บทที่ 3 กระบวนการพัฒนานวัตกรรมตามกระบวนการคิดขั้นสูงเชิงระบบ GPAS 5 Steps
G การรวบรวมและเลือกข้อมูล (GATHERING)
นักเรียนรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับลักษณะเปรียบเทียบโครงสร้างและหน้าที่ภายในโครงสร้างราก ลำต้น และใบของพืชใบเลี้ยงเดี่ยวกับพืชใบเลี้ยงคู่ จากตัวอย่างพืชชนิดต่าง ๆ ที่ได้เรียนรู้จากในห้องเรียนจากครูผู้สอนและแหล่งการเรียนรู้รูปแบบต่าง ๆ ทั้งออนไลน์และเอกสารหนังสือเรียนด้วยตนเองเพิ่มเติม อีกทั้งข้อมูลเกี่ยวกับขยะเศษวัสดุเหลือใช้ทั้งประเภทและปริมาณที่พบเห็นในโรงเรียน บ้านที่อยู่อาศัย ชุมชม และสังคมโดยรอบตัวนักเรียนที่พบเห็นได้ทั่วไปในปัจจุบัน
P การจัดกระทำข้อมูล (PROCESSING)
นักเรียนจัดกระทำข้อมูลโดยการออกแบบโมเดลเชิงชีววิทยาของลักษณะเปรียบเทียบโครงสร้างและหน้าที่ภายในโครงสร้างราก ลำต้น และใบของพืชใบเลี้ยงเดี่ยวกับพืชใบเลี้ยงคู่ที่สามารถส่งเสริมการเรียนรู้ที่มีความชัดเจนมากที่สุด พร้อมกับเลือกเศษวัสดุเหลือใช้จากขยะเหลือทิ้งในโรงเรียน บ้านที่อยู่อาศัย ชุมชม และสังคมโดยรอบตัวนักเรียนที่มีปริมาณมากและเหมาะสมสำหรับนำมาใช้ในการสร้างสรรค์โมเดลชีววิทยามากที่สุด ทั้งนี่ ครูและนักเรียนมีแนวคิดร่วมกันในการเลือกกระดาษกล่องลัง หลอดพลาสติก และฝาขวดน้ำ เป็นวัสดุหลักที่ใช้ในครั้งนี้
A การประยุกต์ใช้ความรู้ (APPLYING) สามารถแบ่งได้เป็น 2 ขั้น คือ
ขั้นแรก (Applying 1) นักเรียนร่วมกัน วางแผนและลงมือทำโมเดลเชิงชีววิทยาของลักษณะเปรียบเทียบโครงสร้างและหน้าที่ภายในโครงสร้างราก ลำต้น และใบของพืชใบเลี้ยงเดี่ยวกับพืชใบเลี้ยงคู่ตามรูปแบบที่ได้ตกลงกันไว้โดยใช้กระดาษกล้องลังเป็นฐานของโมเดล พร้อมนำหลอดพลาสติกและฝาขวดน้ำสีสันต่าง ๆ มาจัดเรียงเป็นระบบเนื้อเยื่อต่าง ๆ ของโครงสร้าง ประกอบด้วย เนื้อเยื่อผิว เนื้อเยื่อพื้นฐาน เนื้อเยื่อท่อลำเลียงน้ำ เนื้อเยื่อท่อลำเลียงอาหาร รวมถึงตรวจสอบแก้ปัญหาต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นระหว่างการทำโมเดล เช่น การเลือกขนาดและสีที่มีความเหมาะสมในการสื่อความหมายแต่ละชนิดเนื้อเยื่อของโครงสร้างที่แตกต่างอย่างชัดเจน
ขั้นสอง (Applying 2) นักเรียนสามารถสรุปเป็นความรู้ระดับต่าง ๆ เช่น ชนิดและหน้าที่ของระบบเนื้อเยื่อชนิดต่าง ๆ ของโครงสร้างพืช จนถึงระดับหลักการของลักษณะเปรียบเทียบโครงสร้างและหน้าที่ภายในโครงสร้างราก ลำต้น และใบของพืชใบเลี้ยงเดี่ยวกับพืชใบเลี้ยงคู่ และสามารถนำเสนอได้อย่างมีแบบแผน โดยครูผู้สอนส่งเสริมให้นักเรียนรู้จักเลือกข้อมูลที่สอดคล้องกับลักษณะโครงสร้างและการจัดเรียงตัวของเนื้อเยื่อพืชระบบต่าง ๆ ภายในราก ลำต้น และใบที่แตกต่างกันของพืชใบเลี้ยงเดี่ยวกับพืชใบเลี้ยงคู่ รู้จักความรู้ที่ได้อย่างสร้างสรรค์ ขยายขอบเขตความรู้ การวิเคราะห์การสังเคราะห์ ตัดสินใจในการเลือกเศษวัสดุชนิดต่าง ๆ ทั้งขนาดและสีของหลอดพลาสติกหรือฝาขวดน้ำเพื่อนำมาจัดเรียงเป็นโครงสร้างที่สื่อความหมายอย่างถูกต้องเหมาะสมตามหลักการทฤษฎีทางชีววิทยา และการนำความรู้ไปปรับใช้ ตลอดจนมีการวิเคราะห์วิจารณ์และแก้ปัญหาอย่างเหมาะสมอย่างต่อเนื่องระหว่างการดำเนินงานผลิตโมเดลชีววิทยาสร้างสรรค์เพื่อการศึกษาเรียนรู้อย่างยั่งยืนจากเศษวัสดุเหลือใช้เพื่อส่งเสริมการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและการพัฒนาอย่างยั่งยืน
S การกำกับตนเอง หรือ การเรียนรู้ได้เอง (SELF–REGULATING)
นักเรียนและครูร่วมกันประเมินภาพรวมของนวัตกรรมหรือโครงการเพื่อกำกับความคิดและขยายค่านิยมสู่สังคมด้านจิตอาสาด้านการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและการช่วยเหลือสังคมในการลดปริมาณขยะโดยนำกลับมาผลิตเป็นโมเดลชีววิทยาเพื่อการเรียนรู้ส่งต่อให้โรงเรียนต่าง ๆ ที่มีความต้องการต่อไป และสิ่งแวดล้อมด้านการรักษาระบบนิเวศและสิ่งแวดล้อมโดยการนำเศษวัสดุเหลือใช้มาทำให้เกิดประโยชน์ทางด้านการศึกษาเรียนรู้โดยการสร้างเป็นโมเดลทางชีววิทยาอันเป็นแนวทางสู่การพัฒนาอย่างยั่งยืนให้กว้างขวางขึ้น เพื่อให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ได้ด้วยตัวเอง โดยครูผู้สอนดำเนินการเพื่อให้ผู้เรียนนั้น มีการตรวจสอบและควบคุมกระบวนการการคิดของตัวเอง การสร้างค่านิยมการคิดของตัวเอง และการสร้างนิสัยการคิดที่เป็นรูปแบบของตัวเองอย่างต่อเนื่องซึ่งเป็นการส่งเสริมศักยภาพการเรียนรู้รายวิชาชีววิทยาในเชิงรูปธรรมอย่างชัดเจนโดยเฉพาะอย่างยิ่งลักษณะเปรียบเทียบโครงสร้างและหน้าที่ภายในโครงสร้างราก ลำต้น และใบของพืชใบเลี้ยงเดี่ยวกับพืชใบเลี้ยงคู่อย่างชัดเจน อันจะส่งผลให้นักเรียนเกิดสมรรถนะการเรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืนต่อไป