การเดินที่ผิดปกติ

ปัญหาการเดินเอียงตัวไปด้านข้างขณะเดิน (Lateral trunk blending)

สาเหตุ

เกิดจากการอ่อนแรง (weakness) ของกล้ามเนื้อกางข้อสะโพก(hip abductor) และ เหยียดข้อสะโพก (hip extensor) จึงทำให้ข้อสะโพกด้านตรงข้ามข้างที่อ่อนแรงตกลง (hip drop) ขณะก้าวเดิน

วิธีกายภาพบำบัดในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่มีการเดินเอียงตัวไปด้านข้าง

1 ) เพิ่มความมั่นคงของกล้ามเนื้อแกนกลางลำตัว (core stability)

แบ่งตามระดับความยากดังนี้

pelvic tilt

ฝึกเกร็งหน้าท้องยกสะบักขึ้นจากหมอนมือแตะเข่า


นอนหงายชันเข่า เกร็งหน้าท้องแขนวางข้างลำตัว เอียงตัวซ้ายขวา


นอนยกขาค้างไว้


นอนหงายเหยียดขา เกร็งหน้าท้องยกขและแขนสลับข้างแตะกัน



ท่าซูเปอร์แมน



ท่าตั้งคลานยกขาและแขนสลับกันค้างไว้



ท่าตั้งคลานยกขาและแขนสลับกันหุบเข้า กางออก


2 ) เพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อกางข้อสะโพก (hip abductors)

แบ่งตามระดับความยากดังนี้

3 ) เพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อเหยียดข้อสะโพก (hip extensors)

แบ่งตามระดับความยากดังนี้

ปัญหาการเอนตัวไปด้านหน้าขณะเดิน (Anterior trunk blending)

สาเหตุ

เป็นการหดสั้นของกล้ามเนื้องอข้อสะโพก (hip flexor) และเป็นการอ่อนแรงของกล้ามเนื้อเหยียดข้อสะโพก (hip extensor)

วิธีกายภาพบำบัดในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่มีการเดินเอนตัวไปด้านหน้า

1 ) เน้นเพิ่มความมั่นคงกล้ามเนื้อแกนกลางลำตัว (core stability)

pelvic tilt

ฝึกเกร็งหน้าท้องยกสะบักขึ้นจากหมอนมือแตะเข่า


นอนหงายชันเข่า เกร็งหน้าท้องแขนวางข้างลำตัว เอียงตัวซ้ายขวา


นอนยกขาค้างไว้


นอนหงายเหยียดขา เกร็งหน้าท้องยกขและแขนสลับข้างแตะกัน



ท่าซูเปอร์แมน



ท่าตั้งคลานยกขาและแขนสลับกันค้างไว้



ท่าตั้งคลานยกขาและแขนสลับกันหุบเข้า กางออก


2 ) เน้นการเหยียด (stretching)กล้ามเนื้อกางข้อสะโพก(hip abductor)

นอนแกว่งขา : หุบขา-กางขา


ยืน :ยืนขาเดียวสลับซ้าย-ขวา


ยืน : ย่อ-ยืด


ยืน : กางขา-หุบขา


การใช้ถุงเม็ดเหล็ก/ถุงทราย /ยางยืด


3 ) เน้นเพิ่มความแข็งแรง (strength) ของกล้ามเนื้อเหยียดข้อสะโพก (hip extensor)

ลักษณะการเดินที่ผิดปกติเพื่อชดเชยความยาวขาที่เสมือนไม่เท่ากัน

สาเหตุ

เกิดจากความยาวขาที่เสมือนไม่เท่ากันแต่เมื่อวัดขนาดความยาวของขาแล้วกลับพบว่ามีขนาดที่เท่ากัน และเนื่องจากผู้ป่วยมีความผิดปกติของข้อสะโพกทำให้มีการกะระยะการเดินที่ผิดปกติ

มีความผิดปกติร่วมด้วยดังนี้

1) ปัญหาการเดินเหวี่ยงขาออกด้านข้าง (circumduction)

