ฝึกอบรมดับเพลิง

ความรู้และขั้นตอนการอพยพหนีไฟใน ธุรกิจบริการ (เช่น โรงแรม ร้านอาหาร ห้างสรรพสินค้า สำนักงาน) มีความสำคัญเป็นพิเศษ เนื่องจากมีทั้งพนักงานประจำและผู้มาใช้บริการที่ไม่คุ้นเคยกับสถานที่จำนวนมาก

องค์ประกอบหลักของการวางแผนและการปฏิบัติการอพยพหนีไฟในธุรกิจบริการ:

1. การเตรียมความพร้อมก่อนเกิดเหตุ (Pre-Incident Planning)

1.1 การจัดทำแผนและกำหนดบทบาท

กำหนดโครงสร้างการบังคับบัญชา (Command Structure): แต่งตั้ง หัวหน้าทีมอพยพ (Fire Wardens / Floor Managers) ในแต่ละชั้นหรือแต่ละโซน เพื่อรับผิดชอบในการนำคนออกจากพื้นที่และตรวจสอบยอด
ผังหนีไฟ (Evacuation Map): ติดตั้งผังหนีไฟที่ชัดเจนในจุดที่มองเห็นได้ง่าย เช่น ใกล้ลิฟต์ ทางเดิน และภายในห้องพัก (สำหรับโรงแรม) โดยมีตำแหน่ง "You Are Here" กำกับ
จุดรวมพล (Assembly Point): กำหนดจุดรวมพลที่ปลอดภัยภายนอกอาคารและแจ้งให้พนักงานและผู้มาใช้บริการทราบ

1.2 การอบรมและการฝึกซ้อม

การซ้อมอพยพหนีไฟประจำปี: ต้องจัดให้มีการฝึกซ้อมดับเพลิงและอพยพหนีไฟพร้อมกัน อย่างน้อย ปีละ 1 ครั้ง ตามข้อกำหนดทางกฎหมาย
การอบรมพนักงานใหม่: พนักงานทุกคนต้องได้รับการอบรมเกี่ยวกับเส้นทางหนีไฟ ขั้นตอนการแจ้งเหตุ และการใช้ถังดับเพลิงขั้นต้นทันทีที่เข้าทำงาน
การช่วยเหลือพิเศษ: ฝึกอบรมพนักงานให้รู้วิธีช่วยเหลือผู้ที่ต้องการความช่วยเหลือพิเศษ (เช่น ผู้สูงอายุ ผู้พิการ หรือผู้บาดเจ็บ) ให้สามารถอพยพได้อย่างปลอดภัย

1.3 ความพร้อมของอุปกรณ์

เส้นทางและป้าย: เส้นทางหนีไฟต้องไม่มีสิ่งกีดขวาง ประตูหนีไฟต้องสามารถเปิดจากด้านในได้ตลอดเวลา และมี ไฟฉุกเฉิน ที่ทำงานได้เมื่อไฟฟ้าหลักดับ

2. ขั้นตอนการปฏิบัติขณะเกิดเหตุ (Evacuation Procedure)

พนักงานและผู้มาใช้บริการควรปฏิบัติตามหลักการอพยพ 4 ขั้นตอน:

1. แจ้งเตือน (Alarm)

ทันทีที่พบเหตุ ให้กดปุ่มสัญญาณแจ้งเหตุเพลิงไหม้ที่ใกล้ที่สุด และโทรศัพท์แจ้งเหตุฉุกเฉิน (เช่น 199) พร้อมแจ้งตำแหน่งเกิดเหตุและลักษณะไฟไหม้

2. อพยพ (Evacuate)

อพยพออกจากพื้นที่ทันทีตามเส้นทางหนีไฟที่ใกล้ที่สุด โดย ห้ามใช้ลิฟต์เด็ดขาด (ยกเว้นลิฟต์ดับเพลิงในบางกรณีและโดยเจ้าหน้าที่ที่ได้รับอนุญาต)

3. เคลื่อนที่ปลอดภัย

หากมีควัน ให้ ก้มตัวหรือคลานต่ำ เพื่อหลีกเลี่ยงการสูดดมควันพิษ และใช้หลังมือแตะประตูหรือลูกบิดก่อนเปิด เพื่อตรวจสอบความร้อน (หากร้อน ห้ามเปิด)

4. ช่วยเหลือ (Assist & Guide)

พนักงานต้อง ทำหน้าที่ผู้นำ ในการอพยพ โดยการกำกับผู้มาใช้บริการให้เคลื่อนที่ไปยังจุดรวมพลอย่างสงบและเป็นระเบียบ

3. การดำเนินการ ณ จุดรวมพล (Assembly Point Management)

เมื่ออพยพมาถึงจุดรวมพลแล้ว ให้ปฏิบัติดังนี้: