Στόχοι της Πρωτοβουλία Πολιτών και Φορέων για την Προστασία και Ανάδειξη της χαράδρας του Αώου είναι: 

• Η αποτροπή της σχεδιαζόμενης νομιμοποίησης των υφιστάμενων αυθαιρεσιών εντός της χαράδρας και της κατασκευής αυτοκινητόδρομου.

•  Η ανάδειξη και βελτίωση του μονοπατιού, ώστε να παρέχει ασφαλή πρόσβαση σε επισκέπτες, πεζοπόρους και προσκυνητές.

Καλούμε πολίτες, συλλόγους και φορείς να συμμετάσχουν και να συμβάλουν με κάθε τρόπο στην προσπάθεια.

Μία δράση της Πρωτοβουλίας για την Προστασία και Ανάδειξη της χαράδρας του Αώου, η εκδήλωση "Ο ΑΩΟΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΦΩΝΗ ΜΑΣ" πραγματοποιήθηκε στην Κόνιτσα στις 26 Δεκεμβρίου 2025 σε συνεργασία με τον Ε.Ο.Σ. Κόνιτσας. 

Με την προβολή του ντοκιμαντέρ για τον Αώο, και των ομιλιών που ακολούθησαν έγινε πιο ξεκάθαρη και κατανοητή η αναγκαιότητα της προστασίας του Αώου.

Ο Σωτήρης Τουφίδης πρώην πρόεδρος του Ορειβατικού Συλλόγου και  η ψυχή του περιοδικού “Κόνιτσα” μέχρι χθες, τόνισε την διαχρονικότητα του αιτήματος για προστασία της χαράδρας του Αώου παρουσιάζοντας τοποθετήσεις και αναφορές επιστημών και κρατικών λειτουργών για το θέμα που έχουν εκφραστεί από την δεκαετία του 80.

Η γεωγράφος- περιβαλλοντολόγος Μαρίνα Μακρή παρουσίασε συνοπτικά το υδρογραφικό δίκτυο του ποταμού Αώου. Αναφέρθηκε στη σπανιότητα της χλωρίδας και της πανίδας, καθώς και τα καθεστώτα προστασίας που ισχύουν σε όλη τη λεκάνη απορροής του Αώου, επισημαίνοντας παράλληλα του κινδύνους από τις ανθρώπινες παρεμβάσεις.

Η γεωλόγος Ευσταθία Γεωργίου, μίλησε για τα ιδιαίτερα Γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά  της χαράδρας του Αώου που την καθιστούν ευαίσθητη και συγχρόνως επικίνδυνη σε παρεμβάσεις και μεταβολές.

Η κοινωνιολόγος Βούλα Παπαπέτρου παρουσίασε τα αποτελέσματα έρευνας, που διεξήχθη από την Πρωτοβουλία, σχετικά με την διερεύνηση στάσεων και αντιλήψεων των επισκεπτών της χαράδρας του Αώου και της μονής Στομίου όσον αφορά τις παρεμβάσεις στη διαδρομή.

Ο πρόεδρος του Ορειβατικού Συλλόγου Κόνιτσας Τάσος Κώτσικος, μέσα από ντοκουμέντα έγγραφα και οπτικοακουστικό υλικό ανέδειξε τα κίνητρα και τους υπαίτιους και για την σταδιακή κακοποίηση του Δρυμού. Κατέδειξε την μη τήρηση των προβλεπόμενων όρων και τις ελλείψεις του έργου Αξιοποίηση Εθνικού Δρυμού Αώου, που αντί να αναδείξει την περιοχή χρησιμοποιήθηκε ως εργαλείο για τις παράνομες επεμβάσεις.

Ο καθηγητής Βασίλης Νιτσιάκος αναφέρθηκε στον καθαγιασμό και τη συνακόλουθη ιερότητα του τόπου και του τοπίου στη λεκάνη απορροής του ποταμού και των παραποτάμων του, γεγονός που μαρτυρείται από τα πολλά μοναστήρια και τα ξωκλήσια και που υπαγορεύει απόλυτο σεβασμό και αποτροπή των όποιων ιερόσυλων καταστροφικών επεμβάσεων.

Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο Μητροπολίτης Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης κ.κ. Αλέξιος, ο Δήμαρχος Κόνιτσας Ανδρέας Παπασπύρου, ο Ηγούμενος της Μονής Στομίου Αρχιμανδρίτης Μάξιμος Παναγιώτου, ο Αντιδήμαρχος Τουρισμού Πολιτισμού & Αθλητισμού Πέτρος Γκίκας, οι δημοτικοί σύμβουλοι και επικεφαλής των Παρατάξεων του Δήμου Κόνιτσας Νικόλαος Εξάρχου, και Δημήτρης Σδούκος,  μέλη των συλλόγων και κάτοικοι από την Κόνιτσα, το Ζαγόρι, και τα Ιωάννινα.

Σημαντική ήταν η παρέμβαση του  Μητροπολίτη Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης κ.κ. Αλέξιου ο οποίος δήλωσε πως συμφωνεί στο 99,9% των αιτημάτων της Πρωτοβουλίας επισημαίνοντας όμως πως θα πρέπει να υπάρξει πρόβλεψη και λύση για τις ανάγκες της Μονής Στομίου και των μοναχών της. Αναφέρθηκε επίσης στην υψηλή επισκεψιμότητα και στις ενδεχόμενες συνέπειες που μπορεί να έχει στον χαρακτήρα του μοναστηριού.

Η Πρωτοβουλίας για την Προστασία και Ανάδειξη της χαράδρας του Αώου ζητάει να τηρηθούν τα αυτονόητα από Δήμο, Περιφέρεια, Υπουργείο Περιβάλλοντος και τους αρμόδιους φορείς.  

Θεωρούμε πολύ σημαντικό πέρα από την απόδοση ευθυνών για την μη τήρηση των προβλεπόμενων από την μελέτη εργασιών και την ανεύρεση των άγνωστων που τσιμέντωσαν το Αώο:

• Την αποκατάσταση της διαδρομή όπως προβλέπεται από το  έργο στο σύνολό της ως πεζόδρομος.

• Την αφαίρεση όλων των παράνομων και φαραωνικών κατασκευών.

• Την συντήρηση του παλιού μονοπατιού όπως προβλέπεται από το έργο.

• Την σύσταση φορέας διαχείρισης για την λειτουργία, συντήρηση και διασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης των επισκεπτών στην πεζοπορική διαδρομή της χαράδρας του Αώου.

Λύσεις στο πρόβλημα της μεταφοράς χωρίς αυτοκίνητο εντός της χαράδρας του Αώου υπάρχουν και μπορούν εκτός από την σωτηρία του Δρυμού να γεννήσουν πραγματικές θέσεις εργασίας στην περιοχή και να ικανοποιήσουν και τις όποιες ανάγκες της μονής.

Καλούμε για ακόμη μία φορά σε διάλογο τον Δήμο Κόνιτσας και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς.

Περισσότερες φωτογραφίες από την εκδήλωση: 

https://photos.app.goo.gl/gXyH3FnGV2R8ttWe7

Περισσότερες φωτογραφίες της χαράδρας του Αώου: 

https://photos.app.goo.gl/e7wLMprZpaoXyhL59

Στην χαράδρα του Αώου από τις πρόσφατες βροχοπτώσεις προκλήθηκαν δύο κατολισθήσεις.

Η πρώτη (φωτ 1) λίγα μέτρα μετά την θέση Γκούβα η οποία και απομακρύνθηκε από μηχάνημα του δήμου και μετά από άδεια του Δασαρχείου Κόνιτσας.

Η δεύτερη  κατολίσθηση (φωτ 2) στην θέση Μικρή Σκάλα λίγα μέτρα μετά την βρύση, σημείο που έχει ξαναεμφανίσει και παλαιότερα κατολισθήσεις εξαιτίας της συνεχούς διαπλάτυνσης του από σκαπτικά μηχανήματα.

