Search this site
Embedded Files

https://sites.google.com/view/linguarium 

Ich bin wer ich bin

https://docs.google.com/presentation/d/1aJFf20Li5yGBl1Ji0AXhDIiMBEoxdq1Ne4dJFTZvyd0/edit?usp=drivesdk 

Lichaam, ziel en geest

In de archieven van het Louvre liggen duizenden brieven gericht aan Mona Lisa. Een verrassend idee om post te sturen en er een postzegel op te plakken vanuit Frankrijk of elders. Ik dacht: ik kan Mona Lisa ook een brief schrijven. Om mijn actie op een grap te laten lijken, schreef ik in de aanhef van de brief: Als Mona Lisa post krijgt. Verder schreef ik: ik ben theoloog en leraar op een hogeschool. Ik schreef haar ook, dat ze waarschijnlijk veel brieven zou krijgen, waarin mensen haar iets vroegen, maar dat ik niet echt een vraag had, wel een antwoord en of ze misschien mij de vraag daarbij zou willen stellen. Het antwoord dat ik haar gaf was: ja. Ik kreeg geheel onverwacht een brief terug.



Lieve vriend,

Een vreemd fenomeen: miljoenen bezoekers en tal van bewonderaars sturen mij brieven of kaarten die worden bewaard in de archieven van het Louvre. Mensen die ik nooit heb ontmoet zeggen dat ze gek worden van liefde voor mij of juist helemaal niet, maar toen kwam daar ineens een brief van u uit Nederland, een theoloog, die me vroeg om een vraag te stellen bij een antwoord dat u me gaf. Het was niet gemakkelijk, om bij het antwoord een vraag te vinden. Ik heb natuurlijk helemaal geen verstand van theologie, maar ik weet wel wat van de ziel, dat denk ik tenminste, en misschien een beetje van god, ik zeg, een beetje. Desondanks kon ik niet nalaten te reageren, al was het alleen maar vanwege de kop van uw brief: Als Mona Lisa post krijgt. Wat een opening! Welnu, lieve vriend, wat zal ik zeggen? Welke vraag zal ik stellen? Lichaam, ziel en geest. Die woorden schieten me te binnen. Lichaam en ziel, dat begrijp ik wel, maar wat is de geest eigenlijk? Ik heb me altijd afgevraagd: wat is de ziel en wat is de geest en, vooral, is daar een verschil tussen? Dat is dus mijn vraag.

Met vriendelijke groet, Mona Lisa.



Het valt op, dat in het lichaam veel organen een dubbelganger hebben: linker- en rechterhersenhelft, linker- en rechterhand, enzovoort. Het lichaam is als het ware uit twee delen samengevoegd tot een geheel. Ik bedacht, dat er een relatie tussen die twee delen van elk orgaan is. Bijvoorbeeld de linker- en de rechterhand, daar is een relatie tussen. De ene hand is passief en de andere actief. Vervolgens zag ik, dat in het zenuwstelsel ook een tweedeling bestaat, namelijk het autonome en het animale zenuwstelsel. Deze hebben met elkaar een verhouding die te

 vergelijken is met die tussen de linker- en de rechterhand. Het animale zenuwstelsel is willekeurig (kunnen we met de wil beheersen). Het autonome zenuwstelsel is onwillekeurig (we kunnen het niet met de wil beheersen). Ik concludeerde dat als de geest een fysieke basis heeft, dan is het deze. De werking van de geest berust op het onwillekeurige zenuwstelsel. Het is een ander ik, dat je niet als ik voelt. De werking van je eigen ik, dat je als ik voelt, de ziel, berust op het willekeurige zenuwstelsel. Het andere en het eigen ik, de geest en de ziel, werken met elkaar samen als partners in het brein.


3

Stel, dat onze voorouders hadden gedacht:

De verschillende bewustzijnstoestanden van een mens zijn gelokaliseerd in het brein.

Als iemand verliefd is, dan de kwab van de liefde, als iemand iets koopt of verkoopt , dan de kwab van het handelen, als iemand muziek speelt, dan kwab van de muziek.

Maar onze voorouders waren nog niet in staat om zo te denken.

Ze brachten hersenfuncties (denkhandelingen) niet in verband met de anatomische opbouw van de hersenen (hersenkwabben), maar met onstoffelijke (metafysische) wezens die ze goden noemden.

Toch hadden onze voorouders een vermoeden lichaam als oorsprong van gedachten en gevoelens, ze waren echter niet in staat deze te lokaliseren.

