Ang Pagkakaroon ng Wika sa Pilipinas at Pagkakatatag ng Wikang Filipino bilang Pambansang Wika

Bago pa dumating ang mga mananakop, ang kapuluan ng Pilipinas ay binubuo ng maraming pamayanan na may kanya-kanyang wika at diyalekto. Kabilang dito ang Tagalog, Cebuano, Ilocano, Hiligaynon, Kapampangan, Waray, Tausug, at marami pang iba. Ang mga wikang ito ang nagsilbing pangunahing midyum ng komunikasyon, kalakalan, at pagpapahayag ng kultura sa bawat rehiyon.

Nang dumating ang mga Kastila noong 1521 at tuluyang masakop ang bansa, ipinakilala nila ang wikang Kastila bilang wika ng simbahan, pamahalaan, at edukasyon, bagama’t nanatiling buhay ang mga katutubong wika sa mga mamamayan. Sa mahigit 300 taong pananakop, naging sagisag ng kapangyarihan at edukasyon ang wikang Kastila, ngunit hindi ito naging wika ng nakararami.

Noong 1898, matapos ideklara ang kalayaan ng Pilipinas, sinikap ng Unang Republika sa ilalim ni Emilio Aguinaldo na kilalanin ang kahalagahan ng wika, ngunit nang muling sakupin ng mga Amerikano, ipinakilala naman ang wikang Ingles bilang opisyal na wika ng edukasyon at pamahalaan. Dahil dito, naging dalawa ang nangingibabaw na banyagang wika sa bansa—Kastila at Ingles—habang patuloy na ginagamit ang mga katutubong wika sa araw-araw na pamumuhay.

Taong 1935, sa ilalim ng Saligang Batas ng 1935, ipinag-utos na magkaroon ng isang pambansang wika na ibabatay sa isa sa mga umiiral na katutubong wika. Noong Disyembre 30, 1937, ipinahayag ni Pangulong Manuel L. Quezon, sa rekomendasyon ng Surian ng Wikang Pambansa, na Tagalog ang gagamiting batayan ng pambansang wika dahil sa malawak na gamit nito, yaman ng panitikan, at malinaw na estruktura.

Noong 1959, pinalitan ang tawag dito mula Tagalog tungo sa Pilipino upang maging mas inklusibo at kumatawan sa lahat ng Pilipino. Pagdating ng 1987, sa ilalim ng bagong Saligang Batas, tinawag itong Filipino at itinakdang isa sa dalawang opisyal na wika ng bansa kasama ng Ingles. Ang Filipino ay patuloy na umuunlad sa pamamagitan ng pagsasama ng mga salita mula sa iba’t ibang katutubong wika at banyagang wika, kaya’t ito ay sumasalamin sa yaman at pagkakaiba-iba ng kultura ng Pilipinas.

Sa kabuuan, ang pagkakatatag ng Wikang Filipino bilang pambansang wika ay isang hakbang tungo sa pambansang pagkakaisa at pagkakakilanlan. Sa kabila ng pagkakaiba-iba ng wika sa bawat rehiyon, ang Filipino ay nagsisilbing tulay na nag-uugnay sa mga Pilipino saan mang panig ng bansa, at nagpapaalala ng ating iisang lahi, kultura, at kasaysayan.