ศูนย์สาธิตนวดแผนไทย สสจ

ป่าโนนสมบูรณ์

31 ตุลาคม 2551 เป็นวิทยากรโครงการเสวนาหมอพื้นบ้าน อำเภอกุมภวาปี พี่คเณศวร เป็น Project Manager พากันลงพื้นที่สำรวจป่ากับกลุ่มหมอพื้นบ้านที่นั่น สนุกสนาน แซวซะ ยายอะไรจำชื่อไม่ได้น่ารักมาก
    มีสมุนไพรประมาณ 40 ชนิดเอามาฝากกัน
 
 
 ชื่อพื้นเมือง ก้นบึ้ง
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ราก ใช้ต้มกิน แก้เจ็บท้อง โรคกระเพาะ เข้ายาแก้โรคผู้หญิงได้
 อาการท้องเจ็บ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นก้นบึ้ง แก้จำพวกท้อง เจ็บท้อง
 โรคกระเพาะ เข้ายาแก้โรคผู้หญิงกะได้
 อาการท้องเจ็บท้องเสียด เอาฮากไปต้มกับยาอื่น ๆ
 
 ชื่อพื้นเมือง เกล็ดลิน
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน แก้เจ็บจุกท้อง แก้เจ็บท้องปัจจุบัน
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 เจ็บจุกท้อง แก้เจ็บท้องปัจจุบัน ต้นเกล็ดลิน
 
 ชื่อพื้นเมือง เขาคำ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เป็นเครือไม่ลงดิน ใช้แก้งูสวัด
 โดยเอาเครือมาตำเอาน้ำหม้อนึ่งที่เย็นแล้วมาผสมทางูสวัด
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 เครือเขาคำ บ้านเฮาเอิ้นผักไหมป่า ไม่ลงดิน
 แก้งูสวัด เอาเครือมาตำเอาน้ำหม้อนึ่งที่เย็นแล้วมาผสม
 
 ชื่อพื้นเมือง เขือง
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน หน่อเอาไปแกงกิน , เครือเอาไปต้มแก้โรคประสาท 
 เข้ากับต้นหูลิง ต้นกระจาย
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 หน่อเอาไปแกงกิน
 เครือเอาไปต้มแก้โรคประสาท เครือเขือง  เข้ากับต้นหูลิง
 ต้นกระจาย ต้มให้ผีบ้ากิน แล้วมันสิดีขึ้น
 
 ชื่อพื้นเมือง คอแลน
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ต้มเข้ากันกับช้างน้าวเข้ากับแก่นคอแลน แก้ ริดสะดวงทวาร ,
 จมูก  หรือขูดลำต้นกินแก้ท้องอืด เคี้ยวกินก็ได้
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 คอแลน แก้ริดสะดวง
 เข้ากันกับช้างน้าวเข้ากับแก่น ริดสะดวงดาก จมูกได้เหมิด
 หย่ำกินเลย ขูดลำต้นกินแก้ท้องอืด หย่ำกินกะได้ คอแลน
 
 ชื่อพื้นเมือง ค้อหนาม
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน น้ำมันจากเมล็ด ทาหิด
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 จิกน้ำมันจากเมล็ด ทาขี้หิด อันนี้ค้อหนาม
 ชื่อพื้นเมือง คังคี
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน แก้เจ็บท้อง ท้องอืด โดยเอาราก ไปต้มกิน เคี้ยวกิน
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 คังคี หมอพรบอกว่าแก้เจ็บท้องอืดหยึ่ง เอาหัว
  ราก ไปต้มกิน หย่ำกินกะได้
 
 ชื่อพื้นเมือง คังคีใหญ่
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ราก / ต้น ไปต้มกินแก้เจ็บท้อง
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 คังคีใหญ่ เอาฮากเอาต้น ไปแก้เจ็บท้อง ไส้
 
 ชื่อพื้นเมือง คางควาย
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ใช้แก่น ต้มรวมกับยาอื่น ๆ เช่น แฮดกวง ช้างน้าง ดูกใส
 เครืองูเขียว แก้โรคอัมพาต เอามาต้มจนออก
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551  เครือคางควาย 
 พ่อเคนเล่าว่าเกิดจากการที่ย่างไปเกิดอุบัติเหตุล้มลง ใช้ลำมัน
 แก่นมันมาแก้โรคอัมพาต เอามาต้มจนออก
 
 ชื่อพื้นเมือง คุ่มไฟ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ราก ขยี้ใส่น้ำ แก้เด็กน้อยไอ หอบ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ขี้กะยือ แก้ไอ เอารากไปยองใส่น้ำ
 แก้เด็กน้อยไอ ต้นคุ่มไฟ คิงไฟนกคุ่ม
 