Ze dachten dat de zetel van de ziel (geest) in de borstkas zat. De opvatting dat gevoel en verstand in de borstkas (het hart) vertoefden, heeft lange tijd in de gehele wereld stand gehouden.

Niet iedereen dacht er hetzelfde over.

Plato verkondigde dat intellectuele functies vanuit het hoofd moesten komen, terwijl stemmingstoestanden (emoties) uit het hart kwamen en de lagere lusten door de lever (of de buik) werden veroorzaakt.

(Deze indeling in hoofd, hart en buik is nog steeds een populaire opvatting)

Vanaf de 17e eeuw begon de relatie tussen anatomische opbouw en functie van de hersenen wat duidelijker te worden.

De hedendaagse kennis over functionele neuroanatomie is geworteld in de 18e eeuw

 Theorieën over lokalisatie van bepaalde functies in de cortex werden verder ontwikkeld in de 18e eeuw. In het begin van de 19e eeuw werden motorische en sensorische zenuwen door lichaam heen onderscheiden.

Gall aan het einde van de 18e eeuw koppelde psychische functies aan lichamelijke kenmerken. Zijn theorieeën werden onderbouwd door zeer selectieve waarnemingen aan patiënten met discrete hersenletsels. In de eerste helft van de 19e eeuw ontstond er weerstand tegen de frenologie van Gall en werd er sterk getwijfeld aan de lokalisatietheorieën. Ook de Fransman Paul Broca kon zich niet verenigen met een koppeling van mentale functies en corticale gebieden, totdat hij bij een patiënt met een motorische afasie een verweking in de frontale hersenkwab vaststelde. In 1861 beschreef hij in een klassiek artikel dat hier het vermogen tot spreken gelokaliseerd moest zijn. In 1874 stelde Wernicke dat het taalbegrip meer naar achteren in de temporaalkwab gelegen moest zijn en hij onderkende ook al dat spraak- stoornissen niet alleen konden ontstaan ten gevolge van uitval van corticale centra, maar ook door problemen met hun onderlinge verbindingen.

Tegenover de lokalisatietheorieën stond het holisme, waarin men de functie van de hersenschors – of in ieder geval belangrijke gedeelten daarvan – meer als een globaal geheel opvatte. Tot in het midden van de 20e eeuw hebben aanhangers van beide theorieën met elkaar gestreden, totdat de Amerikaanse neuroloog Geschwind en de Russische neuropsycholoog Luria duidelijk maakten dat cognitieve functies en gedrag voortkomen uit relaties tussen verschillende velden in de cortex. (Joannes Bernardus Maria Kuks, Klinische neurologie)




4


Luria verdeelde de hersenen in drie eenheden: de hersenstam, een sensorische eenheid (achterhoofd) en een motorische eenheid (voorhoofd)

Signalen (horen, zien, voelen, smaak, reuk), afkomstig van de periferie, worden in stappen verwerkt en geïntegreerd in het achterhoofd.

Vanuit het voorhoofd worden signalen in de omgekeerde volgorde teruggeleid naar de periferie. Het voorste deel van het voorhoofd de prefrontale kwab heeft geen specifieke functie, het bestuurt de hersenen en het perifere zenuwstelsel.

Luria noemde dit het intentionele bewustzijn, ik noemde het de wil. Het voorhoofd was de biologische basis van de wil. Het achterhoofd was de basis van de ervaring.

De grote hersenen zijn in twee helften, de hemisferen, verdeeld. De hersenhelften zijn symmetrisch, behalve voorzover een voorkeurshelft dominant is. De dominantie manifesteert zich in het bestaan van een voorkeur voor de tegenovergestelde lichaamshelft, in het bijzonder de voorkeurshand. (Als je linkshandig bent, is je voorkeurshelft rechts. Bij een rechtshandige is dat andersom. Dit geldt in de meeste gevallen.)

De functie, die vanuit de dominante hersenhelft divergeert, noemde ik de rede (of het verstand). De dominante hersenhelft regelt onder andere het begrijpen en het spreken van de taal. Het gebied van Wernicke, achterin, bemiddelt het begrijpen van de taal. Het gebied van Broca, vooraan, bemiddelt het spreken van de taal.