มักพบในผู้ป่วยที่มีการอ่อนแรงของกล้ามเนื้องอข้อสะโพก(hip flexor) จึงทำให้ผู้ป่วยใช้กล้ามเนื้อกางข้อสะโพก(hip extensor)เหวี่ยงขาขณะเดิน

2) ปัญหาการเดินยักสะโพก (hip hiking)

มักจะพบในช่วงก้าวเท้าเนื่องจากมีการอ่อนแรงของกล้ามเนื้อที่ช่วยในการงอเข่าและเหยียดข้อสะโพก (hamstring) ทำให้ผู้ป่วยเกิดการงอเข่าได้ยากลำบากและมักจะพบในผู้ป่วยที่มีปัญหาปลายเท้าตก (foot drop)

3) ปัญหาการเดินตบเท้า(steppage gait)

มักจะพบในผู้ป่วยที่มีปลายเท้าตก (foot drop) โดยที่ผู้ป่วยจะงอข้อสะโพกและข้อเข่ามากกว่าปกติในช่วงที่ก้าวเท้าไปทางด้านหน้า

อ้างอิง : https://youtu.be/7Ft1bUTzxkM

4) ปัญหาการเดินเขย่งปลายเท้า (vaulting gait)

เป็นการเดินเขย่งปลายเท้าข้างที่ลงน้ำหนักเพื่อช่วยให้เท้าที่ก้าวไปด้านหน้าลอยพ้นพื้น

อ้างอิง : https://youtu.be/CiXbHlhlG8A

วิธีกายภาพบำบัดในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่มีการเดินเสมือนขาไม่เท่ากัน

1) ปัญหาการเดินเหวี่ยงขาออกด้านข้าง (circumduction)

มักมีปัญหาอ่อนแรงของกล้ามเนื้องอข้อสะโพก (hip flexors)และกล้ามเนื้อกางข้อสะโพก (hip abductions)

เน้นเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้องอข้อสะโพก (hip flexors)

กล้ามเนื้อกางข้อสะโพก (hip abductions)

2) ปัญหาการเดินยักสะโพก (hip hiking)

เน้นเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อเหยียดข้อสะโพก (hip extensor) งอเข่า (knee flexor) และกล้ามเนื้อที่ช่วยกระดกข้อเท้า (ankle plantarflexor)

3) ปัญหาการเดินตบเท้า(steppage gait)

เน้นเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อกระดกข้อเท้า (ankle dorsiflexor)

4) ปัญหาการเดินเขย่งปลายเท้า (vaulting gait)

เน้นการยืดกล้ามเนื้อน่อง(gastrocnemius and soleus) และเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อกระดกข้อเท้า (ankle dorsiflexor)

ยืดน่องด้วยอาการยืดน่องด้วยอาการ

ยืดน่องด้วยอาการ

เพิ่มความแข็งแรงการกระดกข้อเท้า

ลักษณะการเดินแบบเข่าแอ่น (excessive knee extension)

สาเหตุ

เกิดจากการหดสั้นและอ่อนแรงร่วมกันในกล้ามเนื้อเหยียดข้อเข่า(knee extensor)และข้อเท้า (ankle plantarflexor)

วิธีกายภาพบำบัดในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองที่มีการเดินแบบเข่าแอ่น

1) เน้นการยืดกล้ามเนื้อเหยียดข้อเข่า(knee extensor) และข้อเท้า (ankle plantarflexor)

2) เน้นเพิ่มความแข็งแรกล้ามเนื้อเหยียดข้อเข่าและข้อเท้า(ankle dorsiflexor)

เขย่งปลายเท้า

Quadriceps เพิ่มกำลังกล้ามเนื้อต้นขาโดยใช้กระดานบริหารกล้ามเนื้อต้นขา / หมอนสามเหลี่ยม

กระดกข้อเท้า

การฝึกขึ้น - ลงบันได และ การขึ้น - ลง ทางลาด