Radca Prawny Mediator Sądowy

30.01.2018r

Fenyloketonuria- jak poradzić sobie z decyzją Wojewódzkiego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności

Wiele rodziców dzieci, u których stwierdzono fenyloketonurię lub inne choroby metaboliczne, boryka się z problematyką odmowy przez Wojewódzkie Zespoły do spraw Orzekania o Niepełnosprawności do uznania tych chorób za czynniki sprawiające, iż pacjent wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

Wydawanie takich decyzji skutkuje dla rodziców utratą zasiłków oraz wielu przywilejów, które wiążą się z wydaniem decyzji pozytywnej.

Otrzymując taką decyzję rodzic ma możliwość odwołania się od niej za pośrednictwem podmiotu, który decyzję wydał do sądu.

W odwołaniu wskazać należy, iż organ orzekający o niepełnosprawności wydając zaskarżone orzeczenie nie wziął pod uwagę przepis § 1 pkt 2 Rozporządzenia z dnia 1 lutego 2002 r. w sprawie kryteriów oceny niepełnosprawności u osób w wieku do 16 roku życia, który stanowi, iż oceny niepełnosprawności u osoby w wieku do 16 roku życia, zwanej dalej "dzieckiem", dokonuje się na podstawie między innymi kryterium niezdolności do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych, takich jak: samoobsługa, samodzielne poruszanie się, komunikowanie z otoczeniem, powodującej konieczność zapewnienia stałej opieki lub pomocy, w sposób przewyższający zakres opieki nad zdrowym dzieckiem w danym wieku.

Sąd posiadając w tym zakresie opinię odpowiedniego podmiotu korzystną dla dziecka, powinien zmienić decyzję Zespołu w tym zakresie.

Główną trudnością w prowadzeniu tego typu spraw jest znalezienie biegłego specjalisty, który posiadałby wiedzę pozwalającą na rozpatrzenie sytuacji życiowej dziecka oraz do wydania rzetelnej opinii w tym zakresie.

Sądy, które rozpoznawały sprawy dzieci chorujących na fenyloketonurię przyjmowały, że chorzy ci są niezdolni do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych takich jak: samoobsługa, samodzielne poruszanie się, komunikowanie z otoczeniem w sposób przewyższający zakres opieki nad zdrowym dzieckiem w danym wieku (vide: wyrok Sądu Rejonowego w Bydgoszczy VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wydany w sprawie o sygn. akt VII U 887/12, wyrok Sądu Rejonowego w Częstochowie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22.06.2009r. wydany w sprawie o sygn. akt VII U 77/09, wyrok Sądu Rejonowego w Gdańsku Gdańsk- Południe VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27.02.2012r. wydany w sprawie o sygn. akt VI U 881/11, wyrok Sądu Rejonowego w Koszalinie IV Wydział Pracy i Ubezp. Społ. z dnia 06.12.2013r. wydany w sprawie o sygn. akt IVU 227/13, wyrok Sądu Rejonowego w Kielcach IV Wydział Pracy i Ubezp. Społ. z dnia 17.10.2005r. wydany w sprawie o sygn. akt IVU 742/05).

13.11.2017r.

Zanim zapłacisz zaległe składki ZUS...

Warto policzyć termin przedawnienia niezapłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, zanim odpowiemy na wezwanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do ich uiszczenia.

W pierwszej kolejności należy wskazać co oznacza pojęcie wymagalności, albowiem z tym pojęciem związany jest początek biegu przedawnienia.

Co do zasady terminem wymagalności składek jest dzień, w którym należało je zapłacić. W praktyce terminy płatności składek przypadają w następujących dniach:

do 5- tego dnia następnego miesiąca – jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe,
do 10- tego dnia następnego miesiąca – osoby fizyczne opłacające składkę wyłącznie za siebie,
do 15- tego dnia następnego miesiąca – pozostali płatnicy.

