cho dân Israen mỗi năm hãy kỷ niệm việc họ được giải thoát khỏi Ai Cập bằng một nghi lễ đặc biệt bằng cách chỉ ăn bánh không men trong bảy ngày (x. Xh 12,15). Việc hiến tế con chiên là một việc tưởng niệm đức tin của người dân và máu con chiên là một lời nhắc nhở về việc thiên thần hủy diệt đã cứu dân Israen khỏi cơn thịnh nộ của Thiên Chúa. Hy tế chiên Vượt Qua ám chỉ đến con đầu lòng và qua chúng mà nói đến toàn thể dân tộc và toàn thể tạo vật.[10] Thật vậy, việc tưởng niệm trong Cựu Ước không phải là một sự tưởng nhớ đơn thuần về các biến cố đã qua, mà là sự hiện thực hóa các kỳ công Thiên Chúa đã thực hiện trong quá khứ và sẽ được hoàn thành trọn vẹn chủ yếu trong mầu nhiệm vượt qua của Chúa Kitô.

2. Việc Tưởng Nhớ của Kitô hữu

Bản văn của thư Thánh Phaolô là tài liệu cổ nhất về việc cử hành Thánh Thể. Bản văn cho chúng ta biết: Trong đêm bị nộp, Chúa Giê-su cầm lấy bánh, dâng lời tạ ơn, rồi bẻ ra và nói: “Đây là Mình Thầy, hiến dâng vì anh em; anh em hãy làm việc này, mà tưởng nhớ đến Thầy.” Cũng thế, sau bữa ăn, Người cầm lấy chén rượu và nói: “Chén này là Giao Ước Mới, lập bằng Máu Thầy; mỗi khi uống, anh em hãy làm việc này, mà tưởng nhớ đến Thầy.” (x. 1Cr 11,23-25).

Giáo hội, trung thành với Chúa của mình, được mời gọi lặp lại tất cả những cử chỉ và lời nói mà Chúa Giêsu đã hoàn thành và tuyên bố trong Bữa Tiệc Ly. Khi cử hành Thánh Thể, Giáo hội ý thức rằng Chúa Kitô luôn hiện diện, luôn sống động trong thân mình của Người. Giáo hội không ngừng làm mới hy tế thập giá. Khi cử hành Bí tích Thánh Thể, Giáo hội ý thức rằng Chúa Kitô luôn hiện diện và luôn sống giữa lòng Giáo hội. Với việc cử hành Thánh Thể, Giáo hội không ngừng canh tân mầu nhiệm thương khó, tử nạn và phục sinh của Chúa và chờ đợi Người trở lại trong vinh quang.

Việc cử hành Thánh Thể không phải là sự tưởng nhớ đơn giản về quá khứ mà là sự hiện thực hóa cuộc khổ nạn, cái chết và sự phục sinh của Chúa Kitô bởi quyền năng của Chúa Thánh Thần. Khi cử hành Thánh Thể, mỗi tín hữu phải xác tín rằng chính hôm nay Chúa Kitô đã chết và sống lại cho mình và cho sự cứu độ toàn thể nhân loại.

Lm. Antoine Ndong, SSS (kỳ III)

Sống một Mùa Chay Thánh Thể

Mùa Chay mời gọi chúng ta dấn thân vào một cuộc hành trình tâm linh giống như vào nơi hoang địa. Nó thúc giục chúng ta gắn bó với việc thực hành ăn chay, cầu nguyện và làm việc bác ái của Chúa Giêsu. Đây là một mùa để ăn năn hoán cải và sống đức tin. Mùa Chay năm nay có một ý nghĩa rất đặc biệt vì nằm trong Năm Phục hưng Giáo xứ của kế hoạch Phục hưng Thánh Thể. Bởi vì Chúa Giêsu Thánh Thể là nguồn mạch và tột đỉnh của đời sống Kitô hữu, nên Mùa Chay không những phải dẫn chúng ta đến với Thánh Thể và nhận lấy sức sống từ Thánh Thể, mà còn chuẩn bị cho chúng ta chu toàn sứ vụ đem Thánh Thể vào thế gian để cho thế gian được sống. Vì thế, bài này đề nghị một cách sống Mùa Chay qua lăng kính Thánh Thể.

1. Ăn Chay

Việc thực hành đầu tiên trong Mùa Chay là Ăn chay. Nó bắt nguồn từ những Lời của Chúa Giêsu vào Thứ Tư Lễ Tro: “Khi ăn chay…” (x. Mt 6:16-18). Thay vì chỉ là những vẻ bên ngoài, Chúa Giêsu mong muốn việc ăn chay của chúng ta ảnh hưởng đến tất cả các bình diện của chính đời sống chúng ta, đặc biệt là những bình diện chưa được kết hợp với Người, những nơi mà Người còn vắng mặt.

Ăn chay, như Thiên Chúa đã phác hoạ qua lời các ngôn sứ Giêrêmia và Isaia, là một phương tiện để nuôi dưỡng lòng khao khát Thiên Chúa và những gì Ngài mong muốn. Việc thực hành ăn chay trước khi Rước Lễ của Hội Thánh nhằm mục đích hướng sự đói ăn của chúng ta đến lương thực vĩnh cửu của Thiên Chúa, là Bánh Hằng Sống. Chúa Giêsu đã khuyến khích: “Đừng làm việc vì lương thực mau hư nát, nhưng để có lương thực thường tồn đem lại phúc trường sinh” (Ga 6:27). Việc ăn chay trước khi Rước Lễ của chúng ta phục vụ mục đích chung cuộc là hướng ước muốn của chúng ta về Thiên Chúa, về Chúa Giêsu Thánh Thể sắp sửa được hiện tại hoá trong Thánh Lễ mà chúng ta sẽ tham dự. Tuy nhiên, cơn đói Thịt và Máu Chúa Giêsu còn vượt qua Thánh Lễ. Nó kéo dài thành một đời sống Thánh Thể; biến từng giây phút của đời mình thành của lễ hy sinh đẹp lòng Thiên Chúa.

2. Cầu Nguyện

Chủ đề thứ hai cùa Mùa Chay là Cầu nguyện. Chúa Giêsu mời chúng ta rút về nơi thanh vắng trong một thời gian ngắn để kết hợp với Người. Giống như Chúa Thánh Thần đã dẫn Chúa Giêsu vào hoang địa, Mùa Chay khuyến khích chúng ta noi theo, đối diện với những phiền nhiễu trong sự im lặng thánh thiện và tập trung vào căn tính cùng các mối liên hệ của chúng ta. Trong cầu nguyện, chúng ta để Đức Kitô hướng dẫn mình sửa lại những méo mó do ma quỷ gây ra.

Trong cầu nguyện, sự tôn thờ và phụng sự Chúa trở thành những điều then chốt. Việc Chầu Thánh Thể giúp chúng ta đập nát các thần tượng đang luẩn khuất chung quanh chúng ta như tiền tài, danh vọng, nhất là tính ích kỷ…. Nó giúp chuyển hướng tập trung của chúng ta từ những theo đuổi trần thế sang những ưu tiên dành cho Thiên Chúa. Việc dành thì giờ để Chầu Thánh Thể và cầu nguyện trong Mùa Chay giúp chúng ta kết hợp mọi khía cạnh của cuộc sống với Thiên Chúa, bảo đảm rằng chỉ có Ngài là Thiên Chúa của chúng ta.

3. Làm Việc Bác Ái

Việc thực hành thứ ba trong Mùa Chay là Bố thí hay làm việc Bác ái, phản ánh việc Chúa Giêsu tự hiến trong Bí tích Thánh Thể. Giống như Chúa Giêsu rửa chân cho các môn đệ và làm cho bánh và cá hoá ra nhiều, sự tiếp xúc của chúng ta với Người trong Bí tích Thánh Thể thúc đẩy chúng ta hướng tới các việc Bác ái bằng bằng cách nhìn thấy Người trong tha nhân. Hành động Bác ái này liên quan đến việc cùng với Chúa Giêsu hiến dâng những hy sinh nhỏ mọn hằng ngày, và nếu cần thì chính mình và máu của chúng ta, vì hạnh phúc của người khác, noi gương Người vào Tam Nhật Thánh.

Phaolô Phạm Xuân Khôi (kỳ I)

(HT 3-3-2024)

BÍ TÍCH THÁNH THỂ - CUỘC TƯỞNG NIỆM BIẾN CỐ PHỤC SINH CỦA CHÚA

Việc cử hành Lễ Vượt Qua hàng năm này là cách thức để mỗi người Do Thái nhận thức được rằng họ hiện đang được tham dự vào đời sống và sứ mệnh của dân được giải phóng. Từ đó, họ còn chờ đợi trong hy vọng đối với việc hoàn tất viên mãn cuối cùng của sự giải thoát này[4]. Đây là lý do tại sao mỗi người Israen phải coi mình như đã ra khỏi Ai Cập và được giải thoát khỏi ách nô lệ. Người đó phải nhớ rằng mình đã được giải thoát khỏi sự trói buộc. Người ấy phải tiếp tục cộng tác vào công cuộc cứu chuộc và chính yếu của Thiên Chúa[5]. Đó là lý do tại sao tác giả thánh vịnh nói: “Hồi tưởng lại bao ngày xa cũ, tâm hồn ấp ủ những năm xưa, suốt canh khuya, trong dạ nhủ thầm, và suy gẫm, trí lòng con tự hỏi.” (x. Tv 77,6-7). Và Max Thurian nhấn mạnh điều này khi ông nói rằng: “việc tưởng nhớ, do đó, trở thành một hình thức hy tế cao hơn, hy tế hiệp nhất hoàn toàn với Lời Chúa và lòng biết ơn mà nó khơi lên để đáp lại.”[6]

Thật vậy, qua việc tưởng niệm, mỗi người Do Thái ý thức được hiện tại của mình hòa nhập vào sự sống và sứ mệnh của dân tộc và dự đoán trong lời cầu nguyện đầy hy vọng đối với kết cục của sứ mệnh này. Với việc cử hành lễ tưởng niệm, dân Do Thái nắm trong tay hai đầu của chuỗi lịch sử của họ:

- Người đó tham dự với lòng biết ơn trong các sự kiện mà từ đó Thiên Chúa đã khai sinh ra dân tộc và sứ mệnh của họ, đưa họ từ kiếp nô lệ đến sự tự do.

- Người đó cử hành trong hy vọng về sự kết thúc tốt đẹp của sứ mệnh này, sứ mệnh mà chính họ phải nhanh chóng hoàn thành trong phận vụ của mình[7].

Việc tưởng niệm của dân Do Thái không chỉ bao gồm việc giải phóng dân ra khỏi Ai Cập mà còn bao gồm tất cả các sự kiện liên quan được thuật lại trong Ngũ Thư như:

- Hành động giải phóng của Thiên Chúa thay cho dân Người.

- Trao ban Lề Luật tại núi Sinai.

- Trao ban đất hứa tựa như thiên đường mới.[8]

Đó là cách thức để những người Do Thái tham dự với lòng biết ơn vào các sự kiện mà qua đó Thiên Chúa đã khai sinh ra dân tộc và sứ mệnh của họ để đi từ nô lệ sang tự do. Do đó, Thiên Chúa phán:

Mai ngày khi con anh (em) hỏi anh (em) rằng: “Vì sao có các thánh ý, thánh chỉ, quyết định mà Đức Chúa, Thiên Chúa, đã truyền cho chúng ta?” Anh (em) sẽ trả lời cho con anh (em): “Chúng ta xưa làm nô lệ cho Pharaô bên Ai Cập, nhưng Đức Chúa đã ra tay uy quyền đưa chúng ta ra khỏi Ai Cập. Trước mắt chúng ta, Đức Chúa đã thực hiện những điềm thiêng dấu lạ lớn lao và khủng khiếp, phạt Ai Cập, phạt Pharaô và tất cả triều đình vua ấy. Còn chúng ta, Người đã đưa ra khỏi đó, để dẫn chúng ta vào và ban cho chúng ta đất Người đã thề hứa với cha ông chúng ta.” (x. Đnl 6,20-23). Đây là lý do tại sao qua việc tưởng niệm, dân nhìn thấy những điều kỳ diệu của Thiên Chúa trong công trình tạo dựng, và nhận ra trong đó dấu chỉ rõ ràng về tính hiện thực vĩnh cửu, và theo một cách thức cụ thể, về sự hoàn tất cánh chung.

Lm. Antoine Ndong, SSS (kỳ II)

Thánh Gioan Thiên Chúa, tu sĩ sinh ngày 8 tháng 3 năm 1495 tại Bồ Đào Nha. Cha mẹ Ngài là những người nghèo khổ nhưng đạo đức và đầy lòng bác ái. Lúc 9 tuổi ngài bỏ nhà trốn đi, theo một nhà mạo hiểm đã khéo kích thích trí tưởng tượng của tuổi thơ. Mẹ ngài đã qua đời sau ba tuần đau khổ vì không biết số phận của con trẻ ra sao. Còn cậu bé bị bỏ rơi, thiếu thốn mọi sự nên đành ở đợ nuôi thân. Ngài giúp việc cho một nhà tiểu nông, hàng ngày lo đi chăn chiên, cho đến khoảng 20 tuổi. Chán với cuộc sống đều đều, ngài đăng lính đi chiến đấu ở Phontarabia. Thật bất hạnh khi kiếp sống suy đồi của các bạn đồng ngũ đã lôi kéo ngài tới chỗ mất cả lòng kính sợ Chúa. Nhưng Chúa đã không bỏ rơi kẻ Ngài đã chọn. Ngày kia, khi đem thức ăn cho súc vật. Gioan bị té ngựa và bị trọng thương không còn cử động và nói năng gì được nữa. Nhận biết được mối nguy đang đe dọa thân xác tâm hồn, thánh nhân khấn cầu Đức Trinh Nữ và hứa sẽ sửa mình. Nhưng khi vừa hết bịnh, ngài lại trở về đường cũ.

Chúa quan phòng vẫn tiếp tục thể hiện tình thương bằng một hình phạt khác. Vị chỉ huy trao cho Gioan canh giữ chiến lợi phẩm. Nhưng vì bất cẩn nên ngài đã để mất chiến lợi phẩm. Gioan bị án xử giảo, bất kể mọi phân bua kêu khóc. Đến giờ hành hình, may có một cấp chỉ huy cao hơn can thiệp ngài mới được tha với điều kiện là bị giáng cấp. Bất mãn, Gioan trở về chủ cũ và được tiếp đón niềm nở. Gia chủ còn đề nghị gả con gái cho ngài nữa, nhưng ngài đã từ chối và chỉ sống như một kẻ chăn chiên.

Mười năm sau Gioan lại đăng lính làm pháo thủ trong cuộc viễn chinh đánh phá Thổ Nhĩ Kỳ. Chiến tranh kết thúc, binh đội Tây Ban Nha được giải ngũ. Gioan muốn trở về quê nhà. Nhưng người cậu cho biết mẹ ngài đã qua đời ba tuần sau ngày ngài bỏ nhà ra đi, cha ngài cũng mới qua đời tại một tu viện thánh Phanxicô. Những lời trách móc xâu xé tấm lòng của đứa con hoang đàng...

Gioan quyết sửa những ngông cuồng của tuổi trẻ và muốn hiến thân phục vụ người nghèo khổ yếu đau.

Gioan quyết định đi Phi Châu để giúp đỡ các Kitô hữu bị bắt làm nô lệ, với hy vọng được chết vì đạo. Tới Gibraltar, ngài gặp một nhà quí tộc bị thất sủng và phải đi đày. Cùng ông đáp tàu tới Ceuta, ngài đã phải làm việc để kiếm tiền nuôi ông chủ chẳng may ngã bệnh và lâm cảnh cùng quẫn. Đồng thời ngài đã vào các nhà tù, an ủi các tù nhân và săn sóc họ. Vị lãnh chúa qua đời. Gioan nhận lệnh của một tu sĩ Phanxicô truyền phải trở lại Tây Ban Nha, là nơi Thiên Chúa đã cho biết các ý định của Ngài.

Gioan trở lại Gibraltar. Ngài xin trời cao soi sáng, để nuôi thân ngài đi bán rong giày dép và tranh ảnh nhưng vẫn luôn lo cải hóa các tâm hồn. Một ngày kia ngài gặp trên đường một đứa trẻ cùng khổ đáng thương với cặp giò trần trụi bị nứt nẻ vì sỏi đá. Ngài vác nó trên vai, dừng lại nghỉ, đứa trẻ chỉ cho vị ân nhân một trái lựu (Grenade) có mọc cây thánh giá và nói:

- Hỡi Gioan Thiên Chúa, trái lựu (Grenade) sẽ là thánh giá của ông.

Rồi đứa trẻ biến mất. Gioan hiểu chính Chúa Giêsu là đứa trẻ ngài đã giúp đỡ.

Vào giờ phút cuối cùng, thánh nhân thú nhận ba thứ lo lắng làm se thắt lòng Ngài:

- bất xứng với ơn phúc đã lãnh nhận
- ưu tư cho những người nghèo mà ngài đã bỏ qua không trợ giúp được
- những món nợ ngài đã mắc phải vì các người xấu số.

Các y tá đã nhận Gioan Thiên Chúa làm thánh bảo trợ.

Chúa đã cho thánh Gioan được đầy tràn tình thương đối với kẻ nghèo và người bệnh tật. Xin cho chúng con cũng biết đem lòng bác ái phục vụ tha nhân hầu đáng hưởng vinh quang Nước Trời với những người được Cha tuyển chọn.

(HT 25-2-2024)

BÍ TÍCH THÁNH THỂ - CUỘC TƯỞNG NIỆM BIẾN CỐ PHỤC SINH CỦA CHÚA

Dẫn Nhập

Lễ Vượt Qua là một trong những lễ hội ý nghĩa và nổi tiếng nhất trong năm của người Do Thái. Thực chất, vào buổi chiều tối của ngày thứ 14 trong tháng Nissan, lúc trăng tròn, thì dân Israen sát tế Chiên Vượt Qua và lấy máu bôi lên song cửa sổ và cửa ra vào (cửa chính) là nơi ăn chiên ở đó, được chứng thực ở chương 12 của sách Xuất Hành. Cách thức tiếp cận của chúng tôi là khởi đi từ việc cử hành Lễ Vượt Qua của người Do Thái cho đến Lễ Phục Sinh Kitô giáo. Và từ đó, chúng tôi sẽ trình bày mối dây liên kết giữa Lễ Vượt Qua của Do Thái và Lễ Phục Sinh Kitô giáo, một sự kiện duy nhất của ơn cứu độ nhân loại.

1. Việc Tưởng Niệm của dân Do Thái

Đối với người Do Thái, việc tưởng nhớ là một bằng chứng thánh thiêng mà Thiên Chúa đã ban cho dân Người. Dân tộc được kêu gọi phải gìn giữ việc làm này như một kho báu thiêng liêng nhất. Cuối cùng, việc tưởng nhớ này hàm ý tính tiếp diễn, tính vĩnh cửu huyền nhiệm của những hành động thánh thiêng vĩ đại được tưởng niệm ở những ngày đại lễ[1]. Quả thật, như một sự tái hiện trong hiện tại một sự kiện nhờ vào một dấu chỉ cụ thể, theo học giả Servigny thì việc tưởng nhớ có ba đặc điểm chính. Cụ thể là:

· Nó là một dấu chỉ của hiện tại để hiện thực hóa một sự kiện trong quá khứ.

· Nó là một bằng chứng về sự trung tín của Thiên Chúa đối với những lời hứa của Người.

· Nó dẫn chúng ta đến một tương lai tốt đẹp hơn[2].

Vì vậy, việc cử hành cuộc tưởng niệm biến cố Phục Sinh này phải được lặp lại hàng năm. Và vì mục đích này, có lời chép rằng:

Các ngươi phải lấy ngày đó làm ngày tưởng niệm, ngày đại lễ mừng Đức Chúa. Qua mọi thế hệ, các ngươi phải mừng ngày lễ này. Đó là luật quy định cho đến muôn đời. Các ngươi sẽ giữ tục lệ mừng lễ Bánh Không Men, vì vào chính ngày đó, Ta đã đưa các ngươi ra khỏi đất Ai-cập. Qua mọi thế hệ, các ngươi phải giữ tục lệ mừng ngày lễ ấy; đó là điều luật vĩnh cửu. (Xh 12,14.17)

Do đó, dân Israen có nhiệm vụ giữ việc tưởng niệm về ngày này và cử hành từ đời này đến đời khác. Tuy nhiên, vì Lễ Vượt Qua này là một tập tục, nên Đức Chúa đã nói cho ông Mô-sê và ông A-ha-ron rằng: Đức Chúa phán với ông Mô-sê và ông A-ha-ron: “Đây là quy định về chiên lễ Vượt Qua: không người dân ngoại nào được ăn. Chỉ ngoại trừ, mọi nô lệ mua bằng tiền đã được ngươi cắt bì, thì được ăn” (x. Xh 12,43.44). Việc tưởng niệm cho phép những ai cử hành trở thành một phần trong sự kiện đang được cử hành.

Hơn nữa, như lời Louis Bouyer nói: đó là nền tảng của một lời cầu xin chắc chắn, đến nỗi hiệu lực vô tận của Lời đã làm cho những điều kỳ diệu của Thiên Chúa ở trong quá khứ có thể đổi mới chúng và cùng đưa đến trong hiện tại. Đây là lý do tại sao trong lễ tưởng niệm, người ta sẽ luôn lặp lại lời này: “Lạy Chúa, xin nhớ đến chúng con.”[3]

Chính Đức Chúa đã đề nghị điều này khi phán rằng: “Trong ngày ấy, ngươi sẽ kể lại cho con của ngươi rằng: ‘Sở dĩ như vậy là vì những gì Đức Chúa đã làm cho cha khi cha ra khỏi Ai-cập.’” (x. Xh 13,8). Vì vậy, ngoài trách nhiệm ghi nhớ sự việc ra khỏi Ai Cập, còn có nghĩa vụ kể lại những việc làm kỳ diệu của Đức Chúa vào buổi tối của lệnh truyền (của bữa ăn Lễ Vượt Qua). Việc giải phóng khỏi Ai Cập, việc tiến vào và định cư ở vùng đất hứa là các giai đoạn của cùng một quá trình.

Lm. Antoine Ndong, SSS (kỳ I)

Ngày 27-2 Thánh Gregorio làng Narek sinh năm 950 tại làng Narek thuộc cộng hòa Arméni trong một gia đình văn sĩ và mồ côi mẹ khi còn nhỏ. Thân phụ của ngài là Cha Khosrov sau này trở thành Tổng Giám mục. Gregorio cùng với em là Gioan được thân phụ ủy thác cho một người họ hàng là bà Anania Narek để chăm sóc. Bà cũng là người đã lập ra trường học và làng Narek.

Lớn lên, Gregorio đi tu làm Đan sĩ, rồi thụ phong Linh mục và trở thành Viện phụ một Đan viện. Ngài sống rất khiêm tốn và bác ái, dấn thân làm việc và cầu nguyện, đầy lòng kính mến Chúa Giêsu và Đức Mẹ.

Cha Gregorio là một thần học gia nổi bật và là một trong những thi sĩ quan trọng nhất của nền văn chương Arméni. Trong số các tác phẩm của ngài có cuốn chú giải Sách Nhã Ca, nhiều bài tán tụng Chúa và Đức Mẹ, cùng với một bộ sưu tập 95 kinh nguyện dưới hình thức thơ phú gọi là “Narek” cũng là tên Đan viện nơi ngài sinh sống. Ngài qua đời năm 1010, thọ 60 tuổi. Mộ của thánh nhân trở thành nơi thu hút các tín hữu đến hành hương cho đến năm 1915 là thời kỳ cuộc tàn sát của Thổ nhĩ kỳ chống dân Arméni.

Trung thành với truyền thống Giáo Hội thánh Gregorio có lòng sùng mộ sâu xa đối với Đức Mẹ và theo lưu truyền Ngài đã được Đức Mẹ hiện ra. Trong số các tác phẩm của ngài, đặc biệt có bài tụng ca Đức Trinh Nữ Maria và kinh nguyện số 80 mang tựa đề “Từ thẳm sâu tâm hồn, chuyện vãn với Mẹ Thiên Chúa”. Trong kinh nguyện này, ngài cũng đào sâu mầu nhiệm Nhập Thể, kín múc từ đó những điểm để chúc tụng vẻ đẹp của Đức Mẹ.

Giáo Hội Công Giáo la tinh đã nhìn nhận sự thánh thiện của thánh Gregorio và gọi ngài là vị trổi vượt về đạo lý, các tác phẩm và khoa học thần bí. Lễ kính thánh nhân vào ngày 27-2 hằng năm. Giáo Hội Arméni ghi tên ngài vào số các vị Tiến sĩ.

(HT 18-2-2024)

HIỆP LỄ VỚI ĐỨC MẸ

NƯỚC, MEN VÀ SÁP ONG

Thánh Giáo phụ Cyrilô Alexandra dùng ba hình ảnh diễn tả sự kết hợp của Chúa trong việc Hiệp Lễ:"Ai Hiệp Lễ thì được thánh hóa và thần linh hóa linh hồn và thân xác cũng như nước đặt trên lửa sẽ sôi lên...Hiệp Lễ cũng giống như tấm men trộn vào đống bột làm cho bột dậy men...Hiệp Lễ giống như đốt hai cây nến để cho tan chảy thành một cục sáp, vì thế theo tôi, ai rước Mình và Máu Chúa thì được tan chảy với Ngài do Hiệp nhất, linh hồn thấy mình ở trong Chúa và Chúa ở trong mình".

Thánh Gemma Galgani thường nói cách bạo dạn về sự hiệp nhất Thánh Thể rằng: "Giêsu là Tất cả và Gemma là không". Khi ngất trí ngài nói: "Ôi Giêsu, dịu dàng chừng nào, khi được nên một với Chúa, con muốn được sống trong sự ấp ủ của Chúa và chết trong sự ấp ủ của Chúa". Chân phúc Contardô Pherrini viết: "Ôi Hiệp Lễ, thật không thể tả được sự cao cả mà linh hồn vươn tới, thế giới này tìm đâu ra sự trong sạch, niềm vui Thiên đàng và cảm nếm vinh quang đời đời?"

Không có gì quí giá dành cho ta trong việc Hiệp Lễ hơn là Thiên Chúa Ba ngôi. Một hôm thánh nữ Maria Mađalena Paoãi sau khi Rước Lễ, khoanh tay trước ngực, quì giữa các tập sinh, bà hướng mặt lên trời than thở: "Các chị em ơi, nếu chúng ta thấu hiểu khi Bánh Thánh đang ở trong ta, Chúa Giêsu ở đó và hành động không thể tách biệt với Chúa Cha và Chúa Thánh Thần, là Thiên Chúa Ba Ngôi". Thánh nữ không thể ngưng nói, vì người đang ngất trí.

LƯU LẠI ÍT NHẤT MƯỜI LĂM PHÚT

Khi có thể, các thánh thường không muốn đặt giới hạn cho việc cảm ơn Chịu lễ, kéo dài ít nhất nửa giờ. Thánh Têrêsa mẹ nói với các con cái trong Dòng: "Ta hãy cầm mình lại cách thân tình với Chúa Giêsu, đừng phí phạm thời giờ sau khi rước Chúa, đó là thời gian tuyệt vời được sống với Chúa, trình bày cho Ngài những vấn đề linh hồn ta...Như ta biết, Chúa Giêsu nhân lành ở lại trong ta tới khi sức nóng của ta làm tan biến phẩm tính của Bánh thánh. Phải rất cẩn thận đừng làm mất cơ hội tốt đẹp như thế để cư xử với Ngài và trình bày nhu cầu của ta cho Ngài biết".

Thánh Phanxicô Assisi, Giuliana Phancônieri, Catarina, Paschal, Veronica, Giuse Cupertino, Gemma và nhiều thánh khác thường hay được xuất thần ngay sau khi Rước Lễ. Xuất thần bao lâu thì chỉ có các Thiên thần mới đo được thời gian. Thánh Têrêsa mẹ cũng gần như luôn luôn được xuất thần sau khi Rước Lễ, và đôi khi phải gỡ tay người ra khỏi hàng rào Rước Lễ. Thánh Gioan Avila, Inhatiô Loyola, Lui Gongiaga thường quì gối cám ơn Chúa hai giờ sau Rước Lễ. Thánh Maria Mađalena Paoli muốn được tiếp tục cám ơn không ngừng. Cần phải hãm ngài lại để ngài dùng chút thực phẩm nuôi thân, ngài viết:" Những phút sau Rước Lễ là những phút quí hóa nhất trong đời ta, là những phút thích thuận nhất để ta thân thưa với Chúa, và để Chúa chuyển cho ta ơn thông hiệp với Ngài". Thánh Grinhông Mongphô thường cảm ơn Chúa ít nhất nửa giờ, và ngài không muốn để chuyện gì xảy ra khiến ngài bỏ việc cám ơn Chúa, ngài nói: "Tôi không muốn bỏ giờ cám ơn này để đổi lấy ngay cả một giờ nước Thiên đàng".

Ta cũng hãy quyết định như vậy: Hãy tổ chức thì giờ của ta, cuộc sống của ta, để có thể cám ơn Chúa ít là được 15 phút sau khi Rước Chúa. Hơn nữa, đừng để chuyện gì làm ngăn trở ta dùng giờ cám ơn này. Những giây phút này, Chúa Giêsu hiện diệncách thể lý trong linh hồn và thân xác ta, đó là những giây phút Thiên Đàng mà ta không nên lãng phí cách nào.

THÁNH PHILIP SAI NGƯỜI CẦM NẾN

Thánh Phaolô Tông đồ đã viết:" Hãy tôn vinh Thiên Chúa nơi thân xác anh em" (1 Co 6, 20). Không có lúc nào có thể áp dụng sát từng chữ như lúc ta vừa Rước Lễ. Thực là vô tâm chừng nào những ai vừa xong lễ đã bỏ nhà thờ ra về, vừa mới rước Chúa đã bỏ đi ngay. Lạy Chúa, ta hãy nhớ gương thánh Philip Nêri, ngài cho hai cậu giúp lễ cầm nến đi theo một người vừa Rước Lễ đã bỏ nhà thờ ra về ngay. Thực là bài học đáng nhớ. Nếu không vì lý do nào khác, thường khi đón khách, người ta chú ý tới khách chứ không chú ý tới lợi ích nào khác. Nếu vị khách đó là Chúa Giêsu, ta còn phải phàn nàn vì khi Ngài hiện diện nơi ta cách thể lý như thế mà ta chỉ cám ơn Ngài có hơn kém mười lăm phút. Cũng vì lý do này, thánh Giuse Cottolengo đã đích thân trông coi việc nướng bánh lễ, ngài căn dặn bà sơ trách nhiệm:" Làm cho tôi tấm bánh dầy hơn để tôi đựợc ở với Chúa lâu hơn, tôi không muốn loại bánh mau tan quá".

Có lẽ ta đã làm ngược lại tấm gương lành thánh này khi ta thấy giờ cám ơn quá dài và không đủ kiên nhẫn kéo dài như vậy. Nhưng sự việc ra sao đây, nếu thực sự khi chịu Mình Thánh, Chúa ban "gấp trăm" cho kẻ đón rước Ngài? Thánh Têrêsa mẹ tuyên ngôn cách khôn khéo rằng, ta phải trả gấp trăm lần sự chểnh mảng khi đón tiếp Chúa Giêsu. Một thầy Dòng cùng nhà với cha Piô xưng tội với người. Cha không lưu tâm các tội khác, nhưng khi thầy xưng tội bỏ không cám ơn sau Hiệp Lễ, cha Piô đã nghiêm nghị quở trách, người khẳng định:" Thực ra, ta không muốn sự bất lực của ta. Đối với tôi, tôi luôn luôn phải cám ơn Chúa, cám ơn cách thiết tha".

Ta hãy coi đó là điều quan trọng và phải gắng lưu tâm. Còn có việc nào đáng quí bằng việc cám ơn này, hãy để tâm tới lời hiệu triệu của Chúa Thánh Thần: "Đừng để những sự lành đáng ước ao qua đi trong con". (Ec 14,14)

CẢM ƠN RƯỚC LỄ VỚI ĐỨC MẸ

Thật là tốt đẹp trong việc Tạ ơn, nếu được tạ ơn với Đức Mẹ để tôn kính việc Người được loan tin Chúa Nhập thể. Ngay sau khi Hiệp Lễ, ta mang Chúa Giêsu trong linh hồn và thân xác ta, như Đức Mẹ đã cưu mang Ngài sau khi đón nhận sứ mạng Thiên thần truyền tin. Không thể tìm ra cách nào hay hơn để thờ lạy và yêu mến Chúa Giêsu vào lúc đó bằng cách ta hợp với Đức Mẹ Chúa Trời. Ta hợp nhất những tâm tình thờ lạy và cảm mến của ta với tâm tình của Đức Mẹ đã có với Con của Mẹ trong Trái Tim Vô nhiễm Người. Để được như vậy, tốt hơn, ta suy gẫm kinh Mân côi khi đọc những mầu nhiệm mùa Vui. Cứ thử làm đi. Không thể thất bại khi được kết hợp với Đức Mẹ để yêu mến Chúa Giêsu bằng chính Trái Tim Thiên đàng của Người.

(Trích sách Mến yêu Thánh Thể, kỳ II và hết)

23 Tháng Hai - Thánh Polycarp, Giám mục tử đạo

Là môn đệ của Thánh Gioan Tông Ðồ và là bạn của Thánh Ignatiô ở Antioch, Thánh Polycarp, Giám mục của Smyrna (bây giờ là Izmir, Thổ Nhĩ Kỳ) là một vị lãnh đạo đáng kính của Kitô giáo trong tiền bán thế kỷ thứ II.

Tuy nhiên các vị lãnh đạo Giáo hội thuộc thế hệ thứ hai đã gặp những thử thách mà thế hệ trước không đề cập đến. Họ phải làm gì khi thế hệ chứng nhân thứ nhất ấy không còn nữa? Lời dạy dỗ xác thực của Chúa Giêsu phải truyền lại như thế nào? Phải trả lời thế nào với các câu hỏi chưa từng có?

Khi các tông đồ không còn ở trần gian nữa, các lạc thuyết bắt đầu xuất hiện ngụy trang chính giáo, sự bách hại lại mạnh mẽ và bắt đầu xuất hiện các tranh chấp về vấn đề phụng vụ mà Ðức Giêsu không bao giờ nói đến.s

Polycarp, một người thánh thiện và là Giám mục của Smyrna, chỉ thấy có một câu trả lời - trung thành với đời sống Ðức Giêsu và bắt chước đời sống ấy. Thánh Ignatiô nói với Thánh Polycarp "linh đạo của anh đặt nền móng nơi Thiên Chúa như trên một tảng đá không thể nào lay chuyển nổi."

Khi đối diện với lạc giáo, Thánh Polycarp có "bộ mặt bộc trực" đến nỗi Thánh Ignatiô phải thán phục, vì ngài đã bắt chước cách Ðức Giêsu trả lời người Pharisêu. Marcion, người lãnh đạo lạc thuyết nhị nguyên, khi đối chất với Ðức Polycarp đã yêu cầu ngài thừa nhận họ, "Polycarp, hãy thừa nhận chúng tôi." Ðức Polycarp trả lời, "Tôi thừa nhận ngài, phải, tôi thừa nhận ngài là đứa con của Satan."

Trái lại khi đối diện với các bất đồng của Kitô hữu, ngài lại rất khoan dung và tôn trọng. Một trong những tương tranh thời ấy là việc cử hành lễ Phục sinh. Ðông Phương, là xuất xứ của Thánh Polycarp, cử hành mầu nhiệm Vượt Qua như sự Thương Khó của Ðức Kitô tiếp theo sau bằng một Thánh Lễ vào ngày kế tiếp. Tây Phương cử hành lễ Phục sinh vào ngày Chúa Nhật sau tuần lễ Vượt qua. Khi Thánh Polycarp đến Rôma để thảo luận về vấn đề này với Ðức Giáo Hoàng Anicetus, họ bất đồng ý kiến. Nhưng các ngài cũng không thấy sự khác biệt trong đức tin Kitô Giáo. Và Ðức Anicetus đã yêu cầu Thánh Polycarp cử hành Thánh Lễ ngay trong nhà nguyện của Đức Giáo Hoàng.

Thánh Polycarp đối diện với sự bách hại cũng như Ðức Kitô đã làm. Chính giáo đoàn của ngài phải thán phục ngài vì đã theo sát "gương Phúc Âm" - không tìm cách để tử đạo như một số người đã làm, nhưng trốn tránh sự bách hại cho đến khi thánh ý Chúa được thể hiện như Ðức Giêsu Kitô đã làm. Họ coi đó là "Một dấu chỉ tình yêu nói lên sự khao khát không muốn chỉ cứu chuộc có một mình, nhưng còn cứu chuộc tất cả anh chị em Kitô Hữu."

Trong thời kỳ đẫm máu tử đạo Kitô hữu trong đấu trường, dân chúng trở nên điên cuồng đòi hỏi phải tìm bắt Thánh Polycarp, vì ngài nổi tiếng thánh thiện. Thánh Polycarp thật điềm tĩnh nhưng giáo dân thúc giục ngài đi trốn trong một nông trại gần thành phố. Quân lính tìm ra ngài sau khi tra khảo hai đứa bé. Ngài thết đãi họ ăn và xin họ để ngài cầu nguyện trước khi điệu về đấu trường.

Thấy đức tin vững vàng không lay chuyển của Thánh Polycarp, quan thống đốc ra lệnh thiêu sống, và khi quân lính châm lửa, nhiều người chứng kiến kể lại họ được nhìn thấy một phép lạ. Lửa cháy thành một vòng cung chung quanh thánh nhân, bao bọc ngài như các cánh buồm, và thay vì bị đốt cháy, ngài lại rực sáng như vàng đang chảy trong lò lửa. Khi quân lính thấy ngài không hề hấn gì, chúng đã lấy dao đâm ngài. Máu ngài chảy ra đã dập tắt ngọn lửa.

Quan thống đốc ra lệnh đốt xác thánh nhân mà không để giáo dân lấy xác, vì ông sợ họ sẽ thờ Thánh Polycarp mà không thờ tà thần của người Rôma. "Chứng từ" tử đạo của Thánh Polycarp là chứng từ được ghi nhận một cách xác thực về sự tử đạo của người tín hữu Kitô ngay từ thuở ban đầu. Ngài chết vào khoảng năm 156.

Trong nhiều lá thư của Thánh Polycarp, chỉ còn một lá ngài viết cho Giáo hội Philippi, Macedonia là còn giữ được cho đến ngày nay.

(HT 11-2-2024)

HIỆP LỄ VỚI ĐỨC MẸ

Ồ, đẹp lòng Chúa dường nào khi ta rước Chúa với tâm hồn trong sạch và được phủ với Máu Thánh Chúa! Chúa sẽ vui mừng âu yếm linh hồn trinh khiết trong sạch như thế biết bao!

Thánh Albetô Cả nói:" Thánh Thể từ Thiên đàng của đức Đồng trinh mà đến" (nghĩa là Đức Maria) Và Chúa Thánh Thể không tìm đâu ra được Thiên đàng ấy ngoài sự trinh khiết. Không ai có thể lặp lại, trừ các kẻ trinh khiết, lời người bạn tình trong Ca đệ Nhất vào lúc Hiệp Lễ:" Tất cả của tôi là tình yêu chân thật và tôi là tất cả của Ngài...Ngài đi vào thung lũng hoa huệ...xin hãy trở lại, Tình yêu của lòng tôi"(Ca 2, 16-17).

Một cách rất đáng khen để dọn lòng rước Chúa, là kêu cầu Đức Nữ Đồng trinh Vô nhiễm, cậy nhờ Người để ta có thể rước Chúa với lòng khiêm nhường, lòng trong sạch và tình mến của Người, tốt hơn ta xin Người đến rước Chúa Giêsu với ta.

Lối thực hành đạo đức này được các thánh rất khuyến khích, nhất là thánh Lui Mongpho, Phêrô Julianô Eymard, Anphongsô, và Maximiliên Kolbe. Thánh Phêrô Julianô Eymard viết:" Cách dọn mình hay nhất để rước lễ là dọn mình với Đức Mẹ". Thánh nữ Têrêsa Hài Đồng cho ta một hình ảnh thích thú, hình ảnh linh hồn ngài như một em bé lúc ba, bốn tuổi, tóc và áo quần nhàu nát, xấu hổ không dám tiến lên hàng rào cung thánh rước Chúa, nhưng em đã cầu xin Đức Mẹ, và thánh nữ viết:" Lập tức Thánh Nữ Đồng Trinh đến với tôi, Ngài thay thế áo dơ của tôi, thắt tóc tôi bằng những sợi chỉ đẹp và thêm vào đó bông hoa xinh ...Thế là tôi trở nên quyến rũ và mạnh dạn tiến đến bàn tiệc các Thiên thần".

Ta hãy thử dùng phương pháp dọn mình này, rồi sẽ thấy hài lòng. Có thể nói như thánh Gemma khi ngài ngất trí rằng: "Đẹp thay khi Rước lễ với Mẹ Thiên đàng".

