Nota

5.1 Idea Gagasan Malaysia

5.2 perkembangan idea dan usaha pembentukan Malaysia

5.3 Reaksi tempatan dan negara jiran terhadap pembentukan malaysia

5.4 langkah pembentukan malaysia

5.5 Perjanjian Julai 1963 dan Peristiwa Pengisytiharan Malaysia

5.6 Konfrontasi dan Usaha Menangani

Peta negeri yang menyertai Malaysia 1963

5.1 Idea Gagasan Malaysia

Idea gagasan Malaysia ialah konsep yang menggabungkan beberapa bekas tanah jajahan British di Asia Tenggara.
Bagi pihak pegawai British, mereka mengemukakan idea penyatuan wilayah penguasaan British di Asia Tenggara dalam satu sistem pentadbiran dan ekonomi bertujuan untuk memudahkan pentadbiran pihak British.
Idea gagasan Malaysia yang dicadangkan oleh Tunku Abdul Rahman Putra al -Haj ialah penggabungan Persekutuan Tanah Melayu dengan Sarawak, Sabah, Singapura dan Brunei untuk merdeka dalam satu sistem Kerajaan Persekutuan.

5.2 perkembangan idea dan usaha pembentukan Malaysia

Idea Pegawai British

Lord Brassey, pengarah Syarikat Berpiagam Borneo Utara (1887)

Penggabungan Sarawak, Sabah, negeri Melayu dan NNS supaya menjadi tanah jajahan yang besar.

Sir Malcolm MacDonald, Gabenor Jeneral British di Asia Tenggara (1951)

Penggabungan tanah jajahan British di Asia Tenggara bagi membentuk satu entiti politik dan ekonomi.

Sir Gerald Templer, Pesuruhjaya Tinggi British (1952)

Penggabungan wilayah disegerakan bagi tujuan keselamatan.

Sir Geofroy Tory, Pesuruhjaya Tinggi British (1960)

Penyatuan Singapura dan Persekutuan Tanah Melayu.

IDEA PENDUDUK TEMPATAN

Majalah Al-Imam (1906)

Menggesa penyatuan Raja dan orang Melayu dalam Pendidikan dan pembangunan ekonomi di Alam Melayu.

Nasionalis Tanah Melayu (1938)

Menggabungkan Tanah Melayu dengan Indonesia.

Tunku Abdul Rahman Putra

al-Haj Mencadangkan Singapura, Sarawak, Sabah dan Brunei menyertai Persekutuan Tanah Melayu.

Datu Mustapha Datu Harun, Pemimpin Sabah (1958)

Menyatakan minat untuk membawa Sabah bergabung dengan Persekutuan Tanah Melayu.

Tunku Abdul Rahman Putra

al-Haj (1960) Berminat untuk bergabung dengan Sarawak, Sabah, Brunei dan Singapura.

Rasional Idea Pembentukan Malaysia

Keselamatan
1. Ancaman Komunis di Singapura
2. Perkembangan di Sarawak
Keseimbangan Komposisi Penduduk
Mempercepat Kemerdekaan

Pembangunan Wilayah

5.3 Reaksi tempatan dan negara jiran terhadap pembentukan malaysia

Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj mengumumkan pembentukan Malaysia pada 27 Mei 1961
Perkara tersebut telah mendapat reaksi dari pelbagai pihak
Ada yang menerima, ada juga yang menetang

REAKSI AWAL TERHADAP GAGASAN MALAYSIA

Tempatan

Persekutuan Tanah Melayu

Mendapat sambutan yang baik dari parti politik dan penduduk
Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj mendapat sokongan UMNO tentang pembentukan Malaysia

Brunei

(I) Menyokong

Sultan brunei Sultan omar ali saifuddin
Rakyat brunei (pada peringkat awal) kerana ingin mencapai kemerdekaan terlebih dahulu

(II) Menentang

Parti rakyat brunei (Pimpinan A.M. Azahari) lebih berminat menggabungkan sarawak, sabah, brunei dan kalimantan utara
Berpendapat bahawa pembentukan malaysia merupakan satu cara british mengekalkan pengaruh untuk menguasai ekonomi dan menjamin keselamatan
Khuatir brunei akan kehilangan sebahagian besar kekayaan

Negara Jiran

Indonesia

Mengalu-alukan Pembentukan Malaysia oleh Dr. Mohammad Hatta (Naib Presiden Indonesia ) dan Dr. Subandrio (Menteri Luar Indonesia)

Filipina

Menentang Pembentukan Malaysia oleh Presiden Diosdado Pangan Macapagal (Macapagal) untuk menuntut Wilayah Sabah

Thailand

Reaksi Positif Dan Menerima Idea Pembentukan Malaysia
Dianggap Memperkuat Usaha Ke Arah Keamanan Di Rantau Asia Tenggara

