การบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอ่างทอง ด้วย CARES Model
หลักการและเหตุผลโรงเรียนขนาดเล็ก มีบทบาทสำคัญในการสร้างโอกาสและความเสมอภาคทางการศึกษา แต่ประสบข้อจำกัดด้านบุคลากร งบประมาณ ทรัพยากร และการบริหารจัดการ ส่งผลต่อประสิทธิภาพในการจัดการศึกษา โดยสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอ่างทอง มีโรงเรียนในสังกัด จำนวน 134 โรงเรียน เป็นโรงเรียนขนาดเล็ก จำนวน 97 โรงเรียน คิดเป็นร้อยละ 72.39 จึงมีความจำเป็นต้องพัฒนาระบบบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็กให้เหมาะสมกับบริบทและความต้องการจำเป็นของแต่ละโรงเรียน
จากการวิเคราะห์สภาพปัญหา พบข้อจำกัดด้านการบริหารวิชาการ การขาดแคลนผู้บริหาร ครูและบุคลากรทางการศึกษา ภาระงานของครูที่นอกเหนือจากการจัดการเรียนการสอน รวมถึงข้อจำกัดด้านงบประมาณและทรัพยากร จึงจำเป็นต้องมีแนวทางการบริหารจัดการที่สามารถช่วยเหลือและสนับสนุนโรงเรียนได้ตรงตามสภาพปัญหาและความต้องการจำเป็น
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอ่างทอง จึงนำ CARES Model มาใช้เป็นกลไกในการบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็ก ประกอบด้วย C : Cooperation การสร้างความร่วมมือ A : Achievement
การมุ่งผลสัมฤทธิ์ R : Rotation การบริหารจัดการด้านครูและบุคลากร E : Entertain การสร้างขวัญและกำลังใจ และ S : Support การช่วยเหลือและสนับสนุน โดยดำเนินงานภายใต้กระบวนการ PDSA (Plan–Do–Study–Act) เพื่อให้เกิดการวางแผนจากข้อมูล การดำเนินงานตามสภาพปัญหา การศึกษาผล และการปรับปรุงพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
การดำเนินงานมุ่งให้โรงเรียนขนาดเล็กทั้ง 97 โรงเรียน ได้รับการส่งเสริมและสนับสนุนตามบริบท
มีแนวทางการบริหารจัดการที่เหมาะสม สามารถใช้ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพ และลดข้อจำกัดในการปฏิบัติงานของครูและบุคลากร อันจะนำไปสู่การบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็กที่มีประสิทธิภาพ และสามารถพัฒนาเป็นแนวปฏิบัติที่ดีเพื่อขยายผลต่อไป
วัตถุประสงค์
1.เพื่อพัฒนาประสิทธิภาพการบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็ก ให้เหมาะสมกับบริบทและความต้องการจำเป็นของแต่ละโรงเรียน
2.เพื่อส่งเสริมและสนับสนุนโรงเรียนขนาดเล็ก ให้มีแนวทางการบริหารจัดการที่เป็นระบบ และสามารถบริหารจัดการทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพ
3. เพื่อสนับสนุนและลดข้อจำกัดในการปฏิบัติงานของครูและบุคลากรทางการศึกษา ให้สามารถปฏิบัติหน้าที่และจัดการเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เป้าหมาย
เชิงปริมาณ
- โรงเรียนขนาดเล็กในสังกัด สพป.อ่างทอง จำนวน 97 โรงเรียน ได้รับการส่งเสริม สนับสนุน และพัฒนาการบริหารจัดการตามสภาพปัญหาและความต้องการจำเป็นของแต่ละโรงเรียน และมีแนวทางการบริหารจัดการที่เหมาะสมกับบริบท
เชิงคุณภาพ
- โรงเรียนขนาดเล็กมีระบบการบริหารจัดการที่เป็นระบบและมีประสิทธิภาพ สอดคล้องกับบริบทและความต้องการจำเป็น สามารถบริหารจัดการทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจำกัดได้อย่างเหมาะสม ครูและบุคลากรได้รับการส่งเสริมและสนับสนุนเพื่อลดข้อจำกัดในการปฏิบัติงาน และสามารถปฏิบัติหน้าที่และจัดการเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ รวมทั้งสามารถนำกระบวนการ PDSA มาใช้ในการปรับปรุงและพัฒนาการบริหารจัดการอย่างต่อเนื่อง
วิธีการดำเนินงาน
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอ่างทอง ดำเนินการบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็ก จำนวน 97 โรงเรียน โดยใช้ กระบวนการ PDSA (Plan – Do – Study – Act) เป็นกรอบการดำเนินงาน และใช้ CARES Model เป็นกลไกในการส่งเสริม สนับสนุน และแก้ไขปัญหาของโรงเรียนตามบริบทและความต้องการจำเป็น ดังนี้
P : Plan – การวางแผน วิเคราะห์ข้อมูลพื้นฐาน สภาพปัญหา และความต้องการจำเป็นของโรงเรียนขนาดเล็กทั้ง 97 โรงเรียน ครอบคลุมด้านวิชาการ บุคลากร งบประมาณ และการบริหารทั่วไป เพื่อกำหนดเป้าหมาย แนวทางการบริหารจัดการ และการสนับสนุนให้เหมาะสมกับบริบทของแต่ละโรงเรียน
D : Do – การดำเนินงาน ดำเนินการส่งเสริม สนับสนุน และแก้ไขปัญหาตามความต้องการจำเป็นของโรงเรียน โดยใช้ CARES Model ได้แก่ Cooperation, Achievement, Rotation, Entertain และ Support ผ่านการประสานความร่วมมือ การสนับสนุนด้านบุคลากร วิชาการ งานธุรการ เทคโนโลยี และทรัพยากรที่จำเป็น
S : Study - การศึกษาผล ติดตาม รวบรวม และวิเคราะห์ผลการดำเนินงานของโรงเรียนขนาดเล็ก โดยพิจารณาจากผลการดำเนินงานตาม CARES Model การได้รับการส่งเสริม สนับสนุน และแก้ไขปัญหาตามความต้องการจำเป็น ตลอดจนปัญหา อุปสรรค และผลการเปลี่ยนแปลงด้านการบริหารจัดการ เพื่อนำข้อมูลมาใช้ประกอบการปรับปรุงและพัฒนาการดำเนินงานให้เหมาะสมกับบริบทของแต่ละโรงเรียน
A : Act - การปรับปรุงและพัฒนา นำผลจากการติดตามและวิเคราะห์ข้อมูลมาปรับปรุงแนวทางการบริหารจัดการและการสนับสนุนโรงเรียนให้เหมาะสมยิ่งขึ้น รวมทั้งนำปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะของโรงเรียนไปใช้วางแผนการดำเนินงานในรอบต่อไป และคัดเลือกแนวปฏิบัติที่ดีเพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้และขยายผล
รูปแบบ/เทคนิค ที่ทำให้เกิดความสำเร็จ
