วัตถุประสงค์

1. เพื่อให้นักเรียนสามารถสร้างองค์ความรู้ได้ด้วยตนเอง

2. เพื่อพัฒนา ทักษะกระบวนการคิดของนักเรียน

3. เพื่อยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนให้สูงขึ้น

กลุ่มเป้าหมาย

นักเรียนโรงเรียนสินปุนคุณวิชญ์ ในปีการศึกษา 2562

บทที่ 2 หลักการและทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง

โรงเรียนสินปุนคุณวิชญ์ ได้ศึกษาหลักการ ทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง ดังนี้

1. การสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง (Constructionism)

2. การพัฒนาทักษะและกระบวนการคิด

3. การสร้างแผนผังความคิด (Mind mapping)

4. การใช้กิจกรรมแผนผังความคิด (Mind Mapping ) ประกอบการเรียนการสอน

1. การสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง (Constructionism)

การสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง Constructionism เป็นทฤษฎีทางการศึกษาที่พัฒนาขึ้นโดย Professor Seymour Papertแห่ง M.I.T. (Massachusette Institute of Technology) ทฤษฎีคอนสตรัคชั่นนิสซึ่ม (Constructionism) หรือทฤษฎีการสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง เป็นทฤษฎีการเรียนรู้ที่เน้นผู้เรียนเป็นผู้สร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง

ประสบการณ์ใหม่/ความรู้ใหม่ + ประสบการณ์เดิม/ความรู้เดิม = องค์ความรู้ใหม่

โดยมีหลักการต่างๆที่มีความสัมพันธ์ซึ่งกันและกัน ดังนี้

1. หลักการที่ผู้เรียนได้สร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง ตามทฤษฎี Constructionism คือ การสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง โดยให้ผู้เรียนลงมือประกอบกิจกรรมการเรียนรู้ด้วยตนเองหรือได้ปฏิสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อมภายนอกที่มีความหมาย

2. หลักการที่ยึดผู้เรียนเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ โดยครูควรพยายามจัดบรรยากาศการเรียนการสอน ที่เปิดโอกาสให้ผู้เรียนลงมือปฏิบัติกิจกรรมการเรียนด้วยตนเองโดยมีทางเลือกในการเรียนรู้ที่หลากหลาย

3. หลักการเรียนรู้จากประสบการณ์และสิ่งแวดล้อม หลักการนี้เน้นให้เห็นความสำคัญของการเรียนรู้ร่วมกัน (Social value) ทำให้ผู้เรียนปรับตัวได้ง่ายและทำงานร่วมกับผู้อื่นอย่างมีประสิทธิภาพ

4. หลักการที่ใช้เทคโนโลยีเป็นเครื่องมือการรู้จักแสวงหาคำตอบจากแหล่งความรู้ต่างๆ ด้วยตนเองเป็นผลให้เกิดพฤติกรรมที่ฝังแน่นเมื่อ ผู้เรียน “เรียนรู้ว่า จะเรียนรู้ได้อย่างไร (Learn how to Learn)”

กล่าวโดยสรุป หลักการเรียนการสอนตามทฤษฎี Constructionism เป็นการเรียนการสอนที่ผู้เรียนเรียนรู้จากการสร้างงาน ผู้เรียนได้ดำเนินกิจกรรมการเรียนด้วยตนเองโดยการลงมือปฏิบัติหรือสร้างงานที่ตนเองสนใจในขณะเดียวกันก็เปิดโอกาสให้สัมผัสและแลกเปลี่ยนความรู้กับสมาชิกในกลุ่ม ผู้เรียนจะสร้างองค์ความรู้ขึ้นด้วยตนเองจากการปฏิบัติงานที่มีความหมายต่อตนเอง

2. การพัฒนาทักษะกระบวนการคิด

การจัดการเรียนการสอนเพื่อนพัฒนากระบวนการคิด เป็นการจัดประสบการณ์เรียนรู้ที่เน้นกระบวนการมากกว่าเนื้อหาสาระวิชา ทั้งนี้เนื่องจากการจัดการเรียนการสอนเพื่อพัฒนากระบวนการคิดประกอบด้วยองค์ความรู้ที่ก่อให้เกิดผลสัมฤทธิ์แก่ผู้เรียน 3 ด้านคือ

