TAI身體劇場 TAI Body Theatre

傳統歌謠/創作歌謠/年代歌曲數位典藏&學習呈現

歌謠統整- Ansyang Makakazuwan(林源祥)

傳統歌謠數位典藏資料庫/Pinuyumayan卑南族

Pinaski/下賓朗部落

搖籃曲

parevavati-敘述歌

emadaada-齊呼喊

'emaya'ayam-鳥鳴之聲

pusa'ur-鼓舞

palrimulrimu-報訊

a’aya’ayam za muhamutr-完工慶

trilratrilraw-惜別古謠

palihu kani ma'izang-慰勞領導者

na awatranan na senay-古謠/senay ni tivitiv孫貴花長老之歌

puvunaw-護身符

lu'em za pinuyumayan-卑南族精神

a apuy i kazenanan-柔和的光芒

asavak lra 'esungan-夜深了

semangalan za inuwazukan-歡樂的聚會

asangalan za inuwazukan-歡聚歌

kasangalan za ’amiyan-新年頌

osirovay-百靈鳥(夜鶯之歌)

saraipan-工作夥伴

nangku zekalr-我的部落

truwalri ku ziyan-開門歌

saya dalinlr saya lengulr-一瓶一甕

ali anay yan-朋友們

trilratrilraw(pahilrhilr)-傳統舞之歌(快)

trilratrilraw(pa’eresuz)-傳統舞之歌(慢)

vulay a zekalr za pinuyumayan-卑南版圖頌

senay za temuwamuwan-祖先的歌

senay za ma’izangan-耆老之歌

襯詞系列-古謠(一)

襯詞系列-古謠(二)

襯詞系列-古謠(三)

襯詞系列-古謠(四)

襯詞系列-古謠(五)

襯詞系列-古謠(六)

襯詞系列-古謠(七)

襯詞系列-古謠(八)

襯詞系列/聚會歌謠(九)

襯詞系列/聚會歌謠(十)

襯詞系列/聚會歌謠(十一)

Tamarakaw/大巴六九部落

聚會歌謠(一)

聚會歌謠(二)

婦女除草之歌

kasavakan/建和部落

聚會歌謠

Puyuma/南王部落

護鄉兵之歌(勝利凱旋歌)

alamu kanku kema i ama-主說到我這裡來

Katratripulr/知本部落

聚會歌謠

提親歌謠

卑南族語書寫系統:https://ilrdc.tw/research/rwview/rwsystem.php

搖籃曲

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:卑南族之歌-台灣原住民音樂實紀

ha u wa ~u wa u wa u~wa~a u lra~

ha u wa u wa u wa~u~~~~wa a en

aeman-ni ya-eman(e) lra matrangi-i ye-trangis?

aman na matrena~tre-i ye-e lra angi lra!

單字:

1.aeman什麼

2.matrangis 哭泣(已經)

3.amanan 別

4.matrenangis 哭泣(正在)

parevavati-敘述歌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

kemaya mi lra parvavati

kemaya mi parkiwmalr

kanmu na ma’a’izangan

kemuku lra i katerukukan

patrungtrung i katrapelruan

demaulr za saraipan

marazuk mi lra zi saraipan

mukuwa mi za kasa’uran

mukuwa mi za kavutrungan

muvuruk mi lra mu’umae lra

mulepun mi kadalanan

meredek mi ka’umayan

mungesalr mi lra zi saraipan

ma’ulid mi za vi’asan

’a’au mi za ka’enayan

matrangis mi lra za savelawan

aledi’e kama’izangan

amanan na matrangis kema

kemazu mi za savavelawan

mena’u mi za ka’edulran

ta’evangaw na ka’edulran

amau lra na girigiris

amau lra na kuliling

ta ’evangaw ta aekanaw

kema mi lra mazayazayar

kema mi na saraipan

aledi’e kama’izangan

10.

a vati za kama’izangan

amau na kiyaangeran

amau na iyaturusan

11.

a vati za kamalrazaman

amau lra na puwakezang

amanan malalup lra

副歌

hey ya o hai yan

hey ya o ho yan

hey ya o hai yan

單字:

1. kemaya:這樣

2. parvavati:敘述

3. parkiwmalr:請教

4. kanmu:妳們

5. ma’a’izangan:長輩

6. kemuku:雞叫聲

7. katerukukan:公雞

8. patrungtrung:敲

9. katrapelruan: trapelru-小鋤頭

10.demaulr:通知

11. saraipan:工作夥伴

12. marazuk:聚集

13. mukuwa:去

14. kasa’uran:集合處

15. kavutrungan:形容迅速聚集的樣貌。

16. mu’umae:到田裡

17. mulepun:一群

18. kadalanan:在此指去田裡工作的路上。

19. meredek:到達

20. ka’umayan:田裡

21. mungesalr:開始

22. ma’ulid:不會、不怕

23. vi’asan:熱

24. ’a’au:口渴

25. ka’enayan:水

26. matrangis:哭泣

27. savelawan:飢餓

28. aledi’e:訓示

29. kama’izangan:長者

30. amanan:不能、不准

31. kemazu:這樣

32. savavelawan:飢餓

33. mena’u:看見

34. ka’edulran:蝗蟲

35. ta’evangaw:把它捉住。

36. girigiris:蟋蟀 (黑色小型蟋蟀)

37. kuliling:蟋蟀

38. ’evang:捉

39. aekanaw:吃掉

40. mazayazayar:商量

41. vati:叮嚀

42. kiyaangeran:省思

43. iyaturusan:遵從

44. kamalrazaman:智者

45. puwakezang:鼓勵

46. malalup:忘記

【詞譯】

1.公雞啼，我們敲擊著小鋤頭，召集我們的工作夥伴。

2.工作夥伴集合了 ! 讓我們團結聚在一起、讓我們更團結聚在一起。

3.一同朝向我們的目的地-我們的田地出發，去田裡的路上都是我們的夥伴，陸續地到達我們的目的地。

4.我們的工作夥伴們,開始工作了 ! 我們不怕酷暑、我們不怕口渴、飢餓。

5.工作夥伴開始工作了,我們不怕熱,就算口渴也忍著。

6.我們因為飢餓而難過,長者訓示:不能因為飢餓而哭泣。

7.飢餓的我們,看見了蝗蟲就捉了起來!