CÁM ƠN SAU HIỆP LỄ

Thời giờ cám ơn sau khi Hiệp Lễ là thời giờ rất lý tưởng cho cuộc trao đổi thân mật tình yêu với Chúa Giêsu. Hãy để hoàn toàn tình yêu tự hiến đáp lại tình yêu Chúa với tất cả tấm lòng, không còn phải là hai nhưng là một trong linh hồn và trong thân xác. Hãy để cho tình yêu sống động và hiệp nhất, Ngài trong ta và ta trong Ngài, để ta có thể được tiêu tan trong tình yêu độc nhất và hiệp nhất của Chúa Giêsu. Thánh nữ Gemma thưa với Chúa cách thân tình rằng: "Chúa là mồi tình yêu của con như con là đối tượng của tình yêu vô biên Chúa".

Thánh Gioan Tông đồ viết:" Phúc cho những ai được mời đến dự tiệc Chiên Chúa"(Ap 19,9). Thực vậy, Linh hồn đón nhận Thánh Thể cách sốt mến, sẽ nhận ra sự hiệp nhất trinh khiết Thiên Đàng, tình yêu đôi bạn của Chúa Giêsu: Linh hồn có thể thưa với Phu Quân Giêsu cách ân tình như người bạn trong Ca Đệ Nhất rằng: "Xin để Ngài hôn tôi bằng môi miệng của Ngài" (Ca 1,1).

Cảm ơn sau Hiệp Lễ là thấy trước một phần, ngay khi còn ở dương gian, tình yêu sẽ đạt được trên Thiên Đàng. Thực vậy, trên trời, ta yêu mến Chúa Giêsu thế nào, nếu ta không được nên một với Ngài đời đời? Ôi Chúa Giêsu yêu dấu, Chúa Giêsu dịu dàng, con phải cám ơn Chúa chừng nào khi con được Chúa cho con Rước Chúa, thánh nữ Gemma đã chẳng có lý sao khi người nói, trên Thiên Đàng tôi sẽ phải cám ơn Chúa vì được Hiệp Lễ hơn tất cả các ơn khác. Ôi Chúa Giêsu, thật là phép lạ tình yêu khi con được hoàn toàn kết hợp cùng Chúa.

(Trích sách Mến yêu Thánh Thể, kỳ I)

Ngày 17 tháng 2 - BẢY ANH EM LẬP DÒNG TÔI TỚ ĐỨC MẸ

Bảy thánh này là những thương gia tên tuổi miền Florence. Là những người có thế giá và giàu có nhưng các Ngài không muốn, các Ngài còn muốn hướng tới một đời sống thánh thiện. Chính vì thế mà các Ngài đã họp lại thành một nhóm huynh đệ đặc biệt tôn sùng Đức Trinh Nữ.

Cách thức các ngài trở thành những người lập dòng Tôi Tớ cũng thật đặc biệt. Vào ngày lễ Đức Mẹ hồn xác lên trời, khi bảy anh em đang chìm đắm trong cầu nguyện thì Đức Mẹ đã hiện ra với các ngài. Đức Mẹ gợi hứng cho các ngài từ bỏ thế gian và sống cho riêng mình Thiên Chúa. Sau nhiều năm sống như các ẩn sĩ, các ngài đến gặp đức giám mục và xin đức giám mục ban cho một luật sống để tuân giữ. Vị giám mục khuyến khích các ngài hãy cầu nguyện và xin Đức Mẹ soi sáng hướng dẫn. Rồi một ngày kia Đức Mẹ lại hiện đến với các ngài, mình vận một áo dòng màu đen, bên cạnh là một thiên thần mang theo một cuộn giấy với hàng chữ: “Những Tôi Tớ Đức Mẹ.” Trong thị kiến này, Đức Mẹ nói rằng Đức Mẹ đã chọn các ngài làm tôi tớ của Người. Đức Mẹ xin các ngài mang tu phục màu đen. Và đây chính là bộ tu phục các ngài đã vận từ năm 1240. Các ngài cũng bắt đầu sống cuộc đời tu trì theo luật dòng Thánh Augustinô.

Các ngài đã giúp nhau yêu mến và phục vụ Thiên Chúa. Sáu người trong nhóm được thụ phong linh mục. Tên của sáu vị là: Bôphiliô, Amađêô, Hiuzơ, Sôstơns, Manêtô và Buônagiunta. Vị sáng lập thứ bảy, Alêxis, ở lại làm tu sĩ vĩnh viễn. Với lòng khiêm nhượng, ngài đã không chọn làm linh mục.

Có nhiều anh em đã đến xin gia nhập hiệp hội của các ngài. Các ngài được biết đến dưới danh hiệu “Những Đầy Tớ của Đức Mẹ” hay “Những Người Tôi Tớ.”

Dòng Tôi Tớ Đức Mẹ được Tòa Thánh Vatican chấp nhận năm 1259. Bảy vị sáng lập thánh thiện này đã được Đức Thánh cha Lêô XIII tôn phong hiển thánh năm 1888.

BÀI HỌC:

Các thánh của dòng “Những người tôi tớ” đã chọn 4 qui tắc sau đây để sống cuộc đời của mình:

1. Về đời sống: Cả bảy anh em đều nhất quyết giữ mình độc thân hoặc đời sống khiết tịnh trọn đời, mặc dầu có người chưa lập gia đình, người thì đã thành hôn, người khác lại đã thoát khỏi vướng bận phu thê vì lẽ bạn mình đã chết.

2.Về mặt xã hội: trong bảy anh em, người làm thương mại, kẻ trao đổi hàng hoá, người lại làm nghề buôn. Nhưng khi đã tìm được ngọc quý tức là dòng tu, thì không những anh em phân phát tất cả tài sản cho kẻ nghèo, mà còn vui vẻ dâng mình phục vụ Thiên Chúa và Đức Mẹ cách trung thành.

3. Đặc điểm nổi bật là lòng kính mến Đức Mẹ. Ở Florence bấy giờ có một hội kính Đức Mẹ, thành lập đã từ xưa. Vì hội đã có từ lâu đời nên các thành viên trong hội đã có một đời sống tốt đẹp thánh thiện vượt xa các hội khác và được coi là hội lớn của Đức Mẹ. Bảy anh em trước khi đến sống chung với nhau, đã ở trong hội này, họ tỏ ra yêu mến Đức Mẹ cách đặc biệt.

4. Về đời sống đời sống thiêng liêng, các Ngài hết lòng yêu mến Thiên Chúa với một tình yêu tuyệt đối, tôn vinh và sống theo đúng luật của Chúa trong tư tưởng lời nói và việc làm.

(HT 4-2-2024)

5/2 - Thánh Agatha (c. 251?)

Cũng như trường hợp của Thánh Agnes, vị đồng trinh tử đạo thời Giáo Hội tiên khởi, chúng ta không có dữ kiện lịch sử chắc chắn về Thánh Agatha, ngoại trừ sự kiện ngài chịu tử đạo ở Sicily trong thời kỳ cấm đạo của hoàng đế Rôma là Decius năm 251.

Theo truyền thuyết, ngài sinh trưởng trong một gia đình giầu có. Khi còn trẻ, ngài đã tận hiến cuộc đời cho Thiên Chúa, và từ chối bất cứ lời cầu hôn nào. Một trong những người say mê ngài là Quintian, một người có địa vị cao trong xã hội nên ông nghĩ rằng có thể ép buộc thánh nữ. Biết ngài là Kitô Hữu nên ông ra lệnh bắt giữ và đưa ra xét xử -- bởi chính ông. Hy vọng rằng vì sợ hãi sự tra tấn và cái chết, thánh nữ sẽ đành phải trao thân cho ông. Nhưng ngài nhất quyết tin tưởng vào Thiên Chúa, và cầu nguyện rằng: "Lạy Ðức Giêsu Kitô, là Chúa mọi sự! Ngài đã thấy lòng con, Ngài biết con muốn gì. Xin hãy làm chủ toàn thể con người của con -- chỉ mình Chúa mà thôi. Con là chiên của Ngài; xin giúp con vượt qua sự dữ một cách xứng đáng."

Sau đó, Quintian tống Agatha vào nhà gái điếm với hy vọng ngài sẽ thay đổi ý định. Sau một tháng bị đánh đập và xỉ nhục, Quintian lại đưa ngài ra xét xử, nhưng Thánh Agatha vẫn không lay chuyển, vẫn can đảm tuyên xưng rằng chỉ một mình Chúa Giêsu mới có thể ban cho ngài sự tự do. Quintian lại tống ngài vào ngục thay vì nhà gái điếm. Và khi ngài tiếp tục tuyên xưng đức tin nơi Chúa Giêsu, Quintian ra lệnh tra tấn. Trước khi chết, ngài cầu nguyện: "Lạy Chúa, là Ðấng dựng nên con, Ngài đã gìn giữ con từ khi còn trong nôi. Bởi tình yêu thế gian Ngài đã dẫn dắt con và ban cho con sự kiên nhẫn để chịu đựng đau khổ. Xin hãy nhận lấy linh hồn con."

Ngài được coi là quan thầy của xứ Palermo và Catania.

8/2 THÁNH HIÊRONIMÔ EMILIANÔ

Thánh Hiêronimô sinh tại Venise nước Ý vào năm 1481 trong một gia đình đạo đức. Vào tuổi trưởng thành như bao chàng trai khác thời đó, Thánh Hiêronimô gia nhập quân đội Ý để cùng với đất nước bảo vệ miền Castelnovo và miền Quero, thành phố đang bị địch quân chiếm đóng. Như các người lính khác, thánh nhân bị địch bắt làm tù binh và Ngài được Mẹ Maria cứu thoát một cách lạ lùng. Thánh nhân có một tấm lòng bác ái siêu vời, vì thế, Ngài hướng về các trẻ em mồ côi, những trẻ em bị mất cha mất mẹ, giáo dục và yêu thương chúng theo tinh thần Kitô giáo. Bắt đầu công việc bác ái từ thành Venise, thánh nhân rảo qua các miền khác như Brescia, Berfame, Côme và hướng dẫn, điều hành nhiều viện mồ côi và nhiều hội đoàn bác ái. Với tinh thần quảng đại, lòng bác ái vị tha, sự quan tâm yêu thương người nghèo, trẻ mồ côi, thánh nhân đã dừng chân ở Somasque, một miền quê hẻo lánh tại Bergame.

THÁNH NHÂN LẬP DÒNG BÁC ÁI PHỤC VỤ BỆNH NHÂN VÀ TRẺ EM MỒ CÔI:

Thánh Gioan đã ghi lại lời Chúa:” Mọi người sẽ nhận biết anh em là môn đệ của Thầy ở điểm này: là anh em có lòng thương yêu nhau” (Ga 13, 35). Tại Somasque, thánh nhân được ơn soi sáng của Chúa và sự thúc đẩy của Chúa Thánh Thần, Ngài đã lập một Hội Dòng mới lấy tên là Somasque và Dòng của Ngài đã được Đức Thánh Cha Piô V phê chuẩn. Dòng của thánh nhân thành lập có mục đích chăm sóc bệnh nhân và lo cho các em cô nhi, các trẻ mồ côi không ai chăm sóc. Năm 1537, Ngài bị lây nhiễm bệnh đang khi hăng say săn sóc bệnh nhân và qua đời lúc 56 tuổi.

10/2 THÁNH SCOLASTICA

Thánh Scolastica và thánh Bênêđitô là hai anh em sinh đôi. Người là em ruột của thánh Biển Đức. Hai anh em thánh Scolastica được sinh ra trong một gia đình thánh thiện, quảng đại và bác ái, giầu sang miền Norcia. Hai anh em vừa mở mắt chào đời được mấy tháng đã vội mồ côi mẹ. Hai anh em chỉ biết sống nương nhờ vào tình thương ấp ủ của người Cha hiền từ, đạo đức. Trong cảnh gà trống nuôi con, ông Eurôpiô càng tỏ ra là người cha nhân từ, luôn yêu thương con cái với một tấm lòng rộng mở bao la để bù đắp những thiếu thốn của tình mẫu tử. Lớn lên, hai anh em thánh Scolastica và Biển Đức được Cha yêu thương cho đến trường học. Hai thánh nhân đã hết mực yêu thương nhau, khuyên nhủ nhau học hành đến nơi đến chốn để không phụ lòng người Cha đã hết mình yêu thương các Ngài. Hai thánh nhân luôn bắt chước gương nhân đức của Cha mình, lòng yêu mến Chúa Thánh Thần, Đấng soi sáng tâm trí của các Ngài. Khi thành đạt, hai anh em lại chung một chí hướng tận hiến mình cho Chúa để phụng sự Chúa và phục vụ các linh hồn.

Thánh Biển Đức đã lập Dòng, em của Ngài là thánh nữ Scolastica cũng lập nhiều nhà dòng. Hai anh em thánh, ra qui ước với nhau là một năm các Ngài gặp nhau một lần để bàn hỏi đường nhân đức và thăm hỏi nhau. Ba ngày sau gặp gỡ nhau, thánh Biển đức thấy linh hồn của em mình xinh đẹp, sáng láng như chim bồ câu nhẹ nhàng bay về Nước Trời. Tâm hồn đầy hân hoan, vui sướng, thánh Biển đức dâng lời cảm tạ tri ân Thiên Chúa và sai người đem xác thánh Scolastica về chôn cất trong nhà dòng. Giáo Hội vì nhân đức tuyệt vời của thánh nữ về đức trinh khiết và tinh thần tận hiến trọn vẹn đã tôn phong hiển thánh cho Ngài.

(HT 28-1-2024)

TỪ THÁNH GIÁ ĐẾN THÁNH THỂ

Lễ suy tôn Thánh Giá (ngày 14/9/), Giáo Hội mời gọi chúng ta nhận ra tình yêu Thiên Chúa được thể hiện trong cuộc thương khó Đức Giêsu, và đỉnh cao của tình yêu Thiên Chúa là cái chết của Đức Kitô trên thập giá tại đồi Can-vê. Khi tham dự Thánh Lễ, Giáo Hội trình bày mầu nhiệm Chúa Giê-su hiến tế chính thân mình trên thập giá, làm của lễ dâng lên Chúa Cha và qua cái chết vì tình yêu này, Giáo Hội được khai sinh và loan truyền mầu nhiệm Thiên Chúa yêu thương loài người và mời gọi Kitô hữu chiêm nghiệm để sống mầu nhiệm “Thánh Giá đến Thánh Thể” trong cuộc sống hàng ngày.

“Ai muốn theo tôi, phải từ bỏ chính mình, vác thập giá mình hằng ngày mà theo” (Lc 9, 24) Không có một tôn giáo nào lấy biểu tượng cho tôn giáo của mình bằng hình ảnh cây thập giá với một người bị đóng đinh trên đó như Kitô giáo của chúng ta. Nhìn vào hình ảnh của một người bị chết trần trụi và rất đau thương với mũ gai cuốn trên đầu và khiến cho ai nhìn vào cũng rùng mình và khiếp sợ. Vậy tại sao, Thiên Chúa Cha để Con Một của Ngài lãnh nhận một hình phạt nhục nhã nhất thế gian, hình phạt chỉ dành cho người phản bội tổ quốc hay tên trộm cướp như Barnaba trong cuộc xứ án Chúa mà Chúa Kitô bị xếp ngang hàng với tội xúi dân làm loạn chống lại đế quốc Rôma, “điều người Do Thái coi là ô nhục, không thể chấp nhận, và dân ngoại cho là điên rồ” (1 Cr 1,23)

Con đường Chúa đi, đích thực là một con đường chẳng ai có thể hiểu nỗi, vì nó đi ngược lại hoàn toàn với những gì lý trí con người có thể nghĩ tới và cảm xúc con người có thể tuân theo. Nhưng thập giá có thân thể Đấng Cứu Thế tựa vào, thì với người Kitô hữu, nó lại trở thành dấu chỉ của tình yêu, của vinh quang và của chiến thắng.

Chúa không nói chúng ta đi tìm Thập giá, nhưng là hãy vác lấy Thập giá mình. Một cách nào đó, không ai có thể thoát khỏi Thập giá trong cuộc sống...Đau khổ không phải là một đày đọa con người phải gánh chịu, mà là một phương thế nên “Thánh”. Mỗi người là một Thập giá, mỗi ngày một Thập giá. Ai trong chúng ta cũng đang chịu một đau khổ nào đó, hãy nghĩ đến tình yêu Chúa mà đón nhận. Ước gì khổ đau “Thánh” là chính thập giá sẽ luyện chúng ta để mỗi lúc được kết hợp với Chúa mật thiết hơn. Vâng, chính trong tình yêu mọi gánh nặng là nhục nhã, đau thương ê chề và bị bỏ rơi sẽ trở nên nhẹ nhàng, như cha thánh Eymard đã trải nghiệm trong suốt cuộc đời của Ngài. Ngài cảm nhận, nhờ vào tình yêu của Chúa Thánh Thể nên Ngài nói “mỗi ngày 15 phút trước Thánh thể bạn sẽ tìm được sức mạnh”. Chúng ta nên nhó rằng Chúa không bao giờ đặt trên vai chúng ta một thập giá nặng hơn đôi vai của chúng ta, nên chúng ta an tâm vì “Ơn Chúa đủ cho con” (2Cr 12,9)

“Ai ăn thịt và uống máu tôi, thì được sống muôn đời, và tôi sẽ cho người ấy sống lại vào ngày sau hết” (Ga 6, 54). Chúa mời gọi chúng ta “ăn thịt và uống máu của Ngài”, lời của Đức Giêsu mời gọi chúng ta hướng đến mầu nhiệm Vượt Qua của Người. Hay nói cách khác là đón nhận những “thập giá” hàng ngày là bệnh tật, nghèo khổ hay bị sỉ nhục, bị hiểu lầm mà vẫn kiên nhẫn đón nhận trong sự kết hợp với Đức Chúa Giêsu như trong ngắm thứ thứ hai mùa Thương: “Chúa Giêsu chịu đánh đòn, ta hãy xin cho được hãm mình chịu khó bằng lòng”.

Thật vậy, “ăn thịt và uống máu của Ngài”, theo nghĩa ẩn dụ, là khi chúng ta cử hành Thánh Lễ, là mở lòng ra, mở từng ngày sống ra và mở cuộc đời của chúng ta ra, để đón nhận ơn tái sinh mà Ngài thông truyền cho chúng ta từ mầu nhiệm Thập Giá và Phục Sinh. Và đó chính là con đường dẫn chúng ta đến sự sống đời đời, để chúng ta ở lại trong Ngài và Ngài ở lại trong chúng ta, và để chúng ta sống nhờ Ngài.

“Việc cử hành Lễ Tưởng niệm của Chúa luôn là trung tâm của đời sống chúng tôi, với tư cách cá nhân hay những thành viên của gia đình. Đây là khởi điểm cho chúng tôi thấu hiểu về Thánh Thể và cũng là nguồn khởi hứng cho việc cầu nguyện và dấn thân của chúng tôi.” (LS số 7).

“Ðứng gần thập giá Ðức Giêsu, có thân mẫu Người” (Ga.19,25). Đức Mẹ Maria đã đón nhận Thánh Thể là chính mầu nhiệm nhập thể, Con Thiên Chúa làm người trong cung lòng Mẹ, là thân xác Đức Giêsu được lớn lên trong vòng tay yêu thương của Mẹ Maria, và mẹ đã trở thành môn đệ Chúa Giêsu khi lắng nghe lời Chúa giảng dạy trong ba năm truyền giáo.

Đức Maria là người Nữ Thánh Thể khi cưu mang Ngôi Hai làm người, và sau ngày Chúa Lên Trời, Mẹ đã cùng các Tông đồ là Giáo Hội sơ khai cử hành nghi “Lễ Bẻ bánh” là đón nhận Thánh Thể Chúa. Nguyện xin Mẹ Thánh Thể phù hộ chúng ta sống tâm tình của Mẹ để vui lòng đón nhận niềm vui và nỗi buồn trong cuộc sống để hiệp dâng trong Thánh lễ, đem lại nguồn vui có Chúa và Đức Mẹ đồng hành trên dương thế.

Anh chị em thân mến!

Sống sung mãn mầu nhiệm Thánh Thể và giãi bày ý nghĩa của mầu nhiệm Thánh Thể, chính là sống mầu nhiệm Thánh Giá trong cuộc sống hàng ngày và kết hợp với Chúa Thánh Thể khi tham dự Thánh lễ hay Rước lễ thiêng liêng, chúng ta sẽ hân hoan vui mừng vì mang trong mình mầu nhiệm Phục sinh, để ngày mỗi ngày, chúng ta trở nên đồng hình đồng dạng với Đức Kitô.

Nguyện xin Đức Mẹ Thánh Thể và cha Thánh Eymard, cầu bầu cho chúng con biết làm cho thập giá đau thương trở thánh Thánh Giá yêu thương, Thánh Giá nở hoa làm cho cuộc sống thêm ngát hương tình Chúa và tình người.

Lm. Giuse Phan Ngọc Trợ, SSS

31 Tháng Giêng - Thánh Gioan Bosco (1815 - 1888)

Chính nguyên tắc giáo dục của Thánh Gioan Bosco đã được sử dụng rộng rãi trong các trường học ngày nay. Ðó là một hệ thống ngăn ngừa, loại bỏ các hình phạt thể xác và đưa các học sinh vào một môi trường lành mạnh ít có cơ hội phạm tội. Ngài cổ võ việc thường xuyên lãnh nhận bí tích Hòa Giải và Thánh Thể. Ngài pha trộn phương cách dạy giáo lý và sự hướng dẫn của một người cha, nhằm kết hợp đời sống tâm linh và công việc, việc học và việc chơi đùa.

Ðược khuyến khích đi tu để có thể giúp cho các trẻ em, Gioan thụ phong linh mục năm 1841. Công việc phục vụ giới trẻ của ngài khởi sự khi ngài gặp một em mồ côi và giúp em chuẩn bị Rước Lễ lần đầu. Sau đó ngài quy tụ các người trẻ lại và chỉ dạy họ về giáo lý.

Sau thời gian làm tuyên uý cho một trại tế bần của các thiếu nữ, Cha Gioan mở nhà trường Thánh Phanxicô "de Sales" cho các em trai. Một vài người bảo trợ giầu có và quyền thế đã giúp đỡ tài chánh, nên ngài có thể mở hai trường dạy nghề cho các em trai, trường dạy đóng giầy và dạy may quần áo.

Vào năm 1856, số các em theo học tại hai trường đã lên đến 150 em, và có thêm một máy in để xuất bản các tài liệu giáo lý. Sự quan tâm của ngài đến việc giáo dục và xuất bản khiến ngài xứng đáng là quan thầy của các người tập sự trẻ tuổi và các nhà xuất bản Công Giáo.

Tiếng tăm của Cha Gioan ngày càng lan rộng và, vào năm 1850, ngài phải tự huấn luyện các người trẻ muốn theo đuổi con đường của ngài vì lúc ấy thật khó để duy trì ơn thiên triệu. Năm 1854, một cách bán chính thức, Cha Gioan và những người theo ngài đồng ý đứng dưới tên tổ chức Thánh Phanxicô "de Sales".

Với sự hỗ trợ của Ðức Giáo Hoàng Piô IX, Cha Gioan quy tụ 17 người và thành lập dòng Salesian vào năm 1859. Hoạt động của dòng nhắm đến việc giáo dục và công cuộc truyền giáo. Sau này, ngài tổ chức dòng Salesian nữ để giúp đỡ các thiếu nữ.

Ngài từ trần năm 1888 lúc bảy mươi hai tuổi.

Lời Bàn:

Thánh Gioan Bosco giáo dục toàn thể con người -- thể xác và linh hồn. Ngài tin rằng tình yêu Ðức Kitô và sự tin tưởng của chúng ta vào tình yêu ấy phải thấm nhập vào tất cả sinh hoạt của chúng ta -- học hành, chơi đùa, làm việc. Ðối với Thánh Gioan Bosco, là một Kitô Hữu có nghĩa phải luôn luôn nỗ lực, không chỉ một tuần một lần, xem lễ ngày Chúa Nhật là đủ. Chính khi tìm kiếm Thiên Chúa trong sinh hoạt hàng ngày, hãy để tình yêu ấy hướng dẫn chúng ta. Tuy nhiên, Thánh Gioan nhận ra được tầm quan trọng của sự huấn nghệ và giá trị con người cũng như sự tự trọng do bởi tài nghệ và khả năng làm việc, do đó ngài cũng huấn luyện các người trẻ trong các ngành nghề.

Lời Trích:

"Mọi sự giáo dục đều dạy một triết lý sống; nếu không bởi lời nói thì bởi sự đề nghị, sự gợi ý, và bởi môi trường. Mỗi một phần của giáo dục đều có liên hệ với nhau. Nếu tất cả sự tổng hợp ấy không đem lại một cái nhìn tổng quát về đời sống, thì đó không phải là giáo dục" (G.K. Chesterton, The Common Man).

(HT 21-1-2024)

TÔNG THƯ "MANE NOBISCUM"

CỦA ĐỨC CỐ GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II (tt)

Từ ngữ liên đới:

Từ ngữ liên đới không có trong các sách tin mừng, nhưng xuất hiện trong các phong trào xã hội, nối dài từ ngữ bác ái của kitô giáo, mà nội dung được coi như một giải đáp mới, hợp lý và hữu hiệu cho các vấn đề xã hội. Ngày nay mọi người đang chạy theo kinh tế thị trường, và cố gắng sữa chữa những thiếu sót của chủ nghĩa tự do kinh tế bằng một số tư tưởng xã hội kitô giáo. Từ ngữ liên đới do đó trở thành phổ biến, không những trong những môi trường thế tục, mà cả trong những môi trường đạo đức tôn giáo.

Sự khôn ngoan đòi hỏi chúng ta thận trọng, vì động cơ mạnh nhất nơi nhiều người, cá nhân cũng như tổ chức xã hội, vẫn là khuynh hướng nghiêng về lợi nhuận, về thế lực của đồng tiền. Người công giáo nên noi gương Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II công nhận những sai lầm của các kitô hữu trong lịch sử. Nhưng công bằng mà nói, cũng phải đề cập tới sự hy sinh và tinh thần phục vụ của nhiều kitô hữu đã làm xoa dịu bớt những đau khổ của loài người.

Trong những thập niên vừa qua, nhờ những giáo huấn luân lý của Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II, từ ngữ liên đới đã được kitô giáo hoá dần dần và được biến đổi sâu sắc, có thể được thêm vào hai từ quan trọng của kitô giáo là tạ ơn và hiệp thông. Trong chiều hướng này, liên đới có nghĩa: những người này chịu trách nhiệm về những người kia, những ai khoẻ mạnh chịu trách nhiệm về những người đau yếu, những ai giàu có chịu trách nhiệm về những người nghèo khổ, những vùng phát triển chịu trách nhiệm về những vùng chậm phát triển.

Ngày hôm nay tiến trình toàn cầu hoá là một xu thế không thể đảo ngược. Nhưng nó có thể thực hiện theo hai chiều hướng: một là hoàn toàn vì lợi nhuận, hai là thật sự vì con người và cho con người. Sự toàn cầu hoá theo chiều hướng tốt đẹp là cơ hội cho mọi người trả lẽ về những người khác, là nơi mà mỗi người mang gánh nặng của người khác. Chỉ có thể làm được điều đó, nếu chúng ta chú trọng đến những giá trị tôn giáo và đạo đức. Những giá trị này phải có chỗ đứng trong những quyết định về kinh tế. Nếu toàn cầu hoá kỷ thuật và kinh tế mà không kèm theo sự khai mở mới về tinh thần và ý thức về Thiên Chúa là nguồn gốc của mọi trách nhiệm, thì sẽ đưa đến đổ vỡ.

Mục đích của kitô giáo nhằm hợp nhất nhân loại, nhờ một Chúa duy nhất, một Bánh duy nhất làm cho chúng ta trở nên một thân thể. Trong khi sự hợp nhất bên ngoài của nhân loại đã là một thực tế không chối cải được, người kitô hữu không thể từ chối trách nhiệm góp phần cho thế giới xoay chiều theo hướng tốt.

Bí tích Thánh Thể là nguồn gốc và là dự phóng cho sứ vụ của người kitô hữu. Việc gặp gỡ Chúa Kitô trong bí tích Thánh thể thúc bách các kitô hữu dấn thân loan báo Tin mừng Cứu độ: “Thật vậy, cho tới ngày Chúa đến, mỗi lần ăn Bánh và uống Chén này, là anh em loan truyền Chúa đã chịu chết” (1 Cr 11,26). (xem Mane nobiscum số 24-25)

Đời sống thánh thể là một cách thức hiện hữu được chuyển từ Chúa Kitô sang cho người kitô hữu, và nhờ chứng tá của họ, được lan toả trong văn hoá xã hội. Để có thể thực hiện điều đó, người tín hữu phải dần dần hấp thụ những giá trị mà bí tích Thánh thể diễn tả, những thái độ mà Thánh thể khơi gợi, những quyết tâm mà Thánh thể làm nảy sinh. Ba từ ngữ quan trọng trong dự phóng Thánh thể cần chuyển từ Chúa Giêsu sang cho người kitô hữu là xin vâng, cảm ơn và amen. Đưa dự phóng Thánh thể vào cuộc sống thường ngày là làm chứng rằng thực tại con người sẽ vô nghĩa nếu không quy chiếu về Đấng Tạo Hoá. (x.ib. số 25-26)

Đức Cha Phaolô BÙI VĂN ĐỌC (kỳ VI và hết)

23/1 – THÁNH MARIANNE COPE, TRINH NỮ (1838-1918)

Bệnh phong cùi làm dân Hawaii hoang mang hồi thế kỷ 19, nhưng chứng bệnh này vẫn nảy sinh lòng đại lượng ở người phụ nữ được biết đến là Mẹ Marianne ở Molokai. Lòng can đảm của bà giúp cải thiện các nạn nhân ở Hawaii, một vùng thuộc Hoa kỳ thời bà sống, năm 1898.

Lòng đại lượng và can đảm của Mẹ Marianne được kính nhớ ngày 14-5-2005, ngày Mẹ được tuyên thánh tại Rôma. ĐHY Jose Saraiva Martins, Bộ trưởng Bộ phong thánh, nói rằng Mẹ là một phụ nữ nói với thế giới bằng “ngôn ngữ của chân lý và yêu thương.” ĐHY Martins, người chủ tế lễ tuyên thánh tại Đại Giáo đường Thánh Phêrô, đã gọi cuộc đời Mẹ là “tuyệt tác của Hồng ân Thiên Chúa.” Nói về tình thương đặc biệt của Mẹ dành cho những người phong cùi, ĐHY Martins nói: “Mẹ nhìn thấy khuôn mặt đau khổ của Chúa Giêsu nơi những người phong cùi. Như người Samaritanô nhân hậu, Marianne đã trở nên hiền mẫu của họ.”

Ngày 23-1-1838, một bé gái được sinh ra là con của Peter và Barbara Cope, người vùng Hessen-Darmstadt, Đức quốc. Bé gái này được đặt theo tên người mẹ. Hai năm sau, gia đình Cope nhập cư Hoa kỳ và định cư ở Utica, New York. Bé gái Barbara lớn lên và làm việc trong một nhà máy cho đến tháng 8-1862 thì vào Dòng nữ Phanxicô ở Syracuse, New York. Sau khi tuyên khấn vào tháng 11-1863, nữ tu Barbara được gọi là Marianne, và bắt đầu dạy học tại trường của giáo xứ Mông Triệu.

Nữ tu Marianne giữ chức vị cao ở vài nơi, hai lần là giáo tập trong hội dòng và ba lần làm trưởng Bệnh viện Thánh Giuse ở Syracuse, nơi Mẹ biết sẽ hữu ích trong thời gian ở Hawaii. Được bầu làm giám tỉnh năm 1877, Mẹ Marianne lại tái đắc cử năm 1881. Hai năm sau, chính quyền Hawaii tìm một người để điều hành Trạm Tiếp Nhận Kakaako (Kakaako Receiving Station) lo chăm sóc những người nghi bị phong cùi. Hơn 50 cộng đồng tôn giáo ở Hoa kỳ và Canada đều có yêu cầu. Khi đến dòng nữ ở Syracuse, 35 nữ tu đã tình nguyện ngay. Ngày 22-10-1883, Mẹ Marianne và 6 nữ tu đi Hawaii nhận nhiệm vụ tại Trạm Tiếp Nhận Kakaako ở ngoại ô Honolulu. Trên đảo Maui, các nữ tu mở bệnh viện và trường học cho các em gái.

Năm 1888, Mẹ Marianne và hai nữ tu đi Molokai để thành lập nhà mở cho các phụ nữ và các cô gái không có ai che chở. Chính quyền Hawaii khá lưỡng lự khi để phụ nữ đảm nhận nhiệm vụ khó khăn này. Họ không cần lo về Mẹ Marianne như vậy! Thật vậy, tại Molokai, Mẹ đã đảm trách nhà mở mà Chân phước Damien DeVeuster (+ 1889) đã thành lập cho nam giới và các em trai. Mẹ Marianne đã “đổi đời” ở Molokai bằng cách giới thiệu sự vệ sinh, niềm hãnh diện và sự vui vẻ cho kiều dân. Những chiếc khăn quàng màu sáng và những chiếc áo đầm xinh xắn dành cho phụ nữ là một phần kế hoạch của Mẹ.

Chính quyền Hawaii đã tặng Huân chương Hoàng gia (Royal Order) của Kapiolani cho Mẹ, và thi sĩ Robert Louis Stevenson đã nhớ đến Mẹ trong một bài thơ. Mẹ Marianne trung thành tiếp tục trách nhiệm. Nhiều cô gái Hawaii có ơn gọi tu trì và làm việc ở Molokai. Mẹ Marianne qua đời ngày 9-8-1918.

24/1 – THÁNH PHANXICÔ SALÊ, GIÁM MỤC TIẾN SĨ (1567-1622)

Người cha muốn Phanxicô làm luật sư để có thể thay thế vị trí thượng nghị sĩ tỉnh Savoy, Pháp quốc, vì thế Phanxicô được gởi tới để học luật. Sau khi nhận bằng tiến sĩ luật, ngài trở về nhà trình bày với cha mẹ về ước muốn làm linh mục. Cha ngài không đồng ý. Sau khi ngài nỗ lực và khôn ngoan thuyết phục, cha ngài đã đồng ý.

Phanxicô thụ phong linh mục và được bầu làm Tổng đại diện GP Geneva, rồi ngài chuyên đối phó với giáo phái Calvin. Phanxicô bắt đầu cảm hóa họ, đặc biệt ở quận Chablais. Bằng việc rao giảng và phân phát những tờ rơi mà ngài viết để giải thích về giáo lý Công giáo đích thực, ngài đã thành công đáng kể.

Lúc 35 tuổi, ngài dược bổ nhiệm Giám mục GP Geneva. Trong khi điều hành giáo phận, ngài tiếp tục rao giảng, giải tội và dạy giáo lý cho trẻ em. Tính cách hiền dịu của ngài là “bí quyết” để ngài chiếm được các linh hồn. Ngài thực hành châm ngôn do ngài đặt ra: “Một muỗng mật ong thu hút nhiều ruồi hơn một thùng giấm.” (A spoonful of honey attracts more flies than a barrelful of vinegar.) – Phần nào tương tự tục ngữ Việt Nam: “Mật ngọt chết ruồi.”

Ngoài hai cuốn sách nổi tiếng của ngài (The Introduction to the Devout Life và A Treatise on the Love of God – Giới thiệu Đời sống Thành kính và Luận thuyết về Tình yêu Thiên Chúa), ngài còn viết nhiều cuốn sách nhỏ (pamphlets) và nhiều lá thư. Sách ngài viết thể hiện tinh thần hiền hậu của ngài và được giới thiệu với người ngoại giáo. Ngài muốn làm cho họ hiểu rằng họ cũng được gọi để nên thánh. Ngài viết trong cuốn The Introduction to the Devout Life: “Đó là một sai lầm, hoặc là một dị giáo, khi nói lòng sùng đạo không tương thích với cuộc đời của binh sĩ, thương nhân, hoàng tử, hoặc phụ nữ có chồng,… Nhiều người đã gìn giữ sự hoàn hảo nơi sa mạc nhưng đã mất nó giữa thế gian.”

Mặc dù cuộc đời ngài tương đối ngắn ngủi và bận rộn, ngài đã dành thời gian cộng tác với Thánh Jane Frances de Chantal trong việc lập Dòng nữ Đức Mẹ Thăm Viếng (Sisters of the Visitation). Các nữ tu thực hành các nhân đức theo gương Đức Maria đi thăm thánh Êlidabét: khiêm nhường, sùng mộ và bác ái lẫn nhau. Họ bận rộn với việc thể hiện lòng nhân hậu đối với người nghèo và người bệnh. Ngày nay, một số cộng đoàn lo việc điều hành trường học, một số khác sống chiêm niệm nghiêm ngặt.

25/1 – THÁNH PHAOLÔ, TÔNG ĐỒ TRỞ LẠI

Cả cuộc đời thánh Phaolô có thể mô tả trong hai từ “kinh nghiệm” – cuộc gặp gỡ của ngài với Chúa Giêsu trên đường tới Damascus. Trong khoảnh khắc, ngài thấy rằng tất cả nhiệt huyết về cá tính mạnh mẽ của mình đều uổng phí, như sức mạnh của lực sĩ quyền anh nhún nhảy với dáng man rợ. Có lẽ ngài chưa bao giờ thấy Chúa Giêsu, người chỉ lớn hơn ngài vài tuổi, nhưng ngài đã thù ghét Chúa Giêsu một cách quá khích, khi ngài bắt đầu làm phiền Giáo hội: “...đến từng nhà, lôi cả đàn ông lẫn đàn bà đi tống ngục.” (Cv 8:3b) Ngày nay chính ngài được “xem xét,” được sở hữu, tất cả nỗ lực đến một mục đích là làm nô lệ của Đức Kitô trong sự hòa giải, là khí cụ giúp người khác nhận biết Đấng Cứu Thế.

Có một câu xác định thần học của Thánh Phaolô: “Tôi là Giêsu, người mà anh đang bắt bớ.” (Cv 9:5b) Chúa Giêsu xác nhận với mọi người một cách mầu nhiệm. Nhóm người thích Saolê đã bỏ của chạy lấy người như những tên tội phạm. Thánh Phaolô thấy Chúa Giêsu khỏa lấp những gì mình đã mù quáng theo đuổi. Từ đó, công việc duy nhất của ngài là “giúp mỗi người nên hoàn thiện trong Đức Kitô.” Thánh Phaolô xác định: “Chính vì mục đích ấy mà tôi phải vất vả chiến đấu, nhờ sức lực của Người hoạt động mạnh mẽ trong tôi.” (Cl 1:28b-29) Ngài cho biết: “Vì khi chúng tôi loan báo Tin Mừng cho anh em thì không phải chỉ có lời chúng tôi nói, mà còn có quyền năng, có Thánh Thần, và một niềm xác tín sâu xa.” (1 Tx 1:5a)

Cuộc đời Thánh Phaolô trở nên “bản tuyên ngôn” không ngừng và sống sứ điệp Thập giá: Các Kitô hữu chết cho tội và được mai táng với Đức Kitô. Họ chết cho những gì là tội và chưa được cứu độ trên thế gian. Họ là thụ tạo mới, thông phần chiến thắng của Đức Kitô và một ngày nào đó sẽ sống lại từ cõi chết như Đức Kitô. Qua Đức Kitô phục sinh, Chua Cha ban Thánh Thần trên họ, làm cho họ nên mới hoàn toàn.

Sứ điệp quan yếu của Thánh Phaolô gởi cho thế giới là: Người ta được cứu độ hoàn toàn nhờ Thiên Chúa, không nhờ bất cứ thứ gì mà người ta có thể làm. Niềm tin cứu độ là tặng phẩm của sự tín thác nơi Đức Kitô trọn vẹn, tự do, riêng tư, và yêu thương, niềm tín thác sẽ sinh hoa kết trái nhiều hơn là lề luật khả dĩ dự tính.

(HT 14-1-2024)

TÔNG THƯ "MANE NOBISCUM"

CỦA ĐỨC CỐ GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II (tt)

Từ ngữ Hiệp Thông:

Sự Hiệp thông với Chúa, chỉ có thể hiểu và sống trọn vẹn trong lòng Giáo hội. Chúng ta nên một với Chúa và nên một với nhau trong Chúa. Hiệp thông Thánh thể làm nên Hiệp thông Giáo hội; Hiệp thông Giáo hội cần thiết cho Hiệp thông Thánh thể. Đức thánh cha lập lại nhiều lần tư tưởng này trong thông điệp Giáo hội sống nhờ Thánh Thể cũng như trong tông thư Mane nobiscum. Trong mầu nhiệm Thánh thể, Chúa Giêsu kiến tạo sự Hiệp thông Giáo hội theo mẫu mực Hiệp thông Ba Ngôi: “để tất cả nên một, như Cha ở trong con và con ở trong Cha để họ cũng ở trong chúng ta. Như vậy, thế gian sẽ tin rằng Cha đã sai con” (Ga 17, 21). (x. Mane nobiscum số 20)

Thượng Hội Đồng giám mục thế giới năm 1980, kỷ niệm 25 năm bế mạc Công Đồng Vatican II, đã coi ý tưởng Hiệp Thông là tư tưởng nồng cốt của Giáo Hội học Công Đồng. Từ ngữ Hiệp Thông hướng chúng ta đến Thánh thể là trọng tâm của Giáo Hội, và nhìn nơi sự tự hiến của Chúa Giêsu nền tảng cho sự gặp gỡ giữa Thiên Chúa và loài người. “Khi ta nâng chén chúc tụng mà cảm tạ Thiên Chúa, há chẳng phải là dự phần vào Máu Đức Ki-tô ư? Và khi ta cùng bẻ Bánh Thánh, đó chẳng phải là dự phần vào Thân Thể Người sao? Bởi vì chỉ có một tấm Bánh, và tất cả chúng ta chia sẻ cùng một Bánh ấy, nên tuy nhiều người, chúng ta cũng chỉ là một thân thể.” (1 Coritnô 10, 16 – 17).

