Ga naar de Facebook Pagina

Injectoren

Werking-Vernieuwen-Reviseren

Brandstofpomp

OM602

Bij dieselmotoren van ruim 30 jaar oud, zonder elektronische aansturing, werken de verstuivers volledig mechanisch. Het systeem is verrassend eenvoudig en zeer betrouwbaar.

Het werkingsprincipe is als volgt:

1. De inspuitpomp bouwt hoge druk op

Een mechanische inspuitpomp, aangedreven door de motor, perst diesel onder zeer hoge druk naar iedere cilinder via een stalen hogedrukleiding.

Afhankelijk van de motor ligt die druk meestal tussen:

oudere motoren: 120 tot 250 bar
modernere mechanische systemen: tot ongeveer 400 bar

2. De verstuiver blijft gesloten

In de verstuiver zit een nauwkeurig geslepen naald die door een krachtige veer op zijn zitting wordt gedrukt.

Zolang de brandstofdruk lager is dan de ingestelde openingsdruk, blijft de verstuiver volledig dicht.

3. De openingsdruk wordt bereikt

Zodra de druk hoog genoeg wordt (bijvoorbeeld 175 bar), overwint de brandstofdruk de veerdruk.

De naald wordt enkele tienden van een millimeter opgetild.

4. De diesel wordt verneveld

Door de kleine gaatjes in de sproeikop wordt de diesel als een zeer fijne nevel de verbrandingskamer ingeblazen.

Een goede verneveling is essentieel voor:

volledige verbranding
weinig rook
hoog rendement
rustige motorloop

5. De verstuiver sluit weer

Zodra de inspuitpomp geen druk meer levert, zakt de druk direct.

De veer drukt de naald weer op zijn zitting en de inspuiting stopt onmiddellijk.

Algemeen

Waarom is de openingsdruk belangrijk?

De veer is afgesteld op een vaste openingsdruk.

Is de druk:

te laag, dan gaat de verstuiver te vroeg open → slechtere verneveling, meer rook en minder vermogen.
te hoog, dan opent hij te laat → moeilijk starten en minder vermogen.

Daarom worden verstuivers bij revisie op een proefbank afgesteld met vulringetjes (shims) onder de veer.

Lekbrandstof

Er lekt altijd een klein beetje diesel langs de naald om deze te smeren en te koelen.

Die diesel wordt via een retourleiding teruggevoerd naar de tank.

Slijtage

Na vele duizenden bedrijfsuren kunnen verstuivers slijten door:

uitslijten van de naald en zitting;
slijtage van de sproeigaatjes;
vervuiling door slechte brandstof;
afname van de veerspanning.

Typische symptomen zijn:

moeilijk starten;
zwarte of witte rook;
onregelmatig stationair lopen;
hoger brandstofverbruik;
minder vermogen;
een tikkend of “kloppend” motorgeluid.

Samenvatting

In een klassieke dieselmotor zonder elektronica is de verstuiver eigenlijk een zelfwerkend hogedrukventiel. Er zit geen elektriciteit, sensor of magneet in. De inspuitpomp bepaalt wanneer de brandstof onder druk wordt aangeboden, terwijl de verstuiver uitsluitend reageert op die druk: zodra de openingsdruk is bereikt, gaat hij open, vernevelt de diesel en sluit weer zodra de druk wegvalt.

Juist door deze eenvoud zijn mechanische verstuivers zeer duurzaam. Met periodieke controle, reiniging en zo nodig afstelling kunnen ze vaak tientallen jaren betrouwbaar functioneren.

Periodieke controle ?

Bij de meeste klassieke mechanische dieselmotoren (zoals die in onze oude campers met Mercedes motoren) geldt dat verstuivers niet periodiek volgens een vaste tijd of kilometerstand worden vervangen of afgesteld. Ze worden meestal gecontroleerd als daar aanleiding voor is.

Als richtlijn kun je het volgende aanhouden:

Rond 100.000–150.000 km :Controle op een proefbank is verstandig, zeker als de motor nog de originele verstuivers heeft.

