Các loại van cầu làm việc lâu ngày có thể xuất hiện rò rỉ, kẹt trục hoặc giảm khả năng làm kín. Bảo trì định kỳ giúp phát hiện sớm những dấu hiệu này và hạn chế việc phải thay toàn bộ van khi sự cố đã nghiêm trọng.
Thân van cần được quan sát định kỳ để phát hiện nứt, ăn mòn hoặc rò rỉ.
Vị trí kết nối giữa thân và nắp cũng cần kiểm tra vì gasket có thể xuống cấp sau thời gian sử dụng.
Với van mặt bích, cần quan sát khu vực gioăng.
Với van ren, cần kiểm tra rò rỉ ở phần kết nối.
Nếu phát hiện dấu hiệu bất thường, không nên chỉ lau sạch rồi tiếp tục vận hành.
Cần xác định nguyên nhân để quyết định siết lại, thay gioăng hoặc xử lý theo quy trình phù hợp.
Packing là vị trí thường cần theo dõi vì trục van chuyển động qua khu vực này.
Nếu packing bị mài mòn, môi chất có thể rò theo trục.
Trục cũng cần kiểm tra dấu hiệu cong, mòn hoặc kẹt.
Đĩa và seat nằm bên trong nên không dễ kiểm tra khi van đang vận hành.
Tuy nhiên, nếu van đã đóng hoàn toàn nhưng lưu chất vẫn đi qua, cần xem xét khả năng bề mặt làm kín bị hư hỏng hoặc có cặn bẩn.
Các dòng van cầu làm việc với hơi hoặc môi chất có cặn cần được theo dõi kỹ hơn.
>>> Van cầu mặt bích có ưu nhược điểm gì?
Không có một chu kỳ bảo trì giống nhau cho mọi van.
Nhà máy có thể xây dựng lịch kiểm tra theo tháng, quý hoặc năm tùy điều kiện.
Van hoạt động thường xuyên cần kiểm tra nhiều hơn loại chỉ đóng mở khi bảo trì.
Tần suất nên dựa trên:
Môi chất.
Nhiệt độ.
Áp suất.
Số lần đóng mở.
Mức độ quan trọng của vị trí.
Không nên chờ đến khi van hỏng hoàn toàn mới tiến hành bảo dưỡng.
Ngoài lịch cố định, cần dựa vào dấu hiệu thực tế.
Nếu van bắt đầu khó thao tác, có tiếng bất thường hoặc xuất hiện rò rỉ, nên kiểm tra sớm.
Hệ thống có hóa chất, hơi nóng hoặc môi chất nhiều cặn thường làm chi tiết hao mòn nhanh hơn.
Van đặt ngoài trời cũng cần kiểm tra tình trạng sơn và ăn mòn bên ngoài.
Việc ghi nhận điều kiện vận hành giúp điều chỉnh chu kỳ bảo trì phù hợp hơn.
>>> Khi nào cần thay mới van cầu inox?
Sau khi thay packing, gioăng hoặc sửa chữa các bộ phận bên trong, van cần được kiểm tra trước khi vận hành chính thức.
Cần kiểm tra khả năng đóng mở và độ kín.
Với van điều khiển, cần kiểm tra thêm actuator và tín hiệu.
Không nên đưa van trở lại hệ thống nếu vẫn có hiện tượng kẹt hoặc rò rỉ.
Áp suất thử phải phù hợp với quy trình và giới hạn của thiết bị.
Mỗi lần bảo trì nên có ghi nhận rõ ngày kiểm tra, tình trạng và phụ tùng đã thay.
Thông tin này giúp đánh giá tuổi thọ của van.
Nếu một model liên tục hỏng ở cùng một vị trí, có thể cần xem lại điều kiện lựa chọn ban đầu.
Khi mua van cầu chính hãng, khả năng xác định đúng model và phụ tùng sẽ thuận tiện hơn.
Giá van cầu thay thế thường cao hơn chi phí bảo trì đúng thời điểm. Vì vậy, việc duy trì hồ sơ và kiểm tra định kỳ có thể giúp giảm chi phí vận hành lâu dài.
Các loại van cầu nên được bảo trì dựa trên cả thời gian và điều kiện làm việc thực tế. Theo dõi thân van, packing, trục, seat và khả năng đóng mở giúp phát hiện sớm hư hỏng trước khi ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống.