Máy cắt là nhóm dụng cụ được sử dụng rộng rãi trong cơ khí, xây dựng, sửa chữa và làm vườn. Tùy thiết kế, mỗi dòng máy sẽ phù hợp với một nhóm vật liệu và kiểu công việc khác nhau. Cẩm Nang Dụng Cụ sẽ giúp bạn phân biệt các loại máy cắt phổ biến hiện nay, từ đó lựa chọn thiết bị phù hợp thay vì sử dụng một loại máy cho quá nhiều công việc.
Nhóm máy cắt kim loại khá đa dạng, từ máy cầm tay nhỏ gọn đến máy bàn chuyên dụng.
Máy cắt sắt: Thường sử dụng đĩa cắt đường kính lớn và có bàn đỡ vật liệu. Máy thích hợp cắt sắt hộp, thép ống, thép thanh và các chi tiết kim loại trong xưởng cơ khí. Nhiều dòng máy cắt sắt bàn phổ biến sử dụng đĩa khoảng 355mm.
Máy cắt tôn: Được thiết kế để cắt các loại tôn và kim loại tấm. So với sử dụng máy mài gắn đĩa cắt, máy chuyên dụng thuận tiện hơn khi cần đi đường cắt trên tấm vật liệu.
Máy cắt kim loại cầm tay: Có thiết kế tương tự cưa đĩa nhưng sử dụng lưỡi và kết cấu phù hợp với kim loại. Một số model dùng lưỡi hợp kim thay vì đá cắt.
Máy cắt đa năng: Tùy từng model và loại phụ kiện, máy có thể xử lý nhiều dạng vật liệu khác nhau. Tuy nhiên, người dùng cần kiểm tra rõ vật liệu và lưỡi cắt được nhà sản xuất cho phép, không nên hiểu “đa năng” là có thể lắp bất kỳ loại lưỡi nào.
Khi chọn máy cắt kim loại, ngoài công suất cần chú ý đến đường kính đĩa, tốc độ không tải, khả năng cắt tối đa và loại vật liệu.
Đối với công việc xây dựng, vật liệu cần xử lý thường là gạch, đá, bê tông hoặc các chi tiết nằm ở vị trí khó thao tác. Vì vậy, cấu tạo máy cũng khác với máy chuyên cắt kim loại.
Máy cắt gạch đá cầm tay thường có thiết kế nhỏ gọn và sử dụng đĩa kim cương phù hợp. Máy được dùng để cắt:
Gạch men.
Gạch lát nền.
Đá và một số vật liệu xây dựng phù hợp.
Tạo đường cắt thẳng hoặc chỉnh sửa viên gạch khi thi công.
Một số máy có khả năng cắt nghiêng để phục vụ các yêu cầu hoàn thiện khác nhau. Khi chọn máy cần đặc biệt chú ý đường kính đĩa và chiều sâu cắt.
Đây là nhóm thiết bị chuyên dụng hơn, phục vụ cắt bê tông, tạo rãnh hoặc xử lý kết cấu xây dựng tùy loại máy. So với máy cắt gạch thông thường, thiết bị cắt bê tông thường cần khả năng làm việc và chiều sâu cắt lớn hơn.
Lưỡi kim cương sử dụng phải phù hợp với vật liệu và thông số của máy. Không nên tự ý lắp đĩa có đường kính lớn hơn mức nhà sản xuất quy định để tăng chiều sâu cắt.
Máy cắt rung hay dụng cụ đa năng dao động hoạt động khác với máy cắt dùng đĩa quay. Phụ kiện dao động qua lại với biên độ nhỏ và tần suất cao, giúp máy thuận tiện khi cần:
Cắt sát mép.
Cắt chìm vào vật liệu.
Cắt gỗ hoặc nhựa với lưỡi phù hợp.
Xử lý một số chi tiết kim loại với phụ kiện tương thích.
Cạo keo, chà nhám khi thay phụ kiện.
Ưu điểm nổi bật của máy cắt rung là khả năng thao tác tại những vị trí hẹp hoặc góc mà máy cắt sử dụng đĩa tròn khó tiếp cận.