8.還看見了蟋蟀,我們都捉了起來便吃了。

9.工作夥伴們因為口渴、飢餓而彼此言論著,長輩因此而訓示夥伴們。

10.長輩的叮嚀值得我們好好省思,讓我們尊敬推崇。

11.永不忘記智者的叮嚀與鼓勵。

【歌曲背景】

本首歌是在描述 misa’ur 的工作過程,從出發到耕作地點、saraipan 在耕作期間之辛勞,歌詞中也不斷叮嚀 saraipan 不忘長者的訓示。

emadaada/齊呼喊

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

【部落百年歌謠音樂會歌詞版】

1. huhuwa amiyasa’u ra , huhuhu wa huy

2. vulavulayanna , huhuhu wa huy

3. inuayaranna , huhuhu wa huy

4. inuturikanna , huhuhu wa huy

5. katailrisanna , huhuhu wa huy

6. saringesingana , huhuhu wa huy

7. kasahasahare lra ya , huhuhu wa huy

8. huhuwa mapiyapiya ya , huhuhu wa huy

單字:

1. misa’ur- 除草團

2. vulavulayan-少女們

3. inuayaran-行列

4. inuturikan-隊伍

5. katailrisan-鈴鐺

6. saringesingan-鈴鐺聲

7. kasahasahare-美好

8. mapiyapiya-全體

【詞譯】

1. 除草團的夥伴們

2. 少女們

3. 成行成列

4. 成群結隊

5. 敲響著鈴鐺

6. 隨著嘹亮的鈴鐺聲

7. 振奮士氣、精神飽滿

8. 全體奔向田園工作去吧

【歌曲背景】

清晨破曉時分,召集人敲響銅鈴喚醒睡夢中的 misa’ur 成員,揭開一天忙碌工作序幕。隨著嘹亮銅鈴聲,夥伴們成群結隊、精神飽滿、齊聲呼喊奔向田園。

’emaya’ayam/鳥鳴之聲

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

※(領喊) hu wa ! kavarangan a wari raipa, mungsalra ta !

1. a velralrekataw velralretrasaw howay

2. arungesalrane arunamunan howay

3. a ravaravakaw ra’ura’utraw howay

4. a pisa’uranay pivutrunganay howay

5. a rakurakuay viyaviyaway howay

6. a makanguwayan makasupingan howay

7. a kama’izangan kamalrazaman howay

單字:

1.’emaya’ayam:田園樂(emaya’ayam,有些長老認為它的詞根是「’ayam」,

「鳥」的通稱,因此認為可能是模仿鳥鳴的一種唱腔。

2.kavarangan:形容天氣很好或艷陽高照。

3.wari:日子、天氣

4.mungsalr:開始

5.raipa:合夥

6.velralrekataw:彈出去

7.velralretrasaw:迅速

8.arungesalrane -工作起點

9.arunamunan-趕緊動作

10.ravaravakaw -環、包

11.raurautraw-集中

12.pisa’uranay -集結

13.pivutrunganay-奮力

14.rakurakuay -除草拔樹根如猓子狸

15.viyaviyaway-飛躍如羚羊

16.makanguwayan -從前面

17.makasupingan-從邊緣

18.kama’izangan -長者

19.kamalrazaman-智者

【詞譯】

讓我們迅速展開一天的工作,不論是從邊緣到中央,奮力、迅速如羚羊,正是長者與智者的教導與鼓勵。

pusa'ur-鼓舞

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

領:huwa isuwa lra na raip?

和:huwa ’awlray mi kani.

領:huwa kurpaisa’usa’uran、kurpayvutruvutrungan

huwa i kailus i kangiyale lra.

和:huwa sikuda ta mairus、huwa atrau a maylrazaman a maylrimawan

huwa za piyasa’uran piyavutrungan

領:huwa kasamasamaz kalumaluman

huwa muritrauwan muri’alrayan

和:huwa ’azi mangiyal ’azi mairus

huwa kaniwayway kaniwizwiz

huwa marulrisay marupitrik

單字:

1. huwa :發語詞,一種提醒、喚醒的喊聲。

2.isuwa :在哪裡(南王語)

3. raip:夥伴

4. ’awlray:在哪裡

5.kani:這裡

6. kurpaisa’usa’uran:動作敏捷。

7. kurpayvutruvutrungan:動作敏捷;vutrung-形容動作大,亦有瘋狂工作之意,在此指大家在一起努力工作,必須

透過合作、團結才能更快速有效的將工作完成。

8. kailus:緊逼;(ilus,逼)。

9. kangiyale:扭、拐傷( ngiyale 扭、拐)。

10. sikuda:怎麼可以、怎麼會。

11. mairus:緊跟。

12. atrau:那個人(這裡指 saraipan)。

13. maylrazaman:智者(指長老) 。

14.maylrimawan:有經歷過的人(多數指的是長者)。

15.piyasa’uran:聚集。

16.piyavutrungan:行動,指動作誇張。

17.kasamasamaz:羞怯、尷尬。

18.kalumaluman:難為、不好意思。

19.muritrauwan:不認輸。

20.muri’alrayan:’alra 敵人之意,在此是指部落其他工作的婦女團。在 misa’ur 時期,部落會組成數個婦女除草

團,各團為了互相激勵自己的團員,因此會不斷地告誡團員別偷懶而輸給其他的婦女團。

21.mangiyal:不要受傷。

22.kaniwayway:此舉止。

23.kaniwizwiz:此動作。

24.marulrisay:純真的。

25.marupitrik:活潑的。

26.pusa’ur:激勵團隊精神之意。

【詞譯】

1.領:我工作的夥伴們,在哪裡?

答:我們在這裡。

2.領:讓我們一起努力團結的工作,不要膽怯、不要輸給其他的團隊。

答:我們不會輸!我們緊跟著有試煉、有經驗的長者,聚集、行動一致。

3.領:不要膽怯覺得難為。

答:我們不會認輸,並且小心翼翼、顧左右護幼小。

palrimulrimu-報訊

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

領:o lra pu huy

和:pu huy

【詞譯】

順利完成當天的工作目標,舉行 palrimulrimu(階段性完工儀),高聲歡呼傳報部落分享今天的成果。

a’aya’ayam za muhamutr-完工慶

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

1. a alitununay aliwatehay howay

2. a kalisanunan kaliumalran howay

3. a kali’aputran kalivuungan howay

4. a katailrisan kaliuungan howay

單字:

1. alitununay:送別,字根為 tunun。

2. aliwatehay:分離

3. kalisanunan:流暢之意,字根為 sanun-順。

4. kaliumalran:唱詞、歌詞,字根為 umalr-話。

5. kali’aputran:花環。

6. kalivuungan:香氣,字根為 vuung (古語)氣。

7. katailrisan:臀鈴。(同 kameling)

8. kaliuungan:鈴響聲。

【詞譯】

1. 我們就要分離、送別彼此了

2. 以流暢的歌曲話別

3. 為你戴上清香嬌豔的花環

4. 就在清脆的響鈴聲中

trilratrilraw-惜別

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

1. hi ya ye ay alitununay i lra

2. ha na ha i ya ye ay aliwatehay i lra

3. hi ya ye ay kaliumalrane lra

4. ha na ha i ya ye ay kalisanonane lra

5. hi ya ye ay kali’aputrane lra

6. ha na ha i ya ye ay kalivuung lra ne

7. hi ya ye ay katailrisane lra

8. ha na ha i ya ye ay kaliuungan nane lra

9. hi ya ye ay linuwamuwasata lra

10.ha na ha i ya ye ay ruwaruwadayada lra

11.hi ya ye ay uwalrazauwa e lra

單字:

1. alitununay:叮囑。字根為 tununay 叮嚀

2. aliwatehay:送別。字根為 wateh 送

3. kaliumalrane: 唱詞、歌詞,字根為 umalr-話

4. kalisanunane: 流暢之意,字根為 sanun-順

5. kali’aputrane:花環

6. kalivuung:香氣,字根為 vuung (古語)氣。

7. katailrisane: 臀鈴。(同 kameling)

