ConKurs

Dwunasta seria pytań - Pieniny


Pytanie 36/2018

W odpowiedzi na pytanie od czego zacząć naukę wielokrotnie słyszeliście „mapa, mapa, mapa”, lecz mapa mapie nierówna. Zwłaszcza Pieniny proszą się o przestudiowanie co najmniej dwóch, żeby w pełni zapoznać się choćby z nomenklaturą regionu. Na trasie wyjazdu będziemy mijać pewne ważne miejsce, którego niepoprawna nazwa utrwaliła się w wyniku błędów fonetycznych i wciąż jest powielana na niektórych mapach. Miejsce to wzięło nazwę od nieodległej przełęczy, która ma też drugą nazwę związaną z pewną legendą. Wędrując z ciężkimi plecakami odczujemy na własnej skórze zasadność tej historii… O jakim miejscu mowa?

Odpowiedź

Mowa o Wąwozie Szopczańskim (błędnie Sobczańskim), którego nazwa wzięła się od przełęczy Szopka określanej również jako przełęcz Chwała Bogu - prawdopodobnie od westchnienia ulgi, które niejeden wędrowiec wydał po mozolnej wspinaczce pod górę.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 37/2018

Pewne tradycje są nieodłącznym elementem Pienin. Zdawały sobie z tego sprawę władze ludowe tworząc w Pieninach nietypowy rezerwat, którego element widać na poniższym zdjęciu. Wydarzenie to było w Polsce niemalże tak medialne jak niedawny książęcy ślub w Londynie. Co ciekawe całe zamieszanie wiązało się z produkcją pewnej rzeczy, którą można było znaleźć między innymi na stole weselnym księcia Williama, ale niestety nie dopilnowano, aby i książę Harry dostąpił tego zaszczytu. Co to za rzecz? O jakim rezerwacie mowa? Czy na trasie naszego obozu spotkamy inny ślad niegdysiejszej działalności władz?

Odpowiedź

W latach 1948-1951 w Małych Pieninach i Paśmie Radziejowej utworzono tzw. „Rezerwat Wypasowy”. Łąki i pastwiska w dolinie Grajcarka na terenie czterech wysiedlonych wsi łemkowskich (Szlachtowej, Jaworek, Białej Wody i Czarnej Wody) służyć miały kolektywnemu wypasowi i stanowić odciążenie dla tatrzańskich hal. Redyk w 1948 roku nazwany „Wielkim Redykiem” liczył ponad 8 tysięcy owiec! Wybudowano cztery nowoczesne bacówki wzorcowe, mleczarnię w Jaworkach, drogi dojazdowe, sieć elektryczną oraz system urządzeń wodno-melioracyjnych. Równocześnie prowadzono badania dotyczące najbardziej ekonomicznego wykorzystania górskich pastwisk. Ostatecznie inwestycja nie powiodła się, ale pozostałości po niej można oglądać do dziś. Na zdjęciu przedstawione są ruiny bacówki znajdującej się na północnych stokach Wysokiej w Małych Pieninach, która spłonęła w 1980 roku. Lepiej zachowane są ruiny bacówki pod Wierchliczką, bacówka pod Durbaszką funkcjonuje do dziś jako Górski Ośrodek Szkolno-Wypoczynkowy, natomiast w terenie można też znaleźć pozostałości dawnego systemu melioracyjnego. Nieco inny ślad niegdysiejszej działalności władzy ludowej moglibyśmy zobaczyć, gdybyśmy jeszcze przed wyruszeniem na szlak zajrzeli do klubu Muzyczna Owczarnia w Jaworkach, do budowy którego wykorzystano drewniane belki pozyskane z rozbiórki faktycznej owczarni z lat 50. Natomiast związany z pasterstwem tajemniczy smakołyk, który znaleźć można było na weselnym stole księcia Williama, a którego w wyniku niedopatrzenia poskąpiono księciu Harry'emu, to oczywiście oscypek.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Kasia Lamparska 2/3 pkt

Łukasz Hałat 2/3 pkt

Piotrek Potoniec 2/3 pkt


Pytanie 38/2018

Zazwyczaj napisów w języku przedstawionym na zdjęciu spodziewamy się gdzieś w okolicy połonin. Tymczasem zdjęcie zrobiono w dolinie Grajcarka. Kto i jak po raz pierwszy nazwał grupę ludności, z której obecnością związany jest obiekt widoczny na zdjęciu? A przy okazji, w jakiej odległości od niego znajduje się najbliższa połonina?

Odpowiedź

Na zdjęciu widnieje cerkiew w Szlachtowej (dziś pełniąca funkcję kościoła), związana z obecnością Rusinów Szlachtowskich w dolinie Grajcarka. Była to po stronie polskiej najbardziej na zachód wysunięta enklawa występowania ludności łemkowskiej. Nazwę dla tej grupy etnograficznej, wymyślił w 1936 roku wybitny badacz Łemowszczyzny – prof. Roman Reinfuss. Pytanie o połoninę, jak słusznie zauważyliście, nie dotyczyło półnaturalnych formacji roślinnych regla górnego, w których zamiast lasów świerkowych występuje piętro hal wysokogórskich, w dużym stopniu pochodzenia antropogenicznego, bo do tych najbardziej znanych połonin, w Bieszczady, mielibyśmy kawał drogi. Zatem najbliżej położone „połoniny”, to ul. Połoniny oraz Apartamenty Połoniny w Szczawnicy oraz polany zwane połoninami w Małych Pieninach, m.in. Połonina Kiczera między Borsuczynami a Wysoką.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 39/2018

Jakie warunki trzeba spełnić, żeby skorzystać z najpopularniejszej atrakcji Pienin w charakterze „przewodnika”?

Odpowiedź

Pieniny oferują mnóstwo atrakcji turystycznych, a największym zainteresowaniem cieszy się spływ Dunajcem. Tradycje spływu sięgają VI wieku, kiedy to rzeką spławiano drewno, a od początku XIX wieku organizowano uroczyste spływy dla kuracjuszy ze Szczawnicy. Zawodowo przewozem turystów na rzece Dunajec zajmują się flisacy zrzeszeni w Polskim Stowarzyszeniu Górali Pienińskich. Rozpoznać ich można po haftowanych kamizelkach z ciemnoniebieskiego sukna i „sprysce”. Aby zostać flisakiem trzeba pochodzić z jednej z pienińskich miejscowości albo się tam wżenić. Należy być pełnoletnim, ale nie starszym niż 30 lat, niekaranym, zdrowym fizycznie i psychicznie, najlepiej kawalerem z kartą pływacką. Trzeba też znaleźć mistrza, na którego łodzi praktykuje się przez 3 lata i dopiero po odbyciu praktyki można przystąpić do egzaminów teoretycznych i praktycznych, a następnie rozpocząć tzw. flisacką szkołę, przechodząc przez trzy stopnie wtajemniczenia: od pomocnika, poprzez młodszego flisaka, aż po mistrza flisackiego. Cały cykl szkolenia trwa 8 lat, lecz mimo to chętnych jest więcej niż miejsc, dlatego przeważa nabór rodzinno-rodowy, gdyż flisackie doświadczenie przekazywane jest z pokolenia na pokolenie.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 0,5 pkt


Pytanie 40/2018

W trakcie obozowej wędrówki będzie nam dane rozkoszować się takim widokiem. Skąd zrobiono zdjęcie i przez jaką dolinę patrzymy (1)? Co to za szczyt (2), miejscowość (3), przełęcz/polana (4)? Jak nazywa się miejsce oznaczone nr (5)?

Odpowiedź

Zdjęcie zrobiono z polany Pieniny w kierunku wschodnim. Przez dolinę Potoku Szopczańskiego (1) patrzymy na Sołtysią Skałę (2) oraz przełęcz Trzy Kopce (4), zaś na dalszym planie widoczny jest półwysep Stylchen (5) i zabudowania miejscowości Niedzica-Zamek (3).


Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Piotrek Potoniec 1 pkt

Helena Bremer 4/5 pkt

Sylwia Smela 4/5 pkt

Weronika Ciągała 4/5 pkt

Agnieszka Handzlik 2/5 pkt

Łukasz Hałat 2/5 pkt

Kasia Lamparska 1/5 pkt


Klasyfikacja po VIII serii w edycji 2018:

1. Weronika Ciągała 38,55 pkt

2. Sylwia Smela 36,3 pkt

3. Helena Bremer 33,55 pkt

4. Piotrek Potoniec 31,16 pkt

5. Łukasz Hałat 29,73 pkt

6. Agnieszka Handzlik 28,65 pkt

7. Agnieszka Kruszyna 23,5 pkt

8. Kasia Stelmach 17,5 pkt

9. Kasia Lamparska 14,36 pkt

10. Maciej Wałach 13 pkt

11. Gosia Zbylut 9,5 pkt

11. Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

13. Karol Matuszewski 7,66 pkt

14. Alicja Kwiatosz 7,25 pkt

15. Zofia Sotwin 5,5 pkt

16. Łukasz Witkowski 4 pkt

16. Olena Szczepańska 4 pkt


Klasyfikacja generalna po XII serii pytań:

1. Weronika Ciągała 57,55 pkt

2. Sylwia Smela 53,21 pkt

3. Helena Bremer 51,88 pkt

4. Piotrek Potoniec 49,16 pkt

5. Agnieszka Kruszyna 42,5 pkt

6. Kasia Stelmach 34,83 pkt

7. Kasia Lamparska 30,95 pkt

8. Łukasz Hałat 29,73 pkt

9. Agnieszka Handzlik 28,65 pkt

10. Maciej Wałach 24,5 pkt

11. Gosia Zbylut 13,16 pkt

12. Olena Szczepańska 12,33 pkt

13. Karol Matuszewski 12 pkt

14. Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

15. Alicja Kwiatosz 7,25 pkt

16. Łukasz Witkowski 6,75 pkt

17. Zofia Sotwin 5,5 pkt

Jedenasta seria pytań - Babia Góra

Pytanie 31/2018

Mówią, że na każdy szczyt da się jakoś wejść. Na zboczach królowej polskich Beskidów aż roi się od szlaków, nazwa którego z nich była kilkakrotnie zmieniana?

Odpowiedź

Chodzi o jeden z najciekawszych i najtrudniejszych (łańcuchy!) beskidzkich szlaków, czyli znakowaną na żółto Akademicką Perć / Perć Akademików, niegdyś zwaną po prostu "Percią na Babią Górę", a także "Skalną Percią" i "Percią Taternicką".

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 32/2018

Pytamy o osobę, która miała wyjątkowo ciekawy życiorys jak na przełom wieków, w którym przyszło jej żyć, oraz duże zasługi w historii popularyzowania Karpat. Prosimy o podanie nazwiska tej osobistości, tytułu dwutomowej książki, którą napisała w wieku 47 lat, oraz imienia jej przyjaciela i przewodnika, z którym wielokrotnie miała okazję wędrować po karpackich ścieżkach. Podpowiedzią niech będzie informacja, że jedno z miejsc na szlaku pod jego ulubioną górą do dziś jest upamiętnione jego nazwiskiem, tak jak swego czasu dwa gatunki odkryte w polskich górach.

Odpowiedź

Tą niewątpliwie znaną osobistością jest Hugo Zapałowicz - podróżnik, botanik, prawnik, badacz Karpat i gór środkowej Argentyny, prekursor turystyki babiogórskiej, przewodnik, poeta. Jego nazwiskiem nazwano polanę przy zejściu z przełęczy Brona ("Biwak Zapałowicza") oraz dwie rośliny uznane dawniej za osobne gatunki (przywrotnik Zapałowicza i jaskier Zapałowicza). Bohater pytania wyruszył również w podróż „dookoła świata”, o czym napisał pod koniec wieku XIX w zapiskach nazwanych „Jedna z podróży naokoło ziemi”. Jego przyjacielem i wielokrotnym towarzyszem podróży był Wawrzyniec Szkolnik.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 33/2018

Charakterystykę kolejnego bohatera, postaci uczonej, silnie związanej z górami, znaleźć można w wielce interesującej książce, opisującej historię krakowskiego Ogrodu Botanicznego. Uczony ów uwielbiał ponoć samotne wędrówki po dzikich grzbietach Alp i Karpat, a wewnętrzny niepokój sprawiający, że wędrował stale z miejsca na miejsce, czynił go, jak pisze autorka, prawdziwym błędnym rycerzem XVIII-wiecznej nauki. Jako młody człowiek był lekarzem w armii francuskiej, następnie przeniósł się do armii angielskiej, potem do pruskiej, a wreszcie do austriackiej. Jakiś czas potem eksplorował Góry Dynarskie i Alpy, wreszcie wschodnie rejony Karpat, których florę i faunę opisywał. Dzięki swojej pasji poznawczej, znajomości wielu języków i krajów stał się z czasem jednym z najwybitniejszych znawców europejskich gór. Jak nazywał się ten uczony i jaka, dosyć rzadko spotykana roślina, upamiętnia obecnie jego postać poprzez swoją łacińską nazwę?

Odpowiedź

Książka, o której mowa w pytaniu, to wydana ponad trzydzieści lat temu znakomita pozycja „Egzotyczny ogród na Wesołej” autorstwa Alicji Piekiełko-Zemanek, opowiadająca o historii krakowskiego Ogrodu Botanicznego i o jego dyrektorach. Jednym z nich był przez krótki czas również bohater naszego pytania, wybitny botanik, Baltazar Hacquet. Nie zdążył on wprawdzie przyczynić się w istotny sposób do rozwoju wspomnianej placówki, ale w zamian za to znacząco powiększył stan ówczesnej wiedzy o przyrodzie Karpat i innych europejskich gór. W dowód uznania botanicznych zasług Baltazara Hacqueta nazwisko jego zostało upamiętnione w łacińskich nazwach dwóch roślin. Pierwsza z nich to znana zapewne wszystkim cieszynianka wiosenna (Hacquetia epipactis), drugą natomiast jest nieco mniej znany gnidosz Hacqueta (Pedicularis hacquetii), niezwykle rzadki gatunek w Polsce występujący jedynie w Tatrach i pod szczytem Babiej Góry. Na koniec jako ciekawostkę dodamy, że nazwę „Hacquetia” nosi także jedno ze słoweńskich czasopism botanicznych.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 3/4 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 3/4 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 34/2018

Maj to miesiąc intensywnych górskich wycieczek. Odkąd pierwsi turyści zaczęli pojawiać się na szlakach, zaczęła równocześnie powstawać turystyczna infrastruktura. Wiele pomysłów, które w swoim zamyśle miało udogodnić życie górskiemu turyście, zostało z powodzeniem zrealizowanych, natomiast inne umarły śmiercią naturalną lub były na tyle kontrowersyjne, że plany te pozostały jedynie na papierze. Tym razem pytamy Was o jedną z takich nigdy nierealizowanych inwestycji. Na zdjęciu jedna z cegiełek, które swego czasu były sprzedawane, aby sfinansować budowę tej dość mocno propagandowo nagłośnionej budowy. Prosimy o podanie w odpowiedzi dokładnego miejsca, gdzie miało powstać to schronisko oraz kto miał być jego patronem.

Odpowiedź

Cieszy nas niezmiernie znajomość infrastruktury turystycznej, zarówno tej istniejącej, jak i tej niezrealizowanej. Niedoszłym patronem pechowego domu górskiego „ze szkła i betonu” miał być wódz rewolucji Włodzimierz Iljicz Lenin. Pomimo dość szeroko zakrojonej akcji propagandowej i zainicjowania zbiórki społecznej do realizacji inwestycji nie doszło. Budowa miała mieć związek z setną rocznicą urodzin Lenina. Samo schronisko, a raczej ogromny hotel górski, miało powstać na Kolistej Polanie nieco poniżej istniejącego do tej pory obiektu na Markowych Szczawinach, któremu groziło wyburzenie i ustawienie w jego miejscu końcowej stacji kolei linowej z Zawoi Markowej. Dzięki staraniom przyrodników i miłośników Babiej Góry (m.in. prof. Władysława Szafera) nigdy nie doszło do realizacji tej inwestycji, która miała upamiętniać pobyt Lenina na ziemi krakowskiej w latach 1912-1914, kiedy to szczególnie upodobał sobie Podhale oraz rejon Babiej Góry jako miejsce swoich wycieczek rowerowych oraz pieszych.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 35/2018

Prosimy o podanie nazw: hali i przełęczy (1), hali oraz znajdującego się na niej schroniska (2), szczytu (3), potoku, którego źródła znajdują się tutaj (4), posiadającego dwie nazwy szczytu i polany (5).

Odpowiedź

Nietrudno było Wam odgadnąć, że pytaliśmy o przełęcz i halę Cudzichową (1), Halę Rysiankę i Schronisko PTTK na Rysiance (2) oraz Kotarnicę (3). Troszkę więcej kłopotów sprawiły źródła Koszarawy (4) oraz Lachów Groń zwany też Bucioryszem i Hala Janoszkowa (5).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 3/4 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 3/4 pkt

Łukasz Hałat 3/4 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Klasyfikacja po VII serii w edycji 2018:

Weronika Ciągała 33+3/4 pkt

Sylwia Smela 32,5 pkt

Helena Bremer 28+3/4 pkt

Piotrek Potoniec 26,5 pkt

Łukasz Hałat 25+2/3 pkt

Agnieszka Handzlik 24+1/4 pkt

Agnieszka Kruszyna 20 pkt

Kasia Stelmach 17,5 pkt

Maciej Wałach 12+3/4+1/3 pkt

Kasia Lamparska 10,5 pkt

Gosia Zbylut 9,5 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Karol Matuszewski 7+2/3 pkt

Alicja Kwiatosz 7+1/4 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Łukasz Witkowski 4 pkt

Olena Szczepańska 4 pkt


Klasyfikacja generalna po XI serii pytań:

Weronika Ciągała 52+3/4 pkt

Sylwia Smela 48+3/4+2/3 pkt

Helena Bremer 46+3/4+1/3 pkt

Piotrek Potoniec 44,5 pkt

Agnieszka Kruszyna 39 pkt

Kasia Stelmach 34,5+1/3 pkt

Kasia Lamparska 26,5+1/4+1/3 pkt

Łukasz Hałat 25+2/3 pkt

Maciej Wałach 24,5 pkt

Agnieszka Handzlik 24+1/4 pkt

Gosia Zbylut 12,5+2/3 pkt

Olena Szczepańska 12+1/3 pkt

Karol Matuszewski 11+1/3+3/4 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Alicja Kwiatosz 7+1/4 pkt

Łukasz Witkowski 6+3/4 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Dziesiąta seria pytań - Nad pięknym modrym Dunajcem

Pytanie 26/2018

Co prawda wiosna zawiała w góry na dobre, a portale społecznościowe pełne są kolorowych ujęć fauny i flory sowicie oblanych promieniami słonecznymi, lecz niech Was to nie zwiedzie - Beskidy maja też swoje mroczne sekrety. W kilku miejscach spotkamy poważne ślady obcowania z magią, a właściciel jednego z majątków położonych na terenie najbliższej autokarówki szczególnie upodobał sobie udział w paranormalnych spotkaniach. Jedno z nich pozostawiło nawet znamienny ślad w ówczesnej prasie, a pewien polski noblista dopatrywał się w całym wydarzeniu ingerencji słynnego narodowego wieszcza. O czym mowa i w jakim czasopiśmie można było o tym przeczytać?

Odpowiedź

Pytaliśmy o przepowiednię z Tęgoborza, która do dziś stanowi zagadkę dla badaczy, a została wypowiedziana przez kobietę medium podczas jednego z seansów spirytystycznych w pałacu hrabiego Władysława Wielogłowskiego. Tekst przepowiedni został opublikowany w 1939 roku na łamach "Ilustrowanego Kuriera Codziennego". Kwestia pierwszeństwa owej publikacji pozostaje jednak sporna - Czesław Miłosz (wedle którego przepowiednię podać miał sam "duch Mickiewicza") twierdził, że tajemniczy tekst po raz pierwszy ukazał się drukiem we lwowskiej "Gazecie Narodowej" w 1912 r.

Prawidłowej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 27/2018

Przedmiotem tego pytania czynimy roślinę, z której można wyprodukować wódkę, kiełbasę, zupę, ciasto, a nawet miód. Pewna odmiana tej rośliny była swego czasu powszechnie uprawiana na Sądecczyźnie. Co ciekawe, równocześnie zabroniono tego procederu w zaborze rosyjskim, jako że zaborca dopatrywał się w jej hodowli manifestacji wolnościowych narodu polskiego. Druga odmiana wspomnianej rośliny również upodobała sobie klimat ziemi sądeckiej i jest uprawiana tutaj na tak dużą skalę, że znalazło to odbicie w jej nomenklaturze. O jaka roślinę pytamy i jak nazywają się obie jej odmiany?

Odpowiedź

Znajdująca tak szerokie zastosowanie roślina to nic innego jak swojska fasola. Na Sądecczyźnie uprawia się jej dwie odmiany: tzw. polską fasolę z orzełkiem (ze znamieniem kształtem przypominającym piastowskiego orła) oraz wyróżniającego się dużymi nasionami "Pięknego Jasia" z doliny Dunajca. Obie znajdują się na liście produktów tradycyjnych województwa małopolskiego.

Prawidłowej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 28/2018

Kolejne pytanie dotyczy postaci. Dzięki niemu powstały plany zabudowy hydrotechnicznej na Dunajcu i innych wielkich rzekach na obszarze naszych uprawnień. Żywota dokonał w pewnej miejscowości uzdrowiskowej w Beskidach, która też wiele mu zawdzięcza. W młodości nadzorował budowę linii kolejowej, która połączyła owo uzdrowisko z inną miejscowością wypoczynkową. O kogo chodzi, gdzie umarł i budowę jakiej kolei nadzorował?

Odpowiedź

Koncepcję utworzenia zapór na Dunajcu i Sanie stworzył profesor hydrotechniki Karol Pomianowski, który zmarł w Rabce, a nadzorował budowę linii kolejowej Chabówka - Zakopane.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 29/2018

Na trasie autokarowego przejazdu w jednej z mijanych miejscowości znajdziemy niezwykłe miejsce pochówku. Z pewnego względu wyróżnia się na tle pozostałych czterystu zbudowanych w ramach tej samej konwencji. Gdzie się znajduje i dlaczego jest wyjątkowe?

Odpowiedź

Na upartego można znaleźć coś wyjątkowego pewnie w każdym z pierwszowojennych cmentarzy. Tymczasem cmentarz wojenny nr 293 w Zakliczynie jest jedynym z tego okresu na terenie Małopolski, na którym spoczywają wyłącznie żołnierze wyznania mojżeszowego. Inne kwatery żydowskie tworzono zwykle na istniejących już kirkutach. Doceniając Waszą kreatywność w poszukiwaniach wyjątkowości nekropolii, postanowiliśmy uznać także odpowiedź wyróżniającą cmentarz wojenny nr 352 w Marcinkowicach, ziemię z którego zawieziono na budowę krakowskiego kopca Piłsudskiego. Niezwykły, bo przenoszony ze Zbyszyc w związku z budową zapory wodnej w Rożnowie jest cmentarz w Siennej nr 354.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 30/2018

Prosimy o podanie nazw szczytów (2, 3, 4) i przełęczy (1) widocznych na fotografii.

Odpowiedź

Rozłożysty Łopień (2), schowana za nią Kostrza (3) i nieco oddalona Pasierbiecka Góra (4) w grzbiecie Kamionnej, oddzielone od Mogielicy Przełęczą E. Rydza-Śmigłego (1) nie sprawiły Wam kłopotu. Gratulujemy wprawnego oka!

