ประเด็นท้าทาย เรื่อง การวางแผนพัฒนาสุขภาพของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โดยใช้วิธี 4 Health

       1. สภาพปัญหาของผู้เรียนและการจัดการเรียนรู้

       ในการจัดการเรียนรู้รายวิชาสุขศึกษาที่ผ่านมา พบว่าผู้เรียนขาดความตระหนักในเรื่องการวางแผนดูแลสุขภาพของตนเอง ส่งผลให้เกิดโรคเรื้อรังในอนาคต ทั้งยังขาดทักษะการคิดวิเคราะห์และผู้เรียนยังไม่มีการเชื่อมโยงความรู้และประสบการณ์ที่ได้จากการจัดกิจกรรมการเรียนการสอน ซึ่งสาเหตุดังกล่าวทำให้เกิดประเด็นท้าทายในการพัฒนาผลลัพธ์ของผู้เรียนในเรื่องนี้ขึ้น เพื่อให้นักเรียนเกิดความตระหนักและให้ความสำคัญในการดูแลสุขภาพ ทั้งยังสามารถประเมินสุขภาพร่างกายของตนเองเบื้องต้นได้ รวมถึงพัฒนาและปรับปรุงพฤติกรรมให้นักเรียนมีสุขภาพสมบูรณ์แข็งแรงมีเกณฑ์การประเมินสมรรถภาพทางกายที่ดีขึ้นไปตามเกณฑ์มาตรฐาน และสอดคล้องกับตัวชี้วัด สาระที่ 1 มาตรฐาน พ 1.1 วางแผนดูแลสุขภาพตามภาวะการเจริญเติบโตและพัฒนาการของตนเองและบุคคลในครอบครัวและ สาระที่ 4 มาตรฐาน พ 4.1 วางแผนและปฏิบัติตามแผนการพัฒนาสุขภาพของตนเองและครอบครัว

       2. วิธีการดำเนินการให้บรรลุผล

       2.1 วิเคราะห์หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุงพุทธศักราช 2561) และหลักสูตรสถานศึกษาโรงเรียนกระสังพิทยาคม ฉบับปรับปรุง พุทธศักราช 2563 ในเรื่องของ มาตรฐานการเรียน และตัวชี้วัด ของเนื้อหา เรื่อง การวางแผนพัฒนาสุขภาพ 

       2.2 ออกแบบหน่วยการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นสำคัญ และแผนการจัดการเรียนรู้ที่ส่งเสริมทักษะการคิดวิเคราะห์ทำกิจกรรม เรื่อง การวางแผนพัฒนาสุขภาพของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โดยใช้วิธิ 4 Health ดังนี้

1)       สุขภาพกาย(Physical Health) คือ ร่างกายแข็งแรงสมบูรณ์ ไม่มีโรคภัยเบียดเบียน ร่างกายทำงานได้ตามปกติ อย่างมีประสิทธิภาพ ดังคำกล่าวที่ว่า การไม่มีโรคเป็นลาภอันประเสริฐการประเมินภาวะสุขภาพกาย โดยให้นักเรียนตรวจสอบและประเมินตนเอง ได้แก่

-       การวัดดัชนีมวลกาย (BMI)

-       การวัดเส้นรอบเอว

-       การวัดอัตราการเต้นของหัวใจ (ชีพจร)

-       การตรวจสอบประวัติครอบครัว (โรคทางพันธุกรรม)

-       พฤติกรรมสุขภาพที่ไม่เหมาะสมของตนเอง

2)       สุขภาพจิต(Mental Health) คือ จิตใจเบิกบานแจ่มใส ควบคุมตัวเองได้ดี ดังคำกล่าวที่ว่า จิตใจที่แจ่มใส ย่อมอยู่ในร่างกายที่สมบูรณ์ การประเมินภาวะสุขภาพทางจิต ได้แก่

-       แบบประเมินภาวะซึมเศร้าในวัยรุ่น PHQ-A (11-20 ปี)

-       แบบประเมินความสุข

3)       สุขภาพสังคม(Social Health) คือ สภาวะกาย ใจ สมบูรณ์ ปรับตัวให้เข้ากับสังคม ดำเนินชีวิตอยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข มีปฏิสัมพันธ์กับคนรอบข้าง การประเมินภาวะสุขภาพทางสังคม ได้แก่

-       เครื่องชี้วัดคุณภาพชีวิตขององค์การอนามัยโลกชุดย่อ ฉบับภาษาไทย (HHOQOL-BREF-THAI)

4)       สุขภาพจิตวิญญาณ(Spiritual Health) คือ ปัญญารู้เท่าทัน ความดีและความชั่ว ประโยชน์และโทษ มีจิตใจดีงาม เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ มีคุณธรรม ดำรงชีวิตอยู่ในศีลธรรมอันดีงาม การประเมินภาวะสุขภาพทางจิตวิญญาณ ได้แก่

-       ข้อคำถามด้านคุณภาพจิตใจ

-       ข้อคำถามพฤติกรรมที่เกี่ยวข้องกับคุณภาพจิตใจของคนไทย

5)       วางแผนพัฒนาสุขภาพของตนเอง

6)     ใบงาน เรื่อง การวางแผนพัฒนาสุขภาพ

2.3 ให้คุณครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษา ช่วยกันตรวจสอบความถูกต้องในเนื้อหา การจัดกิจกรรม แบบสังเกตพฤติกรรม และแบบฝึกหัด พร้อมทั้งเสนอแนะ และสะท้อนผลการจัดกิจกรรมเพื่อนำมาปรับปรุง แก้ไขให้ผู้เรียนเกิดทักษะการคิดวิเคราะห์ ให้เหมาะสมกับบริบทของห้องเรียน ผู้เรียน และโรงเรียน

2.4 ครูผู้สอนนำกิจกรรมมาปรับปรุง แก้ไขตามคำแนะนำของคณะครูในกลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษาโรงเรียนกระสังพิทยาคม

2.5 จัดกิจกรรมการเรียนรู้ เรื่อง การวางแผนดูแลสุขภาพ รายวิชาสุขศึกษา กับผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โดยปรับกิจกรรมให้เหมาะสมกับบริบทของห้องเรียน ให้ผู้เรียนได้ลงมือปฏิบัติจริง ผ่านการศึกษาสถานการณ์หรือคลิปวิดีทัศน์

2.8 บันทึกผลการเรียนรู้ของสรุปสารสนเทศของผู้เรียน แล้วแจ้งให้ผู้เรียนที่ไม่ผ่านเกณฑ์ทราบ และได้รับการพัฒนาจนกว่าผู้เรียนจะผ่านเกณฑ์ที่กำหนด

2.9 สอบถามความพึงพอใจของนักเรียนและผู้ปกครองในการจัดการเรียนการสอนเพื่อนำมาปรับปรุงแก้ไขให้ดีขึ้นกว่าเดิม

3. ผลลัพธ์การพัฒนาที่คาดหวัง

3.1 เชิงปริมาณ

1.        ผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 มีความตระหนักถึงการดูแลสุขภาพของตนเอง

2.       ผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 สามารถวางแผนพัฒนาสุขภาพของตนเอง รวมถึงสมาชิกในครอบครัวได้

3.2 เชิงคุณภาพ

   ผู้เรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 มีภาวะสุขภาพที่สมบูรณ์ แข็งแรง ทั้งมิติทางกาย มิติทางใจ มิติทางสังคม รวมทั้งมิติทางปัญญา เห็นคุณค่าในการสร้างเสริมสุขภาพ และตระหนักถึงความสำคัญในการดูแลสุขภาพของตนเองในทุกมิติ