8. kaliuungan:鈴響聲

9. linuwanuwasata:分散。字根為 wanuwas -散。

10. ruwaruwadayata:漸散。字根為 wadaya-散去

11. uwalrazauwa:離去。字根為 walra-去

【詞譯】

1. 我們相互叮嚀

2. 相互離別

3. 用歌聲話別

4. 流暢的歌謠

5. 歡送我們的花環

6. 和花的氣味

7. 歡送我們的臀鈴

8. 和鈴響聲

9. 我們將要分散

10.彼此分離

11.離去珍重

【歌曲背景】

saraipan 除了互相道別,在歌曲中也有表達對工作期間所用的工具道別之意念,例如在工作期間戴的斗笠、鐮刀、花環等耕作期間所接觸、使用的工具,都對之有不捨的情誼。

palihu kani ma'izang-慰勞領導者

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

《聽見1967》台灣原住民歌謠採集

下賓朗部落母語歌謠教材

【百.下賓朗-部落百年歌謠音樂會歌詞版】

na lu wan na i ya na ya o

na lu wan na i ya na ya on

※hey yo o ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

hey yo yan , hey yo ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

arasaw lra i kamalrazaman

puitrasaw lra i kama’izangan

※hey yo o ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

hey yo yan , hey yo ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

【聽見1967-台灣原住民歌謠採集歌詞版】

tadiyan(e) lra puwaitrasaw

tadiyan(e) lra puwaitrasaw lra

※hey yo o ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

hey yo yan , hey yo ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

【下賓朗部落母語歌謠教材版】

mitilretilrenay i kama'izangan

lrayuwan na ma-a'izangan lra

※hey yo o ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

hey yo yan , hey yo ho yan , hey yo i yen

haw wai ye yo o , hei ya an

單字:

1.palihu-擁護

2.ma'izang-大(這裡指長者)

3.arasaw-抬起

4.kamalrazaman-智慧的者

5.puitrasaw-抬高

6.kama’izangan-多數(這裡指 1 個以上的老人)

7.tadiyan 我們

8.puwaitrasaw-高舉吧

9.mitilretilrenay-沈重

10.lrayuwan-感謝

11.ma-a'izangan-長輩

【詞譯】

將我們敬愛的長老們抬起來;將受尊敬的長老們抬高。

【歌曲背景】

加入misa'ur(婦女除草團)行列，除了學習到耕作的技巧、作物生長常識外，如何與夥伴相處、互助、關懷、尊敬長老以及如何成為卑南族女子等等，深深感激長老的諄諄教誨，我們會牢記且力行，這樣報答是最貼切的。

na awatranan na senay-古謠/senay ni tivitiv孫貴花長老之歌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:1992年全國文藝季卑南篇-下賓朗部落婦女完工典禮片段

ina傳唱的音符-下賓朗部落變遷中的女性

曲:下賓朗古調

詞:孫優女

【下賓朗部落母語歌謠教材版】

naluwan i yan, na i na ya o, i yan, ha i ya ne lra.

asenay i ta,temuwamuwan, i yan, ha i ya ne lra.

aumalr ne lra, velralretrengan i yan, ha i ya ne lra.

naluwan i yan, na i na ya o, i yan, ha i ya ne lra.

naluwan i yan, na i nay a o, i yan, ha i ya ne lra.

單字:

1.asenay=唱吧!

2.ta=我們

3.temuwamuwan=祖先

4.aumalr=所說的

5.velralretrengan=古老的

【ina傳唱的音符-下賓朗部落變遷中的女性版】

naluwan i yan, na i na ya o hi yan, ha i ya ne lra.

naluwan i yan, na i nay a o hi yan, ha i ya ne lra.

asenay i yan , velralretrengan hi yan , ha i ya ne lra.

aumalr(e) za , temuwamuwan hi yan , ha i ya ne lra.

taziyan mu , vasuvasukaw hi yan , ha i ya ne lra.

taziyan mu , ayaaya'aw hi yan, ha i ya ne lra.

mukazu ta ziyan , muvilivilin hi yan , ha i ya ne lra.

mukazu ta ziyan , musamasama hi yan , ha i ya ne lra.

kemaya ta mu , parevavati hi yan , ha i ya ne lra.

kemaya ta mu , parekiyumalr hi yan , ha i ya ne lra.

單字:

1.asenay=唱吧!

2.ta=我們

3.temuwamuwan=祖先

4.aumalr=所說的

5.velralretrengan=古老的

6.taziyan=我們

7.temuwamuwan=祖先

8.vasuvasukaw=回憶

9.ayaaya'aw=找尋

10.muvilivilin=留下

11.musamasama=所剩的

12.nukazu ta=我們在

13.kemaya ta=就這樣我們

14.parevavati=說

15.parekiyumalr=討論

【詞譯】

1.讓我們來唱這首古老的歌謠

2.這是我們的祖先留下來的歌謠

3.我們一起來回憶祖先的智慧，讓我們來尋找

4.我們這一輩的子孫，要為祖先的智慧努力追尋、傳承、發揚光大

5.要彼此互相討論、在記憶中將祖先的智慧點點滴滴的傳承下去

【歌曲背景】

這是一首很古老的卑南族歌謠，是部落耆老從大巴六九部落習得而來。第一次聽到是在國家劇院時由下賓朗部婦女完工典禮時所展演的曲目之一，後來有收錄在部落母語歌謠教材中。因區域關係傳唱歌詞與曲調呈現略有不同。其歌詞大意為：雖然已是很遙遠的故事，然而祖先的慈祥與叮嚀，仍不覺縈繞在耳邊，在懷思懷古中，我們後代子孫努力追尋充滿祖先智慧的歌謠

puvunaw-護身符

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:ina傳唱的音符-下賓朗部落變遷中的女性

mare puvunawa taziyan(e)

mare pu’aputra ta

單字:

1. mare-互相

2. puvunaw- (給)護身符

3. taziyan-給予

4. pu’aputr-戴花

【詞譯】

1.給你戴上護身符

2.互相戴上花環

給你戴上護身符,讓病魔、邪氣離你遠去,帶給你平安。

【歌曲背景】

護身符為女性專屬,是以細繩穿上陶珠(’inasi),由女巫師為少女們佩戴在右手

腕上,帶給少女平安、驅除病魔及厄運。

lu'em za pinuyumayan-卑南族精神

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:ina傳唱的音符-下賓朗部落變遷中的女性

詞:陳光榮、孫來春

曲:卑南族古調

naluwan na lu wan na i ya ya o en , hi ye i yan

naluwan na i ya na ya hay i ya on , ha u wa e

urakazaw a lu'em i zekalr , hi ye i yan

vulay a pinuyumayan tu pinisa'uran , ha u wa e

trungulraw traliyaw inurekesan , hi ye i yan

palihuwanay a inurekesan za pinuyumayan , ha u wa e

單字:

1.rakaz=是根之意,以此來表示繼承傳統、並發揚光大。

2.lu'em=精神、聖靈

3.i=在...(指地名)

