Om goed campagne te voeren is het natuurlijk van groot belang dat je goed weet wat het verhaal van Volt is en waar we voor staan. Daarom hebben we 4 belangrijke thema's uit het programma van Volt verder toegelicht met een beschrijving van de problematiek, de uitgangspunten van Volt en onze beleidsvoorstellen.
A. Problematiek
Wonen is een grondrecht. Toch is er een tekort van 331.000 woningen, een aantal dat naar verwachting de komende jaren nog zal toenemen. In 2019 zijn ongeveer 71.000 nieuwe woningen gerealiseerd door nieuwbouw en transformatie. Meer dan in voorgaande jaren, maar vermoedelijk ook meer dan in de komende.
Er zijn geen gelijke kansen op de woningmarkt. Woningprijzen nemen door schaarste en speculatie toe. Dit raakt voornamelijk jonge mensen en mensen met lagere en middeninkomens. Het aantal daklozen is in tien jaar verdubbeld van 17.000 naar 39.300. Naar schatting wonen 55.000 mensen noodgedwongen in vakantieparken en een groot aantal jongeren ongewild bij hun ouders.
De huurstijging van het afgelopen jaar was met bijna drie procent de hoogste in zes jaar.
Studenten hebben last van studieleningen bij het afsluiten van een hypotheek.
Met het geld dat sinds 2013 gemoeid met de verhuurderheffing hadden woningcorporaties 93.500 woningen extra kunnen bouwen. De isolatie van de bestaande woningvoorraad is een grote uitdaging.
B. Uitgangspunten Volt
Wonen is een sociaal grondrecht: iedereen heeft recht op een betaalbare woning.
De menselijke maat moet terug in ons (economisch) beleid terug. Ook op het gebied van wonen moeten welvaart en welzijn gaan vóór winst. De verduurzaming van woningen is nodig voor het milieu, maar ook om woonlasten op termijn te verlagen (isolatie)
Wonen kan niet los worden gezien van mobiliteit, (digitaal) werken, stikstof-, PFAS- en klimaatproblematiek, recreatie en demografische ontwikkelingen. Er is landelijke regie op het grondgebruik nodig.
C. Beleidsvoorstellen
Terugkeer ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening : dit voert regie op een nationaal ruimtelijk plan. Grensregio’s en de combinatie van bouwen in minder bevolkte regio’s en mobiliteit krijgen daarbij specifieke aandacht.
Investeren in de uitbreiding van het aantal nieuwe, duurzame woningen: dit levert woonruimte en werkgelegenheid. Mogelijkheden van prefab bouwen, tijdelijke en gesplitste woningen, transformatie en doorstroming op de woonmarkt moeten worden benut.
Investeren in betaalbare verduurzaming bestaande woningvoorraad: goed voor het milieu, de werkgelegenheid en betaalbaarheid van wonen.
Afschaffen (deel) van de verhuurdersheffing van € 1,7 miljard: dit onder voorwaarde dat bouwafspraken teruggebracht worden tot minimaal het oude peil en dat er verduurzaamd wordt.
Pensioenfondsen en verzekeraars laten investeren in woningen: overheid, pensioenfondsen en verzekeraars vormen in overleg een bouwfonds voor nieuwbouwwoningen waarbij een redelijk rendement uitgangspunt is voor de huur. Zo ontstaat voldoende rendement voor de pensioenen en worden woekerhuren voorkomen.
Stop de verkoop van sociale huurwoningen aan de private sector.
Hef belastingen op rendement uit woningen: speculanten in de woningmarkt moeten afgeschrikt worden.
Afschaffen van de jubelton: deze zorgt voor grotere ongelijke start op de woningmarkt. Deze beperken we door deze schenking onder de schenkbelasting te laten vallen.
A. Problematiek
Het huidige onderwijs sluit niet aan bij de behoefte aan bètatechniek, en 21e-eeuwse vaardigheden.
Het Nederlandse onderwijssysteem legt grote druk op kinderen/jongeren en hun leerkrachten met grote klassen, hoge toetsdruk en lage motivatie.
Onderwijsachterstanden zijn hardnekkig en groeiend in het Nederlandse onderwijs.
In het Nederlandse onderwijs is er weinig aandacht voor burgerschap, persoonlijk en sociale ontwikkeling. Segregatie is geïnstitutionaliseerd.
B. Uitgangspunten Volt
Volt vindt dat iedereen zich moet kunnen ontwikkelen om de eigen dromen waar te maken. Goed en toegankelijk onderwijs is daar een voorwaarde voor.
We brengen werk-/prestatiedruk in het onderwijs omlaag
Zorg voor maatwerk in de aanpak van onderwijsachterstanden
Een Europese samenleving vraagt om Europees onderwijs dat past bij de 21e eeuw
C. Beleidsvoorstellen
Investeer in technieklokalen. Professionaliseer in het basisonderwijs en voortgezet onderwijs in techniek, vaardigheidsonderwijs, creativiteit: geef een grotere plaats aan het leren door te doen en te experimenteren (bijvoorbeeld STEM). Leer kinderen en jongeren vaardigheden en geef hen medialessen. Bereid ze niet alleen voor op het diploma, maar ook op leven en werk in de toekomst.
