กฎหมายหลักที่ควบคุมการป้องกันและระงับอัคคีภัยในโรงงานอุตสาหกรรมในประเทศไทยคือ ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง การป้องกันและระงับอัคคีภัยในโรงงาน พ.ศ. 2552 และ กฎกระทรวง กำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และดำเนินการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับการป้องกันและระงับอัคคีภัย พ.ศ. 2555

นี่คือข้อกำหนดและสาระสำคัญหลัก ๆ ที่โรงงานต้องปฏิบัติ:

สรุปข้อกำหนด "กฎหมายดับเพลิงโรงงาน" ที่สำคัญ

1. การติดตั้งเครื่องดับเพลิงแบบมือถือ (ถังดับเพลิง)

รายการ

ข้อกำหนด

แหล่งอ้างอิงหลัก

ระยะห่างสูงสุด

ต้องติดตั้งแต่ละเครื่องห่างกันไม่เกิน 20 เมตร

ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรมฯ พ.ศ. 2552 (ข้อ 9)

ความสูง

ส่วนบนสุดของถังต้องอยู่สูงจากพื้นไม่เกิน 1.50 เมตร

ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรมฯ พ.ศ. 2552 (ข้อ 9)

การเข้าถึง

ต้องมีป้าย/สัญลักษณ์ที่มองเห็นได้ชัดเจน ไม่มีสิ่งกีดขวาง และสามารถนำมาใช้งานได้สะดวก

ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรมฯ พ.ศ. 2552 (ข้อ 9)

ประเภท

ต้องเลือกประเภทของสารดับเพลิงให้เหมาะสมกับชนิดของเชื้อเพลิง/ความเสี่ยงในพื้นที่นั้น ๆ

กฎกระทรวงแรงงานฯ พ.ศ. 2555

2. ระบบแจ้งเหตุและระบบดับเพลิงอัตโนมัติ

ระบบ

ข้อกำหนด

แหล่งอ้างอิงหลัก

สัญญาณแจ้งเหตุเพลิงไหม้ (Fire Alarm)

ต้องติดตั้งอุปกรณ์ตรวจจับเพลิงไหม้อัตโนมัติและอุปกรณ์แจ้งเหตุด้วยมือให้ครอบคลุมทั่วทั้งอาคาร โดยต้องมีระบบไฟสำรองที่จ่ายไฟได้ไม่น้อยกว่า 2 ชั่วโมง และการติดตั้งต้องเป็นไปตามมาตรฐานสากลที่เป็นที่ยอมรับ

ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรมฯ พ.ศ. 2552 (หมวด 2)

ระบบดับเพลิงอัตโนมัติ (Sprinkler)

โรงงานที่มีพื้นที่จัดเก็บวัตถุติดไฟได้ตั้งแต่ 1,000 ตารางเมตรขึ้นไป ต้องติดตั้งระบบหัวกระจายน้ำดับเพลิงอัตโนมัติ (Automatic Sprinkler System) หรือระบบดับเพลิงอัตโนมัติอื่นที่เหมาะสม (เช่น ระบบแก๊ส) ตามมาตรฐานสากล

ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรมฯ พ.ศ. 2552 (ข้อ 13)

สถานที่เก็บวัตถุไวไฟ

สถานที่จัดเก็บวัตถุไวไฟที่มีพื้นที่ตั้งแต่ 14 ตารางเมตรขึ้นไป ต้องติดตั้งระบบดับเพลิงอัตโนมัติที่เหมาะสมกับสภาพพื้นที่นั้น ๆ

ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรมฯ พ.ศ. 2552 (ข้อ 14)

ระบบน้ำดับเพลิง

ต้องจัดเตรียมน้ำสำรองในปริมาณที่เพียงพอที่จะส่งจ่ายน้ำให้กับอุปกรณ์ฉีดน้ำดับเพลิงได้อย่างต่อเนื่องเป็นเวลาไม่น้อยกว่า 30 นาที

ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรมฯ พ.ศ. 2552 (ข้อ 10)

3. การฝึกอบรมและการซ้อมดับเพลิง

รายการ

ข้อกำหนด

แหล่งอ้างอิงหลัก

ฝึกอบรมดับเพลิงขั้นต้น

นายจ้างต้องจัดให้ลูกจ้างไม่น้อยกว่า ร้อยละ 40 ของจำนวนลูกจ้างในแต่ละหน่วยงาน รับการฝึกอบรมการดับเพลิงขั้นต้น

กฎกระทรวงแรงงานฯ พ.ศ. 2555 (ข้อ 27)

ซ้อมอพยพหนีไฟ

นายจ้างต้องจัดให้ลูกจ้างทำการ ฝึกซ้อมดับเพลิงและฝึกซ้อมอพยพหนีไฟพร้อมกัน อย่างน้อย ปีละ 1 ครั้ง โดยมีผู้ได้รับใบอนุญาตจากกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานเป็นผู้ดำเนินการ

กฎกระทรวงแรงงานฯ พ.ศ. 2555 (ข้อ 29)

ระยะเวลาฝึกอบรม

หลักสูตรต้องครอบคลุมภาคทฤษฎี (อย่างน้อย 3 ชั่วโมง) และภาคปฏิบัติ (อย่างน้อย 3 ชั่วโมง) รวมกันไม่น้อยกว่า 6 ชั่วโมง

กฎกระทรวงแรงงานฯ พ.ศ. 2555

4. การบำรุงรักษาและการตรวจสอบ

หมายเหตุ: กฎหมายเหล่านี้บังคับใช้กับ โรงงานจำพวกที่ 2 และจำพวกที่ 3 ตามพระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535 หากโรงงานของคุณจัดอยู่ในประเภทใด ควรตรวจสอบรายละเอียดข้อบังคับทั้งหมดอย่างละเอียดอีกครั้งจากประกาศและกฎกระทรวงฉบับเต็ม รวมถึงมาตรฐานสากลที่อ้างถึง เช่น NFPA (National Fire Protection Association) เพื่อให้การดำเนินการเป็นไปตามกฎหมายอย่างสมบูรณ์