4.zekalr=部落

5.vulay=美麗

6.traliyaw=團結，traliy是繩子之意，以此表示如繩索般地牢固，團結在一起。

7.inurekesan=更加團結

8.palihuwanay=頌揚

【詞譯】

勤奮、謙卑、和諧與團結

是我們祖先的遺訓

優良傳統文化的精隨是我們卑南族要努力發揚

代代相傳直到永遠、永遠

asavak lra 'esungan-夜深了

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:ina傳唱的音符-下賓朗部落變遷中的女性

asavak a 'esungan a i ya ne lra i ya

kai-i ye-ta lra muraruma- i ya-'a e lra i ya

zazuwa mi lra muraruma-i ya-'a e lra i ya

amau mi lra i pinudala-i ya-nan(e) lra i ya

isuwa lray kalivula-i ya-san(e) lra i ya

i ye ma ma lray kalisuru-o i yo-nan(e) lra i ya

ngarayo mi za katengadra-i ya-wan(e) lra i ya

tarayo mi za kalalipa-i ya-dan(e) lra i ya

kai ta lra alralrupe'-i ye-'a e lra i ya

tazi ye ya ne ararene-i ye-'a e lra i ya

單字:

1.muraruma'=回家

2.pinudalanan=路途中，在路上之意。

3.kalivulasan=接棒之意，在此指後代子孫。

4.kalisurunan=surun原為接棒之意、傳承之意，在此指孫子，後代。

5.katengadrawan=小板凳、小椅子，為南王部落用語。

6.kalalipadan=小板凳、小椅子，為下賓朗部落用語。

7.alrupe'=睡覺之意。

8.ararene'=安靜休養之意。

【詞譯】

1.這個夜晚很深，我們一起走回家。

2.我們在回家的路途中。

3.我已經回來了，我的子女在哪兒迎接我?

4.請準備椅子與板凳，等待著我們。

5.回到家了，我們去睡覺，安安靜靜地休息。

【歌曲背景】

古老農業社會日出而作、日落而息，十分忙碌。唯一的娛樂就是晚餐後姐姐、媽媽們一家家互相邀約到最年長的長老家歡聚，比如談人、事、物、唱唱古調老歌....。夜深了，手挽著手、哼著歌、快樂而滿足的一家一家互送。而家中的子女聽到歌聲，趕緊開門迎接。此景是那麼樣的溫馨和幸福。

semangalan za inuwazukan-歡樂的聚會

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:ina傳唱的音符-下賓朗部落變遷中的女性

saharan za inuwazukana li nana

saring(e)singan(e) lra ya

kata-i ye-lrisan(e) i yey tu runi , tu lrengaw

amau lra na ma'a'i-yey-zangan(e) lra li yey

i tu senay , tu umalr

kemaya ta semenasenay na li nana

saring(e)singan(e) lra ya

kata-i ye-lrisan(e) i yey tu runi , tu lrengaw

amau lra na ma'a'i-yey-zangan(e) lra li yey

i tu senay , tu umalr

單字:

1.saharan=喜愛的

2.inuwazukan=相聚在一起的這群人

3.saringsingan=鈴鐺聲響

4.katailrisan=鈴鐺

5.tu=他們的

6.runi=聲音

7.rengaw=回音

8.kemaya =這樣

9.ta=我們

10. semenasenay=原詞為senay歌，此為正在唱歌。

11.umalr=說

【詞譯】

充滿著歡樂的聚會，清脆的鈴鐺聲叮鈴作響。

到處都是鈴鐺的聲響與回音，長老們一起唱著祖先流傳下來的歌謠。

讓我們伴隨著鈴鐺的聲響，高興歡喜地唱著歌。鈴鐺的聲響迴盪在我們的四周。

伴隨著長老們歡喜的歌唱，讓我們大聲快樂的唱歌吧。

【歌曲背景】

嘹亮的歌聲，開朗的笑顏，熟悉的場景

沒有隱瞞，沒有爭執，溫馨歡樂聚會

但願時光停留在此

a apuy i kazenanan-柔和的光芒

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:ina傳唱的音符-下賓朗部落變遷中的女性

曲:Inaylan

詞:孫來春

a apuy a apuy i kazenanan semenasenan

an ulra semaringesing(an) nukipa~yawani

ey dredrewani ey rowasapi roniyos

a apuy a apuy i kazekalran semenasenan

an ulra semaringesing(an) nukipa~yawani

ey dredrewani ey rowasapi roniyos

單字:

1.apuy=火

2.kazenanan=深山

3.kazekalran=部落

4.an=若、如果

5.semaringesing=此為閃爍、閃耀的火光(焰)

【詞譯】

遠遠的山巒間有微微的火光

在山中見到的火光就如見到家人一樣平安

在山另一端的部落中也有微微的火光

這些光正代表著家人的思念

【歌曲背景】

遙望山巒，柔和的光芒，似乎見到親人飄逸的髮絲。

知道你們在山林中狩獵是很平安，在家的我們思念中也得到安慰。

asangalan za inuwazukan-歡聚歌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

報導人:孫來春

採集人:林源祥

tadiyan

menanekuna

muwaraka

vulavulayan

anaanayan

tadiyan

senasenayaw

umaumalraw

vangangesaran

alialiyan

tadiyan

masasangala

mapiyapiya

niruma'enan

wawatiyana

副歌:

hoi~ya ho~~han na

a~~hey ， heya hoi~

ha i yan ho i yeyan ha i ya hoi

單字:

1.taziyan=我們

2.menanekuna=蹲跳吧

3.muwaraka=雙牽舞動吧

4.vulavulayan=美少女們

5.anay-anayan=女性同伴們

6.senasenayaw=唱歌吧

7.umaumalraw=訴說吧

8.vang-ange-saran =Vangsaran=青年男子們

9.alialiyan=男性同伴們

10.masasangala=快樂吧

11.mapiyapiya=所有人、大家

12.niruma'enan=村民們

13.wawatiyana=親友們

【詞譯】

少女們、女性同伴們，我們在一次地準備下一個蹲跳。

青年男子們、男性同伴們，我們再一次地歡唱、訴說吧。

村民們、親友們，我們所有人再一次地歡樂吧。

【歌曲背景】

這是我國小族語老師孫來春姑媽在母語課堂上教唱的歌曲，也是在利嘉部落舉辦的第一屆聯合年聚時演唱的歌曲。

在族語老師的口述下，詞曲創作人為陸森寶老師的岳母，亦來自下賓朗部落的耆老所創作的歌曲，至今已幾乎鮮少人在傳唱，故將這首歌收藏在卑南族採集歌謠之中。

kasangalan za ’amiyan-新年頌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

na lu wan na lu wan na i ya na i yo ya on na

na lu wan na i ya na i yo ya on

semangalan~lrayuwan za ’amiyaiyane lra

senayaw lra mapiya-iya-piya

※ u way ~ yo ay ha u way~ yo ~ in~

hin na u way yo hi ya an

hin na u way~ yo ay ha u way~ yo ~ in

hin na u way yo hi ya an

單字:

1.semangalan:歡樂

2. lrayuwan:感謝

3. ’amiyan:年

4. senayaw:把它唱

5. mapiyapiya:大家

【詞譯】

大家歡聚在一起舉行年祭,高興地歡唱吧!

osirovay-百靈鳥(夜鶯之歌)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

osirovay semasenay

semasenay za semamangal

semamangal kana meraredek

vekalan za kavavini’an

※

tatrungulraw tatraliyaw mulrepulrepus

tu kakuwayanan kana pinuyumayan

na kinuwakuwa na mutungaingai

na palralrazam na patakakesi

na sasaleman na wa’umayan

amau lra nanta temuwamuwan

※

tatrungulraw tatraliyaw mulrepulrepus

tu kakuwayanan kana pinuyumayan

單字:

1.semasenay -唱歌

2.semamangal -高興

3.meraredek -到來

4.vekalan-新的

5.kavavini’an -種子(新的) <vini’種子>

6.kinuwakuwa-被稱讚的

7.mutungaingai -傳說中

8.palralrazam -指導

9.patakakesi-教導

10.sasaleman-播種

11.wa’umayan-耕作的方法

12.amau-就是

13.nanta-我們的

14.temuwamuwan-祖先

15.tatrungulraw -連接

16.tatraliyaw -綁在一起(有傳承之意)

17.mulrepulrepus -直到永遠

18.kakuwayanan-文化、習俗

19.pinuyumayan-卑南族

20.sirovay-夜鶯

【歌譯】

百靈鳥的歌聲，高聲的想起，迎接那新到來的種子。

人人說、人人講，那在指導、在協助播種及耕作的方法者，就是我們的祖先。

我們永遠及傳承直到永遠，這是我們卑南族人的文化。

【歌曲背景】

此歌為下賓朗部落媽媽小姐演唱名曲，其中部份歌詞沿用了陸森寶老師經典創作-卑南王，為求讚頌卑南族的祖先與文化，故將名稱Pinatray/卑那來改成Pinuyumayan/卑南族。

saraipan-工作夥伴

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

ho ai yo yan saraipan

mukuwa mi vangkiyu ki’uwaya

kazu a vangangesaran mipinazek za lrusi

paski za zenan paanun za velelruwan

ai ya uwa za ulepan

ho ai yo yan saraipan

mukuwa mi ka’izangan kikawiya

kazu a vulavulayan mipinazek za skiyu

paski za zenan paanun za velelruwan

ai ya uwa za ulepan

saraipan mi pinalizing

za kawi za ’uway ya muruma’

kazu i ruma’ i nani pangara za kutra

pakaulepan pakasmangal

maliyaliyay ya saraipan

單字:

1. saraipan-工作夥伴

2. mukuwa-去

3. mi-我們

4. vangkiyu-斑鳩山(地名現今東成)

5. ki’uwaya-去採藤

6. vangangesaran-一群青年

7. mipinazek-揹著

8. lrusi-藤心

9. paski-爬

10.zenan-山頂

11.paanun-下去

12.velelruwan-山谷

13.ulepan-辛苦

14.ka’izangan-生長的地方(現今的三塊厝)

15.kikawiya-砍木材

16.vulavulayan-一群女子

17.skiyu-田螺

18.pinalizing-滿載

19.mi pinalizing-駕著牛車

20.kawi -木材

21.’uway-藤

22.muruma’-回家

23.nani-母親

24.pangara-等待

25.kutra-酒

26. pakaulepan-非常辛勞

27. pakasmangal-非常歡喜

28. maliyaliyay-酒醉

【歌譯】

1. 工作夥伴們,我們到斑鳩採藤,看到一群年輕人揹著藤心爬上山頂又下到山谷,哎呀~真是辛苦。

2. 工作夥伴們,我們去岩灣砍木材,看到一群年輕女子揹著鍋牛爬上山頂又下到山谷,哎呀~真是辛苦。

3. 工作夥伴們駕著牛車載著木材與藤回家了,在家裡的媽媽已準備好了酒和佳餚來慰勞及感謝他們,

工作夥伴們都開心的醉倒在歡樂的氛圍中。

【歌曲背景】

由早期「媽媽小姐合唱團」團員之一-陳善吉先生所作,在世時是多才多藝的一員自創了許多歌曲,

此歌 saraipan 為其中之一,歌曲描繪村莊的青年男女在工作與生活中有趣的情景。

nangku zekalr-我的部落

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

alamu i ruma’

ala mu lra uwazangi

kaazu ku i pinaski aku ruma’

maka ’ami kana dalan na hondoro

i eman nu kema ku kaninku

i tivitiv lra tu ngadan ne lra

anu miwari mu

alamu lra

i ruma lra uwazangi

ara iniyan na ku za eman mu

ulra ku sasaya takilr.

單字:

1. alamu:來。

2. ruma’:家。

3. uwazangi:走走。

4. kaazu:就在。

5. pinaski:下賓朗部落。

6. maka:在、位於...。

7. ’ami:北邊。

8. dalan:道路

9. hondoro:大路(日語)

10. eman:什麼

11. kaninku:我的

12. tivitiv:(人名),本首歌指的是下賓朗部落之重要領袖-孫貴花女士(已故)。

13. ngadan:名字

14. miwari:空閒

15. iniyan:沒有

16. sasaya:一個

17. takilr:一杯酒

【歌譯】

歡迎到我家來玩,

我家住在下賓朗部落,

就在那大馬路的北邊,

如果你們問我是誰,

我的名字就是 tivitiv,

假如有空的話,

請來我家來坐坐,

我沒有好東西可以分享,

但我有一杯好酒可以招待你。

truwalri ku ziyan-開門歌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

na lu wan na lu wan

i ye yan tratruwalri ku ziyan

ina a ~ ai ya ama a~

ho ai yo yan~ ho a i ye yo ~i yan~ ha u ai yan

單字:

1. truwalri:打開

2. ku:我

3. ziyan:好嗎?

4. ina:媽媽

5. ama:爸爸

(其餘為虛詞)

【歌譯】

親愛的長老們,請為我開門。

saya dalinlr saya lengulr-一瓶一甕

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

ho i na lu wan~na i ya na ya o~

※

ho ai yo yan ~ hai yan na i yo i~ yen ~ho ai yan

hei ya o~ yan ho i yo in~ ho yan

ho ai yo yan~ hai yan na i yo i ~yen ~ho ai yan

hei ya o~ yan ho i yo in~ ho yan

’aluwan nu kemaku mu sasaya dalinlr(瓶)

’aluwan nu kemaku mu sasaya lengulr(甕)

單字大意:

1. saya :一(個)

2. dalinlr :瓶

3. lengulr :甕

4. kemaku :我說

歌詞大意:

謝謝盛情款待。

ali anay yan-朋友們

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

na lu wan na i ya na ya o

na lu wan na i ya na ya o~

alamu zi trakuvakuvan

alamu zi ’ali’ali’an

isuwa na vulavulayan

alamu zi vulavulayan

副歌:(虛詞)

hai ya o~yan

ho i yan hey ya o~hai yan

hey ya o ho yan

ho o hay yo i yo in

hey ya o i yo hai yan

單字:

1.alamu=來

2.trakuvakuvan=少年、男孩(指年齡階層之位階)

3.vulavulayan=少女

4.isuwa=在哪裡?(南王語)

