UNSUR SENI

Definisi Garisan

• Garisan ialah satu deretan titik yang bersambung-sambung yang mempunyai jarak tertentu

• Garisan boleh diolah untuk mencipta rupa, jalinan, ton, corak, dan untuk menimbulkan bentuk, ruang, dan pergerakan.

Fungsi Garisan

•  Garisan menimbulkan rupa.

•  Garisan menimbulkan bentuk.

•  Garisan menimbulkan ilusi cahaya dan bayang.

•  Garisan mewujudkan ruang.

•  Garisan menghasilkan jalinan.

•  Garisan menghasilkan motif pada reka corak.

•  Garisan mewujudkan ton.

•  Garisan menghasilkan pelbagai asas corak garisan grid. 

Definisi rupa

• Rupa adalah hasil pertemuan titik hujung dengan titik mula

•  Rupa adalah kawasan rata yang dilingkari garisan luar 

Jenis Rupa

• Rupa geometri =  bersudut seperti segi tiga, segi empat, pyramid, bulat dsb.

•  Rupa organik = rupa bebas yang tidak bersudut seperti rupa daun, buah, batu dsb.

•  Rupa boleh diolah dalam bentuk:

  •  Rupa positif = rupa objek yang terletak di sesuatu kawasan

  •  Rupa negative = ruang di sekeliling rupa sesuatu objek.

Fungsi Garisan

•  Garisan menimbulkan rupa.

•  Garisan menimbulkan bentuk.

•  Garisan menimbulkan ilusi cahaya dan bayang.

•  Garisan mewujudkan ruang.

•  Garisan menghasilkan jalinan.

•  Garisan menghasilkan motif pada reka corak.

•  Garisan mewujudkan ton.

•  Garisan menghasilkan pelbagai asas corak garisan grid. 

Definisi Bentuk

• Bentuk mempunyai keluasan, ketinggian, jisim, dan mempunyai lebih daripada satu rupa. 

• Bentuk mempunyai struktur jisim dan isi padu. Ia mempunyai lebih daripada satu permukaan dan bersifat tiga dimensi (3D) Garis luar sesuatu objek yang akan berubah mengikut arah pandangan mata.  

Jenis Bentuk

• Bentuk konkrit = bentuk objek sebenar yang bersifat 3 dimensi iaitu boleh disentuh, dilihat, dan dirasai. (bukan berbentuk gambar)

•  Bentuk ilusi = bentuk visual yang bersifat 2 dimensi yang digambarkan melalui lukisan atau catan.

Fungsi Bentuk

• Menjadi subjek matter

• Melengkapkan karya

• Mewujudkan kisah dalam karya.

• Medium penyampaian estetika pengkarya.

Definisi Jalinan

• Jalinan merupakan kesan yang terdapat pada permukaan sesuatu benda, seperti kesan pada permukaan kulit durian, kulit rambutan, tapak kasut, kulit kayu, bulu kucing, belang pada harimau dan lain-lain.

•  Jalinan pada benda buatan manusia dan benda ciptaan Tuhan memberi kesan tampak yang berbeza.

• Setiap objek yang berjalinan, mempunyai fungsi dan nilai-nilai yang tersendiri. 

Jenis Jalinan

• Jalinan Sentuh 

  • Merupakan kesan permukaan yang dapat dilihat dan dirasa melalui sentuhan seperti, permukaan batu, kulit kayu, kulit kerang

  • Jalinan sentuh dapat dipindahkan ke permukaan 2 dimensi melalui beberapa teknik seperti capan, cetakan, gosokan dan sebagainya

•  Jalinan Tampak

  • Merupakan kesan jalinan yang hanya dapat dilihat tetapi tidak dapat dirasa melalui sentuhan seperti, sayap rama-rama, kulit tembikai, kertas pembalut hadiah, kertas dinding, corak tekstil dan sebagainya.

Fungsi Jalinan

• Sebagai Penyamaran - seperti sesumpah, serangga, harimau dan kuda belang

• Menahan Geseran - tayar kereta, tapak kasut

• Sebagai hiasan - corak pakaian, corak kertas dinding

• Pengaliran air dan udara

Definisi Ruang

• Ruang ialah jarak diantara dua objek, sama ada di ruang hadapan, diruang tengah ataupun diruang belakang.

Jenis Ruang

• Ruang nyata – ruang sebenar yang terdapat pada bentuk-bentuk konkrit

•  Ruang tampak – ruang yang hanya dapat dilihat dalam seni tampak seperti lukisan, catan dan cetakan (bukan sebenar)

• Jenis perspektif: 

a. Perspektif 1 titik lenyap

b. Perspektif 2 titik lenyap

c. Perspektif 3 titik lenyap 

Fungsi Ruang

• Memberi ilusi kedalaman dalam karya seni, menjadikan objek kelihatan lebih realistik atau seolah-olah berada di dalam ruang tiga dimensi.

• Memisahkan objek utama dari latar belakang untuk menekankan fokus utama dalam karya.

• Menggunakan ruang kosong (negative space) untuk memberikan keseimbangan visual, dan ketenangan dalam komposisi.

• Mewujudkan komposisi yang lebih dinamik melalui pengaturan ruang positif dan negatif.

• Membantu dalam mencipta perspektif

Definisi Warna

• Ruang ialah jarak diantara dua objek, sama ada di ruang hadapan, diruang tengah ataupun diruang belakang.

Jenis Warna

•  Warna asas/primer – iaitu merah, biru, dan kuning (tidak boleh dihasilkan dengan campuran warna lain)

•  Warna sekunder – iaitu campuran dua warna asas (Hijau ‘Biru + Kuning’, Jingga ‘Kuning + Merah’ dan Ungu ‘Merah + Biru’)

•  Warna tertier – iaitu campuran warna asas dengan warna sekunder

• Suhu warna:

Warna panas – warna antara warna merah ungu hingga kuning hijau pada roda warna (menimbulkan kesan bertenaga, garang, harapan, perang, meriah dsb)

Warna sejuk – warna antara hijau hingga ungu pada roda warna (menimbulkan kesan sejuk, sedih, damai dan tenang)

Fungsi Warna

• Memberi emosi atau suasana dalam karya seni (contoh: warna merah untuk keghairahan, biru untuk ketenangan).

• Menarik perhatian penonton ke elemen tertentu dengan menggunakan warna yang kontras atau cerah.

• Menunjukkan perubahan mood atau peralihan dalam suasana (contoh: warna hangat untuk ceria, warna sejuk untuk damai).

• Membantu dalam mengaitkan simbolik budaya tertentu (contohnya, putih untuk kesucian di kebanyakan budaya).

• Mengatur keharmonian dalam komposisi melalui palet warna yang sepadan atau kontras.

• Membantu menunjukkan masa dalam sehari atau musim (contoh: warna lembut untuk pagi, warna kuat untuk petang).