Chương trình học (dự kiến)

Trong một thế giới đa chiều về quan điểm và niềm tin, làm thế nào để tìm được bản chất/nội hàm của một khẳng định, bất kể khẳng định đó đã tồn tại và đước chấp nhận rộng rãi như một sự thật xã hội, được tuyên bố tự tin bởi những người có quyền lực? Bằng cách nào để phân biệt một khẳng định duy lí với một khẳng định dựa trên niềm tin?

Dựa trên phương pháp triết học, môn Nhận thức luận giúp thực hành và mài giũa tư duy phản biện cho các học viên; từ đó nâng cao tinh thần phản biện và tự phản biện cho mỗi cá nhân.

Thế giới chúng ta đang sống có những chiều kích hình học và siêu hình học nào? Khả năng nhận thức và cảm nhận của mỗi người về thế giới đa chiều đó được được quyết định bởi các yếu tố gì? Liệu chúng ta có thể hiểu biết trọn vẹn về thế giới không?

Môn Vũ trụ luận giới thiệu các góc nhìn khoa học, triết học và tinh thần về thế giới xuyên suốt lịch sử loài người; từ đó giúp mỗi cá nhân hiểu hơn về trải nghiệm “sống” của mình trong một thế giới tự nhiên vừa trật tự, vừa hỗn loạn.

Điều gì có khả năng kiểm soát chúng ta hơn cả quyền lực áp chế? Hiểu biết của chúng ta về thế giới đã và đang bị định hình bởi ngôn từ như thế nào? Những gì ta nói và định nghĩa tạo ra tri thức, và đồng thời tạo luôn ra thế giới ra sao? Điều này ảnh hưởng gì đến hành vi và cách tương tác của chúng ta?

Môn Diễn ngôn giúp các học viên tìm hiểu bản chất của tri thức và sức mạnh của ngôn từ.

Ai và cái gì đang gây ảnh hưởng tới các quyết định và hành vi của chúng ta? Những ảnh hưởng này có tác động tích cực hay tiêu cực? Vì sao họ lại có sức mạnh đó?

Môn Quyền lực với rất nhiều hoạt động tương tác nhóm và cá nhân sẽ giúp các học viên hiểu sâu hơn về “sức mạnh” tồn tại trong các tương tác của chúng ta với chính mình cũng như với những người xung quanh.

Nhà nước hiện đại đóng vai trò như thế nào trong đời sống hàng ngày của chúng ta? Nó được cấu thành bởi những yếu tố gì? Nó khác gì với nhà nước phong kiến? Môn học làm rõ các khái niệm nhà nước - chế độ - chính quyền, bàn tới tính chính danh, lãnh thổ và độc quyền vũ lực.

Các học viên sẽ thảo luận về các đặc điểm của nhà nước dân chủ và nhà nước độc tài, như tam quyền phân lập, sự chuyên chế của đám đông. Dân tộc, khái niệm gắn liền với nhà nước hiện đại, cùng chủ nghĩa dân tộc - lòng yêu nước, cũng sẽ được mổ xẻ và thảo luận.

Tinh thần công dân dựa trên các giá trị cá nhân như khoan dung, tôn trọng, biết ơn, trách nhiệm hay dựa trên lợi ích và mục đích chung của cộng đồng, quốc gia. Làm sao để một công dân đóng góp cho lợi ích công và tham gia vào giải quyết vấn đề cộng đồng hiệu quả? Quan trọng hơn, làm sao một công dân đơn lẻ có thể tạo ra các thay đổi xã hội và chính sách theo hướng tốt đẹp hơn? Đó chính là những điều được thảo luận và trải nghiệm trong môn Tinh thần công dân của ASOD.

Máy ảnh ra đời đã thay đổi nhận thức của con người về thế giới như thế nào? Chỉ có một thế giới thật sự, nhưng lại có tới hàng triệu thế giới tồn tại trong các nhận thức khác nhau của loài người. Vậy làm thế nào để nhìn được thế giới thật sự như nó vốn là?

Môn Truyền thông giới thiệu lịch sử ra đời và phát triển của các phương tiện truyền thông đã tác động tới cách con người nhận biết về thế giới xung quanh như thế nào.

Các khác biệt về văn hóa đã định hình ý nghĩa và bối cảnh của một văn bản thế nào? Có phải chúng ta đã đánh mất cơ hội hiểu được sự vật như nó vốn là khi tiếp nhận thông tin qua lưới lọc dịch thuật? Và dịch thuật đã định hướng sự thật và tạo ra quyền lực ra sao? Việc hiểu về tất cả những điều trên giúp ta vượt ra khỏi tiếp cận thế giới một cách khách quan, bình đẳng hơn để phục vụ cho sự hình thành những trụ cột và nguồn lực sau này. Và đặt ra thảo luận làm thế nào để không bị phương hoá, tức là mất đi bản sắc của văn hóa, tôn giáo và truyền thống. 

