Nhiều học giả cho rằng, Tôn Ngộ Không được lấy hình mẫu của Xa Phụng Triều, pháp danh là Thích Ngộ Không.
Sách “Tống cao tăng truyện” chép rõ, Ngộ Không là người Vân Dương Kinh Triệu, tên Phụng Triều, thuộc dòng dõi hoàng tộc Thác Bạt nhà Bắc Ngụy.
Thích Ngộ Không so với Huyền Trang là muộn hơn 40 năm, nhưng địa điểm xuất phát cũng bắt đầu từ An Tâ
Một số học giả nghiên cứu văn học Trung Hoa tin rằng trong quá trình lâu dài của lịch sử câu chuyện về “thỉnh kinh” đã bị lưu lại và biến đổi nhiều. Người dân dần dần đem cái tên Thích Ngộ Không trộn lẫn với cái tên “Hầu Hành Giả” người luôn ở bên cạnh Đường tăng trong truyền thuyết rồi liên hệ lẫn nhau, dần dần hình thành một hình tượng nghệ thuật “Tôn Ngộ Không”.
Họ đưa ra kết luận rằng, nguyên mẫu thực tế của Tôn Ngộ Không trong “Tam Tạng Pháp Sư Truyện”, khi Huyền Trang đi Tây Phương thỉnh kinh lúc nguy nan đã thu nạp đệ tử người Hồ ở Cam Túc tên Thạch Bàn Đà.
Thạch Bàn Đà chính là Hồ Tăng, Hồ Tăng với Hồ Tôn lại có âm thanh tương tự nhau. Dưới sự hướng dẫn của các tư tưởng tôn giáo, “Đường Tăng thỉnh kinh, Hồ Tăng giúp đỡ” có thể dễ dàng bị chuyển thành “Đường Tăng thỉnh kinh, Hồ Tôn giúp đỡ “, từ đó đem đến một bước ngoặt chuyển tiếp trong những câu chuyện về quá trình Huyền Trang thỉnh kinh.