Investeer in brede vorming, persoonlijke en sociale ontwikkeling en kwalificatie: beperk het aantal toetsen. Schaf de drempels zoals de cito-eindtoets af, maar volg de kinderen in hun leerproces. Geef onderwijstijd voor persoonlijke en sociale ontwikkeling. Beperk de administratielast van leerkrachten en overheidsbemoeienis met hun werk.
Pak onderwijsachterstanden aan: stel de selectie van kinderen uit tot na het 14e jaar. Geef mogelijkheden voor extra tutoring in basisvaardigheden voor kinderen die dat nodig hebben. Geef gratis schoolmaaltijden en gratis kinderopvang/peuterspeelzalen. Geef studenten een basisbeurs, extra studietijd en begeleiding vanwege corona en schaf het collegegeld af.
Bouw aan burgerschap en de toekomstige samenleving: alle scholen toegankelijke voor iedereen. Op elke school ontmoeting tussen kinderen van verschillende achtergronden. Investeer in burgerschap. Schaf bekostiging van aparte religieuze scholen en privéscholen af.
Europees onderwijs: breid de uitwisseling van jongeren via Erasmus+ uit. Zet stappen richting gezamenlijke Europese einddoelen voor zowel basis-, voortgezet als beroepsonderwijs. Leer van de onderwijsontwikkelingen in de verschillende landen. Geef ruimte aan lokale verschillen, maar richt je op dezelfde Europese einddoelen. De eerste stappen zijn al gemaakt in referentieniveaus taal en rekenen en het universitaire systeem van BA en MA. De volgende stap is bilaterale erkenning van diploma’s.
A. Problematiek
De (toenemende) uitstoot van broeikasgassen veroorzaakt de opwarming van de aarde. Hierdoor smelten ijskappen, stijgt de zeespiegel en wordt het weer steeds extremer. In de huidige situatie wordt er verwacht dat de gemiddelde temperatuur op aarde tussen 2030 en 2052 met minstens 1,5º C stijgt in vergelijking met ongeveer 130 jaar geleden.
Door de opwarming van de aarde, (lucht)vervuiling en afname van de hoeveelheid natuur neemt de biodiversiteit af. Dit bedreigt het voortbestaan van de mens en met name vele diersoorten. Door menselijk toedoen is in Europa nog minder dan de helft van de natuurlijke biodiversiteit over en in Nederland is dit zelfs afgenomen tot slechts 15%.
Behalve voor het klimaat en de biodiversiteit is luchtvervuiling ook heel slecht voor onze eigen gezondheid. In Engeland is recent voor het eerst zelfs luchtvervuiling als primaire doodsoorzaak vastgesteld.
B. Uitgangspunten Volt
De uitstoot van broeikasgassen drastisch verlagen. Klimaatverandering moet de prioriteit zijn van de huidige generatie met als inzet om in 2040 al klimaatneutraal te zijn.
Klimaatverandering moeten we grensoverschrijdend aanpakken, want broeikasgassen verspreiden zich door de lucht en houden zich niet aan nationale grenzen.
Welvaart en welzijn laten we samengaan met een schoon milieu. Klimaatbeleid mag niet ten koste gaan van de ontplooiingsmogelijkheden van de huidige generatie.
De energiemix in 2040 bestaat uit zonne-, wind-, en kernenergie en energie uit waterstof. Fossiele brandstoffen hebben we in 2040 volledig uitgefaseerd.
C. Beleidsvoorstellen
Klimaatneutraal in 2040
Met behulp van de Europese Groene Deal investeren we in circulaire economie, groene innovaties, duurzame productieprocessen, schone energie en duurzaam transport. Op die manier hebben we al in 2040 al een klimaatneutrale samenleving op een klimaatneutraal continent.
Kernenergie als optie
Voor Volt is het drastisch reduceren van broeikassen de hoogste prioriteit. Daarom sluiten wij geen enkele energiebron uit. Ook kernenergie niet. De voordelen van kernenergie zijn lage oppervlakte- en materiaalconsumptie, de continue beschikbaarheid als energiebron en bovenal dat het gebrek aan CO2 uitstoot. Het nadeel van kernenergie is het kernafval. Volt wil op Europees niveau onderzoek doen en samenwerken om kernafval op een maatschappelijk verantwoorde manier te beheersen.
Europese energienetten koppelen
Door het grillige karakter van natuurlijke energiebronnen (zon en wind) zitten er verschillen in de beschikbaarheid van energie. Door de nationale energienetten aan elkaar te koppelen kunnen deze netten slim met elkaar communiceren en zo overschotten en tekorten in Europese lidstaten met elkaar in balans brengen. Dit koppelen doen we door middel van slimme oplossingen (smart grids).
Geen biomassa
Volt is tegen het gebruik van biomassa wanneer dit geen afval is of niet afkomstig is uit Europa. Wanneer dit namelijk wel het geval is, gaat de opwekking van energie uit biomassa gepaard met CO2-uitstoot en andere milieuschade.