Przykład 1:

Jan Kowalski jest osobą fizyczną prowadzącą jednoosobową działalność gospodarczą tzn., że termin wymagalności składki za miesiąc listopad 2017r. przypada na 10 grudnia 2017r. i od tego dnia rozpoczyna się bieg przedawnienia dla zapłacenia składek za ten miesiąc.

Przykład 2:

Spółka X zatrudnia pracowników. Termin wymagalności składek za pracowników za miesiąc listopad 2017r przypada na 15 grudnia 2017r. i od tego dnia rozpoczyna się bieg przedawnienia dla zapłacenia składek za ten miesiąc.

Następnym krokiem jest ustalenie, jaki termin przedawnienia będzie obowiązywał w danym przypadku. W grę wchodzi bowiem 5- letni bądź 10- letni termin przedawnienia.

W obecnym stanie prawnym ustawa z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych przewiduje, że należności z tytułu składek, co do zasady ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne.

Przykład 1:

W przypadku Jana Kowalskiego obowiązek zapłaty składek za listopad 2017r. ulegnie przedawnieniu 10 grudnia 2022r.

Przykład 2:

W przypadku składek, które opłaca spółka X za swoich pracowników obowiązek zapłaty składek za listopad 2017r. uległ przedawnieniu 15 grudnia 2017r.

Ustawodawca wprowadził jednak rozwiązanie według, którego, jeżeli wymagalność składki przypadała na czas przed wprowadzeniem 5- letniego terminu przedawnienia tj. przed 01.01.2012r. To obowiązywał będzie nadal 5- letni termin, jednak jego początek należy liczyć zawsze od 01.01.2012r.

Przykład 1:

Jan Kowalski jest osobą fizyczną prowadzącą jednoosobową działalność gospodarczą tzn, że termin wymagalności składki za miesiąc maj 2010r. przypada na 10 czerwca 2010r. Bieg przedawnienia dla zapłacenia składek rozpocznie bieg 01.01.2012r.

Przykład 2:

Spółka X zatrudnia pracowników. Termin wymagalności składek za pracowników za miesiąc maj 2010r. Przypada na 15 czerwca 2010r. Bieg przedawnienia dla zapłacenia składek rozpocznie bieg 01.01.2012r.

Powyższe przykłady obrazuje następująca tabela:

Przy obliczaniu terminu przedawnienia należy brać również pod uwagę, iż bieg tego terminu może ulec zawieszeniu. Ustawodawca przewidział zawieszenie biegu przedawnienia w następujących przypadkach:

od dnia zawarcia układu ratalnego, do dnia terminu płatności odroczonej należności z tytułu składek lub ostatniej raty.
od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego.
ogłoszenie upadłości
z tytułu składek wynikających z decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej lub następcy prawnego następuje po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym decyzja została wydana.
jeżeli wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia trwa do dnia, w którym decyzja innego organu stała się ostateczna lub orzeczenie sądu uprawomocniło się, nie dłużej jednak niż przez 2 lata.
jeżeli wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia trwa do dnia, w którym decyzja innego organu stała się ostateczna lub orzeczenie sądu uprawomocniło się, nie dłużej jednak niż przez 2 lata.
w przypadku wydania przez Zakład decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna.
od dnia śmierci spadkodawcy do dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia, nie dłużej jednak niż do dnia, w którym upłynęły 2 lata od śmierci spadkodawcy.

Na zakończenie powyższych rozważań warto jeszcze dodać, iż po stwierdzeniu, że składki zostały nienależnie opłacone, płatnik składek może złożyć wniosek o ich zwrot.

Jeżeli płatnik składek zapłaci składki, które są nienależne, czyli w praktyce nie musiał ich płacić, albo zapłacił je w za wysokiej kwocie i nie wystąpi o zwrot składek ZUS może je zaliczyć z urzędu na poczet zaległych lub bieżących składek, a w razie ich braku na po czet składek przyszłych.