การพัฒนาผลลัพธ์การเรียนรู้ของผู้เรียนของผู้จัดทำข้อตกลง ตำแหน่ง ครู วิทยฐานะครูชำนาญการพิเศษ
ระดับการปฏิบัติที่คาดหวังของวิทยฐานะครูชำนาญการพิเศษ คือ การริเริ่ม พัฒนา
ประเด็นท้าทาย
เรื่อง พลังงาน ด้วยรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานที่เน้นทักษะในศตวรรษที่ 21 เพื่อเสริมสมรรนะ ทางวิทยาศาสตร์ โดยมีคะแนนทดสอบปลายภาคผ่านเกณฑ์(ร้อยละ 70 ของคะแนนเต็ม)รายวิชา วิทยาศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
1. สภาพปัญหาการจัดการเรียนรู้และคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน
สภาพปัญหาการจัดการเรียนรู้และคุณภาพการเรียนรู้และคุณภาพการเรียนรู้ของผู้เรียน การเรียนการสอนวิชาวิทยาศาสตร์สำหรับชั้นมัธยมศึกษาปีที่1 โรงเรียนสีดาวิทยา อำเภอสีดา จังหวัดนครราชสีมา พบว่า นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและสมรรถนะทางวิทยาศาสตร์ (Scientific Competencies)วิชาวิทยาศาสตร์ อยู่ในระดับที่ยังไม่น่าพอใจ โดยในหลายๆเนื้อหาที่นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการ เรียน หรือคะแนนเฉลี่ต่ำกว่าเกณฑ์ที่โรงเรียนกำหนดไว้คือ ร้อยละ 75 คะแนนเฉลี่ยการทดสอบประจำหน่วยการเรียนรู้ วิชาวิทยาศาตร์ ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนสีดาวิทยา อำเภอสีดา จังหวัดนครราชสีมา ปีการศึกษา 2566 เปรียบเทียบกับปีการศึกษา 2567พบว่า แนวโน้มของผลสัมฤทธิ์ ทางการเรียนที่ต่ำลง จากการศึกษาเอกสาร พบว่า ข้อปัญหา คือ นักเรียนจะวิเคราะห์โจทย์ปัญหาได้ช้า วิธีคิด ผิดพลาด ขาดความเชื่อมั่นในการตอบคำตอบที่ถูกต้อง ซึ่งเป็นเหตุผลหนี่งที่ทำให้ผู้เรียนไม่ในใจการเรียน เนื่องจาก ผู้เรียนมีพื้นฐานความรู้การคิดคำนวณและการแก้โจทย์ปัญหาที่ไม่ดีพอ นักเรียนจำนวนมากที่ไม่สามารถคำนวณหาค่าพลังงานจากสถานการณืที่ครูกำหนดให้ได้ ซึ่งสาเหตุส่วนหนึ่งมาจากนักเรียนได้รับการฦึกทักษะการคิด แก้ปัญหาและการเชื่อมโยงสถานการณ์ที่ครูกำหนดให้เข้ากับความรู้เดิมที่นักเรียนมีอยู่ จึงขาดทักษะการคิดแก้ปัญหา และสมรรถนะเชิงวิทยาศาตร์ในการหาผลลัพธ์ดังกล่าว เกิดผลกระทบถึงการเรียนในเนื้อหาอื่นๆด้วย ดังนั้นจึงมีความจำเป็นที่จะต้องมีการแก้ไขในทักษะการคิดแก้ปัญหา ได้แก่ พลังงาน ให้เพียงพอในชั้นเรียน เพื่อให้เกิดประโยชน์ต่อการเรียนในเนื้อหาต่อไป นอกจากปัญหา ด้านการสอน ยังค้นพบว่า แนวทางในการพัฒนาความสามารถในการคิดแก้โจทย์ปัญหา และ การพัฒนาสมรรถนะทาง วิทยาศาสตร์ของผู้เรียนนั้นทำได้หล่ายวิธี อาทิการพัฒนาสื่อการเรียนรู้ที่เน้นทักษะในศตวรรษที่ 21 ประเภทต่างๆ เช่น ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ รูปแบบการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบ Active Learning แบบผสมผสาน และอีกวิธีหนึ่ง ที่สำคัญคือ การพัฒนากระบวนการจัดการเรียนรู้หรือเทคนิคการจัดการเรียนรู้ให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น โดยที่ครูต้อง ปรับวิธีการสอนให้ผู้เรียนได้ลงมือปฎิบัติจริง(Active Learning ) ที่เน้นกระบวนการคิดแก้ปัญหา อย่างเป็นระบบเป็น ขั้นตอน รู้จักคิดวิเคราะห์ คิดเชื่อมโยงการเรียนรู้ใหม่กับความรู้เดิม ซึ่งเป็นทักษะที่จำเป็นสำหรับนักเรียนในศตวรรษที่ 21 อีกทั้งยัง พบว่า การเรียนการสอนกลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีในชั้นเรียนไม่มีความหลากหลาย ของสื่อการเรียนรู้หรือนวัดกรรมทางการศึกษาต่างๆ ที่จะกระตุ้นความสนใจของนักเรียนในการเรียนวิทยาศาสตร์ เช่น รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานที่เน้นทักษะในศตวรรษที่21 ซึ่งประกอบด้วยทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม ทักษะสารสนสนเทศ สื่อ เทคโนโลยี ทักษะชีวิตและอาชีพ เป็นต้น ซึ่งรูปแบบการจัดการเรียนรู้ที่นำมาใช้ใน การพัฒนาสมรรถนะทางวิทยาศาตร์ ความสามารถในการแก้ปัญหา อันจะส่งผลให้นักเรียนได้พัฒนาทักษะ การแก้โจทย์ ปัญหาทางวิชาวิทยาศาสตร์ แก้ปัญหาเป็น และประยุกต์ความรู้ไปใช้ในชีวิตประจำวันได้ ดังนั้น ครู้ผู้สอน จึงจัดทำข้อตกลงในการพัฒนางานประเด็นท้าทาย โดย "การพัฒนาสมรรถนะทางวิทยาศาสตร์ เรื่องพลังงาน ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โดยใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานที่เน้นทักษะ ในศตวรรษที่ 21 รายวิชา วิทยาศาสตร์ 2
2. วิธีการดำเนินการให้บรรลุผล
ข้าพเจ้าดำเนินการดังนี้คือ
1. ทำความเข้าใจกลุ่มเป้าหมายและเนื้อหาที่ใช้
1.1. วิเคราะห์หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุงพุทธศักราช 2560) และหลักสูตรสถานศึกษาโรงเรียนสีดาวิทยา ในเรื่อง และตัวชี้วัด ของเนื้อหา เรื่อง พลังงาน ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
1.2 จัดทำดครงการสอนและกำหนดการสอนวิชาวิทยาศาสตร์ 2 และวิเคราะห์เนื้อหา เรื่องพลังงานโดยแบ่งเนื้อหาออกเป็นส่วนๆเพื่อจัดทำรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานที่เน้นทักษะในศตวรรษที่ 21เพื่อส่งเสริมสมรรถนะทางวิทยาศาสตร์ของนักเรียน โดยเนื้อหาที่แบ่งเป็นส่วนๆ มี ดังนี้ 1)อุณหภูมิ 2)การถ่ายโอนพลังงาน 3) สมดุลความร้อน
1.3 ให้ครูกลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี จำนวน 3 คน เป็นผู้เขียวชาญ ในการประเมิน ตรวจสอบความถูกต้อง ของหน่วยการเรียนรู้ย่อย ความเหมาะสมของระยะเวลา การกำหนดสัดส่วนคะแนนในการวัดและประเมินผล การกำหนดภาระงานของแต่ละหน่วยย่อย พร้อมทั้งเสนอแนะ เพื่อปรับปรุงแก้ไข