Từ ngữ hiệp thông cắm rễ sâu trong bí tích Thánh Thể, đầu tiên có nghĩa là thông phần Mình và Máu Thánh Chúa. Theo quan niệm do thái, máu chỉ sự sống, nên khi chúng ta hiệp thông với Máu Thánh Chúa, có sự thấm nhập hổ tương giữa sự sống của Chúa và sự sống của chúng ta. Trong mầu nhiệm Thánh Thể, máu còn chỉ sự tự hiến của Chúa Giêsu, cuộc sống tự trao ban vì chúng ta và cho chúng ta. Thông phần với máu của Chúa là được hội nhập vào năng động đời sống của Chúa, của máu Chúa đổ ra, làm cho cuộc sống của chúng ta trở thành cuộc sống tự hiến, sống cho và sống vì tha nhân, giống như hình ảnh trái tim Chúa.

Bánh chỉ sự thông phần thân thể của Chúa Kitô, mà Phaolô so sánh với sự kết hợp giữa người nam và người nữ (1 Cr 6,17). Bánh, thức ăn manna mới mà Thiên Chúa ban cho chúng ta, là Chúa Kitô duy nhất được ban cho mọi người, Chúa Kitô mà chúng ta nhận lãnh trong bí tích Thánh Thể. Bánh ấy lớn hơn chúng ta, không bị thân xác chúng ta đồng hoá, nhưng làm cho chúng ta nên đồng hình đồng dạng với Chúa Kitô, trở thành chi thể của Người và nên một với nhau trong Người. Chúng ta ăn cùng một Chúa Kitô, được lôi kéo khỏi cá nhân đóng kín của mình và được đưa vào Đấng Lớn hơn ta. Chúng ta trở thành chi thể của nhau; hiệp thông với Chúa Kitô cũng là hiệp thông với nhau.

Một nền tu đức Hiệp Thông đương nhiên sẽ mang tính xã hội. Khi rước Chúa Kitô, chúng ta hướng cái nhìn về Người, để cho Người biến đổi ta. Nhờ sự kết hợp với Chúa Kitô, ta học cởi mở với mọi người, cởi mở với thế giới. Sự cởi mở ấy không chấm dứt ở nhà thờ, nhưng tiếp tục trong cuộc sống. Sự hiệp thông của cá nhân với Chúa và sự sống hiệp thông của Giáo hội gắn chặt với nhau. Giáo hội không là kết quả của một liên minh các cộng đồng. Nhưng Giáo Hội sinh ra từ Đấng Chúa Duy Nhất, và từ Người, làm thành một Giáo hội Duy Nhất, một Thân Thể Duy Nhất từ một bánh duy nhất.

Đoạn kinh thánh thứ hai cần lưu ý khi đề cập đến hiệp thông là thư thứ nhất của thánh Gioan (1 Ga 1,3-7): “Điều chúng tôi đã thấy và đã nghe, chúng tôi loan báo cho cả anh em nữa, để chính anh em cũng được hiệp thông với chúng tôi, mà chúng tôi thì hiệp thông với Chúa Cha và với Đức Giê-su Ki-tô, Con của Người. Những điều này, chúng tôi viết ra để niềm vui của chúng ta được nên trọn vẹn. Đây là lời loan báo của Đức Giê-su Ki-tô mà chúng tôi đã nghe, và nay chúng tôi loan báo cho anh em: Thiên Chúa là ánh sáng; nơi Người, không có một chút bóng tối nào. Nếu chúng ta nói là chúng ta hiệp thông với Người mà lại đi trong bóng tối, thì chúng ta nói dối và không hành động theo sự thật. Nhưng nếu chúng ta đi trong ánh sáng cũng như Thiên Chúa hằng ngự trong ánh sáng, thì chúng ta được hiệp thông với nhau, và máu Đức Giê-su, Con của Người, thanh tẩy chúng ta sạch hết mọi tội lỗi.”

Thánh Gioan nói đến ơn được gặp gỡ Ngôi Lời Nhập Thể, mà ngài đã thấy tận mắt, và tay ngài đã đụng chạm đến. Sự gặp gỡ đó đã cho ngài được hiệp thông với Chúa Cha và Con Thiên Chúa là Đức Giêsu Kitô. Sự hiệp thông với Thiên Chúa hằng sống ban cho con người ánh sáng, để nhận ra chân lý và tình yêu. Hiệp thông với Lời Sự Sống làm nên một đời sống tốt, làm cho cuộc sống trở thành tình yêu và sự hiệp thông với nhau. Ở đây Gioan và Phaolô gặp nhau: hiệp thông với Chúa Giêsu trở thành hiệp thông với Thiên Chúa, Đấng là ánh sáng và tình yêu, và hiệp thông với nhau trong tình yêu và chân lý.

Hình ảnh lý tưởng của Hiệp thông Giáo hội trong sách Công vụ các tông đồ là Cộng Đồng Giáo hội sơ khai họp lại chung quanh các Tông đồ, được quy tụ bởi Lời Chúa, sẵn sàng chia sẻ những của ăn tinh thần và của cải vật chất (Cv 2, 42- 47): “Các tín hữu chuyên cần nghe các Tông Đồ giảng dạy, luôn luôn hiệp thông với nhau, siêng năng tham dự lễ bẻ bánh, và cầu nguyện không ngừng”.

Đức Cha Phaolô BÙI VĂN ĐỌC (kỳ V)

17/01/2024 - Thánh Antôn ở Ai Cập (251 - 356)

Cuộc đời Thánh Antôn nhắc nhở chúng ta nhiều điểm về cuộc đời Thánh Phanxicô Assisi. Khi 20 tuổi, người thật cảm kích trước câu Phúc Âm, “Hãy đi và bán những gì anh có, và phân phát cho người nghèo” (Máccô 10:21b), và Thánh Antôn đã thực sự thi hành đúng như vậy với gia tài kếch sù của người. Thánh Antôn khác với Thánh Phanxicô ở cuộc đời ẩn dật. Người nhìn thấy thế gian đầy những cạm bẫy và đã sống nhân chứng cho Giáo Hội cũng như thế gian qua cuộc đời khổ hạnh nơi ẩn dật, đầy hy sinh hãm mình và cầu nguyện. Nhưng không vị thánh nào thực sự xa lánh xã hội, và Thánh Antôn đã thu hút người ta đến với người để được hướng dẫn và chữa lành tâm linh.

Lúc 54 tuổi, theo lời thỉnh cầu của nhiều người, người đã sáng lập một loại đan viện với các phòng ở rải rác cách nhau. Lúc 60 tuổi, người hy vọng sẽ là vị tử đạo trong thời tái bách hại của Rôma năm 311, và người đã không sợ nguy hiểm khi hỗ trợ tinh thần và giảng dạy đạo lý cho những người trong tù. Năm 88 tuổi, người chống với bè rối Arian (từ chối thiên tính của Ðức Kitô), vết thương to lớn ấy đã khiến Giáo Hội phải mất nhiều thế kỷ mới phục hồi được.

Ảnh Thánh Antôn thường được vẽ với thập giá hình chữ T, một cuốn sách và một con heo. Thập giá và con heo tượng trưng cho cuộc chiến dũng cảm của người chống với ma quỷ -- thập giá luôn luôn là phương tiện quyền lực giúp người chế ngự ma quỷ, được tượng trưng là con heo. Cuốn sách nói lên sở thích của người là “học hỏi từ thiên nhiên” thay vì sách vở in ấn.

Thánh Antôn chết trong cô độc khi người 105 tuổi.

20/1 – THÁNH FABIANÔ, GIÁO HOÀNG TỬ ĐẠO (+ khoảng 250)

K hi Thánh GH Anthêrô qua đời năm 236, một Công đồng được triệu tập về Rôma để bầu người kế vị. Fabianô là thường dân Rôma, từ vùng quê nhập cư thành phố với tư cách là giáo sĩ, và người ta đang chuẩn bị bầu Giáo hoàng mới. Và tân giáo hoàng chính là Fabianô, người Ý.

Theo Eusebius, sử gia của Giáo hội, một chim bồ câu bay vào và đậu trên đầu Fabianô. Dấu hiệu này khiến mọi người đồng tâm nhất trí bầu ngài. Ngài là người lãnh đạo xuất sắc, tổ chức cấu trúc giáo xứ như vẫn được áp dụng ngày nay. Ngài phát triển thói quen và các nghi lễ tôn vinh các tvị tử đạo trong các hầm mộ, và bổ nhiệm 14 học giả thu thập chứng cớ đời sống của các vị tử đạo để họ không bị quên lãng.

Ngài cai quản Giáo hội 14 năm và chịu tử đạo khoảng năm 250 trong thời Decius bách hại. Ngài bị họ hành quyết rất dã man. Thánh Cyprianô viết cho người kế vị rằng ĐGH Fabianô là người “độc nhất vô nhị” được vinh dự chết tương xứng với sự thánh thiện và sự thuần khiết của cuộc đời ngài. Tại hầm mộ Thánh Callistô, tảng đá trên mộ Thánh Fabianô bị bể làm tư, nhưng vẫn có thể nhìn thấy dòng chữ Hy Lạp ghi: “Fabianô, Giáo hoàng Tử đạo.”

20/1 – THÁNH SEBASTIANÔ, TỬ ĐẠO (257?-288?)

Lịch sử không có gì chắc chắn về Thánh Sebastianô, chỉ biết ngài là vị tử đạo Rôma, được tôn kính ở Milan ngay từ thời Thánh Ambrôsiô và được an táng ở Appian Way, có thể ở gần Đền thờ Thánh Sebastianô ngày nay. Lòng sùng kính ngài lan tỏa nhanh, và ngài được nhắc đến trong tiểu sử các vị tử đạo từ năm 350.

Truyền thuyết về Thánh Sebastianô quan trọng về nghệ thuật và có cách mô tả bằng hình tượng. Các học giả ngày nay đồng ý rằng có chuyện kể Thánh Sebastianô gia nhập quân đội Rôma, vì chỉ như vậy ngài mới có thể giúp đỡ các vị tử đạo mà không tạo sự nghi ngờ.

Cuối cùng ngài bị phát hiện, bị bắt trước mặt Hoàng đế Diocletian và bị giao cho đội bắn cung Mauritanian. Thi thể ngài đầy mũi tên găm vào và bị bỏ mặc. Những người đến lấy xác đem chôn thì thấy ngài còn sống. Rồi ngài bình phục nhưng không chịu trốn đi. Một hôm, ngài đứng gần chỗ Hoàng đế đi ngang qua, ngài đến gần Hoàng đế và tố cáo Hoàng đế đối xử độc ác với các Kitô hữu. Lần này ngài bị bắt và bị kết án tử hình. Thánh Sebastianô bị đánh đập cho đến chết.

(HT 7-1-2024)

TÔNG THƯ "MANE NOBISCUM"

CỦA ĐỨC CỐ GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II (tiếp theo)

Cử hành, tôn thờ, chiêm ngắm

Có một điều bị quên lãng khá nhiều trong những thập niên vừa qua mà Đức thánh cha Gioan Phaolô II nhắc đi nhắc lại trong thông điệp Giáo Hội sống nhờ Thánh Thể, và trong tông thư Mane nobiscum, đó là việc tôn thờ Chúa Kitô ngoài giờ thánh lễ.

Thánh Thể là mầu nhiệm cực trọng! Mầu nhiệm này trước hết phải được cử hành một cách tốt đẹp. Thánh lễ phải là trọng tâm của đời sống kitô hữu (xem Mane nobiscum số 17). Vì lẽ đó mà Đức thánh cha mời gọi các chủ chăn hãy lưu tâm tới huấn giáo dẫn vào mầu nhiệm (mystagogie), điều mà các thánh giáo phụ rất ưa thích. Giúp cho giáo dân hiểu được ý nghĩa của các dấu chỉ và lời đọc, và từ các dấu chỉ có thể đi vào mầu nhiệm, làm cho cuộc sống bám rễ sâu trong mầu nhiệm. Đức thánh cha yêu cầu học hỏi quy chế tổng quát của sách lễ Roma, để việc cử hành được nghiêm túc và sốt sắng. (x.số 17)

Nhưng có người nhấn mạnh vai trò của Thánh Lễ một cách lệch lạc, loại trừ mọi hình thức tôn thờ và sùng kính khác. Tại một số nhà thờ bên Tây Phương ngày nay, chỗ để Mình Thánh dành cho việc thờ phượng bị giảm thiểu tối đa, rất khó nhìn thấy, làm cho không còn bầu khí linh thiêng nữa. Thánh Lễ kéo dài nửa tiếng đồng hồ hay hơn một chút, không còn tạo được bầu khí của một cảnh vực thần linh cần thiết cho những người muốn tôn thờ Chúa cách xứng đáng. Thời gian và không gian bị giảm thiểu, Thánh Lễ trong thực tế đã trở thành một hòn đảo nhỏ trong thời gian cả một ngày, một tuần, thời gian bận rộn với công việc và nhiều thứ khác. Muốn nhìn vấn đề cách thật đúng đắn, đừng xem việc thờ phượng Thánh Thể ngoài giờ lễ cạnh tranh với Thánh Lễ, làm cho Thánh Lễ không còn vai trò trung tâm nữa. Trái lại hãy xem đó như điều kiện, như môi sinh cần thiết. Việc cử hành Thánh Lễ chỉ có thể sốt sắng và mang lại nhiều hoa trái trong một không gian thánh thiện.

Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã đưa ra một vài suy nghĩ vừa sâu sắc, vừa thực tế, giúp chúng ta khám phá lại tương quan giữa thờ phượng ngoài thánh lễ và chính Thánh Lễ. Nhờ việc thờ phượng ngoài giờ lễ, chúng ta thấy rõ thêm tương quan giữa chức tư tế thừa tác và chức tư tế cộng đồng được thể hiện trong Thánh Lễ. Hai chức tư tế ấy thấm nhập vào nhau. Tất cả chúng ta, linh mục cũng như tín hữu đều là những người lãnh nhận. Đối diện với Thánh Thể, chỉ có một thái độ đúng, đó là thờ phượng.

Đón Chúa, gặp gỡ Chúa, thờ phượng Chúa là những tâm tình gắn chặt với nhau. Chúng ta tin Chúa, yêu Chúa, ngưỡng mộ Chúa, tôn thờ Chúa. Yêu mến và tôn thờ đi đôi với nhau. Ý thức và tâm tình tôn giáo sâu xa không thể thiếu một trong hai yếu tố. Lời Chúa trong sách Khải Huyền nhắc lại ý nghĩa sâu xa của lòng yêu mến Thánh Thể: “Này đây Ta đứng trước cửa và gõ. Ai nghe tiếng Ta và mở cửa, thì Ta sẽ vào nhà người ấy, sẽ dùng bữa với người ấy, và người ấy sẽ dùng bữa với Ta” (Kh 3:20-20).

Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II dạy chúng ta không được bỏ việc tôn thờ Chúa Kitô Thánh Thể. Không nên quá tiết kiệm thời gian gặp gỡ thờ phượng Chúa. Sự mật thiết với Chúa Kitô Thánh Thể là cốt lõi của việc sùng kính bí tích Thánh Thể. Thờ phượng Chúa trong bí tích Thánh Thể là trường đào tạo lương tâm kitô hữu. Chiêm ngắm gương mặt của Chúa Kitô chịu khổ nạn, không còn hình tượng người nữa, ta sẽ nhận ra sự tàn bạo của loài người trong đó có chúng ta. Ta được mời gọi thanh tẩy lương tâm trước khi cải cách xã hội. Chiêm ngắm Chúa Phục Sinh, lòng ta tràn ngập hân hoan, ta sẽ được đầy sinh lực mới.

Thờ phượng Chúa Kitô Thánh Thể còn là một trường học yêu mến tha nhân. Trong bí tích Thánh Thể, chúng ta không dừng lại việc thờ phượng Thiên Chúa: đời sống phượng tự bí tích không chỉ là tôn thờ Thiên Chúa siêu việt, mà là tôn thờ một Thiên Chúa gần gũi, một Thiên Chúa hạ mình, một Thiên Chúa giàu lòng thương xót, một Thiên Chúa cứu độ biến đổi thế giới trong trái tim của con người. Trong sự thờ phượng đó chúng ta cảm nghiệm được hy tế của Chúa Giêsu Kitô, gặp được tình Yêu của Chúa. Chúng ta sẽ thông phần tình yêu của Chúa, chúng ta cùng yêu với Chúa. Không những chúng ta biết yêu thương, mà chúng ta thực sự bắt đầu yêu thương.

Điều tối quan trọng khác mà chúng ta khám phá nhờ việc thờ phượng là sự thiêng thánh của bí tích Thánh Thể. Khuynh hướng tục hoá mọi sự trong thế giới hôm nay làm cho chúng ta dễ dàng đánh mất cảm thức về sự thiêng thánh. Chúng ta chiêm ngắm và thờ phượng Chúa Kitô trước hết trong thánh lễ. Việc chiêm ngắm và thờ phượng Chúa ngoài Thánh lễ có mục đích kéo dài sự gặp gỡ, sự kết hợp giữa chúng ta với Chúa, giúp chúng ta đào sâu đời sống chiêm niệm cá nhân và cộng đồng. Chúng ta có thể dùng những bản kinh đậm chất kinh thánh, những kinh nghiệm thiêng liêng của các nhà thần bí và dùng cả tràng hạt mân côi, để cùng với Đức Mẹ chiêm ngắm Chúa. (x.số 18)

Thánh lễ vẫn là trọng tâm và điểm quy chiếu cho sự thờ phượng của chúng ta, vì trọng tâm của bí tích Thánh thể là mầu nhiệm Vượt Qua mà chúng ta cử hành trong Thánh lễ, và được mời gọi thông phần, cùng chết với Chúa để cùng sống lại với Người.

Hiệp thông và Liên đới:

Hãy ở lại trong Thầy, như Thầy ở lại trong anh em (Ga 15, 4).

Đức thánh cha trích Gioan 15,4 là lời mời gọi của Chúa, đối chiếu với Luca 24,29 là lời nài xin của hai môn đệ Emmau, để làm nổi bật tình thương của Chúa. Nơi bí tích Thánh Thể, hồng ân của Chúa còn lớn hơn ước muốn của chúng ta gấp bội. Chúa không những ở lại với chúng ta, mà còn ở trong chúng ta. Rước Chúa là hiệp thông mật thiết với Chúa, là ở lại trong Chúa như Chúa ở lại trong chúng ta. Hạnh phúc của Nước Trời đã bắt đầu từ đây. (xem Mane nobiscum số 19)

Đức Cha Phaolô BÙI VĂN ĐỌC (kỳ IV)

13 Tháng Giêng - Thánh Hilary ở Poitiers (315 - 368)

Vị trung kiên bảo vệ thiên tính của Ðức Kitô này là một người hiền lành và can đảm, tận tụy sáng tác một số văn bản tuyệt vời về Ba Ngôi Thiên Chúa, và cũng giống như Thầy Kitô, ngài được coi là "người xáo trộn sự bình an." Trong giai đoạn cực kỳ khủng hoảng của Giáo Hội, sự thánh thiện của ngài nổi bật cả trong lãnh vực uyên bác và tranh luận.

Sinh trưởng trong một gia đình ngoại giáo, ngài trở lại Kitô Giáo khi tìm thấy Thiên Chúa qua Kinh Thánh. Sau khi lập gia đình và có được một người con gái là Apra, ngài được chọn làm Giám Mục của Poitiers nước Pháp trái với ý muốn của ngài. Không bao lâu ngài phải chiến đấu với một tai họa của thế kỷ thứ tư, là bè rối Arian, những người khước từ thiên tính của Ðức Kitô.

Tà thuyết này lan tràn nhanh chóng. Khi hoàng đế Constantius ra lệnh cho mọi giám mục Tây Phương phải ký vào bản kết án Ðức Athanasius, vị bảo vệ đức tin của Giáo Hội Ðông Phương, Ðức Hilary từ chối và bị trục xuất khỏi nước Pháp đến vùng Phrygia hẻo lánh (khi bị lưu đầy là khi ngài được mệnh danh là "Athanasius của Tây Phương"). Vị bảo vệ chính giáo một cách kiên cường này lại là người rất nhân từ khi hòa giải các giám mục của nước Pháp, là những người vì sợ mang tiếng là ngu dốt nên đã chấp nhận bản kinh tin kính của Arian. Và trong khi ngài viết bản cáo trạng sắc bén lên án hoàng đế về tội bao che tà thuyết, thì ngài lại ôn tồn giải thích rằng, đôi khi sự khác biêät giữa các học thuyết chính giáo và lạc giáo chỉ là nghĩa chữ hơn là tư tưởng. Do đó, ngài khuyên các giám mục Tây Phương đừng vội kết án. Chính vì vậy, ngài lại có thêm những kẻ thù mới.

Trong thời gian lưu đầy và viết lách, ngài được mời tham dự một công đồng do hoàng đế triệu tập để chống với Công Ðồng Nicea. Như chúng ta có thể tiên đoán, Ðức Hilary đã đứng lên bảo vệ Giáo Hội, và khi ngài thách thức tranh luận một cách công khai với vị giám mục đã đầy ải ngài, những người theo Arian, vì sợ buổi tranh luận ấy và những hậu quả của nó, đã xin hoàng đế tống cổ "người xáo trộn sự bình an" này về nhà. Nhưng thay vì về thẳng Poitiers, ngài đã sang Hy Lạp và Ý, rao giảng chống lại tà thuyết Arian.

Có lẽ một số người hiện nay nghĩ rằng tất cả những khó khăn ấy chỉ trên phương diện ngôn từ. Nhưng Thánh Hilary không chỉ tham dự cuộc chiến ngôn ngữ, mà còn chiến đấu cho sự sống vĩnh cửu của các linh hồn đã nghe theo tà thuyết Arian và không còn tin vào Con Thiên Chúa, là nguồn hy vọng cứu độ của họ.

Cái chết của hoàng đế Constantius năm 361 cũng chấm dứt việc bách hại Kitô Giáo chính thống. Ðức Hilary từ trần năm 367 hoặc 368, và được tuyên xưng là tiến sĩ Hội Thánh vào năm 1851.
Lời Bàn: Ðức Kitô đã nói Ngài đến thế gian không để đem lại sự bình an nhưng đem lại gươm giáo (x. Mátthêu 10:34). Nếu chúng ta nghĩ rằng sự thánh thiện chói lòa không đem lại nhiều khó khăn thì điều ấy không được thấy trong Phúc Âm. Ngay cả giây phút cuối cùng, Ðức Kitô cũng không thoát, mặc dù từ đó trở đi Ngài đã sống hạnh phúc -- sau một cuộc đời đầy tranh đấu, khó khăn, đau khổ và thất vọng. Ðức Hilary, như mọi vị thánh khác, cũng không khác gì hơn.

(HT 31-12-2023)

TÔNG THƯ "MANE NOBISCUM"

CỦA ĐỨC CỐ GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II (tiếp theo)

Bí tích Thánh Thể là một bàn tiệc, vì Chúa Giêsu đã lập bí tích Thánh Thể trong bối cảnh một bữa ăn. Người còn mời gọi các môn đệ hãy ăn và uống. Nhưng bàn tiệc ấy là bàn tiệc hy tế, bàn tiệc Giao Uớc, nơi chúng ta được ăn Mình và uống Máu Thánh Người. Mục tiêu của hành vi ăn và uống là để thông phần Sự Sống của Chúa; và đó là ơn cứu độ. Mình Thánh Chúa là Bánh Hằng Sống; Máu Thánh Chúa là Chén Cứu Độ.

Nơi bí tích Thánh Thể, Chúa Kitô làm cho hiến tế duy nhất chỉ một lần cho mãi mãi trên đồi Gôngôtha trở thành hiện thực cho chúng ta. Tuy hiện diện trong Thánh Thể như là Đấng Phục Sinh, Người vẫn mang những dấu tích của cuộc khổ nạn. (x. Mane nobiscum, số 15). Do vậy mỗi thánh lễ cũng là một tưởng niệm cuộc khổ nạn và sự Phục Sinh của Chúa; đồng thời quy hướng chúng ta tới Ngày Quang Lâm của Chúa.

Không những Chúa đã chết vì tội lỗi chúng ta, Chúa Sống lại cũng vì chúng ta và cho chúng ta. Chúa Phục Sinh ở cùng chúng ta mọi ngày cho đến tận thế (Mt 28, 20). Chúa chết là Chúa ra đi, Chúa Phục Sinh là Chúa đến, như Chúa đã nói với các môn đệ: “Thầy ra đi và đến cùng anh em” ( Ga 14, 28 ). Tử nạn và Phục Sinh là hai mặt gắn chặt với nhau của cùng một mầu nhiệm mà chúng ta cử hành trong Thánh Lễ, như lời tung hô sau phần Truyền Phép: “Lạy Chúa, chúng con loan truyền việc Chúa chịu chết và tuyên xưng việc Chúa sống lại cho tới khi Chúa lại đến.”

Hai bàn tiệc: Lời Chúa và Thánh Thể

So với thông điệp Giáo hội sống nhờ Thánh Thể không dành chỗ đặc biệt cho Lời Chúa, tông thư “Xin Thầy ở lại với chúng con” bù lắp vào chỗ trống này cách rất dồi dào. Việc lựa chọn câu truyện hai môn đệ Emmau như sợi chỉ xuyên suốt, hướng tông thư về chiều hướng đó. Trong lần gặp gỡ giữa hai môn đệ Emmau với Chúa Phục Sinh, có hai lúc đặc biệt ý nghĩa. Thời điểm thứ nhất là lúc Chúa Giêsu đồng hành với hai môn đệ, nói với họ về Kinh thánh, giải thích cho họ một số nội dung chứa đựng trong đó, cho họ thấy rằng Kinh thánh quy chiếu về Ngài. Thời điểm thứ hai là lúc Chúa ngồi vào bàn với họ, cầm lấy Bánh, đọc lời chúc tụng, bẻ ra, trao cho họ, bấy giờ mắt họ mở ra và họ mới nhận biết Chúa.

Bí tích Thánh Thể là mầu nhiệm Ánh Sáng, vì Phụng Vụ Lời Chúa luôn đi trước Phụng Vụ Thánh Thể, Lời Chúa gắn liền với Thánh Thể giống như hai bàn tiệc Lời Chúa và Mình Máu Thánh Chúa. Lời Chúa là Lời Sự Sống, nên cũng là lương thực, là bánh để ăn. Lời Chúa là đèn rọi bước chân ta, là ánh sáng chỉ đường cho ta. Lời Chúa hướng chúng ta đến chính Chúa là Ngôi Lời Nhập Thể hiện diện cách đặc biệt, hiện diện bản thể trong Mình và Máu Thánh Chúa. Lời Chúa giúp ta nhận ra Chúa như hai môn đệ Emmau. Lời Chúa làm cho ta hiểu biết Chúa, đón nhận Tình Yêu tự hiến của Chúa trong bí tích Thánh Thể.

Trước hết Chúa Giêsu đã tự hiến qua Lời của Người, Lời của Người đã là lương thực, nhưng sự tự hiến chỉ hoàn tất trong mầu nhiệm Thánh Thể. Trong mầu nhiệm Thánh Thể Chúa tự hiến trọn vẹn cho chúng ta, hiến dâng mạng sống cho Thiên Chúa, tặng ban sự sống bản thân cho chúng ta. Cái chết của Chúa là cái chết cứu độ, Chúa chết cho chúng ta được sống: Này là Mình Thầy hiến tế vì anh em.

Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II nhắc lại ý hướng của Công Đồng Vatican II, khi canh tân Phụng Vụ, muốn bàn tiệc Lời Chúa cung cấp kho tàng Lời Chúa trọn vẹn hơn cho các tin hữu (PV 9). Và chính vì thế đã cho phép đọc các bài kinh thánh bằng tiếng bản xứ. Chúa nói với chúng ta qua lời kinh thánh được đọc trong thánh lễ. Chúa đến với chúng ta qua Lời Chúa trước khi đến cách trọn vẹn và đầy đủ trong bí tích Thánh Thể.

Bàn tiệc Lời Chúa là tất cả phần Phụng Vụ Lời Chúa, bao hàm cả bài giảng lễ của linh mục. Lời lẽ của linh mục cũng là lương thực nuôi dưỡng đức tin của giáo dân. Linh mục vừa cung cấp nội dung đức tin, vừa chia sẻ sự sống đức tin. Nội dung đức tin được cung cấp dựa vào Lời Chúa. Lời Chúa là Lời Sự Sống và là Lời Mặc Khải chờ đợi sự đáp trả. Đức tin không chỉ là một nội dung tư tưởng, mà còn là sự sống, là ân sủng do Thiên Chúa ban qua trung gian của linh mục. Linh mục truyền đạt một đức tin sống động, chứ không phải một mớ ý tưởng.

Thánh Gioan, trong diễn từ Bánh Trường Sinh, cho thấy rõ sự liên tục và gắn bó chặt chẽ giữa Lời Chúa và Mình Máu thánh Chúa, giữa tin vào Người và ăn thịt uống máu Người. Đức Giê-su bảo những người do thái: “Chính tôi là bánh trường sinh. Ai đến với tôi, không hề phải đói; ai tin vào tôi, chẳng khát bao giờ! (Ga 6, 35) …vì thịt tôi thật là của ăn, và máu tôi thật là của uống.(Ga 6, 55). Nhiều người xầm xì khó chịu, nhưng Thánh Phêrô đã khẳng định lòng tin của ông và các tông đồ, cũng là niềm tin của Giáo Hội: “Thưa Thầy, bỏ Thầy thì chúng con biết đến với ai? Thầy mới có những lời đem lại sự sống đời đời.” (Ga 6, 68).

Trong bài tường thuật của Luca cũng thế, những lời giải thích Sách Thánh của Chúa Giêsu đều hướng tới cái chết và sự sống lại của Người. “Bấy giờ Người mở trí cho các ông hiểu Kinh Thánh và Người nói: “Có lời Kinh Thánh chép rằng: Đấng Ki-tô phải chịu khổ hình, rồi ngày thứ ba, từ cõi chết sống lại” (Lc 24, 45 - 46). Những lời của Chúa Giêsu Phục Sinh đi vào trái tim của hai môn đệ Emmau và làm cho lòng họ bừng cháy lên (x. Lc 24, 32), khơi dậy lòng khao khát được gần gũi Chúa, ở lại với Chúa, và họ đã nài nỉ Chúa: Xin Thầy ở lại với chúng con. Trên con đường đi Emmau, hai môn đệ đã được Lời của Chúa chuẩn bị sẵn sàng, nên vừa đến lúc đồng bàn họ tức khắc nhận ra Chúa qua cử chỉ rất đơn giản là Người bẻ bánh. Khi tâm trí đã được soi sáng và trái tim đã được sưởi ấm, thì các dấu chỉ bắt đầu lên tiếng. Qua các dấu chỉ mầu nhiệm Thánh Thể như mở ra trước mắt các tín hữu. (x. Mane nobiscum, số 13 và 14).

Đức Cha Phaolô BÙI VĂN ĐỌC (kỳ III)

1 Tháng Giêng - Ðức Maria, Mẹ Thiên Chúa

Vai trò người mẹ siêu phàm của Ðức Maria đã triển khai tính cách đặc biệt của biến cố Giáng Sinh. Ðức Maria đóng một vai trò quan trọng trong sự Nhập Thể của Ngôi Hai Thiên Chúa. Ngài chấp nhận lời mời của Thiên Chúa mà đã được sứ thần đưa tin (Luca 1:26-38). Bà Êlizabét đã phải xưng tụng: "Em có phúc hơn mọi người nữ, và phúc thay người con trong lòng em. Bởi đâu tôi được người mẹ của Chúa tôi đến thăm?" (Luca 1:42- 43). Vai trò làm mẹ Thiên Chúa của Ðức Maria đã đặt ngài vào một vị trí độc đáo trong chương trình cứu chuộc của Thiên Chúa.

Tuy không nhắc đến tên Ðức Maria, Thánh Phaolô khẳng định rằng "Thiên Chúa đã sai Con Ngài, sinh bởi một phụ nữ, sinh ra dưới chế độ luật" (Galat 4:4). Thánh Phaolô còn nói thêm "Thiên Chúa đã sai thần khí Con Ngài đến trong tâm hồn chúng ta, để kêu lên 'Abba, Lạy Cha!'" giúp chúng ta nhận thức rằng Ðức Maria là mẹ của tất cả các người em Ðức Giêsu.

Một số thần học gia còn nhấn mạnh rằng vai trò làm mẹ Ðức Giêsu của Ðức Maria là một yếu tố quan trọng trong chương trình tạo dựng của Thiên Chúa. Ý tưởng "đầu tiên" của Thiên Chúa trong sự tạo dựng là Ðức Giêsu. Ðức Giêsu, Ngôi Lời nhập thể, là Ðấng có thể dâng lên Thiên Chúa tình yêu và sự thờ phượng tuyệt hảo nhất thay cho mọi tạo vật. Một khi Ðức Giêsu có trong tâm trí của Thiên Chúa "đầu tiên," thì "thứ đến" phải là Ðức Maria vì ngài đã được chọn từ thuở đời đời để làm mẹ Ðức Giêsu.

Danh hiệu "Mẹ Thiên Chúa" đã có từ thế kỷ thứ ba hay thứ tư. Từ tiếng Hy Lạp Theotokos (người mang Thiên Chúa), danh xưng ấy đã trở thành nền tảng cho giáo huấn của Giáo Hội về sự Nhập Thể. Công Ðồng Êphêsô năm 431 nhấn mạnh rằng các thánh Giáo Phụ đã có lý khi gọi đức trinh nữ rất thánh là Theotokos. Vào lúc cuối của công đồng đặc biệt này, đám đông dân chúng diễn hành trên đường phố, miệng hô lớn: "Ngợi khen đấng Theotokos!" Truyền thống ấy vẫn còn tiếp diễn cho đến ngày nay. Trong chương về vai trò của Ðức Maria trong Giáo Hội, hiến chế Tín Lý về Giáo Hội của Công Ðồng Vatican II đã gọi Ðức Maria là "Mẹ Thiên Chúa" đến 12 lần.

4/1 – THÁNH ELIZABETH ANN SETON (1774-1821)

Bà là một trong các nhân vật chính của Giáo hội Công giáo Hoa Kỳ. Bà thành lập Dòng Nữ tử Bác ái (Sisters of Charity), dòng nữ đầu tiên của Hoa Kỳ. Bà còn mở một trường Công giáo Hoa Kỳ đầu tiên và thành lập Viện Mồ côi Công giáo Hoa Kỳ đầu tiên. Đó là những việc bà làm trong cuộc đời chỉ 46 năm.

Bà sinh ngày 28-8-1774, chỉ 2 ngày trước ngày tuyên bố bản Tuyên ngôn Độc lập. Bà được giáo dục bởi người mẹ ruột và mẹ kế đều theo Giáo hội Tân giáo (Episcopalian), bà học được giá trĩ của sự cầu nguyện, Kinh Thánh và xét mình mỗi đêm. Người cha là bác sĩ Richard Bayley, ông không quan tâm việc đến nhà thờ nhưng ông sống rất nhân bản, ông dạy con gái mình sống yêu thương và phục vụ người khác.

Người mẹ qua đời sớm vào năm 1777, cái chết của em gái bà năm 1778 đã cho bà cảm giác về sự vĩnh hằng và sự tạm bợ của đời sống trần gian. Lúc 19 tuổi, Elizabeth là hoa khôi của TP New York và kết hôn với một thương gia vừa giàu có vừa điển trai là William Magee Seton. Rồi người chồng qua đời vì bệnh lao phổi. Elizabeth trở thành góa phụ khi mới 30 tuổi, nghèo kiết xác mà phải một mình nuôi 5 đứa con.

Có 3 điểm cơ bản khiến bà theo Công giáo: Tin vào sự hiện hữu thật của Thiên Chúa, sùng kính Mẹ Maria và tin rằng người Công giáo được gặp lại Đức Kitô. Nhiều người phản đối khi bà theo Công giáo hồi tháng 3-1805.

Để kiếm tiền nuôi con, bà mở trường học ở Baltimore. Từ đầu, nhóm của bà theo luật dòng tu, chính thức khai giảng năm 1809. Cả ngàn lá thư của bà cho biết việc phát triển đời sống tâm linh từ những điều tốt hàng ngày tới sự thánh thiện anh dũng. Bà chịu bệnh tật, bị hiểu lầm, mất người thân (chồng và 2 con gái), và khổ sở vì cậu con trai ngỗ nghịch. Bà qua đời ngày 4-1-1821, được an táng tại Emmitsburg, Maryland. Bà là người Mỹ đầu tiên được tuyên chân phước (năm 1963) và được tuyên thánh (năm 1975).

(HT 24-12-2023)

TÔNG THƯ "MANE NOBISCUM"

CỦA ĐỨC CỐ GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II (tiếp theo)

Nếu tất cả các chiều kích khác của bí tích Thánh Thể đều đan kết với nhau trong mầu nhiệm của sự hiện diện, thì phải hiểu, chiêm ngắm sự hiện diện của Chúa gắn liền với các chiều kích khác nhau ấy. Sự hiện diện của Chúa là sự hiện diện hy tế và hiệp thông. Chúa tự hiến cho Chúa Cha làm của lễ và tự hiến cho chúng ta làm của ăn, để ta được hiệp thông với Chúa và Chúa Cha. Đức thánh cha không quên yếu tố nào trong truyền thống của Giáo hội về bí tích thánh thể, nhưng tất cả những yếu tố ấy đều xoay quanh việc tưởng niệm bàn tiệc hy tế.

Lập lại tư tưởng của Phaolô VI trong thông điệp Mầu nhiệm đức tin, Đức thánh cha Gioan Phaolô II viết: sự hiện diện thực của Chúa Kitô trong bí tích Thánh Thể không loại trừ các hình thức hiện diện thực khác của Chúa, nhưng khác biệt ở chỗ là hiện diện bản thể và toàn diện (Mane nobiscum, số 16). Đức tin đòi hỏi chúng ta, khi đứng trước Thánh thể, ý thức rằng mình đang đứng trước mặt Chúa. Và chính sự hiện diện này của Chúa làm cho các khía cạnh khác như bàn tiệc hay bữa ăn, sự tưởng niệm mầu nhiệm vượt qua, chiều kích cánh chung, không chỉ là biểu tượng thuần túy.

Chúa đến, Chúa hiện diện trong dấu chỉ bí tích, nên chúng ta không thấy Người, mà thấy dấu chỉ. Chúng ta không thấy, nhưng chúng ta tin Chúa hiện diện thực, Chúa hiện diện bản thể. Chúng ta thấy Bánh, nhưng chúng ta tin là Mình Thánh Chúa, chúng ta thấy Rượu, nhưng chúng ta tin là Máu Thánh Chúa. Chúng ta ăn Bánh mà tin là Rước Chúa. Quả thật, đây là mầu nhiệm đức tin!

Chúng ta tin chúng ta đang đón Chúa, đang đối diện với Chúa, dù mắt phàm không thấy Chúa. Chúa ở trước mặt ta; ta chiêm ngắm Chúa và sấp mình thờ lạy Chúa. Ánh Sáng của Chúa chiếu toả cho con mắt đức tin của chúng ta, do đó càng tin càng có nhiều ánh sáng. Đức tin mạnh làm cho chúng ta được chan hoà ánh sáng, ngụp lặn trong ánh sáng của Chúa, khám phá ra Chúa, nhận ra Tình Thương của Chúa, của Chúa Cha và của Chúa Thánh Thần. Chúng ta nhận ra ánh sáng của Thiên Chúa Ba Ngôi đang tiếp đón chúng ta, khi chúng ta hiệp thông, nên một với Chúa Kitô, Con Thiên Chúa. Ánh sáng cho chúng ta nhận ra mình đang trở thành con cái của Thiên Chúa cùng với Chúa Kitô và trong Chúa Kitô. Ánh sáng cho chúng ta thấy Thiên Chúa đang nhận chúng ta làm con, làm nghĩa tử của Người. Ánh sáng Tình Yêu làm cho chúng ta có thể thốt lên Abba, Cha ơi với Thiên Chúa.