3. Sarawak

(I) Menyokong

a) Barjasa

Pimpinan datuk patinggi abdul rahman ya’kub dan datu tuanku haji bujang tuanku othman

b) Panas

Pimpinan datu bandar abang haji mustapha

c) Pesaka

Pimpinan temenggung jugah anak barieng

d) Sca

(II) Menentang

a) Supp

Pimpinan ong kee hui

b) Snap (peringkat awal)

Stephen kalong ningkan

(III) Menyokong kemudian menetang

a) Snap

Berdasarkan cadangan jawatankuasa setia kawan malaysia (jskm)

4. Sabah

(I) Menyokong

a) Usno

Pimpinan datu mustapha datu harun

b) Sabah alliance ( oktober 1962)

Terdiri daripada :

Unko
Usno
United pasok momogun (upko)
Democratic party
Sabah indian congress

(II) Menentang

a) Penduduk sabah

Menganggap tanah melayu terasing
Mempersoalkan keadaan pemimpin menyesuaikan kegiatan politik, pilihan raya, dan berkerajaan sendiri
Jarak antara sabah dan sarawak yang jauh dari kuala lumpur

b) Barisan bersatu ( 9 ogos 1961)

Dianggotai oleh :

Ong kee hui (pengerusi supp)
A.M. Azahari (parti rakyat brunei)
Donald stephens/ fuad stephens (unko) (hanya pada peringkat awal)

5. Singapura

(I) Menyokong

a) People’s action party (pap)

Pimpinan lee kuan yew

b) Golongan pedagang dan pengusaha industri

Kerana membuka peluang pasaran yang lebih besar kepada industri mereka

c) Parti buruh singapura

Bersetuju namun menganggap usaha yang sukar

(II) Menentang

a) Parti rakyat singapura

b) Barisan sosialis

Menganggap sebagai satu penjajahan baharu
Mencadang pandangan rakyat diperoleh sebelum menyertai malaysia

5.4 langkah pembentukan malaysia

Usul pembentukan malaysia dibentangkan di dewan rakyat pada 16 oktober 1961
Mendapat sokongan majoriti ahli dewan
Pelbagai cara dilakukan untuk merealisasikan pembentukan malaysia

Siri Lawatan

Julai 1961

Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj

Lawatan ke sarawak dan brunei
Bertujuan meninjau dan bertemu pemimpin tempatan
Menerangkan rancangan pembentukan malaysia

Ogos 1962

Mengadakan lawatan ke Persekutuan Tanah Melayu

Meninjau kemajuan
Datu bandar abang haji mustapha
Temenggung jugah anak barieng
Donald stephens
Datu mustapha datu harun

November 1962

Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj

Lawatan ke sarawak dan sabah

Lawatan rombongan ke Sarawak dan Sabah

Dr. Burhanuddin al-Helmi
Ghafar Baba menunjukkan kesepakatan kalangan ahli politik
Untuk menjelaskan gambaran sebenar tentang rancangan malaysia kepada penduduk sarawak dan sabah malaysia

Jawatankuasa Setia Kawan Malaysia ( jskm )

Ditubuhkan

23 julai 1961
Persidangan ahli-ahli parlimen komanwel di singapura

Ahli

Donald stephens, pengerusi jskm
Wakil pemimpin dari persekutuan tanah melayu, singapura, sarawak, sabah

Jskm

Menyokong rancangan malaysia dalam mesyuarat kedua

Peranan

Memberi kefahaman kepada pemimpin tempatan
Mendapatkan sokongan terhadap pembentukan malaysia

Tujuan penubuhan

Menyebarkan maklumat tentang malaysia
Mengumpulkan pandangan
Memupuk aktiviti penghebahan dan mempercepat pembentukan malaysia
Menyediakan ruang perbincangan untuk kata sepakat
Meyakinkan penduduk sarawak dan sabah

Referendum Singapura

1.Persetujuan penyertaan singapura

Melalui rundingan
Diadakan pada bulan ogos 1962 hingga bulan september 1962

2.September 1962

Satu referendum diadakan
Menyatakan bentuk pilihan singapura menyertai malaysia

3.Keputusan referendum

Rakyat singapura bersetuju bergabung membentuk malaysia seperti syarat yang ditetapkan

Rundingan London

November 1961

Rundingan pembentukan malaysia antara kerajaan persekutuan tanah melayu dengan kerajaan british
Bersetuju menubuhkan sebuah suruhanjaya
Untuk meninjau reaksi penduduk di sarawak dan sabah

Suruhanjaya Cobbold

Dibentuk secara rasmi pada Januari 1962

Lord cobbold sebagai pengerusi

Ahli-ahli :