Η συγκεκριμένη κατολίσθηση προξένησε ζημιά και στο μονοπάτι που περνάει 20 μέτρα ψηλότερα (βίντεο)  και είναι η μοναδική ζημιά που προκλήθηκε στο μονοπάτι από τις πρόσφατες βροχοπτώσεις. https://web.facebook.com/reel/1977249796468796

Ανεξήγητα η δεύτερη κατολίσθηση εξαφανίσθηκε λίγες μέρες μετά, αν και η πρόσβαση κάθε είδους μηχανήματος στο συγκεκριμένο σημείο είναι αδύνατη λόγω της υψηλής στάθμης του ποταμού.

Στον ποταμό Αώο (Ελληνικό τμήμα-άνω ρους) τους παραποτάμους και τα ρέματά του ζουν 12 είδη ψαριών.

Δύο από αυτά πολύ σπάνια, το ενδημικό είδος Πινδοβίνος (Oxynoemacheilus pindus) και ο Χειλάς (Pachychilon pictum), που συναντώνται μόνο στο σύμπλεγμα του ποταμού Αώου και των παραποτάμων του.

Επίσης στα νερά του συναντώνται η Ιονική Πέστροφα (Salmo farioides), ο Κέφαλος των γλυκών νερών (Squalius cephalus), το Συρτάρι (Chondrostoma vardarense), το Μπρανί (Barbus prespensis) και το Ευρωπαϊκό χέλι (Anguilla Anguilla).

Μεγαλύτερες απειλές της ιχθυοπανίδας του ποταμού, η παράνομη αλιεία και οι ανθρωπογενείς παρεμβάσεις στην κοίτη του.

Τα πλημμυρικά φαινόμενα στα ρέματα είναι φυσικές διεργασίες που συμβαίνουν όταν η χωρητικότητα της κοίτης έχει μειωθεί λόγω φερτών υλικών ή ανθρώπινων παρεμβάσεων. Η ποσότητα του νερού που ρέει στην κοίτη υπερβαίνει τη χωρητικότητά της και αυτό οδηγεί σε υπερχείλιση και κατάκλυση των γύρω περιοχών. 

Το ρέμα του Γράβου είναι αποδέκτης και αγωγός των νερών της Τύμφης από την Ξερόλουτσα ψηλότερα. Από την εποχή των παγετώνων τα νερά λιώνοντας κατέρχονταν μέσω της Νταβάλιστας για να καταλήξουν στον Αώο. Η η ροή τους είναι συνεχής όλο το έτος και η ποσότητά του διακυμαίνεται ανάλογα με την εποχή.

Η ροή του συγκεκριμένου ρέματος μέχρι την δεκαετία του 2000 ήταν ελεύθερη όλο το χρόνο ανεξάρτητα από το μέγεθος των βροχοπτώσεων. Το νερό πέρναγε κάτω από το υπάρχων γεφύρι το οποίο χρησιμοποιούν  οι επισκέπτες της περιοχής. Στις ελάχιστες περιπτώσεις διάσχισης μηχανημάτων κατά τους καλοκαιρινούς μήνες με σκοπό εργασίες για την ύδρευση της Κόνιτσας, τα μηχανήματα κατασκεύαζαν ένα πρόχειρο ανάχωμα ανάντη της γέφυρας, το οποίο εξαφανιζόταν με τις πρώτες βροχές του Φθινοπώρου.

Μετά το 2010 ο πυθμένας του ρέματος μπαζώθηκε με μεγάλους βράχους και χαλίκια ώστε να εξυπηρετεί μόνιμα (όλο το έτος) τα παράνομα σχέδια διάνοιξης δρόμου και άλλες κατασκευές - μεταφορές. 

Κατά την περίοδο ισχυρών βροχοπτώσεων αλλά και την περίοδο της Άνοιξης που λιώνουν τα χιόνια, το νερό του Γράβου δεν βρίσκει πλέον αρκετό χώρο μέσα στο ρέμα και αναγκάζεται να κατακλύσει τις δύο όχθες του.

Επίσης τα τελευταία χρόνια κατά τους καλοκαιρινούς μήνες που η ροή είναι μικρότερη το νερό της κοίτης χάνεται στο συγκεκριμένο μπαζωμένο σημείο από αδιευκρίνιστα αίτια και εμφανίζεται 10 μέτρα παρακάτω.