Sự hiện diện của Chúa Giêsu nơi nhà tạm trở nên như một thứ nam châm thu hút càng ngày càng đông đảo hơn những người ngưỡng mộ Chúa, sẵn sàng kiên nhẫn chờ đợi nghe tiếng Người, và thậm chí nghe cả nhịp đập của trái tim Người (x. Mane nobiscum, số 17). Chúng ta phải vun trồng một ý thức sống động về sự hiện diện thực của Chúa Giêsu trong Thánh Lễ và nơi nhà tạm sau Thánh Lễ. Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II thúc giục giáo dân, và một cách đặc biệt hơn các tu sĩ: Hãy ở lại lâu giờ phủ phục trước Chúa Giêsu đang hiện diện trong Thánh Thể, đem lòng tin và lòng mến đền bù những khoảnh khắc lơ là, những bổn phận thiếu sót và cả những sỉ nhục Chúa Giêsu phải chịu tại nhiều nơi trên thế giới. Hãy đào sâu đời sống chiêm niệm của cá nhân, cũng như cộng đoàn nhờ việc thờ phượng (x . Mane nobiscum, số 17).

Bí tích Thánh Thể là một bàn tiệc, vì Chúa Giêsu đã lập bí tích Thánh Thể trong bối cảnh một bữa ăn. Người còn mời gọi các môn đệ hãy ăn và uống. Nhưng bàn tiệc ấy là bàn tiệc hy tế, bàn tiệc Giao Uớc, nơi chúng ta được ăn Mình và uống Máu Thánh Người. Mục tiêu của hành vi ăn và uống là để thông phần Sự Sống của Chúa; và đó là ơn cứu độ. Mình Thánh Chúa là Bánh Hằng Sống; Máu Thánh Chúa là Chén Cứu Độ.

Nơi bí tích Thánh Thể, Chúa Kitô làm cho hiến tế duy nhất chỉ một lần cho mãi mãi trên đồi Gôngôtha trở thành hiện thực cho chúng ta. Tuy hiện diện trong Thánh Thể như là Đấng Phục Sinh, Người vẫn mang những dấu tích của cuộc khổ nạn. (x. Mane nobiscum, số 15). Do vậy mỗi thánh lễ cũng là một tưởng niệm cuộc khổ nạn và sự Phục Sinh của Chúa; đồng thời quy hướng chúng ta tới Ngày Quang Lâm của Chúa.

Không những Chúa đã chết vì tội lỗi chúng ta, Chúa Sống lại cũng vì chúng ta và cho chúng ta. Chúa Phục Sinh ở cùng chúng ta mọi ngày cho đến tận thế (Mt 28, 20). Chúa chết là Chúa ra đi, Chúa Phục Sinh là Chúa đến, như Chúa đã nói với các môn đệ: “Thầy ra đi và đến cùng anh em” ( Ga 14, 28 ). Tử nạn và Phục Sinh là hai mặt gắn chặt với nhau của cùng một mầu nhiệm mà chúng ta cử hành trong Thánh Lễ, như lời tung hô sau phần Truyền Phép: “Lạy Chúa, chúng con loan truyền việc Chúa chịu chết và tuyên xưng việc Chúa sống lại cho tới khi Chúa lại đến.”

Đức Cha Phaolô BÙI VĂN ĐỌC (kỳ II)

25 Tháng Mười Hai - Ngày Sinh Nhật Ðức Giêsu

Ðã đến lúc Con Thiên Chúa làm người vì yêu thương chúng ta. Mẹ Người là Ðức Maria và Thánh Giuse phải rời bỏ căn nhà yêu dấu ở Nagiarét để đến Bêlem. Lý do là vì hoàng đế Rôma muốn kiểm tra dân số. Vì Ðức Maria và Thánh Giuse thuộc về dòng họ vua Ðavít nên các ngài phải về Bêlem. Hoàng đế ra lệnh, nhưng lệnh ấy lại hoàn thành hoạch định của Thiên Chúa. Kinh Thánh nói rằng Ðấng Cứu Thế sẽ sinh ra ở Bêlem.

Ðó là một hành trình khó khăn cho Ðức Maria vì núi đồi hiểm trở. Nhưng ngài cảm thấy bình an vì biết rằng đang thi hành ý Chúa. Ngài vui mừng khi nghĩ đến người con sắp chào đời. Khi các ngài đến Bêlem, họ không tìm ra được chỗ trọ. Sau cùng, họ tìm thấy nơi trú ngụ trong một cái hang. Ở đó, trong một cái chuồng thô sơ và Con Thiên Chúa đã giáng sinh. Ðức Maria bọc Hài Nhi trong tấm vải và đặt nằm trong máng cỏ. Chúa chúng ta đã chọn sinh ra trong cảnh nghèo hèn để chúng ta đừng ao ước sự giầu sang và tiện nghi. Chính đêm Hài Nhi Giêsu giáng trần, Thiên Chúa đã sai các thiên thần loan báo tin vui. Các thiên sứ không được sai đến với vua chúa. Họ cũng không được sai đến với các học giả hay các thầy thượng tế. Họ được sai đến với các mục đồng nghèo hèn, đang chăm sóc súc vật ở mé đồi gần Bêlem. Sau khi được các thiên thần báo tin, các mục đồng đã vội vã đến thờ lạy Ðấng Cứu Tinh của nhân loại. Sau đó họ ra về trong niềm tạ ơn và chúc tụng Thiên Chúa.

Các ngôn sứ và thượng phụ của Cựu Ước được an ủi khi biết rằng sẽ có ngày Ðấng Cứu Thế đến với nhân loại. Giờ đây, Người đã sinh ra giữa chúng ta. Ðức Kitô đã đến vì tất cả mọi người chúng ta. Kinh Thánh viết: "Thiên Chúa đã quá yêu thương thế gian đến nỗi Người đã ban Con một của Người."

Giáng Sinh là thời điểm giúp chúng ta ý thức hơn bao giờ hết là Thiên Chúa yêu thương chúng ta.

26 Tháng Mười Hai - Thánh Stêphanô (c. 36?)

Những gì chúng ta biết về Thánh Stêphanô thì được viết trong sách Công Vụ Tông Ðồ 6 và 7. Ðiều đó đã đủ để biết về con người của ngài.

"Thời đó, khi số môn đệ thêm đông, thì các tín hữu Do-thái theo văn hoá Hy-lạp kêu trách những tín hữu Do-thái bản xứ, vì trong việc phân phát lương thực hằng ngày, các bà goá trong nhóm họ bị bỏ quên. Bởi thế, Nhóm Mười Hai triệu tập toàn thể các môn đệ và nói: 'Chúng tôi mà bỏ việc rao giảng Lời Thiên Chúa để lo việc ăn uống, là điều không phải. Vậy, anh em hãy tìm trong cộng đoàn bảy người được tiếng tốt, đầy thần khí và khôn ngoan, rồi chúng tôi sẽ cắt đặt họ làm công việc đó. Còn chúng tôi, chúng tôi sẽ chuyên lo cầu nguyện và phục vụ Lời Thiên Chúa.' Ðề nghị trên được mọi người tán thành. Họ chọn ông Stêphanô, một người đầy lòng tin và đầy Thánh Thần,..." (CVTÐ 6:1-5)

Sách Công Vụ kể tiếp Stêphanô là một người đầy ơn sủng và sức mạnh, đã làm nhiều việc phi thường trong dân chúng. Một vài người Do Thái thời ấy, là thành viên của hội đường nhóm nô lệ được giải phóng, tranh luận với Stêphanô nhưng không thể địch nổi sự khôn ngoan và thần khí của ngài. Họ xúi giục người khác lên án ngài là lộng ngôn, xúc phạm đến Thiên Chúa. Ngài bị bắt và bị đưa ra trước Thượng Hội Ðồng.

Trong phần trình bày, ngài nhắc lại sự dẫn dắt của Thiên Chúa trong lịch sử dân Do Thái, cũng như việc thờ tà thần và bất tuân phục Thiên Chúa của dân này. Sau đó ngài cho rằng những người bách hại ngài cũng giống như vậy. "Cha ông các ông thế nào, thì các ông cũng vậy" (CVTÐ 7:51b).

Lời ngài nói đã làm họ tức giận. "Nhưng [Stêphanô], tràn đầy Thánh Thần, đăm đăm nhìn lên trời và thấy vinh hiển của Thiên Chúa và Ðức Giêsu Kitô đứng bên hữu Thiên Chúa, và thánh nhân nói, 'Kìa, tôi nhìn thấy thiên đàng mở ra và Con Người đang đứng bên hữu Thiên Chúa.'... Họ đưa ngài ra ngoài thành và bắt đầu ném đá ngài... Trong khi họ ném đá ngài, thánh nhân kêu lớn, 'Lạy Chúa Giêsu, xin nhận lấy hồn con... Lạy Chúa, xin đừng nhớ tội của họ'" (CVTÐ 7:55-56, 58a, 59, 60b).

(HT 17-12-2023)

TÔNG THƯ "MANE NOBISCUM"

CỦA ĐỨC CỐ GIÁO HOÀNG GIOAN PHAOLÔ II

Tông thư Mane nobiscum của Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II nhằm mục đích cụ thể là giúp mọi thành phần Dân Chúa trong Giáo hội toàn cầu sống năm Thánh Thể, do đó là một hướng dẫn rất chắc chắn, giúp chúng ta hiểu thông điệp Giáo hội sống nhờ Thánh Thể, học hỏi về mầu nhiệm Thánh Thể và đưa mầu nhiệm ấy vào cuộc sống. Tông thư cũng đã trích dẫn Công Đồng Vatican II khá nhiều, và muốn cho chúng ta thấm nhuần giáo lý của Công Đồng về Thánh Thể.

Tông thư rất súc tích và đầy chất liệu thiêng liêng. Ngay từ đầu, trong phần dẫn nhập, hình ảnh hai môn đệ Emmau nổi bật lên, rất gần gũi, làm cho chúng ta thấy như chính Chúa Giêsu Phục Sinh đang đến với chúng ta và đồng hành với chúng ta, bẻ bánh với chúng ta và cho chúng ta, mỗi khi chúng ta cùng nhau cử hành Thánh lễ trong lòng Giáo hội đang lữ thứ. Câu chuyện các môn đệ Emmau như sợi chỉ đỏ xuyên suốt từ đầu chí cuối tông thư, mặc dù trong các phần sau, Đức thánh cha có trích dẫn những câu kinh thánh khác làm tựa đề cho các phần đoạn khác nhau. Tôi có cảm cảm tưởng Đức Thánh Cha đã không ngừng chiêm ngưỡng bức hoạ tuyệt vời của hoạ sĩ Rembrandt vẽ Chúa Giêsu đang đồng bàn và bẻ bánh với hai môn đệ Emmau.

Sau phần nhập đề, tông thư xoay quanh bốn trục chính được xem như bốn phần. 1/. Phần một hướng chúng ta về Công Đồng Vatican II, vẫn là kim chỉ nam cho Giáo hội toàn cầu đang bước vào thiên niên kỷ thứ ba; Đức thánh cha cũng nhắc lại biến cố Năm Thánh 2000, mở đầu thiên niên kỷ mới, là một biến cố mang tràn đầy ân sủng cho Giáo hội và toàn thể nhân loại (số 6 đến số 10). 2/. Phần hai đề cập đến bí tích Thánh Thể, Mầu nhiệm Ánh Sáng là phần độc đáo của Đức thánh cha, người đã sáng kiến ra năm mầu nhiệm ánh sáng trong tông thư Rosarium Virginis Mariae. Trong số các mầu nhiệm ánh sáng, Thánh Thể là Đỉnh Cao, là Đèn Sáng được đặt trên cao để chiếu soi cho cả ngôi nhà của Thiên Chúa ở trần gian là Giáo hội, cho lịch sử loài người, cho cả gia đình nhân loại (số 11-18). 3/. Phần ba đề cập đến Thánh Thể và mầu nhiệm Hiệp thông: Hiệp thông Ba Ngôi, Hiệp thông Giáo hội. Nhờ Thánh Thể chúng ta nên một với Chúa và nên một với nhau trong Chúa (số 19 – 23). 4/. Phần bốn đề cập đến Thánh Thể là nguồn gốc và là dự phóng cho sứ vụ. Mỗi khi cử hành Thánh lễ, Giáo hội đều nhận lãnh sứ vụ từ Chúa Phục Sinh, và Chúa ban cho Giáo hội dự phóng yêu thương và phục vụ như Chúa, dự phóng đó chính là cách hiện hữu của Chúa Kitô phải dần dần trở thành cách hiện hữu của Giáo hội (số 24-28).

Tông thư Mane nobiscum (xin Thầy ở lại với chúng con) rất sống động và đầy chất kinh thánh, được trình bày dựa vào một số câu kinh thánh quen thuộc. Chúng ta dừng lại một số nét cơ bản của nội dung tông thư, giúp chúng ta hiểu mầu nhiệm Thánh Thể cách sâu xa hơn, thấy mầu nhiệm gần gũi với ta hơn và cử hành Thánh lễ sốt sắng hơn.

Các chiều kích khác nhau của bí tích Thánh Thể:

Như đã viết trong thông điệp Giáo Hội sống nhờ Thánh thể (Ecclesia de Eucharistia), trong tông thư xin Thầy ở lại với chúng con, Đức thánh cha lưu ý chúng ta không được bỏ sót một chiều kích nào của bí tích Thánh Thể (x.số 14). Trong số 15, ngài tổng hợp cho chúng ta các chiều kích khác nhau của mầu nhiệm : bí tích Thánh Thể tưởng niệm hy tế thập giá trên đồi Golgôta, một lần duy nhất thay cho mọi lần; là mầu nhiệm Hiệp thông (khía cạnh “bàn tiệc”); trong khi hiện tại hoá mầu nhiệm Vượt Qua của Chúa, bí tích Thánh thể hướng chúng ta tới ngày Chúa trở lại (chiều kích cánh chung).

Mục đích của tông thư không là khai triển hết các chiều kích khác nhau của bí tích thánh thể, nhưng nhấn mạnh nhiều hơn sự hiện diện của Chúa ở giữa chúng ta. Trong số 16, Đức thánh cha viết tất cả các chiều kích của bí tích Thánh Thể đan kết lại với nhau trong một khía cạnh thử thách niềm tin của chúng ta hơn bất cứ khía cạnh nào khác, đó là sự hiện diện thực của Chúa. Bí tích Thánh thể là mầu nhiệm của sự hiện diện, là Chúa ở với chúng ta mọi ngày cho đến tận thế.

Chiều kích quan trọng nối kết các chiều kích khác nhau của mầu nhiệm Thánh Thể là sự hiện diên thực. Vì Chúa đến, Chúa hiện diện, chúng ta mới có thể cử hành hy tế của Chúa trong hiện tại. Thánh lễ hiện tại hoá hy tế thập giá của Chúa, chứ không tái diễn hy tế ấy, vì hy tế ấy chỉ xảy ra một lần và có giá trị cứu độ vĩnh viễn. Chúa đến và hiện diện, chúng ta mới có thể gặp gỡ Chúa, tiếp xúc với Chúa, ở lại với Người, gắn bó và nên một với Người, hiệp thông và chia sẻ sự sống của Người.

Đức Cha Phaolô BÙI VĂN ĐỌC (kỳ I)

23 Tháng Mười Hai - Thánh Gioan ở Kanty (1390 - 1473)

Thánh Gioan là một người sinh trưởng ở thôn quê nhưng biết lợi dụng thị thành cũng như Ðại Học Krakow ở Ba Lan để trau dồi thêm kiến thức. Sau khi hoàn tất việc học, ngài được thụ phong linh mục và là giáo sư thần học. Không may, vấn đề phe cánh thời ấy còn rất nặng nề nên những người ganh tị sự nổi tiếng của ngài đã lập mưu để đẩy ngài ra khỏi chức giáo sư. Ngay cả ngài không được phép lên tiếng và dẫn chứng để bào chữa. Bởi thế, vào lúc 41 tuổi, ngài bị đẩy về giáo xứ Olkusz, để học làm cha xứ.

Người dân ở Olkusz, Bohemia có đủ lý do để nghi ngờ vị cha xứ mới. Họ biết một giáo sư đại học nghĩ gì về cái thành phố quê mùa nhỏ bé của họ. Tệ hơn nữa, thành phố của họ đã từng được coi là nơi chứa chấp các linh mục bị "thất sủng."

Chắc chắn rằng nếu ngài nổi cơn thịnh nộ trước sự bất công ấy, có lẽ không một người giáo dân nào đổ lỗi cho ngài. Nhưng vì không muốn họ phải gánh chịu những hậu quả của hành động mình nên ngài đã im lặng.

Cuộc sống ở Olkusz cũng không dễ dàng gì. Ngài lo sợ trách nhiệm của một cha xứ. Bất kể ngài có cố gắng đến đâu, giáo dân vẫn giữ một thái độ lạnh lùng, xa cách. Nhưng hoạch định của Cha Gioan rất đơn giản, và hoạch định ấy xuất phát từ con tim chứ không phải trí óc. Trong bất cứ chương trình nào thực hiện, ngài đều cho họ thấy ngài thực sự lưu tâm đến người dân. Mặc dù sau nhiều năm vẫn chưa thấy dấu hiệu của sự thành công, ngài thận trọng không lộ vẻ tức giận hay thiếu kiên nhẫn. Ngài biết, người ta không thể bị ép buộc sống bác ái, bởi thế ngài đã cho họ những gì tốt đẹp nhất mà ngài hy vọng một ngày nào đó họ sẽ tìm thấy.

Sau tám năm trường, ngài được miễn tội và được trở về Krakow. Lúc ấy, ngài đã thu phục được lòng dân ở Olkusz, nên những người từng là thù nghịch trước đây đã tiễn chân ngài đến vài dặm để năn nỉ xin ngài ở lại với họ.

Trong quãng đời còn lại, ngài là giáo sư Kinh Thánh của trường đại học. Ngài được người ta mến chuộng đến nỗi thường được giới quý tộc mời ăn uống. Có lần, ngài bị người gác cửa từ chối không cho vào dự tiệc chỉ vì chiếc áo chùng thâm bạc phếch của ngài. Cha Gioan cũng không cãi lại mà trở về nhà, thay chiếc áo mới rồi trở lại. Trong bữa tiệc, người hầu bàn sơ ý làm đổ thức ăn trên chiếc áo mới của ngài. Thay vì khó chịu, ngài lại pha trò, "Không có gì. Chiếc áo của tôi cũng được ăn uống chứ. Nếu không vì lý do đó thì tôi đâu có đến đây."

Có lần Cha Gioan đang ngồi ăn và thấy người ăn xin đi qua trước cửa, ngài đứng dậy, đi theo, và cho họ tất cả những thức ăn ngài có. Không hỏi một lời, cũng không yêu cầu gì, khi nhận thấy nhu cầu của người khác ngài lập tức giúp đỡ họ với bất cứ gì ngài có.

Cha Gioan luôn lập đi lập lại cho các sinh viên về triết lý này, "Chiến đấu với mọi sai lầm, nhưng hãy thi hành với sự vui vẻ, kiên nhẫn, ân cần, và bác ái. Sự khắc nghiệt chỉ làm hại chính linh hồn bạn và phá đổ mục đích tốt đẹp nhất."

(HT 3-12-2023)

8 Tháng Mười Hai - Lễ Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội (Lc 1, 26-38)

Mỗi người chúng ta đều có một bà mẹ trần thế. Mẹ là người sinh ra ta, cho ta bú mớm vỗ về, an ủi ta. Mẹ là người dậy ta tiếng nói đầu đời. Mẹ đưa ta tới trường ,mở rộng chân trời cho ta tiến bước. Mẹ dậy ta biết vượt thắng gian nan, đẩy lui thử thách, biết quí trọng thời gian. Mẹ làm gương cho ta về lòng bao dung, chia sẻ, nhân ái. Mẹ dậy ta phải sống công bằng bác ái. Mẹ giúp ta ham sống và tìm ra ý nghĩa cuộc đời. Mẹ là niềm an ủi, là hạnh phúc và là sức mạnh để ta lướt thắng gian nguy .Vâng, Chúa đã trao cho mỗi người một bà Mẹ đáng yêu, đáng quí trọng, Chúa lại ban tặng cho nhân loại một bà Mẹ vượt trổi trên mọi bà Mẹ thế trần. Mẹ có tên tuyệt vời không tên nào dưới thế có thể diễn tả hết như Mẹ đã được gọi : MARIA .

-Maria là ai ?

-Tại sao Mẹ lại vô nhiễm nguyên tội ?

-Đặc ân vô nhiễm nguyên tội giúp ích gì ta ?

I. MARIA LÀ AI ?

Ở đây , ta chỉ nói lướt qua về Maria qua đoạn suy niệm này vì bài này không phải là một nghiên cứu về tiểu sử của Mẹ theo nhãn giới Kinh Thánh hay suy tư thần học mà người viết chỉ phác hoạ đôi nét cơ bản để người đọc dễ nhận ra Maria là ai. Maria là Mẹ Đấng cứu thế, đã sinh ra Chúa Giêsu. Maria được sinh ra trong một gia đình đạo đức, thánh thiện. Cha Người là thánh Gioankim và mẹ Người là bà thánh Anna. Maria được sinh ra vào lúc hai ông bà Gioankim và Anna đã già nua, tuổi tác .Maria sống ở làng quê Nazarét, miền Bắc nước Palestina. Lớn lên như mọi người con gái thời đó, Maria đã đính hôn với Giuse, làm nghề thợ mộc ở làng Nagiarét, thuộc dòng dõi vua Đavít.

Tuy đã đính hôn với Giuse, nhưng Maria đã khấn giữ mình đồng trinh để đời đời dành riêng cho Thiên Chúa, nên chính trong thời điểm này, ý định của Thiên Chúa đã đổ xuống trên trinh nữ Maria. Thiên Chúa đã sai Thiên sứ Gabrien đến gặp trinh nữ Maria và nói lên ý định tuyệt vời của Thiên Chúa, chọn Maria làm Mẹ Đấng Cứu Thế . "...và này đây bà sẽ thụ thai,sinh hạ một con trai, và đặt tên là Giêsu "(Lc 1, 31 )

Maria bối rối, hoang mang, thưa với sứ thần: "Việc ấy sẽ xẩy ra cách nào, vì tôi không biết đến việc vợ chồng !"(Lc 1,34 ). Thiên sứ đã giải thích cho Maria rằng: "Thánh Thần sẽ ngự xuống trên bà,và quyền năng Đấng tối cao sẽ rợp bóng trên bà, vì thế, Đấng Thánh sắp sinh ra sẽ được gọi là Con Thiên Chúa "(Lc 1, 35 ) Sau khi được giải thích về việc thụ thai mà vẫn giữ mình thuộc trọn Thiên Chúa, Maria dứt khoát nói lời xin vâng: "Vâng, tôi đây là nữ tỳ của Chúa, xin Chúa cứ làm cho tôi như lời sứ thần nói "(Lc 1,38 ) . Và Ngôi Hai là Chúa Giêsu đã ngự trị trong lòng Đức Trinh nữ Maria .

Rồi lúc đến ngày sinh con, Mẹ Maria đã hạ sinh Chúa Giêsu nơi hang đá Bêlem(Lc 2,7 ), khi hai ông bà Giuse và Maria phải trở về quê quán để khai hộ khẩu theo lệnh của hoàng đế Au-gút-tô (Lc 2,1 ) . Sau đó hai ông bà Giuse và Maria lại phải đem Chúa Giêsu lánh qua nước Aicập để tránh việc tàn sát con trẻ của hoàng đế Hêrôđê cho tới khi Hêrôđê băng hà; hai ông bà Giuse và Maria lại bồng bế Hài nhi Giêsu trở về Nazarét quê nhà.

Mẹ Maria đã sống một cuộc đời hết sức âm thầm với Chúa Giêsu và thánh Giuse suốt 30 năm Chúa ở với hai ông ba. Trong ba năm Chúa đi rao giảng và kết nạp các môn đệ, chúng ta chỉ gặp Đức Mẹ một lần ở tiệc cưới Cana. Lần khác nữa khi Mẹ Maria và vài người bà con đi tìm Chúa Giêsu, Chúa đã trả lời : "...Những người nghe và giữ lời Ta giảng dậy, đó là Mẹ và anh em của Ta " (Mc 3,31-35 ) . Một lần nữa , chúng ta bắt gặp Mẹ Maria đứng dưới chân Thập Giá Chúa Giêsu trên đồi Canvê(Ga 19,25 ). Lần cuối cùng,chúng ta thấy Mẹ Maria và các môn đệ cầu nguyện chung trong nhà tiệc ly để chờ đợi Chúa Thánh Thần (Cv 1,14 ). Rồi sau đó, có lẽ Đức Mẹ đã theo thánh Gioan đi rao giảng Tin Mừng ở Tiểu Á và đã qua đời ở Êphêsô .

Maria đã sống ẩn dật, âm thầm nhưng vì Mẹ là Mẹ Đấng cứu thế , nên muôn đời mọi thế hệ đều ngợi khen, tung hô Mẹ .

II. TẠI SAO MẸ LẠI VÔ NHIỄM NGUYÊN TỘI ?

Tội nguyên tổ do hai ông bà tổ tiên Adong và Eva đã truyền lại cho con cháu muôn đời. Riêng Mẹ Maria vì là Mẹ Thiên Chúa, Mẹ Đấng cứu Thế, Thiên Chúa đã dành cho Người đặc ân vô cùng quí giá ngay khi Người còn đang trong cung lòng bà thánh Anna, vì công nghiệp của Chúa Giêsu Con Mẹ sẽ sinh ra sau này, Thiên Chúa đã gìn giữ Mẹ Maria nguyên tuyền, trinh trắng,không hề mang tì vết : đó là đặc ân vô nhiễm nguyên tội Thiên Chúa dành riêng cho mình Mẹ mà thôi .

Chính vì thế, không một phút, một giây nào trong đời sống, Đức Mẹ đã phải khuất phục ma quỉ, đã ở trong tình trạng tội lỗi. Dù khi thụ thai, dù lúc sinh con, Mẹ Maria luôn thuộc trọn về Chúa, nghĩa là lúc nào Mẹ cũng đầy tràn ân sủng của Chúa Thánh Thần, lúc nào Mẹ cũng đầy tràn ân phúc. Mẹ không hề mắc tội dù tội riêng mình làm vì Thiên Chúa đã tuyển chọn Mẹ, Mẹ phải là Đấng hoàn toàn nhất để xứng đáng làm Mẹ Ngôi Hai làm người. Mẹ là "Evà mới " như Giáo Hội đã ca tụng Mẹ "Thiên Chúa đã dọn cho con Ngài một chỗ ở xứng đáng nhờ đặc ân vô nhiễm nguyên tội của Đức Trinh Nữ" . "Mẹ được giữ sạch không vương chút tội lỗi nhờ vào ân sủng do cuộc tử nạn của Chúa Giêsu ".

Đức thánh Cha Piô IX đã long trọng tuyên bố tín điều Mẹ vô nhiễm nguyên tội ngày 8 tháng 12 năm 1854 và chỉ bốn năm sau đó chính Đức Mẹ đã hiện ra với Bernadetta tại Lộ Đức ngày 25 tháng 3 năm 1858 đã xác nhận: "Ta là Đấng Vô Nhiễm Nguyên Tội".

III. ĐẶC ÂN VÔ NHIỄM GIÚP GÌ CHO TA ?

Chúng ta là con cái Đức Mẹ, Một người Mẹ hoàn hảo nhất, tốt đẹp nhất vì Mẹ luôn trong trắng, luôn tươi xinh, không một vết tì ố nào có thể làm ô nhiễm tâm hồn Mẹ .

Với đặc ân vô nhiễm nguyên tội, đặc ân được gìn giữ hồn xác vẹn toàn , Mẹ Maria là "Evà mới ", Evà mang sự sống, chứ không mang cái chết, chỉ có tội mới đem lại sự dữ, mang lại cái chết cho con người , còn Mẹ vì là người vẹn toàn được Thiên Chúa ấp ủ, bao bọc như Chúa gìn giữ con ngươi mắt Chúa, nên Maria đã trở nên mẫu gương trung thành tuyệt đối cho ta về đức trinh khiết Mẹ dành trọn vẹn cho Thiên Chúa. Mẹ trở thành sao mai dẫn lối nhân loại vượt qua cuộc hải hành trần gian đầy cam go thử thách nhờ lòng tin kiên vững không hề lay chuyển qua lời thưa Xin Vâng của Mẹ. Maria đã cho ta hiểu qua đặc ân vô nhiễm nguyên tội , Mẹ bắt nguồn từ chính Thiên Chúa, Đấng nguyên vẹn, ngàn trùng chí Thánh , Đấng vô cùng chung thủy đối với nhân loại này .

Lạy Mẹ Maria vô nhiễm nguyên tội ,xin cho chúng con hiểu được rằng Chúa đã yêu thương Mẹ, yêu thương mọi người chúng con và không có việc gì mà Thiên Chúa không làm được .

Xin Mẹ giúp chúng con luôn biết ngước nhìn lên Mẹ dù cuộc đời chúng con có muôn ngàn vấp ngã , để chúng con luôn chỗi dậy và được Mẹ dắt tay chỗi dậy.

Xin Mẹ giúp chúng con và nhân loại biết bước đi trong vâng phục, tin tưởng và cậy trông như Mẹ đã luôn tuân phục ý Chúa, làm theo ý Chúa và thực thi Lời Chúa.

Lm. Giuse Nguyễn Hưng Lợi DCCT

(HT 26-11-2023)

THÁNH THỂ - BÍ TÍCH CỦA HIỆP HÀNH

Các chuyên gia thường nhắc nhở chúng ta rằng; chúng ta đang sống trong một thế bị phân hóa và chia rẽ nghiêm trọng - về nhiều mặt chính trị, văn hóa và kinh tế... Chúng ta hầu như khó có thể đồng ý về bất cứ điều gì, ngay cả những lĩnh vực chân lý và những giá trị cơ bản. Chúng ta cũng không ngần ngại quy trách nhiệm nguyên nhân gây ra những đổ vỡ này cho bất cứ ai. Ai có khả năng tiếp xúc các thiết bị truyền thông đại chúng đều có thể tham gia vào những cuộc xung đột này và thực sự có nhiều người đang đổ thêm dầu vào lửa qua những phương tiện đó. Trái lại, chẳng có mấy ai, hứng thú đứng ra gợi ý những đề xuất để hàn gắn những rạn nứt sâu sắc đáng ngại này.

Chúng ta nhiều lúc có thể nghĩ rằng; Giáo hội Công Giáo của chúng ta đã vượt lên trên những văn hóa chia rẽ bất đồng này, nhưng điều đó chưa bao giờ là hiện thực. Ngay từ đầu, Chúa Giêsu đã kêu gọi Giáo hội của Ngài, nhanh hoàn tất sứ mệnh loan báo Tin Mừng của mình giữa lòng thế giới. Trên hết tất cả, sứ mệnh của Giáo hội vừa là loan báo Tin Mừng cho từng cá nhân con người cũng như cho chính từng nền văn hóa - để biến đổi và tô điểm cho các nền văn hóa khắp nơi bằng các nhân đức và giá trị của Tin Mừng.

Điều này nói lên ý nghĩa rằng Giáo hội mặc dù không thuộc về thế gian, nhưng thực sự hiện hữu cách rõ ràng không thể nghi ngờ giữa thế giới này. Không thể phủ nhận rằng sự chia rẽ đang vây bủa chúng ta, thậm chí ngấm sâu vào chính hàng ngũ Giáo Hội của chúng ta. Những thứ văn hóa bất đồng được phản ánh qua những chia rẽ đang bao phủ Giáo hội, ngay ở giữa chúng ta và ở nhiều nơi khác trên thế giới. Tuy nhiên, trong tình yêu của Thiên Chúa dành cho chúng ta, Ngài đã cho chúng ta một liều thuốc giải độc cho căn bệnh “bất Hiệp hành”, đó là Bí tích Thánh Thể, bí tích của sự hiệp nhất, Bí tích giúp mọi người có thể cùng ngồi chúng ngồi chúng, cùng đồng đạo và nhất là cùng nhau hành động trong yêu thương.

Trong thời gian này, thời gian được đánh dấu bởi lời mời gọi bước vào tiến trình Hiệp hành toàn thể thế giới, chúng ta đặc biệt được thúc đẩy một cách cấp bách cần phải hiểu thật sâu và nắm bắt đầy đủ ý nghĩa giáo huấn của Giáo Hội về Bí tích Thánh Thể. Trong Thư gửi tín hữu Êphêsô, Thánh Phaolô kêu mời chúng ta “Anh em hãy thiết tha duy trì sự hiệp nhất mà Thần Khí đem lại, bằng cách ăn ở thuận hòa gắn bó với nhau” vì chúng ta là “một thân thể và một Thần khí”. (Ep 4, 3). Thánh Phaolô tiếp tục kêu gọi chúng ta đến với niềm hy vọng duy nhất mà chúng ta được chia sẻ: “Một Chúa, một đức tin, một phép rửa, một Thiên Chúa là Cha của tất cả mọi người... (Ep 4,6). Lời khuyên dạy của Thánh Phaolô phản ánh lời cầu nguyện tha thiết của Chúa Giêsu rằng chúng ta, các môn đệ của Ngài, sẽ chia sẻ sự hợp nhất của sự thật và tình yêu thương mà Ngài đã chia sẻ với Cha mình từ muôn thuở. “Lạy Cha, xin cho họ nên một, như Cha ở trong con và Con ở trong Cha... để thế gian tin” (Ga 17:21). Bản chất và sứ mạng của Giáo hội phụ thuộc vào sự hợp nhất và khả năng Hiệp hành sâu sắc của chúng ta với Chúa và với nhau.

Vì vậy, mối quan tâm đến sự hợp nhất của Giáo hội không chỉ đơn chỉ là thuần là một sự mong muốn được an bình mang tính lý thuyết - như kiểu nói, “ Này bạn, chúng ta có thể sống hòa hợp với nhau không?” Nhưng chúng ta phải hành động để đạt đến mức cao, sâu hơn thế. Hành động, như Thánh Giacôbê khuyên dạy để chứng tỏ đức tin của một tín hữu đang thực sự sống đạo của mình. Trong sự hợp nhất phong phú và đa dạng của mình, Giáo hội được mô phỏng dựa trên sự hiệp nhất của các Ngôi vị trong Ba Ngôi Thiên Chúa (xem Lumen Gentium, số 4). Hòa mình vào sự hợp nhất trong tình yêu và chân lý của Thiên Chúa là trọng tâm của bản chất và sứ mệnh của chúng ta. Thật vậy, chúng ta phải là một bí tích - một dấu chỉ sống động và hữu hiệu - của sự hiệp nhất giữa Ba Ngôi Thiên Chúa trong một thế giới đầy rạn nứt.

Trung tâm của đời sống Giáo hội là Bí tích Thánh Thể, Bí tích của sự hiệp nhất và hành động trong bác ái yêu thương. Chia sẻ với nhau trong bữa tiệc của Thiên Chúa hiến mình vì yêu - qua đó Ngài đã chiến thắng tội lỗi và sự chết - chúng ta gắn kết với nhau bằng một tình yêu hiệp nhất. Trong quyền năng của Chúa Thánh Thần, Chúa bị đóng đinh và phục sinh kéo chúng ta đến với chính Ngài và kết hợp chúng ta với Cha trên trời và với nhau. Như các tác giả thời xưa thường nói, “Bí tích Thánh Thể tạo nên Giáo hội”. Giáo hội lại tiếp tục mang lại sự hiệp thông của tình yêu và sự sống cho thế giới.

Sự hiệp thông là Bí tích Thánh Thể cũng trang bị và đòi hỏi chúng ta phải suy nghĩ và thay đổi cách sống - không thể để “sóng đánh tung và gió cuốn mất những lời giảng dạy” trong Thư của Thánh Phao Lô (Ep 4,14). Đúng hơn, chúng ta phải “sống theo sự thật trong tình yêu”. Sự kết hợp của chúng ta với Chúa Giêsu Thánh Thể phát xuất trong sự kết hợp giữa đức tin và hy vọng nhưng cũng là sự hiệp nhất trong tình yêu và đón nhận những gì là chân chính và tốt lành về mặt luân lý, hoàn toàn phù hợp với phẩm giá con người. Đây là cách chúng ta thực hành tình yêu mà chúng ta cử hành trong Bí tích Thánh Thể. Đây cũng là cách chúng ta xây dựng Nhiệm thể Chúa Kitô.

Trong thế giới ngày nay, sự hiệp nhất của Giáo hội sẽ luôn chưa hoàn hảo và vì thế lời khuyên của Thánh Phaolô hãy luôn cố gắng xây dựng sự hiệp nhất vẫn còn nguyên giá trị. Vì thế, càng có nhiều lý do để chúng ta mở lòng đón nhận Bí tích Thánh Thể, nguồn hiệp nhất của chúng ta và là nguồn sức mạnh mà chúng ta cần để xây dựng sự hiệp nhất của Giáo hội, Nhiệm Thể Chúa Kitô.

Hiệp hành – bước đi nếu được khởi hứng và trung thành bước đi trong Thánh Thể chắc chắn sẽ luôn được cả thế giới tin tưởng dõi theo!

Lm. Giuse Trần Ngọc Tân, SSS. Trưởng Ban sứ vụ.

30 Tháng Mười Một - Thánh Anrê Tông Đồ

Thánh Anrê là anh của Thánh Phêrô, và cả hai được Chúa Giêsu gọi cùng một lúc. "Khi Ðức Giêsu đi trên bờ biển Galilee, Người trông thấy hai anh em, ông Simon mà bây giờ gọi là Phêrô, và anh của ông là Anrê, đang quăng lưới xuống biển; họ là các ngư dân. Người nói với họ, 'Hãy đến theo tôi, và tôi sẽ làm cho các anh trở thành kẻ lưới người.' Lập tức hai ông bỏ chài lưới mà đi theo Người" (Mt 4:18-20).

Thánh Sử Gioan mô tả Thánh Anrê như một môn đệ của Thánh Gioan Tẩy Giả. Một ngày kia, khi Ðức Giêsu đi ngang qua, Gioan Tẩy Giả nói, "Ðây là Chiên Thiên Chúa." Anrê và các môn đệ khác đi theo Ðức Giêsu. "Ðức Giêsu quay lại và thấy họ đi theo mình, Người hỏi, 'Các anh muốn tìm gì?' Họ trả lời, 'Thưa Thầy, Thầy ở đâu?' Ngài nói, 'Hãy đến, và các anh sẽ thấy.' Bởi đó họ đi theo và đã thấy nơi Người cư ngụ, và họ ở với Người cả ngày hôm ấy" (Gioan 1:38-39a).

Trong Phúc Âm không nói nhiều về Thánh Anrê. Trong phép lạ bánh hoá nhiều, chính Anrê là người cho biết về đứa bé trai có một ít bánh và cá (x. Gioan 6:8-9). Khi dân ngoại muốn đến gặp Ðức Giêsu, họ đến với ông Philíp trước, nhưng ông Philíp lại bàn hỏi với ông Anrê (x. Gioan 12:20-22).

Truyền thuyết nói rằng chính Thánh Anrê đã rao giảng Tin Mừng ở những nơi mà bây giờ là Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ, và bị chết trên thập giá ở Patras.

(HT 19-11-2023)

MẦU NHIỆM THÁNH THỂ: TÌNH YÊU ĐI BƯỚC TRƯỚC (tt)

Sáng kiến Tình Yêu của Chúa Cha

Thánh Gioan nhấn mạnh sáng kiến Tình Yêu của Chúa Cha trong chương trình cứu độ: “Tình Yêu cốt ở điều này: không phải ta yêu mến Thiên Chúa, nhưng chính Người đã yêu thương chúng ta, và sai Con của Người đến làm của lễ đền tội cho chúng ta” (1 Ga 4,10). Khi cử hành thánh lễ, chúng ta hãy tin một cách tuyệt đối vào sáng kiến tình yêu của Chúa Cha, tình yêu tạo dựng và cứu độ của Người.

Hãy đón nhận tình yêu của Người bằng cách đón nhận Đức Giêsu Kitô, Con Một yêu dấu mà Người đã tặng ban cho chúng ta. Trong Mầu nhiệm Thánh Thể, Chúa Kitô là Tặng Phẩm thần linh, là món quà lớn nhất, quý trọng nhất mà Thiên Chúa ban cho chúng ta. Không thể có món quà nào quý trọng hơn là Con Thiên Chúa, đồng bản thể với Thiên Chúa. Thiên Chúa ban tặng Chúa Kitô cho ta, là ban tặng chính bản thân mình cho ta. Chúa Kitô là Bánh Sự Sống, Bánh bởi Trời mà Chúa Cha ban cho ta để ta có sự sống đời đời.

Mọi người chúng ta là số không đời đời nếu không có sáng kiến tạo dựng của Thiên Chúa, và mọi người chúng ta đều phải chết nếu không có sáng kiến cứu độ của Người.

Sáng kiến Tình Yêu của Chúa Kitô

Thiên Chúa Cha yêu thương chúng ta và đi bước trước. Chúa Kitô, Con Một yêu dấu của Người cũng đi bước trước. Trong Bí tích Thánh Thể, chúng ta đón nhận sáng kiến tình yêu của Chúa Giêsu. Chúa Giêsu là Lời Nói vĩnh hằng của Chúa Cha. Người không ngừng sinh ra từ Chúa Cha; không ngừng đón nhận bản thân mình từ Tình Yêu của Chúa Cha và dâng hiến lại cho Chúa Cha.