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Klasyfikacja po VI serii w edycji 2018:

Weronika Ciągała 28+3/4 pkt

Sylwia Smela 27,5 pkt

Helena Bremer 23+3/4 pkt

Piotrek Potoniec 22+3/4 pkt

Łukasz Hałat 20+2/3+1/4 pkt

Agnieszka Kruszyna 20 pkt

Agnieszka Handzlik 19,5 pkt

Kasia Stelmach 17,5 pkt

Maciej Wałach 12+3/4+1/3 pkt

Gosia Zbylut 9,5 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Karol Matuszewski 7+2/3 pkt

Alicja Kwiatosz 7+1/4 pkt

Kasia Lamparska 6 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Łukasz Witkowski 4 pkt

Olena Szczepańska 4 pkt


Klasyfikacja generalna po X serii pytań:

Weronika Ciągała 47+3/4 pkt

Sylwia Smela 43+3/4+2/3 pkt

Helena Bremer 41+3/4+1/3 pkt

Piotrek Potoniec 40+3/4 pkt

Agnieszka Kruszyna 39 pkt

Kasia Stelmach 34,5+1/3 pkt

Maciej Wałach 24,5 pkt

Kasia Lamparska 22+1/4+1/3 pkt

Łukasz Hałat 20+2/3+1/4 pkt

Agnieszka Handzlik 19,5 pkt

Gosia Zbylut 12,5+2/3 pkt

Olena Szczepańska 12+1/3 pkt

Karol Matuszewski 11+1/3+3/4 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Alicja Kwiatosz 7+1/4 pkt

Łukasz Witkowski 6+3/4 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Dziewiąta seria pytań - SPISZ

Pytanie 21/2018

Podobny widok ukaże się waszym oczom podczas najbliższego wyjazdu (miejmy nadzieję, że już bez śniegu). Co to za budynek (1) i w jakiej miejscowości się znajduje? Jaki szlak przebiega zaznaczoną drogą (4) i co łączy go z górą (2)? Przez jaką dolinę (3) patrzymy oraz jakie ciekawe obiekty w niej znajdziemy?

Odpowiedź

Budynek oznaczony numerem (1) to kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Dursztynie. Nad miejscowością góruje Czerwona Skała (2), która wzięła swoją nazwę od koloru skał - margli. Czerwony jest również kolor szlaku przebiegającego przez zaznaczoną drogę (4). Jest to szlak tzw. "wolnościowy" z Chochołowa na przełęcz Trzy Kopce w Pieninach, noszący na Podhalu imię Powstania Chochołowskiego, natomiast na odcinku spisko-pienińskim Aleksandra Kostki Napierskiego. Z Czerwoną Skałą łączy go w Dursztynie szlak zielony wiodący do Zakopanego. Ciekawostką znajdującą się w dolinie (3) potoku Browarczyska zwanego też Przecznym (przez którą patrzymy na tę panoramę) są Jurgowskie Stajnie, które postawili tu górale z Jurgowa po zlikwidowaniu wypasu w Tatrach przez księcia Christiana Hohenlohe.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Helena Bremer 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Piotr Potoniec 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 3/4 pkt

Agnieszka Handzlik 1/2 pkt

Łukasz Hałat 1/2 pkt

Pytanie 22/2018

Wielu turystów odwiedzających Pieniny i Spisz poszukuje informacji o budowlach obronnych znajdujących się na tym terenie. Znaczną ich ilość występującą na stosunkowo niewielkim obszarze można wyjaśnić jego pogranicznym charakterem – przez wieki biegła tędy granica polsko-węgierska. Jakie obiekty przedstawiają poniższe fotografie i czy współcześnie można je jeszcze oglądać?

Odpowiedź

Na fotografii z lewej strony widzimy kasztel Horvathów znajdujący się w miejscowości Frydman. Wciąż możemy go oglądać, chociaż w zmienionej formie, ponieważ po przebudowie z 1910 r. został m.in. pozbawiony attyki. Druga fotografia przedstawia dwór obronny w Łapszach Niżnych, który został zburzony w trakcie II wojny światowej.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Helena Bremer 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Piotr Potoniec 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1/2 pkt

Alicja Kwiatosz 1/2 pkt

Pytanie 23/2018

Mamy dla Was jeszcze jedną obrazkową zagadkę do rozsupłania. Co przedstawia poniższe zdjęcie i w jaki sposób jest to związane z terenem, który odwiedzimy?

Odpowiedź

Fotografia przedstawia pismo węzełkowe kipu, stosowane przez Indian z Ameryki Południowej. Pismo takie znalezione niegdyś na zamku w Niedzicy miało wskazywać na znajdujący się tam legendarny skarb, należący do potomków inkaskiego króla Tupaca Amaru. Historia rzekomego testamentu, skarbu oraz tego, jak znalazły się one nad Dunajcem jest bardzo ciekawa i pełna mrocznych tajemnic, dlatego zachęcamy do zapoznania się z nią :)

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Helena Bremer 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Piotr Potoniec 1 pkt

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Pytanie 24/2018

Pochodzenie nazw w polskich górach może przyprawić o zawrót głowy niejednego kursanta. Niektóre koncepcje, takie jak wywodzenie nazwy miejscowości Obidowa od rzekomego miejsca pochówku Owidiusza, wydają się absurdalne. Inne rodzą spory nawet między znawcami tematu - choćby spiski Żar niesłusznie zwany Braniskiem. Początkujących toponomastyków prosimy o przestudiowanie mapy Spisza i wskazanie dziesięciu nazw pochodzenia niemieckiego. Skąd wzięło się tam takie nazewnictwo?

Odpowiedź

Władcy węgierscy, chcąc umocnić granice kraju, intensywnie kolonizowali tereny Spisza, m.in w XIII wieku, po najazdach tatarskich, osiedlając tu ludność niemiecką sprowadzoną z Nadrenii czy Saksonii, czego odbicie widzimy właśnie w spiskiej toponomastyce. Pochodzenia niemieckiego są nazwy niektórych spiskich miejscowości, choćby Kacwin, Falsztyn, Frydman, Dursztyn, Krempachy oraz gór: Hombark, Kremerwiz, Hunstrik, Klezborg, Grandeus.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Helena Bremer 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Piotr Potoniec 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Łukasz Hałat 3/4 pkt

Pytanie 25/2018

Szedł Janosik przez Spiż, przez równinę

w starym zamku ujrzał kasztelankę,

hej! kasztelankę białą….

Miała usta krasne jak malinę,

miała złotem wyszytą katankę,

hej! złotem szytą całą….

Tak pisał Kazimierz Przerwa-Tetmajer w „Balladzie o Janosiku i Szalamonównie Jadwidze”. Działalność prawdziwego Juraja Jánošíka koncentrowała się jednak z drugiej strony Tatr. Niemniej cześć ujęć do popularnego serialu „Janosik” została nakręcona w Pieninach i na Spiszu. Przez jaki ciek wodny i w którym miejscu przeprawia się grupa Janosika https://www.youtube.com/watch?v=CmDl0OA6e58 ? Kogo oprócz geoturystów może interesować ta okolica? I co to jest śpek?

Odpowiedź

Grupa Janosika przeprawia się przez rzekę Białkę w rezerwacie Przełom Białki pod Krempachami, obok skałki Kramnica. Okolica jest interesująca nawet dla najbardziej wymagającego turysty. Może przyciągać przyrodników (bogata flora obfitująca w gatunki górskie, które przywędrowały rzeką z Tatr), geologów, speleologów i geoturystów (m.in. Jaskinia Obłazowa), archeologów i antropologów (cenne znaleziska w jaskini, np. paliczek kciuka człowieka pierwotnego), myśliwych i kłusowników (wszak do tego służył znaleziony tu bumerang z ciosu mamuta 😊), wspinaczy skałkowych, początkujących filmoznawców beskidzkich (kręcono tutaj nie tylko „Janosika”), fotografów, a także w upalne dni autochtonów szukających ulgi w chłodnej wodzie Białki lub wyszukujących okrąglaków do przydomowych skalniaków.

A o co tak martwił się Waluś Kwiczoł? Oczywiście o boczek!

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Helena Bremer 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Piotr Potoniec 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Alicja Kwiatosz 1 pkt

Klasyfikacja po V serii w edycji 2018:

Helena Bremer 23+3/4 pkt

Weronika Ciągała 23+3/4 pkt

Sylwia Smela 23,5 pkt

Kasia Stelmach 17,5 pkt

Agnieszka Kruszyna 20 pkt

Piotrek Potoniec 19+3/4 pkt

Kasia Stelmach 17,5 pkt

Łukasz Hałat 15+2/3+1/4 pkt

Agnieszka Handzlik 14 +1/2 pkt

Maciej Wałach 12+3/4+1/3 pkt

Gosia Zbylut 9,5 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Alicja Kwiatosz 7+1/4 pkt

Kasia Lamparska 6 pkt

Karol Matuszewski 5+2/3 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Łukasz Witkowski 4 pkt

Olena Szczepańska 4 pkt


Klasyfikacja generalna po IX serii pytań:

Weronika Ciągała 42+3/4 pkt

Helena Bremer 41+3/4+1/3 pkt

Sylwia Smela 39+3/4+2/3 pkt

Agnieszka Kruszyna 39 pkt

Piotrek Potoniec 37+3/4 pkt

Kasia Stelmach 34,5+1/3 pkt

Maciej Wałach 24 +1/2 pkt

Kasia Lamparska 22+1/4+1/3 pkt

Łukasz Hałat 15+2/3+1/4 pkt

Agnieszka Handzlik 14 +1/2 pkt

Gosia Zbylut 12,5+2/3 pkt

Olena Szczepańska 12+1/3 pkt

Karol Matuszewski 9+1/3+3/4 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Alicja Kwiatosz 7+1/4 pkt

Łukasz Witkowski 6+3/4 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Ósma seria pytań – w drodze do Lipnicy

Pytanie 16/2018

Tym razem zamiast rozwiązywać panoramę, poszukamy miejsca skąd można zrobić taką we wszystkich kierunkach. Jest to przykład tego, że aby zobaczyć najwyższe polskie szczyty, nie trzeba wspinać się po górach i poświęcać temu wiele wysiłku. Miejsce, o które pytamy, znajduje się przy trasie przejazdu naszego autokaru i mimo że sam punkt widokowy nie jest w żaden sposób zagospodarowany, to bezpośrednio przy nim znajduje się parking, który wydaje się być utworzony specjalnie po to, aby się zatrzymać i podziwiać widoki. Prosimy o podanie nazwy miejsca, o które pytamy, oraz grup górskich, które można stamtąd zobaczyć.

Odpowiedź

Jak zauważyliście w sobotę, nasza trasa obfitowała w dobre widoki. Ciekawe panoramy rozpościerają się w Mogilanach, dolinie Skawy, okolicy Lanckorony, Łapanowa, na przełęczy Widoma w Rozdzielu… W niektórych miejscach nie ma parkingu, inne posiadają tablice opisujące to, co widać. Przy DK 28 na odcinku Limanowa-Chełmiec, w miejscowości Wysokie, znajduje się parking sąsiadujący ze wzgórzem Litacz, z którego rozpościera się intrygująca dookolna panorama na Pasmo Łososińskie i najwyższe partie Beskidu Wyspowego, Beskid Sądecki, Niski, Gorce, Tatry Bielskie, Wysokie, niekiedy i Zachodnie oraz Beskid Średni, Pogórze Rożnowskie i Ciężkowickie.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 17/2018

Olbrzymich piramid w Polsce nie mamy, ale poszukajmy innego kamiennego obiektu budowanego ludzkimi rękami. Leży on niedaleko trasy naszego przejazdu i choć powstał z powodu zawiści, okazuje się być jedynym takim obiektem w Polsce, który stał się wręcz atrakcją turystyczną. O co pytamy i gdzie dokładnie się to znajduje?

Odpowiedź

Pytaliśmy o warty obejrzenia Most Stacha w Znamirowicach. Zachęcamy do zapoznania się z jego historią.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Alicja Kwiatosz 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 18/2018

Zagadka z szeroko pojętej gastronomii. Tereny Małopolski mogą pochwalić się niejednym regionalnym rarytasem. Ten, o który pytamy, zasłynął w ostatnich latach jako "przyprawa", która rozbudziła światek piwowarstwa kraftowego. Pomysłodawcy jej wykorzystania zrobili to na tyle dobrze, że ceny butelki ich piwa osiągają poziom nawet 20-krotnie wyższy niż przeciętne piwo w markecie. O jaką "przyprawę" pytamy? I jaki teren z nią związany odwiedzimy podczas najbliższego wyjazdu?