Σε παλαιότερη ανάρτηση μας επισημάναμε πως η διάνοιξη δρόμου μέσα ή κοντά στη χαράδρα του Αώου μπορεί να αποσταθεροποιήσει τα πρανή και να προκαλέσει το λιγότερο κατολισθήσεις και καταρρεύσεις βράχων.

Επίσης σε πρόσφατη ανάρτηση μας προειδοποιήσαμε για τους κινδύνους που ελλοχεύουν σε περιόδους βροχοπτώσεων, την ανάγκη ενημέρωσης των επισκεπτών και την ανάγκη ελέγχου της εισόδου.

Πάμε και όπου βγει?

Η υψηλή στάθμη του Αώου λόγω των ισχυρών βροχοπτώσεων αποτελεί απόδειξη της άγριας και απρόβλεπτης φύσης του ποταμού που ρέει ελεύθερα εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια. Το δέος και ο "αχός" του πλημμυρισμένου Αώου πάντα μας προσελκύει ασυνείδητα ίσως, να τον δούμε να τον ακούσουμε και να τον θαυμάσουμε.

Το επίπεδο της στάθμης του νερού στα "δύο βράχια" εμπειρικό σημείο αναφοράς και εκτίμησης της ασφαλούς πρόσβασης στην χαράδρα. Όταν η στάθμη του νερού φτάνει ή καλύπτει αυτά τα σημάδια, υποδηλώνει ότι το ποτάμι έχει ορμή, είναι επικίνδυνο και πώς η μόνη ασφαλής πρόσβαση είναι το παλιό μονοπάτι. Και αυτό με την δέουσα προσοχή.

Όπως συμβαίνει σε πολλές παρόμοιες προστατευόμενες περιοχές  (Φαράγγι της Σαμαριάς: 119.138 επισκέπτες σε 151 μέρες για το 2025)  ένας οργανισμός διαχείρισης θα όφειλε να έχει εκδώσει προειδοποίηση κινδύνου πλημμυρικών φαινομένων και κατολισθήσεων για την χαράδρα του Αώου. Συγχρόνως να βρίσκεται στην είσοδο του Εθνικού Δρυμού αποτρέποντας τους πιθανούς επισκέπτες μέχρι να σταματήσουν τα φαινόμενα και οι συνθήκες να γίνουν ασφαλείς.

Στις προτάσεις της πρωτοβουλίας για την προστασία και ανάδειξη της χαράδρας του Αώου περιλαμβάνεται η συγκρότηση ενός φορέα διαχείρισής με αντικείμενο την προστασία του δρυμού και την ασφάλεια των αυξημένων πλέον επισκεπτών, αξιοποιώντας τους καταρτισμένους απόφοιτους από το τοπικό ΔΙΕΚ στις  ειδικότητες Δασικής Προστασίας και Συνοδών Βουνού.

Ποταμός Αώος, Θέση Φράγμα. (Ιούλιος 2015)

Το πλακόστρωτο μονοπάτι αλλάζει μορφή.

Προς την πλευρά του ποταμού χτίζεται τοίχος και μετά το μπάζωμα μετατρέπεται σταδιακά σε δρόμο ικανό για διέλευση οχημάτων.

Ποια μελέτη, ποια χρηματοδότηση και ποια κρατική ή ρυθμιστική αρχή εξέδωσε επίσημη έγκριση - αδειοδότηση για αυτή την μεταβολή και μάλιστα εντός Εθνικού Δρυμού;

“Κύριοι, Επιτρέψτε μου να σας συστηθώ με λίγα λόγια .

Είμαι 56 ετών, παντρεμένος, επάγγελμα Τορναδόρος. Κάνω Καγιάκ από το 1946 σε όλη την Ευρώπη.

Ήρθα έξι φορές στην Ελλάδα, τέσσερις εβδομάδες κάθε φορά για να κάνω Καγιάκ και γνωρίζω όλα, σχεδόν  τα  ποτάμια από τις πηγές ως τις εκβολές τους .

...........