Người đã làm người và ở giữa chúng ta để nói lên Tình Yêu của Chúa Cha. Người đến với chúng ta nhân danh Thiên Chúa Cha. Chúa Giêsu ý thức Người là Hồng Ân, là Tặng Phẩm thần linh mà Chúa Cha ban cho nhân loại: “Bánh Thiên Chúa ban là bánh từ trời xuống, bánh đem lại sự sống cho thế gian…” (Ga 6,33).

Đáp lại sáng kiến yêu thương của Chúa Cha và tiếp nối sáng kiến ấy, Chúa Giêsu đã hiến mình làm của lễ hy sinh vô tì tích dâng lên Thiên Chúa trên thập giá, và đã tự hiến làm lương thực cho chúng ta trong Bí tích Thánh Thể. Bí tích Thánh Thể là sáng kiến của Chúa Giêsu, nơi Người chúc tụng ngợi khen Thiên Chúa Cha với tư cách là Thượng Tế Giao Ước Mới, nơi Người không ngừng đến với chúng ta và ở lại với chúng ta mọi ngày cho đến tận thế.

Chúa Giêsu rất muốn chúng ta đón nhận Người, vì đón nhận Người là đón nhận hồng ân Chúa Cha ban, là đón nhận chính Chúa Cha. Đó là lý do khiến Người mời gọi tha thiết: “Chính tôi là Bánh trường sinh, ai đến với tôi, không hề phải đói, ai tin vào tôi, chẳng khát bao giờ! Tôi tự trời mà xuống, không phải để làm theo ý tôi, nhưng để làm theo ý Đấng đã sai tôi” (Ga 6,35.38).

Trong diễn từ Bánh Sự Sống trong đoạn 6 Tin Mừng Gioan, có chỗ Chúa diễn tả sự thất vọng của mình trước đám đông người Do Thái chỉ đi tìm của ăn trần thế: “Các ông hãy ra công làm việc không phải vì lương thực hay hư nát, nhưng để có lương thực thường tồn đem lại phúc trường sinh là thứ lương thực Con Người sẽ ban cho các ông…” (Ga 6,27).

Có tương quan mật thiết giữa Mầu nhiệm Nhập Thể và Mầu nhiệm Thánh Thể: Ngôi Lời đã trở nên xác phàm để trở thành bánh. Trong đoạn 1 Tin Mừng Gioan và trong đoạn 6, tác giả dùng cùng chữ sarx để chỉ thịt mình (caro, chair): Verbum caro factum est (Ga 1,14); Caro enim mea vere est cibus: Thịt tôi thật là của ăn (Ga 6,55). Cử hành Thánh Thể là đón nhận Lời của Chúa Cha, đón nhận Tình Yêu mà Chúa Cha biểu lộ nơi Chúa Giêsu, đón nhận Giao ước mới mà Chúa Cha ký kết nhờ Máu của Chúa Giêsu. Chính Chúa Giêsu đã tự nguyện trở thành Giao ước mới và vĩnh cữu giữa Thiên Chúa và nhân loại.

Sáng kiến Tình Yêu của Chúa Thánh Thần

Bí tích Thánh Thể còn là sáng kiến tình yêu của Chúa Thánh Thần, là một mầu nhiệm thánh, là công việc thần thiêng. Trước khi rước Mình và Máu thánh Chúa, linh mục chủ sự đọc thầm: “Lạy Chúa Giêsu Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống, bởi thánh ý Chúa Cha, và sự hợp tác của Chúa Thánh Thần, Chúa đã chết để ban cho thế gian được sống.”

Chúa Thánh Thần luôn hợp tác rất mật thiết với Chúa Giêsu. Ngài là Dầu xức của Chúa, khiến Chúa có tước hiệu là Đức Kitô, Đấng được Chúa Cha xức dầu và sai đi rao giảng tin mừng. Ngài luôn cộng tác với Ngôi Lời Thiên Chúa, ngay từ lúc tạo dựng; cùng với Ngôi Lời, Ngài được Thánh Giáo phụ Irênê ví như hai bàn tay của Thiên Chúa trong công cuộc tạo dựng. Ngài đã cộng tác đặc biệt trong biến cố Ngôi Lời Nhập Thể, và không ngừng cộng tác trong cuộc sống tại thế của Chúa Giêsu, trong cái chết hy sinh của Chúa (x. Dt 9,14). Ngài đã tác động mạnh mẽ trong sự Phục sinh của Con Thiên Chúa.

Mỗi lần Giáo Hội cử hành Phụng vụ, đều có Thần Khí Chúa tác động mạnh mẽ. Thần Khí Chúa cũng đi bước trước như Chúa Giêsu và Thiên Chúa. Chúa Thánh Thần là Đấng quy tụ chúng ta thành Giáo Hội là Cộng Đồng tư tế (Kahal) để chúng ta có thể cử hành Thánh lễ. Chúa Thánh Thần khơi dậy lòng thống hối nơi mỗi người tín hữu. Thánh Thần khai mở tâm hồn chúng ta để chúng ta lắng nghe Lời Chúa. Ngài làm cho Lời Chúa thấm nhập vào tâm trí của chúng ta. Ngài tác động trên linh mục chủ sự, để linh mục giảng giải Lời Chúa.

Nhưng quan trọng hơn cả là Chúa Thánh Thần làm cho bánh và rượu trở nên Mình và Máu Thánh Chúa. Theo một nghĩa nào đó, Chúa Thánh Thần đưa Chúa Kitô đến cho chúng ta, như Ngài đã làm cho Ngôi Lời Nhập Thể trong lòng Trinh Nữ Maria; đã làm cho Đức Giêsu Kitô trỗi dậy từ cõi chết. Nhờ quyền năng tác động của Chúa Thánh Thần, chính Chúa Kitô Phục Sinh hiện diện và trở thành nơi gặp gỡ trọn vẹn giữa Thiên Chúa và loài người. Chúa Thánh Thần làm cho chúng ta nên một với nhau trong Chúa Kitô, khi chúng ta được thông phần Mình và Máu Thánh. Chúa Thánh Thần là Ơn thông hiệp.

Gm. Phaolô Bùi Văn Đọc (đăng kỳ II và hết)

21/11 - Lễ Dâng Ðức Maria Vào Ðền Thánh

Ngày lễ dâng Ðức Maria được cử hành ở Giêrusalem từ thế kỷ thứ sáu, và một nhà thờ được xây cất ở đây để kính nhớ. Giáo Hội Ðông Phương rất tha thiết với ngày lễ này, trong khi Giáo Hội Tây Phương chỉ mừng lễ này vào thế kỷ 11. Sau đó, có quãng thời gian không thấy ngày lễ này trong niên lịch phụng vụ, và mãi cho đến thế kỷ 16, lễ này mới được chính thức đưa vào lịch Giáo Hội.

Như sự sinh hạ của Ðức Maria, chúng ta biết về việc dâng Ðức Maria vào đền thờ cũng qua các văn bản được gọi là ngụy thư. Trong một văn bản không có giá trị lịch sử là Tiền Tin Mừng Giacôbê cho chúng ta biết, khi Ðức Maria lên ba tuổi, Thánh Anna và Thánh Gioankim đã lên Ðền Thánh để dâng người cho Thiên Chúa. Ðiều này được thực hiện là vì một lời hứa với Thiên Chúa của Thánh Anna khi người còn hiếm muộn.

Mặc dù không có giá trị lịch sử, việc dâng Ðức Maria vào đền thánh mang ý nghĩa thần học quan trọng. Ngày lễ này được coi như tiếp nối lễ Vô Nhiễm Nguyên Tội và lễ sinh nhật của Ðức Maria. Nó nói lên sự thánh thiện được trao ban cho Ðức Maria từ lúc lọt lòng, qua thời thơ ấu cho đến khi trưởng thành.

24/11 - Thánh Anrê Dũng Lạc và Các Bạn

Thánh Anrê Dũng Lạc là một trong 117 vị tử đạo ở Việt Nam trong những năm từ 1820 đến 1862. Các ngài được phong chân phước làm bốn đợt, từ 1900 đến 1951. Sau cùng, các ngài được Ðức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II phong thánh vào năm 1988.

Kitô Giáo được người Bồ Ðào Nha đưa vào Việt Nam qua ba triều đại. Vào năm 1615, các linh mục dòng Tên mở khu hội truyền giáo đầu tiên ở Ðà Nẵng. Ở đây các cha coi sóc các người Công Giáo Nhật Bản bị tống ra khỏi nước.

Vua chúa thời ấy cấm các nhà truyền giáo ngoại quốc không được du nhập vào Việt Nam và họ dụ dỗ người Việt chối đạo bằng cách bước qua thập giá. Giống như thời kỳ cấm đạo ở bên Anh, các linh mục ở Việt Nam cũng phải trốn tránh trong nhà của giáo dân.

Có đến ba lần bắt đạo cực kỳ khủng khiếp trong thế kỷ 19. Kể từ năm 1820, trong sáu thập niên, có khoảng 100,000 đến 300,000 người Công Giáo đã bị giết hoặc bi đầy ải. Trong đợt bách hại đầu tiên các nhà truyền giáo ngoại quốc gồm các linh mục của Tu Hội Thừa Sai Ba Lê, cũng như các linh mục Ða Minh người Tây Ban Nha và các người dòng ba.

Vào năm 1847 xảy ra cuộc bách hại lần thứ hai, khi nhà vua nghi ngờ các vị thừa sai và giáo dân Việt Nam đồng loã với lực lượng phản loạn để giết các con trai của vua.

Các vị tử đạo sau cùng là 17 giáo dân, trong đó có một em 9 tuổi, được tử đạo năm 1862. Chính năm đó một hiệp ước được Việt Nam ký kết với Pháp nhằm đảm bảo sự tự do tôn giáo cho người dân, nhưng hiệp ước đó không được tôn trọng.

Vào năm 1954, có khoảng một triệu rưỡi người Công Giáo -- khoảng bảy phần trăm dân số -- sống ở miền Bắc. Người Phật Giáo chiếm khoảng 60 phần trăm dân số. Vỉ sự tàn ác của chế độ cộng sản, 670,000 người Công Giáo đã từ bỏ đất đai, nhà cửa và tài sản để di cư vào miền Nam. Sau cuộc chiến Việt Nam, vào năm 1975 cộng sản đã làm chủ toàn thể lãnh thổ quốc gia này.

(HT 12-11-2023)

MẦU NHIỆM THÁNH THỂ: TÌNH YÊU ĐI BƯỚC TRƯỚC

PHÚC CHO AI ĐƯỢC MỜI ĐẾN DỰ TIỆC CHIÊN THIÊN CHÚA

Lời mời gọi đó của linh mục chủ sự trước lúc rước lễ và trao Mình Thánh cho giáo dân, nhắc nhớ cho mọi người tham dự niềm vui, hạnh phúc được Chúa mời đến dự tiệc. Khi nghe những lời đó, chúng ta liên tưởng đến dụ ngôn của Chúa Giêsu về Nước Trời như bữa tiệc mà Vua Cha tổ chức cho Hoàng Tử và mời gọi mọi người, trong đó có chúng ta đến dự tiệc (x. Mt 22,1-14; Lc 14,15-24).

Chúng ta là khách mời của Ba Ngôi Thiên Chúa

Nơi bàn tiệc Thánh Thể, chúng ta là những khách mời của Thiên Chúa Cha, của Chúa Kitô là Con Thiên Chúa, và Chúa Thánh Thần là Tình Yêu của Thiên Chúa. Chúng ta không tự động đến bàn tiệc Thánh Thể, nhưng chính vì Thiên Chúa mời ta. Thiên Chúa luôn đi bước trước, vì Người quý trọng yêu thương ta.

Trên con đường đi Emmaus, chính Chúa Kitô Phục Sinh đã đến, đồng hành với hai môn đệ, đã dừng lại bẻ bánh trao cho họ, và bấy giờ họ mới nhận ra Người. Ngày hôm nay cũng thế, chính Người đến hiện diện với chúng ta, gặp gỡ chúng ta, qua Phụng vụ Lời Chúa và việc Bẻ Bánh. Đừng băn khoăn lo lắng đến mức độ quên rằng chúng ta là những khách mời đến bàn tiệc mà Thiên Chúa chuẩn bị và chờ đón chúng ta.

Không phải chỉ đến lúc rước lễ chúng ta mới được mời, nhưng chúng ta đã được mời ngay từ đầu. Ngay từ đầu, linh mục chủ sự đã chào đón và mời gọi mọi người trong cương vị Chúa Kitô (in persona Christi). Mời gọi mọi người thống hối, lắng nghe Lời Chúa, rồi mời gọi đến dự tiệc Chiên Thiên Chúa. Lời mời gọi của linh mục phải làm nổi bật sáng kiến Tình Yêu của Thiên Chúa. Thiên Chúa đi bước trước.

Thánh Lễ bắt đầu thực sự với dấu thánh giá của linh mục chủ sự nhân danh Chúa Cha và Chúa Con và Chúa Thánh Thần. Ngay từ đầu mọi người đều được mời gọi trở về nguồn suối đầu tiên của mọi thực tại, mọi ân sủng, đó là Tình Yêu Ba Ngôi được mặc khải nơi Thập giá Chúa Kitô. Nguồn gốc của Mầu nhiệm Thánh Thể là Tình Yêu Ba Ngôi và là Thập Giá Chúa Kitô.

Thập Giá Chúa Kitô mặc khải Tình Yêu Ba Ngôi. Cử hành Thánh Thể là cử hành mầu nhiệm hy tế thập giá của Chúa Giêsu, hy lễ tình yêu mà Chúa Giêsu dâng lên Chúa Cha để cứu chuộc loài người chúng ta. Cử hành Tình Yêu của Chúa Cha, Đấng yêu mến thế gian đến nỗi đã ban Con Một của Người cho thế gian, để những ai tin vào Con của Người thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời (x. Ga 3,16 ). Cử hành Công Việc của Chúa Thánh Thần, Đấng đã thúc đẩy Chúa Kitô hiến mình làm Lễ Hy Sinh vô tì tích dâng lên Thiên Chúa (x. Dt 9,14).

Cử hành Thánh Thể là cử hành Mầu nhiệm Tình Yêu và Sự Sống Ba Ngôi mà chúng ta được thông phần nhờ Mầu nhiệm Vượt Qua của Chúa Kitô, Đấng đã chết và đã sống lại để cứu độ chúng ta. Nhờ bí tích Thánh Tẩy chúng ta được đưa vào mầu nhiệm Vượt Qua của Chúa, tháp nhập vào Thân Thể huyền nhiệm của Chúa. Trong bí tích Thánh thể, ta được mời đến chia sẻ Tình Yêu và Sự Sống của Ba Ngôi Thiên Chúa, được mời gọi đồng bàn để thông phần Tiệc Chiên Con.

Gm. Phaolô Bùi Văn Đọc (kỳ I)

13 Tháng Mười Một - Thánh Frances Xavier Cabrini (1850-1917)

Thánh Frances Xavier Cabrini là công dân Hoa Kỳ đầu tiên được phong thánh. Chính lòng tin tưởng mãnh liệt vào sự chăm sóc yêu thương của Thiên Chúa đã ban cho thánh nữ sức mạnh để trở nên một phụ nữ dũng cảm làm việc cho Ðức Kitô.

Thánh Frances sinh ở Lombardi, nước Ý vào năm 1850, trong một gia đình có đến 13 người con. Khi 18 tuổi, ngài ao ước trở thành một nữ tu nơi ngài theo học sư phạm, nhưng vì sức khỏe yếu kém nên bị từ chối. Sau đó thánh nữ làm việc bác ái ở Cô Nhi Viện Ðấng Quan Phòng ở Cadogne, nước Ý. Vào tháng Chín 1877, ngài tuyên khấn và mặc áo dòng.

Khi đức giám mục đóng cửa cô nhi viện vào năm 1880, ngài đặt sơ Frances làm tu viện trưởng tu hội Nữ Tu Thánh Tâm Truyền Giáo và bảy phụ nữ khác làm việc ở cô nhi viện cũng đã gia nhập tu hội này.

Ngay từ khi còn nhỏ, Thánh Frances đã có ý định đi truyền giáo ở Trung Cộng, nhưng theo sự khuyên bảo của Ðức Giáo Hoàng Lêo XIII, cùng với sáu nữ tu khác, ngài đến thành phố Nữu Ước để phục vụ hàng ngàn người Ý di dân đang sinh sống ở đây.

Ngài gặp nhiều chán nản và khó khăn trên bước hành trình. Khi đến thành phố Nữu Ước, căn nhà được hứa để làm cô nhi viện đầu tiên ở Hoa Kỳ thì lại không có. Ðức tổng giám mục khuyên ngài trở về Ý. Nhưng Frances, một phụ nữ can đảm có thừa, đã rời bỏ tư dinh của đức tổng và tự tay gầy dựng cô nhi viện. Và ngài đã thành công.

 Trong 35 năm, Thánh Frances Xavier Cabrini đã thành lập 67 trung tâm để chăm sóc người nghèo, trẻ mồ côi, người ít học và bệnh nhân. Nhận thấy nhu cầu cần thiết của người di dân Ý trước viễn ảnh bị mất đức tin, ngài mở trường học và các lớp dạy giáo lý cho người lớn.

Cho đến ngày ngài qua đời ở Chicago, tiểu bang Illinois ngày 22-12-1917, tu hội của ngài đã có mặt tại các nước Anh, Pháp, Tây Ban Nha, Hoa Kỳ và Nam Mỹ.

Vào năm 1946, ngài được Ðức Giáo Hoàng Piô XII tuyên phong hiển thánh và đặt làm quan thầy của người di dân.

Ngày 15/11 - Thánh Albert Cả (1206-1280)

Thánh Albert Cả là linh mục Ða Minh người Ðức có ảnh hưởng đến lập trường dứt khoát của Giáo Hội đối với triết lý của Aristotle được du nhập vào Âu Châu do sự phát triển của Hồi Giáo.

Các sinh viên triết biết đến người như vị thầy của Thánh Tôma Aquinas. Sự hiểu biết về triết Aristotle của Thánh Albert tạo môi trường thích hợp cho Thánh Tôma Aquinas phát triển quan niệm tổng hợp của người về văn hóa Hy Lạp và thần học Kitô Giáo. Nhưng Thánh Albert vẫn xứng đáng là một học giả am tường, trung thực và cần cù.

Người là con cả của một lãnh chúa quyền thế và giầu có ở Ðức. Ngay từ nhỏ người đã nổi tiếng thông minh. Lớn lên, người vào trường đại học ở Padua, nước Ý, và chính ở đây người gia nhập dòng Ða Minh khiến gia đình thật khó chịu.

Sự lưu tâm vô bờ của người đến các lãnh vực khác nhau đã thúc giục người viết các tổng lược về: khoa học tự nhiên, hùng biện, toán học, thiên văn, luân lý, kinh tế, chính trị và siêu hình học. Công trình này phải mất 20 năm mới hoàn tất. Người nói, “Mục đích của chúng ta là đưa ra tất cả những học thuật trước đây để Giáo Hội Tây Phương có thể lĩnh hội được.”

Người đạt được mục đích ấy trong khi vừa giảng dạy tại Paris và Cologne, vừa làm bề trên dòng Ða Minh và ngay cả khi là giám mục của Regensburg. Người bảo vệ các dòng Ða Minh và Phanxicô chống với sự tấn công của William ở St. Amour, và giúp Thánh Tôma chống với tà thuyết Averroist.

Người từ trần ở Cologne ngày 15-11-1280. Người được Ðức Giáo Hoàng Piô XI tuyên thánh và được tuyên xưng là Tiến Sĩ Hội Thánh năm 1931.

(HT 5-11-2023)

Thánh Thể: Bí Tích Của Niềm Hy Vọng Cánh Chung (tt)

4. Chúa Ba Ngôi trong bối cảnh Cánh Chung của Thánh Thể

Thánh Thể là cảnh vực thần linh, là cảnh giới linh thiêng nơi Thiên Chúa Ba Ngôi trao ban sự sống cho con người. Khi cộng đồng Kitô hữu quây quần để cử hành bí tích thánh thể, cộng đồng ấy trở thành cộng đồng cánh chung nối kết trực tiếp với chính sự sống của Thiên Chúa. Đặc biệt Lời Nguyện Thánh Thể gói trọn, trong ngôn từ và cử chỉ, niềm hy vọng Kitô Giáo. Lời tung hô: ‘Chính nhờ Đức Kitô, cùng với Đức Kitô, và trong Đức Kitô, mọi vinh quang và danh dự đều thuộc về Cha là Thiên Chúa toàn năng đến muôn thuở muôn đời’ hướng ta đến mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi.

Trong Thánh Thể, người tín hữu được mời gọi liên kết với từng Ngôi vị trong Ba Ngôi Thiên Chúa. Lời mời gọi này đưa người tính hữu đến hiệp thông trong và với sự sống của thần linh, được gói ghém trong lời nguyện dâng lên Chúa Cha, nhờ Đức Kitô, và nguyện cầu trong Chúa Thánh Thần.

Mục đích của Thánh Thể gồm hai phần: thần hóa cộng đồng Kitô hữu, có nghĩa là hiệp thông của cộng đồng đức tin với mầu nhiệm Chúa Ba Ngôi; thứ hai, hiệp thông giữa các tín hữu với nhau. Khi được thánh hóa và biến đổi bởi Thánh Linh trở nên Thân Thể của Chúa Kitô, cộng đồng Kitô hữu trở nên nhân chứng cho vinh quang của Thiên Chúa, và được tái tạo trong sự sống Ba Ngôi Thiên Chúa

5. Bí tích Thánh Thể như là mẫu thức cho các hoạt động hướng về tha nhân và xã hôi.

Hy vọng cánh chung là nền tảng cho các hành động về công lý, công bình xã hội. Như là Bí tích hy vọng, hợp nhất và hòa giải, Bí tích Thánh Thể nhắc nhở chúng ta về trách nhiệm của mình đối với xã hội. Bởi vì lịch sử của thế giới nằm trong lịch sử của ơn cứu độ, nên việc góp phần xây dựng công lý và hòa bình, tham gia thăng tiến xã hội, chống lại những bất công xã hội và sự tha hóa con người cũng là những trách nhiệm của chúng ta trong hành trình tiến về Nước Chúa.

Như là bí tích hiệp thông, Bí tích Thánh Thể giúp chúng ta nhận thức được cách sống như thế nào để phù hợp với trật tự mới trong đó mọi người cùng tụ họp, hiệp nhất với nhau trong sự chết và sống lại của Đức Ki-tô (Rom. 6:4-5). Trật tự mới này là niềm hy vọng cánh chung vì tất cả cùng hướng về Nước Chúa, Nước của công lý và hòa bình. Để sống đời sống Thánh Thể, cuộc sống của chúng ta không phải chỉ là sống với, sống bên cạnh người khác, nhưng còn là sống cho người khác và vì người khác trong sự thông hiệp và trong tình tương thân tương ái bởi vì tất cả mọi người đều là hình ảnh của Thiên Chúa, không phải chỉ ở bản chất thiêng liêng của mình, nhưng còn do bản chất xã hội của mình qua hình ảnh của mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi.

6. Kết Luận

Nếu Bí tích Thánh Thể là bí tích cánh chung, bí tích toàn hảo của thời sau hết, thì bí tích này không chỉ đem lại cho cộng đồng tín hữu một niềm hy vọng của “trời mới, đất mới,” nhưng còn làm cho chúng ta nhận thấy những việc phải làm trong mối quan hệ với Thiên Chúa và trong quan hệ với tha nhân, thế giới và vũ trụ trong cuộc hành trình tại thế. Do sự liên đới và niềm hy vọng mai sau, chúng ta không thể nói đến số phận sau cùng của mỗi người mà không nói đến số phận chung của toàn thế giới và nhân loại. Vì thế, sống đời sống Thánh Thể không phải chỉ là việc lo việc cứu rỗi cho riêng mình, nhưng đồng thời còn là sự cộng tác với Thiên Chúa trong việc làm thăng tiến, đổi mới xã hội để thế giới trở nên một ngày một tốt đẹp hơn, để mọi người có thể sống xứng đáng với nhân phẩm của mình theo như Tin Mừng.

Là Nhiệm The của Đức Ki-tô, cộng đồng tín hữu cũng là cộng đồng Thánh Thể và cánh chung. Chính qua chiều kích cánh chung mà chúng ta hiểu được ý nghĩa sâu xa và tầm quan trọng của Bí tích Thánh Thể như là “nguồn mạch và chóp đỉnh của đời sống Ki-tô giáo.”(Hiến Chế về Giáo Hội, no. 11) , là ”trung tâm điểm của cộng đoàn tín hữu” (Sắc lệnh về Chức Vụ và Đời Sống Linh Mục, no. 5), là ”nguồn mạch ơn thánh hóa cho con người và làm vinh danh Thiên Chúa”, và là “bí tích của tình yêu, dấu chỉ của sự hiệp nhất, mối dây ràng buộc đức ái, và là bữa tiệc vượt qua trong đó của ăn là chính Đức Kitô, tâm trí chúng ta được tràn đầy ân sủng, và chúng ta nhận được lời hứa ban vinh hiển mai sau.” (Hiến chế về Phụng Vụ, no.10),

Lm Phaolô Vũ Chí Hỷ, SSS (kỳ IV và kết)

Ngày 9/11 - Lễ Cung Hiến Ðền Thờ Thánh Gioan Latêranô

Nhiều người Công Giáo nghĩ rằng Ðền Thánh Phêrô là nhà thờ của đức giáo hoàng, nhưng sự thật không phải vậy. Ðền Thánh Gioan Latêranô mới là nhà thờ của đức giáo hoàng, là vương cung thánh đường của Giáo Phận Rôma, nơi Ðức Giám Mục của Rôma trụ trì.

Vương cung thánh đường đầu tiên ở đây được xây cất vào thế kỷ thứ tư khi Hoàng Ðế Constantine dâng cúng phần đất mà ông nhận được từ gia đình Latêranô giầu có. Kiến trúc đó và những đấng kế vị phải trải qua những tai nạn như hoả hoạn, động đất và chiến tranh, nhưng thánh đường Latêranô vẫn là nơi các giáo hoàng được tấn phong mãi cho đến thế kỷ 15, khi các giáo hoàng từ Avignon trở về thì thánh đường và công trường cạnh đó đã đổ nát.

Thánh đường hiện nay được xây cất vào năm 1646 theo lệnh của Ðức Giáo Hoàng Innocent X. Là một trong những thánh đường uy nghi nhất ở Rôma, ngọn tháp mặt tiền của đền Latêranô được trang hoàng với 15 bức tượng của Ðức Kitô, Thánh Gioan Tẩy Giả, Thánh Gioan Tông Ðồ và 12 vị tiến sĩ của Giáo Hội. Bên dưới bàn thờ sang trọng là một bàn nhỏ bằng gỗ mà truyền thuyết cho rằng chính Thánh Phêrô đã cử hành Thánh Lễ ở bàn này.

10 Tháng Mười Một - Thánh Lêo Cả (c. 461)

Ý thức được tầm quan trọng của vị Giám Mục Rôma, và của Giáo Hội lữ hành như dấu chỉ sự hiện diện của Ðức Kitô trong trần thế, Thánh Lêo Cả đã hết sức tận tụy trong vai trò của một giáo hoàng. Ðược chọn làm "đấng kế vị Thánh Phêrô" vào năm 440, ngài làm việc không ngừng, hướng dẫn các giám mục dưới quyền như "những người ngang hàng về quyền bính cũng như sự yếu đuối con người."

Thánh Lêô nổi tiếng là một trong các giáo hoàng giỏi về quản trị trong thời Giáo Hội xưa. Sự nghiệp của ngài được chia ra làm bốn lãnh vực chính, chứng tỏ ngài có cái nhìn chính xác về trách nhiệm tổng quát của một giáo hoàng đối với đàn chiên của Ðức Kitô. Thứ nhất, ngài kiên trì chống với bè rối Pelagian, Manichae và các bè rối khác, ngoài ra ngài cũng áp đặt các quy luật để duy trì sự chân thực của đức tin Kitô Giáo. Lãnh vực thứ hai mà ngài lưu tâm là sự mâu thuẫn với Giáo Hội Ðông Phương về bản tính của Ðức Kitô mà ngài đã giải quyết bằng thư từ. Thứ ba, với đức tin mạnh mẽ, ngài còn lãnh đạo Rôma chống lại sự tấn công của quân man rợ, xứng đáng với vai trò bảo vệ hòa bình.

Sự nghiệp của Ðức Giáo Hoàng Lêô luôn được đề cao trong ba lãnh vực này. Ngoài ra, sự thánh thiện của ngài dựa trên nền tảng tâm linh sâu xa mà qua đó ngài thi hành công tác mục vụ cho đoàn chiên là lãnh vực thứ tư mà ngài hằng lưu tâm. Ngài nổi tiếng về những bài giảng thật sâu xắc. Là một khí cụ mời gọi mọi người nên thánh, được thấm nhuần Phúc Âm và luôn ý thức đến Giáo Hội, Ðức Lêô đã đáp ứng được những nhu cầu tâm linh của các tín hữu thời ấy.

Ngài từ trần năm 461, để lại nhiều văn bản và thư từ có giá trị lịch sử.

(HT 29-10-2023)

Thánh Thể: Bí Tích Của Niềm Hy Vọng Cánh Chung (tiếp theo)

3. Hy vọng Thánh Thể là sự hiệp thông cánh chung

Theo thần học về cánh chung, lịch sử chỉ có thể tiến đến toàn kết viên mãn qua sự hiệp thông với Thiên Chúa qua Chúa Kitô, trong Chua Thanh Than. Cử hành Bí tích Thánh Thể là cử hành mầu nhiệm hiệp thông “bởi vì chỉ có một tấm bánh, và tất cả chúng ta chia sẻ cùng một bánh ấy, nên tuy nhiều người, chúng ta cũng chỉ là một thân thể (1 Cor. 10:17).

3.1 Chiều kích bản vị của sự hiệp thông cánh chung

Con người là một tinh thần nhập thể. Chúng ta không chỉ là một chủ tri, một ý thức tự do, một tinh thần thuần túy, nhưng là một tinh thần hiện diện trong thân xác, một chủ thể có ý thức, có ý hướng tính và có lịch sử tính.

Trong Bí tích Thánh Thể, thân xác của Con Người được trao ban như của ăn, cũng chính là thân xác của Đấng Phục Sinh trong vinh hiển. Chung ta duoc tro nen tron ven, tro nen chinh minh, mot ca the hoi nhap va hiep nhat.

3.2 Chiều kích liên chủ vị và cộng đồng

Tuy mỗi người là một chủ thể duy nhất, tự do, có ý thức và trách nhiệm với đời mình, nhưng không ai là một hữu thể khép kín.

Theo Zizioulas, “một người không phải là người”, hoặc theo Ernst Bloch, “unus Christianus nullus Christianus” (một người Ki-tô hữu không phải là người Ki-tô hữu). Từ nhận thức này mà chúng ta cảm nhận được sự liên kết gắn bó với toàn thể thế giới như một cộng đồng hiệp nhất. Chính trong chiều kích tương quan liên chủ vị này mà chúng ta thấy được ý nghĩa cánh chung của Bí tích Thánh Thể.

Là Bí tích hy vọng của cộng đồng, Thánh Thể biểu hiện hiệp thông nên chúng ta có thể nói về sự hiện diện của Chúa Kitô trong Bí tích Thánh Thể như là sự đồng hiện diện với Giáo hội, hien dien cho Giao Hoi va vi Giao Hoi.

Như bánh và rượu trở thành lương thực của Nước Trời, thì những người tham dự vào Bí tích Thánh Thể cũng hiệp nhất với nhau để cùng hướng về một thế giới mới, một nhân loại mới trong Đức Ki-tô, qua quyền năng biến đổi của Chúa Thánh Thần.

3.3 Chiều kích vũ trụ

Chúng ta không chỉ hiệp thông với tha nhân nhưng còn là thông hiệp với toàn thể vũ trụ vạn vật. Sự hoàn kết tương lai của con người không thể tách rời với sự biến đổi của thế giới, nơi mà con người gắn bó tron cả mot đời.

Niềm hy vọng Ki-tô giáo, do đó, bao gồm tất cả mọi tạo vật và sự biến đổi là biến đổi toàn thể vũ trụ. Qua Bí tích Thánh Thể, chúng ta có thể nhìn thế giới như là “Nhiệm Thể của Đức Ki-tô,” vì mọi tạo vật đều là hình thức biểu đạt của Thiên Chúa, là Lời Chúa, là dấu chỉ, là hiện thể thần thiêng, là nhiem tích và là công trình nghệ thuật của Thiên Chúa.

Theo niềm hy vọng cánh chung, thì tận thế không phải là sự hủy diệt vũ trụ, nhưng là sự biến đổi và hoàn thiện tất cả để trở thành “một trời mới, đất mới.” (Rev. 21:1).

Lm Phaolô Vũ Chí Hỷ, SSS (kỳ III)

3 Tháng Mười Một - Thánh Martin Người Nghèo (1579-1639)

Hàng chữ thật lạnh lùng "không có cha" được ghi trong hồ sơ rửa tội, và danh từ "con lai" hay "vết tích cuộc chiến" là cái tên ác nghiệt mà những người "thuần chủng" gán cho những người mang hai dòng máu. Như bao người khác, Martin đã có thể trở nên một người cay đắng, nhưng ngược lại, ngay từ còn nhỏ Martin đã có lòng thương người đặc biệt, nhất là những người nghèo và bị xã hội khinh miệt.

Ngài là đứa con bất hợp pháp của một nhà quý tộc Tây Ban Nha ở Lima, Peru và một phụ nữ Panama. Thánh Martin giống mẹ nên có nước da ngăm đen, và điều này làm cha ngài khó chịu, do đó mãi tám năm sau ông mới chịu nhận Martin là con. Sau khi sinh đứa thứ hai, ông bỏ rơi gia đình. Martin lớn lên trong cảnh nghèo nàn, thuộc giai cấp bần cùng của xã hội Lima.

Lúc 12 tuổi, mẹ ngài cho theo học nghề cắt tóc và giải phẫu, nên ngoài việc cắt tóc, ngài còn biết cách lấy máu (sự chữa trị rất phổ thông thời ấy), biết chăm sóc vết thương và biết chích thuốc.

Sau vài năm hành nghề, Martin xin vào dòng Ða Minh làm "người giúp việc," vì ngài cảm thấy không xứng đáng để làm thầy dòng. Sau chín năm, gương mẫu đời sống cầu nguyện và hãm mình, bác ái và khiêm nhường của ngài khiến cộng đoàn phải yêu cầu ngài khấn trọn. Ngài cầu nguyện hằng đêm và sống khắc khổ; công việc hàng ngày của ngài là chăm sóc bệnh nhân và người nghèo. Ngài coi mọi người như nhau, bất kể mầu da, sắc tộc hay địa vị xã hội. Ngài là cột trụ trong việc thành lập cô nhi viện, chăm sóc người nô lệ từ Phi Châu và trông coi việc bố thí của nhà dòng. Ngài trở nên nổi tiếng trong nhà dòng cũng như ngoài thành phố, dù đó là vấn đề "chăn màn, quần áo, đèn nến, bánh kẹo, phép lạ hay lời cầu nguyện!" Khi nhà dòng bị nợ quá nhiều, ngài nói với cha bề trên, "Con chỉ là một đứa con lai nghèo hèn. Cha hãy bán con đi. Con là sở hữu của nhà dòng. Hãy bán con đi để trả nợ."

Ngoài những công việc hàng ngày như nấu ăn, giặt giũ và chăm sóc bệnh nhân, Thiên Chúa còn ban cho ngài những ơn sủng đặc biệt: được xuất thần bay bổng trên không, căn phòng rực sáng khi ngài cầu nguyện, ơn lưỡng tại (ở hai nơi cùng một lúc), ơn hiểu biết cách lạ lùng, ơn chữa bệnh và chế ngự các thú vật cách tài tình. Lòng bác ái của ngài còn nới rộng đến các thú vật ở ngoài đồng hay chó mèo trong phố và ngay cả chuột bọ trong bếp.

Nhiều tu sĩ thời ấy coi ngài như vị linh hướng, nhưng ngài vẫn tự coi mình là "người nô lệ nghèo hèn." Ngài còn là bạn của Thánh Rosa ở Lima. Ngài từ trần ngày 3-11-1639.

(HT 15-10-2023)

Thánh Thể: Bí Tích Của Niềm Hy Vọng Cánh Chung (tiếp theo)

1.1 Hiến Chế Mục Vụ về Giáo Hội

Trong phần mở đầu, Hiến Chế Mục Vụ Về Giáo Hội đã nói lên niềm hy vọng và những quan tâm trên như sau: (cf. GS #1) - (GS #38)

1.2 Thông điệp “Ecclesia de Eucharistia”

Đức thánh Cha Gioan Phaolô II đã viết trong thông điệp “Ecclesia de Eucharistia” về chiều kích cánh chung của Bí Tích Thánh Thể và niềm hy vọng Kitô giáo như sau: (cf. # 33, 34).

Trong Thánh Thể, chúng ta cũng nhận được bảo đảm là thân xác chúng ta sẽ được sống lại trong ngày tận thế: “Ai ăn thịt và uống máu tôi, thì được sống muôn đời, và tôi sẽ cho người ấy sống lại vào ngày sau hết” (Ga 6,54). Sự bảo đảm về sự sống lại mai sau ấy bắt nguồn từ sự kiện: thân xác của Con Người được trao ban như của ăn, lại chính là thân xác của Đấng Phục Sinh trong vinh hiển. Chinh trong bí tích Thánh Thể, chúng ta có thể thấu triệt “bí ẩn” của sự sống lại.”

2. Bí tích Thánh Thể là một cử hành cánh chung

Bí Tích Thánh Thể được cử hành trong bối cảnh của việc Chúa Ki-tô sống lại, và trong sự trông chờ nước Chúa trị đến.

Thánh Phao-lô nói đến Bí Tích Thánh Thể như là bí tích cánh chung trong đó cộng đồng tín hữu được nhắc nhở về niềm hy vọng ngày trở lại của Chúa Kitô: “Thật vậy, mỗi lần ăn bánh và uống chén này là anh em loan truyền việc Chúa đã chịu chết cho tới ngày Chúa đến” (1 Cor. 11:26)

Trong sách Giáo Huấn, kinh nguyện “Maranatha” được dùng trong nghi thức phụng vụ để nói lên cảm nghiệm về sự hiện diện của Chúa Kitô trong Bí Tích Thánh Thể và niềm hy vọng cánh chung về ngày trở lại Chúa Kitô:

“Xin ân sủng Chúa đến!.. Lậy Chúa, xin ngự đến! Amen.”

Tự bản chất, bí tích Thánh Thể mang tính cánh chung vì là bí tích của Nước Trời. Những gì mà cộng đồng tín hữu cử hành tại thế là một dấu chỉ cho sự việc sẽ được tham dự vào bữa tiệc vĩnh cửu mai sau, một sự tụ họp chung cục của mọi thời trên ngọn núi thánh của Thiên Chúa. Những lời tung hô trong phụng vụ: “Đức Kitô sẽ trở lại trong vinh quang,” hay “Chúc tung Dang nhan danh Chua ma den”, và trong lời nguyện Thánh Thể “Vì Chúa là Vua uy quyền và vinh hiển muôn đời” đều nói lên tính cánh chung của việc cử hành bí tích Thánh Thể.

Lm Phaolô Vũ Chí Hỷ, SSS (kỳ II)

16 tháng 10 - Thánh Marguerite d'Youville (1701-1771)

Chúng ta có thể học cách thương người khi để đời sống chúng ta chịu ảnh hưởng bởi những người đầy lòng nhân hậu, bởi nhìn vào đời sống qua quan điểm của họ và suy nghĩ lại những gì chúng ta coi là giá trị.

Sinh ở Varennes, Gia Nã Ðại, cô Marie Marguerite Dufrost de Lajemmerais phải thôi học vào lúc 12 tuổi để giúp đỡ người mẹ goá. Tám năm sau cô kết hôn với Francois d'Youville; họ có sáu người con, trong đó bốn người chết khi còn nhỏ. Mặc dù chồng bà thích cờ bạc và buôn bán rượu lậu cho người thổ dân Mỹ Châu và đối xử với bà cách tàn tệ, bà Marguerite vẫn chăm sóc chồng với lòng thương mến trong hai năm trước khi ông từ trần vào năm 1730.

Dù phải chăm sóc hai con nhỏ và trông coi tiệm tạp hóa để trả nợ cho chồng, bà Marguerite vẫn thường giúp đỡ người nghèo. Khi các con đã khôn lớn, bà và một vài người bạn đã cứu nguy cho một bệnh viện ở Quebec đang trên đà suy sụp. Bà đặt tên cho cộng đoàn của bà là Các Nữ Tu Bác Ái ở Montréal; dân chúng gọi họ là các "Nữ Tu Áo Xám" vì y phục họ mặc. Vào lúc ấy, những người nghèo ở Montréal thường nói với nhau, "Ðến với các Nữ Tu Áo Xám; họ không bao giờ bị từ chối giúp đỡ." Cho đến lúc bấy giờ, năm cộng đoàn tôn giáo khác được bắt nguồn từ các Nữ Tu Áo Xám.