Sir Anthony Abell
Sir David Watherston
Muhammad Ghazali Shafie
Wong pow nee

Lawatan

Melawat 35 pusat lawatan
20 pusat di sarawak 15 pusat di sabah

Jun 1962

Suruhanjaya cobbold menyerahkan laporan kepada kerajaan british dan persekutuan tanah melayu

Kandungan Laporan Cobbold :

Dua pertiga penduduk menyokong pembentukan malaysia
Mengesyorkan perlembagaan persekutuan tanah melayu 1957 menjadi asas perlembagaan persekutuan yang baharu
Mencadangkan kuasa autonomi dan jaminan khas diberikan kepada sarawak dan sabah
Tidak boleh dipindah atau dibatalkan tanpa persetujuan kerajaan negeri

Pembentukan Jawatankuasa Antara Kerajaan (JAK)

Ogos 1962

•Kerajaan british dan persekutuan tanah melayu mengumumkan penubuhan

Diwakili

•Kerajaan british

•Persekutuan tanah melayu

•Sarawak

•Sabah

Bertujuan

•Menyediakan rangka perlembagaan

•Membentuk keperluan melindungi kepentingan sarawak dan sabah

Mengusulkan

•18 perkara bagi sarawak

•20 perkara bagi sabah

•Untuk menjamin hak dan kepentingan rakyat sarawak dan sabah

Pengerusi

•Lord lansdowne, menteri tanah jajahan

Timbalan pengerusi

•Tun abdul razak hussein

Wakil sarawak

•Ketua setiausaha

•Peguam negeri

•Setiausaha kewangan

•Datu bandar abang haji mustapha

•Temenggong jugah anak barieng

•Pengarah montegrai

•Ling beng siew

•Chia chin sin

Wakil sabah

•Ketua setiausaha

•Peguam negeri

•Setiausaha kewangan

•Datu mustapha datu harun

•Donald stephens

•Koo siak chiew

(I) Jawatankuasa kecil

•Perlembagaan

•Kewangan

•Perkhidmatan awam

•Perundangan dan kehakiman

•Organisasi jabatan

(II) 30 ogos 1962

•Mesyuarat pertama di jesselton (kota kinabalu)

(III) 18-20 september 1962

•Mesyuarat terakhir di kuala lumpur

Teras utama dalam perlembagaan

Islam agama persekutuan malaysia kecuali sarawak dan sabah
Bahasa melayu sebagai bahasa rasmi persekutuan malaysia tetapi bahasa inggeris juga sebagai bahasa rasmi sarawak dan sabah
Sistem pendidikan dikekalkan di bawah kawalan kerajaan persekutuan kecuali sarawak dan sabah (kekal di bawah kerajaan negeri sehingga majlis negeri membuat pindaan).
Kuasa imigresen terletak di bawah kerajaan persekutuan tetapi sarawak dan sabah diberi kuasa tersendiri

Dalam parlimen

24 kerusi kepada sarawak
16 kerusi kepada sabah
15 kerusi kepada singapura

5.5 Perjanjian Julai 1963 dan Peristiwa Pengisytiharan Malaysia

Perjanjian Julai 1963 [ Perjanjian Malaysia atau Malaysia Agreement (MA63) ] ialah sebuah dokumen yang ditandatangani oleh kerajaan British , Persekutuan Tanah Melayu Sarawak, Sabah dan Singapura pada 9 Julai 1963 di London.
Kandungan perjanjian ini adalah seperti yang dikemukakan oleh JAK.
Prinsip utama perjanjian ini mengiktiraf hak yang sama kepada semua negeri dalam Malaysia

Inti Pati Perjanjian Malaysia

Tarikh pembentukan Malaysia adalah pada 31 Ogos 1963.
Sarawak, Sabah dan Singapura akan menjadi ahli dalam Persekutuan Malaysia bersama-sama Persekutuan Tanah Melayu.
Kerajaan British akan mengiktiraf kedaulatan Sarawak, Sabah dan Singapura dalam Malaysia.
Memberikan kelebihan kepada Sarawak dan Sabah menubuhkan kabinet negeri.
.Memperuntukkan tempoh masa peralihan, contohnya dalam bidang pentadbiran awam serta pendidikan kepada Sarawak dan Sabah.
Kerusi Parlimen diberikan kepada Singapura sebanyak 15 kerusi; Sarawak 24 kerusi; dan Sabah 16 kerusi.
Penduduk bumiputera di Sarawak dan Sabah mendapat pengiktirafan sama seperti orang Melayu dalam Perlembagaan Persekutuan.

Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj mengadakan sidang akhbar pada 6 Julai 1963 di Kuala Lumpur mengumumkan akan ke London bagi menghadiri majlis menandatangani Perjanjian Pembentukan Malaysia.

