Historie

Hongaars Danshuis Utrecht - meer dan 30 jaar

De eerste keer dat er een hongaars danshuis in Utrecht georganiseerd werd, was op 17 mei 1985 in ’t Oude Pothuys aan de Oudegracht. Het werd georganiseerd door Bartien van Dam, de dansleiding werd verzorgd door Helen Bally en het orkest werd geleid door Monique Lansdorp.

Het begin van het Hongaars Danshuis in Utrecht was op zaterdag 14 december 1985, op de Duurstedelaan 28 in Utrecht. De dansleiding werd verzorgd door Hedy Tjoeng, Erik Ellinger en Johan Breukelaar, het orkest stond onder leiding van Monique Lansdorp. De geboorte van een danshuis dat een rijke historie zou kennen. De eerste tien jaar werd vrijwel zonder uitzondering elke zaterdag een dansmiddag en een danshuis georganiseerd door Bartien van Dam, Monique Lansdorp, Hedy Tjoeng, Erik Ellinger en Johan Breukelaar.

Nagy Zoltán (Zoli) heeft als meest regelmatige Hongaarse gastdocent in het danshuis een stevige stempel gedrukt op het repertoire. Op het tienjarig jubileum van het Hongaars Danshuis in Utrecht heeft zelfs Timár Sándor, de wereldberoemde choreograaf en dansleider uit Hongarije, met zijn vrouw lesgegeven. Een historisch moment.

Na tien jaar besloten de organisatoren dat er helaas een eind moest komen aan hun betrokkenheid bij het danshuis. Hieronder, in het artikel van Ernst Bos, vind je zijn ervaringen met het danshuis. Met een aantal andere enthousiastelingen, hebben zij het danshuis in Utrecht meer dan 20 jaar georganiseerd. Een geweldige prestatie waar ze, en wij allen, trots op kunnen zijn.

Met ingang van juli 2017 hebben nieuwe (en oude) bestuursleden het stokje overgenomen, Ferry Corbet, Nienke Oomes en Johan Breukelaar (weer). Zij willen het danshuis vernieuwen en het nieuw leven inblazen. Concepten die in de begintijd goed werkten, blijken niet meer nodig te zijn, zoals het organiseren van dansmiddagen. Dansmiddagen worden misschien nog wel georganiseerd, maar dan worden ze geleid door (ervaren) Hongaarse dansdocenten.

25 jaar Hongaars Danshuis Utrecht (artikel uit Táncház - het blad van het Netwerk Hongaars Muziek)

Ernst Bos

In 2010 bestaat het Hongaars Danshuis in Utrecht 25 jaar. Op 27 november wordt het feest groots gevierd in zaal Trianon aan de Oudegracht in Utrecht. Het orkest (Düvö), de dansdocent (Nagy Zoltán), het lesprogramma (dansen uit Palatka – Mezöség) en de plek zijn zorgvuldig bepaald. Het wordt een feest voor en door verschillende generaties danshuisbezoekers met veel muziek, dans, eten en leuke verrassingen. Vanaf 1985 hebben veel mensen in Utrecht kennis gemaakt met de Hongaarse Dans en Muziek. Soms was het eenmalig of van korte duur. Veel namen staat echter al jaren op de bezoekerslijst. Elke maand zorgt een mix van regelmatige en onregelmatige gasten en nieuwkomers ervoor dat het Hongaars danshuis al 25 jaar kan bestaan. Zoals elk jubileum, reden voor een feestje en een nostalgische terugblik. http://www.youtube.com/watch?v=5nq2AVbU7kg

In mei 1990 zette ik voor het eerst een voet in het Hongaars Danshuis in Utrecht. Toen nog in de Sterrenbosstudio’s bij het centraal station. Ik wist van het bestaan van het danshuis af, maar een bezoek was er nog nooit van gekomen. Voor mij was het direct helder: dit vind ik leuk, zo wil ik dansen, dit wil ik leren! De live muziek van Ördöngös en een volle dansvloer, waar gevorderde en minder gevorderde dansparen tegelijk dansten op dezelfde muziek. Ieder naar beste kunnen en met zichtbaar plezier, maar vooral geen danspaar deed hetzelfde! Anarchie op de dansvloer! Heel anders dan de internationale volksdansen die door dansleiders precies passend op de muziek waren gemaakt en waar iedereen tegelijk hetzelfde deed en waar gevorderden en beginners zelden samen op de dansvloer stonden. Dat had ik tot dan 10 jaar, met heel veel plezier gedaan.

Vanaf 1980 had ik al enkele Hongaarse dansdagen gevolgd. Prachtige muziek, zelfs vanaf een cassettebandje. Leuke dansen ook, maar wel moeilijk als je nooit parendansen hebt gedaan en weinig kunt oefenen. Er was een cursus van 10 avonden door Margreet Enequist en Rob Hugen voor nodig om een klein beetje vertrouwd te raken met de Hongaarse parendansen en de daarbij onvermijdelijke danspartner. De eerste echte klik was er toen ik in 1986 vanuit Servië Hongarije binnenfietste. In luttele minuten voelde Hongarije als een warme jas: het land, de mensen, het eten, de muziek. Dat gevoel is er tot op de dag van vandaag.