1. ด้านความรู้ (Knowledge : K) แบ่งออกเป็น 2 ประเภทคือ

(1) เนื้อหาสาระของวิชานักคิด

(2) ความรู้บูรณาการ

2. ด้านกระบวนการ (Process : P) คือ กระบวนการจัดการเรียนการสอนเพื่อพัฒนากระบวนการคิดที่เน้นการฝึกปฏิบัติจริง ได้สร้างผู้เรียน ให้เกิดทักษะชีวิตพื้นฐาน 7 ประการ ได้แก่

(1) ทักษะการรู้จักตนเอง

(2) ทักษะการคิด การตัดสินใจและการแก้ปัญหา

(3) ทักษะการแสวงหาข้อมูล ข่าวสาร ความรู้

(4) ทักษะการปรับตัว

(5) ทักษะการสื่อสารและสร้างสัมพันธภาพ

(6) ทักษะการวางแผน และการจัดการ

(7) ทักษะการทำงานเป็นทีม

3. เจตคติ (Attitude : A) คือ คุณลักษณะที่ปลูกฝังของรายวิชา ได้แก่ ใจกว้าง ขยัน ใฝ่เรียนใฝ่รู้ กระตือรือร้นช่างคิดผสมผสาน ขยัน ต่อสู้ อดทน เป็นธรรม มั่นใจตนเอง ช่างวิเคราะห์ กล้าคิด กล้าเสี่ยง มีน้ำใจ น่ารัก น่าคบ เป็นต้น

จากองค์ความรู้ของการจัดการเรียนการสอนเพื่อพัฒนากระบวนการคิดดังกล่าว ได้เป็นแนวทางให้ครูผู้สอนดำเนินการจัดการเรียนการสอน โดยการจัดประสบการณ์ สภาพการณ์หรือสิ่งเร้ามากระตุ้นให้ผู้เรียนได้เกิดการคิดตามองค์ประกอบของความคิดอันประกอบด้วย เครื่องมือช่วยคิด ทักษะการคิด คุณสมบัติที่เอื้อต่อการคิดเพื่อให้ผู้เรียนมีด้านความรู้ (Knowledge : K) กระบวนการ (Process : P) และเจตคติ (Attitude : A) มีการแก้ปัญหาอย่างมีระบบ มีประสิทธิภาพ มีการตัดสินใจอย่างไตร่ตรอง รอบคอบ และพร้อมในการปรับตัวเพื่อเข้าสู่โลกอนาคตซึ่งเป็นเป้าหมายของหลักสูตร

3. แผนผังความคิด (Mind Mapping )

ความหมาย

คำว่า “แผนผังความคิด ( Mind Mapping ) นั้นได้มีผู้ให้ความหมายไว้ดังนี้

บูซาน (Buzan,1997 : 59) ได้ให้ความหมายของแผนที่ความคิด (Mind Mapping ) ไว้ว่า เป็นแผนผังหรือแผนภาพที่แสดงออกของการคิดรอบทิศทาง ซึ่งเป็นลักษณะการทำงานที่เป็นธรรมชาติของสมองมนุษย์ และเป็นเทคนิคการแสดงออกด้วยภาพที่มีพลังนำไปสู่กุญแจสากลที่จะใช้ไขประตูไปสู่ศักยภาพของสมอง แผนที่ความคิดนำไปประยุกต์ใช้ได้กับทุกแง่มุมของชีวิต ซึ่งทำให้การเรียนรู้ได้รับการพัฒนาและเกิดความชัดเจนขึ้นจะนำไปสู่การพัฒนาการกระทำต่างๆ ของมนุษย์

ทิศนา แขมมณี ( 2545 : 387)ได้ให้ความหมายของแผนผังความคิดไว้ว่า แผนผังความคิดเป็นผังที่แสดงความสัมพันธ์ของสาระ หรือความคิดต่างๆ โดยใช้ เส้น คำ ระยะห่างจากจุดศูนย์กลาง สี เครื่องหมาย รูปทรงเรขาคณิต และภาพแสดงความหมาย