Bệnh Viện Công ở Montréal trở nên Hotel Dieu (Nhà Chúa) và đã đề ra một quy tắc về chăm sóc y tế và lòng nhân hậu Kitô Giáo. Khi bệnh viện bị hỏa hoạn vào năm 1766, bà Marguerite đã quỳ trên đám tro tàn, xướng bài Te Deum ca ngợi sự quan phòng của Thiên Chúa trong mọi hoàn cảnh, và bắt đầu xây dựng lại. Bà đã chống trả với mưu toan của chính phủ nhằm giới hạn công việc bác ái của bà cũng như thiết lập cô nhi viện đầu tiên ở Bắc Mỹ Châu.

Ðức Giáo Hoàng Gioan XXIII, đã phong chân phước cho bà Marguerite vào năm 1959, và gọi bà là "Người Mẹ của Hội Từ Thiện Chung". Bà được phong thánh năm 1990.

18 tháng 10 - Thánh Luca

Thánh Luca là người viết phần lớn bộ sách Tân Ước, gồm quyển Phúc Âm thứ ba và Công Vụ Tông Ðồ. Trong hai cuốn này, ngài cho thấy sự song hành giữa đời sống Ðức Kitô và của Giáo Hội. Trong các thánh sử, ngài là người duy nhất thuộc dân ngoại. Truyền thuyết cho rằng ngài sinh quán ở Antioch, và Thánh Phao-lô gọi ngài là "người thầy thuốc yêu quý của chúng ta" (Col. 4:14). Có lẽ ngài viết sách Phúc Âm trong khoảng từ năm 70 cho đến 85.

Ngài xuất hiện trong sách Công Vụ trong chuyến hành trình thứ hai của Thánh Phao-lô, và ở lại Philippe một vài năm cho đến khi Thánh Phao-lô trở về đó trong chuyến hành trình thứ ba, và ngài tháp tùng Thánh Phao-lô đến Giêrusalem và ở gần thánh nhân trong thời gian cầm tù ở Ceasarea. Trong hai năm này, Thánh Luca đã có thời giờ để tìm tòi thêm các chi tiết và phỏng vấn những người đã từng gặp Ðức Giêsu. Sau cùng ngài là người đồng hành trung tín đã tháp tùng Thánh Phao-lô trong chuyến đi đầy nguy hiểm đến Rôma. Trong thư gửi Timôthê, Thánh Phao-lô có nhắc, "Chỉ có Luca là ở với tôi" (2 Tim 4:11).

(HT 8-10-2023)

Thánh Thể: Bí Tích Của Niềm Hy Vọng Cánh Chung

O Sacrum convivium

In quo Christus sumitur

Recolitur memoria passionis eius

Mens impletur gratia et futurae gloriae nobis pignus datur

Ôi yến tiệc Mình và Máu Thánh Chúa Kitô thành lương thực nuôi chúng ta

Tiệc tưởng nhớ Người đã chịu khổ hình

Và đổ đầy ân sủng xuống cõi lòng nhân thế

Tiệc bảo đảm cho chúng ta một tương lai huy hoàng rực rỡ.

(Thomas Aquinas, Corpus Christi)

Nhập Đề

Khi cử hành Bí tích Thánh Thể, chúng ta cử hành mầu nhiệm hy tế thập giá và vượt qua của Chúa Kitô.

Cử hành Thánh Thể cũng là cử hành mầu nhiệm cánh chung vì Bí tích Thánh Thể vừa là bí tích của sự hiệp nhất, vừa là bí tích toàn hảo của thời sau hết.

Một Chúa Kitô hiện diện “hôm qua, hôm nay, và mãi mãi như vậy cho đến muôn đời” (Heb. 13:8). Mỗi người cùng với tất cả mọi người hiệp thông với nhau trong sự hiệp nhất với Thiên Chúa, cùng một niềm tin vao Chúa Kitô là “lời đem lại sự sống đời đời” (Ga 6:68), cùng lãnh nhận chính Chúa Kitô như lương thực than linh trong cuộc lữ hành tại thế, cùng quy hướng về tương lai, cùng trông chờ nước Chúa trị đến, cùng hy vọng về một “trời mới, đất mới”, và “lời hứa về sự sống vĩnh cửu mai sau.”

Bí Tích Thánh Thể, theo như lời của A. Schmemann, là sự quy hướng về “quê hương trên trời.” Trong thời sơ khai, các cộng đồng Ki-tô hữu đã coi những bữa tiệc diễn ra trong sứ vụ của Chúa Kitô như là những “bữa tiệc Nước Trời.” Việc ăn bánh và uống rượu nho trong Bí Tích Thánh Thể không chỉ đơn thuần là việc tưởng nhớ sự chết và sống lại của Chúa Kitô, nhưng còn là một dự kiến về ngày trở lại của Chúa Kitô, như một thông phần trước về sự hoàn kết của những công trình mà Thiên Chúa sẽ thực hiện cho thế giới và nhân loại.

1. Bí tích Thánh Thể là bí tích của niềm hy vọng cánh chung

Thần học truyền thống và tân kinh viện chú trọng đặc biệt đến các tín lý về mầu nhiệm hy tế, vượt qua và sự hiện diện thực sự của Chúa Ki-tô nơi Bí Tích Thánh Thể.

Trong khi ấy, thần học cánh chung chỉ được coi như phần phụ lục. Theo cách hiểu thông thường, thì cánh chung là những thực tại cuối cùng.

Cánh chung quan cá nhân đề cập đến số phận hay thực tại cuối cùng của mỗi người sau khi chết như sự phán xét, thiên đàng, luyện ngục, hỏa ngục.

Cánh chung quan tập thể đề cập đến những thực tại cuối cùng của thế giới và lịch sử nhân loại như ngày tận thế, sự sống lại chung cuoc, sự trở lại của Chúa Kitô, thời đại trị vì của Chúa Kitô, và sự phán xét chung cho toan the nhan loai.

Đến thế kỷ 20, nhất là từ sau Cộng đồng chung Vatican II, thần học cánh chung đặt trọng tâm vào niềm hy vọng Kitô giáo. Văn kiện Hiến Chế về Giáo Hội của Cộng Đồng Vatican II, khi nói về vai trò của Giáo Hội trong thế giới hôm nay, đã nhấn mạnh đến bối cảnh lịch sử và vũ trụ của niềm hy vọng này.

Thần học cánh chung, vì vậy, đã chuyển hướng, không còn đề câp nhiều đến cấu trúc của những thực tại cuối cùng, hay coi những thực tại này như những đối tượng, những nơi chốn, những thực tại có thể tiên đoán được, nhưng nhấn mạnh về bản chất của niềm hy vọng Kitô giáo.

Lm Phaolô Vũ Chí Hỷ, SSS (kỳ I)

14 tháng 10 - Thánh Giáo Hoàng Callistus I (c. 223?)

Chúng ta có được những dữ kiện xác thực về vị thánh này là từ người thù địch với ngài, đó là Hippolytus, vị giáo hoàng đối lập đầu tiên, sau này đã tử đạo. Nguyên tắc phủ định được áp dụng: Nếu Callistus có làm điều gì sái quấy, chắc chắn Hippolytus sẽ nhắc đến.

Callistus là một nô lệ trong đám gia nhân của triều đình Rôma. Ðược giao cho công việc giữ tiền của chủ, ngài đánh mất tiền, bỏ trốn và bị bắt. Sau khi phục dịch một thời gian, ngài được thả ra để tìm lại số tiền. Vì quá hăng say, ngài lại bị bắt vì cãi nhau trong đền thờ người Do Thái. Lần này ngài bị đầy đi làm hầm mỏ ở Sardinia. Sau đó ngài được thả về nhờ sự can thiệp của bà vợ bé của hoàng đế, và sống ở Anzio.

Sau đó ngài được giao cho công việc quản lý nghĩa trang của người Kitô ở Rôma, có lẽ đây là phần đất đầu tiên do Giáo Hội làm chủ. Ðức giáo hoàng phong cho ngài làm phó tế, coi ngài là bạn và là người cố vấn.

Về sau chính ngài được bầu làm giáo hoàng với đa số phiếu của hàng giáo sĩ và giáo dân ở Rôma, và do đó bị tấn công bởi Hippolytus, người thất cử, là người tự đặt mình là giáo hoàng đối lập đầu tiên trong lịch sử Giáo Hội. Sự phân ly này kéo dài 18 năm.

Hippolytus được kính trọng như một vị thánh. Ngài bị lưu đầy trong thời kỳ cấm cách năm 235, và đã hòa giải với Giáo Hội. Ngài chết vì sự tra tấn ở Sardinia. Hippolytus tấn công Callistus về hai điểm -- học thuyết và kỷ luật. Dường như Hippolytus đã quá đáng khi phân biệt giữa Chúa Cha và Chúa Con (hầu như hai chúa), có lẽ vì ngôn ngữ thần học thời ấy chưa được rõ ràng. Ngài cũng kết án Callistus là quá khoan dung, vì những lý do có thể khiến chúng ta ngạc nhiên: (1) Callistus cho phép những người đã công khai sám hối về tội giết người, dâm dục và ngoại tình được Rước Lễ; (2) ngài hợp thức hóa hôn nhân giữa người nô lệ và người tự do -- trái với luật Rôma; (3) ngài cho phép truyền chức cho các ông đã lập gia đình hai hay ba lần; (4) ngài chủ trương tội trọng không phải là lý do đầy đủ để cách chức một giám mục; (5) ngài chủ trương chính sách khoan dung đối với những người đã từng chối đạo trong thời kỳ bách hại.

Ðức Callistus bị tử đạo trong cuộc nổi loạn ở Trastevere, Rôma, và là vị giáo hoàng đầu tiên (ngoại trừ Thánh Phêrô) được coi là tử đạo trong danh sách tử đạo tiên khởi của Giáo Hội.

(HT 1-10-2023)

Chầu Thánh Thể - Cửa Hướng Đến Thiên Đàng

Giáo lý về sự Hiện Diện Đích Thực có nghĩa là Chúa Giê-su hiện diện ngày hôm nay trong nhiệm tích Thánh Thể cũng không kém chi việc Người có mặt ở nhà của hai chị em Mat-ta và Ma-ri-a. Người ta có thể nói, “Chúng ta có Thánh Thể trên trần gian: Đức Giê-su lịch sử đã sống như xưa; còn Đức Ki-tô phục sinh đang ngự trên thiên đàng.” Tuy nhiên, chúng ta đã nói rồi, trong Chúa Giê-su Thánh Thể, trời và đất đã giao duyên thành một hoàn toàn. Trong Chúa Giê-su, lễ thành hôn đã bắt đầu. Người là Thiên Chúa, Đức Chúa của trời cao, đã trở nên hữu hình và chúng ta có thể sờ chạm Người: ai thấy Người là thấy Chúa Cha (x. Ga 14,9). Con mắt xác thịt chúng ta thấy tấm bánh và chén rượu, nhưng bên dưới hình bánh và hình rượu đó, với con mắt đức tin, là chính Chúa Giê-su mà thân xác phục sinh của Người đang ngự trên thiên đàng. Đoàn các thiên thần và các thánh hân hoan nhảy mừng, thờ lạy Chúa. Một số trẻ em dưới thế quỳ gối và ngồi tại cánh cổng hướng đến thiên đàng, chúng nhìn lên vòng tròn ánh sáng là trung tâm của thiên đàng một cách đầy khát mong, và trong khi chúng ở đó, toàn trái đất như cây cỏ nở hoa: trong sự hiện diện của Người, tất cả đều bình an, tất cả đều là ánh sáng.

Thánh Thể là sự hiện diện đích thực và liên tục của Chúa Giê-su, không chỉ là một thời khắc hiệp thông, nhưng là một sự hiện hữu, một sự cư ngụ liên tục, một thực tại vĩnh cửu của Nhập Thể, Người hiện diện “trong mọi Nhà Tạm trên trần gian cho đến tận thế.” Trong thời đại chúng ta, chầu Thánh Thể đã trở thành một cách thế phổ biến mãi mãi để chúng ta ở trong sự hiện diện của Chúa Giê-su, để chúng ta tôn thờ Người: đó là một cách thế để ở trong thiên đàng đang khi chúng ta vẫn còn trên dương thế.

Sự bình an, trầm lắng và hân hoan tuyệt vời nhất sẽ đến cho những ai ở lại trước sự hiện diện của “chàng rể của linh hồn chúng ta”. Không ai, và chắc chắn rằng không gì khác trên dương gian làm thỏa mãn trọn vẹn nỗi khát vọng sâu thẳm nhất của chúng ta. Chúng ta sẽ thấy một chút nào đó về Thiên Chúa nơi các loài thọ tạo, nơi mọi thứ đẹp tươi – và nơi mọi người Chúa đã dựng nên. Còn nơi nhiệm tích Thánh Thể, chúng ta sẽ thấy Người. Không như thấy Người khi chúng ta rời bỏ trần gian, không như Người muốn chúng ta biết về Người trong cõi trường sinh, nhưng trong dạng thức Người đã chọn lựa để đến với chúng ta trên hành trình dương thế của nhân loại. Ngày nào đó, khi sự tối tăm hiện tại này chấm dứt và Thiên Chúa sẽ là “tất cả trong mọi sự”, bấy giờ chúng ta sẽ nhìn thấy dung nhan yêu dấu của Đấng đã tác tạo chúng ta bởi yêu thương, đã cứu chuộc và hiến dâng chính mình Người cho chúng ta trong cái chết ô nhục nhất, Người sẽ ôm lấy chúng ta.

Giờ đây, chúng ta đăm đăm nhìn lên Chúa Giê-su. Người như thần lương của chúng ta được bao quanh bởi ánh sáng. Thánh Thể mà chúng ta tôn thờ là cửa sổ hướng đến thiên đàng, hướng đến Thân Mình đích thực của Chúa chúng ta. Chính Người, chứ không phải ai khác đang ở đây. Chúng ta hãy đến thờ lạy Người.

Lm. Giuse Phạm Đình Ái SSS chuyển ngữ (tiếp theo và hết)

2 Tháng Mười - CÁC THIÊN THẦN HỘ THỦ (Mt 18,1-5.10)

Nếu sức mạnh của sự dữ và ma quỉ đông hàng hà sa số, đang ngày đêm bay lượn quanh nhân loại, xung quanh chúng ta để tìm cơ hội làm hại con người thì sung sướng và hạnh phúc, vững dạ thay khi Chúa gửi đến cho loài người một sức mạnh vô cùng hữu hiệu là các Thiên Thần. Sự trợ giúp này, Chúa và Giáo Hội gọi là các Thiên Thần Hộ Thủ hay Bản Mệnh. Các Thiên Thần Bản Mệnh gìn giữ con người khỏi hiểm nguy, khỏi mọi sự dữ quấy phá, đưa con người tránh xa dịp tội để con người kết hợp và tiến bước tới Chúa.

THIÊN THẦN BẢN MỆNH LÀ AI?

Thiên Chúa thiết lập vũ trụ, tạo dựng con người. Sách khải nguyên ngay từ những trang đầu đã thuật lại việc Thiên chúa tạo dựng Trời Đất, tạo nên Con người. Trong vũ trụ hỗn mang đan xen bóng tối và sự sáng. Lực của bóng tối, của ma quỉ mạnh mẽ vô cùng. Ma quỉ có số đông vô số kể lúc nào cũng lượn quanh con người, rình mò cắn xé. Ngay trang đầu khởi nguyên, Kinh Thánh đã viết: "thần khí Chúa bay lượn là là trên mặt nước" và trong Tân Ước, trong đêm Giáng Sinh, Thiên Thần của Chúa với muôn cơ binh đàn ca, vinh tụng xướng hát, tôn vinh con Thiên Chúa là Đức Giêsu xuống thế làm người. Đây là các Thiên thần luôn túc trực để thờ phượng Chúa và nâng đỡ con người. Trong số này, có muôn vàn Thiên Thần Bản Mệnh, Chúa sai tới để nâng đỡ, gìn giữ từng người. Các ngài giúp con người tránh xa các dịp tội, thêm sức mạnh cho con người để con người thoát những cơn cám dỗ nguy hiểm, nâng đỡ và khuyến khích con người khi con người gặp những sự thất vọng ở trần gian, an ủi con người trong những cơn sầu muộn. Các Thiên Thần Bản Mệnh cũng giúp con người hồi tâm thống hối khi con người yếu đuối, sa ngã, cầu bầu cùng Chúa cho con người. Các Thiên thần Bản Mệnh cũng soi sáng, thêm sức mạnh cho con người khi con người đang hấp hối, nguy tử vv Các Thiên thần Bản Mệnh có sứ mạng lớn lao là luôn hiện diện bên cạnh con người để giữ gìn, an ủi và che chở con người. Nên, Thánh vịnh 137,1 đã viết: " Lạy Chúa giữa chư vị Thiên Thần, Con đàn ca kính Chúa " hoặc trong lời nguyện nhập lễ ngày 2/10, Giáo Hội đã cất tiếng nguyện xin: " Chúa sai các Thiên Thần đến gìn giữ chúng con. Xin ban cho chúng con đời này được các Ngài luôn bênh vực che chở, và đời sau được cùng các Ngài hưởng phúc vinh quang".

7 tháng 10 - Ðức Mẹ Mân Côi

"Lần hạt Mân côi từ bao năm tháng đã là tỏ lòng kính mến Ðức Mẹ. Thực hành này đã có một chiều sâu mới trong thời chúng ta. Ngày 7 tháng 10 năm 1571, một thuyền đoàn Kitô Giáo gồm 206 chiếc thuyền với 80 ngàn người do thánh Giáo Hoàng Piô thứ V tổ chức, và do Don John của Áo Quốc lãnh đạo đã quyết thắng thuyền đoàn của Thổ Nhĩ Kỳ Hồi Giáo với 320 chiến thuyền và 120 ngàn binh sĩ và người chèo tù nhân Kitô giáo của Thổ Nhĩ Kỳ trong vịnh biển Hy Lạp. Một lần nữa, đoàn quân Thổ Nhĩ Kỳ Hồi Giáo không chế ngự được đoàn quân Kitô giáo Âu châu. Trong trận hải chiến này, nhóm Mân Côi Rôma đã lần chuỗi Mân Côi để cầu thắng cho Hải đội Kitô Giáo trong nhà thờ Ðức Bà. Khi tin đoàn thắng được loan ra, ai ai cũng nhìn nhận đó là sự bầu cử của Ðức Mẹ. Ðức Giáo Hoàng Piô thứ V thuộc dòng Ðaminh rất sùng kính Kinh Mân côi đã lập ra lễ Ðức Bà Toàn Thắng để đánh dấu sự chiến thắng nói trên. Về sau lễ này được đổi ra là lễ Ðức Mẹ Mân Côi mà Giáo hội vẫn giữ vào ngày 7/10 mỗi năm. Khi người ta lần hat ở các đám tang đêm trước ngày chôn cất, người chủ sự thường nhân cơ hội dể đọc hết 150 kinh Mân côi, các Sự Vui, Sự Thương, và Sự Mừng, với kinh mở đầu cho lễ Ðức Mẹ Mân Côi. Ðó là tóm tắt đầy đủ nhất của cuộc đời Mẹ Maria và Chúa Giêsu Con Mẹ. Mặc dù Ðức Mẹ trao chuỗi Mân Côi cho thánh Dômincô không được coi có tính cách lịch sử, nhưng sự phát triển của kinh nguyện này là nợ lớn đối với những đệ tử của thánh Ðôminicô.

Lạy Chúa xin đổ tràn tim chúng con với tình thương của Chúa. Chúa đã sai thiên thần báo cho chúng con, Con Chúa giáng trần làm người. Xin hãy đưa chúng con đến sự vinh quanh phục sinh nhờ cuộc khổn nạn và cái chết của con Chúa. Amen.

(HT 24-9-2023)

Chầu Thánh Thể - Cửa Hướng Đến Thiên Đàng

Trước Mặt Nhật được đặt trên bàn thờ, đơn giản là chúng ta chỉ ngồi và nhìn chăm chú vào Mình Thánh được bao quang bằng ánh sáng. Đó là chính Thân Mình Chúa Ki-tô, là Bánh đã được truyền phép. Vô số những người công giáo trên khắp thế giới cũng đăm đăm nhìn lên như thế trong những giờ chầu Thánh Thể.

Tại sao chỉ là ngồi và chiêm ngắm Thánh Thể? Vâng, dường như không có hành động nào ở đây: hành động ở đây chỉ là hiện diện, là chính sự hiện diện của Thiên Chúa. Câu chuyện xảy ra ở Bê-ta-ni-a cho thấy, chị Mác-ta lo lắng bận bịu với công việc nhằm đáp ứng những nhu cầu của thế gian. Nhưng ở đây, trước Chúa Giê-su Thánh Thể trong dạng thức bí tích, giống như người em Ma-ri-a, chúng ta tìm thấy nơi chỗ cho mình, đó là ngồi bên chân Đấng Mến Yêu.

Chúa Giê-su Ki-tô đang hiện diện ở đây với mình, máu, linh hồn và thiên tính của Người. Nếu ai đó nghi ngờ về những gì xảy ra đối với tấm bánh trong Thánh Lễ, họ cần được nhắc lại giáo huấn của Hội Thánh về bánh sau khi được truyền phép đã biến thể trở thành Chúa Giê-su. Người cũng chính là Thiên Chúa. Nếu đọc Tin Mừng theo thánh Gio-an chương VI với tâm trí của Hội Thánh, rõ ràng là Đức Giê-su, Con Thiên Chúa, đã kéo dài sự nhập thể của Người trên trần gian bằng việc thiết lập bí tích Thánh Thể, nhờ đó trong mỗi Thánh Lễ, bánh và rượu được biến đổi thành chính bản thân Người vì chúng ta. Những lời cốt lõi, phản ánh một cách sinh động và không còn úp mở nữa trong phụng tự Công giáo chúng ta là: “Này là Mình Thầy….Này là Máu Thầy.” Giây phút linh mục đọc những Lời truyền phép đó, trời đất đã giao duyên gặp gỡ trong bánh và rượu, Thiên Chúa trở thành thần lương cho chúng ta.

Các nhà thần bí suốt dòng lịch sử đã nghiệm thấy những hồng ân vĩ đại nơi sự hiện diện của Chúa Giê-su trong Nhiệm Tích Thánh Thể. Dân chúng cũng thế, nhờ đức tin, cặp mắt trái tim của họ đã mở ra. Có người nghĩ rằng chỉ trong các tu viện hay đan viện, may ra chúng ta mới thoát khỏi những áp lực của thế gian và có thể gần gũi được với Thiên Chúa. Thực ra, Chúa Ki-tô vẫn ở ngay bên chúng ta trong Thánh Lễ, trong Nhà Tạm Thánh Thể ở nhà thờ và chúng ta không cần phải tìm kiếm Người ở nơi đâu khác. Thực sự không có nơi nào trên trái đất này thánh thiêng hơn là Nhà Tạm. Mỗi một Thánh Lễ, sự truyền phép đều là một phép lạ, vượt xa hơn bất kỳ một phép lạ nào khác, hơn cả sự tạo thành vũ trụ. Bởi đó, người công giáo chúng ta luôn luôn bày tỏ sự cung kính một cách đặc biệt mỗi khi vào nhà thờ. Chúng ta bái gối hay cúi sâu trước sự hiện diện đích thực và chân thực của Đức Vua – Đấng nắm trọn chủ quyền đang ở đó trong Nhà Tạm. Chúng ta tôn thờ, quỳ gối vì Thiên Chúa đang hiện diện nơi đó. Chúng ta giữ thing lặng trước sự hiện diện của Người để lắng nghe điều Người nói.

Thực tại của chúng ta nơi trần gian này sẽ qua đi. Bây giờ chúng ta mang hình dạng con người, nhưng chúng ta sẽ như thế nào, điều đó tùy thuộc vào Thiên Chúa: “Anh em thân mến, hiện giờ chúng ta là con Thiên Chúa; nhưng chúng ta sẽ như thế nào, điều ấy chưa được bày tỏ.” (1Ga 3,2). Dường như chúng ta chỉ là một ảo ảnh của kiếp sống và thân xác như cỏ cây của chúng ta sẽ được biến đổi khi rơi vào lòng thương xót không thể hiểu nổi của Thiên Chúa. Lúc này đây, Người đến với chúng ta như của nuôi dưỡng, như thần lương sự sống. Khi được thay đổi, chúng ta sẽ thấy khuôn mặt của Đấng đã chọn lựa ở giữa chúng ta như một người tôi tớ phục vụ và Người phục vụ chúng ta bằng cách hiến trao thịt Người làm của ăn, máu Người làm của uống.

Lm. Giuse Phạm Đình Ái SSS chuyển ngữ (kỳ II và hết)

29 Tháng Chín - Tổng Lãnh Thiên Thần Micae, Gabriel và Raphael

Các Thiên Thần là những thiên sứ của Chúa xuất hiện nhiều trong Thánh Kinh, nhưng chỉ có thiên thần Micae, Gabriel và Raphael được nhắc đến tên mà thôi.

Thiên thần Micae xuất hiện trong thị kiến của tiên tri Danien như là "đại hoàng tử" để bảo vệ dân Israel khỏi những kẻ thù tấn công. Trong sách Khải Huyền, Thiên thần Micae dẫn đoàn quân của Chúa đến chiến thắng sau cùng trên quyền lực của ma quỷ. Lòng sùng kính thiên thần Micae đã có từ cổ xưa nhất, thịnh hành ở phương Ðông vào thế kỷ thứ 4. Giáo hội phương Tây bắt đầu lễ kính quan thầy thiên thần Micae và các thiên thần vào thế kỷ thứ 5.

Thiên thần Gabriel cũng xuất hiện trong thị kiến của tiên tri Danien, để công bố xứ mệnh của thiên thần Micae trong chương trình của Thiên Chúa. Sự xuất hiện nổi bật nhất của Thiên thần Gabriel là cuộc diện đàn với thiếu nữ Dothái tên là Maria (tức Ðức Mẹ Maria), Người vâng phục cưu mang Chúa Cứu Thế.

Những hoạt động của Thiên thần Raphael được thu gọn trong Cựu Ước của sách Tôbít. Thiên thần Raphael hiện ra để hướng dẫn con trai của Tôbít là Tôbia qua những đoạn trường mạo hiểm ly kỳ đưa đến kết thúc ba niềm vui, đó là: Tobia thành hôn với Sara, Tobia được chữa khỏi bệnh mù, và phục hồi gia sản của gia đình.

Lễ kính nhớ thiên thần Gabriel là ngày 24 tháng 3, thiên thần Raphael ngày 24 tháng 10 đã được ghi vào lịch Rôma vào năm 1921. Năm 1970, lịch được sửa đổi nhập chung hai ngày lễ kính này với ngày lễ kính thiên thần Micae.

(HT 17-9-2023)

Chầu Thánh Thể - Cửa Hướng Đến Thiên Đàng

Trước Mặt Nhật được đặt trên bàn thờ, đơn giản là chúng ta chỉ ngồi và nhìn chăm chú vào Mình Thánh được bao quang bằng ánh sáng. Đó là chính Thân Mình Chúa Ki-tô, là Bánh đã được truyền phép. Vô số những người công giáo trên khắp thế giới cũng đăm đăm nhìn lên như thế trong những giờ chầu Thánh Thể.

Tại sao chỉ là ngồi và chiêm ngắm Thánh Thể? Vâng, dường như không có hành động nào ở đây: hành động ở đây chỉ là hiện diện, là chính sự hiện diện của Thiên Chúa. Câu chuyện xảy ra ở Bê-ta-ni-a cho thấy, chị Mác-ta lo lắng bận bịu với công việc nhằm đáp ứng những nhu cầu của thế gian. Nhưng ở đây, trước Chúa Giê-su Thánh Thể trong dạng thức bí tích, giống như người em Ma-ri-a, chúng ta tìm thấy nơi chỗ cho mình, đó là ngồi bên chân Đấng Mến Yêu.

Chúa Giê-su Ki-tô đang hiện diện ở đây với mình, máu, linh hồn và thiên tính của Người. Nếu ai đó nghi ngờ về những gì xảy ra đối với tấm bánh trong Thánh Lễ, họ cần được nhắc lại giáo huấn của Hội Thánh về bánh sau khi được truyền phép đã biến thể trở thành Chúa Giê-su. Người cũng chính là Thiên Chúa. Nếu đọc Tin Mừng theo thánh Gio-an chương VI với tâm trí của Hội Thánh, rõ ràng là Đức Giê-su, Con Thiên Chúa, đã kéo dài sự nhập thể của Người trên trần gian bằng việc thiết lập bí tích Thánh Thể, nhờ đó trong mỗi Thánh Lễ, bánh và rượu được biến đổi thành chính bản thân Người vì chúng ta. Những lời cốt lõi, phản ánh một cách sinh động và không còn úp mở nữa trong phụng tự Công giáo chúng ta là: “Này là Mình Thầy….Này là Máu Thầy.” Giây phút linh mục đọc những Lời truyền phép đó, trời đất đã giao duyên gặp gỡ trong bánh và rượu, Thiên Chúa trở thành thần lương cho chúng ta.

Các nhà thần bí suốt dòng lịch sử đã nghiệm thấy những hồng ân vĩ đại nơi sự hiện diện của Chúa Giê-su trong Nhiệm Tích Thánh Thể. Dân chúng cũng thế, nhờ đức tin, cặp mắt trái tim của họ đã mở ra. Có người nghĩ rằng chỉ trong các tu viện hay đan viện, may ra chúng ta mới thoát khỏi những áp lực của thế gian và có thể gần gũi được với Thiên Chúa. Thực ra, Chúa Ki-tô vẫn ở ngay bên chúng ta trong Thánh Lễ, trong Nhà Tạm Thánh Thể ở nhà thờ và chúng ta không cần phải tìm kiếm Người ở nơi đâu khác. Thực sự không có nơi nào trên trái đất này thánh thiêng hơn là Nhà Tạm. Mỗi một Thánh Lễ, sự truyền phép đều là một phép lạ, vượt xa hơn bất kỳ một phép lạ nào khác, hơn cả sự tạo thành vũ trụ. Bởi đó, người công giáo chúng ta luôn luôn bày tỏ sự cung kính một cách đặc biệt mỗi khi vào nhà thờ. Chúng ta bái gối hay cúi sâu trước sự hiện diện đích thực và chân thực của Đức Vua – Đấng nắm trọn chủ quyền đang ở đó trong Nhà Tạm. Chúng ta tôn thờ, quỳ gối vì Thiên Chúa đang hiện diện nơi đó. Chúng ta giữ thing lặng trước sự hiện diện của Người để lắng nghe điều Người nói.

Thực tại của chúng ta nơi trần gian này sẽ qua đi. Bây giờ chúng ta mang hình dạng con người, nhưng chúng ta sẽ như thế nào, điều đó tùy thuộc vào Thiên Chúa: “Anh em thân mến, hiện giờ chúng ta là con Thiên Chúa; nhưng chúng ta sẽ như thế nào, điều ấy chưa được bày tỏ.” (1Ga 3,2). Dường như chúng ta chỉ là một ảo ảnh của kiếp sống và thân xác như cỏ cây của chúng ta sẽ được biến đổi khi rơi vào lòng thương xót không thể hiểu nổi của Thiên Chúa. Lúc này đây, Người đến với chúng ta như của nuôi dưỡng, như thần lương sự sống. Khi được thay đổi, chúng ta sẽ thấy khuôn mặt của Đấng đã chọn lựa ở giữa chúng ta như một người tôi tớ phục vụ và Người phục vụ chúng ta bằng cách hiến trao thịt Người làm của ăn, máu Người làm của uống.

Lm. Giuse Phạm Đình Ái SSS chuyển ngữ (kỳ I)

20 Tháng Chín - Thánh Anrê Kim Taegon, Phaolô Chong Hasang và Các Bạn

Anrê Kim Taegon là linh mục Ðại Hàn đầu tiên và là con của một người trở lại đạo. Cha của ngài, ông Ignatius Kim, được tử đạo trong thời cấm đạo năm 1839 và được phong thánh năm 1925. Sau khi được rửa tội vào lúc 15 tuổi, Anrê phải trải qua một hành trình dài 1,300 dặm để gia nhập chủng viện ở Macao, Trung Cộng. Sáu năm sau, ngài xoay sở để trở về quê hương qua ngả Mãn Châu. Cùng năm ấy ngài vượt qua eo biển Hoàng Sa đến Thượng Hải và thụ phong linh mục. Khi trở về quê, ngài có nhiệm vụ thu xếp cho các vị thừa sai vào Ðại Hàn qua ngã đường biển, nhằm tránh né sự kiểm soát biên phòng. Ngài bị bắt, bị tra tấn và sau cùng bị chặt đầu ở sông Han gần thủ đô Hán Thành.

Thánh Phaolô Chong Hasang là một chủng sinh, 45 tuổi.

Kitô Giáo được du nhập vào Ðại Hàn khi Nhật xâm lăng quốc gia này vào năm 1592, lúc ấy có một số người Ðại Hàn được rửa tội, có lẽ bởi các binh sĩ Công Giáo người Nhật. Việc truyền giáo rất khó khăn vì Ðại Hàn chủ trương bế quan tỏa cảng, ngoại trừ những hành trình đến Bắc Kinh để trả thuế. Một trong những chuyến đi này, khoảng năm 1777, sách vở tài liệu Công Giáo của các cha dòng Tên ở Trung Cộng được lén lút đem về để dạy bảo người tín hữu Kitô Ðại Hàn. Giáo Hội tại gia bắt đầu thành hình. Khoảng mười năm sau đó, khi một linh mục Trung Hoa lén lút đến Ðại Hàn, ngài thấy có đến 4,000 người Công Giáo mà chưa có ai được gặp một vị linh mục. Bảy năm sau, số người Công Giáo ấy lên đến khoảng 10,000 người. Sau cùng, tự do tôn giáo được ban hành vào năm 1883.

Khi Ðức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II đến Nam Hàn năm 1984 để phong thánh, ngoài Thánh Anrê và Phaolô, còn 98 người Ðại Hàn và ba vị thừa sai người Pháp, tất cả đều tử đạo trong khoảng 1839 và 1867. Trong số đó có các giám mục và linh mục, nhưng hầu hết là giáo dân: 47 phụ nữ, 45 quý ông.

Trong những người tử đạo năm 1839 là Columba Kim, một phụ nữ 26 tuổi. Ngài bị cầm tù, bị tra tấn bằng vật dụng bằng sắt nung nóng và than. Ngài và người em là Agnes bị lột quần áo và bị giam chung với những tù nhân hình sự, nhưng họ không bị làm nhục. Sau khi Columba phàn nàn về sự sỉ nhục này, từ đó về sau không một phụ nữ nào bị nhục nhã như vậy nữa. Hai người bị chém đầu. Một em trai 13 tuổi, Phêrô Ryou, bị tra tấn dã man đến độ em có thể lấy da thịt của mình mà ném vào quan toà. Em bị xiết cổ cho đến chết. Protase Chong, một người quý tộc 41 tuổi, sau khi bị tra tấn ông đã chối đạo và được thả tự do. Sau đó, ông trở lại, tuyên xưng đức tin và bị tra tấn cho đến chết.

(HT 10-9-2023)

TẶNG PHẨM HY TẾ CỦA ĐỨC KITÔ

Thánh Eymard đã nói về Thánh Thể bằng một ngôn ngữ rất cảm động, đó là Bí tích mà cái chết cứu độ của Chúa Giêsu vươn chạm đến và ảnh hưởng đến cuộc sống chúng ta. Điều này, chúng ta có thể biết được qua việc trích dẫn vài hàng tư tưởng của ngài: "Hy tế Thánh Lễ chính là biểu tượng cho hy tế thập giá... Chúa Giêsu đã khám phá ra những phương thế để tự hiến mình làm của lễ trong một cách thức thường xuyên, thậm chí trong tình trạng vinh quang của Ngài." "Thánh Lễ ...là hành vi tôn vinh cao cả nhất có thể được dâng lên Thiên Chúa, là hành vi thánh thiện và lợi ích nhất cho chúng ta." "Thánh Thể làm đại diện, gợi nhớ lại cái chết của Chúa chúng ta xét như là hành động tối cao và cuối cùng của tình yêu thương. ...Bí tích Thánh Thể không có gì khác hơn là tình yêu bùng phát ra từ phòng Tiệc Ly." Sự trân quý sâu sắc của thánh Eymard đối với Thánh Lễ luôn luôn như vậy trong suốt cuộc sống của cha, và dấu hiệu đầu tiên của sự trân quý đó được thể hiện rõ nét ngay trong thời thơ ấu của ngài. Cậu Phêrô Giuliano Eymard phải chờ đợi cho đến khi mười hai tuổi mới có thể được Rước Lễ Lần Đầu (điều này khá nghiêm ngặt vào thời đó). Nhưng trước đó vài năm, không gì có thể ngăn cản cậu phục vụ Thánh Lễ, và chúng ta biết rằng, cậu đã làm như vậy một cách chăm chỉ thường xuyên với tâm tình vui tươi, sự chu đáo và lòng đạo đức tuyệt vời.

Có nhiều điều để suy ngẫm, với lời ngợi khen và lòng biết ơn, về sự kiện cử hành Hy Lễ Tạ Ơn làm cho cái chết và sự sống lại của Chúa Giêsu vươn đến và mở rộng đến thời gian cũng như không gian của riêng mỗi người chúng ta. Thông qua Thánh Lễ, chúng ta đang được liên tục tái kết nối với Chúa Giêsu, nối kết giữa lễ vật hy sinh của con người và Thiên Chúa phục sinh. Thông qua tặng phẩm Thánh Thể - vừa trong cử hành phụng vụ và vừa trong Bí tích được lưu giữ nơi Nhà Tạm - chúng ta đều có thể sống liên tục trước sự hiện diện của Thiên Chúa Cha qua sự hiện diện của Chúa Con và trong sự hợp nhất với Chúa Thánh Thần. Một món quà như vậy - thử xem liệu chúng ta có thể nói được điều gì đó cách đặc biệt và trọn vẹn ý nghĩa về Bí tích Cực Thánh không - cuối cùng, thực sự ngôn từ không sao diễn tả được.

Lm. Bernard Camiré, SSS (kỳ II và hết. Nguồn: dongthanhthe.net)

14 Tháng 9 - Sự Chiến Thắng của Thánh Giá

Vào đầu thế kỷ thứ tư, Thánh Helena, mẹ của Hoàng Ðế La Mã Constantine, đến Giêrusalem để tìm kiếm các nơi linh thiêng mà Ðức Kitô đã từng đặt chân đến. Thánh nữ san bằng Ðền Aphrodite (thần Hy Lạp) mà truyền thống cho rằng được xây trên phần mộ của Ðấng Cứu Thế, và sau đó Constantine đã xây Ðền Mộ Thánh lên trên. Trong cuộc đào xới, các công nhân tìm thấy ba thập giá. Truyền thuyết nói rằng một thập giá được coi là của Ðức Giêsu khi thập giá ấy chữa lành một phụ nữ đang hấp hối khi thập giá chạm vào bà.

Ngay sau đó, thập giá ấy trở nên mục tiêu cho sự sùng kính. Vào ngày thứ Sáu Tuần Thánh ở Giêrusalem, theo lời một nhân chứng, thập giá được lấy ra khỏi hộp đựng bằng bạc, và được đặt trên bàn cùng với tấm bảng nhỏ có ghi hàng chữ mà Philatô đã ra lệnh treo trên đầu Ðức Giêsu. Sau đó "từng người một đến kính viếng; tất cả đều cúi đầu; trước hết họ dùng trán sau đó dùng mắt để chạm đến thập giá và tấm bảng; và sau khi hôn kính thập giá họ mới lui bước."

Cho đến ngày nay, các Giáo Hội Ðông Phương, Công Giáo cũng như Chính Thống Giáo đều cử hành ngày Tôn Kính Thánh Giá vào tháng Chín để kỷ niệm ngày cung hiến Ðền Mộ Thánh. Ngày lễ này được du nhập vào niên lịch Tây Phương trong thế kỷ thứ bảy sau khi Hoàng Ðế Heraclius khôi phục được thập giá này khỏi tay người Ba Tư mà họ đã chiếm đoạt vào năm 614, trước đó 15 năm. Theo một truyện kể, vị hoàng đế định tự mình vác thập giá ấy vào Giêrusalem, nhưng không thể nào tiến bước được cho đến khi ông cởi bỏ phẩm phục sang trọng vua chúa và trở nên một người nghèo hèn đi chân đất.

15 Tháng Chín - Ðức Mẹ Sầu Bi

Trong một thời kỳ có đến hai ngày lễ để tôn kính sự Sầu Bi của Ðức Mẹ: một ngày lễ xuất phát từ thế kỷ thứ 15, ngày lễ kia từ thế kỷ thứ 17. Trong một thời gian cả hai ngày lễ đều được Giáo Hội hoàn vũ cử hành: một lễ vào ngày thứ Sáu trước Chúa Nhật Lễ Lá, một lễ trong tháng Chín.