Maar op die zaterdagavond in mei 1990 kreeg mijn wereld in het Hongaars danshuis een extra dimensie. Mijn plezier in de volksdans en de liefde voor de Hongaarse dans en muziek kwamen daar voor altijd bij elkaar. Vanaf dat moment werd ik een vaste bezoeker van het danshuis en ging er een nieuwe wereld voor mij open. Geïnspireerd door docenten Hedy Tjoeng, Johan Breukelaar en Erik Ellinger maakte ik nu serieus kennis met de ongelofelijke rijkdom aan muziek- en dansstijlen. Met mijn beperkte talenten kreeg ik, met vallen en opstaan, vasthoudendheid en vooral veel geduld van talloze danspartners het Hongaarse repertoire een beetje in de benen. Danscursussen en – weekenden in Keulen, Luxemburg, Hongarije en Nederland waren telkens weer hoogtepunten. De extra inspiratie door Hongaarse docenten, de fantastische live muziek, maar vooral het bonte internationale gezelschap gelijkgestemden zorgen ervoor het dansen meer energie oplevert dan het kost. Ook als ik ’s nachts na het danshuis in Utrecht het alarm instel en de deur van ’t Bokkie op slot draai, rijd ik nog altijd vol energie, met een goed gevoel en een opgeruimd hoofd naar huis. Voorlopig wil ik het nog niet missen.

Na 25 jaar lijkt het bestaan van een Hongaars Danshuis in Utrecht vanzelfsprekend. Al 25 jaar gaat Hongaars Danshuis elke maand gewoon door. In al die jaren ging het twee keer mis. Zeker, we zitten al ruim 15 jaar op een dag op een vast tijd op een vaste plek en met een vaste formule. Dat vraagt niet veel organisatie meer. We kunnen terugvallen op een groep docenten die altijd met veel plezier en toewijding elke maand uitstekend lesgeeft. En ’s avonds is er altijd live muziek van Ördöngös of Hajnali. We staan er niet zo vaak bij stil, maar eigenlijk is het heel bijzonder dat we in ons kleine landje maar liefst twee orkesten hebben, die op uitstekend niveau en met verve een breed repertoire Hongaarse dansmuziek kunnen spelen. Daar is menig buitenland jaloers op.

Dat we zover gekomen zijn is vooral een verdienste van de oprichters van het Hongaars Danshuis: Hedy Tjoeng, Johan Breukelaar, Erik Ellinger en Bartien van Dam. Zij hebben heel veel werk verzet om de zaak op poten te zetten. In het begin moest regelmatig gezocht worden naar nieuwe danslocaties, maandelijks ging per post een uitnodiging de deur uit (er was nog geen internet en e-mail), de bar was vaak in eigen beheer en alle lessen werden in eigen beheer voorbereid en verzorgd. Dat zij dit niet eindeloos zouden volhouden is te begrijpen. Het bericht op 10 jarig jubileum dat het danshuis zou stoppen sloeg echter in als een bom. Gelukkig heeft Ada Eefting het initiatief genomen om door te gaan. In het najaar van 1997 namen Ibolya Fülöp, Peter Vischer en Ernst Bos het stokje van Ada over. Op 31 augustus 1999 zat dit gezelschap in Dieren bij de notaris om De Stichting Táncház Utrecht op te richten. Kennelijk was er voldoende vertrouwen in de toekomst om deze stap te zetten. Een jaar of 8 geleden heeft Emmy van der Hoeven de plaats van Peter ingenomen en inmiddels is ook Ada toegetreden tot het bestuur.

Met z’n vieren probeerden we maandelijks een leuk danshuis in Utrecht te organiseren en af en toe wat bijzonders. Bijvoorbeeld minstens elk jaar een weekend met een docent uit Hongarije of Transsylvanië. Vaak met een Hongaars of Transsylvaans orkest, maar ook met Ördöngös of Hajnali. Tussendoor zijn er af en toe bijzondere danshuizen of andere evenementen met optredens van Hongaarse of Transsylvaanse orkesten. Dit kunnen we alleen doen in samenwerking met het Netwerk Hongaarse Volksmuziek en/of De Speelman. Dat werkt altijd heel plezierig. Het eerste evenement wat we zo gezamenlijk organiseerden was bij Trianon aan de Oudegracht in Utrecht. Op 24 oktober 1998 organiseerden we hier ’s avonds een Hongaars Diner Dansant met het orkest uit Palatka. Dat was toen voor de eerste keer in Nederland, nog in de oude bezetting. Overdag was er dansles en een muziekworkshop voor strijkers. Zowel overdag als ’s avonds was het een belevenis. Een geweldig evenement, maar achteraf moesten we wel een aardig financieel gat dichten. Het organiseren van dit soort evenementen hebben tegenwoordig gelukkig iets beter in de vingers. Het geeft altijd een stukje ondernemersrisico, maar het blijft erg leuk om iets te organiseren waar alle deelnemers later met veel plezier aan terugdenken.

Voorlopig willen we nog wel even doorgaan met het organiseren van het danshuis. Het bezoekersaantal is redelijk constant en de laatste maanden zien we wat meer nieuwe gezichten. Jongere mensen, die behoorlijk kunnen dansen en die ook terugkomen. Ook de verhouding mannen-vrouwen is de laatste maanden aardig in evenwicht. Dat is leuk en hoopgevend voor de toekomst. Of de toekomst van het Danshuis in ’t Bokkie ligt is onzeker. De komende maanden wordt duidelijk of het gebouw voor ons beschikbaar blijft. Echter, zolang we een geschikte locatie kunnen vinden en het financieel haalbaar blijft, willen we nog wel doorgaan tot het 30 jarig jubileum! Maar eerst komt nog het 25 jarig jubileum.