Wymagania CKE - Poziom Rozszerzony
Na czerwono zaznaczono te zagadnienia, które normalnie obowiązują do matury rozszerzonej w latach 2015-2022, ale w 2021 zostały usunięte ze względu na pandemię COVID-19.
1. Liczby rzeczywiste. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
wykorzystuje pojęcie wartości bezwzględnej i jej interpretację geometryczną, zaznacza na osi liczbowej zbiory opisane za pomocą równań i nierówności typu: |x−a|=b, |x−a|<b, |x−a|≥b;
2)
stosuje w obliczeniach wzór na logarytm potęgi oraz wzór na zamianę podstawy logarytmu.
2. Wyrażenia algebraiczne. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
używa wzorów skróconego mnożenia na oraz ±;
2)
dzieli wielomiany przez dwumian ax+b
3)
rozkłada wielomian na czynniki, stosując wzory skróconego mnożenia lub wyłączając wspólny czynnik przed nawias;
4)
dodaje, odejmuje i mnoży wielomiany;
5)
wyznacza dziedzinę prostego wyrażenia wymiernego z jedną zmienną, w którym w mianowniku występują tylko wyrażenia dające się łatwo sprowadzić do iloczynu wielomianów liniowych i kwadratowych;
6)
dodaje, odejmuje, mnoży i dzieli wyrażenia wymierne; rozszerza i (w łatwych przykładach) skraca wyrażenia wymierne.
3. Równania i nierówności. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
stosuje wzory Viete'a;
2)
rozwiązuje równania i nierówności liniowe i kwadratowe z parametrem;
3)
rozwiązuje układy równań, prowadzące do równań kwadratowych;
4)
stosuje twierdzenie o reszcie z dzielenia wielomianu przez dwumian x−a;
5)
stosuje twierdzenie o pierwiastkach wymiernych wielomianu o współczynnikach całkowitych;
6)
rozwiązuje równania wielomianowe dające się łatwo sprowadzić do równań kwadratowych;
7)
rozwiązuje łatwe nierówności wielomianowe;
8)
rozwiązuje proste nierówności wymierne typu:
9)
rozwiązuje równania i nierówności z wartością bezwzględną, o poziomie trudności nie wyższym, niż:
4. Funkcje. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
na podstawie wykresu funkcji y=f(x) szkicuje wykresy funkcji y=|f(x)|, y=c⋅f(x), y=f(cx);
2)
szkicuje wykresy funkcji logarytmicznych dla różnych podstaw;
3)
posługuje się funkcjami logarytmicznym i do opisu zjawisk fizycznych, chemicznych, a tak że w zagadnieniach osadzonych w kontekście praktycznym;
4)
szkicuje wykres funkcji określonej w różnych przedziałach różnymi wzorami; odczytuje własności takiej funkcji z wykresu.
5. Ciągi. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
wyznacza wyrazy ciągu określonego wzorem rekurencyjnym;
2)
oblicza granice ciągów, korzystając z granic ciągów typu 1/n, 1/n2 oraz z twierdzeń o działaniach na granicach ciągów;
3)
rozpoznaje szeregi geometryczne zbieżne i oblicza ich sumy.
6. Trygonometria. Uczeń:
1)
stosuje miarę łukową, zamienia miarę łukową kąta na stopniową i odwrotnie;
2)
wykorzystuje definicje i wyznacza wartości funkcji sinus, cosinus i tangens dowolnego kąta o mierze wyrażonej w stopniach lub radianach (przez sprowadzenie do przypadku kąta ostrego);
3)
wykorzystuje okresowość funkcji trygonometrycznych;
4)
posługuje się wykresami funkcji trygonometrycznych (np. gdy rozwiązuje nie równości typu sinx>a, cosx≤a, tgx>a);
5)
stosuje wzory na sinus i cosinus sumy i różnicy kątów, sumę i różnicę sinusów i cosinusów kątów;
6)
rozwiązuje równania i nierówności trygonometryczne typu sin2x=12, sin2x+cosx=1, sinx+cosx=1, cos2x<12.
7. Planimetria. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
stosuje twierdzenia charakteryzujące czworokąty wpisane w okrąg i czworokąty opisane na okręgu;
2)
stosuje twierdzenie Talesa i twierdzenie odwrotne do twierdzenia Talesa do obliczania długości odcinków i ustalania równoległości prostych;
3)
znajduje obrazy niektórych figur geometrycznych w jednokładności (odcinka, trójkąta, czworokąta itp.);
4)
rozpoznaje figury podobne i jednokładne; wykorzystuje (także w kontekstach praktycznych) ich własności;
5)
znajduje związki miarowe w figurach płaskich z zastosowaniem twierdzenia sinusów i twierdzenia cosinusów.
8. Geometria na płaszczyźnie kartezjańskiej. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
interpretuje graficznie nierówność liniową z dwiema niewiadomymi oraz układy takich nierówności;
2)
bada równoległość i prostopadłość prostych na podstawie ich równań ogólnych;
3)
wyznacza równanie prostej, która jest równoległa lub prostopadła do prostej danej w postaci ogólnej i przechodzi przez dany punkt;
4)
oblicza odległość punktu od prostej;
5)
posługuje się równaniem okręgu += oraz opisuje koła za pomocą nierówności;
6)
wyznacza punkty wspólne prostej i okręgu;
7)
oblicza współrzędne oraz długość wektora; dodaje i odejmuje wektory oraz mnoży je przez liczbę. Interpretuje geometrycznie działania na wektorach;
8)
stosuje wektory do opisu przesunięcia wykresu funkcji.
9. Stereometria. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
określa, jaką figurą jest dany przekrój sfery płaszczyzną;
2)
określa, jaką figurą jest dany przekrój graniastosłupa lub ostrosłupa płaszczyzną
10. Elementy statystyki opisowej. Teoria prawdopodobieństwa i kombinatoryka. Uczeń spełnia wymagania określone dla zakresu podstawowego, a ponadto:
1)
wykorzystuje wzory na liczbę permutacji, kombinacji, wariacji i wariacji z powtórzeniami do zliczania obiektów w bardziej złożonych sytuacjach kombinatorycznych;
2)
oblicza prawdopodobieństwo warunkowe;
3)
korzysta z twierdzenia o prawdopodobieństwie całkowitym.
Rachunek różniczkowy Uczeń:
1)
oblicza granice funkcji (i granice jednostronne), korzystając z twierdzeń o działaniach na granicach i z własności funkcji ciągłych;
2)
oblicza pochodne funkcji wymiernych;
3)
korzysta z geometrycznej i fizycznej interpretacji pochodnej;
4)
korzysta z własności pochodnej do wyznaczenia przedziałów monotoniczności funkcji;
5)
znajduje ekstrema funkcji wielomianowych i wymiernych;
6)
stosuje pochodne do rozwiązywania zagadnień optymalizacyjnych.