Στην Ευρώπη γνωρίζω τριακόσια ποτάμια και ένα από τα πέντε ωραιότερα είναι ο Αώος.

Το 1976 με δυο φίλους μου κατεβήκαμε με καγιάκ από τη Βοβούσα στην Κόνιτσα θαυμάζοντας τις χαράδρες και τα βάραθρα με τα δάση και τα άνθη, εκπληκτικής ομορφιάς σε όλη την Ευρώπη.

...........

Τα ορμητικά νερά του Αώου οι πολλές πηγές και οι παραπόταμοι του κάνουν τον Αώο να είναι μοναδικός.

Γνωρίζοντας την Ελλάδα και τον Αώο θα ήθελα να κάνω τις παρακάτω συγκρίσεις :

Τι θα ήταν η Ευρώπη χωρίς την Ελλάδα; Τι θα  ήταν η Ελλάδα χωρίς την Ακρόπολη, τους Δελφούς, τις Μυκήνες , την Ολυμπία κ.λπ.

Ο Αώος, ο Άραχθος και ο Βοϊδομάτης είναι σπουδαία ποτάμια και πρέπει να ανακηρυχθούν διατηρητέα .

Η φύση πρέπει να  διαφυλαχθεί από κάθε παρέμβαση.

..........

Ο Αώος από τη Βοβούσα ως την  Κόνιτσα πρέπει να μείνει απείραχτος.

Κόνιτσα 22 Μαΐου1982

Γιόζεφ Σέχνερ 

Γερμανός καγυάκερ

(Αποσπάσματα από άρθρο του περιοδικού Κόνιτσα τεύχος 68)

Στην φωτογραφία η ομάδα του Γιόζεφ Σέχνερ στον Αώο.

“Κύριοι, Επιτρέψτε μου να σας συστηθώ με λίγα λόγια .

Είμαι 56 ετών, παντρεμένος, επάγγελμα Τορναδόρος. Κάνω Καγιάκ από το 1946 σε όλη την Ευρώπη.

Ήρθα έξι φορές στην Ελλάδα, τέσσερις εβδομάδες κάθε φορά για να κάνω Καγιάκ και γνωρίζω όλα, σχεδόν  τα  ποτάμια από τις πηγές ως τις εκβολές τους .

...........

Στην Ευρώπη γνωρίζω τριακόσια ποτάμια και ένα από τα πέντε ωραιότερα είναι ο Αώος.

Το 1976 με δυο φίλους μου κατεβήκαμε με καγιάκ από τη Βοβούσα στην Κόνιτσα θαυμάζοντας τις χαράδρες και τα βάραθρα με τα δάση και τα άνθη, εκπληκτικής ομορφιάς σε όλη την Ευρώπη.

...........

Τα ορμητικά νερά του Αώου οι πολλές πηγές και οι παραπόταμοι του κάνουν τον Αώο να είναι μοναδικός.

Γνωρίζοντας την Ελλάδα και τον Αώο θα ήθελα να κάνω τις παρακάτω συγκρίσεις :

Τι θα ήταν η Ευρώπη χωρίς την Ελλάδα; Τι θα  ήταν η Ελλάδα χωρίς την Ακρόπολη, τους Δελφούς, τις Μυκήνες , την Ολυμπία κ.λπ.

Ο Αώος, ο Άραχθος και ο Βοϊδομάτης είναι σπουδαία ποτάμια και πρέπει να ανακηρυχθούν διατηρητέα .

Η φύση πρέπει να  διαφυλαχθεί από κάθε παρέμβαση.

..........

Ο Αώος από τη Βοβούσα ως την  Κόνιτσα πρέπει να μείνει απείραχτος.

Κόνιτσα 22 Μαΐου1982

Γιόζεφ Σέχνερ 

Γερμανός καγυάκερ

(Αποσπάσματα από άρθρο του περιοδικού Κόνιτσα τεύχος 68)

Στην φωτογραφία η ομάδα του Γιόζεφ Σέχνερ στον Αώο.