Môn Thế giới từ góc nhìn lý thuyết dịch thuật giới thiệu các lý thuyết dịch thuật và giúp chúng ta nhìn lại thế giới được kiến tạo ra sao qua lăng kính của dịch thuật.

Thế nào là tự do? Tự do có gắn liền với thịnh vượng của một cá nhân/quốc gia?
Mối quan hệ giữa kinh tế thị trường và công bằng xã hội là đối lâp, bổ khuyết hay song song?
Làm thế nào để trở nên tự do hơn? Có phải chỉ là câu chuyện về việc làm sao để có thật nhiều nguồn lực, tối đa sự lựa chọn của bản thân?

Bên cạnh nền tàng về những khái niệm: tự do, kinh tế, thị trường tự do, môn học còn mở ra những chiêm nghiệm khác về sự tự do cho cá nhân mỗi người.

Đạo đức có phải là một tính từ mang tính chuẩn mực cho tinh thần nhân văn cao đẹp? Khi các chuẩn mực đạo đức của mỗi cá nhân đều không nhất quán thì đâu là hành động đúng nên làm; đâu là điều sai không nên làm?

Môn học Công lý sẽ gợi cho học viên những cách tư duy về tính đúng sai của một hiện tượng dưới các lăng kính khác nhau.

Liệu viện dẫn pháp luật hay các lý thuyết đạo đức có phải là con đường duy nhất để xác định một điều là đúng hay sai? Khi các chiều pháp luật, học thuyết và đạo đức va đập nhau trong sự mâu thuẫn, làm thế nào để xác định tính đúng/sai của một hiện tượng và đưa ra quyết định cho một hành động?

Khi chúng ta nói “tôi có quyền...” , liệu chúng ta thực sự có quyền đó? Trong một thế giới đa dạng về sắc tộc, giới tính, tôn giáo, gốc gác,..., tất cả mọi người đều có những quyền cơ bản nào mà không thể phủ nhận bởi bất cứ ai khác?

Môn học giới thiệu đến học viên những vấn đề cơ bản của nhân quyền. Qua đó, người học sẽ thấu hiểu hơn lý do tại sao tôn trọng nhân quyền lại quan trọng và thiết yếu, nếu chúng ta muốn thúc đẩy sự bình đẳng giữa con người với con người trong xã hội.

Man rợ, cổ hủ, tiên tiến, mông muội, lạc hậu, rườm rà, đặc sắc, độc đáo..., là những tính từ thường được dùng để miêu tả thực hành văn hoá của một cộng đồng. Nhưng liệu cách nhìn này có khách quan, chính xác? Mỗi thực hành văn hoá ra đời và tồn tại nhằm phục vụ cho chính nhu cầu của cộng đồng đó. Thật khó để đánh giá nền văn hoá này là lạc hậu hoặc văn minh hơn nền văn hoá kia bởi tất cả phải được soi chiếu trong một chỉnh thể rộng lớn.

Môn học Đa dạng văn hoá giới thiệu với người học những quan điểm về văn hoá theo cách tiếp cận của ngành Nhân học; qua đó, giúp học viên có thêm các góc nhìn khác về những thực hành văn hoá, cũng như không quên nhìn các hiện tượng này từ chính bên trong cộng đồng sở hữu.

"Technolosophy: Công nghệ là nghệ thuật sử dụng công cụ để nhân loại tái - tiến hóa"

Nhận định này có nghĩa là gì? Và nếu hiểu được thì chúng ta sẽ điều chỉnh hành vi và tương tác của mình với công nghệ như thế nào?

Điều gì khiến ta cảm thấy kết nối với một thành phố? Con người có thể cảm thấy "vừa vặn" khi được sống trong không gian ra sao? Thế nào là một đô thị vị nhân sinh? Môn học đặt ra vấn đề về không gian, đô thị trong mối quan hệ với con người. Không hề trừu tượng hay khô cứng, hành trình khám phá về đô thị này sẽ tràn ngập cảm xúc, hồi tưởng, những điểm chạm, sự kết nối và cả rất nhiều sự suy tư về những điều tưởng chừng đã rất quen thuộc.

Tri thức tạo ra sự khác biệt giữa con người với con người, tạo ra nhiều thế giới khác nhau, tạo ra một vũ trụ nhiều chiều, đan xen vào nhau, đầy phức tạp.

Liệu có tồn tại một không gian nơi tất cả sự khác biệt đó hoà quyện vào nhau, những mâu thuẫn được hoà giải mà không theo bất cứ viện dẫn duy lí nào của tri thức hay niềm tin?

Thông qua các trải nghiệm thú vị, các học viên sẽ được cảm nhận sự hoà hợp giữa những khác biệt, sự đột phá trong những lặp lại, tính trật tự trong sự hỗn loạn, sự hoà giải sau những mâu thuẫn trong những dòng chảy âm nhạc.