Rond 200.000 km of ouder dan 30 jaar :Preventieve controle is aan te raden, ook als de motor nog goed loopt.

Wanneer is controle wel verstandig?

Laat de verstuivers testen als je één of meer van deze verschijnselen merkt:

Moeilijk koud starten.
Zwarte rook bij accelereren.
Witte rook na het starten die blijft aanhouden.
Blauwe rook (kan ook olie zijn).
Onregelmatig stationair lopen.
Tikkend of “hard” dieselgeluid.
Minder vermogen.
Hoger brandstofverbruik.
Verhoogde uitlaattemperatuur.

Waarom toch preventief controleren?

Bij een 30 tot 40 jaar oude motor kunnen de verstuivers nog redelijk functioneren, maar:

de openingsdruk kan zijn teruggelopen;
de sproeibeeldkwaliteit kan slechter zijn;
de naald kan iets nadruppelen.

Dat merk je niet altijd direct, maar het kan leiden tot:

iets hoger verbruik;
meer roetvorming;
vervuiling van de verbrandingskamer;
extra belasting van zuigers en kleppen.

Een controle op een proefbank is relatief eenvoudig. De specialist controleert:

de openingsdruk;
het sproeibeeld;
of de verstuiver nadruppelt;
of de verstuiver “klappert” (goed opent en sluit).

Vaak kunnen de verstuivers worden gereinigd, opnieuw afgesteld met shims en, indien nodig, voorzien van een nieuwe sproeikop. Dat is meestal aanzienlijk goedkoper dan complete nieuwe verstuivers.

Voor een klassieke Hymer

Aangezien we een klassieke Hymer hebben die waarschijnlijk niet extreem veel kilometers per jaar rijdt, is het verstandig de verstuivers niet op tijd, maar op conditie onderhouden. Loopt de motor mooi rond, start hij goed, rookt hij nauwelijks en is het verbruik normaal, dan is er geen directe reden om in te grijpen.

Heeft de motor echter meer dan ongeveer 150.000 à 200.000 km gereden en zijn de verstuivers vermoedelijk nog nooit getest, dan is een eenmalige controle op een proefbank een verstandige investering. Vaak merk je daarna een rustigere motorloop, minder rook en soms zelfs een lager brandstofverbruik.

Vernieuwen of reviseren?

Bij de oudere, mechanische Mercedes-dieselmotoren (zoals de legendarische OM615, OM616, OM617 en de latere OM601, OM602, OM603) luistert het brandstofsysteem nauw, maar op een heel andere manier dan bij moderne common-rail motoren.

Omdat deze motoren volledig mechanisch zijn en geen elektronica hebben die slechte prestaties compenseert, is de kwaliteit van de injector (verstuiver) doorslaggevend.

Wat is het kwaliteitsverschil tussen gloednieuwe en gereviseerde Bosch diesel injectoren voor jouw klassieke Mercedes:

1. Wat is het échte verschil in de praktijk?

Als een revisie perfect is uitgevoerd met de juiste onderdelen, is het verschil in prestaties met nieuw minimaal.
Het risico op kwaliteitsverschil zit hem puur in de manier van reviseren.

Gloednieuwe Bosch injectoren (NOS of nieuwe productie)

Voordelen: Direct klaar voor gebruik, gegarandeerd de juiste fabriekstoleranties, een perfect spuitbeeld en de juiste openingsdruk af fabriek. De interne veer is nieuw en heeft nog geen metaalmoeheid.
Nadelen: Zeer schaars en vaak behoorlijk duur (als ze überhaupt nog nieuw van Bosch te vinden zijn voor motoren van 30+ jaar oud).
Let op: Tegenwoordig produceert Bosch sommige van deze oude verstuivernozzles in fabrieken buiten Duitsland (zoals Brazilië of India).
De absolute 'Duitse topkwaliteit' van vroeger is soms bij nieuwe productie ook nét iets anders, al voldoet het aan de Bosch-eisen.

