SƠ LƯỢC VỀ LỊCH SỬ VIỆC HÌNH THÀNH PHÁT TRIỂN HỌ THÀNH LẬP (NAY LÀ GIÁO XỨ THÀNH LẬP) MỪNG 300 NĂM ĐÓN NHẬN TIN MỪNG VÀ 109 NĂM XÂY DỰNG NHÀ THỜ

(Cập nhật ngày 18/01/2021)

Kính thưa quý đấng bề trên và toàn thể cộng đoàn, theo các cụ tiền nhân kể lại: vào khoảng thế kỷ XVII, cách đây hơn 300 năm về trước, có một bà cụ tên Lập, bà đón nhận tin mừng tại chợ bầu. Sau khi được làm con Chúa, bà đã đem con cháu rời thôn Mai Trang về sinh sống tại khu đất Con Xà ( Xộp Lẻ), nay là thôn Thành Lập II. Tin Mừng đạo Chúa đã được rao truyền tại mảnh đất Bái Vàng từ rất xa xưa Đức Cha Phêrô Maria Lambert dela Motte đặt chân trên dải đất ven sông Hồng thì đã có nhiều người đón nhận Tin Mừng tại nơi đây. Trong đó có bà Lập cùng con cháu của cụ, thời kỳ đó dân số thưa thớt, lương giáo cùng chung sống. Sau 100 năm dân số phát triển, phần lớn người công giáo rời nơi ở cũ về xóm đống cư ngụ và lập trại, cùng nhau xây dựng nên ngôi nhà nguyện bằng tre, gỗ, lợp lá, nằm theo hướng đông tây nhìn vào giữa sườn nhà thờ hiện nay. Giáo họ Thành Lập nhận thánh Têrêsa Avila làm Quan thầy giáo họ. Đồng thời xin bề trên công nhận là giáo họ Thành Lập- giáo xứ Bái Vàng (nay là Bái Xuyên) địa phận Tây Đàng Ngoài (Hà Nội), từ đó giáo dân có nhà thờ để đọc kinh cầu nguyện sớm tối.

1. Về Xây Dựng:

Theo truyền khẩu, vào năm 1908, có Bõ Bổi trông coi nhà thờ. Do Bõ sơ ý đã để cháy mất ngôi nhà nguyện tranh lá. Các cụ đã kịp thời cùng nhau hợp lực huy động toàn thể dân họ khoảng 150 nhân danh, người giàu góp của, người nghèo góp công. Đến năm 1909 Cha già Khoái chính xứ Bái Vàng và Cha Cố Hoàng Tổng quản về cắm móng. Công trình xây dựng do ông đốc Lương Tòa Giám Mục cử về thiết kế và giám sát, thời gian kéo dài chừng 3 năm thì hoàn thành. Ngôi nhà thờ hiện nay được hoàn thiện vào trung tuần tháng 10 năm 1912 có chữ CAO TẠI, với thánh quan thày là Bà thánh Têrêsa thành Avila - nước Tây Ban Nha - niên hiệu này được ghi trên tháp nhà thờ. Nói đến tháp của nhà thờ, chúng ta không thể không nói tới quả chuông Tây. Quả chuông được đúc tại thủ đô Paris của Pháp. Phía sau quả chuông có ảnh Đức Mẹ với chữ MARIA và họ Thành Lập dưới chân. Quả chuông được treo trên tháp nhà thờ họ Thành Lập hiện nay có niên hiệu A. 1920 D. Sau ngôi nhà thờ 8 năm. Quả chuông có chiều cao 0, 45m, rộng 0, 55m, dầy 0,4 m. Mặt tiền của quả chuông có ghi tên thánh, tên gọi của những người dâng tặng quả chuông như DON. DE. Phêrô Nguyễn Văn Ấp, Maria Nguyễn Thị Lãi, Phêrô Nguyễn Văn Tráng, Maria Nguyễn Thị Ốc, Maria Đỗ Thị Tế, Mátta Nguyễn Thị Tùng, Phêrô Nguyễn Văn Tường.

2. Về Kiến Trúc:

Đức Tổng Giám Mục xin lên xứ. Ngày 21/12/2020, Đức Tổng Giám Mục đã ký quyết định chấp thuận cho giáo họ Thành Lập được tách ra khỏi giáo xứ Bái Xuyên, thiết lập thành giáo xứ Thành Lập thuộc hạt Phú Xuyên – Tổng Giáo Phận Hà Nội.

Giáo xứ Thành Lập tôn nhận thánh Têrêsa Avilla làm quan thầy và mừng lễ vào ngày 15/10 dương lịch hằng năm. Giáo xứ chầu lượt thay mặt Địa phận vào Chúa Nhật II của tháng 6 hàng năm.

Từ đây Thành Lập bước sang một trang sử mới trong tình hiệp thông với Tổng Giáo Phận, Giáo hạt, các giáo xứ bạn để hướng tới trong sứ vụ truyền giáo của Hội Thánh, trong môi trường của người Kitô hữu trong cuộc sống lòng tin hôm nay.

Trên đây là vài nét sơ lược về lịch sử và hình thành của giáo họ Thành Lập chúng con. Dưới sự che chở và dìu dắt của Chúa và Thánh quan thầy Têrêsa Avila, trong hơn 300 năm qua từ lúc hình thành phát triển cho đến ngày nay và còn rất nhiều điều muốn nói, nhưng vì điều kiện, khả năng chúng con không nhớ và thiếu xót. Kính mong quý bề trên và cộng đoàn dân Chúa thứ tha.

Chúng con xin chân thành cảm tạ!