สรุปได้ว่า แผนผังความคิด เป็นการแสดงโครงสร้างของการคิด กระบวนการคิด ความสัมพันธ์ของกระบวนการคิดตั้งต้นจนจบ เป็นแผนผังหรือแผนภาพที่แสดงความสัมพันธ์ของสาระหรือความคิดต่างๆ จากความคิดหลักไปสู่ความคิดรองและความคิดย่อย ให้เห็นเป็นโครงสร้างในภาพรวม โดยใช้เส้น คำ สี เครื่องหมายสัญลักษณ์และภาพแสดงความหมายและความเชื่อมโยงของความคิดหรือสาระนั้นๆ ทำให้มองเห็นความสัมพันธ์ของความคิดได้ชัดเจน

การใช้กิจกรรมแผนผังความคิด (Mind Mapping ) ประกอบการเรียนการสอน

มีนักการศึกษาได้กล่าวถึง การใช้แผนผังความคิดในการสอนไว้ดังนี้

Flood and Lapp (1999:110) กล่าวว่า แผนผังความคิด เป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้ผู้เรียนที่มีปัญหาทางการอ่านมองเห็นความสัมพันธ์ระหว่างความคิดหลัก และความคิดรองในเรื่องที่อ่าน ช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจเรื่องที่อ่านได้ตรงความเจตนาของผู้เขียน อีกทั้งยังช่วยแก้ปัญหาทางการอ่านภาษาอังกฤษไว้ 5 ขั้นตอน ดังนี้

1. เตรียมความพร้อมให้กับผู้เรียน โดยการระดมความคิดเกี่ยวกับเรื่องที่จะอ่านหรือหัวข้อนั้นๆ

2. ครูนำเสนอแผนผังความคิด โดยอาจะเป็นแผนผังความคิดที่มีข้อมูลเกี่ยวกับเนื้อเรื่องเพียงบางส่วน รวมถึงการใช้สี ลูกศร สัญลักษณ์ต่างๆ เพื่อเป็นการชี้นำให้ผู้เรียนเข้าใจบทอ่าน หรืออาจะเป็นผังความคิดโล่งๆ ที่ให้ผู้เรียนเติมข้อมูลลงไปเอง ซึ่งทั้งนี้ ขึ้นอยู่กับระดับความสามารถทางภาษาของผู้เรียน

3. ครูอธิบายถึงลักษณะโครงสร้างหรือรูปแบบของแผนผังความคิดที่ใช้ รวมถึงการจัดวางโครงสร้างของบทอ่านให้กับผู้เรียน

4. ครูและผู้เรียนช่วยกันวิเคราะห์เนื้อเรื่อง และเติมข้อความลงในแผนผังความคิดให้สมบูรณ์

5. หลังจากการทำแผนผังความคิดเสร็จแล้ว ครูอาจใช้แผนผังความคิดที่สร้างขึ้น นำไปสู่การเรียนรู้ทักษะอื่นๆ เช่นการพูด หรือการเขียน เป็นต้น

แผนผังความคิดสามารถใช้เป็นเครื่องมือในการเรียน ช่วยพัฒนาความเข้าใจการอ่านและความสามารถในการจำเรื่องราวได้แม่นยำขึ้น ช่วยเชื่อมโยงความรู้เดิมกับความรู้ใหม่เข้าด้วยกัน

แวนด้า นอร์ธและโทนี บูซาน( Vanda North; & Tony Buzan.1991/2541 : 43-48; อ้างถึง ใน พรพันธ์ อิสระ. 2545 :11 ) ได้เสนอแนะขั้นตอนการใช้แผนที่ความคิด (Mind Mapping ) ในการเรียนการสอนไว้ดังนี้

1. กำหนดคำถามให้คิด เช่น เมื่อผู้สอนพูดถึงน้ำ ผู้เรียนคิดถึงอะไร

2. ระดมสมองเพื่อหาสิ่งที่ผู้เรียนคิด จะเป็นการนำความรู้ที่มีอยู่ออกมาใช้ ให้ผู้เรียนมีอิสระในการคิด คือปล่อยให้ความคิดเกี่ยวกับเรื่องใดเรื่องหนึ่ง ให้ไหลออกมาจากสมอง

3. เขียนความคิดรวบยอดหลังไว้ตรงกลางของกระดาษตัวบรรจงใหญ่ ความคิดที่สำคัญน้อยลงไปอยู่บริเวณรอง คือ แตกสาขาออกไปเขียนคำบนเส้น ที่ยาวเท่าตัวหนังสือ โดยเขียนเหนือเส้น