Odpowiedź

Ten intrygujący rarytas to suska sechlońska, czyli śliwka wędzona w dymie z drewna bukowego. Nazwa „suska” znaczy tyle co suszona, a „sechlońska” wywodzi się od miejscowości Sechna na Pogórzu Wiśnickim. Suska sechlońska jako produkt tradycyjny, posiadający Chronione Oznaczenie Geograficzne UE, jest dumą kilku gmin Pogórza Wiśnickiego (Laskowa, Iwkowa, Łososina Dolna, Żegocina), bywa także produkowana w Lipnicy Murowanej, Czchowie, Gnojniku i Gródku nad Dunajcem.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Alicja Kwiatosz 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 19/2018

Niebawem zacznie kwitnąć pewien mały, ale szczególny kwiatek. Mimo że występuje głównie w górach niezwiązanych z naszym Kursem, to na naszym terenie również znajdują się jego stanowiska. Nazwa gatunkowa może nas nakierować na Beskidy, ale w tę ich część, w którą na pewno nie dotrzemy w najbliższych dniach. Będziemy jednak przejeżdżać obok dwóch miejsc chroniących przede wszystkich tę roślinę. O jaki gatunek pytamy i gdzie w Beskidach można go spotkać?

Odpowiedź

Cieszynianka wiosenna występuje przede wszystkim w Alpach, w Polsce rzadko, osiąga tu północną granicę zasięgu, zajęła kilka stanowisk w Karpatach. W sobotę przejeżdżaliśmy nieopodal rezerwatów „Cieszynianka” i „Kozie Kąty”, można ją zobaczyć także w zachodniej części terenu naszych zamiłowań: w dwóch rezerwatach w Cieszynie, w Skoczowie oraz w znajdującej się pomiędzy nimi wsi Zamarski, gdzie ma powstać amfiteatr, którego elewacja ma być dekorowana odciśniętym kwiatem cieszynianki.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Alicja Kwiatosz 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 20/2018

Na koniec krótkie pytanie obrazkowe. Kim jest ta postać i gdzie będziemy mogli zobaczyć jej wyobrażenie?

Odpowiedź

Rozpoznanie św. Leonarda, fragmentu kopii lipnickiego tryptyku, któremu w drewnianym kościele po bokach towarzyszą św. Florian i św. Wawrzyniec, nie sprawiło Wam trudności. Cieszymy się!

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Alicja Kwiatosz 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Klasyfikacja po IV serii w edycji 2018:

Helena Bremer 18+3/4 pkt

Weronika Ciągała 18+3/4 pkt

Sylwia Smela 18,5 pkt

Kasia Stelmach 17,5 pkt

Agnieszka Kruszyna 16+1/4 pkt

Piotrek Potoniec 14+3/4 pkt

Łukasz Hałat 11+2/3 pkt

Agnieszka Handzlik 10 pkt

Maciej Wałach 9+1/3+1/4 pkt

Gosia Zbylut 9,5 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Alicja Kwiatosz 6+3/4 pkt

Kasia Lamparska 6 pkt

Karol Matuszewski 5+2/3 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Łukasz Witkowski 4 pkt

Olena Szczepańska 4 pkt


Klasyfikacja generalna po VIII serii pytań:

Weronika Ciągała 37+3/4 pkt

Helena Bremer 36+3/4+1/3 pkt

Sylwia Smela 34+3/4+2/3 pkt

Agnieszka Kruszyna 35+1/4 pkt

Kasia Stelmach 34,5+1/3 pkt

Piotrek Potoniec 32+3/4 pkt

Kasia Lamparska 22+1/4+1/3 pkt

Maciej Wałach 21 pkt

Gosia Zbylut 12,5+2/3 pkt

Olena Szczepańska 12+1/3 pkt

Łukasz Hałat 11+2/3 pkt

Agnieszka Handzlik 10 pkt

Karol Matuszewski 9+1/3+3/4 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Alicja Kwiatosz 6+3/4 pkt

Łukasz Witkowski 6+3/4 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Siódma seria pytań – PASMO JAWORZYNY KRYNICKIEJ

Pytanie 11/2018

Wprawne oko dostrzeże pewne różnice. Co to za rzeka, góra oraz obiekt pomiędzy nimi?

Odpowiedź

Rozpoznanie otoczonej Popradem Łopaty Polskiej wraz z Tunelową Górą oraz modernistycznym budynkiem sanatorium Wiktor nie sprawiło Wam kłopotów, cieszymy się.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Alicja Kwiatosz 1 pkt

Arek Głodek 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Karol Matuszewski 2/3 pkt


Pytanie 12/2018

W Paśmie Jaworzyny znajdziemy pewnego ślimaka nadnaturalnych rozmiarów, kto wie – może największego na świecie. Ponadto jego obecność pozwala nam na oglądanie rozciągających się wokoło wspaniałych panoram. O jakiego ślimaka chodzi i gdzie on się znajduje?

Odpowiedź

To nie było szczególnie podchwytliwe. Największym ślimakiem nazywa się platformę widokową, ustawioną w 2014 w Woli Kroguleckiej na szczycie Dzielnicy, nieopodal domu rodzinnego Mamy jednego z uczestników ConKursu.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Alicja Kwiatosz 1 pkt

Arek Głodek 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 13/2018

Fotografię wykonano z okolic naszego miejsca noclegowego. Prosimy o podanie nazw czterech wyszczególnionych szczytów.

Odpowiedź

Okolica Bacówki PTTK nad Wierchomlą potrafi zaoferować ciekawe obserwacje. Tym razem w obrębie naszych zainteresowań znalazły się szczyty: Radziejowa (1), Kiczora (2), Eliaszówka (3) oraz Wysoka (4).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Arek Głodek 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Gosia Zbylut 3/4 pkt


Pytanie 14/2018

Prosimy o podanie personaliów pięciu osób.

A - wielce zasłużony dla tutejszej partyzantki pomimo swojej ułomności. Choć jego zasługi są znaczne, jego bliski krewny jest tutaj jeszcze bardziej znany – ma nawet szlak swojego imienia. Zmarł śmiercią tragiczną w stolicy polskiego sadownictwa.

B - postać związana z Muszyną i Krynicą–Zdrój. Biegał m.in. w Barcelonie, Atenach, Pekinie, Sofii, Rio de Janeiro, rekordzista Polski na „królewskim” dystansie.

C - zmarł w stolicy kraju, pochodził ze stolicy regionu, jeden z najwybitniejszych kurierów II WŚ w Beskidach, dowódca oddziału partyzanckiego AK, odznaczony orderem Virtuti Militari, zasłynął brawurowym atakiem na schronisko na Jaworzynie Krynickiej.

D - z pochodzenia Włoch, jego rodzina już wcześniej była powiązana z Sądecczyzną, jak powiada, z pewnej miejscowości planuje zrobić „drugi Dubaj” – prosimy określić także w jaki sposób jego rodzina była wcześniej związana z tym rejonem.

E - teolog, który wychował się w dolinie Kamienicy Nawojowskiej, w pewnym momencie przewodniczył greckokatolickim Łemkom. Dwa lata po objęciu tego urzędu zmarł na zawał w sąsiedniej grupie górskiej.

Odpowiedź

Spośród postaci związanych z Beskidem Sądeckim w naszym pytaniu wyróżniliśmy Józefa Edwarda Stadnickiego (A), Henryka Szosta (B), Jana Freislera (C), Stanisława Cechini (D) oraz Wasyla (Bazylego) Maściucha (E). Rodzina Cechini związana jest z doliną Popradu od lat 70. XIX w, kiedy wśród Włochów zatrudnionych do budowy tunelu kolejowego znalazł się Sycylijczyk Francesco Cechini, pradziadek Stanisława.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Arek Głodek 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Alicja Kwiatosz 3/4

Gosia Zbylut 3/4

Kasia Stelmach 3/4

Maciej Wałach 1/3


Pytanie 15/2018

Jakiej postaci poświęcono poniższy obiekt i w jaki sposób osoba ta powiązana jest z trasą naszego przejścia?

Odpowiedź

Na zdjęciu widoczny jest fragment nagrobka Epifaniusza Drowniaka, znanego jako Nikifor Krynicki, którego pracownią był deptak uzdrowiska. Artysty, o którym, jak słusznie zauważyliście, chce się opowiadać, a nie pisać.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Handzlik 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Arek Głodek 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Klasyfikacja po III serii w edycji 2018:

Helena Bremer 14+3/4 pkt

Weronika Ciągała 13+3/4 pkt

Kasia Stelmach 13,5 pkt

Sylwia Smela 13,5 pkt

Agnieszka Kruszyna 13+1/4 pkt

Piotrek Potoniec 11+3/4 pkt

Gosia Zbylut 9,5 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Łukasz Hałat 6+2/3 pkt

Maciej Wałach 6+1/3+1/4 pkt

Kasia Lamparska 6 pkt

Karol Matuszewski 5+2/3 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Agnieszka Handzlik 5 pkt

Łukasz Witkowski 4 pkt

Olena Szczepańska 4 pkt

Alicja Kwiatosz 2+3/4 pkt


Klasyfikacja generalna po VII serii pytań:

Helena Bremer 32+3/4+1/3 pkt

Weronika Ciągała 32+3/4 pkt

Agnieszka Kruszyna 32+1/4 pkt

Kasia Stelmach 30,5+1/3 pkt

Sylwia Smela 29+3/4+2/3 pkt

Piotrek Potoniec 29+3/4 pkt

Kasia Lamparska 22+1/4+1/3 pkt

Maciej Wałach 18 pkt

Gosia Zbylut 12,5+2/3 pkt

Olena Szczepańska 12+1/3 pkt

Karol Matuszewski 9+1/3+3/4 pkt

Arkadiusz Głodek 9,5 pkt

Łukasz Witkowski 6+3/4 pkt

Łukasz Hałat 6+2/3 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Agnieszka Handzlik 5 pkt

Alicja Kwiatosz 2+3/4 pkt


Szósta seria pytań – BESKID ŚLĄSKI i trochę Żywieckiego

Pytanie 6/2018

Na poprzednim wyjeździe odśpiewaliśmy piosenkę, która stała się istnym hitem początku Roku Beskidnika. Tym razem prezentujemy utwór kiczowaty, którego śpiewanie nie będzie warunkiem zaliczenia żadnej dniówki, interesuje nas zaś barierka, którą trzyma Góraleczka między 3:19 a 3:47 minutą teledysku. Częścią jakiego obiektu jest ta barierka i gdzie się on znajduje?

https://www.youtube.com/watch?time_continue=243&v=MxkTsuMY6I4

Odpowiedź

Plenery Żywca i jego okolic, widoczny Beskid Żywiecki, Śląski, Mały zaprowadziły Was w dobre miejsce. Równie skuteczna okazała się dedukcja, że skoro zespół pochodzi z Żywca, a teledysk wydaje się raczej niskobudżetowy, istnieje więc prawdopodobieństwo, że był nagrywany w okolicy. Barierka, o którą pytaliśmy to element konstrukcji Krzyża Milenijnego stojącego na szczycie Matyski. Prowadzi tam kontrowersyjna droga krzyżowa zwana Golgotą Beskidów. Kontrowersyjna, bo zawierająca symbole masońskie.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Hałat 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 7/2018

Liczbie 3 przypisuje się duże znaczenie symboliczne, jest też istotna w Beskidzie Śląskim. Można znaleźć kilka nazw wykorzystujących właśnie trójkę. Podaj taką nazwę, która jest bezpośrednio związana z poborem podatków i drugą, która dotyczy kilku miejscowości. Dla podpowiedzi dodamy, że można tam posłuchać wielu ciekawych gawęd, tradycyjnych instrumentów i zobaczyć piękne koronki.

Odpowiedź

Obszarów, gdzie stykają się granice trzech państw, jest w Polsce sześć. W najdalej na południe położonym przysiółku Jaworzynki - w Trzycatku zbiegają się granice Polski, Czech i Słowacji. Nazwa Trzycatek pochodzi od dawnego budynku celnego na granicy, gdzie pobierano podatek zwany po słowacku „tricatek”. Miejscem, gdzie można posłuchać ciekawych gawęd, tradycyjnych instrumentów i zobaczyć piękne koronki jest Trójwieś Beskidzka, tworzona przez Istebną, Jaworzynkę i Koniaków. Wyraziste wspomnienia pozostawiają zwłaszcza wizyty w chatach Kawuloka i Gwarków.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Zofia Sotwin 1 pkt

Kasia Stelmach 0,5 pkt


Pytanie 8/2018

Dawno nie było widoków. Mniej więcej taki powinien nam zaoferować czwarty dzień obozu. Prosimy o podanie nazw szczytów ukrytych pod numerami 1, 2, 3 oraz przełęczy nr 4.