 ชื่อพื้นเมือง เงี่ยงปลาดุก
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ไปฝนใส่กับน้ำมะนาว  แปะปากแผลที่ถูกปลาดุกปัก
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ไปฝนใส่กับน้ำบักนาว ยาปลาดุก เงี่ยงปลาดุก
  แปะปากแผล
 
 ชื่อพื้นเมือง จิก
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ราก ฝนใส่แผลที่แฉะ ๆ ไม่แห้ง จะแห้งเลย
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นจิก เอารากไปฝนใส่แผลที่แฉะ ๆ ไม่แห้ง
 สิแห้งเลย  เช่นเวลาน้ำเกี้ยงกินเฮา เอาก้านไปทุบทา  มันฝาด
 
 ชื่อพื้นเมือง ช้างน้าว
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ช้างน้าว เข้ากับแฮดกวง เครือไส้ตัน ใช้ได้หมดทุกส่วน ส่วนต้น,
 กิ่ง เอาไปต้มผสมกันแก้อัมพาต แก้พาก ปวดตามข้อ  ใช้ราก
 ใช้ต้น ผ่าตากแห้งผสมกัน เอาไปต้ม แฮดกวง
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ช้างน้าว เข้ากับแฮดกวง เครือไส้ตัน
 เอาได้หมดทุกส่วน ส่วนต้นกะได้ หง่ากะได้
 เอาไปต้มผสมกันแก้โรคท้องเฮานี่แหละ ฝ่ายอัมพาตนี่หละ
 อันนี้พ่อใช้แก้ปวดข้อ เจ็บแข้ง เจ็บขา ยาแก้พาก ปวดตามข้อ 
 ใช้ฮาก ใช้ต้น ผ่าตากแห้งผสมกัน เอาไปต้ม แฮดกวง
 
 ชื่อพื้นเมือง ตาไก้
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ใช้แก่น ต้มกินแก้ท้องผูกท้องแน่น
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ตาไก้แก้ท้องผูกท้องแน่น
 ใช้ลำตัดเปนท่อนผ่าตากแดด ต้มกิน
 
 ชื่อพื้นเมือง ตูบหมูบ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ต้มกินแก้เจ็บท้อง ใส่กับยาหัวข้อ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ว่านตูบหมูบต้มกินแก้เจ็บท้อง ใส่กับยาหัวข้อ
 
 ชื่อพื้นเมือง ตูมกา
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เปลือก เคี้ยวโปะแผลงูกัด , ใช้เปลืกและราก ของสามตูม ได้แก่
 ตูมตัง ตูมกา ตูมบ้าน แก้โรคท้องอืดเฟ้อ ต้มดื่ม
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นตูมกา แก้งูกัด
 เอาเปลือกมาหย่ำพูดใส่รอยมันเลย  เทือเดียว
 ตอนนั้นงูเขียวตอดผม พ่อเลียงใช้สามตูมใส่กัน ตูมตัง ตูมกา
 ตูมบ้าน แก้โรคท้องอืดเฟ้อ เอาไปต้มแล้วมากิน  ใช้ทุกอย่าง
 หน่วยมันซอยดี ๆ เอามากินกับลาบ ใช้ทั้งเปลือกทั้งราก
 
 ชื่อพื้นเมือง เต่าไห้
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน หัวใต้ดิน ต้มกินแก้พยาธิ ในสัตว์เช่น วัว ควาย กรณีคน
 ไม่ให้ใช้มากจะเบื่อเมา
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 แม่เคน พูดถึงกกเต่าไห้แก้แม่ท้อง งัว ควาย
 คน กะได้ เอาหัวมาต้ม อย่าใส่หลายจะเมา
 
 ชื่อพื้นเมือง ทมป่า
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เปลือกชุบน้ำกับเกลือกิน แก้เบื่อเห็ด
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 แก้เบื่อเห็ด  เอาเปลือกชุบน้ำกับเกลือกิน
 ต้นทมโคก
 
  ชื่อพื้นเมือง ไธสง
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เอายางมาใส่ปากนกกระจอก
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 เครือไธสง เอายางมาใส่ปากหีไก่
 
 ชื่อพื้นเมือง นมสาว
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน แก้น้ำนมไม่มา ใช้ทุกส่วนรวม ทั้งราก ทั้งลำ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 แก้น้ำนมคนโบราณ เอานมสาวมาต้มให้นมไข่
 ตึง ใช้ทุกส่วนรวมหมดตัว ทั้งราก ทั้งลำ
 
