ข้อมูลผู้ประเมิน

ประเด็นที่ท้าทายในการพัฒนาผลลัพธ์การเรียนรู้ของผู้เรียนของผู้จัดทำข้อตกลง ซึ่งปัจจุบันดำรงตำแหน่งครู วิทยฐานะครูชำนาญการพิเศษ ต้องแสดงให้เห็นถึงระดับการปฏิบัติที่คาดหวังของวิทยฐานะครูชำนาญการพิเศษ คือ การริเริ่ม พัฒนา การจัดการเรียนรู้และการพัฒนาคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน ให้เกิดการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้นหรือมีการพัฒนามากขึ้น (ทั้งนี้ ประเด็นท้าทายอาจจะแสดงให้เห็นถึงระดับการปฏิบัติที่คาดหวังในวิทยฐานะที่สูงกว่าได้)

ประเด็นท้าทาย เรื่อง การพัฒนามโนมติ เรื่อง งานและพลังงาน และความสามารถในการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โดยการจัดการเรียนรู้ตามแนวทฤษฎีคอนสตรัคติวิสต์ เสริมด้วยกลวิธี KWL Plus โดยบูรณาการแนวคิดพหุปัญญา เพื่อรองรับความแตกต่างระหว่างผู้เรียน

1. สภาพปัญหาการจัดการเรียนรู้และคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน

การจัดการเรียนรู้ฟิสิกส์ในระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 พบว่ายังมีสภาพปัญหาหลายด้านที่ส่งผลให้ผู้เรียนไม่สามารถสร้างความเข้าใจเชิงลึกเกี่ยวกับมโนมติ เรื่อง งานและพลังงาน ได้อย่างแท้จริง แม้ว่าผู้เรียนบางส่วนจะมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนในระดับดี แต่เมื่อพิจารณาเชิงคุณภาพพบว่ายังมีความคลาดเคลื่อนของความเข้าใจพื้นฐานในประเด็นสำคัญ เช่น ความสัมพันธ์ระหว่างแรงกับการกระจัด ความหมายของงานสุทธิ การใช้ทฤษฎีงาน–พลังงาน และการประยุกต์กฎอนุรักษ์พลังงาน นักเรียนบางส่วนสามารถคำนวณได้ตามสูตร แต่ขาดความสามารถในการตีความสถานการณ์จริง ขาดความสามารถในการอธิบายเชิงหลักการหรือเชื่อมโยงการทดลองกับข้อสรุปทางวิทยาศาสตร์

                     สภาพปัญหาสำคัญอีกประการหนึ่ง คือ ความแตกต่างระหว่างผู้เรียนทั้งด้านความสามารถ ความถนัด และรูปแบบการเรียนรู้ ซึ่งสัมพันธ์กับกรอบแนวคิดพหุปัญญา โดยพบว่า

                    1) ผู้เรียนที่มี ปัญญาด้านตรรกะ–คณิตศาสตร์ (Logical–Mathematical) มักทำโจทย์คำนวณได้ดี แต่กลับไม่สามารถอธิบายเป็นภาษาของตนเองหรือยกตัวอย่างสถานการณ์จริงเกี่ยวกับงานและพลังงาน

                    2) ผู้เรียนที่มี ปัญญาด้านมิติสัมพันธ์ (Spatial Intelligence) เข้าใจกราฟหรือภาพประกอบได้ดี แต่ยังไม่สามารถใช้ภาพเหล่านั้นอธิบายหลักการฟิสิกส์เชิงคำนวณได้

                    3) ผู้เรียนที่มี ปัญญาด้านการเคลื่อนไหวร่างกาย (Bodily–Kinesthetic) ทำกิจกรรมเชิงทดลองได้คล่อง แต่ขาดการเชื่อมโยงการทดลองกับหลักการทางทฤษฎี

                    4) ผู้เรียนที่มี ปัญญาด้านภาษา (Linguistic Intelligence) อธิบายได้ดีเมื่อมีการอภิปราย แต่มีปัญหาในโจทย์คำนวณหรือการวิเคราะห์กราฟ

                    5) ผู้เรียนที่มี ปัญญาด้านการร่วมมือและการเข้าสังคม (Interpersonal) ทำงานกลุ่มได้ดี แต่เมื่อทำงานเดี่ยวกลับมีผลสัมฤทธิ์ต่ำ