Η κοίτη του ποταμού Αώου στην θέση "Μεγάλη Σκάλα, από ένα τοιχίο αντιστήριξης πλάτους 1.6 μέτρων και ύψους 70 εκατοστών το 2010 μεταβλήθηκε σταδιακά σε  τσιμεντένιο μπλόκ -δρόμο πλάτους 5,5 μέτρων, ύψος 2,5 μέτρων και μήκους περίπου 150 μέτρων.

Ποια μελέτη, ποια χρηματοδότηση και ποια κρατική ή ρυθμιστική αρχή εξέδωσε επίσημη έγκριση - αδειοδότηση για αυτή την μεταβολή και μάλιστα εντός Εθνικού Δρυμού;

Η κοίτες των ποταμών προστατεύονται ως κοινόχρηστος φυσικός πόρος  (Σύνταγμα, άρθρο 24· Ν. 1650/1986· Ν. 4258/2014) και η κατασκευή έργων στην κοίτη ενός ποταμού υπόκειται σε αυστηρό νομικό και περιβαλλοντικό πλαίσιο.

Απαγορεύεται ρητά η αυθαίρετη μεταβολή της φυσικής ροής ή η αλλοίωση της υφής της κοίτης. Οι παραβάσεις επιφέρουν ποινικές διώξεις  (αδικήματα περιβαλλοντικής υποβάθμισης) και υποχρέωση πλήρους αποκατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος.

Πηγή: Αναστασία Καραδημήτρη / Inside Story. Σε σχόλιο θα βρείτε το πλήρες άρθρο.

Ο Αώος, ένας από τους τελευταίους άγριους ποταμούς της Ευρώπης, τείνει να χάσει τη ροή του. Όχι μόνο λόγω ξηρασίας και κλιματικής αλλαγής, αλλά εξαιτίας ενός φράγματος που εδώ και σχεδόν 40 χρόνια κρατά το νερό δεσμευμένο σε μια τεχνητή λίμνη, χωρίς να αφήνει την απαιτούμενη οικολογική παροχή

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;

Στην Κόνιτσα και στα χωριά της Πίνδου, ο υδροφόρος ορίζοντας καταρρέει

Η αγροτική παραγωγή υποφέρει

Πηγές που υπήρχαν για δεκαετίες ξεραίνονται για πρώτη φορά

Η κοίτη του ποταμού, κάτω από το φράγμα, έχει μετατραπεί σε… χωματόδρομο

Κι όμως: το φράγμα της ΔΕΗ στις πηγές του Αώου λειτουργεί από το 1987, χωρίς ποτέ να επιβληθεί νομικά η ελάχιστη ροή νερού που απαιτεί η ευρωπαϊκή νομοθεσία. Μια υποχρέωση που θα έπρεπε να εφαρμόζεται εδώ και χρόνια, αλλά αγνοήθηκε.

Σήμερα, ο Αώος επιβιώνει μόνο από τους παραποτάμους του – αλλά η λειψυδρία συρρικνώνει κι αυτούς.

Στο μεταξύ, η τεχνητή λίμνη χάνει νερό και η στάθμη πέφτει δραματικά.

Όλες οι επιστημονικές μελέτες λένε το αυτονόητο: πρέπει να απελευθερωθεί η οικολογική παροχή ΤΩΡΑ.

Κι όμως, παρά την αναγνώριση ότι δεν απελευθερώνεται νερό από το φράγμα, οι αρμόδιες αρχές… θεωρούν ότι το ποτάμι «διατηρεί τη ροή του» λόγω των διαρροών! Την ίδια ώρα, οι κάτοικοι της περιοχής μιλούν για ένα ποτάμι που έχει στεγνώσει και καλλιέργειες που κινδυνεύουν.

Γιατί πρέπει να μας νοιάζει

Ο Αώος (ή Vjosa στα Αλβανικά) σχηματίζει ένα από τα σημαντικότερα ποτάμια οικοσυστήματα της Ευρώπης. Το ποτάμι διασχίζει το Εθνικό Πάρκο Βόρειας Πίνδου και πολλές περιοχές Natura, καθώς και ένα γεωπάρκο της UNESCO. Το οικοσύστημά του φιλοξενεί σπάνια είδη ψαριών, αρκούδες, βίδρες και 140 είδη πουλιών. Μάλιστα, το 2023, οι εκβολές του ποταμού στην Αλβανία έγιναν το πρώτο Wild River National Park στην Ευρώπη. Κι ενώ σε όλη την ΕΕ αποκαθίστανται ποτάμια, στην Ελλάδα επιτρέπουμε σε έναν από τους τελευταίους «άγριους» ποταμούς να στερέψει.