Odpowiedź

Z usytuowanego tuż przy drodze z Koniakowa do Milówki wzniesienia zwanego Koczym Zamkiem można podziwiać szeroką panoramę. Patrząc w kierunku wschodnim i południowo-wschodnim widoczne są m.in. Prusów (1), Romanka (2), Rysianka (3) oraz przełęcz Glinka (4).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Zofia Sotwin 1/4 pkt


Pytanie 9/2018

Osoba rodzinnie związana z okolicą naszego przejścia zabiera brytyjską flagę i kilka kamieni, zostawia zaś flagę polską. Ponad pół roku później niemal równie głośno, przynajmniej w skali kraju, robi się o innej górskiej sytuacji, w której ginie trzech nastolatków. Jakie wydarzenia przywołujemy w tym pytaniu?

Odpowiedź

W maju 1980 roku polski taternik Jerzy Kukuczka, którego rodzina pochodzi z Istebnej, zdobywa Mount Everest wraz z Andrzejem Czokiem. W książce "Mój pionowy świat" opisuje szczegóły wejścia na szczyt. W ostatnich dniach grudnia do Korbielowa przybywa na obóz kondycyjny grupa młodych sportowców. Młodzież z trenerem wyrusza "na chwilę" na lekko na Pilsko, gdzie zaskakuje ich załamanie pogody. Bez odpowiedniego wyposażenia, przy niskiej widoczności gubią drogę, błądzą i tracą siły, tragicznej nocy nie przeżyły trzy osoby.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Zofia Sotwin 1 pkt

Piotrek Potoniec 0,5 pkt


Pytanie 10/2018

Odszukajcie pięć schronisk (A, B, C, D, E), związanych swą lokalizacją z Beskidem Śląskim.

Informacje ogólne:

1. Wszystkie swymi korzeniami sięgają czasów przed II Wojną Światową, ale w trzech z nich ruch turystyczny rozpoczął się po odzyskaniu przez Polskę niepodległości.

2. Cztery z nich do dziś pełnią funkcję noclegową, a dwa zlokalizowane są na wysokości poniżej 1000 m n.p.m.

Dodatkowo:

1. Pomysł wybudowania C powstał po spłonięciu pierwszego obiektu A, zaś o pozwolenie na budowę D zaczęto się starać po pożarze schroniska w sąsiedniej grupie górskiej, przeciwnikiem powstania D był m.in. Walery Goetel.

2. Przy B i C wzniesiono obiekty sportowe, które już nie istnieją, zaś przy A wybudowano innego typu obiekt rekreacyjny, nieczęsto spotykany w górach, czynny sezonowo, wzorowany na znacznie wcześniejszym, ulokowanym w obrębie tej samej góry.

3. E powstało jako pierwsze w Polsce schronisko pewnej organizacji, do której nie należało żadne z pozostałych. Okna jego jadalni zapewniają rozległe widoki.

4. Uroczyste otwarcie odbudowanego po pożarze A poprzedziło o niemal dwa miesiące otwarcie C i o 29 lat E. D zostało otwarte 12 lat po B, które udostępniono turystom sezon wcześniej niż E.

5. C powstało pierwotnie wg projektu architekta, który miał duży wkład w zmianę wizerunku nieodległego miasta.

6. Przy A, B i C znajdują się wyciągi narciarskie, chociaż ten przy B na pewno nie zostanie uruchomiony jeszcze w tym sezonie. Zaś D było bazą pewnych konspiracyjnych mistrzostw o międzynarodowej obsadzie.

7. Z C jest mniej więcej pięć razy bliżej niż z B do obiektu zapewniającego niezłe widoki.

8. Zupełnie blisko A można nocować jeszcze w innym obiekcie, dla którego świadczenie noclegów nie jest pierwotną funkcją, ale jego logo znajdziemy także przy B, C i E.

Odpowiedź

Schroniska, wokół których osadziliśmy naszą zagadkę, to dawna Klementynówka (A, dziś schronisko PTTK pod Klimczokiem), schronisko na Przysłopie pod Baranią Górą (B), na Szyndzielni (C), nieistniejące schronisko na szczycie Trzech Kopców (D) oraz na Błatniej (E).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Piotrek Potoniec 3/4 pkt

Łukasz Hałat 2/3

Kasia Lamparska 0,5 pkt

Klasyfikacja po II serii w edycji 2018:

Helena Bremer 9+3/4 pkt

Kasia Stelmach 8+3/4 pkt

Weronika Ciągała 8+3/4 pkt

Sylwia Smela 8,5 pkt

Agnieszka Kruszyna 8+1/4 pkt

Piotrek Potoniec 6+3/4 pkt

Kasia Lamparska 6 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Gosia Zbylut 5 pkt

Arkadiusz Głodek 4,5 pkt

Karol Matuszewski 4 pkt

Łukasz Witkowski 4 pkt

Olena Szczepańska 4 pkt

Maciej Wałach 3+1/4 pkt

Łukasz Hałat 1+2/3 pkt


Klasyfikacja generalna po VI serii pytań:

Helena Bremer 27+3/4+1/3 pkt

Weronika Ciągała 27+3/4 pkt

Agnieszka Kruszyna 27+1/4 pkt

Kasia Stelmach 25,5+1/3+1/4 pkt

Sylwia Smela 24+3/4+2/3 pkt

Piotrek Potoniec 24,5+1/4 pkt

Kasia Lamparska 22+1/4+1/3 pkt

Maciej Wałach 14+2/3 pkt

Olena Szczepańska 12+1/3 pkt

Anna Nowak 8+2/3 pkt

Gosia Zbylut 8+2/3 pkt

Karol Matuszewski 7+2/3+3/4 pkt

Łukasz Witkowski 6+3/4 pkt

Zofia Sotwin 5,5 pkt

Arkadiusz Głodek 4,5 pkt

Angelika Nieduziak 2,5+1/3 pkt

Łukasz Hałat 1+2/3 pkt

Piąta seria pytań - BESKID ŚREDNI


Pytanie 1/2018

Przygotowania do wyjazdu zwykle rozpoczynacie od granic. Przez Beskid Średni można poprowadzić różne granice, nawet takie, nad którymi wznoszono obiekty obronne. Prosimy o wskazanie lokalizacji tych obiektów w granicach turystycznych Beskidu Średniego, określenie w jakim są dzisiaj stanie oraz informację jakimi szlakami można najszybciej przejść pomiędzy tymi spośród nich, które nazywano zamkami.

Odpowiedź

Jak słusznie zauważyliście, na dobrze bronioną wygląda północna granica Beskidu Średniego, choć ta powstała w wyniku ustaleń geografów na długo po zejściu rycerzy z koni. Wiemy natomiast, że wzdłuż Skawinki przebiegała granica między Księstwem Krakowskim a Księstwem Oświęcimskim, której strzegły zamki na górze Żar i Lanckorońskiej Górze (pozostałości po nich możemy oglądać w terenie). Ważny, międzynarodowy trakt wzdłuż doliny Raby zabezpieczała brona myślenicka, której do dziś zachowany fragment objęty jest ochroną rezerwatową Zamczysko nad Rabą, świadczą o niej także nazwy terenowe Stróża i Osieczany. Na terenie Beskidu Makowskiego znajdował się także zamek warowny w Dobczycach (obecnie Muzeum Regionalne PTTK) oraz wcześniej powstałe w dolinie Skawy grodziska, których relikty do dziś znajdują się na skraju wzgórza Wierzchowina nad nowym zalewem, na Kurczynie czy w Zembrzycach (ale to już po zachodniej stronie Skawy).

Podróżując wzdłuż szlaków między dawnymi zamkami warto zwrócić uwagę także na Beskidzką Drogę św. Jakuba.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Gosia Zbylut 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Arkadiusz Głodek 3/4 pkt

Helena Bremer 3/4 pkt

Karol Matuszewski 3/4 pkt

Kasia Lamparska 3/4 pkt

Kasia Stelmach 3/4 pkt

Maciej Wałach 3/4 pkt

Piotrek Potoniec 3/4 pkt

Sylwia Smela 3/4 pkt

Agnieszka Kruszyna 0,5 pkt

Łukasz Witkowski 0,5 pkt

Olena Szczepańska 0,5 pkt

Zofia Sotwin 0,5 pkt


Pytanie 2/2018

Wędrując przez Beskid Średni możemy trafić w miejsca wyjątkowe w skali kraju. Przykład widoczny jest na zdjęciu. Prosimy o podanie przyczyny wyjątkowości poniższego drzewa, nazwiska postaci z nim związanej i wytłumaczenie tego powiązania oraz, to już dodatkowo i pozabeskidzko, co łączy tę postać z Oskarem Kolbergiem.

Odpowiedź

Na zdjęciu przedstawiliśmy jeden z dwóch cisów Raciborskiego. Do tych rzadko występujących w Polsce i zarazem jednych z najstarszych drzew w kraju udało się nam dotrzeć w trakcie wyjazdu. Nazwane na cześć Mariana Raciborskiego, przyrodnika aktywnie zabiegającego o ochronę przyrody, którego z wielkim etnografem wiąże, jak łatwo odgadliście, niemało, a pośmiertnie połączył ich Tadeusz Błotnicki, autor popiersia znajdującego się na grobie Kolberga na cmentarzu Rakowickim oraz pierwszego pomnika Raciborskiego (wykonanego dla krakowskiego ogrodu botanicznego).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Arkadiusz Głodek 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Witkowski 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Zofia Sotwin 1 pkt


Pytanie 3/2018

W tym pytaniu prosimy o przeanalizowanie planowanej trasy naszego weekendowego przejścia i wybranie z niej miejsc naznaczonych przez podziemne organizacje narodowościowe z czasów okupacji niemieckiej. W odpowiedzi prosimy nazwać te miejsca i krótko opisać co się w nich działo.

Odpowiedź

Zbiorowo znaleźliście powiązania organizacji podziemnych ze wszystkimi miejscami na naszej trasie oraz w jej okolicach, wiecie już, że Beskid Średni był nimi naszpikowany. Począwszy od Myślenic – głównej bazy Obwodu AK „Murawa”, miejsca redakcji pisma podziemnego "Przegląd Polski", konspiracyjnej fabryki broni "Ubezpieczalnia", przez Porębę i otaczające ją wzniesienia, Suchą Polanę i wiele innych miejsc w paśmie Lubomira i Łysiny, w wielkiej mierze związanym z obozem partyzantów i obławą na nich, przez Pcim - teren działania placówki AK i miejsce regularnych przejść oddziałów, wreszcie pasmo Koskowej Góry - związane również z działalnością i ukrywaniem członków Konfederacji Tatrzańskiej oraz pasmo Babicy, na której zboczach także długo stacjonowały oddziały partyzanckie i toczyła się bitwa leśna.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Gosia Zbylut 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Agnieszka Kruszyna 3/4 pkt

Arkadiusz Głodek 3/4 pkt

Kasia Lamparska 3/4 pkt

Kasia Stelmach 3/4 pkt

Piotrek Potoniec 3/4 pkt

Sylwia Smela 3/4 pkt

Weronika Ciągała 3/4 pkt

Zofia Sotwin 3/4 pkt

Karol Matuszewski 0,5 pkt

Łukasz Witkowski 0,5 pkt

Maciej Wałach 0,5 pkt


Pytanie 4/2018

Jak powszechnie wiadomo, w Beskidach występują lwy. Pytamy o lokalizację tych konkretnych oraz czy zawsze były umaszczone w ten sposób.

Odpowiedź

Lwy ze zdjęcia są częścią fontanny Tereska stojącej na myślenickim rynku. Obecny kolor, zbliżony do oryginalnego, uzyskały w wyniku ostatniej renowacji (w latach 80. pomalowano je na seledynowo, aby dopasować do płytek ceramicznych).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Arkadiusz Głodek 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Łukasz Witkowski 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Olena Szczepańska 3/4 pkt


Pytanie 5/2018

Świętych najłatwiej rozpoznawać po atrybutach. Przedstawienia pewnego ze świętych mężów wyróżnia to, że jedynym jego odzieniem bywają własne włosy i broda. W Polsce święty ten czczony był głównie na ziemi kłodzkiej, a swoiste "beskidzkie zagłębie" tego świętego znajduje się właśnie w Beskidzie Średnim. Rozpoznaj jaki to święty i wskaż w jakich trzech, bliskich sobie, przestrzeniach można go zobaczyć.