4. ลากเส้นเชื่อมโยงในแต่ละความคิด เส้นสาขาหลักเรียวไม่แข็งทื่อ เส้นแต่ละเส้นต้องเชื่อมต่อ จากเส้นอื่นๆ

5. ใช้สีที่ช่วยจดจำ เพลินตา กระตุ้นสมองซีกขวา

ใช้เครื่องหมาย รูปภาพ ลูกศร ช่วยให้เห็นว่าแนวคิดต่าง ๆ มีความเชื่อมโยงอย่างไร และทำให้เกิดการโดดเด่น จากการศึกษาพบว่า การทำแผนที่ความคิดนั้น (Mind Mapping) สามารถทำได้หลายระดับ

สรุปได้ว่า แผนผังความคิดสามารถนำมาใช้ได้อย่างหลากหลายในการเรียนการสอน ไม่ว่าจะเป็นช่วงก่อนเรียน ระหว่างเรียน หรือใช้ในการสรุปบทเรียนหลังจากสอนเสร็จ โดยการนำแผนผังความคิดมาในการเรียนการสอนนั้นจะช่วยให้ครูประเมินความรู้ ทัศนคติ และประสบการณ์ของผู้เรียนที่มีเกี่ยวกับบทเรียนนั้นๆ นอกจากนี้ แผนผังความคิดยังเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้ผู้เรียนสามารถตรวจสอบความคิดของตนเองได้

บทที่ 3 วิธีการและขั้นตอน

ขั้นตอนที่ 1 สร้างกรอบแนวคิดในการพัฒนา

ขั้นตอนที่ 2 วิเคราะห์หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน

ขั้นตอนที่ 3 กำหนดวัตถุประสงค์การเรียนรู้

ขั้นตอนที่ 4 กำหนดคุณลักษณะนวัตกรรมการเรียนรู้

ขั้นตอนที่ 5 สำรวจทรัพยากรการพัฒนานวัตกรรมการเรียนรู้

ขั้นตอนที่ 6 ออกแบบนวัตกรรมการเรียนรู้

ขั้นตอนที่ 7 วางแผนและดำเนินการพัฒนาการเรียนรู้

ขั้นตอนที่ 8 ตรวจสอบ ทดลองและพัฒนานวัตกรรมการเรียนรู้

ขั้นตอนที่ 9 สรุปและประเมินผลการเรียนรู้

บทที่ 4 ผล และสรุป อภิปรายผล

1. นักเรียนสร้าง/สรุป องค์ความรู้ได้ด้วยตนเอง

2. นักเรียน มีพัฒนาทักษะ กระบวนการคิด

3. นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนที่สูงขึ้น

จากการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิธีการสร้างแผนผังความคิด (Mind Mapping) เพื่อยกผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน นักเรียนโรงเรียนสินปุนคุณวิชญ์โดยให้ครูผู้สอนทุกคน ใช้เป็นเครื่องมือ/วิธีการ ในการจัดการเรียนรู้ในทุกรายวิชา ในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา2562 ผลปรากฏว่า นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น โดยเฉลี่ยทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้รวม (GPAX) เพิ่มขึ้นอยู่ในระดับ 2.5 นักเรียนสามารถสร้างองค์ความรู้ได้ด้วยตนเองเกิดทักษะกระบวนการคิดมีความกระตือรือร้น สนุกสนานในการเรียน และการจัดกิจกรรมการสอนของครูผู้สอน มีความน่าสนใจ

สรุปได้ว่า วิธีการสร้างแผนผังความคิด (Mind Mapping) ประกอบการเรียนการสอน มีผลที่สอดคล้องกับแนวคิดของ Flood and Lapp, แวนด้า นอร์ธ, โทนี บูซาน และสมศักดิ์ สินธุรเวชญ์กล่าวไว้ทุกประการ

