Fysiologie

De natuur is een wonder. Dat hoef ik niemand uit te leggen. In feite is ons lichaam dat ook… want het streeft altijd naar een gezonde staat van zijn, vecht tegen indringers, heelt wonden, stolt bloeding, produceert hormonen, breekt af, vormt.

In het kort: als wij ons lichaam goed verzorgen, is het lichaam voor een groot deel in staat zichzelf te beschermen, te onderhouden en te genezen. Dat “goed verzorgen” heeft bijna altijd met voeding te maken. Yes, it is the food.

Het loont de moeite om eens stil te staan wat wij NATUURlijk horen te eten.

Kenmerken menselijk lichaam

Om voedsel te vinden, te vangen en te eten hebben we fysiologische eigenschappen nodig; met andere woorden, hoe functioneert de mens in relatie tot zijn voedsel.

Laten we eens kijken naar uiterlijke kenmerken van de mens wat betreft:

  • Tanden
  • Kaakgewricht
  • Mond/ hoofd verhouding
  • Darmen
  • Klauwen en nagels

En we kijken ook naar een typische carnivoor (Simba de tijger een rasechte vleeseter), een typische omnivoor (Blackie de hond een alleseter), een typische herbivoor (Zeeb de zebra een planteneter) en … de HOMO SAPIENS SAPIENS (Cheryl de mens een wat? wat zou ik zijn?).

Tanden

    • De hoektanden van Simba zijn lang en puntig en hebben de vorm van een dolk (om in 1 keer een kill te kunnen uitvoeren), de kiezen vallen over elkaar zodat ze als schuurfunctie gebruikt kunnen worden (vlees van een bot halen).
    • Voor Blackie geldt hetzelfde, al zijn zijn “dolken” niet zo lang.
    • Zeeb heeft afgestompte hoektanden, bij sommige herbivoren zijn ze lang om zich beter te kunnen beschermen, soms zijn ze kort en soms ontbreken ze helemaal. Zijn kiezen vallen niet over elkaar maar passen op elkaar omdat hij zijn voedsel maalt.
    • Cheryl heeft korte hoektanden, niet echt scherp en haar kiezen vallen ook op elkaar.

Kaakgewricht

    • Het kaakgewricht van Simba en Blackie bevindt zich ter hoogte van kiezen, zodat dit gewricht een ideale pivot mogelijk maakt om de bek wijd open te doen en te kunnen happen.
    • Bij Zeeb en Cheryl zit het kaakgewricht boven de kiezen zodat meer complexe bewegingen zoals kauwen mogelijk zijn.

Mond/ hoofd verhouding

    • Ook hier hebben Simba en Blackie overeenkomsten: de verhouding van de mond (bek) t.o.v. het hoofd is groot omdat tijgers en honden belang hebben bij goed kunnen happen en verorberen van prooien.
    • De zebra en de mens moeten hun prooien niet echt happen en snel verorberen en zijn daarom niet echt gebaat bij zo’n grote verhouding. Hoewel Zeeb wel een grote bek heeft, heeft hij ook een grote kop en is de verhouding mond/ kop eerder klein.

Darmen

    • De lengte van de dunne darm bij vleeseters als Simba is ongeveer 3 tot 6 keer de lichaamslengte. Bij omnivoren zoals Blackie is dat 4 tot 6 keer de lichaamslengte. Herbivoren zoals Zeeb hebben een dunne darm die 10 tot 12 keer de lichaamslengte is en de mens heeft een dunne darm die 10 tot 11 keer de lichaamslengte lang is.
    • Vlees: verteert snel. Planten: kost tijd om te verteren - denk maar aan de onverteerbare vezels die erdoor moeten!
    • De korte dikke darm van Blackie en Simba is niet voorzien voor complexe functies, terwijl de dikke darm van Zeeb en Cheryl veel langer is - soms met uitstulpingen - en er nog een aantal complexe functies aan verbonden worden.


Vlees begint na 24 uur te rotten in onze darmen. Het verteren van één hamburger duurt ongeveer drie dagen. Ben jij iemand die regelmatig vlees eet? Met hoeveel kilo rottend vlees loop jij rond?