Những dữ kiện chính yếu trong phúc âm đề cập đến sự sầu muộn của Ðức Mẹ là trong các đoạn của Thánh Luca 2:35 và Gioan 19:26-27. Ðoạn phúc âm theo Thánh Luca là lời tiên đoán của cụ Simeon về một lưỡi gươm sẽ đâm thâu tâm hồn Ðức Maria; đoạn của Thánh Gioan nói về lời trăn trối của Ðức Kitô với Ðức Maria và người môn đệ yêu dấu.

Nhiều học giả thời Giáo Hội tiên khởi giải thích lưỡi gươm như sự sầu muộn của Ðức Maria, nhất là khi nhìn Ðức Giêsu chết trên thập giá. Do đó, hai đoạn này có liên hệ với nhau, như điều tiên đoán đã được thể hiện.

Ðặc biệt Thánh Ambrôsiô coi Ðức Maria như một hình ảnh sầu muộn nhưng đầy uy quyền ở chân thánh giá. Ðức Maria đứng đó một cách không sợ hãi, trong khi những người khác lẩn trốn. Ðức Maria nhìn đến các thương tích của Con mình với lòng thương cảm, nhưng qua đó ngài nhìn thấy sự cứu chuộc nhân loại. Khi Ðức Giêsu bị treo trên thập giá, Ðức Maria không sợ bị chung số phận nhưng sẵn sàng nộp mình cho kẻ bách hại.

(HT 3-9-2023)

TẶNG PHẨM HY TẾ CỦA ĐỨC KITÔ

Nếu một người công giáo bình thường được hỏi: "Khi nghe nói đến hạn từ "Bí tích Thánh Thể", hình ảnh nào sẽ nổi lên trong tâm trí của bạn? ", chắc chắn, câu trả lời sẽ cho chúng ta thấy nhiều khía cạnh của Bí tích Thánh Thể. Ví dụ, hình ảnh có thể đến với tâm trí người ta là một linh mục đang hơi cúi mình xuống trên bánh hay chén tại bàn thờ mà đọc: "Này là Mình Thầy...sẽ bị nộp vì các con...Này là chén máu Thầy...sẽ đổ ra cho các con." Tiếp nữa, có lẽ là hình ảnh dân chúng xếp hàng lên hiệp lễ, họ đón nhận Mình Thánh với niềm xác tín qua lời đáp "Amen". Hay một bức tranh khác nữa là hình ảnh của những người đang cầu nguyện thinh lặng trước Hào Quang hoặc trước Nhà Tạm chứa đựng Mình Thánh Chúa. Tất nhiên, đây chỉ là một vài hình ảnh tiêu biểu trong rất nhiều hình ảnh về Bí tích Thánh Thể có thể đến với tâm trí người ta và chúng toát lên một số chân lý cũng như một số chiều kích của Nhiệm tích Thánh Thể. Thực tế, Hy Lễ Tạ Ơn là một Bí tích chứa đựng nhiều nét rạng ngời thiêng liêng. Trong những bài chia sẻ sau, chúng ta sẽ nỗ lực để khai mở một ít trong những nét huy hoàng rực rỡ đó.

Chúng ta sẽ bắt đầu với ví dụ đầu tiên ở trên mà hạn từ Bí tích Thánh Thể gợi lên cho tâm trí người ta: đó hình ảnh của vị tư tế lúc truyền phép, ngài đọc: "Này là Mình Thầy...sẽ bị nộp vì các con; Này là chén máu Thầy ...đổ ra cho các con." Chân lý của Bí tích Thánh Thể làm nền tảng cho khoảnh khắc truyền phép là gì? Tất cả chúng ta đều biết, Chúa Giêsu đã thiết lập Bí tích Thánh Thể trong Bữa Tiệc Ly. Bữa Tiệc này là một nghi lễ nhằm kỷ niệm một biến cố trọng tâm trong lịch sử của người Do Thái, tức biến cố giải thoát họ khỏi ách nô lệ Ai Cập. Khi người Do Thái dùng bữa ăn nghi thức đó trong Lễ Vượt Qua, họ không chỉ nhớ lại một biến cố của quá khứ mà còn là một lời hứa tiên tri cho họ về một cuộc giải thoát chưa đến, một cuộc giải thoát sẽ còn sâu rộng hơn, phổ quát và triệt để hơn. Về sau, đây chính là bối cảnh mà Chúa Giêsu giới thiệu tặng phẩm Thánh Thể của Ngài. Trong diễn tiến của bữa ăn nghi thức, Chúa Giêsu cầm lấy bánh không men từ bàn và nói trên bánh: "Này là Mình Thầy...sẽ bị nộp vì các con ". Tiếp theo, Ngài nâng chén rượu lên và nói trên chén rằng: "Này là máu Thầy, máu Giao Ước mới sẽ đổ ra cho các con...Các con hãy làm việc này mà nhớ đến Thầy." Với những lời long trọng ấy, Chúa Giêsu mặc khải Ngài chính là Con Chiên Hy Tế xóa tội trần gian. Khi Chúa Giêsu nói về thân mình Ngài "bị nộp vì các con" và về máu huyết Ngài "đổ ra cho các con", Ngài đang tỏ cho thấy cái chết của Ngài trên thập giá là một biến cố cứu chuộc toàn thể nhân loại, một biến cố làm biến đổi và canh tân toàn diện lịch sử tâm linh của con người.

Sau này, việc gì sẽ xảy ra nếu những điều Chúa Giêsu đã truyền dạy thực hiện để tưởng nhớ đến Ngài được chúng ta làm lại, tức là, cử hành Hy Lễ Tạ Ơn? Điều sẽ "xảy ra" là cái chết trao ban sự sống và cứu độ của Đức Giêsu trên thập giá, nghĩa là, sự hiến thân hoàn hảo của Chúa Giêsu cho Chúa Cha vì chúng ta, sẽ đi vào thời khắc đặc biệt của chúng ta trong lịch sử cũng như liên hệ với cuộc sống của chúng ta ở đây và bây giờ. Hy tế đó của Chúa Giêsu được trao ban cho chúng ta, một cách Bí tích, nhằm giúp chúng ta có thể nhập cuộc vào sự dâng hiến bản thân của Chúa Giêsu, để rồi chúng ta có thể nên một với Ngài trong hành động yêu mến và chúc tụng Thiên Chúa Cha trong Chúa Thánh Thần. Như Đức Thánh Cha Benedicto XVI nói trong thông điệp đầu tiên của ngài: "Thánh Thể lôi kéo chúng ta vào trong hành động tự hiến của Chúa Giêsu ... chúng ta bước vào trong chính sự tự hiến năng động của Ngài." Nếu đây là những gì cử hành Thánh Thể hướng về, thì sẽ chẳng khó khăn gì mấy để hiểu lý do tại sao Thánh Lễ, xét như là phương thế, mà nhờ đó, cái chết và sự phục sinh của Chúa Giêsu Kitô vươn chạm đến cũng như ảnh hưởng đến cuộc sống của chúng ta, phải có một vị trí trung tâm trong đời sống của người tín hữu công giáo.

Lm. Bernard Camiré, SSS (kỳ I. Nguồn: dongthanhthe.net)

8 Tháng Chín - Sinh Nhật Ðức Trinh Nữ Maria

Giáo Hội mừng kính ngày sinh nhật Ðức Maria từ thế kỷ thứ sáu. Ngày sinh nhật được chọn trong tháng Chín vì Giáo Hội Ðông Phương bắt đầu niên lịch phụng vụ từ tháng Chín. Ngày mùng tám là vì lễ Vô Nhiễm Nguyên Tội là ngày 8 tháng Mười Hai (chín tháng trước).

Kinh Thánh không đề cập gì đến việc sinh hạ Ðức Maria. Tuy nhiên, bản văn mà người ta cho là phúc âm nguyên thủy của Thánh Giacôbê có đề cập đến sự kiện này. Bản văn này không có giá trị lịch sử, nhưng nó cho thấy quá trình sùng đạo của Kitô Hữu. Theo bản văn, bà Anna và ông Gioankim vì hiếm muộn nên cầu xin cho được một đứa con. Họ được hứa cho một người con mà trẻ này sẽ giúp hình thành kế hoạch cứu chuộc trần gian của Thiên Chúa. Câu truyện trên (cũng như nhiều câu truyện khác trong phúc âm) cho thấy sự hiện diện quan trọng của Thiên Chúa trong cuộc đời Ðức Maria ngay từ đầu.

Thánh Augustine nối kết việc sinh hạ của Ðức Maria với công trình cứu chuộc của Chúa Giêsu. Thánh nhân nói trái đất hãy vui mừng và bừng sáng vì việc sinh hạ Ðức Maria. "Ngài là bông hoa trong cánh đồng mà từ đó đã nẩy sinh hoa huệ quý nhất vùng châu thổ. Qua sự sinh hạ của ngài, bản chất mà chúng ta thừa hưởng từ cha mẹ đã thay đổi."

(Nguồn: nguoitinhuu.org)

(HT 27-8-2023)

Ý NGHĨA THẦN HỌC VÀ LINH ĐẠO CỦA VIỆC TÔN THỜ THÁNH THỂ

NGOÀI THÁNH LỄ

b. Một khi cảm biết tình yêu Chúa Thánh Thể và sự thật về Chúa, chúng ta chắc chắn sẽ được chính Tình Yêu biến đổi thành khí cụ của tình yêu.

«Chúa Giêsu đã muốn ở lại với chúng ta trong Thánh Thể, bằng cách làm cho sự hiện diện của Chúa trong bữa ăn và trong hy tế, trở nên lời hứa đổi mới nhân loại bằng tình yêu của Chúa». Khi chiêm ngắm Thánh Thể, chúng ta có thể trở thành điều mình chiêm ngắm và học biết hiến dâng sự sống mình cho Thiên Chúa và nhân loại.

Một khi cảm nhận tình Chúa sâu xa, thì yêu người không còn là bổn phận phải làm, mà là một ân huệ trong đời, thúc bách ta hân hoan thực thi và chối từ yêu thương là một mất mát lớn lao trong đời. Lòng mến Thánh Thể thôi thúc lòng mến tha nhân. Bánh Thánh Thể “chuyên chở tình yêu của Đức Kitô” thì khi đón nhận và chiêm ngắm Thánh Thể, chúng ta cũng trở nên người chuyên chở tình yêu Đức Kitô đến cho mọi người.

Mẹ Têrêxa Calcutta có thể cho ta kinh nghiệm đáng tin này: «Trong Thánh Thể, chúng ta có Chúa Giêsu dưới hình bánh, còn trong các khu nhà ổ chuột, chúng ta nhìn thấy và sờ được Đức Kitô nơi những thân xác nát tan và những trẻ thơ bị ruồng bỏ. Nếu bạn không nhận ra Chúa Giêsu nơi Thánh Thể thì bạn cũng không thể nhận ra Chúa Giêsu trong người nghèo». Việc tôn thờ Thánh Thể giúp ta biết tôn trọng sự hiện diện của Đức Kitô trong những kẻ nghèo đói, khổ đau, bị bỏ rơi… Họ như là “bí tích” sống động đầy sự hiện diện của Chúa.

Kết luận

Ước gì nhờ nỗ lực học tập, cử hành và sống linh đạo Thánh Thể, chúng ta được trang bị một hiểu biết giáo lý sâu xa về Bí tích Cực Thánh, thắp bừng lên trong lòng mỗi người niềm say mến Chúa Giêsu, quyết tâm nên giống Chúa, để Bí tích Thánh Thể thực sự trở thành “chóp đỉnh và trung tâm”, thành “dự án sống” của mỗi người, của từng gia đình và của cộng đoàn giáo xứ.

Đức Thánh Cha Phanxicô ân cần nhắc nhở chúng ta: «Một buổi cử hành có thể rất đẹp trên bình diện bề ngoài, nhưng nếu nó không đưa chúng ta tới chỗ gặp gỡ Chúa Giêsu, thì nó có nguy cơ không đem lại sự dưỡng nuôi nào cho con tim và cuộc sống chúng ta. Trái lại, qua Bí tích Thánh Thể, Chúa Giêsu muốn bước vào cuộc sống chúng ta, thấm nhuần nó với ơn thánh của Chúa, dẫn đưa ta tới cuộc sống bác ái, quảng đại, thứ tha và hòa giải… và như thế, trong mỗi cộng đoàn Kitô hữu có sự liên hệ giữa phụng vụ và đời sống».

Vì vậy, «điều quan trọng nhất trong đời là học biết cách để Chúa Giêsu chạm đến và biến đổi ta bằng tình yêu trìu mến của Chúa». Chúa đang chờ đợi chúng ta trong Bí tích tình yêu. Chúng ta hãy mau mắn và hân hoan tìm gặp Chúa.

Nhớ rằng, linh đạo Thánh Thể là một “cảm nếm” hơn là “suy nghĩ”, là dìm mình trong sự hiện diện đầy yêu thương của Chúa để con tim được lôi cuốn, hơn là lý trí được thuyết phục bởi các chân lý đức tin được bàn luận. Ước gì, nhờ sự nhiệt thành và sốt sắng hơn trong cử hành và tôn thờ Thánh Thể, chúng ta sớm được Chúa Thánh Thần dẫn vào một kinh nghiệm sâu xa về Chúa, để cuộc đời chúng ta tràn đầy ý nghĩa và niềm vui đức tin như cha Henri M. Nouwen xác quyết: “Niềm vui không tự đến với chúng ta. Chúng ta phải chọn niềm vui và gìn giữ nó trong suốt cuộc đời. Đó là chọn lựa đặt nền tảng trên sự hiểu biết rằng chúng ta sống với Thiên Chúa, tìm thấy nơi Thiên Chúa chỗ trú ẩn, sự an toàn và không gì cất Thiên Chúa đi khỏi chúng ta, kể cả cái chết.” (kỳ V và hết, Nguồn: dongthanhthe.net)

27 Tháng Tám - Thánh Monica (322?-387)

Hoàn cảnh cuộc đời Thánh Monica đã có thể biến ngài thành một người vợ hay mè nheo, một nàng dâu nhiều cay đắng và một người mẹ tuyệt vọng, tuy nhiên ngài đã không chịu thua bất cứ cám dỗ nào. Mặc dù ngài là một Kitô Hữu, cha mẹ ngài đã gả cho một người ngoại giáo, ông Patricius, là người sống trong cùng tỉnh Tagaste ở Bắc Phi Châu. Patricius là người tốt nhưng ông vô cùng nóng nẩy và phóng túng. Ngoài ra Thánh Monica còn phải chịu đựng bà mẹ chồng hay gắt gỏng. Ông Patricius thường rầy la vợ vì bà hay thương người. Nhưng sự cầu nguyện và gương mẫu đời sống của Thánh Monica sau cùng đã chinh phục được người chồng cũng như mẹ chồng, ngài đã đưa họ trở về với đức tin Kitô Giáo. Ông Patricius chết năm 371, sau khi rửa tội được một năm để lại người vợ goá và ba con nhỏ.

Người con cả, Augustine Hippo, nổi tiếng nhất (sau này là thánh). Vào lúc cha chết, Augustine mới 17 tuổi và là sinh viên trường hùng biện ở Carthage. Thánh Monica thật đau buồn khi thấy con mình đi theo tà thuyết Manikê và sống cuộc đời phóng đãng. Có những lúc Thánh Monica không cho con được ăn ngủ ở trong nhà. Và rồi một đêm kia, ngài được thị kiến và được đảm bảo là Augustine sẽ trở về với đức tin. Từ đó trở đi ngài sống gần với con hơn để ăn chay và cầu nguyện cho con. Quả vậy, ngài ở gần đến nỗi Augustine cũng phải bực mình

Khi 29 tuổi, Augustine quyết định đi Rôma để dạy về hùng biện. Một tối kia, Augustine nói với mẹ là anh ra bến tầu để từ giã bạn bè. Nhưng, anh lại lên tầu đi Rôma. Thánh Monica thật đau lòng khi biết mình bị lừa, nhưng ngài nhất định đi theo. Vừa đến Rôma thì ngài lại biết là Augustine đã đi Milan. Mặc dù việc di chuyển khó khăn, Thánh Monica vẫn nhất định bám sát.

Ở đây, Augustine bị ảnh hưởng bởi một giám mục, Ðức Ambrôsiô, là vị linh hướng sau này của Thánh Monica. Augustine chấp nhận mọi lời khuyên của đức giám mục và tập được đức khiêm tốn đến độ ngài có thể từ bỏ được nhiều tật xấu. Thánh Monica trở thành người lãnh đạo của nhóm phụ nữ đạo đức ở Milan cũng như khi ở Tagaste.

Ngài tiếp tục cầu nguyện cho Augustine trong những năm anh theo học với đức giám mục. Vào Phục Sinh năm 387, Ðức Ambrôsiô rửa tội cho Augustine và một vài người bạn của anh. Không lâu sau đó, cả nhóm đi Phi Châu. Lúc ấy, Thánh Monica biết cuộc đời ngài sắp chấm dứt, ngài nói với Augustine, "Con ơi, không có gì trên trần gian này làm mẹ vui lòng cả. Mẹ không biết có gì còn phải thi hành và tại sao mẹ lại ở đây, vì mọi hy vọng của mẹ ở trần gian này đều đã được hoàn tất." Sau đó không lâu ngài bị bệnh và chịu đau đớn trong chín ngày trước khi từ trần.

Tất cả những gì chúng ta biết về Thánh Monica là trong tác phẩm Tự Thú của Thánh Augustine.

(Nguồn: nguoitinhuu.org)

(HT 20-8-2023)

Ý NGHĨA THẦN HỌC VÀ LINH ĐẠO CỦA VIỆC TÔN THỜ THÁNH THỂ
NGOÀI THÁNH LỄ

2. Hãy đến với Thánh Thể để cảm nếm Tình Yêu của Chúa.

Mọi điều chúng ta có đều là ơn ban của Chúa. Sự sống, tài năng, của cải, “tất cả là hồng ân”. Trong cái nhìn của đức tin, chúng ta có thể khám phá Chúa đang hiện diện rất gần, rất sâu trong chúng ta, vì Ngài là chính sự sống của ta.

Ơn tự nhiên đã diệu kỳ, mà ơn siêu nhiên còn cao quý gấp bội. Để phục hồi sự sống siêu nhiên đã mất vì tội, Thiên Chúa đã trao ban cho chúng ta chính Con của Ngài là Đức Kitô, Đấng đã tự hiến mình đến chết trên Thập giá để ta được giải thoát, được cứu độ, được sống đời đời.

Thánh Thể tiếp tục là tình yêu tự hiến này vì «Trong Thánh Thể, chúng ta có Chúa Giêsu, chúng ta có hy tế cứu độ của Chúa, chúng ta có sự sống lại của Chúa, chúng ta có ân ban của Chúa Thánh Thần, chúng ta có sự tôn thờ, vâng phục và tình yêu đối với Chúa Cha».

«Tôn thờ Thánh Thể là lúc chúng ta ở lại bên Chúa để học biết sự thật về Chúa là Đấng… đã trở nên nghèo khó, để ta nên giàu có ơn sủng, đã tự hiến chính mình, để ta được sống dồi dào (x. Ga 10,10). Người mặc lấy thân phận mỏng manh thấp hèn của tấm bánh, hoàn toàn trút bỏ vinh quang, không còn sống cho chính mình nữa. Tất cả hiện hữu của Chúa Giêsu là trọn vẹn hiến dâng, là sống vì ta và để cứu rỗi ta, cho ta được bước vào cảnh vực thần thiêng, được “ở cùng Chúa” và “Chúa ở cùng ta”. Đức Kitô là Đấng duy nhất, đứng trên đỉnh viên mãn của thời gian, đã mặc lấy thân phận thời gian của con người, để dẫn đưa con người vào trong chính Chúa, là “Hiện Tại Vĩnh Hằng”».

Nếu chúng ta mở rộng đôi mắt đức tin chiêm ngắm, mở rộng con tim để nhận biết tình yêu cứu độ của Chúa dành cho ta, đưa ta từ một tội nhân vào huyền nhiệm tình yêu vĩnh cửu của Chúa, thì giây phút trước Thánh Thể, lòng chúng ta phải sửng sốt yêu mến thốt lên như Phaolô: Con Thiên Chúa «… đã yêu tôi và hiến mạng vì tôi»(Gl 2,20).

3. Đến với Thánh Thể để hiệp nhất với Chúa và hiệp thông với tha nhân.

Các lần gặp gỡ thân tình với Đấng mà chúng ta xưng tụng là Chúa, là Đấng Cứu Độ, phải mang lại cho đời sống chúng ta «chân trời mới và hướng đi mới mang tính quyết định». Như thế, «Tôn thờ Thánh Thể mở cho ta cơ hội để sống “nhờ Chúa, với Chúa và trong Chúa”, để ra khỏi chính mình và trải rộng thân mình đến mức vô biên vô tận là được hiệp nhất với Thiên Chúa, Đấng Vĩnh Cửu».

a. Một khi cảm biết tình yêu Chúa Thánh Thể và sự thật về Chúa, chúng ta phải được thúc đẩy cách mãnh liệt để «giao nộp đời mình cho Chúa Giêsu để sống thiết thân với Chúa», để Chúa làm chủ và uốn nắn đời ta theo tình yêu Thánh Thể của Chúa. Một tình yêu có khả năng làm cho cuộc đời chúng ta vươn đến một sự “hiện hữu” chân thực, thánh thiện, vĩnh cửu, tràn đầy niềm vui và hy vọng.

Giữa dòng đời, trong đó, người ta chạy theo sự khôn ngoan nhân loại để khẳng định mình đẹp, mình giàu và quyền lực hơn người, phải rất quả cảm ta mới dám đặt tất cả hy vọng và ý nghĩa tối hậu đời mình nơi mình Chúa, sống theo thánh ý Chúa, thực hành những giá trị Tin Mừng. Họa theo nếp sống của Chúa Giêsu: giản dị và nghèo khó, khiêm tốn và hiền hậu, bao dung và phục vụ, ra khỏi chính mình để sống cho tha nhân là đi theo lẽ khôn ngoan của thập giá, là đường dẫn ta đi vào tương quan với Chúa ngày mật thiết hơn. Nhờ việc cử hành và tôn thờ Thánh Thể, chúng ta tìm thấy căn nguyên, mẫu mực và niềm hy vọng cho đời sống Kitô hữu của mình.

(kỳ IV, Nguồn: dongthanhthe.net)

23 Tháng Tám - Thánh Rôsa ở Lima (1586-1617)

Vị thánh đầu tiên của Tân Thế Giới này có cùng một đặc tính như tất cả các thánh khác -- đó là bị đau khổ vì sự chống đối -- và một đặc tính khác được khâm phục hơn là nên bắt chước -- đó là sự hãm mình đền tội cách quá đáng.

Thánh nữ sinh trong một gia đình Tây Ban Nha ở Lima, Peru, vào lúc Nam Mỹ đang trong thế kỷ truyền giáo đầu tiên. Dường như ngài muốn noi gương Thánh Catarina ở Siena, bất kể những chống đối và nhạo cười của cha mẹ, bạn hữu.

Vì lòng yêu mến Thiên Chúa mà các thánh có những hành động kỳ dị đối với chúng ta, và quả thật đôi khi thiếu khôn ngoan, nhưng đó chỉ để nói lên sự tin tưởng của các ngài là bất cứ điều gì làm nguy hại đến sự tương giao với Thiên Chúa đều bị tiêu trừ. Do đó, vì sắc đẹp của ngài được nhiều người ngưỡng mộ nên Thánh Rôsa đã dùng hạt tiêu chà sát lên mặt để tạo thành các vết sưng xấu xí. Sau này, ngài còn đội một vòng bạc dầy cộm trên đầu, bên trong nhét đinh giống như mão gai.

Khi cha mẹ ngài rơi vào tình trạng khủng hoảng tài chánh, ban ngày Thánh Rôsa phải làm việc nơi đồng áng và ban đêm phải khâu vá để giúp đỡ gia đình. Mười năm dài tranh đấu với gia đình được khởi đầu khi cha mẹ ép buộc ngài phải kết hôn. Cha mẹ ngài không cho đi tu, và vì vâng lời ngài tiếp tục đời sống cô độc và ăn chay hãm mình ngay tại nhà như một thành viên của Dòng Ba Ðaminh. Vì lòng ước ao muốn được trở nên giống như Ðức Kitô nên hầu hết khi ở nhà, ngài sống trong cô độc.

Trong những năm cuối đời, Thánh Rôsa lập một căn phòng ngay trong nhà để chăm sóc các trẻ em bụi đời, người già yếu và bệnh tật. Ðây là khởi đầu của dịch vụ xã hội ở Peru. Mặc dù có cuộc sống và sinh hoạt tách biệt, ngài cũng bị đưa ra trước Toà Thẩm Tra, nhưng các người thẩm vấn không tìm thấy lý do gì khác hơn là ngài bị ảnh hưởng bởi ơn sủng.

Ðiều chúng ta lầm tưởng rằng đó chỉ là một cuộc sống lập dị thì thực sự đã được biến đổi tự bên trong. Nếu chúng ta nhớ đến cách ăn năn đền tội bất thường của ngài thì chúng ta cũng phải nhớ một điều vĩ đại của Thánh Rôsa: tình yêu Thiên Chúa của ngài quá nồng nhiệt đến nỗi ngài sẵn sàng chịu đựng sự nhạo cười của người đời, chịu cám dỗ mãnh liệt và chịu đau bệnh lâu dài. Khi ngài từ trần năm 31 tuổi, cả thành phố đã tham dự tang lễ của ngài và các chức sắc trong xã hội đã thay phiên nhau khiêng quan tài của ngài.

24 Tháng Tám -Thánh Batôlômêô

Trong Tân Ước, Thánh Batôlômêô chỉ được nhắc đến trong danh sách các tông đồ. Một số học giả cho rằng ngài là Natanien, người Cana xứ Galilê được Philípphê mời đến gặp Ðức Giêsu. Và Ðức Giêsu đã khen ông: "Ðây đích thực là người Israel. Lòng dạ ngay thẳng" (Gioan 1:47b). Khi Natanien hỏi Ðức Giêsu làm sao Ngài biết ông, Ðức Giêsu trả lời "Tôi thấy anh ở dưới cây vả" (Gioan 1:48b). Ðiều tiết lộ kinh ngạc này đã khiến Natanien phải kêu lên, "Thưa Thầy, chính Thầy là Con Thiên Chúa; chính Thầy là Vua Israel" (Gioan 1:49b). Nhưng Ðức Giêsu đã phản ứng lại, "Có phải anh tin vì tôi nói với anh là tôi thấy anh dưới cây vả? Anh sẽ được thấy những điều lớn lao hơn thế nữa!" (Gioan 1:50)

Quả thật Natanien đã được nhìn thấy những điều trọng đại. Ngài là một trong những người được Ðức Giêsu hiện ra trên bờ biển Tiberia sau khi Phục Sinh (x. Gioan 21:1-14). Lúc ấy các ngài chài lưới cả đêm mà không được gì cả. Vào buổi sáng, họ thấy có người đứng trên bờ dù rằng không ai biết đó là Ðức Giêsu. Ngài bảo họ tiếp tục thả lưới, và họ bắt được nhiều cá đến nỗi không thể kéo lưới lên nổi. Sau đó Gioan nói với Phêrô, "Chính Thầy đó."

Khi họ dong thuyền vào bờ, họ thấy có đám lửa, với một ít cá đang nướng và một ít bánh. Ðức Giêsu bảo họ đem cho mấy con cá tươi, và mời họ đến dùng bữa. Thánh Gioan kể rằng mặc dù họ biết đó là Ðức Giêsu, nhưng không một tông đồ nào dám hỏi ngài là ai. Thánh Gioan cho biết, đó là lần thứ ba Ðức Giêsu hiện ra với các tông đồ.

Sổ Tử Ðạo Rôma viết rằng Thánh Batôlômêô đã rao giảng ở Ấn và Armenia, là nơi ngài bị lột da và bị chém đầu bởi vua Astyages. (Nguồn: nguoitinhuu.org)

(HT 13-8-2023)

Ý NGHĨA THẦN HỌC VÀ LINH ĐẠO CỦA VIỆC TÔN THỜ THÁNH THỂ
NGOÀI THÁNH LỄ

III. GIÁO PHẬN SỐNG MẦU NHIỆM THÁNH THỂ

Năm Thánh là cơ hội thuận lợi thúc đẩy chúng ta canh tân đời sống đức tin. Con đường đổi mới này phải ngang qua Thánh Thể, bởi vì: «Mọi cam kết nên thánh… phải múc lấy sức mạnh cần thiết từ mầu nhiệm Thánh Thể và quy hướng về mầu nhiệm đó như là tột đỉnh của mình…» Trọn chương trình mục vụ của Giáo Phận được đặt trong viễn tượng của “sự thánh thiện”, khi làm cho Năm Thánh này hoàn toàn thấm nhuần trong linh đạo Thánh Thể. Bí tích làm cho chúng ta trở thành những người thánh và không thể nào có sự thánh thiện mà không được hòa nhập vào trong đời sống Thánh Thể: «Ai ăn Thịt Ta thì sẽ sống nhờ Ta» (Ga 6,57).

Mỗi Giáo xứ cần tổ chức việc cử hành Thánh lễ trong bầu khí tràn đầy đức tin và ân sủng. Mỗi người và mỗi gia đình cần nỗ lực thực hiện một linh đạo Thánh Thể toàn vẹn nghĩa là không chỉ dừng lại ở việc siêng năng dự lễ và thực hiện lòng tôn thờ Thánh Thể ngoài Thánh lễ cách ý thức, mà còn để cho Nhiệm tích Thánh Thể nuôi sống và định hướng cuộc đời ta, uốn nắn ta sống những đòi hỏi của một Kitô hữu như là một «việc tôn thờ thiêng liêng» (x. Rm 12,1). «Không có việc vun trồng một “linh đạo phụng vụ”, thì hành động phụng vụ dễ dàng bị rút gọn về một thứ như là “cử hành hình thức” và làm vô ích ân sủng phát sinh từ việc cử hành».

Vì Thánh Thể trên hết không phải là “chủ đề” được bàn luận, mà là “con tim” của đời sống Kitô hữu, nên «Bí tích Thánh Thể không thể bị đóng khung trong nhà thờ, nhưng phải trở thành “dự án đời sống” và nằm ở nền tảng của một linh đạo Thánh Thể đích thật». Chúa Giêsu đang ân cần chờ đợi ta, chúng ta hãy đến với Người:

1. Hãy đến với Thánh Thể để cảm nếm sự Hiện Diện của Chúa.

Tình yêu đã thúc đẩy Thiên Chúa cao cả tự hủy đến cùng, hiện diện khiêm hạ trong Thánh Thể vì chúng ta và cho chúng ta. Cách tốt nhất để chúng ta ý thức và cảm nếm sự hiện diện của Chúa là sống với Chúa.

Có những lúc chúng ta cùng nhau chiêm ngắm và tôn thờ Chúa Thánh Thể, nhưng hãy tập có được những phút giây quỳ lặng một mình trước Thánh Thể, bởi cầu nguyện không nhất thiết phải nói nhiều mà là yêu mến nhiều. Sự thinh lặng từ môi miệng đến cõi lòng khi không nói, không xin, mà chỉ để được ở bên Chúa, để được Chúa phủ lấp ta bằng sự hiện diện đầy yêu thương của Người. Cầu nguyện trong thinh lặng là để con tim tự do mở ra chiêm ngắm và lãnh nhận tình yêu, là cách thế tuyệt vời để cảm nhận sự hiện diện thân tình của Chúa với mỗi người! Đó là lúc chúng ta đang nghe Chúa ân cần bảo ta: “Hãy ở thinh lặng và lắng nghe, bây giờ con hãy nghỉ ngơi và để Cha hành động!”

Giữa xã hội náo động ngày nay, dành được mười lăm phút bên Chúa mỗi ngày đã khó, mà bỏ lại mọi lo âu để thanh thản hiện diện bên Chúa còn khó gấp bội. Nhưng đó là điều cần vì «Không có sự thinh lặng thì hầu như không thể sống đời sống thiêng liêng. Sự thinh lặng bắt đầu với việc dành một thời gian và không gian nào đó cho Chúa và chỉ cho một mình Chúa mà thôi. Nếu ta thực sự tin rằng Thiên Chúa không chỉ hiện hữu mà còn hiện diện sống động để chữa lành và hướng dẫn đời ta, thì ta cần phải sắp xếp một nơi tĩnh lặng, một giờ nhất định nào đó để chỉ quan tâm tới một mình Chúa (x. Mt 6,6)».

Vì «cảm thức về sự hiện diện của Chúa là một hồng ân Chúa ban, chứ không là kết quả do con người thủ đắc», nếu nỗ lực tập luyện, những khó khăn ban đầu sẽ được vượt thắng và rồi nhờ ơn Chúa, «Kỷ luật của sự thinh lặng cho phép ta dần dần đụng chạm được sự hiện diện đầy hy vọng của Thiên Chúa trong đời ta, và nếm cảm ngay từ bây giờ niềm vui và bình an thuộc về trời mới, đất mới».Một khi có được kinh nghiệm về Chúa, chúng ta sẽ thấy Chúa quý giá tuyệt đối và sẵn sàng đánh đổi tất cả để có Ngài. Sự cầu nguyện trong thinh lặng dần có sức lôi cuốn ta cách mãnh liệt, mang lại cho đời ta sự biến đổi và bình an diệu kỳ.

(kỳ III, Nguồn: dongthanhthe.net)
14 Tháng Tám - Thánh Maximilian Mary Kolbe (1894-1941)

Không hiểu tương lai của con sẽ ra sao!" Ðó là câu mà nhiều cha mẹ từng than thở với đứa con hay đau yếu. Nhưng với Thánh Maximilian Mary Kolbe thì khác. Ngay từ nhỏ, khi được cha mẹ hỏi, ngài trả lời, "Con tha thiết cầu xin với Ðức Mẹ để biết tương lai của con. Và Ðức Mẹ đã hiện ra, tay cầm hai triều thiên, một mầu trắng, một mầu đỏ. Ðức Mẹ hỏi con có muốn nhận các triều thiên ấy không -- mầu trắng là sự thanh khiết, mầu đỏ là sự tử đạo. Con trả lời, 'Con muốn cả hai.' Ðức Mẹ mỉm cười và biến mất." Sau biến cố đó, cuộc đời của Maximilian Kolbe không còn giống như trước.

Ngài gia nhập tiểu chủng viện của các cha Phanxicô ở Lwow, Ba Lan, gần nơi sinh trưởng, và lúc ấy mới 16 tuổi. Mặc dù sau này ngài đậu bằng tiến sĩ về triết học và thần học, nhưng ngài rất yêu thích khoa học, có lần ngài phác họa cả một phi thuyền không gian.

Sau khi thụ phong linh mục lúc 24 tuổi, ngài nhận thấy sự thờ ơ tôn giáo là căn bệnh nguy hiểm vào thời ấy. Nhiệm vụ của ngài là phải chiến đấu chống với căn bệnh này. Ngài sáng lập tổ chức Ðạo Binh của Ðức Vô Nhiễm mà mục đích là chống lại sự dữ qua đời sống tốt lành, siêng năng cầu nguyện, làm việc và chịu đau khổ. Ngài phát hành tờ Hiệp Sĩ của Ðức Vô Nhiễm, được đặt dưới sự phù hộ của Ðức Maria để rao giảng Phúc Âm cho mọi dân tộc. Ðể thực hiện công việc ấn loát, ngài thành lập "Thành Phố của Ðức Vô Nhiễm" - Niepolalanow -- mà trong đó có đến 700 tu sĩ Phanxicô làm việc. Sau này, ngài thành lập một thành phố khác ở Nagasaki, Nhật Bản. Cả tổ chức Ðạo Binh và tờ nguyệt san có đến 1 triệu hội viên cũng như độc giả. Tình yêu Thiên Chúa của ngài được thể hiện hằng ngày qua sự sùng kính Ðức Maria.

Năm 1939, Ðức Quốc Xã xâm lăng Ba Lan. Thành phố Niepolalanow bị dội bom. Cha Kolbe và các tu sĩ Phanxicô bị bắt, nhưng sau đó chưa đầy ba tháng, tất cả được trả tự do, vào đúng ngày lễ Ðức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội.

Vào năm 1941, ngài bị bắt một lần nữa. Mục đích của Ðức Quốc Xã là thanh lọc những phần tử tuyển chọn, là các vị lãnh đạo. Cuộc đời Cha Kolbe kết thúc trong trại tập trung Auschwitz.

Vào ngày 31 tháng Bảy 1941, có một tù nhân trốn thoát. Sĩ quan chỉ huy trại bắt 10 người khác phải chết thay. Hắn khoái trá bước dọc theo dãy tù nhân đang run sợ chờ đợi sự chỉ định của hắn như tiếng gọi của tử thần. "Tên này." "Tên kia." Có những tiếng thở phào thoát nạn. Cũng có tiếng nức nở tuyệt vọng.

Trong khi 10 người xấu số lê bước về hầm bỏ đói, bỗng dưng tù nhân số 16670 bước ra khỏi hàng.

"Tôi muốn thế chỗ cho ông kia. Ông ấy có gia đình, vợ con."

Cả một sự im lặng nặng nề. Tên chỉ huy sững sờ, đây là lần đầu tiên trong đời hắn phải đối diện với một sự can đảm khôn cùng.

"Mày là ai?"

"Là một linh mục." Không cần xưng danh tính cũng không cần nêu công trạng.

Và Cha Kolbe được thế chỗ cho Trung Sĩ Francis Gajowniczek.

Trong "hầm tử thần" tất cả bị lột trần truồng và bị bỏ đói để chết dần mòn trong tăm tối. Nhưng thay vì tiếng rên xiết, người ta nghe các tù nhân hát thánh ca. Vào ngày lễ Ðức Mẹ Hồn Xác Lên Trời (15 tháng Tám) chỉ còn bốn tù nhân sống sót. Tên cai tù chấm dứt cuộc đời Cha Kolbe bằng một mũi thuốc độc chích vào cánh tay. Sau đó thân xác của ngài bị thiêu đốt cũng như bao người khác.

Cha được Ðức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II phong thánh năm 1981.
(Nguồn: nguoitinhuu.org)

(HT 6-8-2023)

Ý NGHĨA THẦN HỌC VÀ LINH ĐẠO CỦA VIỆC TÔN THỜ THÁNH THỂ
NGOÀI THÁNH LỄ

4. Chầu Thánh Thể

«Việc chầu Thánh Thể thôi thúc các tín hữu ý thức về sự hiện diện kỳ diệu của Chúa Kitô và là một lời mời gọi họ hiệp thông thiêng liêng với Chúa. Hơn nữa, đó còn là sự thúc đẩy tuyệt vời để hiến dâng Thiên Chúa sự thờ phượng xứng hợp trong tinh thần và chân lý ».

«Niềm tin vào sự hiện diện đích thực của Chúa đương nhiên đưa tới việc biểu lộ công khai niềm tin ấy. Lòng sùng mộ thúc đẩy các tín hữu đến với Bí tích Thánh Thể cũng lôi cuốn họ tham dự sâu xa hơn vào Mầu nhiệm Vượt Qua và đáp lại với lòng biết ơn Đấng, qua nhân tính của mình, không ngừng tuôn đổ sự sống thần linh cho các chi thể của Thân Mình Người. Ở bên Đức Kitô, họ được hưởng tình thân sâu xa của Chúa, được gần gũi, tâm sự, cầu xin Chúa cho bản thân, cho người thân, cũng như cho sự bình an và ơn cứu độ của thế giới. Dâng hiến trọn đời sống mình cho Chúa Cha cùng với Đức Kitô trong Chúa Thánh Thần, họ được gia tăng đức tin, cậy, mến nhờ những cuộc trao đổi tuyệt vời này. Nhờ vậy, họ được nuôi dưỡng những tâm tình chân thực khiến họ có thể cử hành việc tưởng niệm Chúa với lòng sùng mộ thích đáng và năng rước lấy Bánh Thánh mà Chúa Cha đã ban cho ta».

Chúng ta “thinh lặng” trước sự hiện diện của Chúa và mở lòng đón nhận ân sủng tình yêu… «Nhờ phụng thờ Chúa Thánh Thể, ta được biến đổi nên người Chúa muốn! Theo nghĩa đầy đủ, chầu Thánh Thể có nghĩa là “Thiên Chúa và con người vươn đến nhau cùng một lúc!”».

5. Phép lành Thánh Thể

Linh mục hay Phó tế kết thúc Giờ Chầu Thánh Thể bằng việc ban phép lành Thánh Thể cho những người hiện diện. Đây là một trong những á Bí tích.

Bất cứ sự chúc lành nào cũng đều là lời ngợi khen, tạ ơn Thiên Chúa và là lời cầu xin các ân huệ của Ngài. Trong Đức Kitô, các Kitô hữu được chúc lành bởi Thiên Chúa Cha bằng mọi thứ chúc lành thiêng liêng. Bởi vậy, Giáo Hội ban phép lành bằng cách kêu cầu Danh thánh Chúa Giêsu và thường có kèm dấu Thánh Giá của Đức Kitô.