Mind Mapping

ความเป็นมา ของ Mind Mapping

โทนีบูซาน (Tony Buzan) นักจิตวิทยาชาวอังกฤษ เป็นผู้คิดริเริ่มนำเอาความรู้เรื่องสมองมาปรับใช้กับการเรียนรู้ของเขา (พ.ศ. 2517) โดยพัฒนาจากการจดบันทึกแบบเดิมที่จดบันทึกเป็นตัวอักษรเป็นบรรทัดๆ เป็นแถว ๆ เปลี่ยนมาเป็นบันทึกด้วยคำ ภาพ สัญลักษณ์แบบแผ่รัศมี ออกรอบๆ ศูนย์กลางเหมือนการแตกกิ่งก้านของต้นไม้ การแตกของ เซลล์สมอง โดยใช้สีสัน ต่อมาโทนี บูซาน พบว่า วิธีที่เขาใช้นั้นสามารถนำไปใช้กับกิจกรรมอื่นๆ ทั้งในชีวิตส่วนตัว และชีวิตการงาน เช่น การวางแผน การตัดสินใจ การช่วยจำ การแก้ปัญหา การนำเสนองาน และการเขียนหนังสือ เป็นต้น

การเขียนแผนที่ความคิด (Mind mapping ) เกิดจากการใช้ทักษะทั้งหมดของสมอง เป็นการทำงานร่วมกันของสมองทั้งสองซีก คือ สมองซีกซ้ายและซีกขวา สมองซีกขวาทำหน้าที่สังเคราะห์ คิดสร้างสรรค์ จินตนาการ ความงาม ศิลปะ จังหวะ สมองซีกซ้ายจะทำหน้าที่ในการวิเคราะห์ คำ ภาษา สัญลักษณ์ ลำดับความเป็นเหตุเป็นผล ตรรกะ วิทยา

ผลการวิจัยการใช้ Mind mapping ในการจัดการเรียนรู้

จากการศึกษาเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องโรงเรียนสินปุนคุณวิชญ์ สรุปได้ว่าการนำแผนผังความคิดมาใช้ในการเรียนการสอน ทำให้การจัดการเรียนการสอนมีประสิทธิภาพดียิ่งขึ้น นักเรียนมีความกระตือรือร้น สนุกสนาน กล้าแสดงออก มีทัศนคติที่ดีต่อการเรียน ช่วยในการจดจำคำบรรยาย พัฒนาคุณภาพในการระดมสมองของนักเรียน ทำให้การจดบันทึกมีความชัดเจน นักเรียนมีความคิดเป็นอิสระมากขึ้น รวมทั้งยังช่วยเพิ่มความเข้าใจ นอกจากนี้ยังพบว่าการจัดการเรียนรู้โดยใช้แผนผังความคิด เป็นรูปแบบการจัดการเรียนการสอนที่ส่งเสริมความสามารถของนักเรียนให้มีการพัฒนากระบวนการคิดอย่างเป็นระบบ แผนผังความคิดมีประโยชน์มากมาย ทั้งในชีวิตประจำวันและชีวิตการทำงาน เช่น การวางแผน การช่วยจำ การสรุปบทเรียน เป็นต้น

หลักการทำแผนผังความคิด (Mind Mapping)

วิมลรัตน์ สุนทรโรจน์ (2545: 182 – 189) ได้กล่าวไว้ว่า

1. เริ่มด้วยภาพที่ตรงกึ่งกลางหน้ากระดาษภาพ ๆ เดียวมีค่ากว่าคำพันคำ และยังช่วยให้เกิดความคิดสร้างสรรค์ และยังเพิ่มความจำมากขึ้นด้วย

2. ใช้ภาพให้มากที่สุดใน Mind Mapping ก่อนคำสำคัญหรือรหัส เพื่อเป็นการช่วยในการทำงานของสมอง ดึงดูดสายตา และช่วยในการจำ

3. ควรเขียนคำสำคัญบรรจงตัวใหญ่ ๆ ถ้าเป็นภาษาอังกฤษให้ใช้ตัวพิมพ์ใหญ่ เมื่อย้อนกลับมาอ่านใหม่จะให้ภาพที่ชัดเจน สะดุดตา อ่านง่าย และก่อผลกระทบต่อความคิดมากกว่า

4. เขียนคำสำคัญเหนือเส้น และแต่ละเส้นต้องเชื่อมต่อกับเส้นอื่น ๆ เพื่อให้แผนผังความคิด (Mind Mapping) มีโครงสร้างพื้นฐานรองรับ