Het was me niet zo duidelijk waar de niet dominante hersenhelft voor diende. Ik nam aan, dat er vooraan, onder andere, een tweede spraak zou kunnen zijn naast de gewone spraak in het gebied van Broca. De tweede spraak zou betrokken zijn bij het leren van vreemde talen en veranderingen in de taal, zoals het gebruik van nieuwe woorden in de taal en de vorming van creolentalen. Ik noemde dit gebied daarom het Creoolse gebied.

Achterin regelt de niet dominante hersenhelft een lichaamsbewustzijn, ook wel lichaamsschema genoemd, dat wil zeggen een bewustzijn van de spierzin en de evenwichtszin, waardoor de oriëntatie in de ruimte wordt beïnvloed. De functie van de niet dominante hersenhelft noemde ik de intuïtie.

Je kunt in de hersenen twee elkaar kruisende eenheden onderscheiden: van achteren naar voren de sensorische-motorische eenheid en van rechts naar links de intuïtief-rationele eenheid.



Hester Knibbe:  Wat zijn de grenzen van taal en bestaan die eigenlijk wel? Blinden hebben braille, doven gebarentaal, wij onze lichaamstaal, mimiek. Maar als je doofblind bent, vroeg ik mij af, hoe communiceer je dan met je medemensen?
Ik stuitte bij mijn zoektocht op de film Marie Heurtin, een jonge doofblind geboren vrouw, verwilderd in onze talige ziende wereld, die door een empathische non vierhandentaal krijgt aangereikt: een soort doventaal waarbij de ‘spreker’ de handen neemt van de ‘luisteraar’ en daarbij het dovenschrift overbrengt. Ze leert Marie ook via letterblokken van drukkers haar naam. Zo wordt ze iemand, ook voor zichzelf.


Een roos, een witte roos. Niet de roos van de stem, niet de roos van lippen, niet de roos van het geluid. Niet de roos van het gezicht, niet de roos van oogleden, niet de roos van het licht. Niet de rode, maar de witte, niet de ziende en horende, maar de blinddoofstomme roos.

7

Structuur van de tastorganen

De organen van de tastzin zijn receptoren: ze nemen prikkels als aanraking, pijn en temperatuur waar. Ook het zich bewust zijn van de lichaamshouding is te danken aan deze gespecialiseerde orgaantjes. Deze receptoren bevinden zich in de huid, het bindweefsel en de slijmvliezen. Er zijn verschillende typen; al naar gelang de aard van wat ze waarnemen is er sprake van tactiele receptoren (aanraking), nociceptoren (pijn), thermoreceptoren (temperatuur) en proprioceptoren (positie).

Zoals de woordtaal woordsoorten kent (zelfstandig naamwoord, bijvoeglijk naamwoord, bijwoord, werkwoord, etcetera), zo kent de voeltaal soorten van gevoelens / voelwoorden (aanraking, pijn, temperatuur, positie / beweging / houding, [en ook] geur, smaak, gehoor, gezicht). Zoals woorden een zin kunnen vormen, zo kunnen gevoelens een reeks vormen. Een reeks is bijvoorbeeld een verandering van positie als gevolg van pijn na aanraking bij een bepaalde temperatuur. reeks / gevoelens die op elkaar volgen.

Behalve de tastorganen spelen ook zenuwuiteinden die zich los in de weefsels bevinden een rol bij de geleiding van gevoelswaarnemingen; dit zijn de vrije zenuwuiteinden.

Plaats van de tastorganen in het menselijk lichaam

De receptoren die gevoelig zijn voor aanraking bevinden zich onder meer in de huid. Receptoren voor temperatuur en pijn bevinden zich in de vrije zenuwuiteinden die verspreid door het lichaam voorkomen. Proprioceptoren, ofwel de receptoren voor de positie van de eigen lichaamsdelen, bevinden zich in de skeletspieren, de pezen en de gewrichtskapsels.

De lichaampjes van Meissner, Golgi, Vater-Pacini, Ruffini en Krause.

Vijf handelingen

Afdekken Vouwen Dragen Bewegen Opleggen

De hand stilhouden, [geen massage] lichte druk, de handpalm / handkom omsluit (omgeeft sluitend) contigu /continu het zachte weefsel

Het doel is niet therapeutisch. Het doel is communicatie.

Jezelf behandelen

Rûaḥ ist weiblich und soll ein onomatopoietisches Wort sein, welches das Geräusch des Windes oder des Atmens nachahmt.

Hebreeuws Ruach, Aramees Rucha

 onomatopee, zoals Nederlands Roekoe, klinkt als het ruisen van de wind (een sterke wind) of het koeren van een duif.

