# In de Giro

Opvallend is hoe beperkt de historie van de beklimming in de Giro d’Italia is. Slechts vier keer trok de roze karavaan over de San Marco. Driemaal op rij, van 1986 tot en met 1988 en meer recentelijk in 2007. Waarom een dergelijk lange beklimming zo weinig in de La Corsa Rosa is opgenomen, is gissen. De meest voor de hand liggende verklaring is de afwezigheid van een grote toeristische aanjager in de streek alhoewel een van de grotere steden van Noord-Italië - Bergamo - aan de voet van de zuidelijke helling is gesitueerd.

Een andere en wellicht interessantere vraag: waarom de Passo San Marco in de jaren 1986, 1987 en 1988 drie jaar achtereen in de Giro d'Italia werd opgenomen. Hoewel het een indrukwekkende en uitdagende beklimming is, is het opvallend dat een dergelijke lange en zware klim zo weinig in de geschiedenis van de Giro is terug te vinden en dan drie jaar achtereen. Er zijn zeer weinig beklimmingen in de lange geschiedenis van de Giro terug te vinden die drie maal achtereenvolgend in het parcours worden opgenomen. Alleen de Passo Pordoï voldoet en verbeterd dit met vijf opeenvolgende deelnames dit criterium. Er zijn drie mogelijke redenen: ten eerste wilde de organisatie van de Giro in die periode mogelijke experimenteren met nieuwe routes en de renners voor nieuwe uitdagingen stellen. De Passo San Marco was toen nog relatief onbekend en bood een unieke test voor de deelnemers. Ten tweede zou de strategische ligging een rol kunnen spelen; de Passo San Marco verbindt belangrijke regio's in Italië en biedt vanuit organisatorisch oogpunt misschien interessante mogelijkheden voor de route. Tot slot zou sponsoring of lokale belangen een rol bij de keuze van een bepaalde etappe kunnen spelen. Het is mogelijk dat er in die periode (politieke) partijen waren die belang hadden bij het promoten van de Passo San Marco. Rest de vraag waarom daarna zo weinig? Er zijn in de Italiaanse Alpen talloze andere prachtige en uitdagende beklimmingen te vinden die ook in aanmerking komen voor de Giro. Dat geld een rol daarin speelt, is aannemelijk te noemen. 

Een van de meest markante jaren in Giro is het verloop van de wedstrijd in 1987 waarin teamgenoten Roberto Visentini en Stephen Roche een extra laag drama toevoegden aan de strijd om het roze. De beklimming van de Passo San Marco tijdens de Giro d'Italia van 1987 vindt plaats tijdens de 19de etappe, een route van Trescore Balneario naar Madesimo over 160 km. De Passo San Marco vormt hierin het sleutelmoment van deze etappe. De klim wordt vanuit de Bergamasco-zijde beklommen en vormt een onderdeel van een etappe vol strijd. De Nederlandse klimmer Johan van der Velde bereikt als eerste de top terwijl De etappe uiteindelijk door de Fransman Jean-François Bernard wordt gewonnen. Met nog twee etappes te gaan, behoudt de Ier Stephen Roche de roze trui. Maar voor hoelang? En wat was er gebeurd? De interne spanningen binnen Team Carrera tijdens de Giro d’Italia van 1987 zijn een van de meest besproken incidenten in de wielergeschiedenis. Het conflict ontstond tussen de Ierse renner Stephen Roche en de Italiaanse kampioen Roberto Visentini, die beiden voor Carrera reden. De spanningen draaiden om de strijd om de roze trui en een gebrek aan teamloyaliteit. Visentini, de winnaar van de Giro in 1986, begon de race als kopman van Team Carrera. Roche, nieuw bij het team, was aanvankelijk als helper bedoeld, maar al snel bleek dat hij zelf kans maakte op de eindzege. Na sterke prestaties in de tijdritten en bergetappes kwam Roche in een positie om de leiding over te nemen.

De breuk kwam tot een hoogtepunt in de 15e etappe naar Sappada. Visentini droeg op dat moment de roze trui, maar Roche viel aan, tegen de instructies van zijn team. Hij kreeg steun van enkele ploeggenoten, wat Visentini geïsoleerd liet. Uiteindelijk pakte Roche de roze trui, wat leidde tot woede bij Italiaanse fans en binnen het team zelf. Visentini beschuldigde Roche van verraad en de spanningen bleven tot het einde van de Giro voelbaar. Bang om tegen een voedselvergiftiging aan te lopen, zorgt het aangeschoten wild Roche zelf in het restant van de Giro voor zijn eigen eten. Hierin wordt hij bijgestaan door zijn trouwe ploegmaat Eddy Schepers.

Roche ging verder en wint uiteindelijk de Giro van 1987, waarmee hij een belangrijke stap zette richting zijn legendarische ‘triple crown’ dat jaar (Giro, Tour de France en WK). Visentini voelde zich verraden en zijn relatie met Roche en het team werd nooit meer hersteld.