5. คำสำคัญควรมีลักษณะเป็น “หน่วย” โดยคำสำคัญ 1 คำ ต่อเส้น 1 เส้น คำละเส้นเพราะจะช่วยให้คำแต่ละคำเชื่อมโยงกับคำอื่น ๆ ได้อย่างอิสระ เปิดทางให้แผนผังความคิด (Mind Mapping) คล่องตัวและยืดหยุ่นมากขึ้น

6 ขั้นตอนวิธีในการเขียน Mind Map

1. เตรียมอุปกรณ์การเขียน ได้แก่ กระดาษเปล่าที่ไม่มีเส้นบรรทัด สี ปากกา ดินสอ ยางลบ เป็นต้น

2. วางกระดาษแนวนอนเริ่มวาดจากจุด “กึ่งกลาง” ของกระดาษก่อนเพราะการเริ่มต้นที่จุดกึ่งกลางจะทำให้ สมองของเราเป็นอิสระ

3. รวบรวมความสัมพันธ์ของเนื้อหา จัดจำแนก และวาดแยกตามความสัมพันธ์

4. เขียนข้อความให้สั้น กระชับ ได้ใจความ

5. พยายามเว้นที่ว่างเพื่อให้สามารถขยายได้เมื่อมีการรวบรวมความคิดเพิ่มเติม

6. เพื่อให้สามารถจัดจำแนกกลุ่มความคิดได้ดี ควรใช้สีที่แตกต่างกัน อาจเลือกใช้การวาดภาพเพราะจะช่วยให้จดจำได้ง่ายขึ้น

ประโยชน์ของการใช้แผนผังความคิด

นักการศึกษาได้กล่าวถึงประโยชน์จากแผนผังความคิดไว้ดังนี้

สมศักดิ์ สินธุรเวชญ์ (2544:21) กล่าวถึงประโยชน์ของแผนผังความคิด (Mind Mapping) กับการใช้งานด้านการจัดการเรียนรู้ ดังนี้

1. ด้านผู้เรียน ผู้เรียนสามารถนำแผนผังความคิด (Mind Mapping) มาใช้สำหรับจดบันทึกความรู้ การสรุป การอภิปราย ทบทวนความรู้เดิม การจัดระบบข้อมูลที่กระจัดกระจายให้เป็นระเบียบตลอดจนการ วางแผนการทำงาน การเสนอผลงาน และการเขียนรายงาน

2. ด้านผู้สอน ครูผู้สอนสามารถนำแผนผังความคิด (Mind Mapping) มาใช้เป็นเครื่องมือในการวางแผนการสร้างหลักสูตร แผนการสอน การประเมินผลการเรียนรู้ การประเมินโครง การการเตรียมบทเรียน การเสนอผลงาน การบันทึกการประชุม การสรุป การอภิปราย ใช้ในการระดมความคิด การตรวจสอบความรู้ของผู้เรียนและให้ผู้เรียนสรุปความเข้าใจจากบทเรียน

และ ไสว ฟักขาว (2544:162) ได้สรุปประโยชน์ของแผนผังความคิดไว้ดังนี้

1. ใช้ในการวิเคราะห์เนื้อหาหรืองานต่าง ๆ

2. ใช้ในการระดมพลังสมอง (Brainstorming)

3. ใช้ในการสรุปหรือสร้างองค์ความรู้

4. ใช้จัดระบบความคิดและช่วยให้จำได้ดี

5. ช่วยส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ เช่น การเขียนเรียงความ การเขียนบทความ

6. ใช้ในการจดโน้ต หรือทำโน้ตสำหรับนำเสนอ

สรุปได้ว่า การจัดการเรียนรู้ โดยใช้วิธีการ Mind Mapping มีประโยชน์ทั้งต่อครูผู้สอนและนักเรียน ในทุกกิจกรรมการเรียนรู้ ทั้งก่อนการจัดการเรียนรู้ ระหว่างการจัดการเรียนรู้ และหลังการจัดการเรียนรู้ ทำให้เกิดการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ

ตัวอย่างการเขียน Mind Mapping

ตัวอย่าง ผลงานแผนผังความคิด (Mind Mapping)

ของนักเรียนโรงเรียนสินปุนคุณวิชญ์ ทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ ปีการศึกษา 2562