【歌曲背景】

此歌於部落祭典-muvasivas(猴祭)時,在少年跳傳統舞開始之前,為召集少年、

少女們到跳舞會場而唱。

trilratrilraw(pahilrhilr)-傳統舞之歌(快)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

i yen~ i yo~~i ye yo~ i yen

kasa-hasa har(e)~ ya~lra

ha i ye yo i ye yo in ~

saring(e)~sing~ngan(e)~ya~lra

ha i ye yo i ye yo in ~

vangang(e)saran(e)~ya~lra

單字:

1.kasahasar=令人歡喜

2.saringsingan=搖起臀鈴

3.vangsaran=盛壯/sekusekutran(e)=蹲

【歌曲背景】

此歌為下賓朗部落年祭時由耆老所演唱的傳統歌謠，一共分為pahilrhilr(快板)跟pa’eresuz(慢板)。跳法上也是各自獨立的舞步呈現方式。

trilratrilraw(pa’eresuz)-傳統舞之歌(慢)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:田野調查資料/報導人=莊茂治

《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

【田野調查資料版】

tremka(提詞):yako yako~ai~ta(re) lra i~vangangesar

i~ye~i yo~o~o~ , ha u~o~kasa-i yo-lra!

hasaharan(e) wa ne lra~a , a ~i ye yan

i ye yo ~o ~o inuturikan(e)

vangangesa~ran(e) lra , a ~i ye yan

hi ye~i yo~o~wai~ye~ya~~ye-lra~hai-lra lra~hu wa~i

單字:

kasahasaharan=令人歡喜

inuturikan=排列整齊的

vang-ange-saran=雄壯威武

hairalra=快快

【百年歌謠歌詞版】

1. hi ye~i yo~o~ho

ha~o~kasa~iya~

harara~ne~re~lra~~ha~iye~ya

hi ye~iyo~o~vakane~iya~~ya~

vangange~sa~ re~lra~ha~~iye~ya

hi ye~i yo~o~wai~ye~

ye~lra~~~hu~wa~i~~

起:yako yako~ai~ta(re) lra i~vangangesar

接:hi ye~i yo~o~ho~o~

ho~~kasa~o~iyo~~wa~

kasahasahar~lra~o~lra~ ho~iye~

hi ye~i yo~o~~hino~iyo~

horiye~ko~ne~lra~ho~~i~yeya~

hi ye~i yo~o~wai~ye~ya~~ye-yo~hai-lra~hu wa~

【歌曲背景】

此歌為下賓朗部落年祭時由耆老所演唱的傳統歌謠，一共分為pahilrhilr(快板)跟pa’eresuz(慢板)。跳法上也是各自獨立的舞步呈現方式。

vulay a zekalr za pinuyumayan-卑南版圖頌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

mulauz mu meredek i papulu

muzaya i danadanaw,ulivelivek.

’alripay,tamalrakaw,likavung,

mukedet mu katripulr kasavakan

annu mu ’ami i pinaski,sakuvan

murekerekesa ta

vulay kanta i pinuyumayan

單字:

1. mulauz –東邊

2. meredeki –眺望

3. papulu -寶桑

4. muzaya-西邊

5. danadanaw-龍過脈

6. ulivelivek-初鹿

7. ’alripay-阿里擺

8. tamalrakaw-泰安

9. likavung-利嘉

10. mukedet-南邊

11. katripulr-知本

12. kasavakan-建和

13. ’ami-北邊

14. pinaski-賓朗

15. sakuvan-南王

16. murekerekes-團結

17. vulay-美麗

18. nanta-大家的

19. pinuyumayan-卑南族群

20. zekalr-部落

【歌譯】

眺望東方太平洋岸寶桑里

北邊穿越龍過脈、初鹿村

橫跨阿里擺、泰安和利嘉村,

西嶺山岳環繞著知本、建和里,

南風吹來檳榔花飄香,

威威文物豐饒南王里,

pinuyumayan 族群美麗美麗

【歌曲背景】

此歌為卑南族十個部落中經典歌曲,在兩年一次的聯合年祭中必定會唱的歌曲,是一首卑南族

十個部落的代表歌曲。

senay za temuwamuwan-祖先之歌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

虛詞:na lu wan na i ya na ya on

na lu wan na i ya na ya on

主人:semangalan za liwawadiyan

lrayuwan za niruma’enan

客人:zuwa mi lra zi venangavanga

zuwa mi lra zi semare’ezan

主人:kemani mi za araripitran

kitrevungaw mu za kalisenayan

客人:kay mi lra zi muraruma’a

swazesuz mi za kalralrevesan

主人:asavak lra a’esunganan

kay ta mu zi ararene’a

※副歌:ho ~wa a i ye yo yan~ ho a i ye yo ai yan

hin~ ho~ hai yo i yan a u wai~ yo yan ~

a u wai ya~ u wa

單字:

1. semangalan:歡喜

2. liwawadiyan:弟兄姐妹

3. lrayuwan:謝謝

4. niruma’enan:親人

5. zuwa:來

6. mi:我們

7. venangavanga:打擾

8. semare’ezan:思念

9. kemani:這樣

10.araripitran:單薄

11.kitrevungaw:迎接了

12.kalisenayan:歌聲

13.muraruma’a:回家了

14.swazesuz:逆

15. kalralrevesan:微風字根:lreves 微微的

16.asavak:深夜

17.a’esunganan:夜晚

18.ararene’a:休息

【歌譯】

1. (虛詞)