                    6) ผู้เรียนที่มี ปัญญาด้านการเข้าใจตนเอง (Intrapersonal) มักมีความพยายามเรียนรู้ด้วยตนเอง แต่ขาดแนวทางหรือเครื่องมือการเรียนรู้ที่เป็นระบบ

                    ความแตกต่างด้านพหุปัญญานี้ ทำให้การจัดการเรียนรู้แบบเดียวไม่สามารถตอบสนองผู้เรียนทุกกลุ่มได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผู้เรียนบางกลุ่มได้รับโอกาสในการแสดงศักยภาพของตนไม่เต็มที่ ส่งผลให้เกิดความรู้สึกท้อแท้ ไม่สนใจเรียน หรือขาดความกล้าในการแสดงความคิด การจัดกิจกรรมที่เน้นเพียงการบรรยายและการทำแบบฝึกหัด ยังไม่เพียงพอสำหรับผู้เรียนที่ต้องการประสบการณ์จริง อีกทั้ง เนื้อหาฟิสิกส์เองมีลักษณะเป็นนามธรรมสูง โดยเฉพาะเรื่องงานและพลังงาน ซึ่งเกี่ยวข้องกับแรง มวล ระยะทาง และการเปลี่ยนแปลงพลังงานที่ผู้เรียนมองไม่เห็นด้วยตาเปล่า ผู้เรียนจำนวนหนึ่งจึงไม่สามารถสร้างภาพตามจินตนาการหรือใช้มโนมติที่ถูกต้องในการคิดวิเคราะห์ ส่งผลให้มีความเข้าใจคลาดเคลื่อนสั่งสมต่อเนื่อง เช่น เข้าใจผิดว่างานเกิดขึ้นเสมอเมื่อมีแรง หรือคิดว่าพลังงานหายไปในสถานการณ์ที่มีแรงเสียดทาน โดยไม่เข้าใจการเปลี่ยนรูปพลังงานอย่างถูกต้อง

                    นอกจากนี้ในชั้นเรียนยังพบปัญหาด้านความกล้าแสดงออก เนื่องจากผู้เรียนหลายคนมีความถนัดเฉพาะด้าน เมื่อกิจกรรมการเรียนรู้ไม่เปิดโอกาสให้ใช้ศักยภาพตามพหุปัญญาของตน เช่น ผู้เรียนที่ถนัดศิลปะไม่มีเวทีในการออกแบบ Infographic ผู้เรียนที่ถนัดปฏิบัติไม่ค่อยได้รับบทบาทเป็นผู้นำการทดลอง ผู้เรียนที่ถนัดเทคโนโลยีไม่ได้ใช้ทักษะการสร้างสื่อหรือแบบจำลอง ทำให้ผู้เรียนขาดความมั่นใจและมีแรงจูงใจในการเรียนรู้ต่ำลง ผลลัพธ์คือ การพัฒนามโนมติและทักษะการคิดวิเคราะห์ยังไม่เด่นชัดเท่าที่ควร เมื่อพิจารณาโดยรวม พบว่า สภาพปัญหาทั้งหมดสะท้อนว่า การจัดการเรียนรู้ในปัจจุบันยังไม่สามารถรองรับความแตกต่างระหว่างผู้เรียนตามกรอบพหุปัญญาได้อย่างทั่วถึง จึงจำเป็นต้องปรับรูปแบบการเรียนรู้ให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมมากขึ้น มีประสบการณ์หลากหลาย และเปิดพื้นที่ให้ผู้เรียนใช้ศักยภาพตามความถนัดของตน เพื่อสร้างความเข้าใจทางฟิสิกส์อย่างลึกซึ้งและสามารถคิดวิเคราะห์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ศึกษาและวิเคราะห์หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หลักสูตรสถานศึกษา และหนังสือเรียนรายวิชาฟิสิกส์เพิ่มเติม ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ของสถาบันส่งเสริมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ศึกษาและวิเคราะห์ หลักการ แนวคิด ทฤษฏี เกี่ยวข้องกับขั้นตอนการจัดการเรียนรู้ตามแนวทฤษฎีคอนสตรัคติวิสต์ เสริมด้วยกลวิธี KWL Plus เพื่อนำไปสร้างและออกแบบกิจกรรม และนำไปทดลองใช้กับผู้เรียน เพื่อดูผลลัพธฺที่เกิดขึ้นกับผู้เรียน