6. Cung nghinh Thánh Thể

«Rước kiệu ngày lễ trọng kính Mình Máu Chúa là “hình thức tiêu biểu” của những cuộc rước kiệu Thánh Thể. Đó là phần nối dài việc cử hành phụng vụ Thánh Thể: ngay sau lễ kính Mình Máu Chúa, Bánh Thánh được truyền phép trong thánh lễ được rước ra khỏi nhà thờ để giáo dân “bày tỏ công khai lòng tin và lòng mến đối với Bí tích Thánh Thể”». «Các tín hữu hiểu rõ và yêu thích những giá trị của việc rước kiệu Thánh Thể: họ ý thức mình là thành phần của “dân Chúa”, đi cùng đường với Chúa và tuyên xưng niềm tin nơi Đấng thật sự là “Chúa ở cùng chúng ta”». «Thánh Thể được rước đi cũng còn là nguồn mạch phúc lành và vô vàn ơn sủng» (x. Cv 10,38).

7. Đại hội Thánh Thể

Thường tổ chức theo từng cấp từ Giáo Hội địa phương tới hoàn vũ. Trong Đại hội Thánh Thể, các Kitô hữu học hỏi về Mầu nhiệm Thánh Thể sâu xa hơn qua việc nghiên cứu về nhiều khía cạnh thần học hay tu đức.

(kỳ II, Nguồn: dongthanhthe.net)

10 Tháng Tám - Thánh Lôrensô (thế kỷ thứ ba)

Thánh Lôrensô là một trong bảy nô bộc (phó tế) của giáo hội chịu trách nhiệm giúp đỡ người nghèo túng và ngài được giao cho trách nhiệm "quản lý tài sản của giáo hội". Khi sự cấm đạo dưới thời hoàng đế Valerian bùng nổ, Thánh Giáo Hoàng Sixtus bị kết án tử hình cùng với sáu phó tế khác. Khi đức giáo hoàng bị điệu ra pháp trường, Lôrensô đi theo khóc lóc nức nở, ngài hỏi, "Cha ơi, cha đi đâu mà không cho nô bộc này theo?" Ðức giáo hoàng trả lời, "Con ơi, ta không bỏ con đâu. Trong ba ngày nữa, con sẽ theo ta." Nghe thấy thế, Lôrensô thật vui mừng, ngài về phân phát hết tiền của trong kho cho người nghèo, và còn bán cả các phẩm phục đắt tiền để có thêm của cải mà phân phát.

Quan Tổng Trấn Rôma, một người tham lam, nghĩ rằng Giáo Hội có giấu giếm nhiều của cải. Do đó, ông ra lệnh cho Lôrensô phải đem hết tài sản của Giáo Hội cho ông. Vị thánh trả lời, xin cho ba ngày. Thế là ngài đi khắp thành phố, quy tụ mọi người nghèo khổ, đau yếu được Giáo Hội giúp đỡ. Khi trình diện họ trước mặt quan, ngài nói: "Ðây là tài sản của Giáo Hội!"

Giận điên người, quan tổng trấn xử phạt Lôrensô phải chết cách thê thảm và chết dần mòn. Vị thánh bị cột trên một vỉ sắt lớn với lửa riu riu để từ từ thiêu đốt da thịt của ngài, nhưng thánh nhân đang bừng cháy với tình yêu Thiên Chúa nên hầu như ngài không cảm thấy gì. Thật vậy, Thiên Chúa còn ban cho ngài sức mạnh đến độ có thể đùa bỡn. Ngài nói với quan tòa, "Lật tôi đi chứ. Phía bên này chín rồi!" Và trước khi trút hơi thở cuối cùng, ngài nói, "Bây giờ thì đã chín hết rồi." Sau đó ngài cầu xin cho thành phố Rôma được trở lại với Ðức Kitô và cho Ðức Tin Công Giáo được lan tràn khắp thế giới. Và ngài tiến lên lãnh nhận triều thiên tử đạo.

(Nguồn:nguoitinhuu.org)

(HT 30-7-2023)

Ý NGHĨA THẦN HỌC VÀ LINH ĐẠO CỦA VIỆC TÔN THỜ THÁNH THỂ
NGOÀI THÁNH LỄ

I. MỐI TƯƠNG QUAN GIỮA THÁNH LỄ VÀ VIỆC TÔN THỜ THÁNH THỂ NGOÀI THÁNH LỄ

Giữa Thánh lễ và việc Tôn Thờ Thánh Thể ngoài Thánh lễ có một mối liên hệ nội tại. «Cử hành Hy tế Thánh Thể là nguồn gốc và đích tới của việc tôn thờ được tỏ bày đối với Thánh Thể ngoài thánh lễ». Việc tôn thờ Thánh Thể ngoài thánh lễ chính là sự kéo dài thánh lễ chúng ta cử hành, đưa ta đi sâu vào Mầu nhiệm Vượt Qua, bày tỏ niềm tin yêu, biết ơn đối với Chúa Giêsu hiện diện trong Bí tích Thánh Thể. «Bao lâu mà Thánh Thể còn được lưu giữ trong các nhà thờ, Chúa Kitô thực là Đấng Emmanuel, là “Chúa ở với chúng ta”. Chúa ở giữa chúng ta ngày và đêm; đầy tràn ân sủng và sự thật».

II. CÁC VIỆC TÔN THỜ THÁNH THỂ NGOÀI THÁNH LỄ

Các việc tôn thờ Thánh Thể ngoài Thánh lễ bao gồm:

1. Việc Rước lễ ngoài Thánh lễ

Ngay từ thời Giáo Hội sơ khai, «Lý do tiên quyết và căn nguyên của việc lưu giữ Thánh Thể ngoài Thánh lễ là để trao ban “của ăn đàng” (Viaticum)» cho các bệnh nhân.

Những tín hữu không thể tham dự Thánh lễ có thể rước lễ ngoài Thánh lễ, «để họ được liên kết với Chúa Kitô và với hy tế của Ngài được cử hành trong Thánh lễ». Người nhà của bệnh nhân không thể dự lễ, nên dọn lòng rước lễ cùng với bệnh nhân, để nhờ hiệp nhất với Chúa, họ hiệp thông sâu xa hơn với người bệnh trong lời khẩn nguyện và lễ dâng thập giá.

2. Rước lễ thiêng liêng

Rước lễ thiêng liêng là việc sùng kính riêng tư. Một người yêu mến Chúa Thánh Thể sẽ liên lỉ ước ao kết hiệp với Chúa và vì không thể rước cách Bí tích (rước lễ) thì lòng họ khao khát rước Chúa cách thiêng liêng.

Hiệu quả của việc sùng kính này tùy thuộc lòng nhân từ của Chúa đối với lòng yêu mến khao khát nơi mỗi người. Thực hành này đẹp lòng Chúa. Chúa sẽ gìn giữ họ luôn sống trong ân sủng và ban ơn giúp họ ngày càng kết hiệp mật thiết với Chúa hơn. Thánh Têrêxa Hài Đồng Giêsu viết: "Khi bạn không được rước Mình Thánh Chúa và không tham dự Thánh lễ, bạn có thể rước lễ thiêng liêng, đây là một thực hành đem lại nhiều ơn ích; qua đó tình yêu của Thiên Chúa sẽ ấn dấu mạnh mẽ trên bạn".

Một điểm thuận lợi là ta có thể rước lễ thiêng liêng mỗi ngày nhiều lần, ở bất cứ nơi nào, lúc nào, làm cả ngày sống của ta luôn kết hiệp mật thiết với Chúa, thành lời cầu nguyện liên lỉ như Chúa dạy (x. Lc 18,1; 21,36).

3. Viếng Chúa

«Viếng Thánh Thể lưu giữ trong nhà tạm là việc gặp gỡ Chúa cách ngắn ngủi, được thúc đẩy bởi niềm tin rằng Chúa đang hiện diện tại đây và có đặc điểm là cầu nguyện trong thinh lặng». «Việc viếng Thánh Thể là một bằng chứng của lòng tri ân, một dấu hiệu của tình yêu mến và một bổn phận tôn thờ của ta đối với Đức Kitô, Chúa chúng ta». Thánh Anphonsô Liguori viết: «Trong số các việc đạo đức, việc thờ phượng Chúa Giêsu trong Thánh Thể là cao cả nhất sau các bí tích, việc mà Thiên Chúa yêu thích nhất và đem lại lợi ích cho chúng ta».

(kỳ I, Nguồn: dongthanhthe.net)

1 Tháng Tám: Thánh Anphong Liguori (1696-1787)

Công Ðồng Vatican II xác định rằng, thần học luân lý phải được nuôi dưỡng bởi Phúc Âm, và chứng tỏ được sự cao quý của ơn gọi người Kitô Hữu, và nhiệm vụ của họ là trưng ra kết quả ấy trong đời sống bác ái giữa trần gian. Vào năm 1950, Thánh Anphong được Ðức Piô XII tuyên xưng là quan thầy của các thần học gia luân lý, ngài thật xứng với danh hiệu ấy. Trong cuộc đời ngài, thánh nhân phải tranh đấu để giải thoát nền thần học luân lý khỏi sự khắt khe của chủ thuyết Jansen. Thần học luân lý của ngài, đã được tái bản 60 lần trong thế kỷ sau khi ngài từ trần, chú trọng đến các vấn đề thực tiễn và cụ thể của các cha xứ và cha giải tội. Nếu có thói vụ luật và giảm thiểu hóa luật lệ xen vào thần học luân lý, chắc chắn nó không thuộc về mô hình thần học tiết độ và nhân từ của Thánh Anphong.

Vào năm 16 tuổi, ngài lấy bằng tiến sĩ giáo luật và dân luật của Ðại Học Naples, nhưng sau đó đã bỏ nghề luật sư để hoạt động tông đồ. Ngài được thụ phong linh mục và dồn mọi nỗ lực trong việc tổ chức tuần đại phúc ở các giáo xứ, cũng như nghe xưng tội và thành lập các đoàn thể Kitô Giáo.

Ngài sáng lập Dòng Chúa Cứu Thế năm 1732. Ðó là một tổ chức của các linh mục và tu sĩ sống chung với nhau, tận tụy theo gương Ðức Kitô và hoạt động chính yếu là tổ chức tuần đại phúc cho nông dân ở thôn quê. Như một điềm báo cho điều sẽ xảy ra sau này, sau một thời gian hoạt động, những người đồng hành với ngài ngay từ khi thành lập đã từ bỏ tu hội và chỉ còn lại có một thầy trợ sĩ. Nhưng tu hội cố gắng sống còn và được chính thức chấp nhận vào 17 năm sau, dù rằng khó khăn vẫn chưa hết.

Sự canh tân mục vụ lớn lao của Thánh Anphong là cách giảng thuyết và giải tội -- ngài thay thế kiểu hùng biện khoa trương, thùng rỗng kêu to, bằng sự giản dị dễ hiểu, và thay thế sự khắc nghiệt của thuyết Jansen bằng sự nhân từ. Tài viết văn nổi tiếng của ngài phần nào đã làm lu mờ công lao khó nhọc mà ngài đã ngang dọc vùng Naples trong 26 năm trường để tổ chức tuần đại phúc.

Ngài được tấn phong giám mục khi 66 tuổi và ngay sau khi nhậm chức, ngài đã cải tổ toàn diện giáo phận.

Vào năm 71 tuổi, ngài bị đau thấp khớp khủng khiếp. Ngài đau khổ trong 18 tháng sau cùng với "sự tăm tối" vì sự do dự, sợ hãi, bị cám dỗ đủ mọi khía cạnh đức tin và mọi đức tính.

Thánh Anphong nổi tiếng về nền tảng thần học luân lý, nhưng ngài cũng sáng tác nhiều trong lãnh vực tâm linh và thần học tín lý. Văn bản Các Vinh Dự của Ðức Maria là một trong những công trình vĩ đại về chủ đề này, và cuốn Viếng Thánh Thể được tái bản đến 40 lần trong đời ngài, đã ảnh hưởng nhiều đến sự sùng kính Thánh Thể trong Giáo Hội.

Ngài được phong thánh năm 1831, và được tuyên xưng Tiến Sĩ Hội Thánh năm 1871.

(Nguồn:nguoitinhuu.org)

(HT 23-7-2023)

LỊCH SỬ CỦA BÁNH LỄ: TỪ Ổ BÁNH MÌ ĐẾN BÁNH LỄ HIỆN NAY (Lucia Graziano)

Bánh lễ phổ biến tại Âu châu thời Caroling

Câu chuyện về Wandregisel chỉ là một truyền thuyết – tuy nhiên, một truyền thuyết có cơ sở xác thực, ít nhất là từ quan điểm niên đại. Vị tu sĩ người Pháp này qua đời năm 665, và chính xác là vào cuối thế kỷ đó, ý tưởng cho rằng bánh được truyền phép trong Thánh lễ tốt nhất nên là bánh dẹt và không men dần bắt đầu được áp dụng trong các giáo phận ở Pháp. Cũng có thể không phải Wandregisel là người đầu tiên đã phát minh ra những tấm bánh thánh Rước lễ, mà là một số “đồng sự” của ngài đã nghĩ ra chúng, những người sống cùng thời và cùng địa hạt với ngài.

Trong thế kỷ thứ VIII, tục lệ truyền phép bánh lễ bắt đầu lan rộng dần. Năm 798, Alcuin thành York đã lên tiếng ủng hộ, nhấn mạnh sự giống nhau của bánh lễ với bánh không men mà Đức Giêsu đã ăn trong Bữa Tiệc Ly. Vài năm sau, Thánh Rabanus Maurus chỉ ra rằng Cựu Ước nghiêm cấm việc sử dụng bánh mì có men làm của lễ hy tế. Hẳn nhiên, Giao ước mới đã cho phép Kitô hữu bỏ đi nhiều luật cấm trong Cựu ước, nhưng vị thánh ở Mainz này vẫn giữ quan điểm cho rằng bánh lễ không men nên được ưu tiên hơn trong bối cảnh đó.

Đến thế kỷ thứ IX, tập tục này coi như đã xác định: nhiều nhà phụng vụ dường như xem đó là điều hiển nhiên, và các văn khố của giáo hội bắt đầu ghi lại nhiều thương vụ về các khuôn đúc bánh lễ, thường được trang trí để in các hình ảnh có chủ đề thánh thiêng trên tấm bánh lễ xốp. Đáng kể hơn nữa, các bản văn của thế kỷ X và XI ghi lại những phản đối của một số “người theo chủ nghĩa truyền thống” (hăng hái nhất trong số họ là Tu viện trưởng Eccard IV và Thánh Gallen), những người không đánh giá cao cách tân này và muốn tiếp tục thánh hiến những ổ bánh mì có men thông thường; và chính những lời chỉ trích lẻ tẻ này cho phép chúng ta đoán được mức độ phổ biến của thực hành mới đã hiện diện vào thời điểm đó.

Dù Eccard có nói gì thì nói, các tấm bánh lễ đã tự khẳng định mình cách dễ dàng trên khắp Giáo hội Tây phương. Chúng được giới giáo sĩ độc quyền chuẩn bị, theo một nghi thức long trọng mà một số người thậm chí mô tả là có “mùi thánh”: các hạt ngũ cốc được chọn ra từng hạt, trút vào những chiếc bao được làm đặc biệt cho mục đích này rồi được các tu sĩ đem đi xay trong thinh lặng thánh, họ dùng những khoảnh khắc này để cầu nguyện. Ngược lại, công việc nướng bánh đi kèm với hát kinh và các bài thánh ca: sau đó những chiếc bánh lễ sẵn sàng được mang đến các tu viện và phân phát cho các nhà thờ có nhu cầu.

Như những đồng xu nhỏ làm phong phú tâm hồn

Đây chưa phải là những tấm bánh lễ xốp mà chúng ta biết ngày nay: thẩm định từ những gì mà các nguồn tài liệu của thời đại ấy đã viết, mọi thứ đều khiến chúng ta tưởng tượng được rằng những tấm bánh lễ đầu tiên dùng trong nghi lễ vẫn giữ nguyên kích thước đường kính của những chiếc bánh được mang lên bàn ăn. Chẳng hạn, chúng ta biết rằng người ta thường lấy chúng để đậy lên trên chén lễ (cho thấy rõ ràng là các tấm bánh phải lớn hơn miệng chén lễ); một vài nguồn tài liệu còn cho chúng ta biết về những chiếc bánh Thánh Thể thậm chí còn đủ lớn để bẻ ra thành những miếng bánh nhỏ đủ cho cả tuần.

Tuy nhiên, chẳng bao lâu sau, người ta nhận ra rằng hình thức của những chiếc bánh thánh lớn như vậy khiến chúng trở nên cực kỳ dễ vỡ: để tránh khả năng khi bẻ bánh nhiều lần, những mảnh nhỏ có thể vô tình bị rơi vãi, các tu sĩ thấy cần phải chuyển sang dạng một phần nhỏ, có thể nói như vậy. Do đó, những chiếc bánh lễ xốp tròn nhỏ mà ngày nay chúng ta vẫn nhận được khi Rước lễ đã ra đời như thế đó; và ngay cả trong trường hợp này, một số nhà luân lý vẫn nhíu mày: nhìn từ xa, những tấm bánh lễ đó trông giống như những đồng xu, phù hợp với quầy đổi tiền hơn là nơi cầu nguyện!

Nhưng lời chỉ trích đó đã sớm được giải thích lại theo hướng tích cực. Vào thế kỷ XII, thần học gia Honorius thành Autun đã chỉ ra rằng sự so sánh đó là hoàn toàn thích hợp; và quả thực, nó có tính tượng trưng khi tên của Thiên Chúa được in trên bánh lễ, giống như tên của vị vua trị vì được in trên các đồng xu ở trần gian. Theo đánh giá của nhà thần học này, phép loại suy này thật hoàn hảo và đầy tính biểu tượng: ngay cả khi bánh thánh là những đồng xu, theo cách riêng của chúng, thì chúng cũng được Vua trên trời phân phát cách hào phóng. Chúng thực sự là những đồng xu, và nằm trong số những đồng tiền quý giá nhất: những đồng quý kim duy nhất mà nhờ đó ta có thể nếm hưởng đặc ân đối diện với Chúa, mặt đối mặt.

Lm. Phaolô Nguyễn Minh Chính
Chuyển ngữ từ: aleteia.org
Nguồn: gpquinhon.org / hdgmvietnam.com
(đăng tiếp kỳ trước và hết)

26 Tháng Bảy: Thánh Gioankim và Thánh Anna

Trong Kinh Thánh, các thánh sử Mátthêu và Luca cung cấp cho chúng ta phả hệ của Ðức Giêsu. Các ngài đi ngược trở về tổ tiên dòng họ của Người chỉ để chứng minh rằng Ðức Giêsu là cực điểm của các lời hứa trọng đại. Nhưng bên ngoại của Ðức Giêsu thì bị lãng quên, chúng ta không có một dữ kiện gì về các đấng sinh thành ra Ðức Maria. Ngay cả tên Gioankim và Anna cũng xuất phát từ một truyền thuyết được viết lại sau khi Ðức Giêsu về trời khoảng hơn một thế kỷ.

Tuy nhiên, đức tính anh hùng và thánh thiện của các ngài được suy đoán từ bầu khí của toàn thể gia tộc Ðức Maria. Dù chúng ta dựa trên truyền thuyết về thời kỳ thơ ấu của Ðức Maria hoặc suy đoán từ các dữ kiện trong Phúc Âm, Ðức Maria là một thể hiện của biết bao thế hệ những người siêng năng cầu nguyện mà chính ngài là một người đắm chìm trong các truyền thống đạo đức của người Do Thái.

Các đức tính nổi bật của Ðức Maria khi ngài thi hành các quyết định, khi liên lỉ cầu nguyện, khi trung thành với quy luật tôn giáo, khi bình tĩnh trước những khủng hoảng và khi tận tâm với người bà con -- tất cả những điều này cho thấy một gia tộc khắng khít, yêu thương nhau biết nhìn đến các thệ hệ tương lai trong khi vẫn duy trì truyền thống tốt đẹp của quá khứ.

Thánh Gioankim và Thánh Anna -- dù những tên tuổi này có thật hay không -- đã đại diện cho một chuỗi thế hệ của những người trung tín thi hành bổn phận, kiên trì sống đức tin để tạo nên một bầu khí thuận tiện cho sự giáng trần của Ðấng Thiên Sai, nhưng họ vẫn âm thầm không ai biết đến.

(nguồn từ nguoitinhuu.org)

(HT 16-7-2023)

LỊCH SỬ CỦA BÁNH LỄ: TỪ Ổ BÁNH MÌ ĐẾN BÁNH LỄ HIỆN NAY (Lucia Graziano)

Các Tin Mừng đã nói rõ ràng: trong Bữa Tiệc Ly, Đức Giêsu “cầm lấy bánh”. Hẳn nhiên, ta biết rõ rằng bánh mà Đức Giêsu sử dụng phải là bánh không men, biểu tượng của Lễ Vượt Qua (thông tin ít oi này cũng không ngăn được nhiều họa sĩ vẽ Bữa Tiệc Ly mô tả Đức Giêsu cầm một ổ bánh mì có men bình thường). Tuy nhiên, bánh không men và bánh lễ không cùng một sự việc và trông cũng không giống nhau hoàn toàn. Vì vậy, khi nào (và tại sao) có phong tục sử dụng những mẫu bánh lễ xốp nhỏ, màu trắng, trong các cử hành phụng vụ?

Tập tục chắc là có từ lâu, nhưng không phải từ thời đầu của Kitô giáo: các linh mục trong những thế kỷ đầu đã thánh hiến những chiếc bánh mì có men thông thường rồi phân phát các miếng nhỏ cho các tín hữu. Nhưng bánh lễ hiện đại bắt nguồn từ khi nào?

Để trả lời câu hỏi này, ta có thể nại đến một truyền thuyết hay vài nguồn tài liệu lịch sử. Và vì truyền thuyết thì luôn có tính hấp dẫn, nên chúng ta sẽ bắt đầu bằng lựa chọn này trước khi chuyển sang lựa chọn thứ hai để có câu trả lời chặt chẽ hơn.

Bánh lễ hiện đại: Do một tu sĩ phát minh khi đưa ra quyết tâm cho Mùa Vọng (theo truyền thuyết)

Nhân vật chính trong câu chuyện của chúng ta là Thánh Wandregisel, người thành lập tu viện Fontanelle ở Pháp. Vào thời ấy (tiền bán thế kỷ VII), gia đình quý tộc của ngài được coi là quan trọng: thật thú vị khi biết rằng bác của Wandregisel là ông tổ của vương triều Caroling. Nhưng, bất cần đến những vinh dự của gia đình (và nói thẳng ra là không quan tâm đến những thứ mà ngài có thể kiếm chác được từ đó), Wandregisel đã chọn cuộc sống sám hối và hãm mình, mặc áo tu sĩ.

Truyền thuyết kể rằng ngài được giao nhiệm vụ chuẩn bị những ổ bánh mì sẽ được thánh hiến trong Thánh lễ Giáng Sinh. Lúc đó là giữa mùa đông, và đó là tháng 12 lạnh nhất. Vài tuần trước, ngay đầu Mùa Vọng, Wandregisel đã quyết tâm chịu lạnh mà không làm bất cứ điều gì để sưởi ấm mình, dâng hiến việc hãm mình đó để đền tội mình và vì lợi ích của Giáo hội.

Vì thế, khi được chỉ định ngồi lò để chuẩn bị bánh cho phần Rước lễ, ngài ta thấy mình trong một tình thế khó xử: làm sao có thể nướng bánh mà không hưởng lấy hơi ấm của lò mà ngài đã hứa là phải nhịn? Chắc chắn ngài không thể từ chối nhiệm vụ đã nhận (vì việc hãm mình có ảnh hưởng đến những người lựa chọn chúng mà không được ảnh hưởng đến những người khác, tạo ra một phản ứng dây chuyền về các vấn đề liên quan); tuy nhiên, Wandregisel tìm cách để không vi phạm quyết tâm của mình trong Mùa Vọng đó, điều mang lại cho ngài rất nhiều lợi ích.

Sau khi xoay trở vấn đề, vị tu sĩ này ra ý tưởng dùng chiếc kẹp sắt dài, giống như những chiếc kẹp mà người thợ rèn dùng để cầm những vật nóng chảy trong lò rèn. Ngài gắn vào lưỡi kẹp hai dĩa kim loại thích hợp để giữ hỗn hợp bột và nước; và rồi cầm cán dài của dụng cụ đó, đứng ở một khoảng cách an toàn với lò sưởi, vị ẩn tu đã xoay sở để nướng hàng trăm ổ bánh mì mà không hề “bị” ấm một chút nào!

Vấn đề phức tạp đã xảy ra: những chiếc bánh quy giòn ra khỏi lò nướng thay vì những ổ bánh mì. Khi bị ép bằng kẹp, bánh mì có hình tròn và dẹt, thành một chiếc bánh xốp giòn. Nhưng kết quả đã không làm phật lòng các tu sĩ trong tu viện chút nào, họ thực sự đánh giá cao loại bánh mì mới này vì giữ được lâu và dễ bảo quản. Trong vòng vài năm, khám phá của Wandregisel đã được chấp nhận đến mức nó trở thành quy chuẩn cho toàn thể Giáo hội Công giáo: tất cả là nhờ một tu sĩ không muốn phá vỡ quyết tâm Mùa Vọng của mình!

Lm. Phaolô Nguyễn Minh Chính
Chuyển ngữ từ: aleteia.org
Nguồn: gpquinhon.org / hdgmvietnam.com
(sẽ đăng tiếp kỳ sau)

16 Tháng Bảy: Ðức Bà Núi Camêlô

Từ thế kỷ 12, ở núi Camêlô đã có các vị ẩn tu sống gần một suối nước mà Tiên Tri Elijah từng sinh sống ở đây. Họ xây một nguyện đường dâng kính Ðức Mẹ. Cho đến thế kỷ 13, họ được gọi là "Các Tiểu Ðệ của Ðức Bà Núi Camêlô." Sau đó, họ dành một ngày đặc biệt để mừng kính Ðức Maria. Vào năm 1726, ngày lễ ấy trở nên chính thức trong Giáo Hội hoàn vũ dưới tên Ðức Bà Núi Camêlô. Qua nhiều thế kỷ, các tu sĩ Camêlô tự coi mình có liên hệ đặc biệt với Ðức Maria. Các thần học gia và các thánh vĩ đại của dòng Camêlô thường cổ động lòng sùng kính Ðức Maria và bênh vực cho đặc tính Vô Nhiễm Nguyên Tội của Ðức Maria.

Thánh Têrêsa Avila gọi Dòng Camêlô là "Dòng của Ðức Trinh Nữ." Thánh Gioan Thánh Giá cho rằng Ðức Maria đã cứu ngài khỏi chết đuối khi còn nhỏ, đã dẫn dắt ngài đến dòng Camêlô và đã giúp ngài thoát khỏi tù ngục. Thánh Têrêsa Hài Ðồng Giêsu tin rằng Ðức Maria đã chữa ngài khỏi bệnh. Vào ngày Rước Lễ Lần Ðầu, ngài dâng mình cho Ðức Maria. Trong những ngày cuối đời, ngài thường nói về Ðức Maria.

Có một truyền thuyết nói rằng Ðức Maria đã hiện ra với Thánh Simon Stock, một bề trên Dòng Camêlô, và đã trao cho ngài một khăn choàng, bảo ngài hãy cổ động lòng sùng kính khăn ấy. Khăn choàng là một hình thức biến đổi của áo Ðức Bà. Nó tượng trưng cho sự bảo vệ đặc biệt của Ðức Maria và kêu gọi người mang khăn ấy hãy tận hiến cho ngài trong một phương cách đặc biệt. Hiển nhiên, điều này không có nghĩa được cứu chuộc một cách lạ lùng. Ðúng hơn, khăn choàng nhắc nhở chúng ta nhớ đến lời mời gọi của Phúc Âm là hãy siêng năng cầu nguyện và hãm mình đền tội -- là lời mời gọi mà Ðức Maria đã thể hiện một cách tốt đẹp nhất.

22 Tháng Bảy: Thánh Maria Mađalêna

Trong Phúc Âm, ngoại trừ mẹ Ðức Giêsu, ít phụ nữ được vinh dự bằng Maria Mađalêna. Tuy nhiên, người rất thích hợp là quan thầy của những người bị phỉ báng, vì trong Giáo Hội, luôn luôn người ta cho rằng người là người phụ nữ tội lỗi đã lấy nước mắt rửa chân Ðức Giêsu trong Phúc Âm theo Thánh Luca 7:36-50.

Hầu hết các học giả ngày nay đều cho rằng sự lẫn lộn ấy không có căn bản Phúc Âm. Maria Mađalêna, chính là “Maria Mácđala”, người được Ðức Kitô chữa khỏi “bảy quỷ” (Luca 8:2) -- đó là một biểu thị về sự quỷ ám nặng nề hoặc, có thể, bị bệnh nặng.

Cha W.J. Harrington, dòng Ða Minh, trong cuốn New Catholic Commentary (Chú Giải Mới của Công Giáo), người viết “bảy quỷ” “không có nghĩa là Maria sống một cuộc đời đồi bại -- đó là một kết luận do bởi nhầm lẫn Maria với người phụ nữ vô danh trong Phúc Âm theo Thánh Luca 7:36. Cha Edward Mally, dòng Tên, trong cuốn Jerome Biblical Commentary (Chú Giải Phúc Âm Thánh Giêrôm), cha đồng ý rằng Maria Mađalêna “không phải là người tội lỗi như được viết trong Luca 7:37, dù rằng sau này Tây Phương có truyền thống gán ghép điều ấy cho người.”

Maria Mađalêna là một trong những người “đã giúp đỡ các người (Ðức Giêsu và Nhóm Mười Hai) bằng các phương tiện của họ.” Maria Mađalêna là một trong những người đứng dưới chân thập giá Ðức Giêsu với Ðức Mẹ. Và, trong các nhân chứng “chính thức” đã được chọn để chứng kiến sự Phục Sinh, thì người là một trong những người được ưu tiên đó.

Có lẽ Thánh Maria Mađalêna từng mỉm cười khi bị “nhận diện sai lầm” trong 20 thế kỷ. Tuy nhiên, chắc chắn rằng người không cho đó là điều khác biệt. Tất cả chúng ta là kẻ có tội đều cần đến ơn cứu chuộc của Thiên Chúa, dù tội lỗi chúng ta có kinh khiếp hay không. Quan trọng hơn nữa, cùng với thánh nữ, tất cả chúng ta là các nhân chứng “bán chính thức” của sự Phục Sinh.
(nguồn từ nguoitinhuu.org)

(HT 9-7-2023)

11 Tháng Bảy: Thánh Bênêđích (Biển Ðức) (480?-543)

Thật đáng tiếc là không ai viết nhiều về một vị đã thể hiện biết bao kỳ công ảnh hưởng đến nếp sống đan viện Tây Phương. Thánh Bênêđích được đề cập đến nhiều trong các Ðối Thoại của Thánh Grêgôriô Cả sau khi ngài chết khoảng năm mươi năm, nhưng đó chỉ là các sơ thảo của biết bao điều lạ lùng trong cuộc đời thánh nhân.

Ngài sinh trong một gia đình lỗi lạc ở Nursia, thuộc miền trung nước Ý, theo học tại Rôma và ngay từ khi còn trẻ, ngài đã thích đời sống đan viện. Lúc đầu, ngài là một vị ẩn tu sống trong một cái hang ở Subiaco, xa lánh thế giới nhiều chán nản mà lúc bấy giờ giặc ngoại giáo đang lan tràn, Giáo Hội bị phân chia bởi ly giáo, dân chúng đau khổ vì chiến tranh, đạo lý ở mức độ thấp nhất.

Sau đó không lâu, ngài thấy không thể sống cuộc đời ẩn dật ở gần thành phố, dù lớn hay nhỏ, do đó ngài đi lên núi cao, sống trong một cái hang và ở đó ba năm. Trong một thời gian, một số đan sĩ chọn ngài làm vị lãnh đạo, nhưng họ cảm thấy không thể theo được sự nghiêm nhặt của ngài. Tuy nhiên, đó cũng là lúc ngài chuyển từ đời sống ẩn tu sang đời sống cộng đoàn. Ngài có sáng kiến quy tụ các nhánh đan sĩ khác nhau thành một "Ðại Ðan Viện", đem lại cho họ lợi ích của sự hợp quần, tình huynh đệ, và luôn luôn thờ phượng dưới một mái nhà. Sau cùng, ngài khởi công xây dựng một đan viện nổi tiếng nhất thế giới ở núi Cassino, cũng là nơi phát sinh dòng Bênêđích.

Cũng từ đó, một quy luật từ từ được hình thành nói lên đời sống cầu nguyện phụng vụ, học hỏi, lao động chân tay và sống với nhau trong một cộng đoàn dưới một cha chung là đan viện trưởng. Sự khổ hạnh của Thánh Bênêđích được coi là chừng mực, và đời sống bác ái của ngài được thể hiện qua sự lưu tâm đến những người chung quanh. Trong thời Trung Cổ, tất cả các đan viện ở Tây Phương dần dà đều sống theo Quy Luật Thánh Bênêđích.

15 Tháng Bảy: Thánh Bônaventura (1221-1274)

Thánh Bônaventura -- một tu sĩ Phanxicô, một thần học gia, một Tiến Sĩ Hội Thánh --vừa uyên bác và vừa thánh thiện. Vì nét linh đạo luôn luôn thể hiện nơi con người và văn bản của ngài, nên lúc đầu ngài được gọi là Tiến Sĩ Ðạo Ðức; nhưng trong các thế kỷ gần đây ngài được gọi là Tiến Sĩ Thánh theo gương "Cha Thánh" là Thánh Phanxicô, vì ngài sống tinh thần đích thực của một tu sĩ Phanxicô

Vào năm 1257, ngài được chọn làm bề trên Dòng khi mới ba mươi lăm tuổi và đã thành công trong việc hòa dịu các xáo trộn trong Dòng vì những bất đồng nội bộ. Ngài rất có công với Dòng và đã viết lại tiểu sử của Thánh Phanxicô. Ngài được Ðức Giáo Hoàng Clêmentê IV bổ nhiệm làm Tổng Giám Mục của York, nhưng ngài xin đừng ép buộc phải chấp nhận vinh dự ấy. Ðức Giáo Hoàng Grêgôriô X đã buộc ngài phải chấp nhận một vinh dự cao hơn, đó là chức Hồng Y và Giám Mục của Albanô.

Vào sáng ngày 15 tháng Bảy 1274, trong khi Công Ðồng Lyon II đang khai diễn, Ðức Giáo Hoàng Grêgôriô X và các giáo phụ trong Công Ðồng đã phải bàng hoàng khi nghe tin Ðức Bônaventura từ trần. Một người chép sử vô danh đã ghi lại cảm tưởng về ngài: "Một người uyên bác có tài hùng biện, và thánh thiện ngoại hạng, ngài nổi tiếng về sự nhân từ, dễ làm quen, hòa nhã và giầu lòng thương người. Với tất cả các đức tính ấy, ngài được Thiên Chúa yêu dấu và thực sự là một con người. Trong tang lễ của ngài, nhiều người đã nhỏ lệ, vì Thiên Chúa đã ban cho ngài một ơn sủng, đó là bất cứ ai biết đến ngài đều quý mến ngài một cách chân thành."
(nguồn từ nguoitinhuu.org)

(HT 2-7-2023)

3 Tháng 7: Thánh Tôma Tông Ðồ

Thật tội nghiệp cho Thánh Tôma! Chỉ có một câu nói của ngài mà bị gán cho cái tên "Tôma Hồ Nghi" trong suốt 20 thế kỷ. Nhưng nếu ngài nghi ngờ thì ngài cũng đã tin. Lời ngài tuyên xưng đã trở thành một phát biểu đức tin trong Tân Ước: "Lạy Chúa tôi, lạy Thiên Chúa của tôi!" (x. Gioan 20:24-28), và lời ấy đã trở thành lời cầu nguyện được đọc cho đến tận thế. Cũng nhờ ngài mà Kitô Hữu chúng ta có được lời nhận định của Ðức Giêsu: "Anh tin là vì anh đã thấy Thầy. Phúc cho những người không thấy mà tin" (Gioan 20:29).

Thánh Tôma cũng nổi tiếng vì sự can đảm của ngài. Có thể điều ngài nói là do bốc đồng -- vì ngài cũng bỏ chạy như các tông đồ khác khi Ðức Giêsu bị bắt bớ -- nhưng chắc chắn ngài đã không giả dối khi nói lên ý muốn cùng chết với Ðức Giêsu. Ðó là khi Ðức Giêsu đề nghị đến Bêtania sau khi Lagiarô từ trần. Vì Bêtania rất gần với Giêrusalem, điều đó có nghĩa phải đi bộ ngang qua phần đất của kẻ thù và rất có thể sẽ bị giết chết. Nhận biết sự kiện này, Thánh Tôma nói với các tông đồ khác, "Chúng ta hãy cùng đi để chết với Thầy" (Gioan 11:16b). Thánh Tôma còn được nhắc đến khi Ðức Giêsu hiện ra sau Phục Sinh, tại Hồ Tibêria khi bắt được nhiều cá một cách lạ lùng. Truyền thống nói rằng, sau biến cố Hiện Xuống trong ngày lễ Ngũ Tuần, các Tông Ðồ đi rao giảng khắp nơi, và Thánh Tôma đã loan truyền Tin Mừng cho người Parthi, Medes, và Ba Tư; sau cùng ngài đến Ấn Ðộ, đem Ðức Tin cho dân chúng ở vùng ven biển Malaba, mà giáo đoàn đông đảo ấy tự nhận họ là "Kitô Hữu của Thánh Tôma." Ngài đã chấm dứt cuộc đời qua sự đổ máu cho Thầy mình, đã bị đâm bằng giáo cho đến chết ở nơi gọi là Calamine.

6 Tháng 7: Thánh Maria Goretti (1890-1902)

Thánh Maria Goretti sống ở trần thế có 12 năm, nhưng câu chuyện cuộc đời của thánh nữ đã xúc động biết bao tâm hồn.

Maria Goretti là con gái của một gia đình nghèo người Ý, mà cha chết sớm, chỉ còn người mẹ tần tảo nuôi con. Cô không có cơ hội để đi học, do đó cũng không biết đọc và biết viết. Khi rước lễ lần đầu, cô là một thiếu nữ to con so với cả lớp.

Trong buổi trưa hè oi ả vào tháng Bảy, Maria một mình ngồi may vá trên các bậc thang trong căn nhà lụp xụp. Lúc ấy, cô chưa đến 12 tuổi, nhưng cơ thể cô đã phát triển đẫy đà. Một chiếc xe bò dừng ở bên ngoài, và người thanh niên hàng xóm là Alessandro, 18 tuổi, chạy vào nhà, bước vội lên cầu thang. Hắn tấn công Maria và lôi cô vào phòng ngủ để hãm hiếp. Cô kháng cự và kêu cứu, trong hơi thở dồn dập cô cho biết thà chết còn hơn là phạm tội. "Ðó là tội. Chúa không muốn như vậy. Anh sẽ xuống hỏa ngục vì tội này." Như một con thú điên, Alessandro rút dao đâm túi bụi vào người Maria Goretti.

Trong khi nằm ở bệnh viện, Maria đã tha thứ cho Alessandro trước khi từ trần.

Kẻ sát nhân bị án tù 30 năm. Trong một thời gian dài, hắn vẫn không ăn năn sám hối và hay bực tức. Một đêm kia hắn mơ thấy Maria, tay cầm một bông hoa và trao cho hắn. Kể từ đó, cuộc đời Alessandro thay đổi. Sau khi được trả tự do, hành động đầu tiên của Alessandro là đến xin người mẹ của Maria tha thứ cho mình.

Câu chuyện của Maria Goretti ngày càng lan rộng và lòng sùng mộ vị tử đạo trẻ tuổi ngày càng gia tăng, nhiều phép lạ đã được ghi nhận và chưa đầy nửa thế kỷ, Maria Goretti đã được tuyên xưng á thánh. Trong buổi lễ phong chân phước, mẹ của Maria Goretti (lúc ấy 82 tuổi), hai cô em gái và một em trai cùng xuất hiện với Ðức Giáo Hoàng Piô XII ở bao lơn Công Trường Thánh Phêrô. Ba năm sau, vào năm 1950, ngài được phong thánh. Trong đám đông những người dự lễ có Alessandro Serenelli, lúc ấy đã 66 tuổi, đang quỳ gối với hai hàng nước mắt sung sướng lăn dài trên gò má.

Thánh Maria Goretti được coi là vị tử đạo vì ngài đã chiến đấu chống trả hành động bạo lực của Alessandro. Tuy nhiên, khía cạnh quan trọng nhất của thánh nữ là sự tha thứ cho kẻ xúc phạm, mà ngài vẫn lưu tâm đến kẻ thù ngay cả sau khi chết. Thánh Maria Goretti được đặt làm quan thầy giới trẻ và các nạn nhân bị hãm hiếp.

(nguồn từ nguoitinhuu.org)

Page updated

Report abuse