Misi Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersekutu ( PBB )

Indonesia membuat bantahan rasmi pembentukan Malaysia (PBB).
U Thant , Setiausaha Agung PBB mengumumkan penubuhan United Nations Malaysia Mission (UNMM) pada 12 Ogos 1963 untuk menilai dan membuat laporan
Laurence Michelmore, Duta Amerika Syarikat di PRB mengetuai rombongan melakukan tinjauan di Sarawak dan Sabah.
Pembentukan Malaysia pada 31 Ogos 1963 ditangguhkan kerana laporan Setiausaha (PBB) dapat disiapkan pada 14 September 1963.
Pada 14 September 1963, laporan penduduk Sarawak dan Sabah yang menerima pembentukan Malaysia diterbitkan.

Peristiwa Pengisytiharan Malaysia

Laporan Suruhanjaya PBB tentang Malaysia

Dokumen Pemasyhuran Malaysia

5.6 Konfrontasi dan Usaha Menangani

Penentangan Indonesia muncul selepas Pemberontakan Brunei 7 Disember 1962, apabila Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj membuat kenyataan bahawa Indonesia terlibat membantu pemberontakan.
Partai Komunis Indonesia guna kesempatan untuk menvelar rancangan Malaysia sebagai penerusan dasar neokolonialisme yang dirancang oleh kerajaan British.

KONFRONTASI

Pada 20 Januari 1963, Dr. Subandrio, Menteri Luar Indonesia mengumumkan dasar konfrontasi terhadap Malaysia dengan alasan mengancam kedudukan Indonesia.

Keratan akhbar berkaitan dengan konfrontasi

Poster mengingatkan rakyat agar tidak terpengaruh dengan khabar angin

Peristiwa Penentangan

INDONESIA

20 Januari 1963

Melancarkan dasar konfrontasi terhadap Tanah Melayu “Ganyang Malaysia”

16 Januari - 27 Mac 1963

Tentera Indonesia melancarkan serangan gerila di Sarawak.

Ogos - Disember 1964

Pendaratan gerila di Johor

TURUTAN PERISTIWA

Tindakan ketenteran terawal berlaku apabila pendaratan tentera dan separa tentera Indonesia di Tebedu, Sarawak pada 12 April 1963.
Pada 29 Disember 1963, berlaku peristiwa berbalas tembakan antara tentera Malaysia dengan Indonesia di Kabalakan,Sabah.
Pada 2 September 1964, berlaku peristiwa pendaratan seramai 30 orang perila Indonesia di Labis,Johor.
Gerila Indonesia yang masuk ke Johor ditahan oleh pasukan tentera Malaysia.
Dr.Ismail Abdul Rahman membawa isu serangan ini ke dalam Majlis Keselamatan PBB.
Kedah provokasi tidak mengubah pendirian Malaysia untuk bertindak selain cara diplomatik.

LANGKAH MENAMATKAN KONFRONTASI

1963

U.Thant mengutus C.V. Narasimhan untuk berunding dengan pemimpin kerajaan Indonesia dan Persekutuan Tanah Melayu.
Presiden Macapngal menganjurkan rundingan peringkat pegawai di Manila pada 9 April 1963 diwakili oleh Muhammad Ghazali Shafie.
Tunku Abdul Rahman Putra Al-Haj terima undangan Presiden Soekarno untuk bertemu di Tokyo
Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj terangkan tujuan pembentukan Malaysia.
Tun Abdul Razak Hussein menghadiri peringkat Menteri Luar di Manila pada 7-11 Jun 1963 mencari penyelesaian konfrontasi.
Dr.Subandrio , Menteri Luar Indonesia, hadir bagi pihak negaranya
Tunku Abdul Rahman Putra al-Haj menghadiri mesyuarat dengan Presiden Soekarno dan Preside Macapagal di Manila
Kerajaan Indonesia dan Filipina terima pembentukan Malaysia selepas penilaian dibuat oleh PBB

1964

Rundingan Malaysia,Indonesia dan Filipina berlangsung pada tahun 1964
Dua persidangan : peringkat menteri di Bangkok dan satu sidang kemuncak di Tokyo.
Thanat Khoman, Menteri Luar Thailand menganjurkan pertemuan dengan Menteri Luar Indonesia

1965

Peralihan kepimpinan di Indonesia pada 30 September 1965 menamatkan konfrontasi.
Jeneral Suharto melantik Jeneral Ali Moertopo dan Adam Malik untuk berunding menamatkan konfrontasi.

1966

Kerajaan Indonesia mengumumkan penamatan konfrontasi pada 4 Ogos 1966
Tun Abdul Razak Huessein menandatangani Persetujuan Normalisasi Hubungan Indonesia- Malaysia di Jakarta pada 11 Ogos 1966.

Page updated

Report abuse