Ngoài nhóm máy cắt kim loại và vật liệu xây dựng, thị trường còn có nhiều thiết bị được thiết kế cho những công việc riêng.
Máy cắt nhôm: Thường sử dụng kết cấu dạng máy cưa đa góc với bàn đặt vật liệu. Máy phù hợp cắt thanh nhôm và tạo các góc cắt phục vụ sản xuất cửa, khung và đồ nội thất. Việc lựa chọn lưỡi phải dựa vào loại nhôm, kích thước máy và yêu cầu đường cắt.
Máy cắt xốp: Chuyên xử lý xốp và một số vật liệu mềm tương thích. Thiết kế bộ phận cắt khác đáng kể so với máy cắt kim loại hay gạch đá.
Máy cắt tỉa hàng rào: Sử dụng hệ thống lưỡi dài có nhiều răng chuyển động qua lại, thích hợp tỉa hàng rào cây, bụi cây và tạo hình cảnh quan.
Máy cắt cỏ: Đây là một nhóm lớn gồm máy cắt cỏ cầm tay, đeo vai, đẩy tay và các phiên bản dùng xăng, điện hoặc pin. Bộ phận cắt có thể là dây cước hoặc lưỡi tùy thiết kế và ứng dụng của từng máy.
Có thể lựa chọn nhanh từng loại máy dựa vào vật liệu và nhu cầu sử dụng:
Máy cắt sắt: Chuyên cắt sắt hộp, thép ống, thép thanh và các chi tiết kim loại.
Máy cắt tôn: Phù hợp cắt tôn và các loại kim loại tấm.
Máy cắt gạch đá: Dùng cắt gạch men, gạch lát, đá và các vật liệu xây dựng phù hợp.
Máy cắt bê tông: Chuyên cắt bê tông và xử lý các kết cấu xây dựng.
Máy cắt rung: Thích hợp cắt chìm, cắt sát mép và xử lý những vị trí hẹp, khó thao tác.
Máy cắt nhôm: Phù hợp cắt thanh nhôm, nhôm định hình và thực hiện các đường cắt góc
Không nên lựa chọn máy cắt chỉ dựa vào công suất hoặc thương hiệu. Trước khi mua, nên xác định:
Vật liệu cần cắt: sắt, tôn, nhôm, gạch, đá, bê tông, gỗ hay cây cỏ.
Kiểu đường cắt: cắt thẳng, cắt góc, cắt chìm, cắt sát hay tạo hình.
Khả năng cắt: kiểm tra độ dày, đường kính hoặc kích thước vật liệu mà máy có thể xử lý.
Phụ kiện: đường kính, lỗ trục, loại lưỡi/đĩa và tốc độ cho phép phải tương thích với máy.
Nguồn cấp: máy điện phù hợp khi có nguồn điện ổn định; máy pin cơ động hơn; một số thiết bị làm vườn và máy công suất lớn còn sử dụng động cơ xăng.
Tần suất sử dụng: công việc thường xuyên và tải nặng cần ưu tiên thiết bị có khả năng làm việc phù hợp thay vì chỉ chọn máy nhỏ vì dễ cầm.
Mỗi loại máy được thiết kế cho một nhóm công việc nhất định, vì vậy không nên chỉ thay lưỡi cắt rồi sử dụng máy cho vật liệu mà nhà sản xuất không cho phép.
Nếu cần tìm hiểu và so sánh các dòng máy cắt Bosch, Makita, Dewalt cùng nhiều thiết bị chuyên dụng khác, bạn có thể tham khảo sản phẩm tại THB Việt Nam để kiểm tra thông số và lựa chọn model phù hợp.
Tóm lại, các loại máy cắt hiện nay rất đa dạng, từ máy cắt sắt, gạch đá, tôn, nhôm đến máy cắt rung, cắt cỏ và cắt tỉa hàng rào. Xác định đúng vật liệu, kiểu cắt và phạm vi công việc là bước quan trọng nhất để lựa chọn đúng loại máy.