Odpowiedź

Przedstawienie św. Onufrego, patrona dobrej drogi, możemy zobaczyć na górze Chełm nad Stryszowem (przy czerwonym szlaku), na zboczach Kamionki nad Stroniem (Pod Lipą, przy dawnym szlaku do Kalwarii), w kaplicy cmentarnej w Zembrzycach, w herbie gminy Stryszów, która co roku wręcza swym zasłużonym obywatelom statuetki św. Onufrego, i dokąd można wybrać się w czerwcu na Onufralia - imieniny bohatera naszej zagadki.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Arkadiusz Głodek 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Łukasz Witkowski 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Zofia Sotwin 1 pkt

Karol Matuszewski 3/4 pkt

Kasia Stelmach 3/4 pkt

Olena Szczepańska 3/4 pkt

Klasyfikacja po I serii w edycji 2018:

Gosia Zbylut 5

Helena Bremer 4+3/4

Weronika Ciągała 4+3/4

Arkadiusz Głodek 4,5

Kasia Lamparska 4,5

Sylwia Smela 4,5

Agnieszka Kruszyna 4+1/4

Kasia Stelmach 4+1/4

Karol Matuszewski 4

Łukasz Witkowski 4

Olena Szczepańska 4

Piotrek Potoniec 3,5

Maciej Wałach 3+1/4

Zofia Sotwin 3+1/4

Klasyfikacja generalna po V serii pytań:

Weronika Ciągała 23+3/4 pkt

Agnieszka Kruszyna 23+1/4 pkt

Helena Bremer 22+3/4+1/3 pkt

Kasia Stelmach 21+1/3+1/4 pkt

Piotrek Potoniec 21,5 pkt

Sylwia Smela 20+3/4+2/3 pkt

Kasia Lamparska 20+3/4+1/3 pkt

Maciej Wałach 14+2/3 pkt

Olena Szczepańska 12+1/3 pkt

Anna Nowak 8+2/3 pkt

Gosia Zbylut 8+2/3 pkt

Karol Matuszewski 7 +2/3 +3/4

Łukasz Witkowski 6+3/4 pkt

Arkadiusz Głodek 4,5

Zofia Sotwin 3+1/4

Angelika Nieduziak 2,5+1/3 pkt

Czwarta seria pytań - BESKID NISKI


Pytanie 16

Cztery z poniżej prezentowanych cerkwi znajdują się na trasie naszego obozu sylwestrowego. W odpowiedzi prosimy o dokonanie wyboru tych właściwych, podanie ich lokalizacji (miejscowości), wezwań oraz określenia jaką funkcję pełnią one obecnie.

Odpowiedź

Dzięki przejściu obozu sylwestrowego zapoznaliście się z dawnymi cerkwiami grekokatolickimi, w naszym ConKursie znalazły się cztery z nich: cerkiew św. Michała Archanioła (F) w Brunarach (obecnie kościół rzymskokatolicki), cerkiew Opieki Matki Bożej (B) w Hańczowej (obecnie cerkiew prawosławna), cerkiew św. Paraskiewy (A) w Kwiatoniu (obecnie kościół rzymskokatolicki), cerkiew Opieki Matki Bożej (E) w Owczarach (obecnie pełni funkcję cerkwi grekokatolickiej oraz kościoła rzymskokatolickiego) - trzy z nich zostały wpisane na Listę Dziedzictwa UNESCO. Na pozostałych zdjęciach mogliście rozpoznać kolorowe cerkwie w Gładyszowie (C), Świątkowej Małej (D), Świątkowej Wielkiej (G) i Koniecznej (H).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 17

Aby wczuć się w zimowy klimat okolic, przez które będziemy wędrowali, proponujemy obejrzenie teledysku, do którego link znajduje się poniżej.

https://www.youtube.com/watch?v=-uQdZS9DVtA

Następnie prosimy o odtworzenie trasy i podanie nazw trzech zabytkowych obiektów, które widać w teledysku.

Odpowiedź

Cieszymy się, że zadanie to sprawiło Wam tyle frajdy oraz że dostrzegliście nieścisłości topograficzne, co zrzucamy na karb priorytetów montażowych, za trasę przejazdu przyjmując: Gorlice - Siary - Ropica Górna - Banicka Góra - Krzywa.

Zabytki widoczne przez szyby autobusu to m.in. gorlicki ratusz, bazylika oraz kapliczka Jezusa Frasobliwego – miejsce zapalenia pierwszej na świecie ulicznej lampy naftowej, kapliczka św. Jana Nepomucena, brama do posiadłości Długoszów w Siarach, dawne cerkwie w Ropicy i Krzywej.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Maciej Wałach 3/4 pkt


Pytanie 18

Na trasie obozu znajduje się pomnik pewnego ważnego polskiego polityka, którego nazwisko można też skojarzyć ze sławnym polskim historykiem. Właściwym jednak powodem dla, stosunkowo niedawnego, uczczenia owej postaci wystawieniem pomnika, była jej pionierska działalność na polu pozyskiwania pewnego surowca skalnego. W odpowiedzi prosimy podać, w jakiej miejscowości usytuowany jest ów pomnik oraz jak nazywa się skała, o której mowa w pytaniu.

Odpowiedź

W tym pytaniu upamiętniliśmy Władysława Długosza, senatora II RP, pioniera polskiego przemysłu naftowego (interesowały go ropa naftowa oraz ozokeryt), którego pomnik odsłonięto jesienią 2011 w Sękowej, gdzie znajduje się także mauzoleum Długoszów, w którym nasz bohater został pochowany.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 19

Poniższe zdjęcie zostało wykonane z miejsca, które znajduje się na trasie pierwszego dnia obozu sylwestrowego. Jego oś skierowana jest niemal idealnie w kierunku zachodnim. W odpowiedzi prosimy o podanie nazw szczytów oznaczonych na zdjęciu.

Odpowiedź

Panoramy Beskidu Niskiego niejednemu już sprawiły kłopot. Część z Was, także wybrała szczyty zbyt południowe. Na fotografii wykonanej z Taniej Góry widzimy Jaworze (A), Modyniankę (B), Rosochatkę (C) i Chełm (D).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Sylwia Smela 1/4 pkt


Pytanie 20

Prezentujemy poniżej skan mapy wydanej w roku 1936. Współcześnie okolica ta wygląda inaczej, jednak pewne rzeczy pozostały niezmienne. Chcemy zapytać o szlak turystyczny, wiodący przez Wysową i Regietów Wyżny, oraz obiekty oznaczone czerwonymi kółkami. W odpowiedzi prosimy o podanie pełnej nazwy, jaką wtedy określany był ten szlak, oraz czterech liczb, które występują w nazwach poszczególnych obiektów.

Odpowiedź

23 czerwca 1935 roku w Stanisławowie (obecnie Iwano-Frankiwsk, zachodnia Ukraina) odbył się Walny Zjazd Delegatów Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, na którym zdecydowano o nazwaniu głównego szlaku turystycznego P.T.T., biegnącego rdzennym grzbietem Karpat od Ziemi Cieszyńskiej na zachodzie aż po Góry Czywczyńskie na wschodzie – Głównym szlakiem karpackim P.T.T. im. Marszałka Józefa Piłsudskiego. Uchwała ta dała formalny początek istnieniu najdłuższego pieszego szlaku turystycznego w Polsce, który po dekadzie znakowania kolorem czerwonym osiągnął długość ponad 700 km.

Do roku 1939 czerwone oznaczenia głównego szlaku prowadziły przez Wysową, Regietów Wyżny i Konieczną. Powojenne zmiany granic ukróciły szlak o dobre dwieście kilometrów, a jego obecną pozostałością jest oczywiście Główny Szlak Beskidzki.

Czerwonymi kółkami obwiedziono cmentarze pierwszowojenne o numerach: 51 Rotunda, 46 Konieczna, 48 Regetów Wyżny, 49 Blechnarka.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Kasia Lamparska 0,5 pkt

Sylwia Smela 0,5 pkt


Klasyfikacja po IV serii pytań:

Weronika Ciągała 19 pkt

Agnieszka Kruszyna 19 pkt

Helena Bremer 18+1/3 pkt

Piotrek Potoniec 18 pkt

Kasia Stelmach 17+1/3 pkt

Sylwia Smela 15,5+3/4+2/3 pkt

Kasia Lamparska 15,5+3/4+1/3 pkt

Maciej Wałach 10+3/4+2/3 pkt

Anna Nowak 8+2/3 pkt

Olena Szczepańska 8+1/3 pkt

Karol Matuszewski 3 +2/3 +3/4

Gosia Zbylut 3+2/3 pkt

Angelika Nieduziak 2,5+1/3 pkt

Łukasz Witkowski 2+3/4 pkt

Trzecia seria pytań - BESKID MAŁY (Góry Zasolskie)


Pytanie 11

Poniższa figura znajduje się w pewnym mieście na obrzeżach Beskidu Małego. Jej lokalizacja nie jest przypadkowa, można bowiem znaleźć co najmniej dwa powody, dla których właśnie tak przedstawiony koń może się z tym miastem kojarzyć. W odpowiedzi prosimy o wyjaśnienie obu asocjacji.

Odpowiedź

Figura konia stanowi fragment fontanny, którą w 2005 ustawiono na rynku Suchej Beskidzkiej, upamiętniając 600-lecie miejscowości. Koń w takiej pozycji znajduje się w herbie miasta, czerpiącym z herbu szlacheckiego Starykoń używanego przez Wielopolskich, właścicieli Suchej przez niemal dwa stulecia.

Druga asocjacja, również związana z Wielopolskimi, to targi końskie, które były organizowane w Suchej dzięki przywilejowi targowemu nadanemu przez króla Augusta II Sasa w 1742 r., co podniosło rangę miasta jako ważnego ośrodka handlowego.

Widoczny na zdjęciu koń stoi przed powstałą na początku XVIII w. karczmą, w której dobijano targu podczas końskich jarmarków i w której Mickiewicz umieścił akcję "Pani Twardowskiej". Symbolem karczmy jest koń, figura wisi nad wejściem do lokalu.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Kasia Lamparska 0,5 pkt


Pytanie 12

W Beskidzie Małym, podobnie jak i w innych częściach Polski, ostały się ślady burzliwej przeszłości. Prosimy o wskazanie gdzie w tej grupie górskiej znajduje się najwyżej położone Zamczysko oraz nieoszklone od wieków Okno. Podpowiedzią niech będzie fakt, że oba te obiekty coś łączy.

Odpowiedź

Oba obiekty można namierzyć w paśmie Łamanej Skały. Popularne wśród wspinaczy bloki skalne Zamczysko znajdziemy nad miejscowością Łysina, zaś Zbójeckie Okno w potężnej wychodni skalnej przy żółtym szlaku między chatami w rejonie Potrójnej. Obie formacje skalne są zbudowane z odpornych na wietrzenie piaskowców istebniańskich.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 13

Walory widokowe Leskowca są powszechnie znane. Przy dobrej widoczności ze szczytowej polany zobaczyć można nie tylko Beskidy, lecz również Tatry. Większą sztuką jest zobaczyć Tatry z niżej położonych miejsc. W Beskidzie Małym jest to jednak możliwe, nawet z niektórych wsi położonych w dolinach. W odpowiedzi prosimy o podanie nazw dwóch takich wsi.

Odpowiedź

Tatrami nazwano wzniesienie nad doliną Skawy, pomiędzy Świnną Porębą i Jaszczurową.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Karol Matuszewski 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 14

Pytanie jest krótkie – gdzie zostało zrobione to zdjęcie?

Jednak w odpowiedzi prosimy nie tylko o określenie co to za obiekt, lecz również gdzie jeszcze w polskich Karpatach znajdują się podobne?

Odpowiedź

Widzimy rozwidlenie torów PKL prowadzących na górę Żar, w tym miejscu mijają się wagoniki. W polskich Karpatach tego typu mijanki znajdują się na Górze Parkowej (Krynica-Zdrój) i na Gubałówce (Zakopane).

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Kasia Stelmach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Karol Matuszewski 2/3 pkt

Kasia Lamparska 2/3 pkt

Olena Szczepańska 2/3 pkt


Pytanie 15

Odszukajcie pięć postaci (A, B, C, D, E), związanych swym pochodzeniem z różnymi miejscowościami Beskidu Małego.