Gurren Roekoe Reiki

Er zijn twee manieren voor zelfbehandeling. De eerste is de volledige zelfbehandeling met de bijbehorende handposities. De tweede manier is je handen op een bepaalde plaats van je lichaam neer te leggen.

De kunst is om met de juiste “touch” aan te raken om het lichaam uit te nodigen om spanning los te laten.

De juiste aanraking.

Structuur en functie van de tastorganen Bij veel gewaarwordingen spelen

 verschillende receptoren een rol. Tot de receptoren voor aanraking behoren gespecialiseerde orgaantjes als de tastlichaampjes van Meissner. De tastlichaampjes van Meissner zijn eivormige receptoren. Er zitten veel van deze tastlichaampjes in de huid van de vingertoppen, de handpalmen, de voetzolen, de oogleden, de tepels en het puntje van de tong en in de diepere weefsels van het lichaam.

Tot de proprioceptoren behoren de spierspoelen, de peessensoren en de gewrichtssensoren. Spierspoelen zijn gespecialiseerde groepen spiervezels in een skeletspier. Peessensoren zijn aanwezig bij de overgang van een pees in een spier. Gewrichtssensoren bevinden zich in en rond het gewrichtskapsel en het botvlies.

De spierspoelen reageren op het strekken van de spieren. Als de spier wordt

 gestrekt, worden ook de spiervezels van de spierspoel gestrekt, waardoor de sensibele zenuwuiteinden worden geactiveerd. Als reactie hierop worden signalen naar de spiervezels gestuurd via de zenuw die motorische prikkels overbrengt. Deze motorische prikkels wekken een spiersamentrekking op; zo wordt een evenwicht in stand gehouden. Er zitten talrijke spierspoelen in de intrinsieke spieren van de hand en de spieren rondom het oog, waar fijne, precieze bewegingen zijn vereist.

Lichaampjes van Golgi

Ook de lichaampjes van Golgi werken als proprioceptoren en registreren beweging en positie van de pezen. Daarnaast bepalen ze de spanning tijdens het strekken van de pezen. De lichaampjes van Golgi zijn te vinden in het gebied tussen pezen en spieren.

Lichaampjes van Vater-Pacini

 De lichaampjes van Vater-Pacini zijn zintuigreceptoren die druk, ruwe aanraking, trilling en spanning waarnemen; ze hebben een groot waarnemingsbereik. Ze bevinden zich in de handpalmen, de voetzolen, de ligamenten, de genitaliën, de gewrichtskapsels, bepaalde vliezen en de inwendige organen.

Lichaampjes van Ruffini en lichaampjes van Krause

De lichaampjes van Ruffini en de lichaampjes van Krause zijn complexe receptoren in de lederhuid en het onderhuidse weefsel, in het bijzonder die van de voetzolen en de vingertoppen. Het zijn mechanoreceptoren die gevoelig zijn voor aanraking en druk.

Soorten tactiele prikkels

Er is een indeling in vier soorten tactiele prikkels te maken, die alle vier ook gespecialiseerde receptoren in de huid kennen.

Lichte aanraking wordt op de onbehaarde huiddelen gedetecteerd door het tastlichaampje van Meissner. Dit betreft prikkels die onder meer verwerkt worden bij het uitoefenen van fijnmotorische taken door het organisme. De fijne tastzin kan getest worden door met een plukje watten zachtjes over de huid te strijken. De persoon dient de ogen te sluiten en de aanraking te bevestigen.

Aanhoudende aanraking komt als prikkel binnen via de zogenoemde schijf van Merkel. Tactiele zenuwuiteinden van dit type zijn langzaam adaptief, dat wil zeggen dat ze hun pulsen nog lang blijven afvuren naar de hersenen nadat de aanraking begon.

Vibraties en snelle variaties in druk worden verwerkt door het druklichaampje van Vater-Pacini. Hiermee kan een organisme bijvoorbeeld de trillingen van een aardbeving voelen. De mens bemerkt hiermee in de huid bijvoorbeeld de trillingen van de bas van een hard vibrerende muziekinstallatie. Deze lichaampjes bevinden zich in de handpalmen, voetzolen, geslachtsorganen en tepels, wat suggereert dat ze ook een belangrijke rol spelen bij de seksuele stimulatie en bij het zogen. Verder komen deze lichaampjes ook veel voor bij inwendige organen en in het bindweefsel rondom gewrichten en spieren, waar ze snelle veranderingen en vibraties registreren en betrokken zijn bij de proprioceptie.

