อำเภอบ้านไร่ เป็นอำเภอทางทิศใต้ของจังหวัดอุทัยธานี และยังเป็นพื้นที่ส่วนหนึ่งใกล้กับเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง ผืนป่ามรดกโลกของไทย อำเภอบ้านไร่แห่งนี้จึงได้รับความอุดมสมบูรณ์ของห้วยขาแข้งทั้งทางด้านป่าไม้ และสายน้ำ โดยเฉพาะ น้ำตกผาร่มเย็น นับเป็นน้ำตกที่มีความสวยงาม และมีสายน้ำอันชุ่มฉ่ำเย็นสบายจากป่ามรดกโลกให้เที่ยวชมกันตลอดปี น้ำตกผาร่มเย็น ตั้งอยู่ที่บ้านใหม่ร่มเย็น หมู่ที่ 6 ตำบลเจ้าวัด อำเภอบ้านไร่ จังหวัดอุทัยธานี

น้ำตกผาร่มเย็น สามารถมองเห็นได้แต่ไกลจากถนนเป็นน้ำตก เที่ยวสะดวกสบายจากลานจอดรถเดินเท้าเพียง 400 เมตร ทางเดินก็จะเป็นขั้นบันไดเดินเท้าได้สะดวกสบาย โดยสองข้างทางก็จะเต็มไปด้วยต้นไม้ใหญ่น้อย หลากหลายสายพันธุ์ด้วยกัน สำหรับคนที่ชอบเที่ยวเดินป่าแบบผจญภัย ไม่ควรพลาด!! ลักษณะเด่นของน้ำตกผาร่มเย็นคือเป็นน้ำตกหินปูนขนาดกลางมี 4 ชั้น สูงประมาณ 100 เมตร ไหลลงสู่แอ่งน้ำเบื้องล่างส่วนสายน้ำที่ไหลลงมาเป็นสายน้ำบางๆ คล้ายสายฝน โดยไหลผ่านชั้นหินปูนสีเหลือง ส่วนบางช่วงสายน้ำไหลผ่านหน้าดินที่มีเฟิน และมอสสีเขียวจึงมีความสวยงามแปลกตาเหมือนสายน้ำไกลจากต้นไม้ น้ำตกผาร่มเย็นจึงได้ชื่อว่ามีความสวยงามที่สุดของจังหวัดอุทัยธานี ซึ่งการไปเที่ยวชมสามารถเดินทางไปชมน้ำตกได้ด้วยตนเอง และชื้อแพกเกจทัวร์จากรีสอร์ท

การเดินทาง สามารถเดินทางได้ 2 เส้นทางด้วยกัน

เส้นทางที่ 1 คือจากอำเภอบ้านไร่ ใช้ทางหลวงหมายเลข 3011 สายบ้านไร่-พุบอน จนกระทั่งถึงแยกทางเข้าบ้านใหม่ร่มเย็น เลี้ยวขวาเข้าไปประมาณ 2 กิโลเมตร จะถึงปากทางเดินเท้าเข้าน้ำตกผาร่มเย็น

เส้นทางที่ 2 คือจากอำเภอบ้านไร่ ใช้ทางหลวงหมายเลข 3282 สายบ้านไร่-ลานสัก และแยกเข้าทางหลวงชนบทหมายเลข 4004 เดินทางประมาณ 13 กิโลเมตร ก็จะถึงปากทางเดินเท้าเข้าน้ำตกผาร่มเย็น

และอีกหนึ่งจุดท่องเที่ยวของน้ำตกผาร่มเย็นคือ จุดชมวิวน้ำตกผาร่มเย็น ถ้าเราเดินทางจากทางหลวงหมายเลข 3011 แล้วแยกมาทางน้ำตกผาร่มเย็น เราก็จะเจอชุดชมวิวน้ำตกผาร่มเย็นก่อนจะถึงปากทางเดินเท้าเข้าน้ำตกผาร่มเย็น ส่วนท่านที่เดินทางโดยใช้ทางหลวงชนบทหมายเลข 4004 จะอยู่ห่างจากปากทางเดินเท้าเข้าน้ำตกผาร่มเย็นประมาณ 2 กิโลเมตร จุดชมวิวน้ำตกผาร่มเย็น จะเป็นลานจุดชมวิวและมีศาลาข้างทางเป็นลักษณะแปดเหลี่ยม หรือชาวบ้านแถวนั้นจะเรียกว่า “ศาลาแปดเหลี่ยม” ตรงจุดนี้จะเป็นจุดพักรถแล้วชมวิวของน้ำตกผาร่มเย็น และสามารถชมทิวทัศน์ของหมู่บ้าน บ้านใหม่ร่มเย็น ได้อีกด้วย