Na początek parę informacji ogólnych:

1. O każdym z nich było w swoim czasie głośno w skali całej Polski, niektórzy z nich uzyskali też światową sławę.

2. Większość z nich urodziła się w miastach, tylko postać oznaczona jako C urodziła się na wsi.

3. Tylko D wciąż żyje. Pozostali rozstali się z tym światem w latach: 1977, 1993, 2005, 2015 (kolejność przypadkowa).

4. Dla A, B i E ważny okazał się okres ich pobytu w Krakowie. Każdy z nich został w tym mieście upamiętniony ulicą swego imienia, w tym jeden jeszcze za swego życia.


Jeżeli zaś zestawimy fragmenty życiorysów poszczególnych z nich to dowiemy się że:

5. A przez 6 lat był przełożonym B. 5 lat później przybył z daleka i odwiedził na krótko m.in. B, uroczyście kończąc przy tym pewną inwestycję, w której B brał udział choć nie pierwszoplanowy.

6. A i C odegrali bardzo istotną rolę w historii Polski, choć każdy z nich w biegunowo odległy sposób.

7. Dla D bardzo istotne były idee głoszone przez A, do czego zresztą publicznie się przyznawał, choć w jego profesji nie było to typowe. Ponadto D studiował tam, gdzie kiedyś wykładowcą był A.

8. A i E łączył kierunek podjętych, a nieukończonych studiów. Z obydwoma postaciami połączyć można również podobne z nazwy, masowe wydarzenia, których organizację dzieliło niemal co do dnia 4 lata.

9. B przez kilka lat był obiektem szczególnego zainteresowania podwładnych C.

10. Najważniejsza placówka w jakiej pracował B znajdowała się w miejscu, którego nazwa może budzić wyraźne skojarzenie ze statusem jaki D uzyskiwał w swej profesji kilkukrotnie.

11. Daty urodzin B i E dzieliło 6 lat, a daty śmierci 16 lat. Byli związani z podobnymi środowiskami, przy czym działalność B na tym polu miała większy zasięg i trwała dłużej, a rozwinęła się dopiero po śmierci E.

12. Dla instytucji, którą kierował C, w bardzo specyficzny sposób użyteczni byli ludzie z profesji D.

13. Uważa się że jeden z takich ludzi (choć C nie był wtedy jeszcze jego przełożonym) miał związek ze śmiercią E.

14. D i E urodzili się w tej samej miejscowości, ponadto E jest pochowany tam gdzie mieszkał D.

W odpowiedzi prosimy o podanie imion i nazwisk każdej z tych postaci.


Odpowiedź

Pod kolejnymi literami kryły się następujące osoby: A - Karol Wojtyła, B - Kazimierz Jancarz, C - Czesław Kiszczak, D - Tomasz Adamek, E - Stanisław Pyjas.

To pytanie wymagało najwięcej poszukiwań. Utrudnienie sprawił Wam popularny portal informacyjny, w którym zmieniono miejsce urodzenia Stanisława Pyjasa. Po dopasowaniu wszystkich elementów układanki, niektórym udało się znaleźć wszystkich bohaterów naszej łamigłówki. Serdecznie gratulujemy!

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Helena Bremer 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Karol Matuszewski 3/4 pkt

Kasia Stelmach 3/4 pkt

Sylwia Smela 3/4 pkt

Kasia Lamparska 1/4 pkt

Klasyfikacja po III serii pytań:

Helena Bremer 14+1/3 pkt

Weronika Ciągała 14 pkt

Agnieszka Kruszyna 14 pkt

Kasia Stelmach 13+1/3 pkt

Kasia Lamparska 12+3/4+1/3 pkt

Piotrek Potoniec 13 pkt

Sylwia Smela 11+3/4+2/3 pkt

Anna Nowak 8+2/3 pkt

Olena Szczepańska 8+1/3 pkt

Maciej Wałach 6+2/3 pkt

Karol Matuszewski 3 +2/3 +3/4

Gosia Zbylut 3+2/3 pkt

Angelika Nieduziak 2,5+1/3 pkt

Łukasz Witkowski 2+3/4 pkt

Druga seria pytań - PASMO RADZIEJOWEJ


Pytanie 6

Zdjęcie wykonano w Paśmie Radziejowej ok. 20 minut po wschodzie słońca. Pytanie jest proste. Podaj nazwy szczytów oznaczonych jako 1 i 3, nazwę miejscowości ukrytej we mgle (numer 2) oraz nazwę szczytu, na którym znajduje się obiekt oznaczony jako 4.

Odpowiedź

Patrząc z Radziejowej na zachód, wyraźnie widzimy Trzy Korony (1) w masywie Pienin oraz gorczański szczyt Lubania (3), w dolinie pomiędzy tymi górami, zasnute mgłą Krościenko (2). Obiekt oznaczony jako 4 to oczywiście przekaźnik na Przehybie, (dokładniej, stojący na szczycie nazywanym Małą Przehybą), nieopodal schroniska.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1

Anna Nowak 1

Helena Bremer 1

Kasia Lamparska 1

Maciej Wałach 1

Piotrek Potoniec 1

Sylwia Smela 1

Weronika Ciągała 1

Kasia Stelmach 3/4

Łukasz Witkowski 3/4


Pytanie 7

Wydawać by się mogło, że zbójnictwo było domeną czasów dawno już minionych. Jednakże w niektórych częściach Beskidów proceder ten, choć w formie i celach zupełnie niezgodnych z romantycznymi legendami, kwitł jeszcze zupełnie niedawno. Było tak i w Paśmie Radziejowej. Podaj nazwę miejscowości, której najsłynniejszy mieszkaniec wróci do niej najwcześniej 40 lat od usłyszenia wyroku (o ile sąd skróci mu wielokrotny wyrok dożywocia).

Odpowiedź

Rabunki, pobicia, podpalenia, wymuszania haraczy, w końcu morderstwa, których dopuścili się bracia Władysław i Ryszard Chowańcowie z Gabonia nie stawiają tej miejscowości w dobrym świetle. Bracia stworzyli groźny gang, który 20 lat temu rządził południową Polską. Starszy z nich doczekał się przydomka "Al Capone z Gabonia", więcej można poczytać np. tutaj: https://www.tygodnikprzeglad.pl/al-capone-znad-dunajca/

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1

Anna Nowak 1

Helena Bremer 1

Kasia Lamparska 1

Kasia Stelmach 1

Łukasz Witkowski 1

Maciej Wałach 1

Piotrek Potoniec 1

Sylwia Smela 1

Weronika Ciągała 1


Pytanie 8

W dalszej perspektywie majaczą już święta Bożego Narodzenia, pewna sądecka kolęda opisuje drogę Świętej Rodziny przez Pasmo Radziejowej. Co prawda prawa poetyki oraz upływ czasu nieco zniekształciły użyte tam nazwy miejscowe, jednak wydają się one czytelne. W oparciu o tekst kolędy, oblicz ile punktów GOT zdobyli za to przejście Maryja i Józef.

Odpowiedź

W 1984 roku powstała urocza Sądecka Kolęda, jej autorem jest Wojtek Pysz, przewodnik SKPG Kraków (blacha nr 306). Józef z Maryją wyruszają w stronę Rytra z enigmatycznych Tylmanowskich Groni, idą przez Prehybę i Radziejową, z której schodzą w dolinę Popradu. Ich trasa częściowo prowadzi po wyznakowanych szlakach PTTK, w pozostałych miejscach obliczając punktację do GOT przyznaje się jeden punkt za każdy przebyty kilometr oraz jeden punkt za każde pokonane 100 m sumy różnic poziomów przy podejściach. Uznajemy więc, że Święta Rodzina za to przejście zdobyła około 39 punktów GOT.


SĄDECKA KOLĘDA (1984)

W dawnych czasach, gdy rządzili cesarze i króle

Zarządzono spis ludności w Sądeckim Cyrkule.

Każdy musiał wszystko rzucić czy chory, czy zdrowy

Iść tam, gdzie się rodził, zgłosić rachmistrzom spisowym.

Wyruszyli Józef z Marią z Tylmanowskich Groni

Szli do Zamku w Rytrze pieszo, bo nie mieli koni.

Rankiem z domu wyszli, zanim słonko wstało

Drogi szmat do Rytra było, a dnia zimą mało.


Józef z trudem pod Prehybę w śniegu szlak przebijał

Za nim wolno szła po śladach brzemienna Maryja.

W górze śniegu coraz więcej, stąpać coraz trudniej

Pod Złomistym Wierchem popas zrobili w południe.

Dalej droga będzie lżejsza, już zaszli wysoko

Jeszcze w górę Radziejowa, potem w dół Roztoką,

Już na Żłobkach, Fugasówki, Kiczora, Żabieńce

Tutaj droga przedeptana, narodu szło więcej.


Już do celu mają blisko, jeszcze trzy pacierze

Żeby ujrzeć nad Popradem wznoszącą się wieżę.

W grudniu słońcu spieszno spocząć, za góry się chowa,

Trzeba będzie znaleźć miejsce, gdzie by zanocować.

Nie przyjęli ich na nocleg w gospodzie ryterskiej

I nie było dla nich miejsca w żadnej chacie wiejskiej.

Za wieś poszedł Józef szukać, znalazł stary szałas

Siano miękkie w nim, więc poszedł po Maryję zaraz.


Z kilku desek, gontem kryty na małej polanie,

Tu wędrówką umęczeni spoczęli na sianie.

Nikt nie wiedział jeszcze wtedy, że właśnie tej nocy

Na świat przyjdzie Ten, którego głosili prorocy.

Że w pustkowiu, kędy zimą nigdy nikt nie chodzi

Pan nad pany, Król nad króle w szopie się narodził.

Chustą matki owinięty, sianem otulony

Czekał kiedy przyjdą Mędrcy złożyć mu pokłony.

Kiedy przyjdą pastuszkowie, osiołek i wołek

Kiedy się rozlegnie granie fujarek wesołe,

Ale wkoło cicho było, Malusieńki zasnął

Józef, sam zmarznięty, nakrył Dziecię cuchą własną.

Poprawnej odpowiedzi udzieliły:

Agnieszka Kruszyna 1

Anna Nowak 1

Helena Bremer 1

Kasia Lamparska 1

Kasia Stelmach 1

Weronika Ciągała + za znalezienie tejże kolędy


Pytanie 9

Z doliny Popradu wracać będziemy zapewne wesołym pociągiem. Niestety nie uda nam się nim dojechać do punktów rozpoczęcia wyjazdu. Mogło być inaczej. Podaj relacje trzech niezrealizowanych, choć planowanych linii kolejowych, którymi zamierzano wzbogacić sieć komunikacyjną zachodniej części Beskidu Sądeckiego.

Odpowiedź

Dolina Dunajca od dawna stanowiła ważną arterię komunikacyjną, zaś Szczawnica i Krościenko dynamicznie rozwijały się w 2. połowie XIX wieku. Oba te czynniki sprawiły, że już ponad 120 lat temu planowano poprowadzenie linii kolejowej doliną Dunajca. W lutym 1894 "Czasopismo Techniczne" opublikowało obszerny plan budowy kolei lokalnych. Znalazła się tam m.in. linia Nowy Sącz-Szczawnica-Stary Sącz, która została poparta uchwałą Rady Kolejowej w połowie 1900 roku. W kolejnych latach zaproponowano przedłużenia tej linii, łączące miejscowości cieszące się powodzeniem wśród galicyjskich kuracjuszy z Nowym Targiem oraz Piwniczną. Realizację tych planów przekreślił wybuch I wojny światowej (po szynach jeździł tylko parowóz o nazwie Szczawnica). W latach 50. powrócono do tematu, zespół profesora Czyczuły z Politechniki Krakowskiej zaproponował budowę kolejki wąskotorowej z Piwnicznej do Szczawnicy. Od początku XXI wieku ponownie lobbowane są projekty połączenia obu uzdrowisk. W 2007 roku pomysł budowy kolei zablokowały silne protesty ekologów. Przez ostatnią dekadę zmieniła się technologia i sztab naukowców z PK, wciąż wierzy w możliwość przeforsowania budowy. Jeden z wariantów kolejki zakłada odgałęzienie na Słowację. Na przełęczy Obidza od głównego toru odchodziłby drugi, który przez Litmanową i Jarabinę prowadziłby do zamku Lubomirskich w Starej Lubowni.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1

Anna Nowak 1

Helena Bremer 1

Kasia Lamparska 1

Kasia Stelmach 1

Łukasz Witkowski 1

Maciej Wałach 1

Piotrek Potoniec 1

Weronika Ciągała 1

Sylwia Smela 2/3


Pytanie 10

Zdjęcie przedstawia fragment ciekawego obiektu, który choć na terenie Pasma Radziejowej jest obcy, to jednak w szczególny sposób mocno z nim związany. Podaj nazwę tego obiektu oraz wyjaśnij gdzie, kiedy i z jakiej okazji go wzniesiono.

