dvd's

Deel 1 van Maja de Bij

• • Maya wordt geboren

  • Maya leert vliegen

  • Maya en de libelle Snoek

  • Maya en de mieren

  • Maya en de huisvlieg Puck

  • Maya en de spin Thekla 

Deel 2 van Maja de Bij

• • De bosbrand

  • Willy en de mieren

  • Maya en de regenworm

  • Maya en de kikker

  • Maya en Iffi in de regen

  • Maya en de glimworm

Deel 3 van Maja de Bij

• • Maya en de sprinkhaan

  • De springwedstrijd

  • Maya en de kleine rups

  • De kever

  • Maya en de duizendpoot Hieronimus

  • Flip zit in de val

  • Thekla heeft zich verrekend

  • De Tor 

Titellied van Maja de Bij op deze DVD's wordt uitgevoerd door  James Last

Boek en ontwerp: Marty Murphy

Naar de verhalen van Waldemar Bonsels

Onder licentie van BetaFilm

Stemmen Hans Hoekman, Henk Uiterwijk, Liesbeth Struppert, Etha Coster

Samenvatting MAJA DE BIJ - DEEL 1

Met de release van de eerste afleveringen van Maja De Bij is alweer één van onze kinderdromen uitgekomen. Voor de Japanse tekenfilmadaptatie van de boeken Die Biene Maja und ihre Abenteuer en Himmelsvolk van de Duitse auteur Waldemar Bonsels maken we ook één keer graag een uitzondering en prefereren we de Nederlands genasynchroniseerde versie, die alleszins beter verstaanbaar is dat het Japanse origineel, maar toch vaak te lijden heeft onder synchronisatieproblemen omdat het om een vertaalde versie gaat. Bij Japanse overdubde animatie gebeurt dat wel eens meer, zeker als je beseft dat deze tekenfilmreeks uit 1975 stamt, en dat Maja dus volgend jaar dertig kaarsjes mag uitblazen. De reeks was hét belangrijkste exportprodukt van de Weense animatiestudio Apollo Film, die in samenspraak met het Japanse Zuiyo Production voor de verdeling voor Europa instond. In 1975 was ik zelf nog maar drie, maar de reeks staat me in het geheugen gegrift, en ben bij het weerzien nog op details gestoten die altijd in mijn geheugen zijn blijven plakken, zoals het feit dat de libelle Schnuck in aflevering 3 Maja ervoor waarschuwt dat, als ze haar angel gebruikt, ze zelf waarschijnlijk zal sterven.

Maja De Bij volgt de levensloop van een pasgeboren bijtje dat het lak heeft aan regels en conformiteit, twee eigenschappen die de bijengemeenschap nochtans hoog in het vaandel dragen, en ze heeft de behoefte om zelf alles te ontdekken. Dat ze daarbij enkele keren geconfronteerd wordt met de gevaren van de natuur - in die mate zelfs dat een normale mens er een trauma aan zou overhouden - maakt dat onze heldin, toch zeker voor een kinderserie, een ongewoon sterk, koppig en eigenwijs karakter heeft, en zeker geen goed rolmodel is. Ook wordt in de tekenfilmserie de klemtoon gelegd op de pracht van de natuur, maar ook op de wreedheid ervan: in de derde aflevering al eet een libelle een vleesvlieg op, en alhoewel de grafische details netjes worden gehouden (het IS nog steeds een kinderserie!), is het blijkbaar niet meer dan de meest normale zaak dat Maja en de libelle vriendschap sluiten nadat ze elkaars leven hebben gered. Dit wrede aspect van de natuur zal in latere afleveringen nog vaak terugkomen, wanneer Maja wordt geconfronteerd met Thekla de spin, met een vleesetende plant, en ook met de gevaarlijkste dreiging die de bijen kennen: de mens. De allegorische manier waarop de wereld van de dieren met de onze vergeleken wordt, en toch erin geslaagd is consistent te blijven aan hun eigen wetmatigheden, is ongetwijfeld ook een factor die in het succes mee hebben bepaald. We zien ondermeer dat de bijen die was maken, dit doen met een soort van blustoestel op hun rug.