 ชื่อพื้นเมือง นางหวาน
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ใช้แก่น ใช้เปลือก ไปเข้ายา เพื่อแต่งรสหวาน
 ใช้บำรุงน้ำนม ให้น้ำนมหวาน  เอาลำมันมาต้มกิน
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ใช้เข้ายาคุหมู่ยาต้ม มันสิหวาน ต้นนางหวาน 
 ใช้แก่น ใช้เปลือก ไปเข้ายา
 นางหวานบำรุงน้ำนม ให้น้ำนมหวาน ลุกจะอ้วนพี
 เอาลำมันมาต้มกิน บางคนนมหลายแต่จางเอานี่ไปต้มเพิ่ม
 
 ชื่อพื้นเมือง บอระเพ็ด
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เอาเครือมาตำกิน ฝานกิน จ้ำเกลือ แก้ท้องอืดเฟ้อ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 บอระเพ็ด แก้ท้องอืดเฟ้อ เอามาตำกิน
 ฝานกิน จ้ำเกลือ แก้ท้องอืดเฟ้อ
 
 ชื่อพื้นเมือง เบญ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เข้ายากำ ต้มกิน ใช้ลำต้นต้มเข้ากับยาอื่น ๆ  เอาเปลือก  แก่นขาม
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นเบญเข้ายากำ ต้มกินกะได้
 ใช้ลำต้นมันนี่หละเอาไปต้มเข้ากับยาอื่น ๆ  เอาเปลือกอันนี้หละ
 ใส่กับต้นอันนั้น แก่นขาม  ทุกวันนี้อยู่กำชาวบ้านจะมาหาไป
 
 ชื่อพื้นเมือง โปร่งฟ้า
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เป็นยาซางแช่อาบให้เด็กน้อย  ทั้งใบทั้งรากทั้งต้น  , ต้มกับยาอื่น
  ๆ แก้ท้องแน่นเฟ้อ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ส่องฟ้า เป็นยาซางแช่อาบให้เด็กน้อย 
 ทั้งใบทั้งฮากทั้งต้น ตู้สอนใช้  หมอพรเอาไปต้มกับยาอื่น ๆ
 แก้ท้องแน่นเฟ้อ
 
 ชื่อพื้นเมือง ผีผ่วน
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เอาต้น ราก มาฝนกับน้ำข้าวหม่า แก้แม่ลูกอ่อนกินผิด
 เข้ากับยาอื่น ด้วย
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นผีผ่วน เป็นผลไม้ พ่อใหญ่เดชเว่าดู้  ผมบ่ฮู้
  ยายเคนว่าแก้แม่ลูกอ่อนกินผิด เอาต้น ราก มาฝนกับน้ำข้าวหม่า
  แก้แม่ลูกอ่อนกินผิด เข้ากับยาอื่น นี่ต้นผีผ่วน (แม่เคน)
 
 ชื่อพื้นเมือง พวงพี
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เอาไปเป็นยาเลือด
 เอาไปรักษาเด็กน้อย โดยเอารากไปแขวนไม่ให้ร้องไห้
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ผู้เฒ่าเอิ้น ตูมตาแฮก พวงพีกะเอิ้น
 เอาไปเป็นยาเลือด เอาไปรักษาเด็กน้อย
 เอาฮากไปแขวนไม่ให้ร้องไห้
 
 ชื่อพื้นเมือง มะขามป้อม
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ผล ดองกิน , ผลดิบเอาไปต้ม เอาเมล็ดออกกรองเอาแต่วุ้น
 ใช้แทนเนื้อปลา ,  ส่วนต้น ราก ต้มกินไล่เลือด 
 ที่เกิดจากอุบัติเหตุ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 มะขามป้อม เอาหน่วยไปดองกิน
 แก้ท้องเฮานี่แหละ  หน่วยดิบเอาไปต้ม
 เอาในออกกรองเอาแต่วุ้น แทนเนื้อปลา พ่อบุญจันทร์
 กินไล่เลือด เอาไปต้ม ส่วนต้น ราก ที่เกิดจากอุบัติเหตุ
 
 ชื่อพื้นเมือง ไมยราพ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน แก้โรคกระเพาะ , เบาหวาน ถ้าแก้โรคกระเพาะ
 ใช้เหง้าม้วนไว้ต้มกิน ถ้าแก้เบาหวานจะนำไปเข้ากับยาอื่นๆ
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ไมยราพ แก้โรคกระเพาะ เบาหวาน
 ถ้าแก้โรคกระเพาะ ก่นเหง้าม้วนไว้ต้มกิน
 ถ้าแก้เบาหวานเข้ากับยาอื่นๆ
 