2. 看到親人來訪內心充滿歡喜，感謝族人們蒞臨寒舍。

3. 我們來打擾你們了!實在是因為太想念你們了,所以不得不來。

4. 家裡實在沒有甚麼好東西可以招待你們，只有以最誠摯的歌聲來接待你們。

5. 謝謝你們,我們該告辭了~滿載你們的熱情、迎著微風踏上歸途。

6. 可是夜晚已如此深了,希望你們平安回到家、好好休息。

【歌曲背景】

主人:歡迎和感激你們的到來和關懷,沒有好東西可以招待你們,只以歌聲來表達最深沉的謝意。

客人:我們的到來,讓你們忙碌,實在打擾,對於你們盛情招待感到非常幸福。

主人、客人:但是夜已深了,無不散的筵席。

senay za ma’izangan-耆老之歌

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

收錄:《百.下賓朗》部落百年歌謠音樂會

採集人:林源祥

ha lu wan~ na lu wan na

i ya na hay yo ya hay ya on~

ho ai na lu oy yo a na

i ya na~ay yo ya hay ya on~

ho i na lu wa na i ya na ay yo~ yan~

hay ya on

【歌曲背景】

此歌為襯詞民謠，也是下賓朗部落媽媽小姐練唱的第一首歌。

襯詞系列-聚會歌謠(一)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

hing hing hi ye yen , ho i ya ho i yan~~

naluwan na i ya na ya o~

ho ayeyan , ho i ya ho i yan

na lu wan na ,i ya na ya o~

【歌曲背景】

兒時老家聚會時，聽外公、伯公、外婆、姨婆們演唱的歌曲。

襯詞系列-聚會歌謠(二)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

ho i na luwan , hoyan~

ho i naluwan ,#ho i yana i yo i yen

ho -o waye , yan na i yo in

ha wu way i yeyan

in ho i yan , ho i ye i yan , ha i yo hayan

iyo iyo in , hiye yo-hayan

# i yo in ho yan

PS:#為反覆記號

【歌曲背景】

兒時老家聚會時，聽外公、伯公、外婆、姨婆們演唱的歌曲。

襯詞系列/聚會歌謠(三)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

naluwan~na i ya na ya o i yo in , ho wa ha i yan

ho i yan na i yo in ho yan , ho i yo-o- i yo in , ho yan

ho -o- i yo i yo in , ha i yan na i ya ho i yan na i yo in ho yan

ho i yo -o- i yo in , ho i yan

【歌曲背景】

兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，亦常在年祭當下由帶頭年輕人領唱的間歇性歌謠。

襯詞系列-聚會歌謠(四)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

naluwan na i ya na ya o , ho yan

na~lu wan , ho ayan ho a i ye i yo yan , i ya o ho in ho yan

hayan , hay i yo yan

i ni hayo in , i yo in , ho hayan

na~lu wan , ho ayan ho a i ye i yo yan , i ya o ho in ho yan

【歌曲背景】

兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，亦常在年祭當下由帶頭年輕人領唱的間歇性歌謠。

襯詞系列/聚會歌謠(五)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

naluwan na i ya na ya o(可即興填詞-semangalan za mapiyapiya)

naluwan na i ya na ya o(可即興填詞-lrayuwan za nizuma'enan)

heyo o i yan ha u way i yan

na i ya o , hey i yo hayan

單字:

semangalan-高興、快樂

mapiyapiya-大家

lrayuwan-謝謝

nizuma'enan-族人、村民

【歌曲背景】

卑南族通用歌曲，兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的組曲之一，亦可即興填詞

襯詞系列/聚會歌謠(六)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

ho i na lu wan na , i ya na ya o

ho i na lu wan na , i ya na ya o en

ho u way i yo yan

#ha i yan na i yo hey i yen

ho way i yan

heya o hai yan na i yo in , ho yan

#ho way i yo i yan

PS:#為反覆記號

【歌曲背景】

兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，亦常在年祭當下由帶頭年輕人領唱的間歇性歌謠。

襯詞系列/聚會歌謠(七)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

ho yan , ho hay i ye yan

ho hay yan , ho ha yan

he ya o ha yan

ho in , hi ye i yo

hay yan.

ho hay i ye yan

ho hay yan , ho ha yan

he ya o ha yan

ho in , hi ye i yo

hay yan.

【歌曲背景】

兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，亦常在年祭當下由帶頭年輕人領唱的間歇性歌謠。

襯詞系列/聚會歌謠(八)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

ho yan , ho a i ye yan

ho a i ye i yan , hay yan

ho hay i yan , hay i yan ho i ye yan

hay yan , ho i yo i yen , hay yan

in ho i yan , ho a i yen i yan , o hay yan

ho ai yan , ha i yan ho i yo in

hay yan ho i yo i yen , ho yan

【歌曲背景】

卑南族通用歌曲，亦常在年祭當下由帶頭年輕人領唱的間歇性歌謠。

襯詞系列/聚會歌謠(九)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

naluwan na i ya na ya o ~ho yan

haw o way yan , ho a i ye yo yan

ho a i ya o , ho yan

ha o yan , ha i ya o ho yan , ha i ya o ho yan

1-1.(可跟1交換搭配)

ho i na luwan na i ya na ya oi

ho i na luwan na i ya na ya o en

ho u way i yan , ho a i ya ho o i yo yan

ho i ya ho i yan

ho a i ye yan , ho a i ye yan ho i ya ho-o i yo yan

ha i yan na i yo in , ha i ye i yan , u wa i ye yan ho i ya ho i yan

he ya o ha yan , ha yo i ya o yan , ho i ya ho u way i yan

ho a i yan , ho a i ye yo yan , ho a i ya o ha yan

ha o ~yan , ha i ya o ho yan , ha i ya o ho yan

【歌曲背景】

兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，歌曲段落會隨領唱自由搭配選擇。

襯詞系列/聚會歌謠(十)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

ho i naluwan , ho i naluwan na

i ya na a i yo ya o~i

na-a lu u wan na i ya na ya o en

o wa i ya ho u way i yan

(可即興填詞)

【歌曲背景】

兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，歌曲段落會隨領唱自由搭配選擇。

襯詞系列/聚會歌謠(十一)

採集部落:台東縣卑南鄉下賓朗部落

採集人:林源祥

o ai yo yan , ho a i ye yan , ho yan(唱兩遍)

ho i yo iyen ho ai yeyan ho i yo i yen

haiyan ho i yo i yen , hayan

ho i na lu wan na i ya na yo in ho yan(唱兩遍)

hing ta ya haiye i yo i yan

hai ye i yo iyan

hai yan , ho i yo i yen

hai yan

【歌曲背景】

黑膠唱片時期歌謠(族群不祥)，五燈獎山地歌謠五度五關得主溫梅桂、張秀美曾演唱之歌曲-如在天堂，亦是兒時老家聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，目前最常使用在教會詩歌、報佳音等活動演唱。

Tamarakaw/大巴六九部落-聚會歌謠(一)

採集部落:台東縣卑南鄉泰安部落

報導人:鄭進妹

採集人:林源祥

(順序121)

ho i na lu wan~ na i ya na~ i yo

ho i na lu wan ~na i ya na i yo

ho u way i yo yan

ha i ya na i yo hey i yen ~ i no uway iyan na

heya o hayan na i yo in ~ hoyan

ho i na lu wan ~ na i ya na i yo~

ho u way i yo hay yan

ha i ya na i yo hey i yen ~ i no uway iyan na

heya o hayan na i yo in ~ hoyan

【歌曲背景】

此首歌謠於2017年由報導人-鄭進妹老師所演唱，並收錄在TAI身體劇場卑南族歌謠練習本當中。

以聚會時耆老喜愛演唱的歌曲，歌曲旋律會隨領唱自由呈現。

Tamarakaw/大巴六九部落-聚會歌謠(二)

採集部落:台東縣卑南鄉泰安部落

採集人:林源祥

hay i naluwan na iya na i ya i yo(×2)

en hiyeyan hiyan hiyan u wa an

hiyan u waya an~ heya ohayan na u waya a heya o hayan

naluwan na iya na iyu

naluwan na iya na iyu~o

he i yo o~ ha iya ho iyo-o yan~ho a i ye yan(x2)

【歌曲背景】

兩首皆為本部落最具特色之在地歌謠，於1996年初鹿部落辦理卑南族聯合年聚時，由歌手張惠妹之母-張王玉妹老師領隊上台演唱之尾段歌謠，連續組曲為:聚會巴拉冠、來來來、聚會歌謠(二)

Tamarakaw/大巴六九部落-婦女除草之歌

採集部落:台東縣卑南鄉泰安部落

收錄:1992年全國文藝季卑南篇-下賓朗部落婦女完工典禮片段

採集人:林源祥

a~ziye~~ye~~ya~~i a umaumalran ya

a~ziye~~ye~~ya~~i a senasenay lra ya

單字:

