ประเด็นท้าทาย เรื่อง การพัฒนาทักษะการแก้โจทย์ปัญหาของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร โดยการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS)

1. สภาพปัญหาการจัดการเรียนรู้และคุณภาพการเรียนรู้
    ปัจจุบันพบว่านักเรียนส่วนใหญ่ไม่ประสบผลสำเร็จในการเรียนวิชาคณิตศาสตร์เท่าที่ควร ดังจะเห็นได้จากผลการทดสอบทางการศึกษาแห่งชาติขั้นพื้นฐาน (O-NET) ปีการศึกษา 2566 ของนักเรียนส่วนใหญ่ต่ำกว่าเกณฑ์ร้อยละ 50 โดยระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ได้คะแนนเฉลี่ย 23.90 คะแนน จากคะแนนเต็ม 100 คะแนน สาระที่โรงเรียนควรเร่งพัฒนาเนื่องจากคะแนนเฉลี่ยของโรงเรียนต่ำกว่าระดับคะแนนเฉลี่ยระดับประเทศ ได้แก่ บูรณาการ จํานวนและการดําเนินการ พีชคณิต การวิเคราะห์ข้อมูลและความน่าจะเป็นกลวิธีหนึ่งที่ทําให้นักเรียนเรียนรู้โดยใช้โครงสร้างความรู้เป็นฐาน ซึ่งประกอบด้วยขั้นตอนในการแก้ปัญหาควบคู่กับการเตือนตนเอง (Self-Monitoring) ในทุกขั้นตอนของการแก้ปัญหา เพื่อตรวจสอบกระบวนการแก้ปัญหาของตนเองและพัฒนาความสามารถในการกํากับตนเอง (Self-Regulation) นั่นคือ กลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS Strategy) ดังนั้น ครูผู้สอนจึงจัดทำข้อตกลงในการพัฒนางานประเด็นท้าท้าย ด้วยการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS Strategy) มาใช้ในการจัดการเรียนการสอนคณิตศาสตร์ เพื่อส่งเสริมความสามารถในคิดวิเคราะห์และพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์ เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ในภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 

2. วิธีการดำเนินการให้บรรลุผล

    2.1 ศึกษาเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับการเรียนโดยใช้เทคนิค กลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS Strategy) วิเคราะห์หลักสูตร มาตรฐานการเรียนรู้และผลการเรียนรู้ที่คาดหวัง ตามหลักสูตรสถานศึกษาและหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง 2560) ในเรื่องของมาตรฐานการเรียนรู้ และตัวชี้วัด จัดทำคำอธิบายรายวิชา โครงสร้างรายวิชาคณิตศาสตร์พื้นฐาน 6 และเนื้อหาเรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร

    2.2 สร้างและพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้เพื่อจัดกิจกรรมการเรียนรู้ เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร โดยการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS)

    2.3 จัดทำแบบทดสอบก่อนเรียน และหลังเรียน เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร เพื่อใช้ในการวัดและประเมินผลการเรียนรู้

    2.4 จัดทำแบบประเมินทักษะกระบวนการ ประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์

    2.5 ให้คุณครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ช่วยกันตรวจสอบความถูกต้อง ในเนื้อหา การเฉลยของตัวอย่าง กิจกรรม และใบงาน แบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน พร้อมทั้งเสนอแนะ เพื่อปรับปรุง แก้ไข

    2.6 ครูผู้สอนนำสื่อเอกสารประกอบการเรียนคณิตศาสตร์พื้นฐาน 6 แบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร มาปรับปรุง แก้ไขตามคำแนะนำของคณะครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ โรงเรียนกระสังพิทยาคม
    2.7 ครูผู้สอนนำแบบทดสอบก่อนเรียน สื่อเอกสารประกอบการเรียน และใบงาน ที่ปรับปรุงแก้ไขแล้วไปใช้ในการจัดการเรียนรู้ให้แก่นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน ทั้งในรูปแบบ ONLINE หรือ ONSITE โดยปรับกิจกรรมให้เหมาะสมกับบริบท

    2.8 บันทึกผลการเรียนรู้ของนักเรียน ที่เกิดขึ้นจากการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยการเรียน เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร โดยการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS) และสะท้อนผลการเรียนรู้ให้นักเรียนทราบเป็นระยะ หากมีนักเรียนที่ไม่ผ่านเกณฑ์การประเมินในเรื่องใด ให้ใช้กิจกรรมเพื่อนช่วยเพื่อน และการสอนซ่อมเสริม สำหรับใช้แก้ไขปัญหาการเรียนรู้ให้นักเรียนได้ศึกษา และทำการทดสอบใหม่ จนนักเรียนมีผลการเรียนรู้ผ่านเกณฑ์ที่กำหนด 

3. ผลลัพธ์การพัฒนาที่คาดหวัง

     3.1 เชิงปริมาณ

นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 จำนวน 5 ห้อง รวมจำนวนนักเรียนทั้งหมด 200 คน ร้อยละ 70  ได้รับการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์พื้นฐาน เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร โดยการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS)

     3.2 เชิงคุณภาพ

นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 จำนวน 5 ห้อง ทั้งหมด 200 คน ได้ฝึกทักษะกระบวนการคิดวิเคราะห์เกี่ยวกับการศึกษา เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร โดยการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยกลวิธีเอฟโอพีเอส (FOPS) นักเรียนมีความรู้ความเข้าใจ และสามารถนำความรู้เชื่อมโยงกับชีวิตประจำวันได้ 

4. ผลลัพธ์ที่ได้

4.1 เชิงปริมาณ

นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ร้อยละ 100 ได้รับการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาคณิตศาสตร์พื้นฐาน เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร เป็นไปตามเป้าหมายที่กำหนด

4.2 เชิงคุณภาพ

นักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 มีทักษะกระบวนการคิดวิเคราะห์ เรื่อง ระบบสมการเชิงเส้นสองตัวแปร อยู่ในระดับ ดี 

ผู้สอนได้ ปรับประยุกต์ การจัดการเรียนรู้และการพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน ให้เกิดการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้นหรือมีการพัฒนามากขึ้น