Tot op vandaag de dag kan je nog in elk restaurant waar ze pannekoeken of ijsjes voor kinderen serveren, een coupe Maja de Bij (met honing) bestellen, dus we denken dat de impact van de reeks toch niet is uitgestorven. In Duitsland leeft de reeks nog veel meer voor door de vele heruitzendingen, die nu reeds al twee generaties meedraait en binnenkort ongetwijfeld nog een derde generatie zal weten te bekoren. Gegeven dat de reeks van 104 afleveringen voor het nageslacht bewaard wordt, en daar staan ze in Duitsland al een stapje dichter bij dan wij. Daar wordt Die Biene Maja namelijk in discs met 4 afleveringen i.p.v. 3 uitgebracht, per 3 dergelijke discs volgt er dan ook nog eens een boxset, die dan ook nog eens extra bonusmateriaal bevat, en in totaal zijn er op dit ogenblik al 40 afleveringen verschenen, dus de helft is al in het zicht. Wij moeten het hier in de Benelux met een iets kalere versie doen: slechts 3 afleveringen per disc, geen extra's, en op dit ogenblik zijn er nog maar 3 delen verkrijgbaar. We hopen dat deze bespreking ook een klein beetje een aanzet kan zijn om de reeks uiteindelijk volledig op dvd te brengen. De start is alvast veelbelovend: de afleveringen staan zowaar in chronologische volgorde, en het gaat niet om een willekeurig uitpikken van de "best of". De afleveringen volgen ook min of meer inhoudelijk op elkaar, wat nog eens benadrukt wordt door het feit dat de sprinkhaan Flip, die ook een beetje de rol van de verteller op zich neemt, op het einde van elke aflevering een preview geeft van de volgende aflevering. Een reden te meer om heel de reeks uit te brengen, dachten we zo!

Samenvatting MAJA DE BIJ - DEEL 2

REEKS

Ook in dit tweede deel van Maja De Bij zien we hoe Maja het resoluut vertikt om naar haar bijenkorf terug te keren, en in de plaats van honing te zoeken, zoals van een bij verwacht wordt, ze de wijde wereld intrekt om zoveel mogelijk nieuwe ervaringen op te doen. Haar vriendje Willie probeert nog altijd - tevergeefs - haar om te praten om terug te keren, maar Willie mag al blij zijn dat hij in de lucht kan blijven hangen, want hij is nu eenmaal niet de snuggerste leerling van de klas. Gelukkig houdt sprinkhaan Flip - die tegelijkertijd handig als verteller van de verhalen wordt opgepikt - een oogje in het zeil. Ook dit tweede volume tekenfilms naar de boeken van Waldemar Bonsels zijn een heerlijke trip jeugdnostalgie uit de tijd dat Japanse tekenfilms nog niet louter en alleen ter ondersteuning van de verkoop van spauwlelijk speelgoed moesten dienen. De manier waarop we door de ogen van het kleine bijtje de wereld ontdekken is soms wat aan de naïeve kant, maar bijna 30 jaar na datum straalt de reeks nog altijd poëzie en verfijning uit. Desondanks vertoont de reeks de typische tekortkomingen van tekenfilmreeksen die in de jaren '70 en '80 met een beperkt budget werden geschoten. De kantjes worden er echt afgelopen, wat onder meer resulteert in het recycleren van hetzelfde stukje animatie, opnieuw en opnieuw en opnieuw. In Maja en de mieren wordt er bijvoorbeeld een stukje éénmaal gewoon gebracht en éénmaal in spiegelbeeld; vooral de draai die daardoor in het verhaal wordt gegeven, waardoor Maja de éne keer de militaire groet brengt met de linkerarm en daarna met de rechterarm, getuigen ofwel van ongelofelijk veel inventiviteit, ofwel van een grenzeloze luiheid, alhoewel allebei tegelijk natuurlijk óók mogelijk is. Het blijft natuurlijk wel jammer dat van deze Japans-Oostenrijkse coproduktie slechts een beperkt aantal afleveringen opnieuw in roulatie is gebracht.