A. Problematiek
De EU werkt op dit moment niet voor iedereen en is niet democratisch. Door vereiste unanimiteit in de Raad van de EU en de Europese Raad kan één lidstaat belangrijke besluiten tegenhouden.
Regeringen van sommige lidstaten ondermijnen hun rechtsstaat door o.a. vrije journalistiek tegen te werken en misbruiken EU-subsidies om zichzelf en hun entourage te verrijken.
De EU is op veel terreinen onvoldoende bevoegd om de belangen van haar inwoners te dienen.
De Europese economie loopt scheef. Zo hebben sommige lidstaten meer schulden dan andere en betalen multinationals te weinig belasting. Europese instellingen als de ECB zijn niet zelfstandig genoeg om deze problemen effectief op te lossen. Europese subsidies blijven te vaak onbenut.
B. Uitgangspunten Volt
Een echte Europese parlementaire democratie stelt Europeanen in staat hun idealen op Europees niveau voor hen te laten e vertegenwoordigen. Bestuurlijke bevoegdheden dienen te liggen waar deze het belang van Europeanen het beste dienen, ook als dit de soevereiniteit van lidstaten verkleint.
Wanneer lidstaten stemmen op basis van gekwalificeerde meerderheid maakt dit Europese besluitvorming makkelijker en eerlijker, bijv. in de Raad van de EU of de Europese Raad.
De rechtsstaat dient in elke EU-lidstaat beschermd te worden. Daarom moet de EU hard optreden tegen regeringen van lidstaten die hun rechtsstaat ondermijnen en/of EU-subsidies misbruiken. Als de EU dit niet doet verliest zij haar geloofwaardigheid.
Volt wil toe naar een duurzame en geharmoniseerde Europese economie met een grotere rol voor de EU en de Europese Centrale Bank.
C. Beleidsvoorstellen
Schaf het vetorecht in de Raad van de EU (ministers) en de Europese Raad (regeringsleiders) af: door besluiten met een gekwalificeerde meerderheid te nemen (d.w.z. minstens 55% van de lidstaten die samen 65% van de EU-bevolking vertegenwoordigen) kunnen belangrijke besluiten bespoedigd worden, bijv. het opleggen van sancties aan mensenrechtenschenders of het ontnemen van stemrecht van regeringen van lidstaten die hun democratie ondermijnen.
Het Europees Parlement in Brussel, niet ook in Straatsburg: het Europees Parlement verhuist jaarlijks twaalf keer van Brussel naar Straatsburg en weer terug. Volt wil dit stoppen en pleit voor Brussel als vaste vestigingsplaats voor het Parlement. Daarmee besparen we naast € 180 miljoen per jaar ook de nodige milieuschade.
Ontneem nationale regeringen die hun rechtsstaat afbreken het stemrecht in de EU en de toegang tot EU-subsidies: door strengere controles op EU-subsidies kan de EU deze bij misbruik terugvorderen. Daarnaast moet de EU lef tonen om daadwerkelijk over te gaan tot terugvorderen.
Harmoniseer de Europese economie: dit gaat gepaard met het innen van Europese belastingen (om te beginnen bij multinationals), het afschaffen van het vetorecht van nationale regeringen mb.t. het Europees Stabiliteitsmechanisme, en het herstructureren van overheidsschulden. Ook moeten EU-fondsen efficiënter ingezet worden.
In ons programma staat dat we het minimumloon verhogen gevolgd door de zin: “Dit verhoogde minimumloon vergroot ook het financiële verschil met een bijstandsuitkering.” De laatste zin wekt de indruk dat Volt de hoogte van de bijstand wil loskoppelen van de ontwikkeling van het minimumloon en dus wil bevriezen. Maar dat is beslist niet zo. Eén van de belangrijkste speerpunten van Volt is juist dat we de grote, financiële verschillen tussen mensen willen gaan verkleinen. De sterkste schouders moeten de zwaarste lasten dragen. Daarbij hoort de bestrijding van armoede en het bieden van meer financiële bestaanszekerheid via het sociale zekerheidsstelsel. En dat betekent dat ook de bijstandsuitkering omhoog moet en tenminste in de pas moet blijven met de ontwikkeling van het minimumloon.
Ons standpunt is dat de bijstandsuitkering omhoog moet en dat zij daarbij tenminste in de pas moet blijven met de ontwikkeling van het minimumloon. Dat sluit ook goed aan bij het een ander standpunt dat Volt uitdraagt in heel Europa: onderzoeken wat de mogelijkheden zijn van een basisinkomen voor iedereen boven de 18 jaar. Bij experimenten in het buitenland met het basisinkomen is gebleken dat het leidt tot minder ongelijkheid, minder armoede, lagere gezondheidskosten, minder criminaliteit, betere schoolresultaten en zelfs economische groei. Het is een manier om duidelijk te maken dat onbetaald werk en vrijwilligerswerk, zoals mantelzorg, voor onze samenleving niet minder belangrijk is dan regulier betaald werk. En het haalt de nog steeds levende vooroordelen weg over mensen die het met een uitkering moeten rondkomen.
En dat staat gelukkig weer wel goed in ons verkiezingsprogramma.
Martin Gravelotte
Kandidaat Tweede Kamer voor Volt