# De beklimming

De Amiata is een uitgedoofde vulkaan in het zuiden van de regio Toscane. Na de Etna en Stromboli is het de hoogste vulkaan van Italië. De top steekt met 1732 meter hoog boven het Toscaanse landschap uit. Ruim 700.000 jaar geleden vond de laatste uitbarsting plaats. Tegenwoordig is de Amiata - vriendelijke berg - 's winters een wintersportplaats met twaalf pistes. In de nabije omgeving van de vulkaan worden zwavelhoudende thermen gevonden.

De Amiata kan van vier zijdes worden beklommen. De beklimming van het noordwestelijk gelegen Castel del Piano is met bijna zeven procent de zwaarste kant. Voor wie het nog niet zwaar genoeg is - volg niet de gebruikelijke weg, maar download de onderstaande route. De eerste kilometer is dan meer dan tien procent gemiddeld. Bij het hotel Contessa en haar speelpark is de Amiata vrij vlak. Als de zuidwestelijke en zuidoostelijke beklimming samenkomen met de route vanuit Castel del Piano is het nog enkele kilometers aanpoten. Voor wie de echte top wil beleven, zal moeten lopen. Hier wacht een prachtig uitzicht. Bij helder weer zijn de noordelijke Apennijnen, Corsica, Elba en het massief van de Gran Sasso d'Italia goed zichtbaar. Verwacht tijdens de beklimming geen bijzondere vergezichten - de Amiata is een zeer dicht beboste berg.

In de verre verte zien we hem al liggen, de lieflijke berg, de monte Amiata. Een vergelijking met de Mont Ventoux is al snel gemaakt. Met haar 1732 meter boven zeeniveau uitstekende top, toornt de berg hoog boven de rest van het zuidelijke Toscaanse landschap. Eenzaam en alleen. Dit is echter een oude uitgedoofde vulkaan, volkomen begroeid, zonder kaal maanlandschap. Na de Etna en Stromboli is de Amiata de twee na hoogste vulkaan van Italië. Ofschoon Stromboli slechts 918 meter boven de zeespiegel uitstijgt, zorgen de ruim 2000 onderwatermeters dat deze vulkaan de drieduizend meter haalt. De laatste uitbarsting van de vulkaan dateert van 700.000 jaar geleden.

Stefano parkeert de auto op een flinke afstand van de Amiata. Eerst de benen warm rijden en dan de berg beklimmen. Het warm rijden duurt precies één minuut en vijfentwintig seconden en driehonderdste. Het is namelijk warm. Toscaans zomers warm. Caldo. Troppo caldo.

Een heel arsenaal aan vrachtwagens en andere vierwielige bolides schieten langs ons heen. Wat een verschrikking is deze aanloop. Heet, auto's en klimmen. Opgelucht arriveren we in de startplaats Castel del Piano. Nog even de bidons vullen en een gelletje verorberen en we gaan eraan beginnen. 

Al in het eerste stuk - nog in Castel del Piano - is het direct raak met de stijgingspercentages. Zigzaggend en slalommend worstelen we ons naar boven. Even verderop vlakt het af en komen we op de eigenlijke beklimming. De eerste vijf kilometer doen niet onder voor de Ventoux. We rijden continue rond de tien procent. Ook hier is het dicht bebost. Plots hoor ik naast me in de bossen het geluid van brekende takken. Geschrokken en nieuwsgierig kijk ik op. Er schijnen hier wolven te leven.

Op ruim 1100 meter hoogte geeft de oude vulkaan zich gewonnen. De stijgingspercentages zijn nu in mijn voordeel. Grote rotsblokken - oude vulkanische gesteenten - liggen er in de beboste berm. Nergens een punt van uitzicht. Heel even - vlak voorbij een groot speelterrein - zien we een punt. Daarna loopt de weg tot aan de top weer flink op. Van de warmte is niet veel meer over. Van de blauwe lucht ook niet. Het is hier rond de tien graden. Een heel verschil met de bijna dertig in de vallei. Na een korter bevoorrading ben ik klaar voor de afdaling. Stefano kijkt me verschrikt aan. 'Ga jij met zo weinig kleding naar beneden?' vraagt hij me, terwijl een derde laag wordt aangetrokken. 'Eeuh ja, stamel ik in mijn beste Italiaans, ik kom uit Nederland weet je nog?'

We dalen redelijk snel af en arriveren voor een heerlijke maaltijd (en koffie uiteraard) bij onze startplaats. Eindelijk de Amiata bedwongen.

# Omgeving

Over de naam van de berg - vriendelijke berg - bestaat enige twijfel. Sommige bronnen melden dat Amiata afkomstig is van het Latijnse 'aan Meata' hetgeen 'aan de bron' betekent. Een vrij logische benaming gezien de licht vulkanische activiteiten in de omgeving. Voor de Etrusken was de Amiata al een heilige berg. Het gebied rond de Amiata is zeer dun bevolkt. Via kleinere wegen is de voet van de berg goed bereikbaar.

Op de top staat een 22 meter hoog smeedijzeren kruis - gebouwd in begin 1900 door de Sienese Luciano Zalaffi in opdracht van paus Leo XIII - om de verlossing op de Italiaanse bergen te vieren. Tijdens de Tweede Wereldoorlog liep het kruis ernstige schade op.

Ten noorden van de Amiata liggen de beroemde wijngaarden van Montalcino, waar de wereldberoemde Brunello en de goedkopere Rosso di Montalcino vandaan komt. Deze wijn bestaat voor 100% uit Sangiovese.