AFLEVERINGEN

4. Maja en de mieren

Maja helpt een colonne mieren die letterlijk de peddels zijn kwijtgeraakt veilig aan de oever van het meer te komen. Uit dank belooft de commandant haar dat ze mag vragen wat ze wil. Maja kiest ervoor om een dag lang de mieren te mogen commanderen. Die wens wordt vervuld, op voorwaarde dat ze haar vleugels niet gebruikt, want dan zouden de mieren haar niet kunnen volgen. Wanneer één van de jongere mieren in gevaar dreigt te komen, leert Maja een harde les over de taaie regels van de strak georganiseerde mierengemeenschap.

5. Maja en Puck de vlieg

Maja ontmoet Puck, een vlieg die, wanneer hij zijn eigen poten niet zit af te likken, maar wat graag opschept dat hij vaak in de buurt van de mensen vertoeft. Om te bewijzen dat hij niet bluft, nodigt hij Maja uit om met hem mee te vliegen naar in een huis in de buurt en de lokale bewoner, een oude man in het bezit van een venijnige vliegenmepper, een potje te gaan pesten. Op de ontdekkingsreis maakt Maja kennis met flessen, vazen, appels en een stinkend stuk kaas, maar ook met een vreemde uitvinding die "glas" heet; het ziet eruit als lucht, maar je kan er niet doorheen. Vooral niet wanneer de moegetergde bompa het raam sluit!

6. Maya en de spin Thekla

Wanneer een zwangere vrouwtjeskever in het web van Thekla de spin verzeild geraakt, offert Maja zichzelf op om haar plaats in het web in te nemen, terwijl het vrouwtje haar man gaat halen. Thekla is echter niet van plan om Maja óf de kevers te laten gaan. Flip is danig onder de indruk van Maja's geste, en wanneer Thekla aan het avondeten wil beginnen, grijpt Flip in.

BEELD EN GELUID

Ook op deze tweede dvd is er weer goed te merken dat men het niet nodig vond om de minste vorm van remastering toe te passen; deze manier van werken staat in schril contrast met de manier waarop Franse bedrijven zoals IDP moeite doen om het tekenfilmpatrimonium voor het nageslacht te bewaren, en ook in Duitsland zijn er naar verluidt betere edities te verkrijgen. In vergelijking met deel 1 van de reeks zijn misschien de kleuren iets stabieler geworden, maar we weten bij deze dvd gewoon niet waar we ons het meest aan moeten ergeren: de vele krassen op het beeld, de alomtegenwoordige telecine-wobble of de vochtvlek (!) die op de tweede aflevering van deze disc een duidelijke vlek heeft achtergelaten. De Nederlandse dubbing, zijnde de enige aanwezige audiotrack, is opnieuw een als 2.0-track gecamoufleerde monotrack, wat gezien de ouderdom van het bronmateriaal niet verwonderlijk is. Als U allergisch bent voor asynchrone lipbewegingen, vermijdt U deze discs best.

EXTRA'S

Blablabla statisch menuscherm blablabla geen play all-functie bla bla bla rudimentair.

CONCLUSIE

Ook hier is het weer jammer om vast te stellen dat een dergelijke mooie tekenfilmreeks zo ongelofelijk slecht behandeld werd. Daartegenover staat natuurlijk dat deze disc voor drie keer niks kan meepikken in de betere speelgoedhandel.

DVD van de nieuwe serie van Maya de Bij van Studio 100:

Een verzameling van de nieuwe "Maya de Bij"-afleveringen, gemaakt door de nieuwe computeranimatiefabrieken van Studio 100 in Parijs en India. De afleveringen zijn korter en sneller dan de originelen van rond 1980.