การบริหารทรัพยากรมนุษย์แบบญี่ปุ่นสมัยใหม่: Abenomics กับ Thainization”

วันพฤหัสบดีที่ 19 กุมภาพันธ์ 2558 เวลา 13.30 - 16.30 น.

ณ ห้องสายสัมพันธ์ไทย-ญี่ปุ่น สถาบันเอเชียตะวันออกศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิต

ญี่ปุ่นเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุ (aging society) ในปี 1970 เป็นสังคมชราภาพ (aged society) ในปี 1995 และก้าวสู่สังคมชราภาพสูง (ultra-aged society) ตั้งแต่ปี 2007 บริษัทเอกชนและภาครัฐต่างพยายามปรับตัวต่อโครงสร้างประชากรที่เปลี่ยนแปลงไปนี้ ดังนั้นการบริหารทรัพยากรมนุษย์แบบญี่ปุ่นที่ร่ำลือว่าเป็นปัจจัยสำคัญ ที่ผลักดันให้ญี่ปุ่นฟื้นตัวทางเศรษฐกิจหลังสงครามโลกครั้งที่สองอย่างรวดเร็ว และกลายเป็นมหาอำนาจทางเศรษฐกิจของโลก ก็ได้พัฒนาเปลี่ยนแปลงไปอย่างมากด้วยเช่นกัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งหลังจากที่นายกรัฐมนตรีนายชินโสะ อาเบะได้ประกาศแผนปรับโครงสร้างเศรษฐกิจของญี่ปุ่นครั้งใหญ่ ตั้งแต่ปลายปี 2012 ที่เรียกกันว่าอาเบะโนมิกส์ (Abenomics) นั้น ได้ผลักดันให้บริษัทเอกชนและภาครัฐปรับปรุงระบบการจ้างงานภายในประเทศ และกฎหมายแรงงานต่างๆ ให้สอดรับกับแผนดังกล่าวด้วย

ในอีกด้านหนึ่งการลงทุนของญี่ปุ่นในประเทศไทยก็เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่กลางทศวรรษ 1980 ที่บริษัทญี่ปุ่นพากัน เข้ามาลงทุนในประเทศไทยหลังข้อตกลงพลาซ่าแอคคอร์ด และยิ่งการเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนที่จะมีขึ้นในปลายปี 2015 นี้ บริษัทญี่ปุ่นหลายแห่งได้ประกาศนโยบาย Thailand Plus One อย่างชัดเจน นั่นคือการตั้งฐานการผลิตหลักในประเทศไทย และขยายการค้าการลงทุนไปยังประเทศต่างๆ ในภูมิภาคอาเซียน ตลอดเวลาที่ผ่านมากล่าวได้ว่าการบริหารทรัพยากรมนุษย์แบบญี่ปุ่น ได้ค่อยๆ ฝังรากลึกในระบบการบริหารของไทย ไม่เฉพาะบริษัทญี่ปุ่นที่ตั้งอยู่ในประเทศไทยเท่านั้น ยังรวมทั้งบริษัทของไทยที่เห็นความสำคัญของการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ ต่างก็สนใจและนำเอาระบบของญี่ปุ่นมาทดลองใช้ ไม่ว่าจะเป็นการบริหารการผลิตแบบญี่ปุ่น การบริหารคุณภาพโดยรวม (TQM และ Kaizen) และกิจกรรม 5 ส เป็นต้น โดยพยายามที่จะปรับให้เข้ากับวัฒนธรรมองค์กรแบบไทยๆ โดยเรียกกันว่า Thainization ในขณะที่ระบบเหล่านี้ก็ได้พัฒนาสู่การเป็นระบบสากลที่ใช้กันทั่วโลก

ศูนย์ญี่ปุ่นศึกษา สถาบันเอเชียตะวันออกศึกษา ร่วมกับสาขาวิชาการบริหารองค์การ การประกอบการ และทรัพยากรมนุษย์ คณะพาณิชยศาตร์และการบัญชี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จึงเห็นควรจัดโครงการสัมมนาวิชาการญี่ปุ่นศึกษา ในหัวข้อเรื่อง “การบริหารทรัพยากรมนุษย์แบบญี่ปุ่นสมัยใหม่: Abenomics กับ Thainization” โดยเรียนเชิญวิทยากร 3 ท่าน คือ ศาสตราจารย์ ดร.สุนันทา เสียงไทย คณะวิทยาการจัดการ สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย (AIT) ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.เนตรนภา ไวทย์เลิศศักดิ์ (ยาบุชิตะ) คณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และคุณอรุณวดี กิตติรัตนาภรณ์ HR Director ของบริษัท ฟูจิซีร็อกซ์ (ประเทศไทย) จำกัด ซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญและวิทยากรด้านการบริหารทรัพยากรมนุษย์แบบญี่ปุ่น มาบรรยายเผยแพร่ความรู้ ตลอดจนการแลกเปลี่ยนประสบการณ์ซึ่งกันและกันของผู้เข้าร่วมสัมมนา