Klauwen en nagels

Kijk eens naar je nagels.

Zoek op internet een beeld van de nagels van een zebra.

Kijk nu naar je kat of hond of zoek daar ook een beeld van.

En een grote kat? Zoals een Luipaard, Tijger, Jaguar?

Wat zijn de verschillen en overeenkomsten?

Conclusie?

Wie lijkt op wie? Wat voor lijf, organen, tools, kenmerken heeft de mens?

Processen en gedrag

Processen


zuurtegraad maag

  • Misschien heb je al wel eens gehoord van een pH. Dat is de aanduiding voor zuurtegraad. Een pH van 7 is neutraal en alles eronder is zuur, alles erboven basisch. We gaan natuurlijk niet overstappen op een lesje biochemie maar het begrip* is belangrijk voor het volgende:
  • Carnivoren en omnivoren hebben een pH van rond de 1 in de maag: dit is absoluut noodzakelijk voor de afbraak van eiwitten in het vlees en de neutralisatie van vaak bijhorende bacteriën die wel eens bij karkassen rondhangen.

Herbivoren en mensen hebben een pH van rond de 4 tot 5.

*In dit filmpje van Schooltv wordt de pH uitgelegd a.d.h.v. schoonmaakmiddelen: https://www.schooltv.nl/video/zuurgraad-er-zijn-zure-basische-en-neutrale-reinigingsmiddelen/

En weet je nog wat keukenzout is? Juist. NaCl. De combinatie van een base (natrium) en een zuur (Chloor) geeft een zout!

speeksel en kauwen

  • Wanneer Simba zijn prooi grijpt en hapt, komen er geen enzymen aan te pas in de mond om te kauwen… hij slikt redelijk snel in. Dat geldt ook voor Blackie**. Maar niet voor Zeeb en Cheryl. Wij moeten goed kauwen voor we onze spijs kunnen inslikken. De afbraak van ons eten begint in de mond!

Carnivoren hebben een verteringstermijn van enkele uren. Als de mens een hamburger eet, duurt het 3 dagen voor die verteerd is. Na 24 uur begint vlees te rotten in onze darmen...

** Berisp je soms je hond omdat die niet kauwt en bijna meteen inslikt? Niet echt nodig … weet je nu...

vitamine A

  • Vitamine A komt in hoge dosis voor in de lever van dieren. Carnivoren en omnivoren kunnen de toxiciteit (giftigheid) van teveel vitamine A ongedaan maken in hun eigen lever als ze andere dieren verorberen. Herbivoren en mensen hebben een lever die dat niet kan en lopen gevaar voor hypervitaminose - een vitamine A vergiftiging.

concentratie urine in de nieren

  • Een hoge concentratie van urine in de nieren duidt op een grote inname van eiwitten. Van nature is deze concentratie bij carnivoren en omnivoren veel hoger dan bij herbivoren en mensen.

transpireren

  • Zweet je wel eens? Heb je Blackie al eens zien zweten? Krijgt die ook van die plekken onder zijn oksels? Nee he. En onze tong hangt niet tot op de grond van het hijgen na een sprintje. Mensen en herbivoren zweten via klieren in de huid; carnivoren en omnivoren via de tong.

Tenslotte nog iets over ons gedrag:

Zijn wij jagers? Wat doe jij als je honger krijgt?

Wat doe jij als je een half aangevreten karkas tegenkomt?

Ik weet wat Simba en Blackie zouden doen.

Ben jij ook zo gek op rauw vlees zoals Simba en Blackie?

Word jij ook zo blij van het geschreeuw van dieren die opengereten worden?

Slaap jij ook het grootste gedeelte van je dag?

Leef jij ook zo kort als Simba en Blackie?

Wat denk je bij het zien van dit lam? Wat wil je er mee?

Conclusie?

Er is meer dan genoeg wetenschappelijke fundering wat betreft uiterlijke kenmerken, processen en gedrag dat wij veel meer gemeen hebben met herbivoren dan carnivoren en/ of omnivoren (die onderling sterk op elkaar lijken).

Wat heb jij op school geleerd?