1.4ครูผู้สอนนำผลการประเมินหน่วยการเรียนรู้ย่อยมาปรับปรุงแก้ไขตามคำแนะนำของครู ในกลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาตร์และเทคโนโลยี
1.5.ครูผู้สอนจัดทำแผนการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานที่เน้นทักษะในศตวรรษที่ 21 เพื่อส่งเสริมสมรรถนะ ทางวิทยาศาตร์ จำนวน 3 หน่วยการเรียนรู้ย่อย จำนวน 3 แผน
1.6 ครูผู้สอนนำแผนการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานที่เน้นทักษะในศตวรรษที่ 21 เพื่อส่งเสริมสมรรถนะ ทางวิทยาศาตร์ จำนวน 3 คน ประเมินความเหมาะสมของรูปแบบการสอน ความเป็นไปได้ ภาษา และความเหมาะสมเรื่องระยะเวลา พร้อมทั้งเสนอแนะ เพื่อปรับปรุง แก้ไข
1.7 นำแผนการจัดการเรียนรู้ที่ได้จากผู้เชี่ยวชาญประเมินแล้วและให้ข้อเสนอแนะแล้วมาปรับปรุงแก้ไขให้ เหมาะสม
1.8 นำแผนการจัดการเรียนรู้ที่ปรับปรุงแก้ไขตามข้อเสนอแนะของผู้เชี่ยวชาญไปจัดกิจกรรมการเรียนรู้ให้กับผู้เรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ภาคเรียน 2 ปีการศึกษา 2566 ทั้งในรูปแบบ Online หรือ Onsite โดยปรับ กิจกรรมให้เหมาะสมกับบริบท
1.9 บันทึกผลการเรียนรู้ของนักเรียน ที่เกิดขึ้นจากกิจกรรมการเรียนรู้ตามแบบที่พัฒนาขึ้นและ สะท้อนผลการเรียนรู้ให้นักเรียนที่ไม่ผ่าน Google Sheet เพื่อให้ผู้เรียนตรวจสอบได้ด้วยตนเองแบบ real time หากมีผู้เรียนที่ไม่ผ่านเกณฑ์การประเมินเรื่องใด ให้ใช้กิจกรรมเพื่อนช่วยเพื่อน และการสอนซ่อมเสริมด้วย คลิปวีดีทัศน์ที่ครูจัดทำขึ้น สำหรับใช้แก้ปัญหาการเรียนรู้ให้ผู้เรียนได้ศึกษา และทำการทดสอบใหม่ จนผู้เรียนมีผลการเรียนรู้ผ่านเกณฑ์ที่กำหนด
3. ผลลัพธ์การพัฒนา
3.1 เชิงปริมาณ ผู้เรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 จำนวน 6 ห้อง ได้รับการพัฒนาสมรรถนะทางวิทยาศาสตร์ เรื่องพลังงาน ด้วยรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบผสมผสานที่เน้นทักษะในศตวรรษที่ 21 เพื่อส่งเสริมสมรรถนะ ทางวิทยาศาสตร์ โดยมีคะแนนทดสอบปลายภาคผ่านเกณฑ์ (ร้อยละ 70 ของคะแนนเต็มปคิดเป็นร้อยละ 70 ของจำนวนผู้เรียนทั้งหมดและผู้เรียนทั้งหมดมีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนรู้ด้วยรูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบ ผสมผสานที่เน้นทักษะในศตวรรษที่ 21 เพื่อส่งเสริมสมรรถะทางวิทยาศาตร์มีค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับ มากขึ้นไป
3.2 เชิงคุณภาพ ผู้เรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 จำนวน 6 ห้อง มีสมรรถนะทางวิทยาศาตร์ เรื่อง พลังงาน และสามารถใช้สมรรถนะทางวิทยาศาสตร์ร่วมกับทักษะในศตวรรษที่ 21 นำความรู้ที่ได้จากการเรียนรู้ไปเชื่อมโยงกับ ชีวิตประจำวัน เพื่อใช้ในการตัดสินใจในวถานการณืต่างๆที่เกี่ยวข้องได้