 ชื่อพื้นเมือง ยอป่า
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ทั้งแก่นทั้งต้น เข้ากับฟังฟอน แก้โรคท้อง  --- ไม่ชัดเจน
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นยอป่าแก้โรคท้อง แต่บ้านเฮาบ่มีฟังฟอน
 ใช้ได้เหมิดทั้งแก่นทั้งต้น เข้ากับฟังฟอน
 
 ชื่อพื้นเมือง เล็บแมว
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ใช้ราก ต้มผสมกับยาอื่น ๆ แก้ปัสสาวะเป็นเลือด ปวดหลัง
 ปวดเอว ก็เส้นท้องแข็งตึง
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นเล็บแมว แก้เยี่ยวเป็นเลือด ปวดหลัง
 ปวดเอว ก็เส้นท้องแข็งตึง ใช้ราก ต้มผสมกับยาอื่น ๆ
 
 ชื่อพื้นเมือง ส้มมอ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เข้ายาริดสะดวง ถ่ายยาก เอาลำไปต้ม ต้นส้มมอ เข้ากับช้างน้าว
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 อันนี้เข้าริดสะดวง ถ่ายยาก ขี้ยาก เอาลำมัน
 ต้นส้มมอ เข้ากับช้างน้าว  หมากมันไปกิน
 
 ชื่อพื้นเมือง ส้านเตี้ย
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ต้นส้านเตี้ย นำไปต้มกิน ทำให้เป็นหมันในผู้หญิง
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นส้านเตี้ย ทำให้สุดลูก
 ทุกวันนี้หมอทำให้แล้ว เอาไปต้มกิน
 
 ชื่อพื้นเมือง หมี่
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ใบหมี่เอาไปทำน้ำยาล้างชาม , แก้ท้องร่วงท้องเสีย ใช้ใบ 7 ใบ
 สวย ๆ มากลับหัวท้ายประกบกัน ขยี้ใส่น้ำ 1 แก้ว ดื่มแก้ท้องร่วง
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นหมี่ ใบหมี่เอาไปทำน้ำยาล้างชาม
 แก้ท้องร่วงท้องเสีย ใช้ใบ 7 ใบ สวย ๆ มากลับหัวท้ายใส่กัน
 ขยี้ใส่น้ำ 1 แก้ว ดื่มแก้ท้องร่วง  เย็นจ้อย ๆ ลงไปเลย
 
 ชื่อพื้นเมือง หีหมอยสาวแก่
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน เอามาต้มกินแก้เจ็บท้อง ท้องอืด ถ่าย ท้องบิด
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 หมอยหีสาวแก่ เอามาต้มกินแก้เจ็บท้อง
 อืดหยึ่ง ถ่าย ท้องบิด
 
 ชื่อพื้นเมือง หูเสือ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน
 บันทึกท้ายกิจกรรม

 ชื่อพื้นเมือง เหม่าโค่น
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ราก แก้ลงเลือด
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 นี่เป็นลงเลือด ก่นหมดฮาก ต้นเหม่าโค่น
 
 ชื่อพื้นเมือง เหมือดแดง
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ถากเปลือกขูดบีบใส่กับน้ำมะนาว ใส่ตาฟาง
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 เหมือดแดง เหมือดโลด เอาไปขูด ๆ
 เอาบักนาวบีบใส่ตาฟาง เซา
 
 ชื่อพื้นเมือง เหมือดแอ
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ใส่ไหปลาแดกไม่เป็นหนอน
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 เหมือดแอเอาไปใส่บักพริก
 ไหปลาแดกสิบ่เป็นหนอน
 
 ชื่อพื้นเมือง เหลื่อม
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน ต้นเหลื่อมไปแช่กินแก้เด็กน้อยเป็นซาง , ผล นำไปดองกิน
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นเหลื่อมไปแช่กินแก้เด็กน้อยเป็นซาง
 บักเหลื่อมไปดองกินหน่วยส้มดี
 
 ชื่อพื้นเมือง อีเอี้ยง
 วิธีใช้แบบพื้นบ้าน นำต้นอ่อนไปเผาไฟ จะมีน้ำออกมา นำไปหยอดหู 
 แก้เด็กน้อยหูเน่า
 บันทึกท้ายกิจกรรม 31 ตุลาคม 2551 ต้นอีเอี้ยง ต้นอ่อนไปเผาไฟ
 มีน้ำออกมาไปหยอดหู  เด็กน้อยหูเน่า
 
Comments