Το 2026 λήγει η περιβαλλοντική άδεια του φράγματος. Αυτή είναι μια σημαντική στιγμή για να θεσπιστεί επιτέλους η υποχρεωτική οικολογική παροχή και να επιστρέψει το νερό στον ποταμό.

Αν ο τελευταίος άγριος ποταμός της Ευρώπης στερέψει, δεν μπορεί κανείς να πει ότι «δεν γνωρίζαμε»

Διαβάστε το άρθρο: https://insidestory.gr/article/aoos-o-teleytaios-agrios-potamos-kindyneyei-kai-den-ftaiei-mono-i-klimatiki-allagi?brid=7L76H4qSyNHb6EQLGxQRMw

Όταν η ποσότητα του νερού που εισρέει στον ποταμό (π.χ. λόγω δυνατής βροχής) υπερβαίνει την χωρητικότητα του, το νερό αρχίζει να βγαίνει από την κοίτη.

Η συχνότητα και η σοβαρότητα των πλημμυρών μπορεί να επηρεάζεται από παράγοντες όπως η τραχύτητα της κοίτης, οι στροφές του ποταμού η παρουσία φυσικών εμποδίων αλλά και ανθρωπογενείς παρεμβάσεις όπως τεχνικά έργα, μέσα ή πολύ κοντά στην κοίτη του ποταμού.

Στην χαράδρα του Αώου τα τελευταία 15 χρόνια υπήρξαν παρεμβάσεις που στένεψαν την κοίτη του ποταμού σε αρκετά  σημεία όπως στην θέση Μεγάλη Σκάλα, στην θέση Φράγμα και στην θέση Αμμουδιά απέναντι από τον Ασπρόλακο.

Μοναδικό, ασφαλέστερο σε κάθε εποχή αλλά και ομορφότερο είναι το παλαιό μονοπάτι, αποτέλεσμα γνώσης και εμπειρίας αιώνων που μέχρι σήμερα παραμένει ασυντήρητο και ας γίνονται όλες οι εγκληματικές παρεμβάσεις στο όνομα της δήθεν βελτίωσή του

Το καταστροφικό μεταχρωματικό έλκος, ασθένεια που προκαλεί ο μύκητας Ceratocystis platani και καταστρέφει δασικά οικοσυστήματα παγκοσμίως όπως και αυτό στην χαράδρα του Αώου όπου έχουν προσβληθεί εκατοντάδες πλατάνια.

Ένα από τα προβλήματα που συμβάλλει στην διασπορά του μύκητα είναι η χρήση μηχανημάτων έργου, όπως σκαπτικά μηχανήματα, φορτηγά, οχήματα 4X4, αλυσοπρίονα και άλλα εργαλεία κοπής που δεν απολυμαίνονται, γεγονός που δείχνει την αρνητική συμβολή του ανθρώπινου παράγοντα.

Τα πλατάνια στην χαράδρα του Αώου επλήγησαν από το μεταχρωματικό έλκος κυρίως μετά το 2010 και περισσότερο από την πλευρά του δρόμου - μονοπατιού, εξαιτίας τις αυξημένης κίνησης οχημάτων και σκαπτικών μηχανημάτων κατά την διάρκεια των γνωστών παρεμβάσεων.

Ελπίδες για την σωτηρία των πλατάνων δίνει η έρευνα της διεπιστημονικής ομάδας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων iGEM IOANNINA (https://tinyurl.com/bdxvvepr) η οποία κέρδισε το χρυσό μετάλλιο στον iGEM Grand Jamboree που έγινε στο Παρίσι για το καινοτόμο επιστημονικό της έργο που επικεντρώθηκε στον εμβληματικό πλάτανο.