Odpowiedź

Tajemnicze znaki widoczne na zdjęciu przedstawiają napis widniejący na bogato dekorowanej Bramie Seklerskiej, która w 1999 stanęła w sąsiedztwie klasztoru klarysek w Starym Sączu na pamiątkę kanonizacji bł. Kingi przez Jana Pawła II. Zgodnie z podaniami, Kinga przybyła do Polski z Węgier w otoczeniu walecznych seklerów, później w Starym Sączu założyła klasztor klarysek, w którym spędziła ostatnie dni życia i została pochowana. Starosądecka brama jest typowa dla Seklerszczyzny (na terenie dzisiejszej Rumunii), gdzie została wykonana i skąd w formie daru trafiła w Beskid Sądecki.

Poprawnej odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1

Anna Nowak 1

Helena Bremer 1

Kasia Lamparska 1

Kasia Stelmach 1

Maciej Wałach 1

Sylwia Smela 1

Weronika Ciągała 1


Klasyfikacja po II serii pytań:

Kasia Lamparska 9+2/3 pkt

Helena Bremer 9+1/3 pkt

Weronika Ciągała 9 pkt

Agnieszka Kruszyna 9 pkt

Anna Nowak 8+2/3 pkt

Kasia Stelmach 8+1/3+1/4 pkt

Piotrek Potoniec 8 pkt

Sylwia Smela 7+2/3 pkt

Maciej Wałach 6+2/3 pkt

Olena Szczepańska 4+2/3 pkt

Gosia Zbylut 3+2/3 pkt

Angelika Nieduziak 2,5+1/3 pkt

Łukasz Witkowski 2+3/4 pkt

Pierwsza seria pytań - GORCE


Pytanie 1

Zdjęcie zrobiono w schronisku na Maciejowej, przedstawia ono Gorce i ich najbliższe sąsiedztwo w nietypowym ujęciu. Pytanie brzmi, jakim wspólnym mianem można określić obiekty oznaczone liczbami i co schronisko na Maciejowej ma z tym wspólnego?

Odpowiedź

Zdjęcie przedstawia fragment planu rozmieszczenia tzw. „Bacówek turystyki kwalifikowanej PTTK”, zwanych też „Moskałówkami”, na obszarze polskich Karpat. Ostatecznie powstało ich w Beskidach 11 (oraz 3 w Sudetach). Choć plan ten obejmował aż 163 obiekty, i tak nie był kompletny. Nie ma na nim oznaczonych, powstałych w latach 80. bacówek na Brzance i Jamnej oraz… bacówki na polanie Przysłop pod Maciejową, oddanej do użytku w roku 1977. Ten temat jeszcze wiele razy pojawi się na kursowych wyjazdach, więc polecamy bliżej się z nim zapoznać.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Anna Nowak 1 pkt

Hela Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Angelika Nieduziak 0,5 pkt

Gosia Zbylut 0,5 pkt

Katarzyna Stelmach 0,5 pkt


Pytanie 2

W przeszłości w Gorcach osiadła ludność spoza granic naszego kraju. Ponazywała otoczenie w swoim języku, czego dowody spotykamy do dziś. O jaką ludność chodzi i nazwy jakich miejsc świadczą o jej obecności w Gorcach? Podaj przynajmniej dwie nazwy geograficzne.

Odpowiedź

W XIV wieku w Gorce dotarli Wołosi. Była to ludność pasterska we wczesnym średniowieczu zamieszkującą góry dzisiejszej Rumunii. Najważniejszą osadą wołoską na Podhalu była Ochotnica, w której do dziś krowy nazywa się imionami wywodzącymi się z języka Wołochów: Fryga, Korbula. W terenie i na mapie odnajdujemy wiele śladów po Wołochach, są nimi takie nazwy jak: Magura, Kiczora, Przysłop, Suhora, Runek i inne.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Hela Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Katarzyna Stelmach 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Gosia Zbylut 0,5 pkt


Pytanie 3

Zdjęcie przedstawia pewien ciekawy obiekt. Na jakiej polanie można go zobaczyć i jakie były okoliczności jego powstania?

Odpowiedź

Zdjęcie przedstawia Kaplicę Matki Bożej Królowej Gorców na polanie Rusnakowej, prowadzi do niej żółty szlak (Nowy Targ - Turbacz - Tymbark). Wcześniej kaplica zwana była Partyzancką, Pasterską lub Papieską. Powstała w 1979 jako dar dla Jana Pawła II z okazji pierwszej pielgrzymki do ojczyzny.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Angelika Nieduziak 1 pkt

Anna Nowak 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Hela Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Katarzyna Stelmach 1 pkt

Maciej Wałach 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt


Pytanie 4

Póki co Gorce nie kojarzą się jednoznacznie jako centrum narciarstwa, niemniej jest w nich kilka stoków, na których można spróbować swoich sił. Podaj lokalizację gorczańskiego wyciągu krzesełkowego, miejsca w Gorcach, gdzie wyciąg zlikwidowano oraz miejsca, w którym planowana jest budowa nowego ośrodka narciarskiego.

Odpowiedź

Na gorczańskich stokach ulokowały się ośrodki narciarskie, w których dominują wyciągi orczykowe. Znajdziemy jednak także wyciągi krzesełkowe - dwa w centrum narciarskim "Czorsztyn-Ski" w Kluszkowcach, trzecim można wyjechać z Koninek na grzbiet Tobołowa (kolej linowa "Tobołów"). Jeszcze na początku XXI wieku działał wyciąg orczykowy przy schronisku pod Turbaczem, starsi pamiętają także wyciąg na Łapsowej Polanie. Wyciąg orczykowy na Maciejowej został zamknięty w 2013 roku, ale wznowił działanie po dwuletniej przerwie (dlatego nie uznawaliśmy tej odpowiedzi). Temat budowy nowej stacji narciarskiej rozpala za to umysły mieszkańców Ochotnicy Górnej. Pod uwagę branych jest aż 10 lokalizacji, z których najbardziej zaawansowana jest koncepcja wykorzystania w tym celu północnych stoków góry Runek w paśmie Lubania.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Olena Szczepańska 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Anna Nowak 2/3 pkt

Gosia Zbylut 2/3 pkt

Kasia Lamparska 2/3 pkt

Angelika Nieduziak 1/3 pkt

Hela Bremer 1/3 pkt

Katarzyna Stelmach 1/3 pkt


Pytanie 5

Z gorczańskich polan można podziwiać rozległe panoramy okolicznych gór. Oczywiście działa to i w drugą stronę – Gorce pięknie prezentują się z innych części Beskidów. Proponujemy zatem rozgrzewkę przed czymś co już niedługo stanie się jednym z podstawowych zagadnień życia każdego kursanta. Znajdujemy się na Mogielicy, patrzymy na wschodnią część Gorców i pytamy: co stąd widać? W odpowiedzi podajcie nazwę miejscowości oznaczonej numerem 1 oraz nazwy szczytów oznaczonych numerami 2 i 3.

Odpowiedź

Panorama widoczna na zdjęciu przedstawia przede wszystkim wschodnią część Gorców, w tle widnieją Tatry Wysokie. Miejscowość położona w dolinie Kamienicy to Szczawa (1), za nią widoczny jest dwuwierzchołkowy szczyt Lubania (2), a na prawo wyrasta Gorc (3). Fotografia ta nosi znamiona zdjęcia archiwalnego, na żadnym z opisanych szczytów nie ma jeszcze wież widokowych, które powstały na Gorcu i Lubaniu w 2015 roku.

Poprawnych odpowiedzi udzielili:

Agnieszka Kruszyna 1 pkt

Angelika Nieduziak 1 pkt

Anna Nowak 1 pkt

Gosia Zbylut 1 pkt

Hela Bremer 1 pkt

Kasia Lamparska 1 pkt

Katarzyna Stelmach 1 pkt

Piotrek Potoniec 1 pkt

Sylwia Smela 1 pkt

Weronika Ciągała 1 pkt

Maciej Wałach 2/3 pkt

Olena Szczepańska 2/3 pkt

Klasyfikacja po I serii pytań:


Piotrek Potoniec 5 pkt

Weronika Ciągała 5 pkt

Kasia Lamparska 4+2/3 pkt

Olena Szczepańska 4+2/3 pkt

Hela Bremer 4+1/3 pkt

Agnieszka Kruszyna 4 pkt

Sylwia Smela 4 pkt

Katarzyna Stelmach 3,5+1/3 pkt

Anna Nowak 3+2/3 pkt

Gosia Zbylut 3+2/3 pkt

Angelika Nieduziak 2,5+1/3 pkt

Maciej Wałach 2+2/3 pkt


ConKURS regulamin i informacje ogólne

ConKurs 17-19

Chcąc zdopingować Was do zdobywania dodatkowych informacji na temat grup górskich, które będziemy poznawać w ramach kursu, przygotowaliśmy specjalnie dla Was ConKurs. Uczestnictwo w nim nie jest obowiązkowe, mamy za to nadzieję, że sprawi Wam sporo przyjemności.

Poniżej publikujemy regulamin ConKursu. Zaś kolejne serie pytań i odpowiedzi na nie pojawiać się tu będą w rytmie zgodnym z kalendarzem wyjazdów kursowych. Na odpowiedzi czekamy do nocy poprzedzającej wyjazd.

Życzymy dobrej zabawy,

Wasze Kierownictwo


Regulamin ConKursu

1. Organizatorem ConKursu jest kierownictwo Kursu 17-19, sam zaś ConKurs adresowany jest wyłącznie do uczestników wyżej wymienionego Kursu.

2. ConKurs ma na celu przede wszystkim dobrą zabawę oraz wzbudzenie dodatkowej motywacji do poznawania obszaru Waszych przyszłych uprawnień.

3. Kolejne serie pytań publikować będziemy z odpowiednim wyprzedzeniem, przed kolejnymi wyjazdami kursowymi, określając zarazem termin udzielenia odpowiedzi. Pytania w danej serii dotyczyć będą grupy górskiej, która będzie miejscem kolejnego wyjazdu.

4. Uczestnikiem ConKursu może (choć nie musi) zostać każdy z Was. Do zabawy dołączyć można w każdym momencie, choć najlepiej brać w niej udział od początku. Nie dopuszcza się udziału zespołowego. Ambicją każdego z Uczestników powinno być samodzielne znalezienie właściwych odpowiedzi.

5. Odpowiedzi należy udzielać w postaci pisemnej na adres: conkurs1719@gmail.com

6. W końcowej klasyfikacji ConKursu każde miejsce premiowane nagrodą powinno być zajmowane przez dokładnie jedną osobę. Jeżeli po ostatnim pytaniu w każdej z edycji co najmniej dwie osoby będą miały tyle samo punktów i będą zajmować wyróżnione miejsce, zostanie rozegrana pomiędzy nimi dogrywka na zasadach określonych przez Organizatorów.

7. Punktacja: za właściwą odpowiedź na pytanie Uczestnik otrzymuje jeden punkt. Za odpowiedź niewłaściwą otrzymuje zero punktów. Za odpowiedź niepełną Uczestnik nie otrzymuje punktu.

Jeżeli prawidłowa odpowiedź składa się z kilku elementów, Organizatorzy mogą przyznać ułamek punktu za każdą z części odpowiedzi. W przypadku, gdy już po opublikowaniu pytania okaże się, że jego treść jest niejasna lub niejednoznaczna, Organizatorzy mogą zdecydować o przyznaniu ułamka punktu za odpowiedź częściowo poprawną.

8. Nagrody:

- zostaną przyznane dla trzech osób, które zdobędą największą liczbę punktów,

- wśród osób, które zdobędą co najmniej 30% punktów w całej edycji ConKursu, a nie będą premiowane innymi nagrodami, zostanie rozlosowana nagroda specjalna.

9. O wszystkich kwestiach nie objętych powyższym regulaminem decydują Organizatorzy ConKursu.