Wprowadzenie
Na obecnym etapie rozwoju cywilizacyjnego społeczeństwa osiągnęły taki poziom, na którym coraz bardziej uświadamiają sobie potrzebę i poszukują nowych wyznaczników jakości życia. Jednym z ważniejszych spośród nich jest poziom rozwoju duchowego, poszukiwanie jego istoty, przywiązanie do cnót obywatelskich, współudział w kształtowaniu losów własnego miasta, kraju i Ojczyzny. Żeby sprostać dzisiejszym wyzwaniom sfery duchowej i społecznej, dorastający młody człowiek musi umieć orientować się i działać w stale zmieniającym się świecie produkcji, biznesu, życia społeczno-politycznego, nie tracąc przy tym swej tożsamości, indywidualności, własnego systemu wartości, szacunku dla siebie i innych ludzi, zdolności do samopoznania i samookreślenia.
W chwili obecnej wykształcenie pozostaje nadal głównym narzędziem społecznym, dzięki któremu rozmywający się podstawowy system wartości i celów wciąż utrzymuje się w społeczeństwie. Zdecydowana orientacja większości SMI na mentalne wartości kulturalne wspierane analogiczną orientacją instytucji społeczno-ekonomicznych stanowi jeden z potężniejszych czynników wpływających na rozterki i konflikty w sferze duchowej każdego, jeszcze nie do końca ukształtowanego w swych poglądach i przekonaniach młodego człowieka.
W obecnie obowiązujących standardach wychowawczych na etapie powszechnego nauczania początkowego postawiono na rozwój duchowo-moralny i ukształtowanie obywatelskiej tożsamości jako podstawę rozwoju społeczeństwa obywatelskiego. W tym celu organizowane są wycieczki, poszukiwania i badania naukowe oraz różnego rodzaju społecznie użyteczne praktyki. Modernizacja systemu oświaty zdecydowanie zmierza do ukształtowania nowego systemu wartości społecznych, w którym najważniejsze miejsce zajmują:
• wysoki poziom kultury
• tolerancja
• aktywność obywatelska
• duchowość.
Program ten jest realizowany w ramach ruchu kulturalno-poznawczego, którego głównym celem jest ukształtowanie wszechstronnie rozwiniętej osobowości osadzonej w tradycjach kultury narodowej i światowej. Ważna przy tym jest więź z przeszłością, pamięć historyczna i kulturowa, przyszłościowe myślenie, dostrzeganie i poszukiwanie rozwiązań problemów globalnych.
Organizowanie nowego systemu oświaty, ukierunkowanego na patriotyczne, duchowe i moralne wychowanie dorastającego pokolenia wymaga nowych form, metod i technologii. Innowacyjnym podejściem w tym zakresie może stać się wykorzystanie proponowanego Programu. Na początkowym etapie wiedzę zdobywa się przecież o tym, co znajduje się obok, co jest do bezpośredniego przyswojenia.
Przygotowanie i udział w Programie daje możliwość poszerzenia wiedzy, wykorzystania jej w praktyce, zwiększenia umiejętności poszukiwania potrzebnych informacji, ich analizy i systematyzacji, racjonalnego wykorzystania oraz szybkiego usuwania białych plam ze swojej niewiedzy.
Celem Programu jest poszerzenie przestrzeni oświatowej i stworzenie warunków rozwoju kulturalnego i duchowo-moralnego osobowości jej uczestników w duchu tolerancji, patriotyzmu na bazie tradycji narodowych, w tym religijnych.
Praktyczne znaczenie problemu polega na tym, że jego realizacja pozwoli stworzyć najbardziej sprzyjające warunki do kształcenia i wychowywania dzieci i szerokich warstw obywateli na najlepszych tradycjach narodowych.
Cel i zadania Programu
Cel: Stworzenie warunków sprzyjających przyswojeniu wartości duchowo-moralnych, społecznych i kulturalnych rodzinnego kraju, rozwojowi społeczeństwa obywatelskiego, patriotyzmu, uczucia dumy ze swej Ojczyzny.
Zadania:
Zadania poznawcze:
• dostęp do poszerzonej wiedzy podczas wycieczek tematycznych, kulturowo-etnicznych wypraw, turystycznych marszów i spacerów;
• poznawanie pomników historycznych, kulturalnych i architektonicznych;
Zadania wychowawcze:
• stworzenie sprzyjających warunków do kształtowania się duchowo-moralnej osobowości jednostki z uwzględnieniem spuścizny historycznej, duchowej, kulturalnej oraz etosu pracy kraju ojczystego;
• zaszczepienie dumy z bohaterskiej i kulturalnej przeszłości swego kraju;
• upowszechnianie tolerancji;
• propagowanie wzorców życia i działalności wybitnych działaczy państwowych i społecznych, dowódców, pisarzy, malarzy, kompozytorów zasłużonych dla Ojczyzny;
• wychowanie ekologiczne.
Zadania rozwijające:
• aktywizacja działalności poznawczej jednostki;
• rozwój jej zdolności intelektualnych i twórczych;
• budowanie systemu wartości i przekonań sprzyjających osiąganiu życiowych sukcesów zarówno w rodzinie, jak również w społeczeństwie.