Ο προτεινόμενος μηχανισμός της ομάδα iGEM IOANNINA 2025 βρίσκεται σε πειραματικό στάδιο, με τις δοκιμές να επικεντρώνονται αποκλειστικά σε μοριακό επίπεδο, ενώ για την παρασκευή του σκευάσματος που θα χορηγείται με έγχυση, χρειάζονται περαιτέρω κλινικές μελέτες μέσα από χρόνιες ερευνητικές διαδικασίες.  iGEM IOANNINA

Η μονή Στομίου συμμερίζεται την άποψη της Πρωτοβουλίας για την απαγόρευση εισόδου οχημάτων στην χαράδρα του Αώου.

Η ανάρτηση της πρωτοβουλίας στις 26 Οκτωβρίου 2025 με βίντεο που εμφανίζει όχημα να κινείτε στο μπαζωμένο και τσιμεντωμένο Αώο, δεν είχε  σκοπό να υποδείξει το όχημα αλλά να καταδείξει το μέγεθος μίας από τις πολλές αυθαίρετες παρεμβάσεις στην κοίτη του ποταμού Αώου και συγκεκριμένα στην θέση ¨Μεγάλη Σκάλα" Ήταν γνωστό στην πρωτοβουλία ότι και το συγκεκριμένο 4Χ4 είναι ένα από τα οχήματα της μονής γι' αυτό και δεν αλλοιώθηκαν τα χαρακτηριστικά του.

Την δημοσιοποίηση του βίντεο σχολίασε στα κοινωνικά δίκτυα τοπικού ειδησεογραφικού μέσου ο ηγούμενος της μονής Στομίου Μάξιμος Παναγιώτου, εκφράζοντας την ευχή του να σταματήσουν να εισέρχονται αυτοκίνητα στον Εθνικό Δρυμό.

Η πρόσφατη κινητοποίηση της Γενικής Αστυνομικής Διεύθυνσης Ηπείρου για την εγκατάσταση της μπάρας ελέγχου των οχημάτων, και η δημόσια δήλωση του ηγουμένου της μονής Στομίου υπέρ της απομάκρυνσης των οχημάτων και τον έλεγχο της εισόδου στο δρυμό, αποτελούν βήματα προς τη θετική κατεύθυνση για την προστασία της χαράδρας του Αώου.

Πέντε μήνες (μετά την ευρεία σύσκεψη στην Περιφέρεια Ηπείρου) φαίνεται ότι δεν επαρκούν για την τοποθέτηση έστω μιας μπάρας ελέγχου της πρόσβασης στην προστατευόμενη χαράδρα του Αώου.

Το συγκεκριμένο βίντεο στάλθηκε στην Πρωτοβουλία και με βάση τα μεταδεδομένα του η λήψη είναι χθεσινή (Παρασκευή 17 Οκτωβρίου 17:37) και δείχνει την διέλευση οχήματος στην περιοχή.

Έγινε απόκρυψη των χαρακτηριστικών του οχήματος. Σκοπός μας είναι να τεκμηριώσουμε την παράνομη πρόσβαση και την απουσία ελέγχου στον Εθνικό Δρυμό.

www.facebook.com/reel/1111413397641263 

https://www.facebook.com/reel/1429703301434386

Απόσπασμα από την συνέντευξη του Βασίλη Νιτσιάκου στην Φωνή της Ελλάδας και στην εκπομπή «Αποτύπωμα» με τη  Φούλη Ζαβιτσάνου την Πέμπτη, 16 Οκτώβρη. Ακούστε όλη την συνέντευξη εδώ: https://tinyurl.com/3jbttc4m 

Η χαράδρα του Αώου ανοίγεται ανάμεσα σε απόκρημνες πλαγιές. Το βάθος της είναι περίπου 1.500 μέτρα, το μήκος της περίπου 8 χιλιόμετρα, ενώ το πλάτος της κυμαίνεται από 300 έως 2.500 μέτρα. Το εξαιρετικό οικοσύστημα του ποταμού προσφέρει καταφύγιο σε πολλά είδη ζώων και πουλιών. 

Αρχική 

Συγκέντρωση  υλικού 

Συμμετοχή