Bestreken huid wordt geregistreerd door de peritrichale zenuwen. Dit zijn zenuwuiteinden die om de haarfollikels gedraaid zitten. Het gevoel dat deze peritrichale zenuwen veroorzaken is duidelijk op te wekken door tegen de natuurlijke stand van de hoofdharen in te strijken.

Mechanische/Tastreceptoren

Onze huid bevat verschillende receptoren die ons helpen de wereld via tast te kunnen ontdekken. Er zitten vier zogeheten tastreceptoren in onze huid:

Schijf van Merkel

Deze schijfvormige receptoren zitten vlakbij de grens tussen de opper- en lederhuid. Zij zijn gevoelig voor een lage prikkel frequentie en voornamelijk verantwoordelijk voor de waarneming van druk op de huid.

Lichaampje van Meissner

Deze groep van platte cellen bevindt zich in de lederhuid en is verantwoordelijkheid voor de waarneming van lichte/vluchtige aanraking van de huid.

Ruffini cilinder

Deze receptor bestaat uit een bundel vezels die zich binnen een cilindervormige capsule bevinden en neemt de sensatie van strekken waar.

Lichaampje van Pacini

Deze receptor bestaat uit een gelaagde capsule die om een zenuw vezel is geplaatst en zit diep in de huid. Deze receptor is onder andere verantwoordelijk voor de waarneming van structuren.

Gevoelszintuigen

Gevoelszintuigen komen overal in de huid van de meeste dieren voor. Tast en druk worden waargenomen door mechano-receptoren, warmte en koude door thermos-receptoren en pijn door noci-receptoren.

De plaats van een mechano-receptor is mede bepalend voor de aard van de opgevangen prikkel. Een receptor die in het bovenste gedeelte van de lederhuid ligt is voor het tastzintuig. Wanneer de receptor dieper in de huid ligt zal het alleen grovere veranderingen opmerken. Dus druk. In het lichaampje van Vater-Pacini liggen de mechano-receptoren voor de druk. Dit wordt dus een druk-zintuigorgaantje genoemd. Deze komen behalve in de huid ook nog op vele andere plaatsen in het lichaam voor. bijvoorbeeld in het bindweefsel rond spieren en pezen en onder de slijmvliezen. Het lichaampje wordt omringd door een structuur in de vorm van een uieschil. Deze bestaat waarschijnlijk uit cellen die afkomstig zijn uit dekweefsel met bindweefsel ertussen. De zenuwcel loopt van het ene einde naar het midden en stopt daar. Wanneer er druk op het lichaampje van Vater-Pacini wordt uitgeoefend rekt het lichaampje wat uit. Dat wordt doorgegeven aan de zenuw. De zintuigorgaantjes die de tast verzorgen zijn de lichaampjes van Meisner. Ze bevinden zich in de uitstulpingen van de lederhuid vlak onder de opperhuid. Ze komen het meest voor op de vingertoppen, de lippen, de oogleden, de tepels en de uitwendige geslachtsorganen. De lichaampjes van Meisner hebben de vorm van een ei waarin zich een zenuweinde vertakt. Een ander tastlichaampje is genoemd naar de Duitse anatoom Merkel. Deze lichaampjes hebben de vorm van een schijf. De zenuwuiteinden bevinden zich tussen de cellen van de opperhuid. Dit tastzintuig treedt in werking wanneer de huid wordt vervormd.

Warmte en koude worden waargenomen door twee zintuigorgaantjes die zijn vernoemd naar de Italiaanse anatoom Ruffini en de Duitse anatoom Krause. De lichaampjes van Ruffini liggen diep in het onderhuids bindweefsel. De lichaampjes van Krause liggen op het bindvlies van het oog, het slijmvlies van de tong en in de huid van de uitwendige geslachtsorganen.

Het pijnzintuig bestaat uit een zeer fijn vertakt netwerk van zenuwcellen die zich tussen de cellen van de opperhuid vertakken. Deze zenuwcellen reageren op allerlei prikkels als ze maar sterk genoeg zijn. Bij een prikkel wordt er weefsel beschadigd. Dit zorgt ervoor dat er stoffen vrij komen of worden geactiveerd die de vrije uiteinden van de zenuwen prikkelen.

De tastzin zit in de hand en ook in de huid. Hun ontmoeting is te vergelijken met ogen die elkaar aankijken.


Google Sites
Report abuse
Page details
Page updated
Google Sites
Report abuse