1.umaumalran=所述說的

2.senasenay=所唱的

【歌曲背景】

第一次聽到這首歌是在民國80年全國文藝季卑南族篇，在下賓朗部落呈現婦女除草節中間換場中，由泰安部落與初鹿部落演唱該部落的鋤草歌謠，劇名叫"遇見"，表示各部落若遇到不同的婦女除草隊伍亦會以歌聲來呼應並彼此鼓勵振奮。後因歌手張惠妹在曾電視中演唱此歌，故將此歌學習與收編，並在2023年花蓮山谷音樂節中展演。

kasavakan/建和部落-聚會歌謠

採集部落:台東縣卑南市建和部落

採集時間:民國88年卑南族聯合年聚

採集人:林源祥

ho i na lu wan~na

i ya na ai ho u way i yan

hayeyoyan , howayan

hay i yan na i yo , hey i yey

hayan haye i ye i ye i no yo in ho yan

【歌曲背景】

這首歌在高中時期參加卑南族聯合年聚時所聽到的歌曲，當時各部落歌謠隊輪番上陣呈現自己部落美好的卑南族歌謠，當時因為這首歌有原本我們熟悉的唱法，但本部落卻獨特的弦律呈現，故將這首歌收錄並成為本團卑南族歌謠的教學題材，亦曾在2023卑南族聯合年聚時演唱。

Puyuma/南王部落-護鄉兵之歌(勝利凱旋歌)

採集部落:台東縣卑南市建和部落

採集時間:民國88年卑南族聯合年聚

採集人:林源祥

pinulriyangetayan

pinusiyangesingan

Sanga nu Biyalu nu

kay Bangan nu Kamang nu Daliyanu

Likus nu Liyanes

naluwan na i naya on

haiyo hayan

---------------------------------------------------------------------------------------------------

valri valri sau ba yo

a lra ba i ye a lo ka kin

a ma o ki pang kiu pang rai

a mo no so ki nu ri yan

a do pang rai ado ra ri ki man

ho a hi yo hi yen ha u wayan

haiyo i yo o~ a i ye yan

單字:

1.pinulriyangetayan=腰間掛上臀鈴

2.pinusiyangesingan=配上鈴鐺

3.卑南族勇士名:

Sanga

Biyalu

Bangan

Kamang

Daliyanu

Likus

Liyanes

※後段因非卑南族語，知本部落長老意指來自西邊的話，可能是來自平埔族的西拉雅語。

Puyuma/南王部落/alamu kanku kema i ama-主說到我這裡來

採集部落:台東市南王部落

收錄:卑南族基督長老教會母語詩歌本

詞:許素珠

曲:林清美

ulra ya muwaluzunan

mu rapian i alamu kemay i ama

kanmu lapusay mu aluzunan

vangvangay nan(e)mu

rapian kema i ama

semungala ta kan ama

ulra ya mu salresengan

mu sevelan i alamu kema i ama

kanmu za hey-an

verayay mu za kasemamangalan

kemay i ama ,

semungala ta kan ama

單字:

1.ulra 有

2.muwaluzunan沈重，原詞為luzun重

3.rapian釋放

4.alamu來

5.ama父輩稱呼，在此為父神

6.kemay 從..來

7.lapusay辛苦

8.vangvangay繁忙

9.semungala ta 我們尊敬的(崇敬地)

10.salresengan 孤單寂寞

11.sevelan孤老

12.hey-an平安(日文)

13.verayay給予

14.kasemamangalan喜樂

【詞譯】

放下重擔釋放全部，來到這裡主這樣說著

沉重的繁忙的辛苦都卸下吧，一切都卸下並來到主的面前

孤單老苦的人們啊！來到這裡，主這樣說

我賜福平安喜樂給你們，感謝我們的天父

【歌曲背景】

此歌曲原為卑南族南王部落婦女完工慶時所演唱的歡慶歌舞曲目之一，曾收錄在2001年原舞者專輯-年的跨越CD2-02首。此歌為襯詞傳唱歌謠，主要對應婦女完工典禮時的歡樂氣氛。早期教會詩歌以歐洲歌謠為主要宣教曲風，為求保留傳統歌謠並方便宣教，故引用經文並填詞，歌名為:主說到我這裡來，編列在卑南族母語眾詩歌中的其中一首。

Katratripulr/知本部落-聚會歌謠

採集人:林源祥

naluwan~naluwan na i ya na ~aiya o~

na~luwan na i ya na ~a i yo ya on

ho a i ye yan

i ya o ho ha i yan , a wu wa

i ya o ho ha i yan , a wu wa ai

na~luwan na i ya na ~a i yo ya on

ho a i ye yan

【歌曲背景】

此歌曲流傳在卑南族各部落許久~有分南王部落與知本部落的演唱方式!此歌謠為知本部落演唱方式!通常會出現在聚會時演唱以抒發心情~

Katratripulr/知本部落-提親歌(下賓朗部落傳唱版)

田調及演唱:孫來春mumu、孫菊花mumu、孫優女mumu

族語協力:孫優女mumu、孫家儀、林承詒 anuw

ina ya amaama ya

hey yo hai yan na in ho yo hai yo hi yan

in ho a i yan

hey ya o hai yan na in

hey yo i ya o i yan na i ya o

hey yo i ya o hai yan

anzi ni a kapapuranan

anzi ni a katamakuwan

hey yo hai yan na in ho yo hai yo hi yan

in ho a i yan

hey ya o hai yan na in

hey yo i ya o i yan na i ya o

hey yo i ya o hai yan

anzi ni a katengazawan

anzi ni a kalalipadan

hey yo hai yan na in ho yo hai yo hi yan

in ho a i yan

hey ya o hai yan na in

hey yo i ya o i yan na i ya o

hey yo i ya o hai yan

uniyan na mi za pinangra

kama ni mi za maairayan

hey yo hai yan na in ho yo hai yo hi yan

in ho a i yan

hey ya o hai yan na in

hey yo i ya o i yan na i ya o

hey yo i ya o hai yan

單字:

ina =媽媽(伯母)

ama=爸爸(伯父)

anzi ni a kapapuranan=這裡有檳榔

anzi ni a katamakuwan=這裡有香菸

anzi ni a katengazawan=這裡有椅子

anzi ni a kalalipadan=這裡有凳子

uniyan na mi za pinangra=家裡窮沒有東西可招待

kama ni mi za maairayan=實在非常不好意思

【歌詞大意】

提親時所唱歌謠，謙稱自己家窮，只有檳榔.香菸.椅凳，沒有可招待的。

【歌曲背景】

此歌曲最早採集到的版本出自於1967年卑南族的祭儀歌聲—《歐樂思—史惟亮檔案》錄音資料研究中，採集到知本部落的婚禮歌曲

後來流傳到卑南族各部落，其中下賓朗部落的婦女們在《108年原住民村落文化發展計畫》美哉Pinuyumayan唱自己的歌 II：卑南族『經典部落歌謠』採集活化計畫中，完整收錄此歌謠的詞曲以及演唱內容，年輕族人為了傳唱，團員源祥亦重新填詞-檳榔花，並收錄在Paliulius樂團-圍坐在一起十年一刻紀念專輯中。同時分享給TAI身體劇場以及身邊喜愛族語歌謠的朋友們!