Gereviseerde Bosch injectoren

Bij revisie wordt de buitenkant (de verstuiverhouder) hergebruikt. Het binnenwerk – de daadwerkelijke nozzle of verstuiverkop (vaak de Bosch DN0SD...) en de stelplaatjes – wordt vervangen.

Voordelen: Stukken goedkoper en ecologisch duurzamer. De buitenste ijzeren behuizing slijt immers niet.
Nadelen: De kwaliteit valt of staat met de specialist die het werk uitvoert en de gebruikte onderdelen.

2. Waar ontstaan de kwaliteitsverschillen bij revisie?

Bij mechanische verstuivers draait alles om drie factoren: openingsdruk, verneveling (spuitbeeld) en gasdichtheid.

Bij een slechte of goedkope revisie gaat het hier vaak mis:

De Nozzles (Verstuiverkoppen): en goede revisor gebruikt originele Bosch of hoogwaardige Italiaanse (Firad/Monark) nozzles.
Goedkope revisies gebruiken vaak merkloze Chinese nozzles.
Deze gaan soms al na 10.000 km 'pissen' (druppelen in plaats van vernevelen), wat zorgt voor nagelen, rook en schade aan de voorkamer.

De Interne Veer: In de verstuiverhouder zit een veer die de naald dichtdrukt. Bij revisie wordt deze veer bijna nooit vervangen, alleen schoongemaakt.
Na 30+ jaar kan er lichte metaalmoeheid in de veer zitten. Een goede revisor compenseert dit door dikkere stelplaatjes (shims) te gebruiken om de openingsdruk (bijv. 115 of 135 bar, afhankelijk van welk type motor/turbo) weer exact te herstellen.

Het afstellen: Nieuwe injectoren komen perfect afgesteld uit de fabriek. Bij revisie moet de specialist handmatig met een testpomp elke verstuiver exact op dezelfde druk afstellen. Gebeurt dit gehaast, dan krijg je onderling drukverschil tussen de cilinders, wat zorgt voor een onregelmatig stationaire loop.

3. Invloed op de mechanische Mercedes motor

Omdat onze oude Mercedes motoren geen ECU (computer) heeft die de inspuithoeveelheid per cilinder kan bijsturen op basis van sensoren, merk je kwaliteitsverschil in de verstuivers direct:

Symptoom bij slechte revisie / inferieure nozzles

Slecht spuitbeeld (druppelen): Brandstof verbrandt te laat en onvolledig. Resultaat: zwarte/grijze rook en luider 'nagelen' (dieselklop).
Verkeerde openingsdruk: Als de druk te laag is, spuit hij te vroeg in. Dit kan op termijn de voorkamer of de zuiger beschadigen door oververhitting.
Slechte koude start: Onregelmatig lopen en schudden bij de eerste start.

Effect bij Nieuw of Top-Revisie

Perfecte nevel: Volledige verbranding, rustige loop (voor een oude diesel) en minimale rook.
Exacte druk: Optimale timing van de mechanische brandstofpomp blijft behouden.
Vlotte koude start: Direct rondlopen op alle cilinders (mits de gloeibougies goed zijn).

Conclusie & Advies

Voor een Mercedes dieselmotor zonder elektronica is een set vakkundig gereviseerde injectoren (met originele Bosch of Monark nozzles, afgesteld door een erkende dieselspecialist) minstens 95% zo goed als nieuw, maar voor een fractie van de prijs.

Koop echter geen goedkope 'kant-en-klare' gereviseerde verstuivers van schimmige webshops waarbij niet vermeld staat welk merk nozzles erin zitten.
Als je het budget hebt en je kunt originele, nieuwe Made in Germany Bosch injectoren vinden, dan is dat de absolute 'set-and-forget' optie voor de komende 200.000 kilometer.
Zo niet, kies dan voor revisie door een specialist die ze ter plaatse voor je afperst op de juiste openingsdruk.

Zoek / Google naar een Bosch Diesel specialist in jouw regio. Dit is echt een vak apart.

Page updated

Google Sites

Report abuse