Zoveel Recepten, zoveel verhalen

Door Anne Peeters, student Journalistiek van PXL. Zij maakte dit stuk in opdracht van Tournée Locale

Elke dinsdagavond heerst er drukte in het Klavertje Vier in Hasselt. Dan vindt Wij(k)smaken plaats, een initiatief van Vormingplus Limburg en Tourneé Locale. Een groep Hasselaren van verschillende achtergronden en afkomst verzamelt er om samen te koken. Iedere week brengt iemand een recept mee waar een verhaal achter zit.

Vandaag voert Francine het bevel in de keuken. Zij koos een typisch Belgische maaltijd: stoofvlees met frietjes en appelmoes. Tijdens het koken praat ze honderduit. ‘Ik maak elke zaterdag frietjes,’ vertelt ze. ‘Vroeger, toen mijn vier kinderen nog thuis woonden, was dat een gigantisch karwei. Ik was de hele voormiddag bezig met aardappels schillen en snijden. Toch heb ik altijd vertikt om ze bij de frituur te halen, want verse frietjes zijn zoveel lekkerder. Nu zijn al mijn kinderen het huis uit en moet ik alleen voor mijn man en mezelf koken. Dat is aanpassen, want ik was het altijd gewend om enorme porties klaar te maken.’

Francine kent al haar gerechten uit het hoofd en gebruikt nooit een kookboek. Ze geeft gretig instructies aan de groepsleden die niet precies weten hoe het stoofvlees bereid moet worden.

Afghaanse smaken

Wanneer er discussie ontstaat over de verhoudingen van de mayonaise, wendt Francine zich tot Hadi. Hij weet precies hoe alles gesneden, gekruid en gebakken moet worden. Dat is niet zo gek, want Hadi is chef-kok. Hij komt hij uit Afghanistan, maar woont ondertussen al 11 jaar in België.

‘In mijn thuisland had ik een eigen restaurant. Mijn grootvader startte de zaak en ik nam ze uiteindelijk over. Ik maakte er elke dag heerlijke Afghaanse gerechten.’

Wanneer Hadi over koken praat, zie je de passie van hem afstralen. ‘Ik doe dit echt met hart en ziel. Helaas heb ik mijn restaurant moeten opgeven toen ik naar België ben gekomen. Ik denk er nog vaak met nostalgie aan terug. Nu probeer ik thuis nog regelmatig Afghaans te koken, maar jammer genoeg zijn sommige ingrediënten moeilijk te vinden in de winkel. Niet dat ik dat zo vreselijk vind, want de Belgische keuken is ook heerlijk.’

‘Maar soms mis ik de smaken van mijn vaderland. Volgende week wil ik een typisch Afghaans gerecht maken, maar ik heb nog niet beslist wat het gaat worden. Het zal in elk geval een verrassing zijn voor de groep, want zij hebben nog nooit Afghaans gegeten. Dit initiatief is een win-winsituatie. Iedereen leert elkaar iets bij.’

Nostalgie

Terwijl Hadi en Francine zich focussen op het stoofvlees, schilt Marie-Paule de aardappels. Met een ijzige focus snijdt ze er perfect gelijke frietjes van. ‘Ik ben echt blij dat Francine voor dit gerecht koos. Stoofvlees, heerlijk! Ik woon al mijn hele leven in Hasselt en ben echt oer-Belgisch.’

‘Toen ik op de eerste bijeenkomst het recept mocht kiezen, ben ik in dezelfde sfeer gebleven. Ik heb wafels gemaakt, naar het recept van mijn moeder. Ze is al 30 jaar overleden, maar haar wafels maak ik nog bijna elke week. Ze hield een kookboekje bij met al haar recepten. Na haar dood ben ik het dat gaan halen, het was een van de mooiste herinneringen aan haar.’

‘Ik maak de wafels altijd precies zoals zij deed. Het beslag moet volledig met de hand geklopt worden. Tegenwoordig gebruikt iedereen daar een keukenrobot voor, maar dat is niet hetzelfde. Drie kwartier mengen, zo deed zij het altijd. Mijn moeders wafels, dat zijn de beste van de hele wereld. Mijn vrienden vragen altijd wanneer ik nog eens een lading bak, dat wil wel wat zeggen volgens mij!’

Peren promoten

Ondertussen loopt Irysha rustig rond en piept overal eens in de potten en pannen. Bij de appelmoes blijft ze hangen. Fruit is immers haar grote liefde.

‘Mijn roots liggen in Oekraïne en Rusland’, vertelt ze. ‘Ongeveer negen jaar geleden ben ik naar België verhuisd. Toen ik hier kwam, verbaasde ik mij over het feit dat er zo weinig fruit gegeten wordt. In Rusland wordt het Belgisch fruit beschouwd als het beste van de wereld, maar ik kreeg de indruk dat Belgen hun eigen appels en peren niet echt apprecieerden. Ik probeer mijn vrienden en buren altijd te pushen om er meer te eten. Niet alleen omdat het heerlijk gezond is, maar ook om de fruitboeren te steunen.’

‘Nadat Rusland vorig jaar de Belgische landbouwproducten boycotte, ben ik extra veel peren beginnen eten. Zo help ik de boeren hier, en krijg ik een hoop vitaminen binnen. Twee weken geleden was het mijn beurt om te koken. Ik heb toen een salade gemaakt met peren. Zo wil ik ook onze kookgroep aanzetten om de landbouwsector te ondersteunen en hun gezondheid een boost te geven. Iedereen zou meer fruit moeten eten!’

Voor de gezelligheid

Niet iedereen in de groep heeft ervaring achter het fornuis. Guy doet mee met Wij(k)smaken voor de gezelligheid. ‘Ik kan absoluut niet koken, nee’, lacht hij. ‘Ik ben een gevaar in de keuken. Daarom kom ik naar hier. Ik leer iets bij, kan gezellig een babbeltje slaan, en op het einde krijg ik een lekkere maaltijd voorgeschoteld. Wat wil een mens nog meer? Binnenkort zal ik ook wel proberen iets op tafel te toveren, maar dat gaat waarschijnlijk iets simpels zijn.’

Tijdens het koken houdt Guy zich vooral bezig met praten. ‘Ik wil het risico niet lopen om iets te laten aanbranden of te doen overkoken. Daarom waag ik me niet aan stoofvlees of appelmoes. Trouwens, iedereen is zo goed bezig dat ze bijna geen hulp nodig hebben. ’

Wij(k)smaken loopt nog tot 21 april. Dan worden al de recepten en verhalen van de deelnemers gebundeld in een mooi boekje. Tijdens de week van Tournée Locale in Runkst kan je gaan proeven van alle gerechten op Runkst Feest, van Afghaanse specialiteiten tot een lekker ouderwets pak frieten met stoofvlees.

Door Anne Peeters